1 Hee ɑ mɑɑ tɑkɑ ɑndunyɑ inɛ gɔ í wɛɛ ɑ̀ yɑ kpoo Ide. Ideu í wɛɛi do Ilɑɑɔ̃. Ideu tɑkɑɛ Ilɑɑɔ̃i. 2 Ideu njɛ í wɛɛi hɑi sinte do Ilɑɑɔ̃. 3 Nŋui í tɑkɑ mii bɑɑ yoomɑ fei, nɔ nkɑ̃mɑ kù wɛɛ iyi kù jɛ nŋui í tɑkɑɛ. 4 Nŋu tɑkɑɛi í jɛ irii kuwɛɛu, nɔ kuwɛɛu í mɑ́ɑ inɛ ŋɑ inyɑ. 5 Inyɑ kumɑ́u í mɑ́i do si ilu kuku fei, nɔ ilu kukuu kù yɔkɔ kù kɑ̃miɑɛ. 6-7 Mɔkɔ gɔ í wɛɛ iyi ɑ̀ yɑ kpe Zɑ̃ɑ. Nŋui Ilɑɑɔ̃ í bɛ wɑ ku nɑɑ ku jɛɑ inɛ ŋɑ sɛɛdɑi inyɑ kumɑ́u, nɔ inɛ fei ku dɑsiò inyɑ kumɑ́u nɑɑnɛ do sɑɑbuɛ. 8 Zɑ̃ɑ tɑkɑɛ kù jɛ inyɑ kumɑ́u, ɑmmɑ ɑ̀ bɔɔ wɑi ku jɛ sɛɛdɑi inyɑ kumɑ́u. 9 Inyɑ kumɑ́u nŋu ɑkɑ̃i í jɛ inyɑ kumɑ́ ntɔ iyi í nɑɑ si ɑndunyɑ ku bɑ ku jɔ̀ inɛ fei ku yɛ ilu. 10 Inɛ iyi í jɛ Ideu í wɑ si ɑndunyɑ wo. Do sɑɑbuɛi Ilɑɑɔ̃ í tɑkɑò ɑndunyɑ. Do nŋu fei, inɛi ɑndunyɑ ŋɑ ɑ kù mɑ̀ɑ. 11 Bi inɛɛ ŋɑi í nɑɑ nɔ inɛɛ ŋɑu ɑ̀ kɔsiɛ. 12 Ammɑ inɛ ŋɑ iyi ɑ̀ gbɑɑ nɔ ɑ̀ dɑsiɛ nɑɑnɛ í mu nŋɑ kpɑ̃ɑ ɑ jɛò ɑmɑi Ilɑɑɔ̃ ŋɑ. 13 A kù jɛ ɑmɑi Ilɑɑɔ̃ ŋɑ do yɑɑse bɛi ɑ̀ yɑ ce ɑ bíò ɑmu ŋɑ si ɑndunyɑ. Kù jɛ do idɔɔbii ɑmɑnɛ ŋɑ, ti Ilɑɑɔ̃i. 14 Ideui í bɑɑ í jɛ ɑmɑnɛ. Í kɔ̃ò didɔ̃ nɔ bɛɛbɛ mɔi í kɔ̃ò ntɔ, nɔ í bɑ wɑ kuwɛɛ. À yɛ ɑmboeɛ, ɑ̀ cɔɔ do lɑɑkɑi, dimii ɑmboe iyi Ilɑɑɔ̃ Bɑɑbɑ í nɑ Amɑ ɑkɑ̃ɛu. 15 Zɑ̃ɑ í jɛɑ inɛ ŋɑ sɛɛdɑɛ, í lɑ í ni nŋu mbɛ inɛ iyi nŋu í fɔ ideɛu nŋu í ni ɑ́ nɑ ku nɑɑ si ɑnyii nŋuu, ɑmmɑ í re nŋu domi í wɛɛ hɑi wɑɑti iyi ɑ kù bí nŋu. 16 Si ɑmɑni nlɑɛu ɑwɑ fei ɑ̀ bɑ ɑndi bɑɑ nwɑ, nɔ ɑ̀ bɑ didɔ̃ si ɑntɑi didɔ̃u. 17 Hɑi bi Moizii Ilɑɑɔ̃ í nɑ wɑ woodɑ, ɑmmɑ didɔ̃ do ntɔ í nɑɑi hɑi bi Jesu Kirisi. 18 Inɛ kɑ̃mɑ kù yɛ Ilɑɑɔ̃ Bɑɑbɑ ɑjɔ kɑ̃mɑ. Amɑ ɑkɑ̃ɛ iyi í wɑ bi tɛɛu nŋu tɑkɑɛ Ilɑɑɔ̃i. Nŋui í jɔ̀ ɑ̀ mɑ̀ɑ. 19 Ajɔ nŋu gɔ inɛ ngboi Zuifu ŋɑ iyi ɑ̀ wɑ Zeruzɑlɛmu ɑ̀ bɛ si Zɑ̃ɑ woo weei Ilɑɑɔ̃ ŋɑ do inɛi Levi ŋɑ ɑ koo ɑ beeɛ ɑ ni, ɑwɔi yoo. 20 Ŋɔi Zɑ̃ɑ í jɛ nŋɑ í fɔ si bɑntumɑ í ni, n kù jɛ inɛ iyi Ilɑɑɔ̃ í cicɑ. 21 Ŋɔi ɑ̀ beeɛ ɑ̀ ni, debɛi, ɑwɔi yoo. Awɔi Elii wɑlii nlɑi tɑkou? Nɔ í ni, ɑɑwo. N kù jɛ Elii. Nɔ ɑ̀ beeɛ mɑ́ ɑ̀ ni, ɑwɔi ì jɛ wɑlii iyi ɑ́ nɑ ku nɑɑu? Nɔ í ni, ɑɑwo. 22 Ŋɔi ɑ̀ beeɛ mɑ́ ɑ̀ ni, debɛi, ɑwɔi yoo. Sɔ̃ wɑ ku bɑ kɑ bɑ iyi ɑɑ kɑɑ sisiɑ inɛ ŋɑ iyi ɑ̀ bɛ wɑ wɑ. Bɛirei ɑwɔ tɑkɑɛ ì wɑɑ niɑ ɑrɑɛ. 23 Ŋɔi Zɑ̃ɑ í so ide iyi wɑlii Ezɑi í tɑko í fɔu í jɛ nŋɑ do í ni, Amui ǹ jɛ inɛ iyi wɑ dɔ̃ ɑnu si gbɑbuɑ wɑ ni, I teese kpɑ̃ɑi Lɑfɛ̃ɛ kú tɛ ŋɑ. 24 Wee inɛ ŋɑ iyi ɑ̀ bɛ wɑ ŋɑu, Fɑrisi ŋɑi. 25 Ŋɔi ɑ̀ bee Zɑ̃ɑ ɑ̀ ni, ì ni i kù jɛ inɛ iyi Ilɑɑɔ̃ í cicɑu, i kù jɛ Elii, i kù nɔ i kù jɛ wɑlii iyi ɑ́ nɑ ku nɑɑu. To, nɑ mii í jɔ̀ ì yɑ mɑɑ dɑsi inɛ ŋɑ inyi. 26 Ŋɔi Zɑ̃ɑ í jɛ nŋɑ í ni, ɑmu inyii ǹ wɑ n dɑsi inɛ ŋɑ, ɑmmɑ inɛ iyi ɑ́ nɑ ku nɑɑu í wɑ ɑnini nŋɛ nɔ i kù mɑ̀ɑ ŋɑ. 27 Nŋui ɑ́ nɑɑ si ɑnyim. Nɔ n kù tosi n fũ bɑɑ ikũi bɑɑtɑɛ. 28 Ide ŋɑu ihɛ̃ fei Betɑnii í ce. Betɑniu do ikpɑ nunui dɑɑkɔi idoi Zuudɛ̃ɛi í wɑ. Tengi bɛi Zɑ̃ɑ wɑ dɑsi inɛ ŋɑ inyi. 29 Iju kumɑ́ɛ ŋɔi Zɑ̃ɑ í yɛ Jesu wɑ nɑɑ siɛ, ŋɔi í sɔ̃ inɛ ŋɑ í ni, i cɔɔ ŋɑ. Inɛ ihɛ̃i í jɛ ɑngudɑ̃i Ilɑɑɔ̃ iyi ɑ́ nyɑ dulum dii inɛi ɑndunyɑ ŋɑ ku nɛò. 30 Ideɛi ǹ tɑko ǹ fɔ wo ǹ ni inɛ gɔ wɑ nɑɑ si ɑnyim iyi í rem, domi njɛ í wɛɛ hɑi wɑɑti iyi ɑ kù bí ɑmu. 31 Amu tɑkɑm n kù mɑ̀ mɑ̀ nŋui ɑ̀ ni ɑ́ nɑ ku nɑɑu wo, ɑmmɑ ɑmu ǹ nɑɑ ku dɑsi ŋɛ inyii ku bɑ iŋɛ inɛi Izirɛli ŋɑ i mɑ̀ɑ ŋɑ. 32 Ŋɔi Zɑ̃ɑ í sɔ̃ ŋɑ mɑ́ í ni, ǹ yɛ Hundei Ilɑɑɔ̃ wɑ kitɑ siɛ wɑ hɑi lele. Hundeu í yɛi bɛi ɑnkɑsiidi. 33 Amu mɔ n kù mɑ̀ mɑ̀ nŋui ɑ̀ ni ɑ́ nɑ ku nɑɑu wo. Ammɑ Ilɑɑɔ̃i í bɛm wɑ n nɑɑ n dɑsi inɛ ŋɑ inyi. Nɔ nŋui í sɔ̃m mii iyi ɑ́ jɔ̀ n mɑ̀ɑ. Í ni ɑn yɛ inɛ gɔ iyi Hundei nŋu ɑ́ kitɑ ku de siɛ wɑ nɔ ku mɑɑ wɑ bɛ. Nŋui ɑ́ dɑɑ inɛ ŋɑ si Hundei nŋu. 34 Ǹ yɔɔ, nɔ ǹ wɑ n jɛɑ inɛ ŋɑ sɛɛdɑ iyi nŋui í jɛ Amɑi Ilɑɑɔ̃. 35 Iju kumɑ́ɛ Zɑ̃ɑ í wɑ bɛ mɑ́, wɑ leekĩ do mɔcɔ minjiɛ gɔ ŋɑ. 36 Ŋɔi ɑ̀ yɛ Jesu wɑ lɔ nɔ Zɑ̃ɑ í ni, i cɔɔ ŋɑ. Inɛ ihɛ̃i í jɛ ɑngudɑ̃i Ilɑɑɔ̃. 37 Iyi mɔcɔ ŋɑu ɑ̀ gbɔ ideu ŋɔi ɑ̀ too Jesu. 38 Ŋɔi Jesu í sindɑ í bɑ ɑ̀ wɑɑ too nŋu wɑ, nɔ í bee ŋɑ í ni, mii ì wɑɑ dɛ ŋɑ. Ŋɔi ɑ̀ ni do fee nŋɑ, Rɑbi, wɑɑtɔ mɛɛtu. Ŋɔi ɑ̀ beeɛ ɑ̀ ni, iwoi í jɛ kpɑsɛ̃ɛ. 39 Ŋɔi í jɛ nŋɑ í ni, i nɑɑ i cɔ ŋɑ. Nɔ ɑ̀ tooɛ ɑ̀ koo ɑ̀ cɔ bii í wɑ nɔ ɑ̀ hoe bɛ. Ideu ihɛ̃ í cei ɑlɛ zɑkɑi isɔ mɛɛ. 40 Inɛ ɑkɑ̃i ɑmɑnɛ minji ŋɑ iyi ɑ̀ gbɔ idei Zɑ̃ɑ nɔ ɑ̀ too Jesuu, nŋui í jɛ Anderee, ifɔi Simɔɔ Piɛɛ. 41 Iyi í sɛkɛɛ hɑi bi Jesu gbɑkɑ̃ í koo í kpe Simɔɔ igbɑ̃ɛ nɔ í sɔ̃ɔ í ni, ɑ̀ yɛ inɛ iyi Ilɑɑɔ̃ í cicɑu. 42 Ŋɔi í bɔò Simɔɔ bi Jesu. Iyi Jesu í cɔɔ nɔ í ni, ǹ mɑ̀ iyi ɑwɔi ì jɛ Simɔɔ ɑmɑi Zɑ̃ɑ, ɑmmɑ Sefɑsii ɑɑ yɑ kpeɛ bɛbɛi. (Iriu bɛ do Piɛɛ fei, yɑɑseɛi í jɛ kutɑ.) 43 Iju kumɑ́ɛ Jesu í dɑsi idɔ nŋu ku bɔ ilɛi Gɑlilee. Iyi í to bɛ ŋɔi í ko Filipu nɔ í sɔ̃ɔ í ni, toom wɑ. 44 Wee Filipu inɛi Bɛsɑidɑi. Anderee do Piɛɛ ŋɑ mɔ inɛi ilu bɛ ŋɑi. 45 Ŋɔi Filipu í koo í dɛdɛ Nɑtɑniɛli í sɔ̃ɔ í ni, ɑ̀ yɛ inɛ iyi Moizi í kɔ ideɛ si tiɑi woodɑu nɔ wɑlii ŋɑu mɔ ɑ̀ fɔ ideɛ. Inɛɛu nŋui í jɛ Jesu inɛi Nɑzɑrɛti ɑmɑi Zozɛfu. 46 Ŋɔi Nɑtɑniɛli í beeɛ í ni, inɛ jiidɑ gɔ ɑ́ yɔkɔ ku fitɑ hɑi Nɑzɑrɛti mbɛ? Ŋɔi Filipu í ni, nɑɑ i koo i cɔ. 47 Ŋɔi ɑ̀ wɑɑ koo. Iyi Jesu í yɛ Nɑtɑniɛli wɑ nɑɑ bi tɛɛ ŋɔi í ni, i cɔ ŋɑ, ɑmɑi Izirɛli tɑkɑɛi wɑ nɑɑ bɛ, kù nɛ tɑki kɑ̃mɑ si idɔɛ. 48 Ŋɔi Nɑtɑniɛli í beeɛ í ni, hɑi iwoi ì mɑ̀m. Ŋɔi Jesu í ni, bɑɑ hee Filipu koo mɑɑ kpeɛ wɑ ǹ yɛɛ icui jĩi ndii figiu ihɔ̃. 49 Ŋɔi Nɑtɑniɛli í ni, Mɛɛtu, ɑwɔu Amɑi Ilɑɑɔ̃i, ɑwɔu Ilɑɑlui Izirɛlii. 50 Ŋɔi Jesu í jɛɑɑ í ni, ì dɑsim nɑɑnɛ tɑ̃ si nɑ iyi í jɔ̀ ǹ ni ǹ yɛɛ ɑbɛ jĩi ndii figiu ihɔ̃? Aɑ yɛ ngɔgɔ iyi í lɑ í re iyi bɛ. 51 Nɔ í ni mɑ́, ntɔ ntɔ ǹ wɑ n sɔ̃ ŋɛ, ɑɑ nɑ i yɛ lelei Aɔ̃ í cĩ ŋɑ nɔ ɑmɑlekɑi Ilɑɑɔ̃ ŋɑ ɑɑ gũ ɑ mɑɑ kitɑ si ɑmu Amɑi Amɑnɛ.
1 Si ɑjɔ mɛɛtɑsiɑɛ ŋɔi ɑ̀ wɑɑ ce ɑbɔdɔ̃ gɔ Kɑnɑ ilɛi Gɑlilee. Nɔ iyei Jesu í wɑ bɛ. 2 Nɔ ɑ̀ kpe Jesu do mɔcɔɛ ŋɑ mɔ bi ku ce ɑbɔdɔ̃u. 3 Ŋɔi ɑtɛ̃ vɛ̃ɛ nŋɑ í nɑ í tɑ̃ nɔ iyei Jesu í koo í sɔ̃ɔ í ni, ɑŋɑ ɑ kù nɛ vɛ̃ɛ mɑ́. 4 Nɔ Jesu í jɛɑɑ í ni, yɑɑyi, ɑwɔ si ɑɑ sɔ̃m mii iyi ɑn ce. Wɑɑtim kù to titɑ̃. 5 Ŋɔi iyeu í sɔ̃ woo ce icɛ ŋɑu í ni, i ce bɛi í sɔ̃ ŋɛ fei. 6 Wee tengi bii ɑ̀ wɑɑ ce ɑbɔdɔ̃u boonyi mɛɛfɑ gɔ ŋɑ iyi ɑ̀ ce do kutɑ ɑ̀ wɑ bɛ, si bɛi Zuifu ŋɑu ɑ̀ yɑ kpɑ̃ si inyii ɑwɑlɑ nŋɑ. Boonyi ɑkɑ̃ fei ɑ́ yɔkɔ ku gbɑ inyi zɑkɑi jɔlɔ jɔnkɑ mɛɛ wɑlɑ mɛɛfɑ. 7 Nɔ Jesu í sɔ̃ woo ce icɛ ŋɑu í ni, i kpɑ̃ inyi i cuusi boonyi ŋɑu ku kɔ̃ ŋɑ. Nɔ ɑ̀ kpɑ̃ ɑ̀ cuusi hee fei ndɛɛ í kɔ̃. 8 Ŋɔi gbɑkɑ̃ Jesu í ni ɑ bu ɑ koo ɑ nɑ inɛ ngboi ɑbɔdɔ̃u, nɔ ɑ̀ bu ɑ̀ wɑɑ bɔ ku nɑ́ɑ. 9 Ammɑ hee ɑ mɑɑ nɑ́ɑ, í kpɑɑsi vɛ̃ɛ tɑ̃. Ŋɔi inɛ ngbou í tiɛɛ. (Kù mɑ̀ hɑi bii í nɑɑ, ɑmmɑ inɛ ŋɑ iyi ɑ̀ kpɑ̃ inyiu wɑ ngu ŋɑ ɑ̀ mɑ̀.) Iyi í tiɛɛ nɔ í kpe mɔkɔ titɔ̃u, 10 í sɔ̃ɔ í ni, ɑtɛ̃ iyi í dɔ̃ ku mɔi ɑ̀ yɑ tɑko ɑ nɑɑò wɑ, bii inɛ ŋɑ ɑ̀ mɔ hee ɑ̀ yo ɑ bɛi ɑ nɑ ŋɑ iyi kù dɔ̃ sɑ̃ɑ sɑ̃ɑu. Ammɑ ɑwɔ, didɔ̃ui ì singɑ hee í to nsɛi. 11 Iyi bɛi í jɛ mɑɑmɑɑke sinte iyi Jesu í ce. Kɑnɑ bɛi í coo si ilɛi Gɑlilee. Do yɑɑse bɛɛbɛi í nyisiò ɑmboeɛ nɔ mɔcɔɛ ŋɑ ɑ̀ dɑsiɛ nɑɑnɛ. 12 Si ɑnyii nŋu nɔ i bɔ Kɑpɛrɑnumu, nŋu do iyeɛ do ifɔɛ ŋɑ do mɔcɔɛ ŋɑ, ɑmmɑ ɑ kù kpɛ bɛ. 13 Jingɑui Zuifu ŋɑ iyi ɑ̀ yɑ ni jingɑui Iku ku kuɑui í mɑɑi wɑ. Ŋɔi Jesu í bɔ Zeruzɑlɛmu. 14 Wɑɑti iyi í to bɛ, í bɔ bɑntumɑi kpɑsɛ̃i Ilɑɑɔ̃ nɔ í bɑ woo tɑ kɛtɛ do ɑngudɑ̃ do ɑnkɑsiidi ŋɑ si bɑntumɑi kpɑsɛ̃u do inɛ ŋɑ iyi ɑ̀ bubɑ ɑ̀ wɑɑ kpɑɑsi fiɑ. 15 Ŋɔi í ce kolongbɑi ikũ nɔ í leleò ɑŋɑ fei hɑi bɛ, hee do ɑngudɑ̃ do kɛtɛ ŋɑu fei. Nɔ í fukɑ tɑɑbui woo kpɑɑsi fiɑ ŋɑu í nikɑ̃ fiɑ nŋɑ. 16 Nɔ í sɔ̃ woo tɑ ɑnkɑsiidi ŋɑu í ni, i fitɑò mii ŋɑu bɛ hɑi ihɛ̃. I mɑɑ̀ sindɑ kpɑsɛ̃i Bɑɑm ɑjɑ̀ nŋɛ. 17 Iyi mɔcɔɛ ŋɑu ɑ̀ gbɔ bɛɛbɛ ŋɔi ɑ̀ ye gigii kukɔi idei Ilɑɑɔ̃ iyi í ni, ǹ nɛ himmɑ si icɛi ileɛu hee wɑ bi ku kpɑm. 18 Ŋɔi Zuifu ŋɑu ɑ̀ beeɛ ɑ̀ ni, mɑɑmɑɑke yoomɑi ɑɑ yɔkɔ i ce nwɑ ku bɑ kɑ mɑ̀ iyi ì nɛ kpɑ̃ɑi bɛɛbɛ ku ce. 19 Ŋɔi Jesu í jɛ nŋɑ í ni, i lɛgɛ ileu ihɛ̃ ŋɑ nɔ si ɑfei ɑjɔ mɛɛtɑ ɑn dedeɛ mɑ́. 20 Ŋɔi Zuifu ŋɑu ɑ̀ sɔ̃ɔ ɑ̀ ni, ɑdɔ̃ ciiji do mɛɛfɑi ɑ̀ ce ɑ̀ bɛi ɑ̀ mɑò ileu ihɛ̃. Bɛirei ɑɑ ce i dedeɛ si ɑfei ɑjɔ mɛɛtɑ. 21 Ammɑ idei ile iyi Jesu wɑ fɔu, ɑrɑɛi wɑ fɑ̃ɑ. 22 Nɑ nŋu, wɑɑti iyi Jesu í jĩ hɑi si bɑlɛ, mɔcɔɛ ŋɑ ɑ̀ ye gigi iyi í fɔ ide bɛɛbɛ wo. Nɔ ɑ̀ dɑsi kukɔi idei Ilɑɑɔ̃ nɑɑnɛ do ide ŋɑ iyi Jesu í tɑko í sɔ̃ ŋɑu. 23 Si bɛi Jesu í wɑ Zeruzɑlɛmu si wɑɑtii jingɑui Iku ku kuɑu, inɛ ŋɑ ɑ̀ yɛ mɑɑmɑɑke ŋɑ iyi í yɑ mɑɑ ce nɔ inɛ nkpɔ í dɑsiɛ nɑɑnɛ. 24 Ammɑ Jesu kù nɑ ŋɑ ɑrɑ domi í mɑ̀ idɔi inɛ fei. 25 Kù bee hee ɑ sisiɑ nŋu dɑɑi ɑmɑnɛ domi nŋu tɑkɑɛ í mɑ̀ mii iyi í wɑ si idɔi ɑmɑnɛ fei sɑ̃ɑ sɑ̃ɑ.
1-2 Idũ ɑjɔ nŋu gɔ mɔkɔ gɔ í bɔ bi Jesu ɑ̀ yɑ kpoo Nikodɛmu. Mɔkɔu Fɑrisii, nɔ wɑ jɛ inɛ ngboi Zuifu gɔ ŋɑ. Iyi í to bi Jesu ŋɔi í ni, Mɛɛtu, ɑ̀ mɑ̀ iyi Ilɑɑɔ̃i í bɛɛ wɑ i nɑɑ i kɔ nwɑ si cio. À mɑ̀ bɛɛbɛi si nɑ iyi í jɔ̀ inɛ gɔ kù wɛɛ iyi ɑ́ yɔkɔ ku ce mɑɑmɑɑke ŋɑ iyi ì yɑ mɑɑ ce bii kù jɛ Ilɑɑɔ̃i í wɛɛ do lɑfɛ̃ɛ. 3 Ŋɔi Jesu í jɛɑɑ í ni, ntɔ ntɔ ǹ wɑ n sɔ̃ɛi, nɔ ɑ kù bí inɛ isɛ gbeejisiɑ kɑɑ yɔkɔ ku yɛ ɑndunyɑ titɔ̃i Ilɑɑɔ̃. 4 Ammɑ Nikodɛmu í beeɛ í ni, inɛ iyi í lɑ tɑ̃, bɛirei ɑɑ ce ɑ búu mɑ́. Á nyi inɔi iyeɛ ɑ bɛi ɑ buu isɛ gbeejisiɑ mɑ́i? 5 Ŋɔi Jesu í jɛɑɑ í ni, ntɔ ntɔ, bii kù jɛ inyi do Hundei Ilɑɑɔ̃i í bi inɛ gɔ, lɑfɛ̃ɛ kɑɑ yɔkɔ ku lɔ ɑndunyɑ titɔ̃i Ilɑɑɔ̃. 6 Amɑnɛ ɑmɑnɛi í yɑ bí, Hundei Ilɑɑɔ̃ mɔ hundei í yɑ bí. 7 Ǹ sɔ̃ɛ ǹ ni, í gbe ɑ bí inɛ isɛ gbeejisiɑ. Ammɑ mɑɑ̀ jɔ̀ ideu ku muɛ biti. 8 Fufu í yɑ mɑɑ cei do bii í bi, nɔ ì yɑ mɑɑ gbɔ ibɑɛ, mɑ̀ irei. Ammɑ i kɑɑ mɑ̀ hɑi bii wɑ nɑɑ hee mɑ́ jɛ bii wɑ bɔ. Bɛɛbɛ mɔi í yɛ do inɛ iyi Hundei Ilɑɑɔ̃ í bí fei. 9 Ŋɔi Nikodɛmu í beeɛ í ni, bɛirei ɑ́ ce ku ce. 10 Ŋɔi Jesu í jɛɑɑ í ni, ɑwɔi ì wɑɑ kɔ inɛi Izirɛli ŋɑ si cio nɔ i kù mɑ̀ yɑɑsei ideu bɛ? 11 Ntɔ ntɔ ǹ wɑ n sɔ̃ɛ, ide iyi ɑ̀ mɑ̀i ɑ̀ wɑɑ fɔ, nɔ ɑ̀ wɑɑ jɛ sɛɛdɑi mii iyi ɑ̀ yɛ. Ammɑ do nŋu fei, i ci yɑ jɛsi sɛɛdɑ nwɑ ŋɑ. 12 Ǹ wɑ n sɔ̃ ŋɛ ide iyi wɑ ce si ɑndunyɑ nɔ i kù dɑsi nɑɑnɛ ŋɑ. To, bii bɛɛbɛi, nɔ bɛirei ɑɑ ce i dɑsi nɑɑnɛ ŋɑ bii n sɔ̃ ŋɛ mii ŋɑ iyi wɑ ce lelei Aɔ̃. 13 Inɛ gɔ kù wɛɛ iyi í bɔ lelei Aɔ̃ bii kù jɛ ɑmu Amɑi Amɑnɛ, ɑmu iyi ǹ kitɑ wɑ hɑi lelei Aɔ̃. 14 Si bɛi Moizi í kɔɑ njo si jĩi í wuu lele si gbɑɑu, bɛɛbɛ mɔi ɑmu Amɑi Amɑnɛ kù nɛ bɛi ɑ́ ce iyi ɑ kù wu ɑrɑm lele, 15 ku bɑ inɛ iyi í dɑsim nɑɑnɛ fei ku bɑ kuwɛɛ hɑi tɑ̃. 16 Ilɑɑɔ̃ í bi inɛi ɑndunyɑ ŋɑ jiidɑ jiidɑ hee í nɑ ŋɑ Amɑ ɑkɑ̃ɛ ku bɑ inɛ iyi í dɑsiɛ nɑɑnɛ fei ku mɑɑ̀ ce nfe, ɑmmɑ kú nɛ kuwɛɛ iyi ci yɑ tɑ̃. 17 Ilɑɑɔ̃ kù bɛ Amɑɛ wɑ si ɑndunyɑ ku bɑ ku yɛò tɑɑlei inɛi ɑndunyɑ ŋɑ, ɑmmɑ í bɔɔ wɑi ku bɑ inɛi ɑndunyɑ ŋɑ ɑ bɑ fɑɑbɑ nɑ sɑɑbuɛ. 18 Inɛ iyi í dɑsiɛ nɑɑnɛ, Ilɑɑɔ̃ kɑɑ yɛ tɑɑleɛ, ɑmmɑ inɛ iyi kù dɑsiɛ nɑɑnɛ í yɛ tɑɑlei lɑfɛ̃ɛ tɑ̃, si nɑ iyi í jɔ̀ kù dɑsi ɑmɑ ɑkɑ̃ɛ nɑɑnɛ. 19 Í yɛ tɑɑlei inɛ dimi bɛɛbɛ ŋɑi si nɑ iyi í jɔ̀ inyɑ kumɑ́ í nɑɑ si ɑndunyɑ, ɑmmɑ inɛ ŋɑ ɑ̀ bi ilu kuku í re inyɑ kumɑ́u. À bi ilu kukuui si nɑ iyi í jɔ̀ kuce nŋɑ kù sĩɑ. 20 Ntɔ ntɔ, inɛ iyi wɑ ce lɑɑlɔ fei í yɑ cé inyɑ kumɑ́i. Ci yɑ nɑɑ si inyɑ kumɑ́u ku bɑ mii iyi wɑ ce ku mɑɑ̀ fitɑ gbugbɑ̃ɑ. 21 Ammɑ inɛ iyi wɑ too kpɑ̃ɑi ntɔ í yɑ ce icɛɛ ŋɑi do idɔɔbii Ilɑɑɔ̃. Nɑ ŋɔi í jɔ̀ ɑ́ nɑɑ si inyɑ kumɑ́ ku bɑ ɑ yɛ mii iyi nŋu wɑ ce ti idɔɔbii Ilɑɑɔ̃i. 22 Si ɑnyii nŋu, Jesu do mɔcɔɛ ŋɑ ɑ̀ bɔ ilɛi Zudee. Aŋɑò ŋɑ ɑ̀ ce bɛ ɑjɔ minji, nɔ Jesu í dɑsi inɛ ŋɑ inyi. 23 Zɑ̃ɑ mɔ wɑ dɑsi inɛ ŋɑ inyi ilui Enɔɔ, kɔkɔi Sɑlimu, domi inyi í kpɔ bɛ. Inɛ ŋɑ ɑ̀ wɑsi ku koo siɛ nɔ wɑ dɑsi ŋɑ inyi. 24 Wɑɑti bɛɛbɛ ɑ kù dɑsi Zɑ̃ɑ piisɔ̃ɔ titɑ̃. 25 Ŋɔi mɔcɔi Zɑ̃ɑ ŋɑ do Zuifu gɔ ɑ̀ wɑɑ ce kɑkɔɔ si buki iyi ɑmɑnɛ ɑ́ ce ku bɛi ku mɑ́. 26 Ŋɔi ɑ̀ bɔ bi Zɑ̃ɑ ɑ̀ ni, Mɛɛtu, ɑjɔɛ ì jɛ sɛɛdɑi mɔkɔ iyi iŋɛò ì wɑ icei idoi Zuudɛ̃ɛu, mɑ̀ irei. Wee nsɛi nŋu mɔ wɑ dɑsi inɛ ŋɑ inyi, nɔ inɛ fei wɑ bɔ bi tɛɛ. Kù jɛɛ si ide kɑ̃mɑ? 27 Ŋɔi Zɑ̃ɑ í sɔ̃ ŋɑ í ni, inɛ gɔ kɑɑ yɔkɔ ku bɑ ngɔgɔ bii kù jɛ Ilɑɑɔ̃i í muɑɑ. 28 Iŋɛ tɑkɑ nŋɛ ì jɛ sɛɛdɑm iyi ǹ ni n kù jɛ inɛ iyi Ilɑɑɔ̃ í cicɑ, ɑmmɑ ɑ̀ bɛm wɑi ku bɑ n cuɑɑ wɑ. 29 Inɛ iyi í nɛ ɑbo titɔ̃ nŋui í jɛ mɔkɔ titɔ̃, mɑ̀ irei. Ammɑ kpɑɑsii mɔkɔ titɔ̃u, inɛ nŋu ɑ́ leekĩi ku mɑɑ gbɔ. Nŋu mɔ í yɑ nɛ inɔ didɔ̃ ntɔ ntɔ wɑɑti iyi í gbɔ imui mɔkɔ titɔ̃u. Nɑ ŋɔi í jɔ̀ nsɛi ɑmu tɑkɑm ǹ nɛ inɔ didɔ̃ nlɑ nlɑ. 30 Kù nɛ bɛi ɑ́ ce iyi bɛɛrɛi Jesu kù kɔ̃ɔsi, nɔ tom kù nɛ bɛi ɑ́ ce iyi kù kɑye. 31 Nɔ Zɑ̃ɑ í ni mɑ́, inɛ iyi í nɑɑ hɑi lele nŋui í re inɛ fei. Inɛ iyi í jɛ ti ɑndunyɑ, inɛi ɑndunyɑi, idei ɑndunyɑi í yɑ mɑɑ fɔ. Inɛ iyi í nɑɑ hɑi lele nŋui í re inɛ fei. 32 Wɑ jɛ sɛɛdɑi mii iyi í yɛ do iyi í gbɔ. Ammɑ inɛ kɑ̃mɑ kù wɑɑ jɛsi sɛɛdɑɛ. 33 Inɛ iyi í jɛsi sɛɛdɑɛ, í jɛsi iyi Ilɑɑɔ̃ í jɛ ilu ntɔ. 34 Inɛ iyi Ilɑɑɔ̃ í bɛ wɑ idei Ilɑɑɔ̃i wɑ fɔ, domi Ilɑɑɔ̃ í muɑɑ Hundeɛ do inɔ ɑkɑ̃. 35 Ilɑɑɔ̃ Bɑɑbɑ í bi Amɑɛ nɔ í dɑɑ mii fei si ɑwɔ. 36 Inɛ iyi í dɑsi ɑmɑu nɑɑnɛ fei í nɛ kuwɛɛ hɑi tɑ̃. Inɛ mɔ iyi í kɔ ku dɑsiɛ nɑɑnɛ kɑɑ bɑ kuwɛɛu, ɑmmɑ idɔɔkɔ̃i Ilɑɑɔ̃ í wɑ si irii lɑfɛ̃ɛ.
1-3 Fɑrisi ŋɑ ɑ̀ gbɔ iyi Jesu wɑ bɑ mɔcɔ ŋɑ wɑ dɑsi ŋɑ inyi wɑ re Zɑ̃ɑ. Ammɑ kù jɛ Jesu tɑkɑɛi wɑ dɑsi inɛ ŋɑ inyiu, mɔcɔɛ ŋɑi ɑ̀ wɑɑ coo. Ajɔ nŋu gɔ Jesu í gbɔ iyi ɑ̀ wɑɑ fɔ bɛɛbɛ, ŋɔi í nɛ hɑi Zudee bɛ wɑ bɔ ilɛi Gɑlilee. 4 Wee ku bɛi ku to bɛ tilɑsii ku too do ilɛi Sɑmɑri. 5 Ŋɔi í to si ilui Sɑmɑri gɔ iyi ɑ̀ yɑ kpe Sikɑɑ, kɔkɔi iko iyi Zɑkɔbu í muɑ Zozɛfu ɑmɑɛu. 6 Bɛi lɔgɔi Zɑkɔbuu í wɑ. Jesu í to bɛi zɑkɑi dɑsɑ̃. Ŋɔi í koo í bubɑ si itĩi lɔgɔu si nɑ iyi í jɔ̀ í gbɛɛji do isɛɛnɛu. 7 Ŋɔi inɑɑboi Sɑmɑri gɔ í nɑɑ inyi ku kpɑ̃. Ŋɔi Jesu í ni, muum inyi n mɔ. 8 Wee mɔcɔɛ ŋɑ ɑ̀ bɔ inɔ ilu ijɛ ku rɑ wɑ. 9 Ŋɔi ɑbou í sɔ̃ Jesu í ni, ɑwɔ Zuifu, bɛirei í ce ì wɑɑ tɔɔm inyi ku mɔ, ɑmu inɑɑboi Sɑmɑri. Abou í ni bɛɛbɛi si nɑ iyi í jɔ̀ Zuifu ŋɑ do inɛi Sɑmɑri ŋɑ ɑ ci yɑ ce njɛ fɔɔ. 10 Ŋɔi Jesu í jɛɑɑ í ni, bii ì mɑ̀ ɑmuɑi Ilɑɑɔ̃ wo, nɔ bii ì mɑ̀ inɛ iyi wɑ tɔɔɛ inyi ku mɔ, ɑɑ tɔɔm nii wo nɔ n muɛ inyii kuwɛɛ. 11 Ŋɔi ɑbou í sɔ̃ɔ í ni, mɔkɔɔyi, i kù nɛ gookɑ. Wee lɔgɔu í jĩ isɑ. Bɛirei ɑɑ ce i bɑ inyii kuwɛɛu. 12 Zɑkɔbu, bɑlɑ nwɑi í tu nwɑ lɔgɔu ihɛ̃. Nɔ nŋu do ɑmɑɛ ŋɑ do mɛɛmuɛ ŋɑ fei ihɛ̃i ɑ̀ yɑ mɔ. Mɑ̀ ɑwɔ ì wɑɑ tɑmɑɑ ì re Zɑkɔbu bɑlɑ nwɑui. 13 Ŋɔi Jesu í jɛɑɑ í ni, inɛ iyi í yɑ mɔ inyii lɔgɔu ihɛ̃ fei, ɑgbɛ ɑ́ kpɑɑ mɑ́. 14 Ammɑ inɛ iyi ɑn muɑ inyi ku mɔ, ɑgbɛ kɑɑ kpɑ lɑfɛ̃ɛ mɑ́, domi inyi iyi ɑn muɑ lɑfɛ̃ɛ ɑ́ mɑɑ sɔ̃i bɛi inyii isɔ̃ nɔ ɑ́ nɑ inɛ kuwɛɛ hɑi tɑ̃. 15 Ŋɔi ɑbou í ni, mɔkɔɔyi, ǹ bi i muum dimii inyiu bɛ ku bɑ ɑgbɛ ku mɑɑ̀ kpɑm mɑ́ nɔ n mɑɑ̀ n nɑɑ inyi ku kpɑ̃ ihɛ̃ mɑ́. 16 Ŋɔi Jesu í sɔ̃ɔ í ni, koo kpe mɔkɔɛ wɑ i nɑɑ wɑ ihɛ̃ ŋɑ. 17 Ŋɔi ɑbou í jɛɑ Jesu í ni, n kù nɛ mɔkɔ. Ŋɔi Jesu mɔ í ni, ntɔi ì fɔ iyi ì ni i kù nɛ mɔkɔ, 18 domi mɔkɔ miui ì tɑko ì nɛ. Nɔ wee mɔkɔ iyi ì nɛ si nsɛi kù jɛ mɔkɔɛ. Inɛ nŋu ntɔi ì fɔ. 19 Ŋɔi ɑbou í ni, mɔkɔɔyi, ǹ yɛ iyi ɑwɔu wɑliii. 20 To, ɑwɑ inɛi Sɑmɑri ŋɑ, bɑlɑ nwɑ ŋɑ si geeteu ihɔ̃i ɑ̀ yɑ gulɛ ɑ tɔɔ Ilɑɑɔ̃ wo, ɑmmɑ iŋɛ Zuifu ŋɑ, ì ni í gbe Zeruzɑlɛmui inɛ ku yɑ gulɛ ku tɔɔɛ. 21 Nɔ Jesu í sɔ̃ɔ í ni, ɑbooyi, dɑsi idem iyi ɑn sɔ̃ɛ nɑɑnɛ. Awɑɑti wɑ nɑɑ iyi ɑ kɑɑ gulɛ ɑ tɔɔ Ilɑɑɔ̃ Bɑɑbɑ si ɑntɑi geeteu ihɔ̃ hee mɑ́ jɛ Zeruzɑlɛmu. 22 Iŋɛ inɛi Sɑmɑri ŋɑ, ì wɑɑ gulɛɑ Ilɑɑɔ̃, ɑmmɑ i kù mɑ̀ɑ ŋɑ. Awɑ Zuifu ŋɑ ɑ̀ mɑ̀ɑ ɑ̀ bɛi ɑ̀ wɑɑ gulɛɑò, domi idei fɑɑbɑ wɑ nɑɑi hɑi bi Zuifu ŋɑ. 23 Ammɑ ɑwɑɑti gɔ ɑ́ nɑ ku nɑɑ, nɔ í to wɑ tɑ̃ mɔm de, iyi Hundei Ilɑɑɔ̃ ɑ́ jɔ̀ inɛ ŋɑ ɑ mɑɑ gulɛ ɑ tɔɔ Ilɑɑɔ̃ Bɑɑbɑ do ntɔ. Woo gulɛɑɑ do yɑɑse bɛɛbɛ ŋɑi í bi. Inɛ bɛ ŋɑi ɑ̀ jɛ woo gulɛɑɑ Ilɑɑɔ̃ ntɔ ntɔ. 24 Ilɑɑɔ̃i í jɛ Hunde, nɔ kù nɛ bɛi ɑɑ ce iyi ɑ kù gulɛɑɑ si Hunde do si ntɔ. 25 Ŋɔi ɑbou í sɔ̃ɔ í ni, ǹ mɑ̀ inɛ iyi Ilɑɑɔ̃ í cicɑ ɑ́ nɑ ku nɑɑ. Bii í nɑɑ nŋui ɑ́ sisi nwɑ fei ndɛɛ. 26 Ŋɔi Jesu í ni, ɑmui ihɛ̃, ɑmu iyi ǹ wɑ n bɑɛ ide ku fɔ. 27 Wɑɑti bɛɛbɛ mɔcɔi Jesu ŋɑu ɑ̀ to wɑ. Ŋɔi ideu í mu ŋɑ biti ntɔ ntɔ do iyi ɑ̀ yɛ wɑ bɑ inɑɑbo ide ku fɔ. Do nŋu fei, kɑ̃mɑ nŋɑ gɔ kù bee ɑbou mii iyi í bi. A kù nɔ ɑ kù bee Jesu ɑ kù ni, mii í ce ì wɑɑ bɑ ɑbou ide ku fɔ. 28 Ŋɔi ɑbou í jilɛ bɔɔdoɛ bɛ í nyi inɔ ilu í koo í sɔ̃ inɛ ŋɑ í ni, 29 i nɑɑ i koo i cɔ inɛ gɔ iyi í sɔ̃m mii iyi ǹ tɑko ǹ ce fei. Mɑ̀ inɛ iyi Ilɑɑɔ̃ í cicɑu mbɛ yɑ. 30 Nɔ inɛ ŋɑ ɑ̀ fitɑ wɑ hɑi inɔ iluu ɑ̀ wɑɑ bɔ bi Jesu. 31 Wɑɑti bɛɛbɛ mɔcɔɛ ŋɑ ɑ̀ wɑsi ku mɑnteɛ ɑ̀ wɑɑ ni, Mɛɛtu, jɛ titɑ̃. 32 Ammɑ í sɔ̃ ŋɑ í ni, ǹ nɛ dimii ijɛ gɔ iyi i kù mɑ̀ ŋɑ. 33 Ŋɔi mɔcɔ ŋɑu ɑ̀ bee njɛ ɑ̀ wɑɑ ni, mɑ̀ inɛ gɔ í nɑɑ ijɛ wɑi de. 34 Nɔ Jesu í sɔ̃ ŋɑ í ni, ijɛm nŋui í jɛ n ce idɔɔbii inɛ iyi í bɛm wɑ nɔ n kpɑ irii icɛɛ iyi í dɑsim. 35 Iŋɛ ì wɑɑ ni í gbe cukpɑ mɛɛ ɑ bɛi ɑ dɑ iyɑ. Ammɑ ɑmu ǹ wɑ n sɔ̃ ŋɛ, i cɔ iko ŋɑu, mii ku gbɛ̃ ŋɑu fei í jĩɑ í to ku dɑ. 36 Inɛ iyi wɑ dɑ í wɑsi fiɑɛ ku gbɑ tɑ̃, nɔ ɑmɑɑjɛ iyi wɑ tɔtɔɔu ti kuwɛɛ hɑi tɑ̃i. Si bɛɛbɛ woo gbɛ̃ do woo dɑ ɑ̀ nɛ inɔ didɔ̃ ɑjɔ. 37 À yɑ kpɑ mɔndɑ gɔ ɑ ni, inɛ gɔ wɑ gbɛ̃ nɔ inɛ mmu gɔ wɑ dɑ. Mɔndɑu ntɔi wɑ fɔ. 38 Ǹ bɛ ŋɛi i koo i dɑ si iko bii i kù logoo ŋɑ. Inɛ gɔ ŋɑi ɑ̀ ce icɛ bɛ, wee nsɛi iŋɛi ì nɑɑ ì wɑɑ dɑ mii iyi ɑ̀ gbɛ̃u ŋɑ. 39 Inɛi Sɑmɑri nkpɔ nkpɔi í dɑsi Jesu nɑɑnɛ si inɔ iluu bɛ si nɑ iyi í jɔ̀ ɑbou í tɑko í sɔ̃ ŋɑ í ni Jesu í sɔ̃ nŋu mii iyi nŋu í ce wo fei. 40 Nɑ nŋu, inɛi Sɑmɑri ŋɑu ɑ̀ koo ɑ̀ bɑ Jesu ɑ̀ tɔɔɛ suuru ku gbe bi ti ɑŋɑ. Nɔ í ce bɛ ɑjɔ minji. 41 Inɛ nkpɔi í dɑsi nɑɑnɛ mɑ́ wɑɑti iyi ɑ̀ gbɔ idei Jesu, 42 ŋɔi ɑ̀ sɔ̃ ɑbou ɑ̀ ni, kù jɛ nɑ ide iyi ì fɔu nŋu ɑkɑ̃i í jɔ̀ ɑ̀ dɑsi Jesu nɑɑnɛ mɑ́, ɑmmɑ si nɑ iyi í jɔ̀ ɑwɑ tɑkɑ nwɑ ɑ̀ gbɔ ideɛi nɔ ɑ̀ mɑ̀ iyi do ntɔ nŋui í jɛ Woo fɑɑbɑi ɑndunyɑ. 43 Iyi Jesu í ce ɑjɔ minji bɛ ŋɔi í nɛ í bɔ ikpɑ ilɛi Gɑlilee, 44 domi nŋu tɑkɑɛ í fɔ wo í ni, wɑlii ci yɑ nɛ bɛɛrɛ si iluɛ. 45 Iyi í to Gɑlilee ŋɔi inɛ ŋɑu ɑ̀ gbɑɑ do inɔ didɔ̃. Tɑko wo ɑ̀ bɔ jingɑu Zeruzɑlɛmu nɔ ɑ̀ yɛ mii iyi í ce bɛ fei. Nɑ ŋɔi í jɔ̀ ɑ̀ gbɑɑ do inɔ didɔ̃. 46 Nɔ í nyi í bɔ Kɑnɑ si ilɛi Gɑlilee mɑ́, tengi bii í tɑko í jɔ̀ inyi í kpɑɑsi vɛ̃ɛu. Wee ɑkɑwei ilɑɑlu gɔ í wɑ Kɑpɛrɑnumu, ɑmɑɛ kù wɑɑ nɛ bɑɑni. 47 Ŋɔi í gbɔ iyi Jesu í nɛ hɑi ilɛi Zudee í nɑɑ ilɛi Gɑlilee. Ŋɔi í dede hɑi Kɑpɛrɑnumu í bɔ bi tɛɛ í koo í tɔɔɛ suuru ku nɑ ku fɑɑbɑ ɑmɑi nŋu iyi wɑ bi ku ku. 48 Ŋɔi Jesu í jɛɑɑ í ni, iŋɛ i ci yɑ dɑsi nɑɑnɛ ɑjɔ kɑ̃mɑ ŋɑ bii kù jɛ ì yɛ nyindɑ do mɑɑmɑɑke gɔ ŋɑ sisi. 49 Ŋɔi ɑkɑweu í ni, mɔkɔɔyi, ǹ wɑ n tɔɔɛ suuru i nɑɑ wɑ bi tom hee ɑmɑu ku mɑɑ ku. 50 Ŋɔi Jesu í sɔ̃ɔ í ni, koo i nɛ, ɑmɑɛ ɑ́ wɛɛ. Nɔ inɛɛu í dɑsi idei Jesuu nɑɑnɛ nɔ í nɛ. 51 Iyi í dɑsi kpɑ̃ɑi ideɛ wɑ nɛ ŋɔi í ko woo ce icɛɛ ŋɑ ɑ̀ wɑɑ nɑɑ. Ŋɔi ɑ̀ sɔ̃ɔ ɑ̀ ni, ɑmɑɛ í bɑ iri. 52 Ŋɔi í bee ŋɑ si wɑɑti yoomɑi í bɑ iri. Ŋɔi ɑ̀ ni, ɑnɑ isɔ ɑkɑ̃i bɔ̃ɔu í nyɑ. 53 Ŋɔi bɑɑi ɑmɑu í ye gigi iyi wɑɑtiu bɛi Jesu í sɔ̃ɔ ideu dee dee í ni, ɑmɑɛ ɑ́ wɛɛ. Nɔ nŋu do inɛi kpɑsɛ̃ɛ ŋɑ fei ɑ̀ dɑsi Jesu nɑɑnɛ. 54 Isɛ gbeejisiɑi ihɛ̃ bɛbɛi iyi Jesu í dede hɑi ilɛi Zudee í nɑɑ ilɛi Gɑlilee nɔ si kunɑɑɛu fei í ce mɑɑmɑɑkei. Iyi ihɛ̃i í jɛ mɑɑmɑɑke minjisiɑ.
1 Si ɑnyiɛ ŋɔi jingɑu gɔ í to wɑ. Jingɑui Zuifu ŋɑi. Nɔ Jesu í bɔ Zeruzɑlɛmu. 2 Wee Zeruzɑlɛmu bɛ, bi ku lɔò inɔ iluu í kpɔ. Andɛ ɑkɑ̃i ɑ̀ yɑ kpe Andɛi ɑngudɑ̃ ŋɑ. Kɔkɔi ɑndɛu bɛi fɑtɑmɑ nlɑ gɔ í wɑ. Nɔ ɑ̀ mɑ si ile iyi í nɛ ɑndɛ miu. Do feei Ebɛɛ Bɛtizɑdɑi ɑ̀ yɑ kpoo. 3 Si ɑndɛi ile ŋɑui bɔ̃ɔ nkpɔ í yɑ nɑ ku mɑɑ sũ, fɛɛju ŋɑ do woo sukutɛ do wɛɛgɛ ŋɑ. Bɛi ɑ̀ yɑ sũ ɑ mɑɑ degbe kuyɑyɑi inyiu, 4 domi ɑjɔ gɔ ŋɑ ɑmɑlekɑi Ilɑɑɔ̃ í yɑ kitɑ wɑ ku lɔ si fɑtɑmɑu nɔ ku fɔ inyiu. Bii inyiu í fɔ bɔ̃ɔ iyi í tɑko í dɑsi bɛ dimii bɔ̃ɔ iyi í nɛ fei í yɑ bɑ irii. 5 Wee inɛ gɔ í wɑ bɛ, bɔ̃ɔu ɑdɔ̃ kuntɑɑ do mɛɛjɔi í ce siɛ. 6 Iyi Jesu í yɔɔ wɑ sũ bɛ í bɛi í mɑ̀ iyi í kpɛ bɛ ŋɔi í beeɛ í ni, ì bi i bɑ iri? 7 Ŋɔi bɔ̃ɔu í jɛɑɑ í ni, mɔkɔɔyi, n kù nɛ inɛ iyi ɑ́ dɑsim si inyiu wɑɑti iyi í fɔ. Hee n mɑɑ n kookɑɑi n mɑɑ n dɑsi inyiu, inɛ gɔ í yɑ tɑkom nii. 8 Ŋɔi Jesu í sɔ̃ɔ í ni, dede i kɑ sɛ̃ɛɛ, i nɛò. 9 Ŋɔi gbɑkɑ̃ inɛɛu í bɑ iri nɔ í kɑ sɛ̃ɛɛ í dɑsi kpɑ̃ɑ wɑ nɛ. Wee ɑjɔi kusĩmii. 10 Ŋɔi inɛ ngboi Zuifu ŋɑu ɑ̀ sɔ̃ inɛ iyi í bɑ iriu ɑ̀ ni, ɑjɔi kusĩmii nnyi. Woodɑ nwɑ í gɑnji i so sɛ̃ɛɛ. 11 Ŋɔi í sɔ̃ ŋɑ í ni, inɛ iyi í jɔ̀ n bɑ irii í ni n so sɛ̃ɛm n nɛ. 12 Ŋɔi ɑ̀ beeɛ ɑ̀ ni, yooi í sɔ̃ɛ í ni i so sɛ̃ɛɛ i nɛ. 13 Ammɑ inɛ iyi í bɑ iriu kù mɑ̀ lɑfɛ̃ɛ si nɑ iyi í jɔ̀ zɑmɑɑ í wɑ bɛ nɔ Jesu í dɑsi inɔ nŋɑ. 14 Iyi í ce sɑ̃ɑ ŋɔi Jesu í yɔɔ bɑntumɑi kpɑsɛ̃i Ilɑɑɔ̃ nɔ í sɔ̃ɔ í ni, wee ì bɑ iri bɛbɛi. To, mɑɑ̀ ce dulum mɑ́ ku bɑ lɑɑlɔ iyi í re bɛɛbɛ ku mɑɑ̀ bɑɛ mɑ́. 15 Ŋɔi inɛɛu í nyi bi inɛ ngbo ŋɑu í sɔ̃ ŋɑ í ni Jesui í jɔ̀ nŋu í bɑ iri. 16 Ŋɔi í jɔ̀ inɛ ŋɑu ɑ̀ wɑɑ kpɑ̃ Jesu iju si nɑ iyi í jɔ̀ í ce dimii mii nɔu bɛ si ɑjɔi kusĩmi. 17 Ammɑ Jesu í sɔ̃ ŋɑ í ni, Bɑɑm í yɑ mɑɑ ce icɛi wɑɑti kɑ̃mɑ fei, bɛɛbɛ mɔi ɑmu tɑkɑm ǹ wɑ n ce. 18 Nɑ irii ideu bɛi Zuifu ŋɑ ɑ̀ teese ɑ̀ wɑɑ dɛ Jesu ku kpɑ, kù jɛ si nɑ iyi í jɔ̀ í jɔ̀ inɛɛu í bɑ iri si ɑjɔi kusĩmi nŋu ɑkɑ̃, ɑmmɑ si nɑ iyi í jɔ̀ wɑ wɑ̃ ɑrɑɛi do Ilɑɑɔ̃ mɑ́, wɑ ni Ilɑɑɔ̃i í jɛ bɑɑi nŋu. 19 Ŋɔi Jesu í sɔ̃ ŋɑ í ni, ntɔ ntɔ ǹ wɑ n sɔ̃ ŋɛi, ɑmu Amɑ, n kɑɑ n yɔkɔ n ce ngɔgɔ do ɑrɑm bii kù jɛ mii iyi ǹ yɛ Bɑɑm wɑ ce. Mii iyi Bɑɑbɑ wɑ ce fei, nŋui ɑmu mɔ Amɑ ǹ wɑ n ce. 20 Bɑɑbɑ í bi ɑmu Amɑɛ nɔ í nyisim mii iyi nŋu tɑkɑɛ wɑ ce fei. Á nyisim icɛ iyi í re bɛ ihɛ̃ mɑ́ mɔm ku bɑ iŋɛ fei i biti ŋɑ. 21 Ntɔ ntɔ, si bɛi Ilɑɑɔ̃ Bɑɑbɑ í yɑ jĩ iku ŋɑ nɔ ku ce ŋɑ ilu hunde, bɛɛbɛ mɔi ɑmu Amɑɛu ɑn muɑ inɛ ŋɑ iyi ǹ bi kuwɛɛ. 22 Ilɑɑɔ̃ Bɑɑbɑ tɑkɑɛ ci yɑ kiiti inɛ gɔ, ɑmmɑ í so kiitiu fei í dɑɑ ɑmu Amɑɛ si ɑwɔ, 23 ku bɑ inɛ fei ku sɑɑlu ɑmu Amɑu si bɛi ɑ̀ wɑɑ sɑɑlu Ilɑɑɔ̃ Bɑɑbɑ. Inɛ iyi kù sɑɑlu ɑmu Amɑu, Bɑɑbɑ iyi í bɛm wɑi kù sɑɑlu. 24 Ntɔ ntɔ ǹ wɑ n sɔ̃ ŋɛi, inɛ iyi wɑ gbɔ idem nɔ í dɑsi inɛ iyi í bɛm wɑ nɑɑnɛ, lɑfɛ̃ɛ í nɛ kuwɛɛ hɑi tɑ̃. Kɑɑ nɑɑ bi ku ce kiiti mɑ́, ɑmmɑ í kuɑ iku í lɔsi kuwɛɛi. 25 Ntɔ ntɔ, ɑwɑɑti wɑ nɑɑ nɔ wee í to wɑ tɑ̃, iyi iku ŋɑ ɑɑ gbɔ imui ɑmu Amɑi Ilɑɑɔ̃ nɔ si inɔ nŋɑ inɛ ŋɑ iyi ɑ̀ gbɔ imum fei ɑɑ nɛ kuwɛɛ. 26 Si bɛi Bɑɑbɑ tɑkɑɛ í jɛ irii kuwɛɛ, bɛɛbɛ mɔi í jɔ̀ ɑmu Amɑɛ ǹ jɛ. 27 Nɔ í muum kpɑ̃ɑ n kiitiò inɛ ŋɑ, si nɑ iyi í jɔ̀ ǹ jɛ Amɑi Amɑnɛ. 28 Nɑ nŋu, i mɑɑ̀ biti ŋɑ, domi wɑɑti wɑ nɑɑ iyi iku ŋɑ fei ɑɑ gbɔ imum, 29 nɔ ɑɑ fitɑ wɑ hɑi si bɑlɛ. Inɛ ŋɑ iyi ɑ̀ ce jiidɑɛ ɑɑ jĩ si kuwɛɛ hɑi tɑ̃. Inɛ ŋɑ mɔ iyi ɑ̀ ce lɑɑlɔ ɑɑ jĩ nɔ ɑ kiiti ŋɑ. 30 Jesu í ni, n kɑɑ n yɔkɔ n ce ngɔgɔ do ɑrɑm. Si bɛi Ilɑɑɔ̃ í sɔ̃m si bɛɛbɛi ɑn ceò kiitiu, nɔ kiitim í jɛ dee dee domi n kù wɑ n dɛ idɔɔbim ku ce, bii kù jɛ idɔɔbii inɛ iyi í bɛm wɑ. 31 Bii ɑmu tɑkɑm nii ǹ wɑ n jɛɑ ɑrɑm sɛɛdɑ wo, sɛɛdɑm kù jɛ ntɔ. 32 Ammɑ inɛ gɔ í wɛɛ iyi wɑ jɛɑ inɛ ŋɑ sɛɛdɑm nɔ ǹ mɑ̀ iyi sɛɛdɑ iyi wɑ jɛ nŋɑ nɑ irim nɔu ntɔi. Lɑfɛ̃ɛi í jɛ Zɑ̃ɑ woo dɑsi inyi. 33 Iŋɛi í bɛ siɛ inɛ ŋɑ, nɔ ide iyi í fɔ si gɑ̃mɛm nɔu ntɔi. 34 Kù jɛ ǹ wɑ n dɛ ɑmɑnɛ ku jɛɛm sɛɛdɑ, ɑmu de ǹ wɑ n fɔ bɛɛbɛi ku bɑ i bɑ fɑɑbɑ ŋɑ. 35 Zɑ̃ɑu bɛ í yɛi bɛi fitilɑ iyi ɑ̀ mɑ́ ku mɑ́ inyɑ. Nɔ wɑɑti keeke gɔ ì jɛsi i wɛɛò inɔ didɔ̃ si inyɑ kumɑ́ɛu ŋɑ. 36 Ammɑ sɛɛdɑ gɔ í wɛɛ iyi í lɑ í re ti Zɑ̃ɑ. Sɛɛdɑui í jɛ icɛ iyi ǹ wɑ n ce. Aɔ̃ Bɑɑbɑi í dɑɑm si ɑwɔ, nŋu mɔi wɑ jɛɑ inɛ ŋɑ sɛɛdɑm nɔ wɑ nyisi iyi Ilɑɑɔ̃ Bɑɑbɑi í bɛm wɑ. 37 Ilɑɑɔ̃ Bɑɑbɑ tɑkɑɛi wɑ jɛɑ inɛ ŋɑ sɛɛdɑm. Ammɑ iŋɛ i kù gbɔ ide ku fɔɛ bɑɑ ɑjɔ ɑkɑ̃ ŋɑ hee mɑ́ jɛ i yɔɔ do iju ŋɑ. 38 Ideɛ kù bɑ bi ku bubɑ si ŋɛ, domi i kù dɑsi ɑmu iyi í bɛ wɑu nɑɑnɛ ŋɑ. 39 Iŋɛ í yɑ mɑɑ cio kukɔi idei Ilɑɑɔ̃ si nɑ iyi í jɔ̀ ì wɑɑ tɑmɑɑ ɑɑ bɑ siɛ kuwɛɛ hɑi tɑ̃ ŋɑ. Nɔ wee kukɔ ŋɑu bɛ fei wɑ jɛɑ inɛ ŋɑ sɛɛdɑm. 40 Ammɑ do nŋu fei ì kɔ ku nɑɑ bi tom ku bɑ i bɑ kuwɛɛ ŋɑ. 41 N kù wɑ n dɛ sɑɑbu bi ɑmɑnɛ ŋɑ. 42 Ammɑ ǹ mɑ̀ ŋɛ. Ǹ mɑ̀ iyi i kù nɛ kubii Ilɑɑɔ̃ si idɔ nŋɛ ŋɑ. 43 Do irii Bɑɑm nii ǹ nɑɑ, nɔ i kù gbɑm ŋɑ. Ammɑ bii inɛ gɔ njɛ í nɑɑ do irii ɑrɑi nŋu tɑkɑɛ, lɑfɛ̃ɛi ɑɑ gbɑ ŋɑ. 44 Bii bɛɛbɛi bɛirei ɑɑ ce i dɑsim nɑɑnɛ ŋɑ, iŋɛ iyi ì yɑ mɑɑ dɛ sɑɑbui njɛ ŋɑ iŋɛ duusɔ̃ɔ nɔ i kù wɑɑ dɛ sɑɑbu iyi wɑ nɑɑ hɑi bi Ilɑɑɔ̃ ŋɑ, nŋu iyi kù nɛ sɑɑ. 45 I mɑɑ̀ tɑmɑɑ mɑ̀ ɑmui ɑn yɛ tɑɑle nŋɛ bi Ilɑɑɔ̃ Bɑɑbɑ. Moizi, nŋu iyi ì wɑɑ nɑɑnɛ ŋɑu, nŋui ɑ́ yɛ tɑɑle nŋɛ. 46 Bii ì dɑsi Moizi nɑɑnɛ ntɔ ntɔ ŋɑ wo, ɑɑ dɑsi ɑmu mɔ nɑɑnɛ ŋɑ, domi idem nii Moizi í kɔ. 47 Ammɑ i kù dɑsi ideɛ nɑɑnɛ ŋɑ. To, bɛirei ɑɑ ce i dɑsi idem nɑɑnɛ ŋɑ.
1-4 Si ɑnyii nŋu, jingɑui Zuifu ŋɑ iyi ɑ̀ yɑ kpe Iku ku kuɑu í mɑɑi wɑ. Wɑɑti bɛɛbɛi Jesu í kuɑ icei tenkui Gɑlilee. Tenkuui ɑ̀ yɑ nyi ɑ kpe Tiberiɑ mɑ́. Ŋɔi zɑmɑɑ nkpɔ wɑ tooɛ, domi ɑ̀ yɛ mɑɑmɑɑke ŋɑ iyi í yɑ mɑɑ ce ku mɑɑ fɑɑbɑò bɔ̃ɔ ŋɑ. Ŋɔi Jesu í gũ geete gɔ í bubɑ do mɔcɔɛ ŋɑ ɑjɔ. 5 Iyi í cɔ ilu nɔ í yɛ zɑmɑɑ nlɑ gɔi wɑ nɑɑ bi tɛɛ. Ŋɔi í bee Filipu í ni, iwoi ɑɑ kɑ bɑ ijɛ iyi ɑɑ kɑ rɑ inɛ ŋɑu ihɛ̃ ɑ jɛ. 6 Í fɔ bɛɛbɛi ku cɔò lɑɑkɑi Filipu domi í mɑ̀ bɛi nŋu ɑ́ ce tɑ̃. 7 Ŋɔi Filipu í jɛɑɑ í ni, bɑɑ fiɑi icɛi ɑjɔ cĩɔ minji kɑɑ to kɑ rɑ nŋɑ ijɛ, iyi ɑŋɑ fei ɑɑ bɑ kekee kekee. 8 Ŋɔi inɛ ɑkɑ̃i mɔcɔ ŋɑu iyi ɑ̀ yɑ kpe Anderee, ifɔi Simɔɔ Piɛɛ í ni, 9 ɑmɑ ɑwɑɑsũ gɔ í wɑ ihɛ̃ í nɛ pɛ̃ɛ ɑrɑ miu do cɛ̃ɛ keeke minji. Ammɑ nŋu bɛ kɑɑ ceɑ zɑmɑɑ nlɑu ihɛ̃ nkɑ̃mɑ. 10 Ŋɔi Jesu í ni, í jɔ̀ ɑŋɑ fei ɑ bubɑ. Wee inyɑu í nɛ fɔfɔ nkpɔ nkpɔ. Ŋɔi ɑŋɑ fei ɑ̀ bubɑ. Si inɔ nŋɑ kukpɔi inɛmɔkɔ ŋɑu í to dubu miu (5 .000 ). 11 Ŋɔi Jesu í so pɛ̃ɛ ŋɑu í sɑɑbu Ilɑɑɔ̃, ŋɔi í jɔ̀ ɑ̀ kpɛ̃ɑ inɛ ŋɑ iyi ɑ̀ wɑɑ bubɑu. Bɛɛbɛ mɔi í ce do cɛ̃ɛ ŋɑu. Nɔ ɑ̀ jɛ bɛi ɑ̀ bi. 12 Iyi ɑŋɑ fei ɑ̀ jɛ ɑ̀ yo, ŋɔi Jesu í sɔ̃ mɔcɔɛ ŋɑ í ni, i ko ijɛ iyi í gbeu ŋɑ ku bɑ gɔgɔ ku mɑɑ̀ ce nfe. 13 Nɔ ɑ̀ ko ijɛ iyi í gbeu. Si pɛ̃ɛ ɑrɑ miu iyi Jesu í gbɑ í bububu í kpɛ̃ɑ inɛ ŋɑ ɑ̀ jɛu, kɔlɔ mɑɑteejii í gbe. 14 Iyi inɛ ŋɑu ɑ̀ yɛ mɑɑmɑɑke iyi Jesu í ceu ŋɔi ɑ̀ ni, do ntɔ, nŋui í jɛ wɑlii iyi ɑ́ nɑ ku nɑɑ si ɑndunyɑu. 15 Ŋɔi inɛ ŋɑu ɑ̀ wɑɑ bi ɑ muu do gbugbɑ̃ ɑ coo ilɑɑlu. Ammɑ si bɛi Jesu í mɑ̀ si ŋɑ ŋɔi í nyɑ ɑrɑɛ nŋu ɑkɑ̃ í nyi iri kutɑu mɑ. 16 Iyi ɑlɛ í lɛ ŋɔi mɔcɔi Jesu ŋɑu ɑ̀ bɔ itĩi tenkuu. 17 Ŋɔi ɑ̀ lɔ ɑkɔi inyi ku bɑ ɑ kuɑ ɑ bɔ Kɑpɛrɑnumu. Nɔ ɑ̀ dɑsi kpɑ̃ɑ ɑ̀ wɑɑ nɛ. Ŋɔi idũ í dũ nɔ wee Jesu kù to si ŋɑ. 18 Ŋɔi fufu nlɑ gɔ wɑ ce nɔ inyiu wɑ yɑyɑ. 19 Iyi ɑ̀ nɛ zɑkɑi kilo mɛɛfɑ ŋɔi ɑ̀ hɔ̃nnɛ Jesu wɑ nɛ si ɑntɑi inyiu wɑ nɑɑ bi tu ŋɑ, ŋɔi zigi nŋɑ í dɑ. 20 Ammɑ Jesu í sɔ̃ ŋɑ í ni, ɑmui, i mɑɑ̀ jɔ̀ njo ku mu ŋɛ. 21 Ŋɔi ɑ̀ wɑɑ bi nŋu mɔ ku lɔ inɔ ɑkɔi inyiu ɑmmɑ wee gbɑkɑ̃ ɑ̀ to bii ɑ̀ wɑɑ bɔu. 22 Iju kumɑ́ɛ inɛ ŋɑ iyi ɑ̀ wɑ icei tenkuu bɛ, ɑ̀ ye gigi iyi ɑkɔ ɑkɑ̃i í wɑ bɛ wo. À nɔ ɑ̀ mɑ̀ iyi Jesu kù lɔ ɑkɔi inyiu do mɔcɔɛ ŋɑ ɑjɔ, ɑŋɑ duusɔ̃ɔ nŋɑi ɑ̀ nɛ. 23 Wɑɑti bɛɛbɛ, ɑkɔi inyi gɔ ŋɑ mɔ ɑ̀ nɑɑ hɑi Tiberiɑ nɔ ɑ̀ to inyɑu. Tengi bɛi Lɑfɛ̃ɛ Jesu í tɑko í sɑɑbu Ilɑɑɔ̃ í bɛi í nɑ ŋɑ pɛ̃ɛ ɑ̀ jɛu. 24 Iyi zɑmɑɑu í yɛ Jesu do mɔcɔɛ ŋɑ kɑ̃mɑ nŋɑ kù wɑ bɛ, ŋɔi ɑŋɑ mɔ ɑ̀ lɔ ɑkɔi inyi ŋɑu ɑ̀ bɔ ku dɛdɛ ŋɑ ikpɑ Kɑpɛrɑnumu. 25 Ŋɔi inɛ ŋɑu ɑ̀ kuɑ icei tenkuu do ikpɑ ihɔ̃ ɑ̀ koo ɑ̀ bɑ Jesu bɛ nɔ ɑ̀ ni, Mɛɛtu, wɑɑti yoomɑi í to wɑ ihɛ̃. 26 Ŋɔi Jesu í jɛ nŋɑ í ni, ntɔ ntɔ, ì wɑɑ dɛdɛm ŋɑi si nɑ iyi í jɔ̀ ì bɑ pɛ̃ɛ ì jɛ ì yo ŋɑ, kù jɛ nɑ iyi í jɔ̀ ì yɛ ǹ ce mɑɑmɑɑke gɔ ŋɑ. 27 I mɑɑ̀ ti i ce icɛi ijɛ iyi í yɑ sɑ̃mi nŋu ɑkɑ̃, ɑmmɑ i ce icɛi ijɛ iyi ɑ́ jɔ̀ i bɑ kuwɛɛ hɑi tɑ̃ ŋɑ. Nɔ ijɛ nŋu ɑmu Amɑi Amɑnɛi ɑn mu nŋɛ, domi ɑmui Ilɑɑɔ̃ Bɑɑbɑ í nɑ yiikoɛ nɔ í jɔ̀ inɛ ŋɑ ɑ̀ wɑɑ yɔɔ. 28 Ŋɔi ɑ̀ beeɛ ɑ̀ ni, mii ɑɑ kɑ ce kɑ ceò icɛ iyi Ilɑɑɔ̃ í bi. 29 Ŋɔi Jesu í jɛ nŋɑ í ni, icɛ iyi Ilɑɑɔ̃ í bi si ŋɛi í jɛ i dɑsi ɑmu woo bɛɛ nɑɑnɛ ŋɑ. 30 Ŋɔi ɑ̀ beeɛ ɑ̀ ni, mɑɑmɑɑke yoomɑi ɑɑ ce kɑ yɔɔ ku bɑ kɑ dɑsiɛ nɑɑnɛ. Mɑ̀ icɛ yoomɑi ɑɑ ce. 31 Nɔ ɑ̀ ni mɑ́, bɑlɑ nwɑ ŋɑ ɑ̀ jɛ ijɛ gɔ iyi ɑ̀ yɑ kpe mɑnɑ si gbɑɑ. À kɔɔ ɑ̀ ni í nɑ ŋɑ ijɛ wɑ hɑi lelei Aɔ̃. 32 Ŋɔi Jesu í jɛ nŋɑ í ni, ntɔ ntɔ ǹ wɑ n sɔ̃ ŋɛi, kù jɛ Moizii í mu nŋɛ ijɛu wɑ hɑi lele, ɑmmɑ Bɑɑm nii í mu nŋɛ ijɛ iyi í jɛ ntɔu wɑ hɑi lele. 33 Nɔ ijɛ iyi Ilɑɑɔ̃ í yɑ muɑ inɛ, nŋui í jɛ inɛ iyi í kitɑ wɑ hɑi lele iyi ɑ́ jɔ̀ ɑmɑnɛ ku bɑ kuwɛɛ hɑi tɑ̃. 34 Ŋɔi ɑ̀ sɔ̃ɔ ɑ̀ ni, mɔkɔɔyi, mu nwɑ dimii ijɛu bɛ do ɑjɔ fei. 35 Ŋɔi Jesu í sɔ̃ ŋɑ í ni, ɑmui ǹ jɛ ijɛi kuwɛɛ. Inɛ iyi í nɑɑ bi tom, ɑri kɑɑ kpɑ lɑfɛ̃ɛ mɑ́ pɑi, nɔ inɛ iyi í dɑsim nɑɑnɛ, ɑgbɛ kɑɑ kpɑɑ mɑ́ pɑi. 36 Ǹ tɑko ǹ sɔ̃ ŋɛ wo ǹ ni, ì wɑɑ yɛm ŋɑ, ɑmmɑ i kù dɑsi nɑɑnɛ ŋɑ. 37 Inɛ ŋɑ iyi Bɑɑbɑ í nɑm fei ɑɑ nɑɑ bi tom, nɔ inɛ iyi í nɑɑ bi tom bɑɑ bii bɛirei n kɑɑ n nyɔɔ ɑngule. 38 Ǹ kitɑ wɑi hɑi lelei Aɔ̃ n nɑ n ceò idɔɔbii inɛ iyi í bɛm wɑ, kù jɛ idɔɔbii ɑmu tɑkɑm. 39 Idɔɔbii inɛ iyi í bɛm wɑ wee. Inɛ ŋɑ iyi í nɑm, n mɑɑ̀ n jɔ̀ bɑɑ inɛ ɑkɑ̃ nŋɑ ku ce nfe ɑmmɑ n jĩ ɑŋɑ fei hɑi si bɑlɛ si ɑjɔi ɑnkɑ̃ɑnyi. 40 Idɔɔbii Bɑɑm nii í jɛ inɛ iyi í yɛ ɑmu Amɑ nɔ í dɑsim nɑɑnɛ fei ku nɛ kuwɛɛ hɑi tɑ̃, ɑn nɔ n jĩ lɑfɛ̃ɛ hɑi si bɑlɛ si ɑjɔi ɑnkɑ̃ɑnyi. 41 Ŋɔi Zuifu ŋɑu ɑ̀ wɑɑ gbɑgbɑ siɛ nɑ iyi í jɔ̀ í ni nŋu í jɛ ijɛ iyi í kitɑ wɑ hɑi lelei Aɔ̃. 42 Ŋɔi ɑ̀ ni, í jɔ Jesu ɑmɑi Zozɛfuu mbɛ mɛɛ. À mɑ̀ iyeò bɑɑɛ. Bɛirei í ce í ni nŋu í nɑɑi hɑi lele. 43 Ŋɔi Jesu í sɔ̃ ŋɑ í ni, i mɑɑ̀ ti i mɑɑ̀ gbɑgbɑ nɑ irim bɛɛbɛ ŋɑ. 44 Inɛ gɔ kɑɑ yɔkɔ ku nɑɑ bi tom bii kù jɛ Bɑɑbɑ iyi í bɛm wɑi í fɑ lɑfɛ̃ɛ wɑ. Nɔ inɛ nŋui ɑn jɔ̀ ku jĩ hɑi si bɑlɛ si ɑjɔi ɑnkɑ̃ɑnyiu. 45 Inɛ ɑkɑ̃i wɑlii ŋɑu í kɔ í ni, Ilɑɑɔ̃ tɑkɑɛi ɑ́ nɑ ku kɔ inɛ fei si cio. Nɔ bɛɛbɛi inɛ iyi í gbɔ idei Bɑɑbɑ fei nɔ í jirimɑ cioɛ lɑfɛ̃ɛ ɑ́ nɑɑ bi tom. 46 Inɛ kɑ̃mɑ kù yɛ Ilɑɑɔ̃ Bɑɑbɑ do iju, í gbe ɑmu iyi ǹ nɑɑ hɑi bi tɛɛu. 47 Ntɔ ntɔ, inɛ iyi í dɑsim nɑɑnɛ fei í nɛ kuwɛɛ hɑi tɑ̃. 48 Amui ǹ jɛ ijɛi kuwɛɛ. 49 Bɑlɑ nŋɛ ŋɑ ɑ̀ jɛ mɑnɑ si gbɑɑ ɑmmɑ kù gɑnji ɑ ku. 50 Ammɑ ɑmu ijɛ gɔi ǹ wɑ n fɑ̃ɑ iyi í nɑɑ hɑi lele, iyi bii ɑmɑnɛ í jɛ kɑɑ ku. 51 Amui ǹ jɛ ijɛi kuwɛɛ. Hɑi lelei ǹ kitɑ wɑ. Nɔ inɛ iyi í bɑ ijɛu í jɛ fei í nɛ kuwɛɛ hɑi tɑ̃. Ijɛui í jɛ ɑrɑm. An nɑ́ɑi ku bɑ inɛ ŋɑ ɑ mɑɑ wɛɛò. 52 Iyi Jesu í fɔ bɛɛbɛ ŋɔi Zuifu ŋɑ ɑ̀ ce si kɑkɔɔ jiidɑ ɑ̀ wɑɑ ni, bɛirei nŋu ɑ́ ce ku nɑ wɑ iŋɑi ɑrɑɛ kɑ ŋɔ. 53 Ŋɔi Jesu í sɔ̃ ŋɑ mɑ́ í ni, ntɔ ntɔ ǹ wɑ n sɔ̃ ŋɛi, bii i kù ŋɔ iŋɑi ɑrɑi ɑmu Amɑi Amɑnɛ wɑlɑkɔ i kù mɔ njɛm i kù nɛ kuwɛɛ ŋɑ. 54 Inɛ iyi í ŋɔ iŋɑi ɑrɑm nɔ í mɔ njɛm í nɛ kuwɛɛ hɑi tɑ̃, nɔ ɑn jũu hɑi si bɑlɛ si ɑjɔi ɑnkɑ̃ɑnyiu, 55 domi iŋɑi ɑrɑm nii í jɛ ijɛ ɑlɑlɑ nɔ njɛm mɔi í jɛ inyi ɑlɑlɑ. 56 Inɛ iyi í ŋɔ iŋɑi ɑrɑm nɔ í mɔ njɛm ɑwɑò ɑɑ kɑ nɛ ɑnu ɑkɑ̃ kɑ mɑɑ wɛɛò. 57 Bɑɑbɑi í bɛm wɑ. Nŋui í nɛ kuwɛɛ nɔ nɑ iriɛi ɑmu mɔ ǹ wɛɛ. Bɛɛbɛ mɔi inɛ iyi í ŋɔm, lɑfɛ̃ɛ í nɛ kuwɛɛ nɑ irim. 58 Ijɛ iyi í kitɑ wɑ hɑi lelei ǹ wɑ n fɑ̃ɑ. Inɛ nŋu kù jɛ bɛi ijɛ iyi bɑlɑ nŋɛ ŋɑ ɑ̀ jɛ nɔ kù gɑnji ɑ̀ kuu. Inɛ iyi wɑ jɛ dimii ijɛu ihɛ̃ ɑ́ mɑɑ wɛɛi hee do ɑjɔ fei. 59 Ideu bɛi Jesu í kɔ inɛ ŋɑ si ile bii Zuifu ŋɑ ɑ̀ yɑ ce kutɔtɔɔ Kɑpɛrɑnumu. 60 Iyi mɔcɔi Jesu ŋɑu ɑ̀ gbɔ ideu ŋɔi nkpɔ nŋɑ í ni, ideu ihɛ̃ í lele. Yooi ɑ́ nɔɔ. 61 Nɔ Jesu í mɑ̀ iyi ɑ̀ wɑsi ku gbɑgbɑ nɑ ideu, ŋɔi í bee ŋɑ í ni, ideui í jɛ nŋɛ bi ku koosɛɛ? 62 Debɛi, bɛirei ɑɑ ni ŋɑ bii ì yɛ ɑmu Amɑi Amɑnɛ ǹ wɑ n bɔ lele ŋɑ bii ǹ tɑko ǹ wɑ wo. 63 Hundei í yɑ muɑ inɛ kuwɛɛ, gbugbɑ̃i ɑmɑnɛ kù jɛ nkɑ̃mɑ. Nɔ ide iyi ǹ sɔ̃ ŋɛu wee hundei, nɔ nŋui í jɛ kuwɛɛ. 64 Ammɑ si inɔ nŋɛ inɛ gɔ ŋɑ ɑ kù dɑsi nɑɑnɛ. Jesu í fɔ bɛɛbɛi si nɑ iyi í jɔ̀ í mɑ̀ hɑi sinteɛ inɛ ŋɑ iyi ɑ kɑɑ dɑsi nŋu nɑɑnɛ do inɛ iyi ɑ́ nɑ ku zɑmbɑ nŋu. 65 Nɔ í ni mɑ́, nɑ iyi ihɛ̃i í jɔ̀ ǹ sɔ̃ ŋɛ wo ǹ ni inɛ gɔ kù wɛɛ iyi ɑ́ nɑɑ bi tom bii kù jɛ Ilɑɑɔ̃ Bɑɑbɑi í jɔ̀ lɑfɛ̃ɛ í nɑɑ. 66 Ŋɔi hɑi wɑɑti bɛɛbɛ mɔcɔ nkpɔɛ ŋɑu ɑ̀ fɑ ɑrɑ nŋɑ do ɑnyi ɑ ci yɑ tooɛ mɑ́. 67 Nɑ ŋɔi í jɔ̀ Jesu í bee mɔcɔ mɑɑteejiɛ ŋɑu í ni, iŋɛ mɔ ni, i kù wɑɑ nɛ ŋɑi? 68 Ŋɔi Simɔɔ Piɛɛ í jɛɑɑ í ni, Lɑfɛ̃ɛ, bi yooi ɑɑ kɑ bɔ mɑ́. Awɔi ì nɛ idei kuwɛɛ hɑi tɑ̃. 69 Awɑ ɑ̀ dɑsi nɑɑnɛ nɔ ɑ̀ mɑ̀ kɑm kɑm iyi ɑwɔi ì jɛ Inɛ Kumɑ́ iyi í nɑɑ hɑi bi Ilɑɑɔ̃. 70 Ŋɔi Jesu í bee ŋɑ í ni, kù jɛ ɑmui ǹ cicɑ iŋɛ mɑɑteejiu bɑ. Do nŋu fei inɛ ɑkɑ̃ nŋɛ í jɛ inɛi Seetɑm. 71 Wɑɑtɔ idei Zudɑsi ɑmɑi Simɔɔ Isikɑriotii wɑ fɑ̃ɑ, si nɑ iyi í jɔ̀ bɑɑ do iyi í wɑ si inɔi mɔcɔ mɑɑteeji ŋɑu fei, nŋui ɑ́ zɑmbɑɛ.
1 Si ɑnyii nŋu, Jesu wɑ dɑbii si ilɛi Gɑlilee. Kù bi ku bɔ ikpɑ ilɛi Zudee domi Zuifu ŋɑu ɑ̀ wɑɑ dɛ ku kpɑɑ. 2 Nɔ wee jingɑui Zuifu ŋɑ iyi ɑ̀ yɑ kpe jingɑui Ilei ɑcɔ í mɑɑi wɑ. 3 Ŋɔi ifɔi Jesu ŋɑ ɑ̀ sɔ̃ɔ ɑ̀ ni, nɛ hɑi ihɛ̃ i bɔ Zudee ku bɑ mɔcɔɛ ŋɑ iyi ɑ̀ wɑ ikpɑ bɛ ɑ yɛ icɛ iyi ì wɑɑ ce, 4 domi bii ɑmɑnɛ í bi ɑ mɑ̀ nŋu bɑntumɑ kɑɑ mɑ́ɑ ce ngɔgɔ si ɑsii. Bii ì wɑɑ ce dimii icɛ bɛɛbɛ, í gbe í nyisi inɛ ŋɑ ɑrɑɛ. 5 À wɑɑ fɔ bɛɛbɛi si nɑ iyi í jɔ̀ bɑɑ ɑŋɑ tɑkɑ nŋɑ ɑ kù dɑsiɛ nɑɑnɛ. 6 Ŋɔi Jesu í sɔ̃ ŋɑ í ni, wɑɑtim kù to wɑ titɑ̃, ɑmmɑ iŋɛ wɑɑtiu fei í sĩɑ nŋɛi. 7 Inɛi ɑndunyɑ ŋɑ ɑ kɑɑ yɔkɔ ɑ cé ŋɛ, ɑmmɑ ɑ̀ cé ɑmu domi ǹ yɑ n ni kookoosu nŋɑ kù sĩɑ. 8 Iŋɛ i bɔ jingɑuu, ɑmmɑ ɑmu n kù wɑ n koo titɑ̃, si nɑ iyi í jɔ̀ wɑɑtim kù to wɑ. 9 Iyi í sɔ̃ ŋɑ ideu í tɑ̃ nɔ í gbe ilɛi Gɑlilee bɛ. 10 Iyi ifɔi Jesu ŋɑ ɑ̀ bɔ jingɑuu ŋɔi nŋu mɔ í dede í koo do ɑsii, kù bi ɑ yɔɔ si bɑntumɑ. 11 Ŋɔi Zuifu ŋɑu ɑ̀ wɑsi ku dɛdɛɛ si wɑɑtii jingɑuu ɑ̀ wɑɑ ni, iwoi í wɑ. 12 Ŋɔi si zɑmɑɑu inɛ ŋɑ ɑ̀ wɑsi ku fɔ ideɛ do gundu. Inɛ gɔ ŋɑ ɑ̀ wɑɑ ni, inɛ jiidɑi. Nɔ inɛ gɔ ŋɑ mɔ ɑ̀ wɑɑ ni, iboi, wɑ dĩ ijui inɛ ŋɑi. 13 Ammɑ kɑ̃mɑ nŋɑ ci yɑ fɔ ideɛ do wɔɔkɔ domi ɑ̀ wɑɑ ce njoi inɛ ngbo ŋɑu. 14 Iyi inɛ ŋɑ ɑ̀ jɛ jingɑuu ɑ̀ to ɑnini ŋɔi Jesu í koo í lɔ bɑntumɑi kpɑsɛ̃i Ilɑɑɔ̃ bɛ wɑ kɔ inɛ ŋɑ si cio. 15 Ŋɔi Zuifu ŋɑu ɑ̀ biti nɔ ɑ̀ wɑsi ku ni, bɛirei inɛ iyi kù bɔ cio í ce í mɑ̀ kukɔi idei Ilɑɑɔ̃ bɛ ihɛ̃. 16 Ŋɔi Jesu í jɛ nŋɑ í ni, ciom kù jɛ hɑi si idɔm nii wɑ fitɑ wɑ. Hɑi bi Ilɑɑɔ̃i wɑ nɑɑ, nŋu iyi í bɛm wɑ. 17 Inɛ iyi í bi nŋu ku ce idɔɔbii Ilɑɑɔ̃, lɑfɛ̃ɛ ɑ́ mɑ̀ bii ciom hɑi bi Ilɑɑɔ̃i wɑ nɑɑ, wɑlɑkɔ bii í jɛ ti ɑmu tɑkɑm nii. 18 Inɛ iyi wɑ fɔ ide do yiikoi irii ɑrɑɛ bɛɛrɛi nŋu tɑkɑɛi wɑ dɛ. Ammɑ inɛ iyi wɑ dɛ bɛɛrɛi inɛ iyi í bɔɔ wɑ, lɑfɛ̃ɛ ntɔi í yɑ fɔ, ibo kɑ̃mɑ ci yɑ wɑ siɛ. 19 Moizii í nɑ ŋɛ woodɑ, mɑ̀ irei. Ammɑ do nŋu fei, kɑ̃mɑ nŋɛ kù wɑɑ jirimɑ woodɑu. To, nɑ mii í ce ì wɑɑ dɛ ku kpɑm ŋɑ. 20 Ŋɔi zɑmɑɑu í jɛɑɑ í ni, ì nɛ inɛi inɔɔkoi bɑ. Yooi wɑ dɛ ku kpɑɛ. 21 Jesu í jɛ nŋɑ í ni, mɑɑmɑɑke ɑkɑ̃i ǹ ce si ɑjɔi kusĩmi nɔ iŋɛ fei í biti. 22 Ammɑ i lɑsɑbu ŋɑ. Moizii í nɑ ŋɛ woodɑi bɑngo ku dɑsi. Nŋui í jɔ̀ bɑɑ bii í jɛ ɑjɔi kusĩmii ì yɑ mɑɑ dɑsi ɑmɑ nŋɛ ŋɑ bɑngo ŋɑ. Nɔ mɔm idei bɑngo ku dɑsiu kù jɛ hɑi bi Moizii wɑ nɑɑ, hɑi bi bɑlɑ nŋɛ ŋɑi. 23 Debɛi, bii ì wɑɑ dɑsi ɑmɑ nŋɛ ŋɑ bɑngo si ɑjɔi kusĩmiu ku bɑ i mɑɑ̀ bɛjɛ woodɑi Moizi ŋɑ, nɑ mii í ce ì yɑ mɑɑ mum do idɔɔkɔ̃ ŋɑ wɑɑti iyi ǹ fɑɑbɑ inɛ gɔ mɑm mɑm si ɑjɔi kusĩmiu. 24 I mɑɑ̀ yɑ kiiti ngɔgɔ si bɛi ì wɑɑ yɔɔ do iju nŋu ɑkɑ̃ ŋɑ, ɑmmɑ i ce kiitiu dee dee ŋɑ. 25 Ŋɔi inɛi Zeruzɑlɛmu gɔ ŋɑ, iyi ɑ̀ gbɔ Jesu í fɔ bɛɛbɛ ɑ̀ wɑɑ ni, kù jɛ inɛɛu ihɛ̃i ɑ̀ wɑɑ dɛ ku kpɑu yɑ. 26 Nɔ wee wɑ fɔ ide si bɑntumɑ nɔ inɛ gɔ kù ni ide gɔ mɛɛ. Mɑ̀ inɛ ngbo nwɑ ŋɑ ɑ̀ mɑ̀ bɛbɛi iyi nŋui í jɛ inɛ iyi Ilɑɑɔ̃ í cicɑu do ntɔ de. 27 Ammɑ bii í jɛ inɛ iyi Ilɑɑɔ̃ í cicɑu wɑ nɑɑ inɛ gɔ kɑɑ mɑ̀ hɑi bii ɑ́ nɑɑò wɑ, nɔ wee ɑwɑ ɑ̀ mɑ̀ hɑi bii inɛɛu ihɛ̃ í nɑɑ. 28 Si bɛi Jesu wɑ kɔ ŋɑ si cio bɑntumɑi kpɑsɛ̃i Ilɑɑɔ̃ bɛ í lɑ wɑ ni, ì wɑɑ tɑmɑɑ bɛi ì mɑ̀m ŋɑi, ì nɔ ì mɑ̀ hɑi bii ǹ wɑ n nɑɑ ŋɑ. Do nŋu fei, n kù nɑɑ do yiikoi ɑrɑm, ɑmmɑ ilu ntɔi iyi iŋɛ i kù mɑ̀, nŋui í bɛm wɑ. 29 Amu ǹ mɑ̀ɑ, domi hɑi bi tɛɛi ǹ wɑ n nɑɑ, nŋu mɔi í nɔ í bɛm wɑ. 30 Ŋɔi ɑ̀ wɑɑ dɛ ku muu, ɑmmɑ inɛ gɔ kù lesiɛ ɑwɔ domi wɑɑtiɛ kù to wɑ titɑ̃. 31 Si zɑmɑɑu inɛ nkpɔ í dɑsiɛ nɑɑnɛ ŋɔi ɑ̀ ni, bii inɛ ihɛ̃ kù jɛ inɛ iyi Ilɑɑɔ̃ í cicɑu, inɛ mmu iyi ɑ́ nɑ ku nɑɑ ɑ́ yɔkɔ ku ce mɑɑmɑɑke ŋɑ ku re bɛi inɛɛu ihɛ̃ wɑ ce? 32 Fɑrisi ŋɑu ɑ̀ gbɔ bɛi inɛ ŋɑu ɑ̀ wɑɑ fɔ idei Jesu do gundu. Nɑ nŋu, inɛ ngboi woo weei Ilɑɑɔ̃ ŋɑ do Fɑrisi ŋɑ ɑ̀ bɛ woo degbe kpɑsɛ̃i Ilɑɑɔ̃ ŋɑ ɑ koo ɑ muu wɑ. 33 Ŋɔi Jesu í sɔ̃ ŋɑ í ni, wɑɑti keekei í gbe iyi ɑn wɛɛ do iŋɛ. Si ɑnyiɛ ɑn nyi bi inɛ iyi í bɛm wɑ. 34 Aɑ nɑ i mɑɑ dɛdɛɛm ŋɑ ɑmmɑ i kɑɑ yɛm ŋɑ, domi i kɑɑ yɔkɔ i bɔ bii ɑn wɑ ŋɑ. 35 Ŋɔi Zuifu ŋɑu ɑ̀ bee njɛ ide ɑ̀ wɑɑ ni, iwoi ɑ́ bɔ iyi ɑ kɑɑ kɑ yɔɔ. Mɑ̀ bi inɛ nwɑ ŋɑ iyi ɑ̀ fɑngɑɑ si ilɛi dimi mmu ŋɑui ɑ́ bɔ yɑ. Á koo kɔ dimi mmu ŋɑu si cioi? 36 Yoomɑi í jɛ yɑɑsei ide iyi í fɔu bɛ si bɛi í ni ɑɑ kɑ dɛ nŋu ɑmmɑ ɑ kɑɑ kɑ yɛ nŋu, domi bii nŋu ɑ́ wɑ ɑ kɑɑ kɑ yɔkɔ kɑ bɔ bɛ. 37 Ajɔi ɑnkɑ̃ɑnyii jingɑui í yɑ nɛ bɛɛrɛ ku re. Ajɔ nŋuu, ŋɔi Jesu í dede í leekĩ wɑ fɔ ide hee lele wɑ ni, inɛ iyi ɑgbɛ wɑ kpɑ ku nɑɑ ku mɔ inyi bi tom. 38 Inɛ iyi í dɑsim nɑɑnɛ fei inyii kuwɛɛ ɑ́ cɑ̃ si idɔi lɑfɛ̃ɛ. Bɛɛbɛi kukɔi idei Ilɑɑɔ̃ í ni. 39 Wee idei Hundei Ilɑɑɔ̃i Jesu wɑ fɑ̃ɑ. Inɛ iyi í dɑsi Jesu nɑɑnɛ fei ɑ́ bɑ Hundeu. Ammɑ wɑɑti iyi wɑ fɔ bɛɛbɛu Ilɑɑɔ̃ kù nɑ Hundeɛ titɑ̃ si nɑ iyi í jɔ̀ Jesu kù nyisi ɑmboeɛ wɑɑti bɛɛbɛ. 40 Inɛ gɔ ŋɑ si inɔi zɑmɑɑu, iyi ɑ̀ gbɔ ideu ŋɔi ɑ̀ ni, inɛɛu ihɛ̃ wɑlii nlɑui ntɔ ntɔ. 41 Inɛ gɔ ŋɑ mɔ ɑ̀ ni, inɛ iyi Ilɑɑɔ̃ í cicɑui. Ammɑ inɛ gɔ ŋɑ ɑ̀ ni, bɛirei inɛ iyi Ilɑɑɔ̃ í cicɑu ɑ́ ce ku nɑɑ hɑi ilɛi Gɑlilee. 42 Kukɔi idei Ilɑɑɔ̃ kù ni inɛ iyi Ilɑɑɔ̃ í cicɑu ɑ́ fitɑ wɑi hɑi si dimii Dɑvidi? Hɑi Bɛtɛlehɛmu ilui Dɑvidi tɑkɑɛ si ɑ́ nɑɑ? 43 Nɔ inɛ ŋɑu ɑ̀ wɑɑ kpɛ̃ njɛ nɑ iriɛ. 44 Inɛ gɔ ŋɑ ɑ̀ bi ɑ muu, ɑmmɑ inɛ kɑ̃mɑ kù lesiɛ ɑwɔ. 45 Ŋɔi woo degbe kpɑsɛ̃i Ilɑɑɔ̃ ŋɑu ɑ̀ nyi bi inɛ ngboi woo weei Ilɑɑɔ̃ ŋɑ do Fɑrisi ŋɑu. Ŋɔi ɑ̀ bee ŋɑ ɑ̀ ni, nɑ mii í ce i kù mu Jesuu wɑ ŋɑ. 46 Ŋɔi woo degbe kpɑsɛ̃i Ilɑɑɔ̃ ŋɑu ɑ̀ jɛ ɑ̀ ni, inɛ kɑ̃mɑ kù wɛɛ iyi í fɔ ide bɛi inɛɛu bɛ. 47 Ŋɔi Fɑrisi ŋɑu ɑ̀ bee ŋɑ ɑ̀ wɑɑ ni, to, iŋɛ mɔ ì jɔ̀ inɛɛu í dĩ iju nŋɛ ŋɑ yɑ. 48 Ì gbɔ bii inɛ ngbo gɔ wɑlɑkɔ Fɑrisi ŋɑu bɑɑ inɛ ɑkɑ̃ nŋɑ í dɑsiɛ nɑɑnɛ ŋɑi? 49 Ammɑ zɑmɑɑu kù mɑ̀ woodɑi Moizi. Ilɑɑɔ̃ kú ceekpe ŋɑ. 50 Ammɑ si inɔi Fɑrisi ŋɑu inɛ gɔ í wɑ bɛ ɑ̀ yɑ kpoo Nikodɛmu. Nŋui í bɔ bi Jesu idũu wo. Iyi í gbɔ ɑ̀ wɑɑ fɔ bɛɛbɛ ŋɔi í bee ŋɑ í ni, 51 woodɑ nwɑ í yɔɔdɑ nwɑ kɑ yɛ tɑɑlei ɑmɑnɛ hɑi ɑ kù gbɔ ideɛ nɔ ɑ kù mɑ̀ mii iyi í ce? 52 Ŋɔi ɑ̀ beeɛ ɑ̀ ni, ɑsee ɑwɔ tɑkɑɛ mɔ inɛi Gɑlileei? Cɔ si kukɔi idei Ilɑɑɔ̃ sɑ̃ɑ sɑ̃ɑ, i kɑɑ yɛ wɑlii gɔ iyi í fitɑ wɑ hɑi Gɑlilee. 53 Nɔ inɛ fei í nɛ kpɑsɛ̃ɛ.
1 Ŋɔi Jesu í bɔ geete iyi ɑ̀ yɑ kpe Olivie. 2 Ammɑ iju kumɑ́ɛ dɑɑdɑɑkɔ í sindɑ í bɔ bɑntumɑi kpɑsɛ̃i Ilɑɑɔ̃ nɔ inɛ fei wɑ bɔ bi tɛɛ, nɔ í bubɑ í lɔsi cio ku kɔ ŋɑ si. 3 Ŋɔi woo kɔ inɛ ŋɑ si woodɑ ŋɑ do Fɑrisi ŋɑ ɑ̀ nɑɑò inɑɑbo gɔ wɑ bi tɛɛ iyi ɑ̀ muu si sɑkɑrɑ ku ce. Ŋɔi ɑ̀ leekĩɛ si ɑninii zɑmɑɑu. 4 Nɔ ɑ̀ sɔ̃ Jesu ɑ̀ ni, Mɛɛtu, ɑ̀ mu ɑbou ihɛ̃i si sɑkɑrɑ ku ce. 5 Wee Moizi í fɔ si woodɑɛ í ni dimii inɑɑbo bɛ ihɛ̃ kɑ tɑɑ kutɑ kɑ kpɑɑ. To, ɑwɔ mɔ, bɛirei ì yɔɔ. 6 À fɔ bɛɛbɛi ku bɑ ɑ cɔ lɑɑkɑɛ nɔ ɑ yɛ tɑɑleɛ. Ammɑ Jesu í kɔmbɑ iri ilɛ wɑ kɔ si ilɛ do ɑmɑɑwɔ. 7 Ŋɔi ɑ̀ beeɛ ɑ̀ mɑnteɛ nɔ í dede í tɛ í sɔ̃ ŋɑ í ni, inɛ iyi kù ce dulum si inɔ nŋɛ ku tɑko ku tɑ ɑbou kutɑ. 8 Nɔ í kɔmbɑ mɑ́ wɑ kɔ si ilɛ. 9 Iyi ɑ̀ gbɔ bɛɛbɛ ŋɔi ɑ̀ fitɑ ɑkɑ̃ ɑkɑ̃ hɑi inɛ ngbo ŋɑu hee ku bɔ si inɛi ɑnkɑ̃ɑnyi ŋɑu. Í gbe Jesu nŋu ɑkɑ̃ do ɑbou si wɑjuɛ. 10 Ŋɔi Jesu í dede í tɛ mɑ́ nɔ í beeɛ í ni, ɑbooyi, iwoi ɑ̀ wɑ. Inɛ gɔ kù gbe ihɛ̃ iyi wɑ yɛ tɑɑleɛ mɑ́? 11 Ŋɔi ɑbou í ni, mɔkɔɔyi, bɑɑ ɑkɑ̃ nŋɑ kù wɑ ihɛ̃ mɑ́. Jesu í ni, ɑmu tɑkɑm mɔ n kɑɑ n yɛ tɑɑleɛ. Nɛɛ, ɑmmɑ mɑɑ̀ ce dulum mɑ́. 12 Si ɑnyii nŋu, Jesu í bɑ inɛ ŋɑ ide ku fɔ mɑ́ í ni, ɑmui ǹ jɛ inyɑ kumɑ́i ɑndunyɑ. Inɛ iyi wɑ toom ɑ́ nɛ inyɑ kumɑ́ iyi ɑ́ jɔ̀ inɛ ku bɑ kuwɛɛ, kɑɑ mɑɑ nɛ si ilu kuku. 13 Ŋɔi Fɑrisi ŋɑu ɑ̀ sɔ̃ɔ ɑ̀ ni, nsɛi ì wɑɑ jɛɑ ɑrɑɛ sɛɛdɑ. Sɛɛdɑɛ kù jɛ ntɔ. 14 Ŋɔi Jesu í jɛ nŋɑ í ni, bɑɑ bii ǹ wɑ n jɛɑ ɑrɑm sɛɛdɑ, ide ŋɑ iyi ǹ wɑ n fɔu fei ntɔi, domi ǹ mɑ̀ hɑi bii ǹ nɑɑ ǹ nɔ ǹ mɑ̀ bii ǹ wɑ n bɔ. Ammɑ iŋɛ i kù mɑ̀ hɑi bii ǹ nɑɑ hee mɑ́ jɛ bii ǹ wɑ n bɔ. 15 Iŋɛ ì yɑ mɑɑ ce kiiti ŋɑi bɛi ɑmɑnɛ ŋɑ ɑ̀ yɑ ce, ɑmu n ci yɑ n kiiti inɛ kɑ̃mɑ. 16 Ammɑ bɑɑ bii í jɛ ǹ wɑ n kiiti inɛ ŋɑ, kiitim í sĩɑ domi ɑmu ɑkɑ̃ si ɑn kiiti ŋɑ, Bɑɑbɑ iyi í bɛm wɑ í wɛɛ do ɑmu. 17 À kɔɔ si tiɑi woodɑ nŋɛ ɑ̀ ni sɛɛdɑi ɑmɑnɛ minjii í jɛ ntɔ. 18 Ǹ wɑ n jɛɑ ɑrɑm sɛɛdɑ nɔ Bɑɑbɑ, iyi í bɛm wɑ, nŋu mɔ wɑ jɛɑ inɛ ŋɑ sɛɛdɑm. 19 Ŋɔi ɑ̀ beeɛ ɑ̀ ni, iwoi Bɑɑɛu í wɑ. Ŋɔi Jesu í jɛ nŋɑ í ni, i kù mɑ̀ ɑmu tɑkɑm ŋɑ mɔm hee mɑ́ jɛ Bɑɑm. Bii í jɛ ì mɑ̀m ŋɑ wo ɑɑ mɑ̀ Bɑɑm nɔu ŋɑ. 20 Ideu bɛi Jesu í fɔ wɑɑti iyi wɑ kɔ inɛ ŋɑ si cio bɑntumɑi kpɑsɛ̃i Ilɑɑɔ̃ bii ɑ̀ yɑ jilɛ fiɑi kɔlɛtiu. Nɔ inɛ gɔ kù lesiɛ ɑwɔ si nɑ iyi í jɔ̀ wɑɑtiɛ kù to wɑ titɑ̃. 21 Ŋɔi Jesu í sɔ̃ ŋɑ mɑ́ í ni, ɑn nɛ nɔ ɑɑ nɑ i dɛdɛɛm ŋɑ, ɑmmɑ ɑɑ ku ŋɑi si dulum du ŋɛ. I kɑɑ yɔkɔ i bɔ bii ǹ wɑ n bɔ ŋɑ. 22 Si bɛi í ni bii nŋu wɑ bɔ ɑ kɑɑ yɔkɔ ɑ bɔ bɛ nŋui í jɔ̀ Zuifu ŋɑu ɑ̀ bee njɛ ɑ̀ wɑɑ ni, debɛi ɑ́ kpɑ ɑrɑɛi? 23 Nɔ Jesu í ni, hɑi ilɛ ihɛ̃i iŋɛ ì nɑɑ ŋɑ, ɑmmɑ ɑmu hɑi lelei ǹ nɑɑ. Iŋɛ inɛi ɑndunyɑ ŋɑi, ɑmmɑ ɑmu n kù jɛ inɛi ɑndunyɑ. 24 Nɑ ŋɔi í ce ǹ ni ɑɑ ku si dulum du ŋɛ ŋɑ. Ntɔ ntɔ, bii i kù dɑsi nɑɑnɛ ŋɑ iyi ɑmui ǹ jɛ inɛ iyi Ilɑɑɔ̃ í cicɑu ɑɑ ku si dulum du ŋɛ ŋɑi. 25 Ŋɔi ɑ̀ beeɛ ɑ̀ ni, ɑwɔi yoo. Ŋɔi Jesu í jɛ nŋɑ í ni, ǹ sɔ̃ ŋɛ tɑ̃ hɑi sinteɛ. 26 Ide iyi ǹ nɛ ku fɔ nɑ iri nŋɛ n yɛò tɑɑle nŋɛ í kpɔ. Ammɑ inɛ iyi í bɛm wɑ ilu ntɔi, nɔ ide iyi ǹ gbɔ hɑi bi tɛɛ, nŋui ǹ wɑ n sisiɑ inɛ ŋɑ titɑ̃. 27 Ammɑ wɑɑti iyi Jesu wɑ fɔ bɛɛbɛ ɑ kù mɑ̀ hee mɑ̀ idei Ilɑɑɔ̃ Bɑɑbɑi wɑ sɔ̃ ŋɑ. 28 Ŋɔi Jesu í ni, ɑjɔ iyi ɑɑ so Amɑi Amɑnɛ i kɔɑɛ lele ŋɑ, ɑjɔ nŋui ɑɑ mɑ̀ ŋɑ iyi ɑmui ǹ jɛ inɛ iyi Ilɑɑɔ̃ í cicɑ. Nɔ ɑjɔ nŋui ɑɑ mɑ̀ ŋɑ mɑ́ iyi n kù wɑ n ce ngɔgɔ do ɑrɑm. Ide iyi Bɑɑbɑ í sɔ̃m nŋu ɑkɑ̃i ǹ wɑ n sɔ̃ iŋɛ mɔ. 29 Nŋu iyi í bɛm wɑ í wɛɛ do ɑmu. Kù jɔ̀m ɑmu ɑkɑ̃ domi wɑɑti kɑ̃mɑ fei iyi ɑ́ dɔ̃ɑ sii ǹ yɑ n ce. 30 Iyi Jesu í fɔ bɛɛbɛ inɛ nkpɔi í dɑsiɛ nɑɑnɛ. 31 Ŋɔi Jesu í sɔ̃ Zuifu ŋɑ iyi ɑ̀ dɑsiɛ nɑɑnɛ í ni, bii ì wɑɑ jirimɑ idem ŋɑ ì jɛ mɔcɔm ŋɑi ntɔ ntɔ. 32 Aɑ mɑ̀ ntɔ ŋɑ nɔ ntɔu ɑ́ jɔ̀ i nɛ ɑrɑ nŋɛ. 33 Ŋɔi ɑ̀ jɛɑɑ ɑ̀ ni, ɑwɑu tɔkui Aburɑhɑmu ŋɑi ɑ kù nɔ ɑ kù jɛ ɑrui inɛ gɔ ɑjɔ kɑ̃mɑ. Bɛirei í ce ì wɑɑ sɔ̃ wɑ ì ni ɑɑ kɑ nɛ ɑrɑ nwɑ. 34 Ŋɔi Jesu í jɛ nŋɑ í ni, ntɔ ntɔ ǹ wɑ n sɔ̃ ŋɛi, inɛ iyi í yɑ ce dulum fei ɑrui dulum nii í jɛ. 35 Aru ci yɑ nɔ ku wɑ kpɑsɛ̃i lɑfɛ̃ɛ do ɑjɔ fei, ɑmɑ ɑ̀ bíɛi í yɑ wɑ bɛ do ɑjɔ fei. 36 Nɑ ŋɔi í ce, bii ɑmu Amɑi Ilɑɑɔ̃ ǹ jɔ̀ ì nɛ ɑrɑɛ, ɑɑ nɛ ɑrɑɛi ntɔ ntɔ. 37 Ǹ mɑ̀ iyi iŋɛu tɔkui Aburɑhɑmu ŋɑi. Ammɑ ì wɑɑ dɛ ku kpɑm ŋɑ si nɑ iyi í jɔ̀ i ci yɑ jɔ̀ idem ku bubɑ si idɔ nŋɛ. 38 Mii iyi ǹ yɛ bi Bɑɑm nŋui ǹ wɑ n sɔ̃ ŋɛ, bɛɛbɛi iŋɛ mɔ ì wɑɑ ce mii iyi bɑɑ nŋɛ í sɔ̃ ŋɛ. 39 Ŋɔi ɑ̀ jɛɑɑ ɑ̀ ni, Aburɑhɑmui í jɛ bɑɑ nwɑ. Ŋɔi Jesu í jɛ nŋɑ í ni, bii í jɛ iŋɛu ɑmɑi Aburɑhɑmu ŋɑi ntɔ ntɔ, mii iyi Aburɑhɑmu í ce nŋui ɑɑ yɑ ce ŋɑ wo. 40 Ammɑ wee nsɛi í yɑ mɑɑ dɛ ku kpɑm ŋɑi, ɑmu iyi ǹ wɑ n sɔ̃ ŋɛ ide ntɔ iyi ǹ gbɔ hɑi bi Ilɑɑɔ̃. Aburɑhɑmu kù nɔ kù ce dimiɛ ɑjɔ kɑ̃mɑ. 41 Do nŋu fei, ǹ wɑ n sɔ̃ ŋɛi, kookoosu ŋɑ iyi bɑɑ nŋɛ í yɑ ce nŋui iŋɛ mɔ ì wɑɑ ce. Ŋɔi ɑ̀ jɛɑɑ ɑ̀ ni, ɑwɑ ɑ kù jɛ seege ŋɑ. Ilɑɑɔ̃ nŋu ɑkɑ̃i í jɛ bɑɑ nwɑ. 42 Ŋɔi Jesu í sɔ̃ ŋɑ í ni, bii í jɛ Ilɑɑɔ̃i í jɛ bɑɑ nŋɛ ɑɑ bim ŋɑ, domi hɑi bi Ilɑɑɔ̃i ǹ fitɑ wɑ ǹ nɑɑ ihɛ̃. N kù nɑɑ do ɑrɑm, nŋui í bɛm wɑ. 43 Nɑ mii í ce i ci yɑ gbɔ yɑɑsei idem ŋɑ. I ci yɑ gbɔ yɑɑseɛ ŋɑi si nɑ iyi í jɔ̀ i kɑɑ yɔkɔ ŋɑ. 44 Seetɑm nii í jɛ bɑɑ nŋɛ, nɔ ì wɑɑ bi i ce idɔɔbii bɑɑ nŋɛu. Hɑi sinte woo kpɑ inɛi. Kù wɑɑ leekĩ si kpɑ̃ɑi ntɔ domi ntɔ kù wɑ siɛ. Bii wɑ sɔ ibo, í yɑ mɑɑ fɔi bɛi nŋu tɑkɑɛ í yɛ domi ilu iboi, nɔ bɑɑi ilu ibo feii. 45 Ammɑ si nɑ iyi í jɔ̀ ɑmu ǹ yɑ n sɔ̃ ŋɛ ntɔ, nŋui í jɔ̀ i kù wɑɑ dɑsim nɑɑnɛ ŋɑ. 46 Yoo nŋɛi ɑ́ yɔkɔ ku ni nŋu í yɛ ǹ ce dulum. Kù wɛɛ. Debɛi, nɑ mii í ce i ci yɑ dɑsim nɑɑnɛ ŋɑ bii ǹ wɑ n sɔ̃ ŋɛ ntɔ. 47 Inɛ iyi í jɛ ti Ilɑɑɔ̃ nŋui í yɑ gbɔ idei Ilɑɑɔ̃. Si bɛi iŋɛ i kù jɛ tɛɛ ŋɑ nŋui í jɔ̀ i ci yɑ gbɔ ideɛ ŋɑ. 48 Ŋɔi Zuifu ŋɑu ɑ̀ sɔ̃ Jesu ɑ̀ ni, debɛi ɑwɑ ɑ̀ nɛ ntɔ si bɛi ɑ̀ ni ɑwɔu inɛi Sɑmɑrii, nɔ ì nɛ inɛi inɔɔko. 49 Ŋɔi Jesu í jɛ nŋɑ í ni, n kù nɛ inɛi inɔɔko. Bɑɑm nii ǹ wɑ n sɑɑlu, ɑmmɑ iŋɛ i kù wɑɑ sɑɑlum ŋɑ. 50 N kù wɑ n dɛ bɛɛrɛi ɑrɑm. Inɛ gɔi wɑ dɛdɛ bɛɛrɛm, nŋui í nɔ í jɛ woo kiiti. 51 Ntɔ ntɔ ǹ wɑ n sɔ̃ ŋɛi, inɛ iyi wɑ jirimɑ idem lɑfɛ̃ɛ kɑɑ ku pɑi. 52 Ŋɔi Zuifu ŋɑu ɑ̀ sɔ̃ɔ ɑ̀ ni, bɛbɛi ɑ̀ mɑ̀ iyi ntɔ ntɔ ì nɛ inɛi inɔɔkoi, domi Aburɑhɑmu í ku nɔ wɑlii ŋɑu mɔ ɑ̀ ku, nɔ ɑwɔ ì ni inɛ iyi wɑ jirimɑ ideɛ kɑɑ ku pɑi. 53 Bɑlɑ nwɑ Aburɑhɑmu í ku. Mɑ̀ ì tɑmɑɑ ɑwɔ ì lɑ ì rooi? Nɔ wɑlii ŋɑu mɔ ɑ̀ ku. To, yooi ɑwɔ ì wɑɑ tɑmɑɑ ì jɛ. 54 Ŋɔi Jesu í jɛ nŋɑ í ni, bii ɑmui ǹ wɑ n dɛ bɛɛrɛi ɑrɑm, bɛɛrɛ ngbɛi. Inɛ iyi wɑ dɛ bɛɛrɛm nŋui í jɛ Bɑɑm, inɛ iyi iŋɛ ì ni í jɛ Aɔ̃ Lɑfɛ̃ɛ nŋɛ. 55 Do nŋu fei, i kù mɑ̀ɑ ŋɑ, ɑmmɑ ɑmu ǹ mɑ̀ɑ. Bii ǹ ni n kù mɑ̀ɑ, ǹ jɛ ilu iboi bɛi iŋɛ mɔ. Ammɑ ɑmu ǹ mɑ̀ɑ nɔ ǹ wɑ n jirimɑ ideɛ. 56 Aburɑhɑmu, bɑlɑ nŋɛu, í wɛɛò inɔ didɔ̃ nlɑ nlɑ si bɛi ɑ́ nɑ ku yɛ kunɑɑm. Í nɔ í yɔɔ. Iyi í yɔɔ nɔ inɔɛ í dɔ̃. 57 Ŋɔi Zuifu ŋɑu ɑ̀ sɔ̃ɔ ɑ̀ ni, i kù to ɑdɔ̃ ciitɑɑ titɑ̃, nɔ bɛirei ì ce ì yɛ Aburɑhɑmu. 58 Ŋɔi Jesu í ni, ntɔ ntɔ ǹ wɑ n sɔ̃ ŋɛ, ǹ wɛɛ mɔm wo hɑi wɑɑti iyi ɑ kù bí Aburɑhɑmu. 59 Ŋɔi ɑ̀ tɑsi kutɑ ɑ̀ wɑɑ bi ɑ tɑɑ, ɑmmɑ Jesu í mɑnji í fitɑ hɑi kpɑsɛ̃i Ilɑɑɔ̃u í nɛ.
1 Iyi Jesu wɑ nɛ ŋɔi í yɛ inɛ gɔ iyi ɑ̀ bí fɛɛju. 2 Nɔ mɔcɔɛ ŋɑ ɑ̀ beeɛ ɑ̀ ni, Mɛɛtu, nɑ mii í ce ɑ̀ bí inɛɛu ihɛ̃ fɛɛju. Nɑ irii dulum dɛɛi de, mɑ̀ nɑ irii dulum dii iyeò bɑɑɛ ŋɑi. 3 Ŋɔi Jesu í jɛ nŋɑ í ni, kù jɛ nɑ iyi í jɔ̀ í ce dulum, kù nɔ kù jɛ nɑ iyi í jɔ̀ iyeò bɑɑɛ ŋɑ ɑ̀ ce dulum. Í fɛɛjuɛ dei ku bɑ ɑ yɛ yɑɑse bɛi Ilɑɑɔ̃ wɑ ce icɛ siɛ. 4 Dɑsɑ̃ kù nɛ bɛi ɑɑ kɑ ce iyi ɑ kù ce icɛi inɛ iyi í bɛm wɑ. Idũ í mɑɑi wɑ si bii inɛ gɔ kɑɑ yɔkɔ ku ce icɛ. 5 Wɑɑti iyi ǹ wɑ si ɑndunyɑ fei ɑmui ǹ jɛ inyɑ kumɑ́i ɑndunyɑ. 6 Iyi Jesu í fɔ bɛɛbɛ í tɑ̃ ŋɔi í tu ɑntɔ í tɑkiɛ do sɑ̃ɑ í dɑɑ fɛɛjuu si ijuɛ. 7 Ŋɔi í sɔ̃ɔ í ni, koo wɛɛju si inyii fɑtɑmɑi Siloe. (Yɑɑsei iriu bɛi í jɛ ku bɛ̀.) Ŋɔi fɛɛjuu í koo í wɛɛju nɔ í bɑɑ wɑ yɛ ilu bɛbɛi. 8 Kpɑɑsiɛ ŋɑ do inɛ ŋɑ iyi ɑ̀ yɔɔ í yɑ mɑɑ bɑrɑ wo ɑ̀ ni, kù jɛ mɔkɔ iyi í yɑ bubɑ ku mɑɑ bɑrɑu mbɛ yɑ. 9 Inɛ gɔ ŋɑ ɑ̀ ni, nŋui. Inɛ gɔ ŋɑ mɔ ɑ̀ ni, kù jɛ nŋu, ɑ̀ jɔ njɛi. Ŋɔi inɛɛu tɑkɑɛ í ni, ɑmu mbɛ. 10 Ŋɔi inɛ ŋɑu ɑ̀ beeɛ ɑ̀ ni, bɛirei í ce ijuɛ í cĩ. 11 Ŋɔi í sɔ̃ ŋɑ í ni, inɛ iyi ɑ̀ yɑ kpe Jesuu bɛi í tu ɑntɔ si sɑ̃ɑ í sisɑɑm si iju nɔ í sɔ̃m í ni n bɔ fɑtɑmɑi Siloe n koo n wɛɛju. Ŋɔi iyi ǹ koo ǹ wɛɛju gbɑkɑ̃ ǹ yɛ ilu. 12 Nɔ ɑ̀ beeɛ ɑ̀ ni, iwoi inɛɛu í wɑ. Nɔ í ni, n kù mɑ̀. 13-14 Wee í ko ɑjɔi kusĩmii Jesu í tɑki sɑ̃ɑ do ɑntɔ í jɔ̀ inɛɛu í yɛò iluu. Ŋɔi ɑ̀ gbɑ̃ inɛɛu ɑ̀ bɔòɛ bi Fɑrisi ŋɑu. 15 Ŋɔi Fɑrisi ŋɑu mɔ ɑ̀ beeɛ bɛi í ce í yɛò ilu. Nɔ í jɛ nŋɑ í ni, Jesui í dɑɑm sɑ̃ɑ si iju í ni n koo n wɛɛju. Iyi ǹ wɛɛju nɔ ǹ yɛ ilu. 16 Ŋɔi Fɑrisi ŋɑu gɔgɔ ŋɑ ɑ̀ ni, inɛ iyi í ce icɛu bɛ kù nɑɑ hɑi bi Ilɑɑɔ̃, domi kù wɑɑ jirimɑ ɑjɔi kusĩmi. Ammɑ inɛ gɔ ŋɑ mɔ ɑ̀ ni, bɛirei ilu dulum ɑ́ ce ku yɔkɔ ku ce dimii mɑɑmɑɑkeu ihɛ̃. Nɔ kɑkɔɔ í lɔsi ɑnini nŋɑ. 17 Ŋɔi ɑ̀ bee fɛɛjuu mɑ́ ɑ̀ ni, si kuyɛi ɑwɔ tɑkɑɛ ni, bɛirei ì yɔɔ, ɑwɔ iyi í jɔ̀ ì yɛ ilu. Nɔ í ni, wɑliii. 18 Ammɑ inɛ ngbo ŋɑu ɑ kù dɑsi nɑɑnɛ iyi inɛɛu í jɛ fɛɛju wo í bɛi wɑ yɛò ilu nsɛi. Ŋɔi ɑ̀ koo ɑ̀ bee iyeò bɑɑɛ ŋɑ 19 ɑ̀ ni, ɑmɑ nŋɛui ihɛ̃? Nɔ ntɔ ntɔ do fɛɛjui ì buu bɛ ŋɑ? Nɔ bɛirei í ce wɑ yɛ ilu nsɛi. 20 Ŋɔi bɑɑɛ ŋɑu ɑ̀ ni, ɑ̀ mɑ̀ iyi ɑmɑ nwɑi nɔ do fɛɛju mɔi ɑ̀ búu. 21 Ammɑ ɑ kù mɑ̀ bɛi í ce wɑ yɛ ilu si nsɛi, ɑ kù nɔ ɑ kù mɑ̀ inɛ iyi í cĩɑɑ ijuɛ. Nŋu tɑkɑɛ í lɑ, i beeɛ, ɑ́ sɔ̃ ŋɛ do ɑrɑɛ. 22 À fɔ bɛɛbɛi si nɑ iyi í jɔ̀ ɑ̀ wɑɑ ce njoi inɛ ngboi Zuifu ŋɑu. À wɑɑ ce njo nŋɑi si nɑ iyi í jɔ̀ ɑ̀ ce ɑnu ɑkɑ̃ tɑ̃ ɑ̀ ni inɛ iyi í jɛsi iyi Jesu í jɛ inɛ iyi Ilɑɑɔ̃ í cicɑ ɑ kɑɑ jɛ lɑfɛ̃ɛ ku nɑɑ ile bii ɑ̀ yɑ ce kutɔtɔɔ nŋɑ mɑ́. 23 Ŋɔi í ce ɑ̀ ni nŋu tɑkɑɛ í lɑ, ɑ beeɛ. 24 Ŋɔi Fɑrisi ŋɑu ɑ̀ kpe inɛɛu mɑ́ ɑ̀ sɔ̃ɔ ɑ̀ ni, fɔ ntɔ nɑ Ilɑɑɔ̃. Awɑ ɑ̀ mɑ̀ iyi inɛɛu ilu dulum nii. 25 Ŋɔi í jɛ nŋɑ í ni, ɑmu de n kù mɑ̀ dulum ku jɛi njɛ. Ǹ jɛ fɛɛju wo ɑmmɑ nsɛi ǹ wɑ n yɛ ilu. Andi iyi ǹ mɑ̀ mbɛ. 26 Ŋɔi ɑ̀ beeɛ ɑ̀ ni, bɛirei do bɛirei í ceeɛ. Bɛirei í ce í cĩ ijuɛ. 27 Nɔ í ni, ǹ sɔ̃ ŋɛ tɑ̃, i kù gbɔ bɛi ǹ fɔ ŋɑi. Bɛirei í ce ì wɑɑ bi i gbɔɔ mɑ́ ŋɑ. Mɑ̀ iŋɛ mɔ ì wɑɑ bi i jɛ mɔcɔɛ ŋɑi de. 28 Ŋɔi ɑ̀ buu ɑ̀ ni, ɑwɔi ì jɛ mɔcɔɛ bɛ mɛɛ. Awɑu mɔcɔi Moizi ŋɑi. 29 Awɑ ɑ̀ mɑ̀ iyi Ilɑɑɔ̃ í bɑ Moizi ide ku fɔ wo, ɑmmɑ inɛɛu bɛ ɑwɑ ɑ kù mɑ̀ hɑi bii í nɑɑ. 30 Ŋɔi inɛɛu í ni, to, ide nŋɛu bɛi í bitim iyi i kù mɑ̀ hɑi bii í nɑɑ ŋɑ. Do nŋu fei, njɛi í jɔ̀ ǹ yɛ ilu. 31 Awɑ de ɑ̀ mɑ̀ iyi Ilɑɑɔ̃ ci yɑ gbɔ idei ilu dulum ŋɑ, í gbe inɛ ŋɑ iyi ɑ̀ wɑɑ jirimɑɛ nɔ ɑ̀ wɑɑ ce idɔɔbiɛ, idei lɑfɛ̃ɛ ŋɑi í yɑ gbɔ. 32 Ajɔ kɑ̃mɑ inɛ gɔ kù gbɔ bii ɑ̀ cĩ ijui inɛ iyi ɑ̀ bí do fɛɛju. 33 Bii kù jɛ hɑi bi Ilɑɑɔ̃i inɛɛu bɛ í nɑɑ kɑɑ yɔkɔ ku ce nkɑ̃mɑ. 34 Ŋɔi ɑ̀ sɔ̃ɔ ɑ̀ ni, si dulum nii ɑ̀ bíɛ mɑm mɑm. Ì tɑmɑɑ ɑwɔi ɑɑ kɔ nwɑ si cio? Ŋɔi ɑ̀ gɑnjiɛ ku nɑɑ ile bii ɑ̀ yɑ ce kutɔtɔɔ nŋɑ ŋɑ. 35 Iyi Jesu í gbɔ ɑ̀ lele inɛɛu ŋɔi í koo í yɔɔ í beeɛ í ni, i dɑsi Amɑi Amɑnɛ nɑɑnɛ? 36 Ŋɔi inɛɛu í ni, mɔkɔɔyi, yooi í jɛ Amɑi Amɑnɛ ku bɑ n dɑsiɛ nɑɑnɛ. 37 Ŋɔi Jesu í ni, ɑmu iyi ì wɑɑ yɛu ihɛ̃ mbɛ, ɑmui ǹ wɑ n bɑɛ ide ku fɔ. 38 Nɔ í ni, ǹ dɑsiɛ nɑɑnɛ Lɑfɛ̃ɛ. Ŋɔi í gulɛ si wɑjuɛ. 39 Ŋɔi Jesu í ni, nɑ irii kiitii ǹ nɑɑ si ɑndunyɑ ku bɑ fɛɛju ŋɑ ɑ yɛ ilu, nɔ inɛ ŋɑ mɔ iyi ɑ̀ wɑɑ yɛ ilu ɑ fɛɛju. 40 Ŋɔi Fɑrisi gɔ ŋɑ iyi ɑ̀ wɑ bɛu ɑ̀ gbɔ ideu ŋɔi ɑ̀ beeɛ ɑ̀ ni, ɑwɑ mɔ fɛɛju ŋɑi? 41 Ŋɔi Jesu í sɔ̃ ŋɑ í ni, bii ì jɛ fɛɛju ŋɑ, i kù nɛ tɑɑle ŋɑ. Ammɑ si bɛi ì yɑ wɛɛ si iŋɛ ì wɑɑ yɛ ilu ŋɑ, nŋui í jɔ̀ ì wɑ si dulum hee nsɛi ŋɑ.
1 Jesu í ni, ntɔ ntɔ ǹ wɑ n sɔ̃ ŋɛi, inɛ iyi í lɔ ɑroi ɑngudɑ̃ ŋɑ nɔ kù lɔ hɑi ɑndɛɛ, bii í koo í gũ idĩ í bɛi í lɔò, lɑfɛ̃ɛ ile bɑtɑ ngbɑi. 2 Ammɑ inɛ iyi wɑ lɔ hɑi do ɑndɛi ɑroi ɑngudɑ̃ ŋɑu, lɑfɛ̃ɛi í jɛ woo degbe ɑngudɑ̃ ŋɑu. 3 Woo degbe ɑrou í yɑ cĩɑɑi, nɔ ɑngudɑ̃ ŋɑu ɑ̀ yɑ gbɔ imuɛ. Nɔ ku kpe ɑngudɑ̃ɛ ŋɑ do iri nŋɑ ɑkɑ̃ ɑkɑ̃ ku fitɑò ŋɑ wɑduude. 4 Wɑɑti iyi í fitɑò ɑŋɑ fei wɑduude nɔ ku cuɑ nŋɑ ɑ mɑɑ tooɛ domi ɑ̀ mɑ̀ imuɛ. 5 A kɑɑ jɛ ɑ too inɛ njoo gɔ, ɑmmɑ ɑɑ sɑ ku jĩ hɑi bi tɛɛ domi ɑ kù mɑ̀ imuɛ. 6 Jesu í kpɑ nŋɑ mɔndɑu bɛ ɑmmɑ ɑ kù gbɔ yɑɑseɛ. 7 Ŋɔi Jesu í sɔ̃ ŋɑ mɑ́ í ni, ǹ wɑ n sɔ̃ ŋɛi, ɑmui ǹ jɛ ɑndɛi ɑroi ɑngudɑ̃ ŋɑu. 8 Bɑɑi ɑmu bɑɑsi inɛ ŋɑ iyi ɑ̀ cuɑm wɑ fei ile bɑtɑ ngbɑ ŋɑi, ɑmmɑ ɑngudɑ̃ ŋɑu ɑ kù gbɔ ide nŋɑ. 9 Amui ǹ jɛ ɑndɛ. Inɛ iyi í lɔ wɑ do bi tom fei ɑ́ bɑ fɑɑbɑ. Á lɔ, ɑ́ nɔ ku fitɑ, nɔ ɑ́ bɑ bi ku jɛ. 10 Ile njɛ ci yɑ nɑɑ kɑɑ ku ce ile nɔ ku kpɑ nɔ ku bɛjɛ. Ammɑ ɑmu ǹ nɑɑi ku bɑ inɛ ŋɑ ɑ bɑ kuwɛɛ nɔ ɑ nɔɔ jiidɑ jiidɑ. 11 Amui ǹ jɛ woo degbe jiidɑ. Woo degbe jiidɑ í yɑ jɛsi nŋu ku kui nɑ irii ɑngudɑ̃ɛ ŋɑ. 12 Ammɑ woo ce gɑɑnɔɔmɑ kù jɛ woo degbe. Si bɛi ɑngudɑ̃ ŋɑu ɑ kù jɛ titɛɛ, bii i hɔ̃nnɛ muusu nlɑ wɑ nɑɑ ɑ́ jɔ̀ ɑngudɑ̃ ŋɑui ku sɑ, nɔ muusu nlɑu ku mu ɑngudɑ̃ ŋɑu nɔ iyi ɑ̀ gbe ŋɑu ɑ fɑngɑɑ. 13 Á sɑi domi nɑ fiɑi wɑ ce icɛ, kɑɑ nɛ ɑrɑɑrei ɑngudɑ̃ ŋɑu. 14-15 Amui ǹ jɛ woo degbe jiidɑ. Si bɛi Bɑɑm í mɑ̀m nɔ ɑmu mɔ ǹ mɑ̀ɑ, bɛɛbɛ mɔi ǹ mɑ̀ ɑngudɑ̃m ŋɑ nɔ ɑŋɑ mɔ ɑ̀ mɑ̀m, nɔ ǹ jɛsi n ku nɑ iri nŋɑ. 16 Nɔ ǹ nɛ ɑngudɑ̃ gɔ ŋɑ mɑ́ iyi ɑ kù wɑ si ɑrou ihɛ̃. Kù nɛ bɛi ɑn ce iyi n kù nɑɑò ŋɑ wɑ. Aɑ nɔ ɑ gbɔ imum nɔ ɑŋɑò ti tɑko ŋɑu fei ɑ jɛ gɑɑ ɑkɑ̃, woo degbe mɔ ɑkɑ̃. 17 Bɑɑbɑ í bim si nɑ iyi í jɔ̀ ǹ jɛsi n ku. An ku nɔ ɑn jĩ mɑ́. 18 Inɛ kɑ̃mɑ kɑɑ yɔkɔ ku nyɑ hundem. Ammɑ ɑmu tɑkɑm nii ɑn nyɑɑ. Ǹ nɛ yiiko iyi ɑn nɑ hundem, nɔ ǹ nɛ yiiko iyi ɑn gbɑɑò mɑ́. Bɛɛbɛi Bɑɑm í dɑsim ku ce. 19 Iyi í fɔ bɛɛbɛ, ŋɔi Zuifu ŋɑu ɑ̀ nyi ɑ̀ kpɛ̃ mɑ́ nɑ irii ideu. 20 Inɛ gɔ ŋɑ ɑ̀ ni, í nɛ inɛi inɔɔkoi. Sũmui. Nɑ mii í ce ì wɑɑ gbɔ ideɛ ŋɑ mɔm. 21 Nɔ inɛ gɔ ŋɑ mɔ ɑ̀ ni, inɛ iyi í nɛ inɛi inɔɔko ci yɑ fɔ ide bɛ ihɛ̃. Inɛ iyi í nɛ inɛi inɔɔko ɑ́ yɔkɔ ku cĩ ijui fɛɛju ŋɑ? 22 Wɑɑti í to iyi ɑɑ ce jingɑu gɔ Zeruzɑlɛmu iyi ɑ̀ yɑ ni Kpɑsɛ̃i Ilɑɑɔ̃ ku teese. Wɑɑti bɛɛbɛ sukui tũtũi. 23 Nɔ Jesu í wɑ bɑntumɑi kpɑsɛ̃u wɑ nɛ ikpɑ ɑkɑ̃i ileu iyi ɑɑ yɑ kpe bɑntumɑi Sɑlomɔɔ. 24 Ŋɔi Zuifu ŋɑu ɑ̀ kɑɑkoɛ ɑ̀ beeɛ ɑ̀ ni, hee wɑɑti yoomɑi ɑɑ jɔ̀ sikɑ iyi ɑ̀ wɛɛò ku kpɑ iri. Bii ɑwɔi ì jɛ inɛ iyi Ilɑɑɔ̃ í cicɑu ntɔ ntɔ, sɔ̃ wɑ sɑ̃ɑ sɑ̃ɑ. 25 Ŋɔi Jesu í jɛ nŋɑ í ni, ǹ sɔ̃ ŋɛ tɑ̃, ɑmmɑ i kù dɑsim nɑɑnɛ ŋɑ. Icɛ iyi ǹ wɑ n ce nŋui wɑ jɛɑ inɛ ŋɑ sɛɛdɑm. Ǹ wɑ n cooi do irii Bɑɑm. 26 Ammɑ i ci yɑ dɑsim nɑɑnɛ ŋɑ domi i kù wɑ si inɔi ɑngudɑ̃m ŋɑ. 27 Angudɑ̃m ŋɑ ɑ̀ yɑ gbɔ ide ku fɔm. Ǹ mɑ̀ ŋɑ nɔ ɑ̀ yɑ mɑɑ toom. 28 Nɔ ǹ mu nŋɑ kuwɛɛ hɑi tɑ̃, ɑ kɑɑ ku ɑjɔ kɑ̃mɑ, nɔ inɛ gɔ mɔ kɑɑ yɔkɔ ku lɑkɑti ŋɑ hɑi si ɑwɔm pɑi. 29 Bɑɑm nii í muum nɔ í lɑ í re inɛ fei. Inɛ gɔ kù wɛɛ iyi ɑ́ yɔkɔ ku lɑkɑti ŋɑ hɑi si ɑwɔi Bɑɑm. 30 Nɔ ɑmu do Bɑɑm fei ɑkɑ̃i. 31 Iyi Zuifu ŋɑu ɑ̀ gbɔ bɛɛbɛ ŋɔi ɑ̀ tɑsi kutɑ ɑ̀ wɑɑ bi ɑ tɑɑ mɑ́. 32 Ŋɔi Jesu í sɔ̃ ŋɑ í ni, do gbugbɑ̃i Bɑɑm ǹ ce icɛ jiidɑ nkpɔ si wɑju nŋɛ. Nɑ icɛ yoomɑi ì wɑɑ bi i tɑm kutɑ ŋɑ. 33 Ŋɔi Zuifu ŋɑu ɑ̀ jɛɑɑ ɑ̀ ni, ɑ kù wɑɑ bi kɑ tɑɛ kutɑ nɑ icɛ jiidɑ ŋɑu, ɑmmɑ si nɑ iyi í jɔ̀ ì wɑɑ bu Ilɑɑɔ̃i, domi ɑwɔu ɑmɑnɛi nɔ ì wɑɑ bi i ce ɑrɑɛ Ilɑɑɔ̃. 34 Ŋɔi Jesu í ni, ɑ̀ kɔ ide gɔ si tiɑi woodɑ nŋɛ. Ideu wɑ fɔ idei ɑmɑnɛ ŋɑ, í ni, iŋɛ ɑmɑnɛ ŋɑ, iŋɛ mɔ Ilɑɑɔ̃i. 35 Nɔ Jesu í sɔ̃ ŋɑ mɑ́ í ni, ɑ̀ mɑ̀ iyi kukɔi idei Ilɑɑɔ̃ ntɔi wɑ fɔ do ɑjɔ fei. To, si ideu ihɛ̃ Ilɑɑɔ̃ tɑkɑɛ wɑ kpe inɛ ŋɑ iyi ɑ̀ gbɔ ideɛu Ilɑɑɔ̃, mɑ irei. 36 Bii bɛɛbɛi, bɛirei í ce ì ni ǹ wɑ n bu Ilɑɑɔ̃ ŋɑ si nɑ iyi í jɔ̀ ǹ ni ɑmuu Amɑi Ilɑɑɔ̃i. Nɔ ɑmu tɑkɑm mɔ Bɑɑbɑi í cicɑɑm nɔ í bɛm wɑ si ɑndunyɑ. 37 Bii n kù wɑ n ce icɛi Bɑɑm i mɑɑ̀ dɑsim nɑɑnɛ ŋɑ. 38 Ammɑ bii ǹ wɑ n coo, bɑɑ bii i kù dɑsim nɑɑnɛ ŋɑ, i dɑsi icɛm nɑɑnɛ ku bɑ i mɑ̀ sɑ̃ɑ sɑ̃ɑ ŋɑ iyi Bɑɑbɑ í wɑ sim nɔ ɑmu mɔ ǹ wɑ si Bɑɑbɑ. 39 Iyi ɑ̀ gbɔ bɛɛbɛ ŋɔi ɑ̀ wɑɑ dɛ kpɑ̃ɑ mɑ́ ɑ bɑ ɑ muu, ɑmmɑ Jesu í gbɑ̃ si ŋɑ, 40 nɔ í nyi icei idoi Zuudɛ̃ɛ mɑ́ bii Zɑ̃ɑ í tɑko í dɑsi inɛ ŋɑ inyiu. Tengi bɛi í koo í wɑ, 41 nɔ inɛ nkpɔ í bɔ bi tɛɛ. Ŋɔi inɛ ŋɑ ɑ̀ ni, Zɑ̃ɑ kù ce mɑɑmɑɑke kɑ̃mɑ, ɑmmɑ ide iyi í fɔ si gɑ̃mɛi inɛɛu ihɛ̃ fei ntɔi. 42 Nɔ inɛ nkpɔ nkpɔ í dɑsiɛ nɑɑnɛ tengi bɛ.
1 Mɔkɔ gɔ iyi ɑ̀ yɑ kpe Lɑzɑɑ kù wɑɑ nɛ bɑɑni. Betɑnii í jɛ iluɛ, nɔ ilui Mɑɑri do Mɑɑtɑ mɔm bɛ. 2 Lɑzɑɑu wecĩ nŋɑi. Mɑɑriui í jɛ inɑɑbo iyi ɑ́ nɑ ku fɑ̃si tulɑre si isɛi Jesu nɔ ku gbɑ̃ɑ do ntoi iriɛ. 3 Ŋɔi wecĩ minjii Lɑzɑɑ ŋɑu ɑ̀ sɑmbɑ si Jesu ɑnu ɑ̀ ni, Lɑfɛ̃ɛ, kpɑɑsi jiidɑɛ kù wɑɑ nɛ bɑɑni. 4 Iyi Jesu í gbɔ ideu ŋɔi í ni, bɔ̃ɔu kɑɑ kpɑɑ, ɑmmɑ nɑ irii bɔ̃ɔɛu inɛ ŋɑ ɑɑ yɛ ɑmboei Ilɑɑɔ̃ do ti ɑmu iyi ǹ jɛ Amɑɛ. 5 Wee Jesu í bi Mɑɑtɑ do ifɔɛ do wecĩ nŋɑ Lɑzɑɑ. 6 Bɑɑ do iyi í gbɔ bɑɑni hɑi nɛi Lɑzɑɑu, í ce ɑjɔ minji mɑ́ ilu bii í wɑu. 7 Si ɑnyiɛ nɔ í sɔ̃ mɔcɔɛ ŋɑ í ni, kɑ nyi ilɛi Zudee mɑ́. 8 Ŋɔi mɔcɔɛ ŋɑ ɑ̀ ni, Mɛɛtu, si ɑjɔ minjiu ihɛ̃ bɛi ɑ̀ bi ɑ tɑɛ kutɑ, nɔ ì wɑɑ bi i nyi bɛ mɑ́? 9 Ŋɔi Jesu í bee ŋɑ í ni, ɑjɔ ɑkɑ̃ lɛɛu fɛloi í nɛ. Kù jɛ mɑɑteeji bɑ. Bii inɛ gɔ wɑ nɛ dɑsɑ̃ kɑɑ koosɛ domi wɑ yɛ inyɑ kumɑ́i ɑndunyɑ. 10 Ammɑ inɛ iyi wɑ nɛ idũ ɑ́ koosɛ domi inyɑ kumɑ́ kù wɛɛɑ. 11 Bɛɛbɛi Jesu í sɔ̃ ŋɑ. Nɔ í fɔ mɑ́ í ni, kpɑɑsi nwɑ Lɑzɑɑ wɑ sĩ njooi mɛɛ, ɑmmɑ ɑn koo n jũu. 12 Ŋɔi mɔcɔɛ ŋɑu ɑ̀ sɔ̃ɔ ɑ̀ ni, Lɑfɛ̃ɛ, bii í jɛ wɑ sĩ njooi í sĩɑ. Á bɑ iri. 13 Wee ikui Lɑzɑɑi Jesu í fɑ̃ɑ, ɑmmɑ ɑŋɑ ɑ̀ tɑmɑɑ bɛi idei njoo ɑlɑlɑi í fɑ̃ɑ. 14 Nɑ ŋɔi í jɔ̀ Jesu í sɔ̃ ŋɑ do yɑɑseɛ í ni, Lɑzɑɑ kù wɛɛ. 15 Ammɑ nɑ iri nŋɛi ǹ wɛɛò inɔ didɔ̃ si nɑ iyi í jɔ̀ n kù wɑ bɛ hee n jɔ̀ ku bɑ iri. Bɛbɛi nŋu bɛ ɑ́ jɔ̀ i dɑsim nɑɑnɛ ŋɑ. I nɛ kɑ bɔ bi tɛɛ. 16 Ŋɔi Tomɑɑ iyi ɑ̀ yɑ kpe Sìkɑ̀u í sɔ̃ mɔcɔ kpɑɑsiɛ ŋɑ í ni, to, i jɔ̀ kɑ koo kɑ ku do Mɛɛtu ɑjɔ. 17 Ŋɔi Jesu do mɔcɔɛ ŋɑu ɑ̀ bɔ Betɑni bɛ. Iyi ɑ̀ to, ɑ̀ koo ɑ̀ bɑ ɑ̀ si Lɑzɑɑ tɑ̃ hee í ce ɑjɔ mɛɛ. 18 Wee kujĩi Betɑni do Zeruzɑlɛmu kù re kilo mɛɛtɑ. 19 Nɔ hɑi Zeruzɑlɛmu bɛ Zuifu nkpɔ gɔ ŋɑ mɔ ɑ̀ nɑɑ bi Mɑɑtɑ do Mɑɑri ɑ̀ nɑɑ ku ce ŋɑ fɔɔ si bɛi wecĩ nŋɑ kù wɛɛ. 20 Iyi Mɑɑtɑ í gbɔ Jesu wɑ nɑɑ, ŋɔi í bɔ ku koɛ. Ammɑ Mɑɑri wɑ bubɑ kpɑsɛ̃. 21 Ŋɔi Mɑɑtɑ í sɔ̃ Jesu í ni, Lɑfɛ̃ɛ, bii í jɛ ì wɑ ihɛ̃ wo wecĩm kɑɑ ku. 22 Ammɑ ǹ mɑ̀ bɑɑ nsɛi mii iyi ɑɑ tɔɔ Ilɑɑɔ̃ fei ɑ́ muuɛ. 23 Ŋɔi Jesu í sɔ̃ɔ í ni, wecĩɛ ɑ́ jĩ wɑ mɑ́. 24 Ŋɔi Mɑɑtɑ í ni, ntɔi, ǹ mɑ̀ iyi ɑjɔi ɑnkɑ̃ɑnyi iku ŋɑ ɑɑ jĩ hɑi si bɑlɛ. Nŋu mɔ ɑ́ jĩ ɑjɔ nŋu bɛ. 25 Ŋɔi Jesu í sɔ̃ɔ í ni, ɑmui ǹ jɛ kujĩi iku ŋɑ nɔ ǹ jɛ kuwɛɛ. Inɛ iyi í dɑsim nɑɑnɛ ɑ́ mɑɑ wɛɛi bɑɑ bii í ku. 26 Nɔ inɛ iyi í wɛɛ nɔ í dɑsim nɑɑnɛ kɑɑ ku ɑjɔ kɑ̃mɑ. Ì dɑsi ideu bɛ nɑɑnɛ? 27 Nɔ Mɑɑtɑ í jɛɑɑ í ni, oo Lɑfɛ̃ɛ, ǹ dɑsi nɑɑnɛ iyi ɑwɔi ì jɛ Kirisi, Amɑi Ilɑɑɔ̃, iyi ɑ̀ ni ɑ́ nɑ ku nɑɑ si ɑndunyɑ. 28 Iyi Mɑɑtɑ í fɔ bɛɛbɛ í tɑ̃ ŋɔi í koo í kpe Mɑɑri ifɔɛ wɑ í sɔ̃ɔ do gundu í ni, Mɛɛtu í to wɑ, wɑ kpeɛ. 29 Iyi Mɑɑri í gbɔ bɛɛbɛ ŋɔi í dede do sɑɑsɑ í bɔ bi tɛɛ. 30 Wee Jesu kù lɔ wɑ inɔ ilu titɑ̃, ɑmmɑ í wɑ tengi bii Mɑɑtɑ í kòou. 31 Zuifu ŋɑ iyi ɑ̀ bɔ Mɑɑri ku ce fɔɔ kpɑsɛ̃ɛ, ɑ̀ yɛ í dede í fitɑ do sɑɑsɑ. Ŋɔi ɑ̀ tooɛ. À tɑmɑɑ wɑ bɔ ku kpɑtɑ bi bɑlɛui. 32 Ŋɔi Mɑɑri í to bii Jesu í wɑu. Iyi í yɔɔ ŋɔi í sɛɛbɑtɑ si wɑjuɛ í sɔ̃ɔ í ni, Lɑfɛ̃ɛ, bii ì wɑ ihɛ̃ wo wecĩm kɑɑ ku. 33 Iyi Jesu í yɛ wɑ kpɑtɑ nɔ Zuifu ŋɑ mɔ iyi ɑ̀ tooɛ wɑu ɑ̀ wɑɑ kpɑtɑ, ideu í fɔ inɔɛ jiidɑ jiidɑ hee wɑ yɑyɑ. 34 Ŋɔi í bee ŋɑ í ni, iwoi ì suu ŋɑ. Nɔ ɑ̀ sɔ̃ɔ ɑ̀ ni, Lɑfɛ̃ɛ, nɑɑ cɔ. 35 Ŋɔi Jesu í kpɑtɑ. 36 Nŋui í jɔ̀ Zuifu ŋɑu ɑ̀ ni, i cɔ zɑkɑ bɛi í buu. 37 Ammɑ gɔgɔ ŋɑ ɑ̀ ni, inɛɛu ihɛ̃ í jɔ̀ fɛɛju ŋɑ ɑ̀ yɛ ilu. Kɑɑ yɔkɔ ku gɑnji Lɑzɑɑ ku mɑɑ̀ ku wo? 38 Ŋɔi inɔ ku fɔu í jɔ̀ Jesu í yɑyɑ mɑ́, nɔ í bɔ bi bɑlɛu. Wee bɑlɛu si lɔɔmɑi iri kutɑ gɔi í wɑ nɔ ɑ̀ dĩ ɑndɛɛ do kutɑ nlɑ gɔ mɑ́. 39 Ŋɔi Jesu í ni, i tɑle kutɑu hɑi bɛ ŋɑ. Ammɑ Mɑɑtɑ wecĩi inɛ iyi í kuu í sɔ̃ɔ í ni, Lɑfɛ̃ɛ, bii í wɑ í sɑ̃mi wɑ nu tɑ̃ domi hɑi wɑɑti iyi ɑ̀ dɑsiɛ bɑlɛ í to ɑjɔ mɛɛ wɑ nnyi. 40 Ŋɔi Jesu í beeɛ í ni, i jɔ ǹ sɔ̃ɛ ǹ ni bii ì dɑsim nɑɑnɛ ɑɑ yɛ ɑmboei Ilɑɑɔ̃ mɛɛ. 41 Si ɑnyiɛ ŋɔi ɑ̀ tɑle kutɑu hɑi bɛ. Nɔ Jesu í wu iju lele í ni, Bɑɑm, ǹ wɑ n sɑɑbuɛ si nɑ iyi í jɔ̀ ì gbɔ kutɔɔm. 42 Amu tɑkɑm ǹ mɑ̀ iyi wɑɑti kɑ̃mɑ fei ì yɑ mɑɑ gbɔ idem, ɑmmɑ ǹ fɔ bɛɛbɛi nɑ inɛ ŋɑ iyi ɑ̀ wɑɑ leekĩ ihɛ̃ ku bɑ ɑ dɑsi nɑɑnɛ iyi ɑwɔi ì bɛm wɑ. 43 Iyi í fɔ bɛɛbɛ í tɑ̃ ŋɔi í lɑ hee lele í ni, Lɑzɑɑ, fitɑ wɑ hɑi bɛ. 44 Ŋɔi í fitɑ wɑ hɑi inɔ bɑlɛu do ɑcɔ iyi ɑ̀ woò ɑwɔɛ ŋɑ do isɛɛ ŋɑ do iriɛ. Ŋɔi Jesu í ni, i fũu i jɔ̀ ku nɛ ŋɑ. 45 Ŋɔi Zuifu ŋɑ iyi ɑ̀ nɑɑ bi Mɑɑriu, nkpɔ nŋɑ í dɑsi Jesu nɑɑnɛ iyi ɑ̀ yɛ mii iyi í ce. 46 Ammɑ gɔgɔ ŋɑ ɑ̀ nyi ɑ̀ koo ɑ̀ sɔ̃ Fɑrisi ŋɑu mii iyi Jesu í ce. 47 Ŋɔi inɛ ngboi woo weei Ilɑɑɔ̃ ŋɑu do Fɑrisi ŋɑu ɑ̀ tɔtɔɔ inɛ ngboi woo ce kiiti ŋɑu mɔ ɑ̀ bee njɛ ɑ̀ wɑɑ ni, bɛirei ɑɑ kɑ ce. Inɛɛu wee í wɑsi mɑɑmɑɑke nkpɔ nkpɔ ku ce. 48 Bii ɑ̀ jɔ̀ wɑ ce bɛɛbɛ wɑ koo inɛ fei ɑ́ nɑ ku dɑsiɛ nɑɑnɛ. Nɔ inɛi Romu ŋɑ ɑɑ nɑɑ ɑ lɛgɛ kpɑsɛ̃i Ilɑɑɔ̃, nɔ ɑ ko dimi nwɑ. 49 Ammɑ Kɑifu iyi í jɛ woo wee nlɑ si ɑdɔ̃ nŋu bɛ, í wɑ inɔ nŋɑ, nɔ í sɔ̃ ŋɑ í ni, i kù mɑ̀ nkɑ̃mɑ ŋɑ. 50 I kù mɑ̀ ŋɑ iyi ɑrɑnfɑ̃ɑni nwɑi inɛ ɑkɑ̃ ku ku si ɑgbɛi dimi nwɑ ŋɑ? Si bɛɛbɛ dimi nwɑu fei kɑɑ ce nfe mɑ́. 51 Wee, ide iyi í fɔu bɛ, kù jɛ hɑi si lɑsɑbui nŋu tɑkɑɛi wɑ nɑɑ. Ammɑ si nɑ iyi í jɔ̀ í jɛ woo wee nlɑ si ɑdɔ̃ nŋu, nɑ ŋɔi í jɔ̀ í ce wɑlii Jesu ku ku si ɑgbɛi dimii Zuifu ŋɑ. 52 Kù nɔ kù jɛ si ɑgbɛi ɑŋɑ ɑkɑ̃i ɑ́ ku, ɑmmɑ ɑ́ kui ku bɑ kú jɔ̀ ɑmɑi Ilɑɑɔ̃ ŋɑ iyi ɑ̀ wɑ bii fei ɑ jɛ ɑkɑ̃. 53 Ŋɔi í jɔ̀ hɑi ɑjɔ nŋu ɑ̀ wɑɑ busi njɛ ɑ bɑ ɑ kpɑ Jesu. 54 Nɑ ŋɔi í jɔ̀ Jesu ci yɑ mɑɑ dɑbii si inɔi Zuifu ŋɑu mɑ́ si bɑntumɑ, ɑmmɑ í nɛ hɑi bɛ í bɔ ilɛ iyi í wɑ kɔkɔi gbɑbuɑ gɔ si ilu gɔ iyi ɑ̀ yɑ kpe Efɑrɑimu. Nŋu do mɔcɔɛ ŋɑ ɑ̀ koo ɑ̀ bubɑ ilu bɛ. 55 Wee jingɑui Zuifu ŋɑ iyi ɑ̀ yɑ kpe Iku ku kuɑ í mɑɑi wɑ. Nɔ hɑi ilɛɛko ŋɑ inɛ nkpɔ í bɔ kuwee ku ce Zeruzɑlɛmu ku bɑ ɑ mɑ́ hee jingɑuu ku mɑɑ̀ to wɑ. 56 Ŋɔi ɑ̀ wɑɑ dɛdɛ Jesu, nɔ ɑ̀ leekĩ bɑntumɑi kpɑsɛ̃i Ilɑɑɔ̃ ɑ̀ bee njɛ ɑ̀ wɑɑ ni, bɛirei ì wɑɑ lɑsɑbu ŋɑ. Mɑ kù wɑɑ nɑɑ jingɑui yɑ. 57 Wee inɛ ngboi woo weei Ilɑɑɔ̃ ŋɑ do Fɑrisi ŋɑ ɑ̀ nɑ woodɑ ɑ̀ ni bii inɛ gɔ í mɑ̀ bii Jesu í wɑ ku sɔ̃ ɑŋɑ ɑ koo ɑ muu.
1 Si ɑjɔ mɛɛfɑ iyi í gbe jingɑui Iku ku kuɑu ku bɛi ku to wɑ, ŋɔi Jesu í bɔ Betɑni. Bɛi Lɑzɑɑ inɛ iyi Jesu í jĩ hɑi si bɑlɛu í wɑ. 2 Ilu bɛi ɑ̀ ceɑ Jesu ijɛ wɑ jɛ. Mɑɑtɑ wɑ gbɔ nŋɑ nɔ Lɑzɑɑ í wɑ si inɔ nŋɑ. 3 Wee Mɑɑri í nɛ tulɑrei fiɑ nkpɔ gɔ iyi ɑ̀ ce do ikpoi nɑɑdi ɑlɑlɑ, zɑkɑi bubui kilo. Ŋɔi í koo í soo í nɑɑ í fɑ̃si isɛi Jesu, nɔ í gbɑ̃ɑ do ntoi iriɛ. Ŋɔi inunui tulɑreu í gbɑ kpɑsɛ̃u fei. 4 Ŋɔi inɛ ɑkɑ̃i mɔcɔi Jesu ŋɑu iyi ɑ̀ yɑ kpe Zudɑsi Isikɑriɔti inɛ iyi ɑ́ zɑmbɑɛu í ni, 5 fiɑi tulɑreu ihɛ̃ ɑ́ yɔkɔ ku to fiɑi icɛi ɑdɔ̃ ɑkɑ̃. Nɑ mii í jɔ̀ ɑ kù tɑɑ kɑ kpɛ̃ɑ ilu ɑre ŋɑ fiɑu. 6 Iyi wɑ fɔ bɛɛbɛ kù jɛ wɑ ce ɑrɑɑrei ilu ɑre ŋɑu fɑ, ɑmmɑ si nɑ iyi í jɔ̀ í jɛ ile dei. Nŋui í yɑ mɑɑ mu bɔgɔi fiɑ nŋɑu, nɔ í yɑ mɑɑ ce ilei fiɑ iyi ɑ̀ yɑ dɑsiu. 7 Ammɑ Jesu í ni, jɔ̀ ɑbou si lɑɑkɑɛ. Amui í jilɛɑ ku bɑ ku fɑ̃sim ɑ bɛi ɑ sim. 8 Wɑɑti kɑ̃mɑ fei ɑɑ nɛ ilu ɑre ŋɑ si inɔ nŋɛ, ɑmmɑ ɑmu i kɑɑ nɛm do ɑjɔ fei ŋɑ. 9 Zuifu nkpɔ í gbɔ iyi Jesu í wɑ Betɑni, nɔ ɑ̀ bɔ bɛ. Kù jɛ nɑ Jesu nŋu ɑkɑ̃, ɑmmɑ ɑ̀ wɑɑ bi ɑ̀ yɛ Lɑzɑɑ iyi Jesu í jĩ hɑi si bɑlɛu. 10 Ammɑ inɛ ngboi woo weei Ilɑɑɔ̃ ŋɑu ɑ̀ wɑɑ busi njɛ ɑ bɑ ɑ kpɑ Lɑzɑɑ mɔ, 11 domi nɑ iriɛi Zuifu nkpɔ gɔ ŋɑ ɑ̀ fitɑ hɑi bi tu ŋɑ ɑ̀ dɑsi Jesu nɑɑnɛ. 12 Iju kumɑ́ɛ ŋɔi zɑmɑɑ iyi í nɑɑ jingɑuu í gbɔ iyi Jesu wɑ nɑɑ Zeruzɑlɛmu. 13 Ŋɔi ɑ̀ so wuɑi kpɑkpɑ ɑ̀ wɑɑ bɔ ku koɛ. À dɔ̃ ɑnu hee lele ɑ̀ wɑɑ ni, ɑ̀ wɑɑ sɑɑbuɛ. Aɔ̃ Lɑfɛ̃ɛ ku weeɛ, ɑwɔ iyi ì wɑɑ nɑɑ do iriɛ. Ilɑɑɔ̃ ku weeɛ, ɑwɔ Ilɑɑlui Izirɛli. 14 Jesu wee í bɑ ɑmɑ gbɑnkɛlɛ gɔ wɑ gũ. Bɛɛbɛi í ce si bɛi kukɔi idei Ilɑɑɔ̃ wɑ fɔ í ni, 15 I mɑɑ̀ ce njo, iŋɛ inɛi Siɔ̃ɔ ŋɑ. I cɔ ilɑɑlu nŋɛ í gũ ɑmɑ gbɑnkɛlɛ, wɑ nɑɑ. 16 Ide ŋɑu bɛ mɔcɔi Jesu ŋɑu ɑ kù gbɔ yɑɑseɛ wɑɑti bɛɛbɛ, ɑmmɑ wɑɑti iyi í nyi lelei Aɔ̃ do ɑmboeɛ, ɑ̀ ye gigi iyi mii ŋɑu fei ɑ̀ kɔɔ si kukɔi idei Ilɑɑɔ̃ nɑ iriɛ, ɑ̀ nɔ ɑ̀ ceɑɑ fei ndɛɛ. 17 Inɛ ŋɑ iyi ɑ̀ wɑ bɛ do Jesu ɑjɔ wɑɑti iyi í kpe Lɑzɑɑ í jũu hɑi si bɑlɛu, ɑŋɑ fei ɑ̀ wɑɑ sisiɑ inɛ ŋɑ mii iyi Jesu í ce. 18 Ŋɔi í jɔ̀ zɑmɑɑu fei í bɔ ku koɛ bɛɛbɛ domi ɑ̀ gbɔ bɑɑui mɑɑmɑɑke iyi í ceu. 19 Nɑ nŋu, Fɑrisi ŋɑu ɑ̀ fɔ ɑŋɑ duusɔ̃ɔ ɑ̀ wɑɑ ni, i kù yɛ ɑ̀ mɔngɔ inɛɛu ihɛ̃i mɑm mɑm? Wee inɛi ɑndunyɑ ŋɑ fei ɑ̀ wɑɑ tooɛ. 20 Wee Gɛrɛki gɔ ŋɑ ɑ̀ wɑ si inɔi inɛ ŋɑ iyi ɑ̀ nɑɑ Zeruzɑlɛmu Ilɑɑɔ̃ ku gulɛɑ wɑɑtii jingɑuu. 21 Ŋɔi ɑ̀ bɔ bi Filipu inɛi Bɛsɑidɑ si ilɛi Gɑlileeu, ɑ̀ ni, mɔkɔɔyi, ɑ̀ wɑɑ bi Jesu ku yɛ. 22 Ŋɔi Filipu í koo í sɔ̃ Anderee, nɔ Anderee do Filipu ɑ̀ koo ɑ̀ sɔ̃ Jesu. 23 Ŋɔi Jesu í sɔ̃ ŋɑ í ni, ɑwɑɑti í to mbɛ bɛi bii inɛ ŋɑ ɑɑ yɛ ɑmboei ɑmu Amɑi Amɑnɛ. 24 Ntɔ ntɔ ǹ wɑ n sɔ̃ ŋɛi, bii ijui iyɑ kù cuku si ilɛ kù ku, nŋu ɑkɑ̃i ɑ́ mɑɑ wɛɛ. Ammɑ bii í ku ɑ́ bí iju nkpɔ nkpɔ. 25 Inɛ iyi í bi kuwɛɛɛ ɑ́ nɑ ku kuɑɛ. Inɛ mɔ iyi kù sɑɑlu kuwɛɛɛ ngɔgɔ, sɔɔlui kuwɛɛ hɑi tɑ̃i lɑfɛ̃ɛ wɑ ce. 26 Inɛ iyi í wɛɛ nɑ irim ku toom wɑ. Nɔ bii ǹ wɑ, bɛi lɑfɛ̃ɛ mɔ ɑ́ wɑ. Bii inɛ gɔ í wɛɛ nɑ irim, Bɑɑm ɑ́ ceɑ lɑfɛ̃ɛ bɛɛrɛ. 27 Ŋɔi Jesu í ni, nsɛi inɔm í fɔ jiidɑ jiidɑ. N kù mɑ̀ bɑɑ bɛirei ɑn fɔ. Mɑ̀ n tɔɔ Bɑɑbɑ ku nyɑm si wɑhɑlɑ iyi ɑ́ bɑm nsɛiu ihɛ̃i yɑ. Aɑwo, n kɑɑ n ce bɛɛbɛ domi nɑ nŋui í jɔ̀ ǹ nɑɑ. 28 Bɑɑbɑ, jɔ̀ iriɛ ku nɛ bɛɛrɛ. Iyi Jesu í fɔ bɛɛbɛ ŋɔi ɑ̀ gbɔ ide ku fɔ gɔ wɑ hɑi lele í ni, ǹ jɔ̀ ì nɛ bɛɛrɛ tɑ̃ nɔ ɑn jɔ̀ ku kɔ̃ɔsi mɑ́. 29 Iyi inɛ ŋɑ iyi ɑ̀ wɑ bɛu ɑ̀ gbɔ ide ku fɔu, ŋɔi ɑ̀ ni, kulɑi ijĩi. Ŋɔi inɛ gɔ ŋɑ mɔ ɑ̀ ni, ɑmɑlekɑ gɔi wɑ bɑɑ ide ku fɔ. 30 Nɔ Jesu í sɔ̃ ŋɑ í ni, kù jɛ nɑ irim nii ɑ̀ gbɔ ide ku fɔu bɛ, ɑmmɑ nɑ iri nŋɛi. 31 Nsɛi ɑjɔ í to wɑ mbɛ si bii Ilɑɑɔ̃ ɑ́ kiiti inɛi ɑndunyɑ ŋɑ. Bɛbɛii ɑɑ lele Seetɑm ilɑɑlui ɑndunyɑu. 32 Wɑɑti iyi ɑɑ som hɑi ilɛ ɑ kɔɑm lele, wɑɑti bɛɛbɛi ɑn fɑ inɛ fei wɑ bi tom. 33 Si ideu bɛ Jesu wɑ sisi yɑɑse bɛi nŋu ɑ́ kui. 34 Ŋɔi zɑmɑɑu í sɔ̃ɔ í ni, ɑ̀ gbɔ si tiɑi woodɑ nwɑ iyi inɛ iyi Ilɑɑɔ̃ í cicɑu ɑ́ mɑɑ wɛɛi hee do ɑjɔ fei. Bɛirei í ce ì wɑɑ ni kù nɛ bɛi ɑ́ ce iyi ɑ kù so Amɑi Amɑnɛ hɑi ilɛ ɑ kɔɑɛ lele. Yooi í jɛ Amɑi Amɑnɛu. 35 Ŋɔi Jesu í sɔ̃ ŋɑ í ni, í gbe keeke iyi inyɑ kumɑ́ kɑɑ wɑ ɑnini nŋɛ mɑ́. Í sĩɑ i yɑ mɑɑ nɛ si wɑɑti iyi ì nɛ inyɑ kumɑ́u ŋɑ ku bɑ ilu kuku ku mɑɑ̀ nɑ ku boe ŋɛ, domi inɛ iyi wɑ nɛ si ilu kuku ci yɑ mɑ̀ bii wɑ bɔ. 36 Nɑ nŋu, i dɑsi inyɑ kumɑ́u nɑɑnɛ wɑɑti iyi ì nɔɔ ŋɑ ku bɑ i jɛ ɑmɑi inyɑ kumɑ́ ŋɑ. 37 Bɑɑ do iyi í ce mɑɑmɑɑke nkpɔ fei si wɑju nŋɑ ɑ kù dɑsiɛ nɑɑnɛ. 38 Bɛɛbɛi ide iyi wɑlii Ezɑi í fɔu í ce. Í ni, Lɑfɛ̃ɛ, yooi í dɑsi wɑɑzo nwɑ nɑɑnɛ. Mɑ̀ bi yooi Lɑfɛ̃ɛ í nyisi gbugbɑ̃ɛ. 39-40 Wɑlii Ezɑi í fɔ mɑ́ í ni, Ilɑɑɔ̃ í fɛɛju ŋɑ, Ku bɑ ɑ mɑɑ̀ yɛ ilu. Nɔ í jɔ̀ idɔ nŋɑ í le Ku bɑ ɑ mɑɑ̀ mɑ̀ do bisi nŋɑ. Í ce bɛɛbɛi ku bɑ ɑ mɑɑ̀ nɑ ɑ kpɑɑsi idɔ nɔ nŋu ku jɔ̀ ɑ bɑ iri. Ŋɔi í jɔ̀ ɑ kù yɔkɔ ɑ kù dɑsi nɑɑnɛ. 41 Ezɑi í fɔ bɛɛbɛi si nɑ iyi í jɔ̀ í yɛ ɑmboei Jesu nɔ í fɔ ide nɑ iriɛ. 42 Do nŋu fei, bɑɑ inɛ ngboi Zuifu ŋɑu nkpɔ í dɑsi Jesu nɑɑnɛ. Ammɑ si bɛi ɑ̀ wɑɑ ce njoi Fɑrisi ŋɑu ɑ kù jɛsi si bɑntumɑ ku bɑ ɑ mɑɑ̀ nɑ ɑ gɑnji ŋɑ ile bii ɑ̀ yɑ ce kutɔtɔɔ ŋɑu ku bɔ mɑ́. 43 A kù wɑɑ bi ɑ lele ɑŋɑ hɑi bɛi si nɑ iyi í jɔ̀ sɑɑbui ɑmɑnɛ ŋɑi ɑ̀ bi í re ti Ilɑɑɔ̃. 44 Ŋɔi Jesu í fɔ ide hee lele í ni, inɛ iyi í dɑsim nɑɑnɛ, kù jɛ ɑmu ɑkɑ̃i í dɑsi nɑɑnɛ, í dɑsi inɛ iyi í bɛm wɑ mɔ nɑɑnɛi. 45 Bɛɛbɛ mɔi inɛ iyi í yɛm í yɛ inɛ iyi í bɛm wɑi. 46 Amui ǹ jɛ inyɑ kumɑ́, nɔ ǹ nɑɑi si ɑndunyɑ ku bɑ inɛ iyi í dɑsim nɑɑnɛ fei ku mɑɑ̀ wɑ si ilu kuku mɑ́. 47 Inɛ iyi í gbɔ idem nɔ kù wɑɑ sɑɑluɛ, kù jɛ ɑmui ɑn yɛ tɑɑlei lɑfɛ̃ɛ. Amu ǹ nɑɑi n nɑ n fɑɑbɑ inɛi ɑndunyɑ ŋɑ, n kù nɑɑ ku yɛ tɑɑle nŋɑ. 48 Inɛ iyi í kɔsim nɔ kù gbɑ idem, í nɛ mii iyi ɑ́ yɛ tɑɑlei lɑfɛ̃ɛi. Ide ŋɑ iyi ǹ fɔ, nŋui ɑ́ yɛ tɑɑlei lɑfɛ̃ɛ si ɑjɔi ɑnkɑ̃ɑnyiu. 49 Ideui ɑ́ yɛ tɑɑleɛ si nɑ iyi í jɔ̀ n kù wɑ n fɔ ide do yiikoi ɑrɑm, ɑmmɑ Ilɑɑɔ̃ Bɑɑbɑ tɑkɑɛi í sɔ̃m ide ŋɑ iyi ɑn fɔ. Nŋui í nɔ í bɛm wɑ. 50 Ǹ mɑ̀ iyi ide ŋɑ iyi í sɔ̃m ŋɑu kuwɛɛ hɑi tɑ̃i ɑ́ jɛ kɔkɔɔ nŋɑ. Ŋɔi í jɔ̀ ide iyi ǹ wɑ n fɔ, ǹ wɑ n fɔɔi bɛi Bɑɑbɑ í sɔ̃m.
1 Ajɔ iyi bii iju í mɑ́ ɑ́ jɛ jingɑui Iku ku kuɑu í to. Nɔ Jesu í mɑ̀ iyi wɑɑtii nŋu í to mbɛ nŋu ku nɛ hɑi ɑndunyɑ nŋu ku bɔ bi Bɑɑi nŋu. Hɑi sinte hee ku bɑɑ nsɛi í nɛ kubii inɛɛ ŋɑ, nɔ kubi nŋɑ iyi í nɛu í bɔòi hee kɔɔ. 2 Ŋɔi Jesu do mɔcɔɛ ŋɑ ɑ̀ wɑɑ jɛ ɑjɔ. Wee Seetɑm í tɑle si Zudɑsi Isikɑriɔti ɑmɑi Simɔɔu ku zɑmbɑɛ tɑ̃. 3 Jesu tɑkɑɛ í mɑ̀ iyi Ilɑɑɔ̃ Bɑɑbɑ í dɑɑ nŋu mii fei si ɑwɔ, í nɔ í mɑ̀ iyi nŋu í nɑɑi hɑi bi Ilɑɑɔ̃ nɔ nŋu wɑ nyi bɛ mɑ́. 4 Ŋɔi í dede hɑi bi ku jɛu í bɔ́ kumbooɛ í jilɔɔ, nɔ í so ɑcɔ gɔ í dĩ si kpɑkɑɛ. 5 Ŋɔi í bu inyi si jɛɛ wɑ wiɛò kutɛi mɔcɔɛ ŋɑ nɔ wɑ gbɑ̃ɑ do ɑcɔ iyi í dĩ si kpɑkɑɛu. 6 Iyi í to si Simɔɔ Piɛɛ ŋɔi Piɛɛ í beeɛ í ni, Lɑfɛ̃ɛ, ɑwɔi ɑɑ wiɛ kutɛm? 7 Nɔ Jesu í jɛɑɑ í ni, i kù mɑ̀ mii iyi ǹ wɑ n ce nsɛi, ɑmmɑ bii í kɔ̃ɔsi ɑɑ nɑ i mɑ̀. 8 Ŋɔi Piɛɛ í ni, ɑɑwo, ɑwɔ si ɑɑ wiɛm kutɛm pɑi. Ŋɔi Jesu í sɔ̃ɔ í ni, bii n kù wiɛ kutɛɛ i kɑɑ jɛ inɛm mɑ́. 9 Ŋɔi Simɔɔ Piɛɛ í ni, debɛi Lɑfɛ̃ɛ, kù jɛ kutɛm nŋu ɑkɑ̃i ɑɑ wiɛ mɛɛ, wiɛ ɑwɔm do irim fei. 10 Ŋɔi Jesu í sɔ̃ɔ í ni, inɛ iyi í wɛ tɑ̃ kù nɛ bukɑɑtɑi ku wɛ mɑ́ í gbe isɛɛ ŋɑ ku bɑ ku mɑ́ mɑm mɑm. Iŋɛ ì mɑ́, ɑmmɑ kù jɛ iŋɛ fei. 11 Wee Jesu í mɑ̀ inɛ iyi ɑ́ zɑmbɑ nŋu tɑ̃, ŋɔi í jɔ̀ í ni kù jɛ ɑŋɑ feii ɑ̀ mɑ́. 12 Iyi í wiɛ kutɛ nŋɑ ŋɑ í tɑ̃, ŋɔi í so kumbooɛ í dɑsi, nɔ í nyi ɑgbɛɛ mɑ́ í bɛi í bee ŋɑ í ni, ì mɑ̀ yɑɑsei icɛ iyi ǹ ce nŋɛu bɛ ŋɑ? 13 Ì yɑ mɑɑ kpem Mɛɛtu do Lɑfɛ̃ɛ ŋɑ. Ntɔi ì wɑɑ fɔ ŋɑ, domi bɛɛbɛi ǹ jɛ. 14 To, bii ɑmu iyi ǹ jɛ Lɑfɛ̃ɛ do Mɛɛtu nŋɛ ǹ wiɛ kutɛ nŋɛ ŋɑ, í sĩɑ iŋɛ mɔ i yɑ wiɛ kutɛi njɛ ŋɑ. 15 Yɑɑse jiidɑi ǹ nyisi ŋɛ bɛ ku bɑ iŋɛ mɔ i yɑ ceɑ njɛ bɛi ǹ ce nŋɛ. 16 Ntɔ ntɔ ǹ wɑ n sɔ̃ ŋɛi, woo ce icɛ ci yɑ lɑ ku re inɛ ngboɛ. Bɛɛbɛ mɔi inɛ iyi ɑ̀ bɛ ci yɑ lɑ ku re inɛ iyi í bɔɔ. 17 Nsɛi wee ì mɑ̀ yɑɑsei iyi ihɛ̃ ŋɑ. Bii ì wɑɑ coo ŋɑ, ɑɑ nɛ inɔ didɔ̃ ŋɑ. 18 Kù jɛ iŋɛ feii ǹ wɑ n fɑ̃ɑ. Ǹ mɑ̀ inɛ ŋɑ iyi ǹ cicɑi. Ammɑ kù nɛ bɛi ɑ́ ce iyi kukɔi idei Ilɑɑɔ̃ kù kɔ̃. Kukɔu í ni, inɛ iyi wɑ bɑm ku jɛ ɑjɔ, nŋui í sindɑ í jɛ mbɛɛm. 19 Hɑi nsɛi ǹ wɑ n sɔ̃ ŋɛi hee ide ŋɑu ku mɑɑ ce ku bɑ bii í nɑ í ce i dɑsi nɑɑnɛ ŋɑ iyi ɑmui ǹ jɛ inɛ iyi ǹ ni ǹ jɛu. 20 Ntɔ ntɔ ǹ wɑ n sɔ̃ ŋɛi, inɛ iyi í gbɑ inɛ iyi ǹ bɛ, ɑmui í gbɑ. Nɔ inɛ iyi í gbɑm, inɛ iyi í bɛm wɑi í gbɑ. 21 Iyi Jesu í fɔ bɛɛbɛ í tɑ̃, ŋɔi inɔɛ í fɔ kɑɑ kɑɑ. Ŋɔi í sɔ̃ ŋɑ sɑ̃ɑ sɑ̃ɑ í ni, ntɔ ntɔ ɑn sɔ̃ ŋɛ, inɛ ɑkɑ̃ nŋɛi ɑ́ zɑmbɑm. 22 Ŋɔi mɔcɔ ŋɑu ɑ̀ wɑɑ cɔ njɛ domi ɑ kù mɑ̀ inɛ iyi wɑ fɑ̃ɑ. 23 Wee inɛ ɑkɑ̃ nŋɑ, inɛ iyi Jesu í bi jiidɑ jiidɑu, wɑ gbesi gɛndɛi Jesu. 24 Ŋɔi Simɔɔ Piɛɛ í ceɑɑ nyindɑ do ɑwɔ ku bee Jesu yooi wɑ fɑ̃ɑ. 25 Ŋɔi mɔcɔ iyi wɑ gbesi gɛndɛi Jesuu í beeɛ í ni, Lɑfɛ̃ɛ, yooi ì wɑɑ fɑ̃ɑ. 26 Ŋɔi Jesu í jɛɑɑ í ni, ɑn bu kili nɔ n gusi ɑyɛ, inɛ iyi ǹ nɑ, lɑfɛ̃ɛi. Ŋɔi í bu kiliu í nɑ Zudɑsi ɑmɑi Simɔɔ Isikɑriɔti. 27 Hɑi wɑɑti iyi Zudɑsi í gbɑ kiliu gbɑkɑ̃ Seetɑm í lɔ siɛi. Ŋɔi Jesu í sɔ̃ɔ í ni, mii iyi ɑɑ ce, coo do njumɑ. 28 Ammɑ si inɔ nŋɑ inɛ gɔ kù mɑ̀ mii iyi í jɔ̀ í sɔ̃ɔ bɛɛbɛ. 29 Si bɛi Zudɑsii wɑ mu bɔgɔi fiɑ nŋɑu, ŋɔi í jɔ̀ inɛ gɔ ŋɑ ɑ̀ tɑmɑɑ Jesu í ni koo rɑ ngɔgɔ wɑ iyi ɑŋɑ ɑɑ jɛò jingɑui wɑlɑkɔ wɑ sɔ̃ɔ ku muɑ ilu ɑre ŋɑ fiɑ. 30 Iyi Zudɑsi í gbɑ ciliu í mi gbɑkɑ̃ ŋɔi í fitɑ. Wee í ko idũ í dũ. 31 Iyi Zudɑsi í fitɑ ŋɔi Jesu í ni, bɛbɛii inɛ ŋɑ ɑɑ yɛ ɑmboei ɑmu Amɑi Amɑnɛ, nɔ ɑɑ yɛ ti Ilɑɑɔ̃ mɔ nɑ irim. 32 Si bɛi inɛ ŋɑ ɑɑ yɛ ɑmboei Ilɑɑɔ̃ nɑ irim, nŋu tɑkɑɛ ɑ́ jɔ̀ ɑ yɛ ti ɑmu mɔ. Á coo mɔi kɑɑ kpɛ. 33 Iŋɛ bɑɑkɔɔm ŋɑ, wɑɑti keekei í gbe iyi ɑn wɛɛ do iŋɛ, nɔ si ɑnyiɛ ɑɑ nɑ i mɑɑ dɛdɛɛm ŋɑ. Ammɑ ide iyi ǹ sɔ̃ Zuifu ŋɑu nŋui ǹ wɑ n sɔ̃ iŋɛ mɔ bɛ nsɛi. I kɑɑ yɔkɔ i bɔ bii ǹ wɑ n bɔ ŋɑ. 34 Woodɑ titɔ̃ iyi ǹ wɑ n jilɛ nŋɛ wee, i yɑ bi njɛ ŋɑ. Si bɛi ǹ bi ŋɛ, iŋɛ mɔ i yɑ bi njɛ ŋɑ. 35 Bii ì bi njɛ ŋɑ, inɛ fei ɑ́ mɑ̀ iyi ì jɛ mɔcɔm ŋɑ. 36 Ŋɔi Simɔɔ Piɛɛ í bee Jesu í ni, iwoi ì wɑɑ bɔ Lɑfɛ̃ɛ. Ŋɔi Jesu í jɛɑɑ í ni, bii ǹ wɑ n bɔ i kɑɑ yɔkɔ i toom nsɛi, ɑmmɑ bii í kɔ̃ɔsi ɑɑ toom wɑ bɛ. 37 Ŋɔi Piɛɛ í beeɛ í ni, Lɑfɛ̃ɛ, bɛirei í ce n kɑɑ n yɔkɔ n tooɛ nsɛi. Ǹ tɑ̃ sɔɔlu n nɑ kuwɛɛm nɑ iriɛ. 38 Ŋɔi Jesu í jɛɑɑ í ni, ì tɑ̃ sɔɔlu i nɑ kuwɛɛɛ nɑ irim do ntɔ? Ntɔ ntɔ ǹ wɑ n sɔ̃ɛi, hee ɑjɛɛ ku mɑɑ kɔ ɑɑ jɑ̃ isɛ gbɛɛtɑ i ni i kù mɑ̀m.
1 Ŋɔi Jesu í sɔ̃ mɔcɔɛ ŋɑ í ni, i mɑɑ̀ yɑ wɛɛ do inɔ ku fɔ ŋɑ. I dɑsi Ilɑɑɔ̃ nɑɑnɛ nɔ i dɑsim nɑɑnɛ ŋɑ. 2 Bi ku wɑ í kpɔ kpɑsɛ̃i Bɑɑm. Nɔ wee ǹ wɑ n koo bɛ n koo n ce nŋɛ sɔɔlui bi ku wɑ. Bii kù jɛ ntɔ, n kɑɑ n sɔ̃ ŋɛ. 3 Bii ǹ koo ǹ ce nŋɛ bi ku wɑ ǹ tɑ̃ ɑn nyi wɑ mɑ́, n nɑɑ n gbɑ̃ ŋɛ n bɔò ŋɛ bi tom ku bɑ iŋɛ mɔ i wɑ bii ǹ wɑ. 4 Bii ǹ wɑ n bɔ ì mɑ̀ kpɑ̃ɑu ŋɑ. 5 Ŋɔi Tomɑɑ í ni, Lɑfɛ̃ɛ, ɑ kù mɑ̀ bɑɑ bii ì wɑɑ bɔ mɔm. Bɛirei ɑɑ kɑ ce kɑ mɑ̀ kpɑ̃ɑu. 6 Ŋɔi Jesu í jɛɑɑ í ni, ɑmui ǹ jɛ kpɑ̃ɑ, do ntɔ, do kuwɛɛ. Inɛ kɑ̃mɑ kɑɑ bɔ bi Ilɑɑɔ̃ Bɑɑbɑ bii kù jɛ hɑi do bi tom. 7 Bii ì mɑ̀m ŋɑ, ɑɑ mɑ̀ Bɑɑm ŋɑ. Nɔ hɑi nsɛi ì mɑ̀ɑ ŋɑ ì nɔ ì yɔɔ ŋɑ. 8 Ŋɔi Filipu í ni, Lɑfɛ̃ɛ, nyisi wɑ Bɑɑbɑ, nŋu bɛ ɑ́ to wɑ. 9 Ŋɔi Jesu í jɛɑɑ í ni, Filipu, hɑi kukpɛi ǹ wɑ inɔ nŋɛ ihɛ̃ nɔ i kù mɑ̀m? Inɛ iyi í yɛm í yɛ Ilɑɑɔ̃ Bɑɑbɑi. To, nɑ mii í ce ì wɑɑ ni, nyisi wɑ Ilɑɑɔ̃ Bɑɑbɑ mɑ́. 10 I kù dɑsi nɑɑnɛ iyi ǹ wɑ si Ilɑɑɔ̃ Bɑɑbɑ, nɔ Ilɑɑɔ̃ Bɑɑbɑ mɔ í wɑ sim ni? Ide iyi ǹ wɑ n sɔ̃ ŋɛ, n kù wɑ n fɔɔ do yiikoi ɑmu tɑkɑm. Ammɑ Bɑɑbɑ í wɑ sim nɔ nŋui wɑ ce icɛɛ. 11 I dɑsim nɑɑnɛ ŋɑ iyi ǹ wɑ si Bɑɑbɑ nɔ Bɑɑbɑ mɔ í wɑ sim. Wɑlɑkɔ i dɑsi nɑɑnɛ ŋɑ bɑɑ nɑ icɛu tɑkɑɛ iyi ì wɑɑ yɛ ŋɑ. 12 Ntɔ ntɔ ǹ wɑ n sɔ̃ ŋɛi, inɛ iyi í dɑsim nɑɑnɛ, lɑfɛ̃ɛ mɔ ɑ́ ce icɛ iyi ǹ wɑ n ce, nɔ ɑ́ ce ku lɑ ku re bɛɛbɛ mɔm, domi wee ǹ wɑ n bɔ bi Bɑɑbɑ. 13 Nɔ mii iyi ɑɑ tɔɔɛ do irim ŋɑ fei ɑn coo ku bɑ ɑmu Amɑu n nyisiò ɑmboei Bɑɑbɑ. 14 Bii ì tɔɔɛ ngɔgɔ do irim ɑɑ bɑ ŋɑ. 15 Nɔ Jesu í ni mɑ́, bii ì bim ŋɑ ɑɑ jirimɑ mii iyi ǹ ni i ce ŋɑ. 16 Nɔ ɑn tɔɔ Ilɑɑɔ̃ Bɑɑbɑ ku mu nŋɛ Woo muɑ gbugbɑ̃ mmuɛ wɑ, iyi ɑ́ mɑɑ wɛɛ do iŋɛ hee do ɑjɔ fei. 17 Woo muɑ gbugbɑ̃u Hundei Ilɑɑɔ̃i, nŋui ɑ́ jɔ̀ inɛ ŋɑ ɑ mɑ̀ ntɔu. Inɛi ɑndunyɑ ŋɑ ɑ kɑɑ yɔkɔ ɑ gbɑɑ si nɑ iyi í jɔ̀ ɑ kù wɑɑ yɔɔ, bɛɛbɛ mɔi ɑ kù mɑ̀ɑ. Ammɑ iŋɛ ì mɑ̀ɑ ŋɑ, domi í wɛɛ do iŋɛ, ɑ́ nɔ ku wɑ si idɔ nŋɛ. 18 N kɑɑ n jɔ̀ ŋɛ kɔyɔ. An nɑ n nyi wɑ bi tu ŋɛ mɑ́. 19 Í gbe keeke nsɛi iyi inɛi ɑndunyɑ ŋɑ ɑ kɑɑ yɛm mɑ́, ɑmmɑ iŋɛ ɑɑ yɛm ŋɑ si nɑ iyi í jɔ̀ ǹ wɛɛ, nɔ iŋɛ mɔ ɑɑ wɛɛ ŋɑ. 20 Wɑɑti iyi ɑjɔu í to wɑ ɑɑ mɑ̀ ŋɑ iyi ǹ wɑ si Bɑɑm nɔ iŋɛ mɔ ì wɑ sim ŋɑ nɔ ɑmu mɔ ǹ wɑ si ŋɛ. 21 Inɛ iyi í mɑ̀ woodɑm nɔ wɑ jirimɑɛ, lɑfɛ̃ɛi í bim. Inɛ iyi í bim, Bɑɑm ɑ́ bi nŋu mɔ, nɔ ɑmu tɑkɑm ɑn bi lɑfɛ̃ɛ, nɔ ɑn nyisiɛ ɑrɑm. 22 Zudɑsi gɔ í wɑ bɛ, ɑmmɑ kù jɛ Zudɑsi Isikɑriɔti. Nŋui í beeɛ í ni, Lɑfɛ̃ɛ, bɛirei ɑɑ ce i nyisi wɑ ɑrɑɛ nɔ i kɑɑ nyisi inɛi ɑndunyɑ ŋɑ. 23 Ŋɔi Jesu í jɛɑɑ í ni, inɛ iyi í bim fei ɑ́ gbɔ idem, nɔ Bɑɑm ɑ́ bi lɑfɛ̃ɛ nɔ ɑmu do Bɑɑm nɔu fei ɑɑ kɑ nɑ kɑ ce bi ku wɑ si idɔi lɑfɛ̃ɛ. 24 Inɛ iyi kù bim, lɑfɛɛ kɑɑ jirimɑ idem pɑi. Nɔ ide iyi ì wɑɑ gbɔ ŋɑu ihɛ̃ ŋɑ, kù jɛ idei ɑmu tɑkɑm, ɑmmɑ idei Bɑɑbɑi. Nŋui í bɛm wɑ. 25 Ide ŋɑu ihɛ̃ fei ǹ wɑ n sɔ̃ ŋɛi hɑi wɑɑti iyi ǹ wɑ inɔ nŋɛ ihɛ̃. 26 Ammɑ Hundei Ilɑɑɔ̃, Woo muɑ gbugbɑ̃u, ɑ́ mɑɑ kɔ ŋɛ si mii fei, nɔ ku mɑɑ ye ŋɛ gigii ide ŋɑ iyi ǹ tɑko ǹ sɔ̃ ŋɛ fei. Nŋui Bɑɑbɑ ɑ́ bɛ nŋɛ wɑ do irim nɔu. 27 Lɑɑkɑi ku sũi ǹ wɑ n jɔ̀ nŋɛ. Bɛi ɑmu tɑkɑm ǹ wɛɛò lɑɑkɑi ku sũ, bɛɛbɛ mɔi ɑn jɔ̀ iŋɛ mɔ í wɛɛò lɑɑkɑi ku sũ. Nɔ lɑɑkɑi ku sũ iyi ɑn mu nŋɛu kɑɑ jɛ bɛi ti ɑndunyɑ. Nɑ nŋu, i mɑɑ̀ wɛɛò inɔ ku fɔ ŋɑ, nɔ i mɑɑ̀ jɔ̀ zigi nŋɛ ku dɑ. 28 Ì gbɔ ŋɑ iyi ǹ sɔ̃ ŋɛ ǹ ni ǹ wɑ n koo ɑmmɑ ɑn nyi wɑ bi tu ŋɛ mɑ́. Bii ì bim ŋɑ ɑɑ wɛɛ do inɔ didɔ̃ ŋɑ do iyi ǹ wɑ n bɔ bi Bɑɑbɑ, domi nŋui í rem. 29 Nɑ ŋɔi í ce ǹ wɑ n sɔ̃ ŋɛ hɑi nsɛi hee ide ŋɑu ku mɑɑ ce, ku bɑ bii ideu í nɑ í ce i dɑsim nɑɑnɛ ŋɑ. 30 N kɑɑ n bɑ n sɔ̃ ŋɛ ide nkpɔ mɑ́ si nɑ iyi í jɔ̀ Seetɑm ilɑɑlui ɑndunyɑu wɑ nɑɑ, ɑmmɑ kù nɛ gbugbɑ̃ kɑ̃mɑ sim. 31 To, i dede kɑ nɛ ku bɑ inɛi ɑndunyɑ ŋɑ ɑ mɑ̀ iyi ǹ bi Bɑɑbɑ nɔ ǹ wɑ n ce fei ndɛɛ si bɛi Bɑɑbɑ í nɑm woodɑɛ.
1 Si ɑnyii nŋu nɔ Jesu í sɔ̃ ŋɑ mɑ́ í ni, ɑmui ǹ jɛ icui jĩi ndii rezɛ̃ɛ nɔ Bɑɑm mɔi í jɛ woo logooɛ. 2 Amɑɑwɔm ŋɑ iyi ɑ ci yɑ so fei, nŋui í yɑ dɑ ŋɑ ku nyɔ ŋɑ. Amɑɑwɔ ŋɑ iyi ɑ̀ wɑɑ so mɔ í yɑ kɔtɑ ŋɑi ku bɑ kuso nŋɑ ku kɔ̃ɔsi. 3 Iŋɛ í mɑ́ tɑ̃ do sɑɑbui ide iyi ǹ sɔ̃ ŋɛ. 4 I jɔ̀ i mɑ́ sim ŋɑ, nɔ ɑmu mɔ ɑn mɑ́ si ŋɛ. Si bɛi ɑmɑɑwɔ kɑɑ yɔkɔ ku so iso do ɑrɑɛ bii kù jɛ wɑ mɑ́ si icui jĩi, bɛɛbɛ mɔi iŋɛ tɑkɑ nŋɛ i kɑɑ yɔkɔ i so bii i kù wɑɑ mɑ́ sim ŋɑ. 5 Amui ǹ jɛ icui jĩi ndii rezɛ̃ɛ, iŋɛ mɔi ì jɛ ɑmɑɑwɔɛ ŋɑ. Inɛ iyi wɑ mɑ́ sim nɔ ɑmu mɔ ǹ wɑ n mɑ́ si lɑfɛ̃ɛ, ɑ́ so iso nkpɔ. Ammɑ bii kù jɛ do ɑmu i kɑɑ yɔkɔ i ce ngɔgɔ ŋɑ. 6 Inɛ iyi kù wɑɑ mɑ́ sim ɑɑ nyɑɑi ɑ nyɔɔ bɛi ɑ̀ yɑ nyɔ ɑmɑɑwɔi jĩi ŋɑ. Si ɑnyiɛ, bii ɑ̀ gbɛ nɔ ɑ tɔtɔɔ ŋɑ ɑ dɑsi ŋɑ inɑ ɑ jo. 7 Bii ì wɑɑ mɑ́ sim ŋɑ nɔ idem í wɑ si ŋɛ i tɔɔ mii iyi ì bi fei ŋɑ ɑɑ bɑ ŋɑ. 8 Iso nkpɔ ku so nŋɛi ɑ́ jɔ̀ irii Bɑɑm ku nɛ ɑmboe. Bɛɛbɛ mɔi ɑɑ nyisiò inɛ ŋɑ iyi iŋɛu mɔcɔm ŋɑi. 9 Ǹ bi ŋɛi bɛi Bɑɑm mɔ í bim. I jɔ̀ i wɑ si kubim ŋɑ. 10 Bii ì wɑɑ jirimɑ woodɑm ŋɑ, bɛɛbɛ mɔi ɑɑ wɑ si kubim ŋɑ, bɛi ɑmu mɔ ǹ jirimɑ woodɑi Bɑɑm nɔ ǹ wɑ si kubiɛ. 11 Ǹ sɔ̃ ŋɛ inɛ nŋu bɛi ku bɑ inɔ didɔ̃m ku wɑ si ŋɛ nɔ inɔ didɔ̃ nŋɛ ku kɔ̃. 12 Woodɑ iyi ǹ nɑ ŋɛ wee, i yɑ bi njɛ ŋɑ bɛi ǹ bi ŋɛ. 13 Kubi nlɑ gɔ kù wɛɛ iyi í re inɛ ku ku si ɑgbɛi kpɑɑsiɛ ŋɑ. 14 Bii ì wɑɑ ce iyi ǹ dɑsi ŋɛ ì jɛ kpɑɑsim ŋɑi. 15 N kɑɑ n kpe ŋɛ ɑru mɑ́, domi ɑru ci yɑ mɑ̀ mii iyi lɑfɛ̃ɛɛ wɑ ce. Ammɑ ǹ wɑ n kpe ŋɛ kpɑɑsi ŋɑ si nɑ iyi í jɔ̀ mii iyi ǹ gbɔ hɑi bi Bɑɑm fei, nŋui ǹ sɔ̃ ŋɛ bɛ. 16 Kù jɛ iŋɛi í cicɑɑm, ɑmmɑ ɑmui ǹ cicɑ ŋɛ. Nɔ ǹ nyɑ ŋɛ ikɑ̃ ku bɑ i yɑ so iso iyi ɑ́ kpɛ ŋɑ. Si bɛɛbɛ mii iyi ɑɑ tɔɔ Bɑɑbɑ do irim ŋɑ fei ɑ́ mu nŋɛ. 17 Iyi ǹ wɑ n dɑsi ŋɛ nŋui í jɛ i yɑ bi njɛ ŋɑ. 18 Bii inɛi ɑndunyɑ ŋɑ ɑ̀ cé ŋɛ, i mɑ̀ ŋɑ iyi ɑmui ɑ̀ tɑko ɑ̀ cé. 19 Bii ì jɛ ti ɑndunyɑ ŋɑ, tilɑsi inɛi ɑndunyɑ ŋɑ ɑɑ bi ŋɛi, domi tu ŋɑi ì jɛ ŋɑ. Ammɑ ɑmu ǹ cicɑ ŋɛi ǹ nyɑ ŋɛ hɑi si ɑndunyɑ, nɔ i kù jɛ ti ɑndunyɑ mɑ́ ŋɑ. Nŋui í jɔ̀ inɛi ɑndunyɑ ŋɑ ɑ̀ cé ŋɛ. 20 Nɔ i ye gigii ide iyi ǹ sɔ̃ ŋɛ ǹ ni woo ce icɛ ci yɑ lɑ ku re lɑfɛ̃ɛɛ. Bɛɛbɛi si bɛi ɑ̀ wɑhɑlɑm ɑɑ wɑhɑlɑ iŋɛ mɔ. Bii í jɛ ɑ̀ jirimɑ idem, bɛɛbɛ mɔi ɑɑ jirimɑ ide nŋɛ. 21 Ammɑ mii ŋɑu bɛ fei ɑɑ ce nŋɛi nɑ irim si nɑ iyi í jɔ̀ ɑ kù mɑ̀ inɛ iyi í bɛm wɑ. 22 Bii n kù nɑɑ n kù sɔ̃ ŋɑ ide wo, dulum kɑɑ wɑ si iri nŋɑ. Ammɑ nsɛi ɑ kù nɛ bɛi ɑɑ ce ɑ ni ɑŋɑ ɑ kù mɑ̀ mɑ̀ dulum nii. 23 Inɛ iyi í cém í cé Bɑɑm mɔi. 24 Inɛ kɑ̃mɑ kù ce mii iyi ǹ ce si ɑnini nŋɑ. Bii n kù ce mii ŋɑu bɛ wo, dulum du ŋɑ kɑɑ wɑ si iri nŋɑ. Ammɑ wee nsɛi ɑ̀ yɛ fei ndɛɛ nɔ do nŋu fei ɑ̀ cé ɑmu do Bɑɑm. 25 Iyi bɛ í cei ku bɑ ide iyi ɑ̀ kɔ si tiɑi woodɑ nŋɑ ku kɔ̃ iyi í ni, ɑ̀ cém nɔ ɑ kù mɑ̀ iriò isɛɛ. 26 Ammɑ ɑn bɛ nŋɛ Hundei Ilɑɑɔ̃ wɑ, nŋui ɑ́ jɔ̀ inɛ ŋɑ ɑ mɑ̀ ntɔu. Nŋui í jɛ Woo muɑ gbugbɑ̃u, nɔ hɑi bi Ilɑɑɔ̃ Bɑɑbɑi ɑ́ nɑɑ. Bii í to wɑ nŋui ɑ́ jɛ nŋɛ sɛɛdɑm. 27 Nɔ iŋɛ mɔ ɑɑ jɛɑ inɛ ŋɑ sɛɛdɑm ŋɑ, si nɑ iyi í jɔ̀ ɑwɑòɛ ŋɑi ɑ̀ wɛɛ hɑi wɑɑti iyi ǹ sinti icɛm.
1 Ide ŋɑu ihɛ̃ fei ǹ sɔ̃ ŋɛi ku bɑ i mɑɑ̀ koosɛ ŋɑ si nɑɑnɛ ku dɑsi nŋɛ. 2 Aɑ nɑ ɑ gɑnji ŋɛ ile bii ɑ̀ yɑ ce kutɔtɔɔ ŋɑ ku bɔ. Nɔ ɑwɑɑti wɑ nɑɑ iyi inɛ ŋɑ ɑɑ kpɑ inɛ gɔ nŋɛ ŋɑ, nɔ ɑɑ mɑɑ tɑmɑɑ bɛi Ilɑɑɔ̃i ɑŋɑ ɑ̀ wɑɑ ceɑ icɛ. 3 Aɑ yɑ mɑɑ ce bɛɛbɛi si nɑ iyi í jɔ̀ ɑ kù mɑ̀m hee mɑ́ jɛ Bɑɑbɑ. 4 Ǹ wɑ n sɔ̃ ŋɛ ide ŋɑu ihɛ̃i ku bɑ bii ɑwɑɑtiu í to wɑ i ye gigi ŋɑ iyi ǹ tɑko ǹ sɔ̃ ŋɛ tɑ̃. 5 Wee nsɛi ǹ wɑ n bɔ bi inɛ iyi í bɛm wɑ, nɔ bɑɑ inɛ ɑkɑ̃ nŋɛ kù beem iwoi ǹ wɑ n bɔ. 6 Ammɑ ideu ihɛ̃ iyi ǹ sɔ̃ ŋɛ nŋui í fɔ inɔ nŋɛ kɑɑ kɑɑ, mɑ irei. 7 Do nŋu fei, ntɔi ǹ wɑ n sɔ̃ ŋɛ, bii ǹ koo ɑrɑnfɑ̃ɑni nŋɛi. Arɑnfɑ̃ɑni nŋɛi, domi bii ǹ koo ɑn bɛ nŋɛ Woo muɑ gbugbɑ̃u wɑ, ɑmmɑ bii n kù koo kɑɑ nɑɑ bi tu ŋɛ. 8 Wɑɑti iyi ɑ́ to wɑ nŋui ɑ́ nyisi inɛi ɑndunyɑ ŋɑ iyi ɑ̀ jɛ ilu dulum ŋɑ, nɔ ku jɔ̀ inɛ ŋɑ ɑ mɑ̀ mii iyi í jɛ dee dee, nɔ ku jɔ̀ ɑ mɑ̀ iyi Ilɑɑɔ̃ ɑ́ kiiti inɛ ŋɑ. 9 Á nyisi ŋɑ iyi ɑ̀ jɛ ilu dulum ŋɑ si nɑ iyi í jɔ̀ ɑ kù dɑsim nɑɑnɛ. 10 Á jɔ̀ ɑ́ mɑ̀ mii iyi í jɛ dee dee si nɑ iyi í jɔ̀ ǹ wɑ n bɔ bi Bɑɑbɑ nɔ i kɑɑ yɛm mɑ́ ŋɑ. 11 Nɔ ɑ́ jɔ̀ ɑ mɑ̀ iyi Ilɑɑɔ̃ ɑ́ kiiti inɛ ŋɑ domi í kiiti Seetɑm ilɑɑlui ɑndunyɑ tɑ̃ mɔm. 12 Ǹ nɛ mii nkpɔ iyi ɑn sɔ̃ ŋɛ mɑ́ ɑmmɑ ideu í re ŋɛ titɑ̃. 13 Wɑɑti iyi Hundei ntɔ ɑ́ to wɑ, nŋui ɑ́ jɔ̀ i mɑ̀ ntɔu fei ŋɑ. Kɑɑ fɔ ide do yiikoi nŋu tɑkɑɛ, ide ŋɑ iyi í gbɔ do iyi ɑ̀ nɑ ku cei ɑ́ sɔ̃ ŋɛ. 14 Nŋui ɑ́ jɔ̀ irim ku nɛ ɑmboe, domi idem nii ɑ́ gbɔ ku sisi nŋɛ. 15 Mii iyi Bɑɑbɑ í nɛ fei, tom nii. Ŋɔi í ce ǹ ni Hundei Ilɑɑɔ̃u ɑ́ gbɔ idem ku sisi nŋɛ. 16 Jesu í sɔ̃ ŋɑ í ni, bii í kɔ̃ɔsi keeke i kɑɑ yɛm mɑ́ ŋɑ, nɔ bii í ce sɑ̃ɑ mɑ́ ɑɑ yɛm ŋɑ. 17 Ŋɔi mɔcɔɛ gɔ ŋɑ ɑ̀ bee njɛ ɑ̀ wɑɑ ni, yoomɑi í jɛ yɑɑsei ideu bɛ. Í ni bii í kɔ̃ɔsi keeke ɑ kɑɑ kɑ yɛ nŋu nɔ bii í ce sɑ̃ɑ mɑ́ ɑɑ kɑ yɛ nŋu. Yoomɑi í jɛ yɑɑseɛ. Í ni nŋu wɑ bɔ bi Bɑɑi nŋu. Yoomɑi í jɛ yɑɑsei iyi bɛ mɔ mɑ́. 18 To, yoomɑi í jɛ yɑɑsei bii í kɔ̃ɔsi keeke. A kù mɑ̀ ide mii wɑ fɔ. 19 Wee Jesu í mɑ̀ iyi ɑ̀ wɑɑ bi ɑ bee nŋu ideu. Ŋɔi í ni, to, ǹ sɔ̃ ŋɛ ǹ ni bii í kɔ̃ɔsi keeke i kɑɑ yɛm mɑ́ ŋɑ, nɔ bii í ce sɑ̃ɑ mɑ́ ɑɑ yɛm ŋɑ, mɑ̀ irei. Ideu bɛi ì wɑɑ bee ŋɑ? 20 Ntɔ ntɔ ǹ wɑ n sɔ̃ ŋɛ, ɑɑ kpɑtɑ i weeweɑ ŋɑ, ɑmmɑ ɑ́ dɔ̃ɑ inɛi ɑndunyɑ ŋɑ si. Aɑ wɛɛ do inɔ kufɔ ŋɑ, ɑmmɑ inɔ kufɔ nŋɛ ɑ́ nɑ ku kpɑɑsi inɔ didɔ̃. 21 Bii inɑɑbo í gulɛ wɑ bi ku bí, í yɑ nɛ inɔ ku fɔ si nɑ iyi í jɔ̀ wɑɑtii ɑrɑ kuroɛi í to wɑ. Ammɑ bii í bí ɑmɑu í yɑ gbɛjɛ ɑrɑ kuroui domi inɔ didɔ̃ɛ í yɑ lɑ do iyi í bí ɑmɑ si ɑndunyɑ. 22 Bɛɛbɛi iŋɛ mɔ ì wɛɛò inɔ kufɔ si nsɛi ŋɑ. Ammɑ ɑn nɑ n yɛ ŋɛ mɑ́, ɑɑ wɛɛò inɔ didɔ̃ ŋɑ, nɔ inɛ gɔ kɑɑ yɔkɔ ku nyɑ inɔ didɔ̃ nŋɛu. 23 Bii ɑwɑɑtiu í to wɑ, i kɑɑ beem nkɑ̃mɑ ŋɑ. Ntɔ ntɔ ǹ wɑ n sɔ̃ ŋɛi, mii iyi ɑɑ tɔɔ Ilɑɑɔ̃ Bɑɑbɑ do irim ŋɑ fei ɑ́ mu nŋɛ. 24 Hee nsɛi i kù tɔɔ ngɔgɔ do irim ŋɑ. I tɔɔ, ɑɑ bɑ ŋɑ ku bɑ inɔ didɔ̃ nŋɛ ku kɔ̃. 25 Ŋɔi Jesu í sɔ̃ ŋɑ mɑ́ í ni, ide ŋɑu ihɛ̃ fei nsɛi do mɔndɑi ǹ sɔ̃ ŋɛ. Ammɑ ɑwɑɑti wɑ nɑɑ, iyi n kɑɑ n sɔ̃ ŋɛ ide do mɔndɑ mɑ́. Ide iyi í jɛ idei Bɑɑbɑ ɑn sɔ̃ ŋɛi sɑ̃ɑ sɑ̃ɑ do yɑɑseɛ. 26 Bii wɑɑtiu í to wɑ, ɑɑ tɔɔ Bɑɑbɑ do irim ŋɑ. N kɑɑ n sɔ̃ ŋɛ n ni ɑn tɔɔɛ nɑ iri nŋɛ mɑ́, 27 domi Bɑɑbɑ tɑkɑɛ í bi ŋɛ. Í bi ŋɛ si nɑ iyi í jɔ̀ iŋɛ mɔ ì bim, nɔ ì dɑsi nɑɑnɛ ŋɑ iyi hɑi bi tɛɛi ǹ nɑɑ. 28 Ntɔi, hɑi bi Bɑɑbɑi ǹ fitɑ wɑ ǹ nɑɑ ɑndunyɑ. Nsɛi ǹ wɑ n jɔ̀ ɑndunyɑ ǹ wɑ n bɔ bi Bɑɑm. 29 Ŋɔi mɔcɔɛ ŋɑ ɑ̀ sɔ̃ɔ ɑ̀ ni, to, bɛbɛii ì wɑɑ fɔ ide do yɑɑse si nɑ iyi í jɔ̀ mɔndɑ kù wɑ si. 30 Nsɛi ɑ̀ mɑ̀ iyi ì mɑ̀ fei ndɛɛ, nɔ ì mɑ̀ lɑsɑbui idɔ nwɑ bɑɑ bii ɑ kù beeɛ ide gɔ. Ŋɔi í jɔ̀ ɑ̀ dɑsi nɑɑnɛ iyi hɑi bi Ilɑɑɔ̃i ì nɑɑ. 31 Ŋɔi Jesu í jɛ nŋɑ í ni, debɛi ì dɑsi nɑɑnɛ bɛbɛi ŋɑ? 32 I ce lɑɑkɑi ŋɑ. Awɑɑti wɑ nɑɑ nɔ í to wɑ tɑ̃ mɔm de, iyi inɛ ŋɑ ɑɑ jɔ̀ iŋɛ fei i fɑngɑɑ i jɔ̀ ɑmu ɑkɑ̃ i bɔ kpɑsɛ̃ ŋɑ. Do nŋu fei n kù jɛ ɑmu ɑkɑ̃, domi Bɑɑbɑ í wɛɛ do ɑmu. 33 Ide ŋɑu ihɛ̃ ǹ wɑ n sɔ̃ ŋɛi ku bɑ i nɛ lɑɑkɑi ku sũ nɑ ɑnu ɑkɑ̃ iyi ɑwɑɛ ŋɑ ɑ̀ nɛ. Si ɑndunyɑu ihɛ̃ ɑɑ yɛ ijuukpɑ̃ ŋɑ, ɑmmɑ i mɑɑ̀ mɔngɔ temuɑ ŋɑ, domi ǹ kɑ̃miɑ ɑndunyɑ tɑ̃.
1 Iyi Jesu í fɔ bɛɛbɛ í tɑ̃, ŋɔi í wu iju lele í ni, Bɑɑbɑ, ɑwɑɑti í to. Jɔ̀ irii ɑmu Amɑɛ ku nɛ ɑmboe ku bɑ ɑmu mɔ n jɔ̀ titɛɛ ku nɛ ɑmboe, 2 nɔ inɛ ŋɑ iyi ì nɑm fei n mu nŋɑ kuwɛɛ hɑi tɑ̃ si bɛi ì muum yiiko si inɛ fei. 3 Kuwɛɛ hɑi tɑ̃ui í jɛ inɛ ŋɑ ɑ mɑ̀ɛ, ɑwɔ Ilɑɑɔ̃ ɑkɑ̃ ilu ntɔu, nɔ ɑ mɑ̀m, ɑmu Jesu Kirisi iyi ì bɛ wɑu. 4 Ǹ jɔ̀ iriɛ í nɛ ɑmboe si ilɛu ihɛ̃, nɔ icɛ ŋɑ iyi í dɑsim ku ceu fei ǹ coo. 5 Bɑɑbɑ, nsɛi ǹ wɑ n tɔɔɛi, jɔ̀ n nɛ ɑmboe bi tɛɛ bɛi ǹ tɑko ǹ nɛ wo hee ɑ mɑɑ tɑkɑ ɑndunyɑ. 6 Inɛ ŋɑ iyi ì cicɑ hɑi si ɑndunyɑ ì nɑm, ǹ jɔ̀ ɑ̀ mɑ̀ɛ. Tɛɛi ɑ̀ jɛ wo, nɔ ì so ŋɑ ì nɑm. À nɔ ɑ̀ wɑɑ jirimɑ ideɛ. 7 Nsɛi ɑ̀ mɑ̀ mii iyi ì nɑm fei, hɑi bi tɛɛi í nɑɑ, 8 domi ide ŋɑ iyi ì sɔ̃m nŋui ɑmu mɔ ǹ sɔ̃ ŋɑ, nɔ ɑ̀ gbɑ ideu. À mɑ̀ iyi ntɔ ntɔ hɑi bi tɛɛi ǹ nɑɑ nɔ ɑ̀ dɑsi nɑɑnɛ iyi ɑwɔi ì bɛm wɑ. 9 Ǹ wɑ n tɔɔɛ nɑ iri nŋɑ. Kù jɛ nɑ irii inɛi ɑndunyɑ ŋɑi ǹ wɑ n tɔɔɛ, ɑmmɑ nɑ inɛ ŋɑ iyi ì nɑm ŋɑi, domi ɑŋɑi ɑ̀ jɛ tɛɛ. 10 Mii iyi ǹ nɛ fei tɛɛi, nɔ mii iyi ɑwɔ mɔ ì nɛ fei tom nii, nɔ irim í nɛ ɑmboe nɑ iri nŋɑ. 11 Nsɛi ǹ wɑ n nyi wɑ bi tɛɛ. Bii í kɔ̃ɔsi keeke n kɑɑ n mɑɑ n wɑ si ɑndunyɑ mɑ́, ɑŋɑi ɑɑ mɑɑ wɑ si ɑndunyɑu. Bɑɑbɑ kumɑ́, degbe ŋɑ do gbugbɑ̃i iriɛ iyi ì nɑm, ku bɑ ɑ jɛ ɑkɑ̃ si bɛi ɑwɑɛ ɑ̀ jɛ ɑkɑ̃. 12 Wɑɑti iyi ǹ wɛɛ do ɑŋɑ ǹ degbe ŋɑ do gbugbɑ̃i iriɛ, iri iyi ì nɑm nɔu. Ǹ degbe ŋɑ nɔ si inɔ nŋɑ bɑɑ inɛ ɑkɑ̃ kù ce nfe, bii kù jɛ ɑmɑi nfeu bɑɑsi. Bɛɛbɛi kukɔi ideɛ í kɔ̃. 13 Nsɛi ǹ wɑ n nyi wɑ bi tɛɛ. Ide ŋɑu ihɛ̃ si ɑndunyɑu ihɛ̃i ǹ wɑ n fɔɔ, ku bɑ ɑŋɑ mɔ ɑ kɔ̃ò inɔ didɔ̃ nɑ irim. 14 Ǹ nɑ ŋɑ ideɛ, nɔ inɛi ɑndunyɑ ŋɑ ɑ̀ cé ŋɑ si nɑ iyi í jɔ̀ ɑ kù jɛ ti ɑndunyɑ, si bɛi ɑmu mɔ n kù jɛ ti ɑndunyɑ. 15 N kù wɑ n tɔɔɛ i nyɑ ŋɑ hɑi si ɑndunyɑ, ɑmmɑ ǹ wɑ n tɔɔɛi i degbe ŋɑ ku bɑ Seetɑm inɛ lɑɑlɔu ku mɑɑ̀ nɔ ŋɑ. 16 A kù jɛ ti ɑndunyɑ si bɛi ɑmu mɔ n kù jɛ ti ɑndunyɑ. 17 Ideɛi í jɛ ntɔ. Jɔ̀ ideɛu ku nyɑ ŋɑ ikɑ̃ ɑ jɛ titɛɛ. 18 Ǹ bɛ ŋɑi si ɑndunyɑ si bɛi ɑwɔ mɔ ì bɛm si ɑndunyɑu. 19 Nɑ iri nŋɑi ǹ so ɑrɑm ǹ nɑɛ ku bɑ ɑŋɑ mɔ ɑ jɛ titɛɛ mɑm mɑm. 20 Kù jɛ ɑŋɑ ɑkɑ̃i ǹ wɑ n ceɑ kutɔɔ, ɑmmɑ do inɛ ŋɑ mɔ iyi ɑɑ nɑ ɑ dɑsim nɑɑnɛ nɑ sɑɑbui ide nŋɑ. 21 Ǹ wɑ n tɔɔɛi ɑŋɑ fei ɑ jɛ ɑkɑ̃. Si bɛi ɑwɔ Bɑɑbɑ ì wɑ sim, nɔ ɑmu mɔ ǹ wɑ siɛ, jɔ̀ ɑ jɛ ɑkɑ̃ si wɑ ku bɑ inɛi ɑndunyɑ ŋɑ ɑ dɑsi nɑɑnɛ iyi ɑwɔi ì bɛm wɑ. 22 Amboeɛ iyi ì jɔ̀ inɛ ŋɑ ɑ̀ yɛ sim, nŋui ǹ jɔ̀ ɑ̀ wɑɑ yɛ si ɑŋɑ mɔ ku bɑ ɑŋɑ mɔ ɑ jɛ ɑkɑ̃ bɛi ɑwɑɛ ɑ̀ jɛ ɑkɑ̃. 23 Jɔ̀ n wɑ si ŋɑ nɔ ɑwɔ mɔ i wɑ sim ku bɑ ɑ jɛ ɑkɑ̃ mɑm mɑm, nɔ inɛi ɑndunyɑ ŋɑ ɑ mɑ̀ iyi ɑwɔi ì bɛm wɑ nɔ ì bi ŋɑi bɛi ì bim. 24 Bɑɑbɑ, ǹ bi inɛ ŋɑ iyi ì nɑm ɑ mɑɑ wɑ bi tom bii ɑn wɑ, ku bɑ ɑ yɛ ɑmboem, ɑmboe iyi ì muum. Ì muum ɑmboeui si nɑ iyi í jɔ̀ ì bim hɑi wɑɑti iyi ɑ kù tɑkɑ ɑndunyɑ. 25 Bɑɑbɑ ɑwɔ iyi ì jɛ dee dee, bɑɑ do iyi inɛi ɑndunyɑ ŋɑ ɑ kù mɑ̀ɛ, ɑmu ǹ mɑ̀ɛ, nɔ inɛ ihɛ̃ ŋɑ mɔ ɑ̀ mɑ̀ iyi ɑwɔi ì bɛm wɑ. 26 Ǹ jɔ̀ ɑ̀ mɑ̀ɛ, nɔ ɑn kɔ̃ɔ nŋɑ si kumɑ̀ɛ mɑ́ ku bɑ kubi iyi ì bim ku wɑ si ŋɑ, nɔ ɑmu mɔ n wɑ si ŋɑ.
1 Iyi Jesu í ce kutɔɔɛ í tɑ̃, ŋɔi í fitɑ, nŋu do mɔcɔɛ ŋɑ ɑ̀ bɔ lɑmbo gɔ iyi í wɑ icei ido iyi ɑ̀ yɑ kpe Sedorɔ̃ɔ. Ŋɔi í lɔ bɛ, nŋu do mɔcɔɛ ŋɑ. 2 Wee Zudɑsi inɛ iyi ɑ́ zɑmbɑɛu mɔ í mɑ̀ inyɑu, domi ɑŋɑò ŋɑ ɑ̀ yɑ koo bɛ isɛ fɛɛfɛlo. 3 Ŋɔi í jɔ̀ Zudɑsi í bɔ bɛ do sooge ŋɑ do woo degbe kpɑsɛ̃i Ilɑɑɔ̃ ŋɑ iyi inɛ ngboi woo weei Ilɑɑɔ̃ ŋɑ do Fɑrisi ŋɑu ɑ̀ bɛ wɑu. À wɑɑ mu jĩnɛi igũ nŋɑ do fitilɑ ŋɑ do inɑ jugulɑ ŋɑ. 4 Jesu í bɛi wɑ mɑ̀ mii ŋɑ iyi ɑ́ bɑ nŋu fei. Iyi ɑ̀ to wɑ ŋɔi í sɛkɛɛ si ŋɑ í bee ŋɑ í ni, yooi ì wɑɑ dɛ ŋɑ. 5 Ŋɔi ɑ̀ jɛɑɑ ɑ̀ ni, Jesu inɛi Nɑzɑrɛtiui ɑ̀ wɑɑ dɛdɛ. Ŋɔi Jesu í ni, ɑmui ihɛ̃ mɛɛ. Wee Zudɑsi inɛ iyi ɑ́ zɑmbɑɛu, wɑ leekĩ bɛ ɑŋɑò ŋɑ ɑjɔ. 6 Iyi Jesu í jɛ nŋɑ í ni, ɑmui ihɛ̃, ŋɔi ɑŋɑ fei ɑ̀ sɛkɛɛ do ɑnyi ɑ̀ koo ɑ̀ cuku ilɛ. 7 Ŋɔi Jesu í bee ŋɑ mɑ́ í ni, yooi ì wɑɑ dɛ ŋɑ. Ŋɔi ɑ̀ ni, Jesu inɛi Nɑzɑrɛtiui ɑ̀ wɑɑ dɛdɛ. 8 Nɔ Jesu í ni, ǹ sɔ̃ ŋɛ tɑ̃ ǹ ni ɑmui ihɛ̃. To, bii ɑmui ì wɑɑ dɛdɛ ŋɑ i jɔ̀ inɛ ŋɑ iyi ɑ̀ gbeu ɑ nɛ. 9 Bɛɛbɛi ide iyi í tɑko í fɔu í kɔ̃ iyi í ni, Bɑɑbɑ, inɛ ŋɑ iyi ì nɑm fei bɑɑ inɛ ɑkɑ̃ nŋɑ kù ce nfe. 10 Wee Simɔɔ Piɛɛ í nɛ tɑɑkubɑ. Ŋɔi í yɔɔ í cɑfeò itĩ njɛi woo ce icɛi woo wee nlɑi Ilɑɑɔ̃u. Irii woo ce icɛui Mɑlikusu. 11 Ammɑ Jesu í sɔ̃ Piɛɛ í ni, sindo tɑɑkubɑɛ si ɑnkɔ̃ɔɛ. Ì wɑɑ tɑmɑɑ n kɑɑ n temuɑò ijuukpɑ̃ iyi Bɑɑbɑ í jilɛɛm nii? 12 Ŋɔi sooge ŋɑ do inɛ ngbo nŋɑ do Zuifu woo degbe kpɑsɛ̃i Ilɑɑɔ̃ ŋɑu ɑ̀ mu Jesu ɑ̀ dũu. 13 Nɔ ɑ̀ tɑko ɑ̀ bɔòɛ bi Ani titɑ̃. Wee Aniu wɑ jɛ bɑɑi ɑboi Kɑifu, iyi í jɛ woo wee nlɑi Ilɑɑɔ̃ si ɑdɔ̃ nŋu. 14 Nɔ Kɑifu í sɔ̃ Zuifu kpɑɑsiɛ ŋɑu ideu ihɛ̃ wo í ni, ɑrɑnfɑ̃ɑni nwɑi inɛ ɑkɑ̃ ku ku si ɑgbɛi dimi nwɑ. 15 Wɑɑti iyi ɑ̀ mu Jesu ɑ̀ wɑɑ nɛɛ ŋɔi Simɔɔ Piɛɛ do mɔcɔ mmu gɔ ɑ̀ wɑɑ tooɛ. Wee woo wee nlɑi Ilɑɑɔ̃u í mɑ̀ mɔcɔ inɛ nŋu, ŋɔi í jɔ̀ mɔcɔu í bɑ í too Jesu í lɔò bɑntumɑi kpɑsɛ̃i woo wee nlɑu. 16 Ammɑ Piɛɛ í gbe wɑduude ɑndɛ koofɑ bɛ. Nɔ mɔcɔ iyi woo wee nlɑu í mɑ̀u, í fitɑ wɑ í nɑɑ í bɑ mudɛ̃ɛ iyi wɑ degbe koofɑu ide ku fɔ, nɔ í jɔ̀ Piɛɛ í lɔ. 17 Nɔ mudɛ̃ɛu í bee Piɛɛ í ni, kù jɛ ɑwɔ mɔ inɛ ɑkɑ̃i mɔcɔi mɔkɔui yɑ. Ŋɔi Piɛɛ í ni, ɑɑwo, kù jɛ ɑmu. 18 Si bɛi tũtũ wɑ ceu, ŋɔi woo ce icɛ ŋɑ do woo degbe kpɑsɛ̃i Ilɑɑɔ̃ ŋɑu ɑ̀ leekĩ kɔkɔi inɑ nyɛnyɛ ɑ̀ wɑɑ nyiɑ. Nɔ Piɛɛ mɔ í koo wɑ nyiɑ bi tu ŋɑ bɛ ɑjɔ. 19 Ŋɔi woo wee nlɑi Ilɑɑɔ̃u í bee Jesu idei mɔcɔɛ ŋɑ do yɑɑsei cio iyi wɑ kɔ si. 20 Ŋɔi Jesu í jɛɑɑ í ni, ideu si bɑntumɑi ǹ sɔ̃ inɛ fei. Ǹ yɑ n kɔ inɛ ŋɑ si ciom nii ile bii ɑ̀ yɑ ce kutɔtɔɔ ŋɑ do si kpɑsɛ̃i Ilɑɑɔ̃, bii Zuifu ŋɑ fei ɑ̀ yɑ tɔtɔɔ. N kù fɔ ide kɑ̃mɑ si ɑsii. 21 Nɑ mii í ce ì wɑɑ beem ide. Inɛ ŋɑ iyi ɑ̀ gbɔ idem, bee ɑŋɑ tɑkɑ nŋɑ iyi ǹ sɔ̃ ŋɑ, ɑŋɑi ɑɑ mɑ̀ mii iyi ǹ fɔ. 22 Iyi Jesu í fɔ bɛɛbɛ, ŋɔi inɛ ɑkɑ̃i woo degbe kpɑsɛ̃i Ilɑɑɔ̃ ŋɑu í sɑmbɑlɑɛ í ni, woo wee nlɑui ì wɑɑ jɛɑɑ ide nfe nfe bɛɛbɛ? 23 Ŋɔi Jesu í jɛɑɑ í ni, bii ide lɑɑlɔi ǹ fɔ, fɔɔ inɛ fei ku gbɔ. Ammɑ bii í jɛ ide jiidɑ mɔi ǹ fɔ, nɑ mii í ce ì wɑɑ sɑmbɑlɑm. 24 Nɔ Ani í jɔ̀ ɑ̀ dũu ɑ̀ bɔòɛ bi Kɑifu, woo wee nlɑu. 25 Wɑɑti iyi Simɔɔ Piɛɛ í wɑ bɛ wɑ nyiɑ inɑu ŋɔi ɑ̀ beeɛ ɑ̀ ni, kù jɛ ɑwɔ mɔ inɛ ɑkɑ̃i mɔcɔi mɔkɔui yɑ. Ŋɔi Piɛɛ í jɑ̃ í ni, ɑɑwo, kù jɛ ɑmu. 26 Wee woo ce icɛ ɑkɑ̃i woo wee nlɑi Ilɑɑɔ̃u í wɑ bɛ. Wɑ jɛ nyɑɑnzei inɛ iyi Piɛɛ í bu itĩɛu. Iyi í yɛ Piɛɛ ŋɔi í beeɛ í ni, n kù yɛɛ iŋɛò lɑmbo bɛi? 27 Ammɑ Piɛɛ í jɑ̃ mɑ́ í ni, ɑɑwo. Gbɑkɑ̃ ŋɔi ɑjɛɛ wɑ kɔ. 28 Hɑi bi Kɑifu bɛ, inɛ ngboi Zuifu ŋɑu ɑ̀ bɔò Jesu bi ku kiitii ilu ilɛu bii Pilɑti í wɑ. Wee dɑɑdɑɑkɔi. Aŋɑ tɑkɑ nŋɑ ɑ kù lɔ ile bi ku ce kiitiu ku bɑ ɑŋɑ ɑ mɑɑ̀ nɑ ɑ jɛ ilu riisi ŋɑ. A kù bi ɑ jɛ ilu riisi domi ɑ̀ wɑɑ bi ɑ bɑ ɑ jɛ ijɛi jingɑui Iku ku kuɑu. 29 Nŋui í jɔ̀ Pilɑti í fitɑ wɑ í nɑɑ í bɑ ŋɑ í bee ŋɑ í ni, tɑɑle yoomɑi ì yɛ si mɔkɔu ŋɑ. 30 Ŋɔi ɑ̀ ni, bii kù ce lɑɑlɔ, ɑ kɑɑ kɑ dɑɛ si ɑwɔ. 31 Ŋɔi Pilɑti í sɔ̃ ŋɑ í ni, iŋɛ tɑkɑ nŋɛ i kooɛ i koo i kiiti do woodɑ nŋɛ. Ammɑ ɑ̀ ni, iŋɛ inɛi Romu ŋɑ i kù nɑ wɑ kpɑ̃ɑ iyi ɑɑ kɑ kpɑò ɑmɑnɛ ŋɑ. 32 Bɛɛbɛi idei Jesu í ce ku nyisiò dimii iku iyi ɑ́ ku. 33 Ŋɔi Pilɑti í lɔ ile bi ku ce kiitiu mɑ́ í kpe Jesu í beeɛ í ni, ɑwɔi ì jɛ ilɑɑlui Zuifu ŋɑ? 34 Ŋɔi Jesu í ni, inɛ gɔi í sɔ̃ɛ bɛɛbɛ de, mɑ̀ ì nɔ ì wɑɑ beei. 35 Ammɑ Pilɑti í ni, ɑmuu Zuifui ǹ bɛi ǹ mɑ̀? Dimiɛ ŋɑ do inɛ ngboi woo weei Ilɑɑɔ̃ ŋɑi ɑ̀ muɛ ɑ̀ dɑɑm si ɑwɔ. Mii ì ce. 36 Ŋɔi Jesu í jɛɑɑ í ni, bommɑm kù jɛ ti ɑndunyɑ. Bii í jɛ ti ɑndunyɑi, woo ce icɛm ŋɑ ɑɑ jɑ, ɑ kɑɑ jɛ ɑ mum ɑ nɑ inɛ ngboi Zuifu ŋɑu. Ammɑ bommɑm kù jɛ ti ɑndunyɑ ihɛ̃. 37 Ŋɔi Pilɑti í beeɛ í ni, debɛi, ɑwɔu ilɑɑlui? Ŋɔi Jesu í jɛɑɑ í ni, ɑwɔi ì fɔ bɛɛbɛ. Ǹ nɑɑi si ɑndunyɑ, ɑ̀ bím nii n jɛ sɛɛdɑi ntɔ. Inɛ iyi í jɛ ti ntɔ fei ɑ́ gbɔ idem. 38 Nɔ Pilɑti í beeɛ í ni, dimii mii mɔm nii ɑ̀ yɑ kpe ntɔ. 39 Ammɑ si bɛi ɑ̀ nɛ dɔɔnɛɛ, ɑn jɔ̀ nŋɛ inɛi piisɔ̃ɔ ɑkɑ̃ si jingɑui Iku ku kuɑ. Ì bi n jɔ̀ nŋɛ ilɑɑlui Zuifu ŋɑu? 40 Ŋɔi ɑŋɑ fei ɑ̀ wɑsi ku dɔ̃ ɑnu do gbugbɑ̃ ɑ̀ wɑɑ ni ɑŋɑ ɑ kù bi mɔkɔu bɛ. À wɑɑ ni Bɑrɑbɑsii ɑŋɑ ɑ̀ bi. Wee Bɑrɑbɑsiu í yɑ ce ilei.
1 Ŋɔi Pilɑti í jɔ̀ ɑ̀ cɑ̃ Jesu do kpɔtɔɔ. 2 Ŋɔi sooge ŋɑ ɑ̀ bɑ fulɑi ɑgũ ɑ̀ dɑɑ Jesu si iriɛ, nɔ ɑ̀ dɑɑ si kumboo nkpɑ gɔ mɑ́ ɑ̀ wɑɑ yɑɑkoɛò. 3 Ŋɔi ɑ̀ yɑ sɛkɛɛ siɛ wɑ ɑ̀ nɑɑ ɑ mɑɑ coo fɔɔ ɑ mɑɑ ni, fɔɔ ilɑɑlui Zuifu ŋɑ. Nɔ ɑ mɑɑ sɑmbɑlɑɛ. 4 Ŋɔi Pilɑti í fitɑ wɑ mɑ í sɔ̃ zɑmɑɑu í ni, wee ɑn fitɑò nŋɛ mɔkɔu wɑ ku bɑ i mɑ̀ ŋɑ iyi n kù yɛ siɛ kurɑrɑ gɔ. 5 Ŋɔi í fitɑò Jesu wɑ do fulɑi ɑgũu do kumboo nkpɑɛ. Ŋɔi Pilɑti í sɔ̃ ŋɑ í ni, mɔkɔu wee. 6 Iyi inɛ ngboi woo weei Ilɑɑɔ̃ ŋɑu do woo degbe kpɑsɛ̃i Ilɑɑɔ̃ ŋɑu ɑ̀ yɔɔ ŋɔi ɑ̀ wɑsi ku lɑ ɑ̀ wɑɑ ni, kpɑkpɑɛ si jĩi. Ŋɔi Pilɑti í sɔ̃ ŋɑ í ni, iŋɛ tɑkɑ nŋɛ, i gbɑ i kpɑkpɑɛ si jĩi ku gɑɑu. Ammɑ ɑmu n kù yɛ siɛ tɑɑle gɔ. 7 Ŋɔi Zuifu ŋɑu ɑ̀ sɔ̃ɔ ɑ̀ ni ɑŋɑ ɑ̀ nɛ woodɑ gɔ, nɔ si woodɑi ɑŋɑu í gbe de ɑ kpɑɑi domi wɑ ni nŋuu ɑmɑi Ilɑɑɔ̃i. 8 Iyi Pilɑti í gbɔ ideu, njo í muu mɑ́ hee í cɑɑ. 9 Ŋɔi í bɔò Jesu bi ku ce kiitiu mɑ́ í koo í beeɛ í ni, hɑi iwoi ì wɑɑ nɑɑ ntɔ ntɔ. Ammɑ Jesu kù jɛɑɑ mɔm. 10 Ŋɔi Pilɑti í beeɛ í ni, bɑɑ ɑmu tɑkɑm i kɑɑ bɑm ide ku fɔ? I kù mɑ̀ iyi ǹ nɛ kpɑ̃ɑ n jɔ̀ɛ, nɔ ǹ nɛ kpɑ̃ɑ mɑ́ n kpɑkpɑɛ si jĩi ku gɑɑui? 11 Ŋɔi Jesu í jɛɑɑ í ni, i kɑɑ nɛ gbugbɑ̃ kɑ̃mɑ sim, bii kù jɛ Ilɑɑɔ̃i í nɑɛ wɑ. Nŋui í jɔ̀ inɛ iyi í dɑsim si ɑwɔɛ, dulum dɛɛ í re bɑɑ tɛɛ. 12 Iyi Pilɑti í gbɔ bɛɛbɛ, ŋɔi wɑ ce kookɑɑi ku bɑ ku jɔ̀ɔ. Ammɑ Zuifu ŋɑu ɑ̀ dɔ̃ ɑnu ɑ̀ wɑɑ ni, bii ì jɔ̀ mɔkɔu bɛ, i kù jɛ kpɑɑsii ilɑɑlu nlɑi Romu mɑ́. Inɛ iyi í ce ɑrɑɛ ilɑɑlu fei mbɛɛi ilɑɑlu nlɑi Romuui í bɑɑ í jɛ. 13 Iyi Pilɑti í gbɔ ideu, ŋɔi í jɔ̀ ɑ̀ fitɑò Jesu nɔ í bubɑ si kitɑ̃i woo kiitiu iyi í wɑ inyɑ bii ɑ̀ yɑ kpe Tintim ndii kutɑ. Ammɑ do fee Ebɛɛ, Gɑbɑtɑi ɑ̀ yɑ kpe inyɑu. 14 Wee ɑ̀ wɑ si ɑjɔ iyi bii iju í mɑ́ ɑ́ jɛ ɑjɔi kusĩmi. Ajɔi kusĩmiu ɑlɛi ɑ́ sinti, nɔ inɛ ŋɑ ɑ̀ wɑsi ku ce sɔɔlui jingɑui Iku ku kuɑu. Nɔ wɑɑti bɛɛbɛ zɑkɑi dɑsɑ̃i. Ŋɔi Pilɑti í sɔ̃ Zuifu ŋɑu í ni, ilɑɑlu nŋɛ wee. 15 Ammɑ ɑ̀ wɑsi ku dɔ̃ ɑnu ɑ̀ wɑɑ ni, kpɑɑ. Kpɑkpɑɛ si jĩi ku gɑɑu. Ŋɔi Pilɑti í bee ŋɑ í ni, bɛirei í ce ì bi n kpɑkpɑ ilɑɑlu nŋɛ si jĩi ku gɑɑu. Ŋɔi inɛ ngboi woo weei Ilɑɑɔ̃ ŋɑu ɑ̀ jɛɑɑ ɑ̀ ni, ɑ kù nɛ ilɑɑlu mmu gɔ bii kù jɛ ilɑɑlu nlɑi Romu. 16 Ŋɔi Pilɑti í dɑ nŋɑ Jesu si ɑwɔ ku bɑ ɑ kpɑkpɑɛ si jĩi ku gɑɑu. 17 Nɔ ɑ̀ kɑ̃ɑ Jesu jĩi ku gɑɑuu í so í fitɑò hɑi inɔ ilu í bɔò hee inyɑ iyi ɑ̀ yɑ kpe inyɑi kokoi iri. Do feei Ebɛɛ, Gɔɔgɔtɑi ɑ̀ yɑ kpe inyɑu. 18 Bɛi ɑ̀ kpɑkpɑɛ si jĩi ku gɑɑuu. Nɔ ɑ̀ kpɑkpɑ inɛmɔkɔ minji gɔ ŋɑ bɛ mɑ́, inɛ ɑkɑ̃ do ɑwɔ cɑngɑɛ, inɛ ɑkɑ̃ mɔ do ɑwɔ njɛɛ nɔ Jesu í wɑ ɑnini nŋɑ. 19 Ŋɔi Pilɑti í jɔ̀ ɑ̀ kɔ ide gɔ si jĩi gɔ ɑ̀ mɑsi ɑntɑi jĩi ku gɑɑuu. Kukɔu í ni, Jesu inɛi Nɑzɑrɛti, ilɑɑlui Zuifu ŋɑ. 20 Zuifu nkpɔ í kɑ kukɔu domi inyɑu kù jĩò inɔ ilu. Nɔ ɑ̀ kɔɔ do feei Ebɛɛ do Lɑtɛ̃ɛ do Gɛrɛki. 21 Ŋɔi inɛ ngboi woo weei Ilɑɑɔ̃ ŋɑu ɑ̀ sɔ̃ Pilɑti ɑ̀ ni, mɑɑ̀ ti i kɔ i ni, ilɑɑlui Zuifu ŋɑ, ɑmmɑ kɔ i ni, í ni nŋu í jɛ Ilɑɑlui Zuifu ŋɑ. 22 Ŋɔi Pilɑti í ni, iyi ǹ kɔ tɑ̃ ǹ kɔɔi. 23 Iyi sooge ŋɑu ɑ̀ kpɑkpɑ Jesu ɑ̀ tɑ̃ ŋɔi ɑ̀ so jɑɑɛɛ ŋɑ ɑ̀ kpɔ̃ɔ ikɔ mɛɛ, sooge fei í so ikɔ ɑkɑ̃ ɑkɑ̃. Nɔ ɑ̀ so ibɔ sisɔɛu mɑ́. Ibɔu kù nɛ ɑgbɛi ku sɔ domi ɑ̀ wɔ̃ɔi hɑi lele hee ku bɔ ilɛ. Iyi ɑ̀ so ibɔu 24 ŋɔi ɑ̀ ni, kɑ mɑɑ̀ gɑ ibɔu, ɑmmɑ kɑ tɑ si kpɑsɑ kɑ cɔ ti inɛ iyi ɑ́ jɛ. Nɔ bɛɛbɛi ɑ̀ ce. Bɛɛbɛi kukɔi idei Ilɑɑɔ̃ í kɔ̃ tengi bii í ni, ɑŋɑ duusɔ̃ɔ ɑ̀ kpɛ̃ jɑɑɛm ŋɑ. Nɔ ɑ̀ tɑ si ibɔ nlɑm kpɑsɑ. 25 Wee iyei Jesu do ifɔi iyeɛ, do Mɑɑri ɑboi Kopɑ, do Mɑɑri inɛi Mɑdɑlɑ, ɑ̀ wɑɑ leekĩ bi jĩi ku gɑɑui Jesu. 26 Ŋɔi Jesu í yɛ iyeɛ bɛ, do mɔcɔ iyi í biu ɑ̀ wɑɑ leekĩ kɔkɔi njɛ, nɔ í sɔ̃ iyeɛ í ni, ɑbooyi, inɛ ihɛ̃i í bɑɑ í jɛ bɛi ɑmɑɛ. 27 Ŋɔi í sɔ̃ mɔcɔu í ni, ɑbou ihɛ̃ bɛi iyeɛi í bɑɑ í jɛ. Hɑi ɑjɔ nŋui mɔcɔu í gbɑ̃ɑ í bɔòɛ kpɑsɛ̃ɛ wɑ woo. 28 Si ɑnyii nŋu, si bɛi Jesu í mɑ̀ iyi bɛbɛi fei ndɛɛ í kpɑ iri mbɛ, ŋɔi í ni, ɑgbɛ wɑ kpɑm. Í fɔ bɛɛbɛi ku bɑ kukɔi idei Ilɑɑɔ̃ ku kɔ̃. 29 Wee cɑkɑ gɔ í wɑ bɛ í nɛ ɑtɛ̃ kukɑ̃ bɑm bɑm. Ŋɔi ɑ̀ dĩ kɑnyɑ si ɑmɑɑwɔi jĩi gɔ ɑ̀ sɔsi ɑtɛ̃ kukɑ̃u ɑ̀ wɑɑ too si gɛlɛi Jesu. 30 Iyi Jesu í tiɛ ɑtɛ̃ kukɑ̃u ŋɔi í ni, ǹ kpɑ irii icɛm nii mbɛ. Nɔ í kɔmbɑ iriɛ í ku. 31 Si bɛi ɑ̀ wɑ si sɔɔlui ɑjɔi kusĩmiu, Zuifu ŋɑu ɑ kù wɑɑ bi ɑjɔu ku to wɑ ku bɑ iku ŋɑu si jĩi ŋɑu bɛ, domi ɑjɔu ɑjɔ nlɑ gɔi. Nŋui í jɔ̀ ɑ̀ koo ɑ̀ tɔɔ Pilɑti ku jɔ̀ ɑ cɛ kutɛi inɛ ŋɑ iyi ɑ̀ kpɑkpɑ ŋɑu, nɔ ɑ nyɑ ŋɑ hɑi bɛ. 32 Nɑ ŋɔi í ce sooge ŋɑu ɑ̀ cɛ kutɛi inɛ sinteu do inɛ minjisiɑu, ɑŋɑ iyi ɑ̀ kpɑkpɑ do Jesu ɑjɔu. 33 Ammɑ wɑɑti iyi ɑ̀ to bi Jesu, ɑ̀ bɑ í ku tɑ̃, nɔ ɑ kù cɛ kutɛɛ mɑ́. 34 Ammɑ inɛ ɑkɑ̃i sooge ŋɑu í gũ kpɑkpɑɑ cingɑɛ do kɑkɑ, ŋɔi gbɑkɑ̃ njɛ do inyi wɑ jo wɑ. 35 Amu Zɑ̃ɑ ǹ yɛ iyi bɛ fei, nɔ ǹ wɑ n jɛɑ inɛ ŋɑ sɛɛdɑɛ, sɛɛdɑm nɔu ntɔi. Ǹ mɑ̀ kɑm kɑm iyi ntɔi ǹ wɑ n fɔ, nɔ ǹ wɑ n fɔi ku bɑ iŋɛ mɔ i dɑsi nɑɑnɛ ŋɑ. 36 A kù cɛ kutɛɛ ŋɑ nɔ iyi bɛ í cei ku bɑ kukɔi idei Ilɑɑɔ̃ ku kɔ̃ iyi í ni, bɑɑ kũkũ ɑkɑ̃ɛ kɑɑ lɛgɛ. 37 Nɔ kukɔi idei Ilɑɑɔ̃ í ni mɑ́, ɑɑ cɔ inɛ iyi ɑŋɑ tɑkɑ nŋɑ ɑ̀ gũu. 38 Si ɑnyii nŋu, Zozɛfu inɛi Arimɑteeu í koo í tɔɔ Pilɑti ku jɔ̀ nŋu ku nyɑ ikui Jesu. Wee Zozɛfu mɔ mɔcɔi Jesui, ɑmmɑ si ɑsiii, domi wɑ ce njoi inɛ ngboi Zuifu ŋɑ. Nɔ Pilɑti í jɛɑɑ si. Nɑ ŋɔi í jɔ̀ Zozɛfu í koo í nyɑ ikui Jesuu. 39 Nikodɛmu iyi í bɔ bi Jesu idũ gɔ wo, í si Zozɛfu. Nɔ wɑ mu tulɑre dimi ikɑ̃ ikɑ̃ minji, ɑkɑ̃ mirui ɑ̀ yɑ kpoo, ɑkɑ̃ mɔ ɑloɛ. Kuwoɛ í to zɑkɑi kilo kuntɑɑ. 40 Inɛ minji ŋɑu ɑ̀ so ikui Jesu ɑ̀ woo do jɑɑɛ fũfũ gɔ ŋɑ nɔ ɑ̀ fɑ̃si tulɑreu. Si dɔɔnɛi Zuifu ŋɑ bɛɛbɛi ɑ̀ yɑ ce bii ɑ̀ wɑɑ si iku. 41 Lɑmbo gɔ í wɑ tengi bii ɑ̀ kpɑkpɑ Jesu si jĩi nɔu. Si inɔ lɑmbou ɑ̀ gbe isɑi kutɑ gɔ bɛ kù kpɛ titɑ̃, nɔ ɑ kù si inɛ gɔ si bɛ. 42 Bɛi ɑ̀ koo ɑ̀ si Jesu si nɑ iyi í jɔ̀ tengi bɛ kù jĩ, nɔ ɑ̀ bi ɑ suu gbɑ̃ɑ gbɑ̃ɑ hee ɑjɔi kusĩmiu ku mɑɑ to wɑ.
1 Ajɔ ɑmɑɑzumɑ dɑɑdɑɑkɔ wɑɑti iyi iju kù mɑ́ sɑ̃ɑ sɑ̃ɑ, ŋɔi Mɑɑri inɛi Mɑdɑlɑu í bɔ bi bɑlɛu. Nɔ í bɑ wee ɑ̀ tɑle kutɑu hɑi ɑndɛ bɑlɛu. 2 Ŋɔi í sɛi í bɔ bi Simɔɔ Piɛɛ do bi mɔcɔ iyi Jesu í bi jiidɑu, í sɔ̃ ŋɑ í ni, ɑ̀ nyɑ ikui Lɑfɛ̃ɛ hɑi inɔ bɑlɛ nɔ ɑ kù mɑ̀ bii ɑ̀ dɑsi. 3 Ŋɔi Piɛɛ do mɔcɔu ɑ̀ fitɑ ɑ̀ bɔ bi bɑlɛu. 4 Aŋɑ minji fei ɑ̀ sɛi ɑjɔ, ɑmmɑ mɔcɔu í sɛi í cuɑ Piɛɛ, nŋui í tɑko í to bi bɑlɛu. 5 Nɔ í bɑte í nɑnte si bɑlɛu, nɔ í yɛ jɑɑɛ ŋɑu wɑ jilɛ, ɑmmɑ kù lɔ. 6 Ŋɔi Simɔɔ Piɛɛ wɑ bɑɑ do ɑnyi. Iyi í to wɑ nɔ í lɔ inɔ bɑlɛu. Nɔ í yɛ jɑɑɛ ŋɑu wɑ jilɛ, 7 do mɑngo iyi ɑ̀ tɑko ɑ̀ dĩò iriɛu. Ammɑ mɑngou kù wɑɑ jilɛ inyɑ ɑkɑ̃ do jɑɑɛ ŋɑu, wɑ woi ikpɑ ɑkɑ̃. 8 Ŋɔi mɔcɔ iyi í tɑko í to bi bɑlɛu, nŋu mɔ í lɔ. Iyi í yɛ mii ŋɑu nɔ í dɑsi nɑɑnɛ. 9 Mɔcɔ ŋɑu ɑ kù tɑko ɑ kù gbɔ yɑɑsei kukɔi idei Ilɑɑɔ̃ wo iyi í ni kù nɛ bɛi ɑ́ ce iyi Jesu kù jĩ hɑi si bɑlɛ. 10 Ŋɔi mɔcɔ ŋɑu ɑ̀ sindɑ ɑ̀ bɔ kpɑsɛ̃. 11 Ammɑ Mɑɑri wɑ leekĩ wɑduude kɔkɔi bɑlɛu wɑ kpɑtɑ. Si bɛi wɑ kpɑtɑu ŋɔi í bɑte í nɑnte inɔ bɑlɛu. 12 Nɔ í yɛ ɑmɑlekɑ minji gɔ ŋɑ ɑ̀ wɑɑ dɑsi nyɑu fũfũ ɑ̀ wɑɑ bubɑ tengi bii ikui Jesu wɑ sũ wo, inɛ ɑkɑ̃ ikpɑ iri, inɛ ɑkɑ̃ mɔ ikpɑ kutɛ. 13 Nɔ ɑ̀ beeɛ ɑ̀ ni, ɑbooyi, nɑ mii í ce ì wɑɑ kpɑtɑ. Ŋɔi í jɛ nŋɑ í ni, ɑ̀ so ikui Lɑfɛ̃ɛm hɑi ihɛ̃i nɔ n kù mɑ̀ bii ɑ̀ dɑsiɛ. 14 Iyi í fɔ bɛɛbɛ í tɑ̃, ŋɔi í sindɑ nɔ í yɛ Jesu wɑ leekĩ bɛ. Ammɑ kù mɑ̀ mɑ̀ Jesui. 15 Ŋɔi Jesu í beeɛ í ni, ɑbooyi, nɑ mii í ce ì wɑɑ kpɑtɑ. Yooi ì wɑɑ dɛ. Ŋɔi Mɑɑri í tɑmɑɑ bɛi woo degbe lɑmboui. Ŋɔi í sɔ̃ɔ í ni, mɔkɔɔyi, bii ɑwɔi ì soo, sɔ̃m bii ì jilɔɔ n koo n soo. 16 Ŋɔi Jesu í ni, Mɑɑri. Ŋɔi Mɑɑri í sindɑ siɛ í sɔ̃ɔ do feei Ebɛɛ í ni, Rɑbuni, wɑɑtɔ Mɛɛtu. 17 Ŋɔi Jesu í sɔ̃ɔ í ni, jɔ̀m, mɑɑ̀ lum, domi n kù bɔ lele bi Bɑɑm titɑ̃. Ammɑ bɔ bi mɔcɔm ŋɑ, sɔ̃ ŋɑ i ni ǹ wɑ n bɔ bi Ilɑɑɔ̃. Nŋui í jɛ bɑɑm, nɔ í jɛ bɑɑi iŋɛ mɔ. 18 Ŋɔi Mɑɑri inɛi Mɑdɑlɑu í koo í sɔ̃ mɔcɔ ŋɑu í ni nŋu í yɛ Lɑfɛ̃ɛ. Nɔ wɑ sisi nŋɑ ide iyi Jesu í sɔ̃ɔ. 19 Ajɔ ɑmɑɑzumɑu iyi ɑlɛ í lɛ ŋɔi mɔcɔ ŋɑu ɑ̀ tɔtɔɔ si ile gɔ nɔ ɑ̀ sɔkɔ gɑmbou domi ɑ̀ wɑɑ ce njoi inɛ ngboi Zuifu ŋɑu. Ŋɔi Jesu í fɑɑtɑ wɑ í leekĩ si ɑnini nŋɑ. Nɔ í sɔ̃ ŋɑ í ni, lɑɑkɑi ku sũ ku wɛɛ nŋɛ. 20 Iyi í sɔ̃ ŋɑ bɛɛbɛ í tɑ̃ ŋɔi í nyisi ŋɑ ɑwɔɛ ŋɑ do kpɑkpɑɑ cingɑɛu. Nɔ inɔi mɔcɔ ŋɑu í dɔ̃ iyi ɑ̀ yɛ Lɑfɛ̃ɛ. 21 Ŋɔi Jesu í sɔ̃ ŋɑ mɑ́ í ni, lɑɑkɑi ku sũ ku wɛɛ nŋɛ. Si bɛi Bɑɑbɑ í bɛm wɑ, bɛɛbɛ mɔi ɑmu mɔ ǹ bɛ ŋɛ. 22 Iyi í fɔ bɛɛbɛ í tɑ̃ ŋɔi í fufu ŋɑ í ni, i gbɑ Hundei Ilɑɑɔ̃ ŋɑ. 23 Inɛ iyi ì kpɑ idei dulum dɛɛ ŋɑ, Ilɑɑɔ̃ mɔ ɑ́ kpɑɑi. Inɛ mɔ iyi ì ni dulum ndɛɛ í jɛ idei iriɛ ŋɑ, lɑfɛ̃ɛ ɑ́ mɑɑ wɛɛò ndɛɛi. 24 Wee Tomɑɑ inɛ ɑkɑ̃i mɔcɔ mɑɑteeji ŋɑ iyi ɑ̀ yɑ kpe Sìkɑ̀u kù wɑ inɔ nŋɑ si wɑɑti iyi Jesu í nɑɑ si ŋɑu. 25 Ŋɔi mɔcɔ ŋɑ iyi ɑ̀ gbeu ɑ̀ sɔ̃ɔ ɑ̀ ni, ɑ̀ yɛ Lɑfɛ̃ɛ. Ammɑ Tomɑɑ í sɔ̃ ŋɑ í ni, nɔ n kù yɛ ɑgbɛi ponti ŋɑu si ɑwɔɛ ŋɑ nɔ n kù dɑsi ɑmɑɑwɔm si ɑgbɛi pontiu nɔ n kù dɑsi ɑwɔm si dɑlɑi jujui kpɑkpɑɑ cingɑɑɛu n kɑɑ n dɑsi nɑɑnɛ pɑi. 26 Zɑkɑi ɑzumɑ ɑkɑ̃ mɑ́ ɑ̀ tɔtɔɔ mɑ́ si inɔ ile. Tomɑɑ í wɑ inɔ nŋɑ. Nɔ ɑ̀ cĩmbo gɑmbo ŋɑ. Ammɑ Jesu í fɑɑtɑ si ɑnini nŋɑ wɑ mɑ́ nɔ í ni, lɑɑkɑi ku sũ ku wɛɛ nŋɛ. 27 Nɔ í sɔ̃ Tomɑɑ í ni, cɔ ɑwɔm ŋɑ nɔ i dɑsi ɑmɑɑwɔɛ si bɛ. Nɑɑò ɑwɔɛ wɑ mɑ́ i luò cingɑɑm. Jɔ̀ sikɑ sikɑu bɛ, dɑsi nɑɑnɛ. 28 Ŋɔi Tomɑɑ í jɛɑɑ í ni, ɑwɔi ì jɛ Aɔ̃ Lɑfɛ̃ɛm. 29 Ŋɔi Jesu í sɔ̃ɔ í ni, debɛi ì dɑsi nɑɑnɛ si nɑ iyi í jɔ̀ ì yɛm, mɑ irei. Ilu inɔ didɔ̃ ŋɑi inɛ ŋɑ iyi ɑ kù yɛm nɔ do nŋu fei ɑ̀ dɑsi nɑɑnɛ. 30 Mɑɑmɑɑke nkpɔi Jesu í ce mɑ́ si wɑjui mɔcɔɛ ŋɑ iyi ɑ kù kɔ si tiɑu ihɛ̃. 31 Ammɑ ide iyi ihɛ̃ ŋɑi ɑ̀ kɔ ku bɑ i dɑsi nɑɑnɛ ŋɑ iyi Jesui í jɛ Kirisi Amɑi Ilɑɑɔ̃ ku bɑ nɑɑnɛ iyi ì dɑsiɛ ŋɑu ku jɔ̀ i bɑ kuwɛɛ hɑi tɑ̃ ŋɑ.
1 Si ɑnyii nŋu, Jesu í nyisi ɑrɑɛ bi mɔcɔɛ gɔ ŋɑ mɑ́ kɔkɔi tenku iyi ɑ̀ yɑ kpe Tiberiɑ. Do yɑɑse bɛi í nyisiò ɑrɑɛ wee. 2 Simɔɔ Piɛɛ do Tomɑɑ iyi ɑ̀ yɑ kpe Sìkɑ̀u do Nɑtɑniɛli inɛi Kɑnɑ si ilɛi Gɑlilee do ɑmɑi Zebedee ŋɑ do mɔcɔ minji mmu gɔ ŋɑ mɑ́, ɑŋɑ fei ɑ̀ wɑ inyɑ ɑkɑ̃ bɛ. 3 Ŋɔi Simɔɔ Piɛɛ í sɔ̃ ŋɑ í ni, ǹ wɑ n bɔ cɔcɔ. Nɔ ɑ̀ ni, ɑɑ kɑ siɛ. Nɔ ɑ̀ fitɑ gbɑkɑ̃ ɑ̀ lɔ ɑkɔi inyi gɔ idũ ɑ̀ nɛ. Ammɑ idũ ɑjɔ nŋu ɑ kù mu nkɑ̃mɑ. 4 Iyi iju wɑ bɔ ku mɑ́, ŋɔi ɑ̀ yɛ Jesu wɑ leekĩ itĩi tenkuu bɛ, ɑmmɑ ɑ kù mɑ̀ mɑ̀ nŋui. 5 Ŋɔi Jesu í bee ŋɑ í ni, iŋɛ ɑwɑɑsũ ŋɑu bɛ, i kù mu nkɑ̃mɑ ŋɑ de. Ŋɔi ɑ̀ ni, ɑɑwo. 6 Ŋɔi í sɔ̃ ŋɑ í ni, i dɑsi tɑɑo nŋɛ inɔ inyi do ikpɑ ɑwɔ njɛi ɑkɔi inyiu, ɑɑ mu cɛ̃ɛ ŋɑ. Nɔ ɑ̀ sɔ tɑɑo nŋɑ inɔ inyi nɔ ɑ̀ mu cɛ̃ɛ hee ɑ̀ mɔngɔ ku fɑɑ wɑ. 7 Mɔcɔ iyi Jesu í bi jiidɑu í sɔ̃ Piɛɛ í ni, Lɑfɛ̃ɛ mbɛ. Iyi Simɔɔ Piɛɛ í gbɔ iyi Lɑfɛ̃ɛi, ŋɔi í dɑsi ibɔɛ domi bɑsĩi í wɛɛ wo. Nɔ í dɑsi inyiu wɑ bɔ bi tɛɛ. 8 Ammɑ mɔcɔ ŋɑ iyi ɑ̀ gbeu ɑ̀ to wɑ ice do ɑkɔi inyiu, ɑ̀ wɑɑ fɑ tɑɑo nŋɑ iyi í kɔ̃ do cɛ̃ɛu. Kujĩ nŋɑ do ice kù re mɛɛtu cĩɔ. 9 Iyi ɑ̀ kitɑ wɑ ilɛ nɔ ɑ̀ yɛ inɑ nyɛnyɛ gɔ bɛ cɛ̃ɛ wɑ bɑndɑ si, nɔ pɛ̃ɛ wɑ jilɛ bɛ. 10 Ŋɔi Jesu í sɔ̃ ŋɑ í ni, i nɑɑò cɛ̃ɛ gɔ ŋɑ iyi ì mu wɑ nsɛiu ŋɑ. 11 Nɔ Simɔɔ Piɛɛ í koo í lɔ ɑkɔi inyiu nɔ í fɑ tɑɑou wɑ ilɛ. Tɑɑou í kɔ̃ do cɛ̃ɛ nlɑ ŋɑ. Kukpɔ nŋɑ í to cĩɔ do ciitɑɑ do mɛɛtɑ. Do iyi í kpɔ bɛɛbɛ fei tɑɑou kù gɑ. 12 Ŋɔi Jesu í sɔ̃ ŋɑ í ni, i nɑɑ i nyɑ sɔndɑ ŋɑ. Nɔ bɑɑ mɔcɔ ɑkɑ̃ kù jɛ ku beeɛ ku ni, ɑwɔi yoo, domi ɑ̀ mɑ̀ iyi Lɑfɛ̃ɛi. 13 Ŋɔi Jesu í koo í so pɛ̃ɛu do cɛ̃ɛu í nɑ ŋɑ. 14 Isɛ gbɛɛtɑsiɑɛi mbɛ bɛi iyi Jesu í nyisi mɔcɔɛ ŋɑ ɑrɑɛ hɑi wɑɑti iyi í jĩ hɑi si bɑlɛ. 15 Iyi ɑ̀ nyɑ sɔndɑ ɑ̀ tɑ̃ ŋɔi Jesu í bee Simɔɔ Piɛɛ í ni, Simɔɔ ɑmɑi Zɑ̃ɑ, ì bim í re inɛ ihɔ̃ ŋɑ? Nɔ Piɛɛ í jɛɑɑ í ni, oo Lɑfɛ̃ɛ. Ì mɑ̀ iyi ǹ biɛ. Ŋɔi Jesu í sɔ̃ɔ í ni, gbɔɑ ɑmɑ ɑngudɑ̃m ŋɑ. 16 Nɔ í beeɛ mɑ́ isɛ gbeejisiɑ í ni, Simɔɔ ɑmɑi Zɑ̃ɑ, ì bim? Nɔ Piɛɛ í jɛɑɑ í ni, oo Lɑfɛ̃ɛ. Ì mɑ̀ iyi ǹ biɛ. Ŋɔi Jesu í sɔ̃ɔ í ni, gbɑ̃ ɑngudɑ̃m ŋɑ. 17 Nɔ í sisi í beeɛ mɑ́ isɛ gbɛɛtɑsiɑ í ni, Simɔɔ ɑmɑi Zɑ̃ɑ, ì bim? Nɔ inɔi Piɛɛ í fɔ do si bɛi í beeɛ isɛ gbɛɛtɑsiɑ í ni, ì bim? Ŋɔi Piɛɛ í jɛɑɑ í ni, Lɑfɛ̃ɛ, ì mɑ̀ fei ndɛɛ, ì mɑ̀ kɑm kɑm iyi ǹ biɛ. Nɔ Jesu í sɔ̃ɔ í ni, to, gbɑ̃ ɑngudɑ̃m ŋɑ. 18 Ntɔ ntɔ ǹ wɑ n sɔ̃ɛi, wɑɑti iyi ì wɛɛ ɑwɑɑsũ ì yɑ dĩɑ ɑrɑɛ wondo nɔ i bɔ bii ì bi. Ammɑ bii ì nɑɑ ì gbo, ɑɑ tɛ ikpɑɛi nɔ inɛ gɔ ku dĩɛ nɔ ku bɔòɛ bii i kù bi. 19 Do ideu bɛi Jesu í fɔ yɑɑse bɛi Piɛɛ ɑ́ nɑ ku ku ku nyisiò ɑmboei Ilɑɑɔ̃. Iyi í fɔ bɛɛbɛ í tɑ̃ nɔ í sɔ̃ɔ í ni, toom wɑ. 20 Ŋɔi Piɛɛ í sindɑ, nɔ í yɛ mɔcɔ iyi Jesu í bi jiidɑu wɑ nɑɑ do ɑnyi nŋɑ. Mɔcɔu nŋui í tɑko í gbesi gɛndɛi Jesu wɑɑti iyi ɑ̀ wɑɑ jɛ í beeɛ í ni, Lɑfɛ̃ɛ, yooi ɑ́ zɑmbɑɛu. 21 Iyi Piɛɛ í yɛ mɔcɔu ŋɔi í bee Jesu í ni, Lɑfɛ̃ɛ, mɔkɔu ihɛ̃ mɔ ni, bɛirei ti nŋu mɔ ɑ́ yɛ. 22 Ŋɔi Jesu í jɛɑɑ í ni, bɑɑ bii ǹ bi n jɔ̀ ku mɑɑ wɛɛ hee n koo n nyiò wɑ mɑ́i, iwoi í yɛɛ. Awɔ de, toom wɑ. 23 Ŋɔi lɑɑbɑɑui ideu í fɑngɑɑ si inɔi woo dɑsi Jesu nɑɑnɛ ŋɑu ɑ̀ be ni mɔcɔu kɑɑ ku. Ammɑ Jesu kù ni kɑɑ ku, nŋu de í ni, bɑɑ bii ǹ bi n jɔ̀ ku mɑɑ wɛɛ hee n koo n nyiò wɑ mɑ́i, iwoi í yɛɛ. 24 Mɔcɔ iyi Jesu wɑ fɑ̃ɑu ɑmu Zɑ̃ɑi. Nɔ ɑmu tɑkɑm nii ǹ wɑ n jɛ sɛɛdɑi ide ŋɑu, ɑmu iyi n kɔ tiɑu ihɛ̃, ɑ̀ nɔ ɑ̀ mɑ̀ iyi sɛɛdɑm í jɛ ntɔ. 25 Mii nkpɔ nkpɔ í wɛɛ mɑ́ iyi Jesu í ce. Bii í jɛ ɑ̀ kɔ fei ndɛɛ ɑkɑ̃ ɑkɑ̃, n kù tɑmɑɑ mɑ̀ ɑndunyɑu ihɛ̃ ɑ́ to inɛ ŋɑ ɑ bɑ bii ɑɑ jilɛ tiɑ ŋɑ iyi ɑɑ kɔ ŋɑu fei.