The New Testament of our Lord and Saviour Jesus Christ

Mateu 1

1 Ñaã nixĩ ga Ngechuchu ya Cristuarü o̱xigü ga nuxcümaü̃güxü̃. Rü yematanüwa rü Dabí nixĩ ga wüxi, rü Abráü̃ nixĩ ga to. 2 Abráü̃ nixĩ ga nanatü ga Ichaá. Rü Ichaá nixĩ ga nanatü ga Acobu. Rü Acobu nixĩ ga nanatü ga Yudá rü naẽneẽgü. 3 Rü Yudá nixĩ ga nanatü ga Paré rü Charu. Rü Tamara ngĩnegü nixĩ ga yema taxre. Rü Paré nixĩ ga nanatü ga Eró. Rü Eró nixĩ ga nanatü ga Aráü̃. 4 Rü Aráü̃ nixĩ ga nanatü ga Aminadá. Rü Aminadá nixĩ ga nanatü ga Nachú. Rü Nachú nixĩ ga nanatü ga Charamú. 5 Rü Charamú nixĩ ga nanatü ga Boú rü Raá iyixĩ ga naẽ. Rü Boú nixĩ ga nanatü ga Obe, rü Ruti iyixĩ ga naẽ. Rü Obe nixĩ ga nanatü ga Ichaí. 6 Rü Ichaí nixĩ ga nanatü ga ãẽ̱xgacü ga Dabí. Rü ãẽ̱xgacü ga Dabí nixĩ ga nanatü ga Charumóũ. Rü Bechabé ga Uría nama̱xchire̱x ixĩcü iyixĩ ga naẽ ga Charumóũ. 7 Rü Charumóũ nixĩ ga nanatü ga Doboáü̃. Rü Doboáü̃ nixĩ ga nanatü ga Abía. Rü Abía nixĩ ga nanatü ga Achá. 8 Rü Achá nixĩ ga nanatü ga Yochapá. Rü Yochapá nixĩ ga nanatü ga Yuráü̃. Rü Yuráü̃ nixĩ ga nanatü ga Uchía. 9 Rü Uchía nixĩ ga nanatü ga Yotáü̃. Rü Yotáü̃ nixĩ ga nanatü ga Acá. Rü Acá nixĩ ga nanatü ga Echequía. 10 Rü Echequía nixĩ ga nanatü ga Manaché. Rü Manaché nixĩ ga nanatü ga Amú. Rü Amú nixĩ ga nanatü ga Yochía. 11 Rü Yochía nixĩ ga nanatü ga Yeconía rü naẽneẽgü. Rü yexguma nixĩ ga Babiróniãcü̱̃ã̱x ga churaragü Yudíugüxü̃ íyauxü̃xü̃ rü Babiróniããnewa nagagüãxü̃. 12 Rü yexguma Babiróniãwa Yudíugüxü̃ nagagüguwena rü Yeconía nixĩ ga nanatü ga Charatía. Rü Charatía nixĩ ga nanatü ga Chorobabé. 13 Rü Chorobabé nixĩ ga nanatü ga Abiú. Rü Abiú nixĩ ga nanatü ga Eriaquíü̃. Rü Eriaquíü̃ nixĩ ga nanatü ga Achó. 14 Rü Achó nixĩ ga nanatü ga Chadó. Rü Chadó nixĩ ga nanatü ga Aquíu. Rü Aquíu nixĩ ga nanatü ga Eriú. 15 Rü Eriú nixĩ ga nanatü ga Ereachá. Rü Ereachá nixĩ ga nanatü ga Matáü̃. Rü Matáü̃ nixĩ ga nanatü ga Acobu. 16 Rü Acobu nixĩ ga nanatü ga Yuche. Rü Yuche nixĩ ga María ngĩte. Rü María iyixĩ ga naẽ ya Ngechuchu ya Cristu ixĩcü. 17 Rü yemaãcü Abráü̃wa inaxügü ga yema Ngechuchuarü o̱xigü rü 14 nixĩ ñu̱xmata Dabíwa nangu. Rü to ga 14 inaxügü ga Dabíwa rü ñu̱xmata Babiróniãcü̱̃ã̱x ga churaragü Yudíugüxü̃ íyauü̃xguwa nangu. Rü to ga 14 inaxügü ga yexguma Yudíugüxü̃ ínayauü̃xguwena rü ñu̱xmata Cristu buxguwa nangu. 18 Rü ñaãcü nixĩ ga yexguma nabuxgu ga Ngechuchu. Rü naẽ ga María rü marü Yuchemaã ixãtechaü̃. Natürü naxü̃pa ga nügüna na nangugüxü̃ rü marü Tupanaãẽ i Üünexü̃ãrü ĩnüãxü̃́ ixãxãcü. 19 Rü Yuche ga María ngĩtechaü̃ ixĩcü rü wüxi ga mecü nixĩ. Rü yemaca̱x tama nanango̱xẽẽchaü̃ ga yema na naxãxãcüxü̃ ga María. Rü nagu narüxĩnü ga bexmamare ngĩxü̃ na ínatáxü̃. 20 Rü yexguma yemagu ínaxĩnüyane, rü wüxi ga daxũcü̱̃ã̱x ga Tupanaãrü orearü ngeruü̃, rü nanegüwa naxca̱x nango̱x rü namaã nidexa. Rü ñanagürü nüxü̃: —Pa Yuche Pa Dabítanüxü̃x, ¡tãxṹ i ngĩxü̃ cuxoxü̃ i María na ngĩmaã cuxãmaxü̃! Erü Tupanaãẽ i Üünexü̃ ngĩxna ĩnüxü̃gagu nixĩ i naxãxãcüxü̃. 21 —Rü ngĩma tá ngĩxü̃́ nangẽxma i wüxi i ngĩxãcü, rü cuma rü tá Ngechuchugu cunaxüéga. Rü ngẽma tá nixĩ i naẽ́ga, erü nüma tá norü pecadugüwa ínananguxü̃xẽẽ i norü duü̃xü̃gü —ñanagürü. 22 Rü guxü̃ma ga yema orearü ngeruü̃ nüxü̃ ixuxü̃ rü nangupetü na yanguxü̃ca̱x ga Cori ga Tupanaãrü ore ga nuxcümaü̃xü̃ ga norü orearü uruü̃ nüxü̃ ixuxü̃ ga ñaxü̃: 23 “Rü tá tauemacü ngĩxü̃ inayarütaxu i ngẽma nge i taguma yatüxü̃ cua̱xcü. Rü tá nayatü. Rü Emanuẽ́ tá nixĩ i naẽ́ga. Rü ngẽma naẽ́ga rü ‘Tupana tamaã inarüxã̱ũ̱x’, ñaxü̃chiga nixĩ”, ñanagürü. 24 Rü yexguma pewa naḇaixãchigu ga Yuche, rü nanaxü ga yema Tupanaãrü orearü ngeruü̃ ga daxũcü̱̃ã̱x namaã nüxü̃ ixuxü̃. Rü Maríamaã naxãma̱x. 25 Natürü taguma ngĩxü̃ nacua̱x ñu̱xmata nabu ga guma ngĩne. Rü Ngechuchugu nanaxüéga.

Mateu 2

1 Rü Ngechuchu rü Yudéaanewa yexmane ga ĩãne ga Beréü̃gu nabu ga yexguma Erode ãẽ̱xgacü ixĩxgu ga yema nachiü̃ãnewa. Rü yexguma nixĩ ga ĩãne ga Yerucharéü̃wa nangugüxü̃ ga ñuxre ga yatügü ga nüxü̃ cua̱xüchigüxü̃ ga woramacuriwa ngúexü̃ ga yaxü̃wa ne ĩxü̃ ga üa̱xcü ne ũxü̃wa. 2 Rü duü̃xü̃güna nacagüe, rü ñanagürügü: —¿Ngextá nixĩ i nangẽxmaxü̃ ya yima Yudíugüarü ãẽ̱xgacü ya ngexwacax bucü? Toma rü yéama tochiü̃ãnewa nüxü̃ tadau ya norü woramacuri rü ngẽmaca̱x núma taxĩ na nüxü̃ tayarücua̱xüü̃güxü̃ca̱x —ñanagürügü. 3 Rü yexguma yemachigaxü̃ nacua̱xgu ga ãẽ̱xgacü ga Erode rü poraãcü naxoegaãẽ. Rü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga Yerucharéü̃cü̱̃ã̱xgü rü ta naxoegaãẽgü. 4 Rü yexguma ga ãẽ̱xgacü ga Erode rü naxca̱x nangema ga guxü̃ma ga paigüarü ãẽ̱xgacügü rü ngúexẽẽruü̃gü ga ore ga mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃. Rü nüxna naca, rü ñanagürü: —¿Ngexta nixĩ i nabuégaxü̃ ya Cristu? —ñanagürü. 5 Rü nümagü nanangãxü̃gü, rü ñanagürügü: —Nuã Yudéaanewa ngẽxmane ya ĩãne ya Beréü̃gu tá nixĩ i nabuxü̃. Yerü nuxcümaü̃cü ga Tupanaãrü orearü uruü̃ rü nachiga nanaxümatü, rü ñanagürü ga yema ore: 6 “Rü Beréü̃ ya ĩãne ya Yudéaanewa ngẽxmane, rü yima rü tama wüxi ya ngexnerüǘne ya ĩãnemare nixĩ, erü nagu tá nabu i ngẽma ãẽ̱xgacü i taxü̃ i Cristu. Rü nüma tá nüxna nadau i guxü̃ma i Tupanaãrü duü̃xü̃gü i Yudíugü”, ñanagürü. 7 Rü yexguma ga ãẽ̱xgacü ga Erode rü bexma naxca̱x naca ga yema yatügü ga nüxü̃ cua̱xüchigüxü̃ ga yaxü̃wa ne ĩxü̃. Rü nüxna naca ga ṯacü rü ngunexü̃ na nangóxü̃ ga noxri ga guma woramacuri. 8 Rü ñu̱xũchi ga Erode rü Beréü̃wa nanamugü ga yema yatügü. Rü ñanagürü nüxü̃: —¡Rü ngẽ́ma pexĩ rü meã naxca̱x peyada̱u̱x i ngẽma õxchana. Rü ngẽxguma nüxü̃ ipeyangauxgu rü chomaã nüxü̃ pixu na choma rü ta ngẽ́ma chaxũxü̃ca̱x, na nüxü̃ chayarücua̱xüü̃xü̃ca̱x i ngẽma õxchana! —ñanagürü. 9 Rü yexguma yema orexü̃ naxĩnüẽguwena, rü inaxĩãchi ga yema yatügü. Rü guma woramacuri ga noxri nüxü̃ nadaugücü rü nape̱xegu nixũchigü rü ñu̱xmata yema õxchana ga Ngechuchu íyexmaxü̃ẽ́tüwa nangu. Rü yéma nayachaxãchi. 10 Rü yexguma guma woramacurixü̃ nadaugügu ga yema yatügü, rü poraãcü nataãẽgü. 11 Rü nichocu ga guma ĩ ga nawa nayexmanewa ga õxchana ga Ngechuchu. Rü õxchanaxü̃ nadaugü, rü naẽ ga Maríaxü̃ rü ta nadaugü. Rü õxchana ga Ngechuchupe̱xegu nacaxã́pü̱xügü, rü nüxü̃ nicua̱xüü̃gü. Rü ñu̱xũchi nayawãxna ga norü baúxacügü, rü õxchanana nanaxãmaregü ga uiru rü pumaragü ga yixichixü̃. 12 Rü yemawena, ga yexguma napeeyane ga yema yatügü, rü nanegüwa Tupana nayaxucu̱xẽgü na tama Erodeca̱x nawoeguxü̃ca̱x. Rü yemaca̱x noxtacüma to ga namagu naxĩãcüma nachiü̃ãneca̱x nawoegu. 13 Rü yexguma marü íyaxĩxguwena ga yema yatügü rü wüxi ga daxũcü̱̃ã̱x ga Tupanaãrü orearü ngeruü̃, rü nanegüwa Yucheca̱x nango̱x, rü ñanagürü nüxü̃: —¡Naḇaixãchi rü írüda! ¡Rü ípechoxü̃ i nuã namaã i õxchana i Ngechuchu rü naẽ! ¡Rü Equituanewa pexĩ! ¡Rü ngẽ́ma pengẽxmagü ñu̱xmatáta choma cumaã nüxü̃ chixu na ñuxgu tá cutaeguxü̃! Erü ãẽ̱xgacü i Erode rü õxchanaca̱x tá nadau na yamáãxü̃ca̱x —ñanagürü nüxü̃. 14 Rü yexguma ga Yuche rü naḇaixãchi rü ínarüda. Rü yexgumatama chütacü namaã inaxũãchi ga õxchana ga Ngechuchu rü naẽ. Rü Equituanewa naxĩ. 15 Rü Equituanewa nayexmagü ñu̱xmata nayu̱x ga ãẽ̱xgacü ga Erode. Rü yemaãcü nangupetü na yanguxü̃ca̱x ga Tupanaãrü ore ga nuxcümaü̃cü ga norü orearü uruü̃ nüxü̃ ixuxü̃ ga ñaxü̃: “Naxca̱x changema ya Chaune rü Equituanena chanataeguxẽẽ”, ñaxü̃ ga yema ore. 16 Rü yexguma ga ãẽ̱xgacü ga Erode nüxü̃ cua̱xgu ga to ga namagu na nawoeguxü̃ ga yema yatügü ga nüxü̃ cua̱xüchigüxü̃ ga yaxü̃wa ne ĩxü̃, rü poraãcü nanu. Rü Beréü̃wa nanamugü ga norü churaragü na guxü̃ ga yema naãnewa tüxü̃ naḏaixü̃ca̱x ga guxãma ga guxema õxchanagü ga i yatüxe ga yexwacax buexe rü ñu̱xmata taxre ga taunecü tüxü̃́ yexmagüxewa nangu. Yerü yema yatügü ga yaxü̃wa ne ĩxü̃ rü marü nüxü̃ nixugügü rü taxre ga taunecü nixĩ ga noxri na nangóxü̃ ga guma woramacuri. 17 Rü yemaãcü ningu ga ore ga nuxcümaü̃xü̃ ga Tupanaãrü orearü uruü̃ ga Yeremíã ümatüxü̃ ga ñaxü̃: 18 “Rü Ramáwa nüxü̃ taxĩnüẽ i wüxi i naga i poraãcü ngechaü̃gaãcüma auxexü̃. Rü Raquera iyixĩ i ngĩxãcügüca̱x poraãcü auxcü. Rü taxuacüma ngĩxü̃ tataãẽxẽẽẽ́ga, erü nayue i ngĩxãcügü”, ñanagürü ga yema ore. 19 Natürü yexguma marü nayu̱xguwena ga ãẽ̱xgacü ga Erode, rü Equituanewa rü wüxi ga daxũcü̱̃ã̱x ga Tupanaãrü orearü ngeruü̃ rü nanegüwa Yucheca̱x nango̱x. Rü ñanagürü nüxü̃: 20 —Pa Yuchex, ¡írüda, rü pechiü̃ãneca̱x namaã pewoegu i õxchana i Ngechuchu! Erü marü nayue ga yema õxchanaxü̃ ima̱xgüchaü̃xü̃ —ñanagürü. 21 Rü yexguma ga Yuche rü ínarüda rü nachiü̃ãneca̱x namaã nataegu ga õxchana rü naẽ. 22 Natürü yexguma Yuche nüxü̃ cuáchigagu na Aqueránu ãẽ̱xgacüxü̃ ingucuchixü̃ nanatü ga Erodechicüü ga Yudéaanewa, rü namuü̃ ga Yuche ga yéma na naxũxü̃. Yerü wüxi ga daxũcü̱̃ã̱x ga Tupanaãrü orearü ngeruü̃ nanegüwa nanaxucu̱xẽ na tama yéma Yudéaanewa na naxũxü̃ca̱x. Rü yemaca̱x Gariréaanewa naxũ. 23 Rü yexguma Gariréaanewa nangugügu, rü ĩãne ga Nacharétuwa naxĩ, rü yexma naxãchiü̃gü. Rü yemaãcü nangupetü na yanguxü̃ca̱x ga yema ore ga nuxcümaü̃güxü̃ ga Tupanaãrü orearü uruü̃gü nüxü̃ ixugüxü̃ ga ñaxü̃: “Ngechuchu ya Cristu rü Nacharétucü̱̃ã̱xmaã tá nanaxugü”, ñaxü̃.

Mateu 3

1 Rü yexguma Nacharétuwa nayexmagu ga Ngechuchu, rü Cuáü̃ ga baiü̃xẽẽruü̃ inanaxügü ga Tupanaãrü orexü̃ na yaxuxü̃ ga Yudéaanewa ga dauxchitawa ngextá taxúema íxãpataxü̃wa. Rü duü̃xü̃gümaã nüxü̃ nixu rü ñanagürü: —¡Nüxü̃ perüxoe i pecüma i chixexü̃! Erü marü ningaica na perü ãẽ̱xgacü na yiĩxü̃ ya Tupana —ñanagürü. 3 Rü guma Cuáü̃ ga baiü̃xẽẽruü̃chiga nixĩ ga naxümatüãxü̃ ga nuxcümaü̃cü ga Tupanaãrü orearü uruü̃ ga Ichaía ga yexguma ñaxgu: “Rü dauxchitawa i ngextá taxúema íxãpataxü̃wa tá nangẽxma i wüxi i duü̃xü̃ i ngẽ́ma tagaãcü ñaxü̃: ‘¡Pegü pemexẽẽ̱x naxca̱x ya Cori! ¡Rü naxca̱x ipeyanawe̱xãchixẽẽ̱x i perü maxü̃!’ ” ñaxü̃. 4 Rü naxchiru ga Cuáü̃ rü cameyuta̱xanaxca̱x nixĩ, rü norü goyexü̃ rü naxcha̱xmünaxca̱x nixĩ. Rü beruremaã rü munümaã naxãwemü. 5 Rü yéma Cuáü̃xü̃tawa inayarüxĩnüẽgüxü̃ ga duü̃xü̃gü ga Yerucharéü̃cü̱̃ã̱x, rü duü̃xü̃gü ga guxü̃ ga Yudéaanewa ne ĩxü̃, rü duü̃xü̃gü ga natü ga Yudáü̃ãrü ngaicamagu ãchiü̃güxü̃. 6 Rü guxema duü̃xẽgü ga nüxü̃ ixugüexe ga tümaãrü pecadugü, rü Cuáü̃ rü tüxü̃ ínabaiü̃xẽẽ ga natü ga Yudáü̃wa. 7 Natürü yexguma Cuáü̃ nüxü̃ da̱u̱xgu ga naxü̃tawa na nangugüxü̃ ga muxü̃ma ga ãẽ̱xgacügü ga Parichéugü rü Chaduchéugü na ínabaiü̃xẽẽãxü̃ca̱x, rü Cuáü̃ ñanagürü nüxü̃: —Pa Ãxtapearü Duü̃xü̃güx, ¿rü texé pemaã nüxü̃ tixu na naxchaxwa pibuxmüxü̃ca̱x i ngẽma Tupanaãrü poxcu i ãũcümaxü̃ i marü ingaicaxü̃? 8 —¡Rü penaxwa̱xe na Tupana naxwa̱xexü̃ãcüma pemaxẽxü̃ na ngẽmaãcü guxü̃ma i duü̃xü̃gü nüxü̃ nadaugüxü̃ca̱x na aixcüma marü nüxü̃ perüxoexü̃ i ngẽma pecüma i chixexü̃! 9 —Erü Tupanape̱xewa rü taxuwama name na pegü pixuxü̃ na Abráü̃tanüxü̃ i Yudíugü pixĩgüxü̃ erü tama ngẽmaca̱x nixĩ ya Tupana i duü̃xü̃güxü̃ nayaxuxü̃. Rü pemaã nüxü̃ chixu rü ngẽxguma Tupana naxwa̱xegu, rü tama nüxü̃́ naguxcha na daa nutawa Abráü̃tanüxü̃ nanguxü̃xẽẽxü̃. 10 —Rü Tupanaãrü yuema rü marü íimemare na nadaxü̃xü̃ca̱x i ngẽma nanetügü i tama mexü̃. Rü guxü̃ma i nanetügü i chixearü õṍxü̃ rü tá nadaxü̃, rü ñu̱xũchi tá ínagu —ñanagürü. 11 Rü ñanagürü ta ga Cuáü̃: —Choma rü aixcüma dexáwamare pexü̃ íchabaiü̃xẽẽ na togü i duü̃xü̃gü nüxü̃ cuáxü̃ca̱x na aixcüma marü nüxü̃ perüxoexü̃ i pecüma i chixexü̃. Natürü choweama tá ínangu i to i Tupanaãrü orearü uruü̃. Rü nüma tá pexü̃tawa nanamu i Tupanaãẽ i üünexü̃ na naporaexẽẽãxü̃ i ngẽma Tupanawe rüxĩxü̃, rü nüma tá nanapoxcue i ngẽma Tupanaxü̃ oexü̃. Erü nüma rü poraãcü choxü̃ narüyexera na ãẽ̱xgacü yiĩxü̃. Rü choma rü nape̱xewa rü taxuwama chame rü bai i norü chapatuarü ngewaxüra chame. 12 —Rü nüma rü marü ínamemare na ñoma i naãnewa yadexechiãxü̃ca̱x i norü duü̃xü̃gü ñoma wüxi i yatü trigu naã́tüna idexechixü̃rüü̃. Rü ngẽmaãcü tá nayadexechi i ngẽma noxrü ixĩgüxü̃ na naxü̃tawa nangẽxmagüxü̃ca̱x, natürü ngẽma tama noxrü ixĩgüxü̃ rü tá ínanagu nawa ya yima üxü ya taguma ixoxü̃ne —ñanagürü ga Cuáü̃. 13 Rü yexguma nixĩ ga Gariréaanewa ne naxũxü̃ ga Ngechuchu. Rü Cuáü̃xü̃tawa nanguxü̃ ga Yudáü̃ ga natüwa, na Cuáü̃ ínabaiexẽẽxü̃ca̱x. 14 Rü noxri rü tama Ngechuchuxü̃ ínabaiexẽẽchaü̃ ga Cuáü̃. Rü ñanagürü nüxü̃: —Choxü̃ waxi nixĩ i namexü̃ na ícubaiexẽẽxü̃. ¿Rü ñuxãcü i cuma i chauxü̃tawa cuxũxü̃ na choma cuxü̃ íchabaiexẽẽxü̃ca̱x? —ñanagürü. 15 Natürü ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Name nixĩ i choxü̃ ícubaiexẽẽ i ñu̱xmax. Erü name nixĩ i tanaxü i guxü̃ma i ngẽma Tupana tüxü̃ muxü̃ —ñanagürü. Rü yexguma ga Cuáü̃ rü: —Ngü̃ —ñanagürü. 16 Rü yexguma marü Cuáü̃ Ngechuchuxü̃ íbaiexẽẽguwena, rü dexáwa ínaxü̃ãchigu ga Ngechuchu. Rü yexgumatama niwãxna ga daxũguxü̃ ga naãne, rü Ngechuchu nüxü̃ nadau ga Tupanaãẽ i Üünexü̃ ga wüxi ga muxtucurüü̃ na inagoxü̃ rü nüxna na nanguxü̃. 17 Rü dauxü̃wa inanaxũ ga wüxi ga naga ga ñaxü̃: —Daa nixĩ ya Chaune ya nüxü̃ changechaü̃xü̃chicü, rü poraãcü namaã chataãẽxü̃chicü —ñaxü̃.

Mateu 4

1 Rü yemawena rü Tupanaãẽ i Üünexü̃ rü wüxi ga nachica ga ngextá taxúema íxãpataxü̃wa Ngechuchuxü̃ naga na yéma Chataná nüxü̃ üxü̃ca̱x. 2 Rü taguma nachibü ga 40 ga ngunexü̃ rü 40 ga chütaxü̃. Rü yemawena rü nataiya. 3 Rü yexguma ga ṉg̱oxo ga Chataná rü Ngechuchuxü̃tawa nangu, na nüxü̃ naxüxü̃ca̱x. Rü ñanagürü nüxü̃: —Ega aixcüma Tupana Nane quixĩgu, ¡rü daa nutagüxü̃ namu na pãũxü̃ nanguxü̃xü̃ca̱x! —ñanagürü ga Chataná. 4 Natürü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Tupanaãrü ore i ümatüxü̃ rü ñanagürü: “Tãũtáma pãũxĩca nanamaxẽxẽẽ i duü̃xü̃gü, natürü guxü̃ma i ore i Tupana nüxü̃ ixuxü̃ nixĩ i duü̃xü̃güxü̃ maxẽxẽẽxü̃”, ñanagürü. 5 Rü yexguma ga ṉg̱oxo ga Chataná rü guma ĩãne ga üünene ga Yerucharéü̃wa nanaga. Rü tupauca ga taxü̃netape̱xegu nanamunagü. 6 Rü ñanagürü nüxü̃: —Ega aixcüma Tupana Nane quixĩgu, ¡rü nuã cugü rütáe! Erü Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa rü ñanagürü: “Tupana tá nanamu i norü orearü ngeruü̃gü i daxũcü̱̃ã̱x na cuxna nadaugüxü̃ca̱x. Rü naxme̱xmaã tá cuxü̃ niyauxgü na tama ṯacü rü nutagu cunguxü̃ca̱x”, ñanagürü. 7 Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Rü Tupanaãrü ore i ümatüxü̃ rü ñanagürü ta: “¡Tama name i nüxü̃ na cuxüxü̃ ya Cori ya curü Tupana!” ñanagürü. 8 Rü yexguma wenaxãrü ga ṉg̱oxo ga Chataná rü wüxi ga ma̱xpǘne ga máxpü̱xüchinetape̱xewa nanaga. Rü yéma Ngechuchuxü̃ nanawe̱x ga guxü̃ma ga nachiü̃ãnegü na ñuxãcü yamexẽchixü̃. 9 Rü Chataná rü ñanagürü nüxü̃: —Choma chi cuxna chanaxã i guxü̃ma i ñaã cuxü̃ chawéxü̃ i ngẽxguma chi chope̱xegu cucaxã́pü̱xügu rü choxü̃ quicua̱xüü̃gu —ñanagürü. 10 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —¡Choxna ixũgachi, Pa Chatanáx! Erü Tupanaãrü ore i ümatüxü̃ rü ñanagürü: “¡Nüxü̃ icua̱xüü̃ ya Cori ya curü Tupana, rü yimaãxü̃́xĩcatama napuracü!” ñanagürü. 11 Rü yexguma ga ṉg̱oxo ga Chataná rü Ngechuchuna nixũgachi. Rü Ngechuchuxü̃tawa nangugü ga daxũcü̱̃ã̱x ga Tupanaãrü orearü ngeruü̃gü. Rü Ngechuchuxü̃ narüngü̃xẽẽgü rü nüxna nadaugü. 12 Rü yexguma Ngechuchu nüxü̃ ĩnügu ga na napoxcuxü̃ ga Cuáü̃ ga baiü̃xẽẽruü̃, rü Gariréaanewa naxũ. 13 Natürü tama ĩãne ga Nacharétugu narüxã̱ũ̱x, rü ĩãne ga Capernáũwa naxũ na yexma yaxãchiü̃xü̃ca̱x. Rü guma ĩãne rü naxtaxa ga Gariréacutüwa nayexma ga Chaburã́ũtanüxü̃ rü Netarítanüxü̃ ga duü̃xü̃gü ixãchiü̃güxü̃wa. 14 Rü yema nangupetü na yanguxü̃ca̱x ga ore ga nuxcümaü̃cü ga Tupanaãrü orearü uruü̃ ga Ichaía ümatüxü̃ ga ñaxü̃: 15 “Rü duü̃xü̃güca̱x tá nango̱x i wüxi i ngóonexẽẽruü̃ i Chaburã́ũãrü naãnewa, rü Netaríarü naãnewa, rü Yudáü̃ãrü tocutüwa rü ngẽma nama i taxtücutüwa nadaxü̃wa, rü Gariréaanewa i ngextá duü̃xü̃gü i tama Yudíugü ixĩgüxü̃ ixãchiü̃güxü̃wa. Rü ngẽmaãcü i ngẽma duü̃xü̃gü ga noxri ẽãnexü̃wa yexmagüxü̃, rü tá nüxü̃ nadaugü i wüxi i taxü̃ i ngóonexẽẽruü̃. Rü ngẽma duü̃xü̃gü ga noxri yutüü̃wa yexmagüxü̃ rü tá nüxü̃ nabaxi i ngẽma ngóonexẽẽruü̃”, ñanagürü ga yema Ichaíaarü ore. 17 Rü yexgumaü̃cüü nixĩ ga inaxügüãxü̃ ga Ngechuchu ga nüxü̃ na yaxuchigaxü̃ ga norü ore ga ñaxü̃: —¡Nüxü̃ perüxoe i pecüma i chixexü̃! Erü marü ningaica na perü ãẽ̱xgacü na yiĩxü̃ ya Tupana —ñaxü̃. 18 Rü yexguma naxtaxa ga Gariréaanacügu yaxũxgu ga Ngechuchu, rü yéma nüxü̃ nadau ga taxre ga yatü ga nügüeneẽgü ixĩgüxü̃. Rü wüxi rü Chimáũ ga Pedrugu ãẽ́gaxü̃ nixĩ. Rü to rü Aü̃drégu ãẽ́gaxü̃ nixĩ. Rü nümagü rü ínapüchaegü, yerü woetama püchaetanüxü̃ nixĩgü. 19 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —¡Chowe perüxĩ! Rü chorü puracüwa tá pexü̃ chamugü na chauxü̃tawa penagagüxü̃ca̱x i duü̃xü̃gü —ñanagürü. 20 Rü yexgumatama ga yema taxre, rü yéma nanata̱xgü ga norü püchagü. Rü Ngechuchuwe narüxĩ. 21 Rü yéamaxü̃ra naxũ ga Ngechuchu, rü yéma nüxü̃ nadau ga to ga taxre ga nügüeneẽgü. Rü Acobu nixĩ ga wüxi, rü Cuáü̃ nixĩ ga to. Rü Zebedéu nanegü nixĩ ga nümagü. Rü nanatümaã wüxi ga nguewa nayexmagü. Rü yéma ínanangáitagü ga norü püchagü. Rü Ngechuchu naxca̱x naca. 22 Rü yexgumatama yéma nguewa tüxü̃ nata̱xgü ga nanatü. Rü Ngechuchuwe narüxĩ. 23 Rü guxü̃ ga Gariréaanegu nixũgüchigü ga Ngechuchu. Rü wüxichigü ga ĩãnewa, rü duü̃xü̃güarü ngutaque̱xepataü̃wa ningu̱xẽẽtaechigü. Rü duü̃xü̃gümaã nüxü̃ nixuchiga ga ore ga mexü̃ na ñuxãcü ãẽ̱xgacü yiĩxü̃ ya Tupana. Rü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga yema iḏaaweexü̃ rü nanameẽxẽẽ ga woo nañuxraü̃xü̃ ga norü ḏaawe nüxü̃́ yexmaxü̃, rü naxca̱x nitaanegü. 24 Rü Ngechuchuxü̃ nacuáchigagü ga guxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga Chíriaanecü̱̃ã̱x. Rü naxü̃tawa nanagagü ga nagúxü̃raü̃xü̃ ga iḏaaweexü̃. Rü yematanüwa nayexma ga duü̃xü̃gü ga ngúanemaã iḏaaweexü̃, rü duü̃xü̃gü ga poraãcü naxü̃newa nangúxü̃, rü duü̃xü̃gü ga ṉg̱oxo nawa yexmaxü̃, rü duü̃xü̃gü ga óxwaã̱xgüxü̃, rü duü̃xü̃gü ga naw̱ãĩxãchigüxü̃. Rü Ngechuchu nanameẽxẽẽ ga guxü̃ma ga yema. 25 Rü Ngechuchuwe narüxĩ ga muxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga Gariréaanecü̱̃ã̱x, rü Decaporíchiuanecü̱̃ã̱x rü Yerucharéü̃cü̱̃ã̱x, rü Yudéaanecü̱̃ã̱x, rü natü ga Yudáü̃ãrü tocutücü̱̃ã̱x.

Mateu 5

1 Rü yexguma Ngechuchu nüxü̃ da̱u̱xgu ga yema muxü̃ma ga duü̃xü̃gü, rü wüxi ga ma̱xpǘnewa ínaxü̃ãchi namaã ga norü ngúexü̃gü. Rü yéma narüto, rü norü ngúexü̃gü nüxü̃ ínachomaẽguãchi. 2 Rü inanaxügü ga Ngechuchu ga na nangúexẽẽãxü̃, rü ñanagürü: 3 —Tataãẽgü ya yíxema nüxü̃ icua̱xãchitanüxẽ i tümaãrü pecadu rü nüxü̃ rüxoexe. Erü Tupaname̱xẽwa tangẽxmagü, rü Tupana rü marü tümaãrü ãẽ̱xgacü nixĩ. 4 —Tataãẽgü ya yíxema ngechaü̃güxe, erü Tupana tá tüxü̃ nataãẽxẽẽ. 5 —Tataãẽgü ya yíxema tama tügü rüyexeragüxe rü meã irüxĩnüẽxẽ, erü tá tanayauxgü i ngẽma naãne i Tupana tümamaã ixunetaxü̃. 6 —Tataãẽgü ya yíxema poraãcü tüxü̃́ nangúchaü̃xẽ na Tupanape̱xewa meã tamaxẽxü̃, erü Tupana tá tüxna nanaxã i ngẽma maxü̃ i mexü̃ i naxca̱x tadaugüxü̃. 7 —Tataãẽgü ya yíxema togü i duü̃xü̃gü tüxü̃́ ngechaü̃tümüü̃güxe, erü tümagü rü tá ta Tupanaãxü̃́ tangechaü̃tümüü̃gü. 8 —Tataãẽgü ya yíxema tama chixexü̃gu rüxĩnüẽxẽ i tümaãẽwa, erü yíxemagü tá tixĩgü ya Tupanaxü̃ daugüxe. 9 —Tataãẽgü ya yíxema togüarü chogüruü̃ ixĩgüxe, erü Tupana rü nanegümaã tá tüxü̃ naxu. 10 —Tataãẽgü ya yíxema togü i duü̃xü̃gü tümachi aiexe naxca̱x na Tupana naxwa̱xexü̃ãcüma meã tamaxẽxü̃. Erü Tupaname̱xẽwa tangẽxmagü, rü Tupana rü marü tümaãrü ãẽ̱xgacü nixĩ. 11 —Petaãẽgü i pema ega duü̃xü̃gü ṯacü pemaã ixugüegu, rü chixri pemaã namaxẽgu, rü chaugagu doramaã poraãcü chixri pechiga yad exagügu. 12 —¡Rü petaãẽgüama rü tama pexoegaãẽgü! Erü daxũguxü̃ i naãnewa tá penayauxgü i wüxi i perü ãmare i mexẽchixü̃. Rü ngẽma ñu̱xma pexü̃ ngupetüxü̃rüü̃ nixĩ ga nüxü̃ nangupetüxü̃ ga nuxcümaü̃güxü̃ ga Tupanaãrü orearü uruü̃gü, yerü ga duü̃xü̃gü rü naxchi rü ta naxaie. 13 —Pema rü ñoma yucürarüü̃ pixĩgü i ñoma i naãnewa. Erü yima yucüra rü õna na namexẽẽxü̃rüü̃, rü ngẽxgumarüü̃ ta i pema rü ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃güarü mexẽẽruü̃ pixĩgü. Natürü ngẽxguma chi nangeacagu ya yucüra, ¿rü ṯacüwa chi i namexü̃ i ngẽxgumax? Rü dücax, rü taxuwama name, rü ítanata̱xmare, rü ngẽ́ma duü̃xü̃gü nawa nangagü. 14 —Pema rü ñoma i naãnecü̱̃ã̱xãrü ngóonexẽẽruü̃ pixĩgü. Rü wüxi ya ĩãne ya wüxi ya ma̱xpǘnewa ngẽxmane, rü taxuacüma inicu̱x. 15 —Rü taxúema wüxi i omüwa tanangixichi na wüxi i caichã́ũtüü̃gu na tayaxücuchixü̃ca̱x. Natürü wüxi i omüwa tanangixichi na norü üchicaü̃gu tanaxünagüxü̃ca̱x, na ngẽ́ma tüxü̃ nabaxixü̃ca̱x ya guxãma ya yíxema yima ĩwa ngẽxmagüxe. 16 —Rü name nixĩ i duü̃xü̃güpe̱xewa na meã pemaxẽxü̃. Erü ngẽmaãcü i pema rü omügürüü̃ tá pinaĩgü. Rü ngẽmaãcü duü̃xü̃gü tá nüxü̃ nadaugü i ngẽma mexü̃ i pexüxü̃, rü tá nüxü̃ nicua̱xüü̃gü ya Penatü ya daxũwa ngẽxmacü. 17 —Tama name i nagu perüxĩnüẽ na núma chaxũxü̃ na ichayanaxoxẽẽxü̃ca̱x i Tupanaãrü mugü ga Moĩché ümatüxü̃, rü yema ore ga nuxcümaü̃güxü̃ ga Tupanaãrü orearü uruü̃gü namaã ngu̱xẽẽtaegüxü̃. Natürü núma chaxũ na meã chayanguxẽẽxü̃ca̱x i ngẽma mugü, rü tama na ichayanaxoxẽẽxü̃ca̱x. 18 —Rü aixcüma pemaã nüxü̃ chixu, rü ñu̱xma tauta na nagúxü̃ i ñoma i naãne rü ngẽma daxũwa nüxü̃ idauxü̃, rü tauta na yanguxü̃ i guxü̃ma i ngẽma mugüwa nüxü̃ yaxuxü̃, rü taxucürüwama inayarüxo i ngẽma mugü, rü bai i írarüwa. 19 —Rü ngẽmaca̱x ya yíxema tama naga ĩnüxẽ i ngẽma mugü, rü woo wüxi i ṯacü i íraxü̃ga tama taxĩnügu rü duü̃xü̃güxü̃ tangúexẽẽ̱xgu na nümagü rü ta tama naga na naxĩnüẽxü̃ca̱x, rü yíxema rü tá guxü̃ãrü yexera wixweama tata̱x i ngextá Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa. Natürü yíxema naga ĩnüxẽ i Tupanaãrü mugü rü duü̃xü̃güxü̃ ngúexẽẽ́xẽ na tümagü rü ta naga taxĩnüẽxü̃ca̱x, rü guxü̃pe̱xewa tá taxü i ngextá Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa. 20 —Rü pemaã nüxü̃ chixu, rü ngẽxguma tama Parichéugü rü ngúexẽẽruü̃gü i ore i mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃ãrü yexera meã pemaxẽgu, rü tagutáma Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa pichocu. 21 —Pema rü marü nüxü̃ pexĩnüẽ ga Moĩchéarü ore ga nuxcümaü̃güxü̃ ga duü̃xü̃gümaã nüxü̃ yaxuxü̃ ga ñaxü̃: “¡Tãxṹ i pemáẽtagüxü̃! Erü texé yamáẽtaxe rü tá tapoxcu”, ñaxü̃. 22 —Natürü choma rü pemaã nüxü̃ chixu rü texé ya tümaẽneẽmaã nuxẽ, rü tá tapoxcu. Rü texé ya ṯacü tümaẽneẽmaã ixugüxe, rü ãẽ̱xgacügüpe̱xewa tá tüxü̃ nagagü na tüxü̃ napoxcuxü̃ca̱x. Rü texé ya tümaẽneẽxü̃ ṉg̱oxo wogüxe, rü ãũcümaxü̃wa tangẽxma, erü ngürüãchi tá tapoxcu nagu ya yima üxü ya ṉg̱oxo nagu poxcuene. 23 —Rü ngẽxguma tupaucawa Tupanana cunaxãxgu i curü dĩẽru, rü ngẽ́ma nüxna cucua̱xãchigu na ṯacüca̱x cumaã nanuxü̃ i cueneẽ, ¡rü ngẽxma tupaucagutama naxü i ngẽma curü ãmare i Tupanana cuxãxchaü̃xü̃! ¡Rü cueneẽxü̃tawa naxũ, rü namaã yamexẽẽxĩra i ngẽma cuxchi na naxaixü̃! Rü ngẽmawena rü marü name i tupaucaca̱x cutaegu na Tupanana cuyaxãmarexü̃ca̱x i curü dĩẽru. 25 —Rü ngẽxguma chi wüxie wüxi i ngetanüca̱x cuxü̃ íxuaxü̃gu, rü ãẽ̱xgacüxü̃tawa cuxü̃ tagaxgu, rü name nixĩ i namawatama tüxü̃ curüngüxmüxẽẽ na tama ãẽ̱xgacüpe̱xewa cuxü̃ tagaxü̃ca̱x. Erü wüxicana na ãẽ̱xgacüxü̃tawa cunguxü̃, rü ãẽ̱xgacü tá purichíagüna cuxü̃ namu na cuxü̃ napoxcuxü̃ca̱x. 26 —Rü aixcüma cumaã nüxü̃ chixu rü tãũtáma ngẽ́ma poxcupataü̃wa ícunguxuchi ñu̱xmatáta ngĩxü̃ cuxütanü i gu̱xcü i ngẽma dĩẽru i nüxü̃́ ngĩxü̃ cungetanücü. Rü name nixĩ i paxa Tupanana peca na pexü̃́ nüxü̃ nangechaü̃xü̃ca̱x i perü pecadugü na tama pexü̃ napoxcuexü̃ca̱x. 27 —Pema marü nüxü̃ pexĩnüẽ ga Tupanaãrü mu ga Moĩché nuxcüma nüxü̃ ixuxü̃ ga ñaxü̃: “¡Tama name i naĩ i ngemaã na icupexü̃!” ñaxü̃. 28 —Natürü choma rü pemaã nüxü̃ chixu, rü yíxema texé ya wüxi i ngexü̃ dawenüxẽ rü tüxü̃́ nangúchaü̃xẽ na ngĩmaã itapexü̃, rü Tupanape̱xewa rü marü chixexü̃ ngĩmaã taxü i tümaãẽwa. 29 —Rü ngẽxguma chi yima curü tügünexẽtü pecadu cuxü̃ üxẽẽgu rü ¡noxtacüma nayaxu rü yaxü̃gu naña! Erü narümemaẽ nixĩ na yima cuxetüxicatama iyarütaxuxü̃ na tama guxü̃ i cuxune iyarütaxuxü̃ca̱x nagu ya yima üxü ya ṉg̱oxogü nagu poxcuene. 30 —Rü ngẽxguma chi yima curü tügüneme̱xẽ pecadu cuxü̃ üxẽẽgu, rü name nixĩ i noxtacüma ícunadae rü yaxü̃gu cuyaña. Erü narümemaẽ nixĩ na yima cuxme̱xĩcatama iyarütaxuxü̃ na tama guxü̃ i cuxune iyarütaxuxü̃ca̱x nagu ya yima üxü ya ṉg̱oxogü nagu poxcuene. Rü ngẽmaãcü ega woo pexü̃́ naguxchagu rü name nixĩ i nüxna pixĩgachi i guxü̃ma i chixexü̃ i nagu piyixchaü̃xü̃ —ñanagürü. 31 Rü ñanagürü ta ga Ngechuchu: —Moĩché rü ü̃pa nüxü̃ nixu rü yíxema tümama̱xü̃ ítáxe, rü tanaxwa̱xe i ngĩxna tanaxã i wüxi i popera i nawa nüxü̃ tixuxü̃ na marü ngĩxü̃ ítatáxü̃. 32 —Natürü choma rü pemaã nüxü̃ chixu, rü ngẽxguma wüxi ya yatü naxma̱xü̃ íta̱xgu, rü chi tama naĩ ya yatümaã nangẽãẽxü̃gagu yixĩgu, rü ãũcümaxü̃wa ngĩxü̃ tangẽxmaxẽẽ erü ngẽmaãcü ngürüãchi pecadu ixü. Rü yíxema ngĩmaã ãmaxẽ i wüxi i nge i marü ngĩte ngĩxü̃ íta̱xcü, rü tüma rü ta pecadu taxü. 33 Rü ñanagürü ta ga Ngechuchu: —Pema rü marü nüxü̃ pexĩnüẽ ga Moĩchéarü ore ga nuxcümaü̃güxü̃ ga duü̃xü̃gümaã nüxü̃ yaxuxü̃ ga ñaxü̃: “Ngẽxguma Tupanaẽ́gagu texémaã ṯacüca̱x icuxunetagu, rü name nixĩ i cuyanguxẽẽ i ngẽma curü uneta”, ñaxü̃. 34 —Natürü choma rü pemaã nüxü̃ chixu rü tama name i texéégagu rü e̱xna ṯacüégagu wüxi i duü̃xü̃maã ipexuneta. Rü tama name i daxũguxü̃ i naãneẽ́gagu ipexuneta, erü ngẽ́ma narüto ya Tupana. 35 —Rü tama name i ñoma i naãneẽ́gagu ipexuneta, erü Tupanaãrü cuaixcutüchica nixĩ. Rü tama name i Yerucharéü̃ẽ́gagu ipexuneta, erü Tupana ya guxü̃ãrü ãẽ̱xgacüarü ĩãne nixĩ. 36 —Rü tama name i cugüégagu icuxuneta, erü woo wüxitama i cuyae rü taxucürüwa cunaxüchicüü na nachóxü̃ca̱x rü e̱xna nawaxüxü̃ca̱x. 37 —Rü ngẽmaca̱x rü ngẽxguma icuxunetagu rü narümemaẽ nixĩ i: —Ngü̃, tá chanaxü —ñaperügü, rü e̱xna: —Tãũtáma chanaxü —ñaperügü. Erü guxü̃ma i to i ore i namaã icuxunetaxü̃, rü ṉg̱oxo i Chatanáwa ne ũxü̃ nixĩ. 38 Rü ñanagürü ta ga Ngechuchu: —Pema rü marü nüxü̃ pexĩnüẽ ga Tupanaãrü mu ga Moĩché nuxcüma nüxü̃ ixuxü̃ ga ñaxü̃: “Ngẽxguma texé wüxi i duü̃xü̃xü̃ icháixetüxẽẽgu, rü tümaxẽtümaãtama tayangutanüxẽẽ. Rü texé wüxi i duü̃xü̃xü̃ ibüepütagu, rü tümapütamaãtama tayangutanüxẽẽ”, ñaxü̃. 39 —Natürü choma rü pemaã nüxü̃ chixu rü tama name i pegütama ípepoxü̃ nüxna i duü̃xü̃ i chixecümaxü̃. Rü ngẽxguma texé cuxü̃ pechiwegu, rü marü name i curü tochiwe rü ta icunaxã na ngẽ́ma rü ta cuxü̃ tapechiwexü̃ca̱x rü tama name na cuxütanüxü̃. 40 —Rü ngẽxguma texé cuxü̃ íyaxuaxü̃chaü̃gu naxca̱x i curü dauxü̃chiru, rü name nixĩ i curü gáuxü̃chiru rü ta noxtacüma tüxna cunaxã. 41 —Rü ngẽxguma texé cuxü̃ mu̱xgu na wüxi i kilómetrugu ṯacü tüxü̃́ quingexü̃ca̱x, rü name nixĩ i taxre i kilómetrugu tüxü̃́ cuyange. 42 —Rü ngẽxguma texé curü ngẽmaxü̃ca̱x cuxna caxgu, rü name nixĩ i tüxna cunaxã. Rü tama name na namaã cuxaüxü̃ i curü ngẽmaxü̃gü ega texé paxaãchi cuxna naxca̱x caxgu. 43 Rü ñanagürü ta ga Ngechuchu: —Pema rü marü nüxü̃ pexĩnüẽ ga Tupanaãrü mu ga Moĩché nuxcüma nüxü̃ ixuxü̃ ga ñaxü̃: “¡Nüxü̃ nangechaü̃ i cumücü, rü naxchi naxai i curü uwanü!” ñaxü̃. 44 —Natürü choma rü pemaã nüxü̃ chixu rü: —¡Nüxü̃ pengechaü̃ i perü uwanügü! ¡Rü naxca̱x peyumüxẽ i ngẽma duü̃xü̃gü i chixri pemaã chopetüchaü̃xü̃! 45 —Rü ngẽxguma ngẽmaãcü pemaxẽgu rü aixcüma Penatü ya daxũgucü nanegü tá pixĩgü. Erü nüma rü inanabáixẽẽ ya üa̱xcü naxca̱x i mexü̃ i duü̃xü̃gü rü chixexü̃ i duü̃xü̃gü. Rü nanapuxẽẽ naxca̱x i duü̃xü̃gü i meã maxẽxü̃ rü duü̃xü̃gü i chixri maxẽxü̃. 46 —Rü ngẽxguma chi ngẽma duü̃xü̃gü i pexü̃ ngechaü̃güxü̃xü̃xĩcatama pengechaü̃gügu, ¿rü ṯacü rü ãmare tá Tupanaxü̃tawa peyauxgü naxca̱x i ngẽma? Erü ngẽma yatügü i Dumaãrü ãẽ̱xgacüca̱x dĩẽru ngĩxü̃ ideetanüxü̃wa puracüexü̃ rü ngẽxgumarüü̃ nanaxügü. 47 —Rü ngẽxguma chi peeneẽgüxü̃xicatama perümoxẽgu, rü maneca guxü̃ i duü̃xü̃gürüü̃tama pixĩgü. Erü woo ngẽma duü̃xü̃gü i tama Tupanaxü̃ cua̱xgüxü̃, rü ngẽxgumarüü̃tama nanaxügü. 48 —Rü ngẽmaca̱x name nixĩ na aixcüma meã ipiwe̱xgüxü̃ ngẽma Penatü ya Tupana meã na iwéxü̃rüü̃.

Mateu 6

1 Rü ngẽxguma ṯacü rü mexü̃ pexüxchaü̃gu, rü name nixĩ i pexuãẽ na tama duü̃xü̃güpe̱xewa penaxüxü̃ i ngẽma na duü̃xü̃gü pexü̃ dauxü̃ca̱x rü pexü̃ yacua̱xüü̃güxü̃ca̱x. Erü ngẽxguma duü̃xü̃gü pexü̃ icua̱xüü̃güxü̃ca̱x mexü̃ pexü̱xgu, rü Penatü ya daxũgucü rü tãũtáma ãmare pexna naxã. 2 —Rü ngẽmaca̱x ngẽxguma texéxü̃ curüngü̃xẽẽchaü̃gu, rü name nixĩ i tama poraãcü nüxü̃ quixuchiga i ngẽma. Rü tama name i ngẽma duü̃xü̃gü i togüpe̱xewa meã maxẽnetaxü̃rüü̃ na quiĩxü̃. Erü nümagü rü norü me nixĩ i ngutaque̱xepataü̃güwa rü cayegüwa nüxü̃ nixuchiga ega ṯacü rü mexü̃ naxügügu. Rü ngẽmaãcü nanaxügü na togü meã nachiga idexagüxü̃ca̱x. Natürü choma rü aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü ngẽma na duü̃xü̃gü nüxü̃ icua̱xüü̃güxü̃ nixĩ i norü ãmare, rü tãũtáma nanayauxgü i to i ãmare i Tupanaxü̃tawa. 3 —Natürü i cuma rü ngẽxguma ṯacü tüxna cuxãxgu ya yíxema ngearü ngẽmaxü̃ã̱xgüxe, rü name nixĩ i taxúema cuxü̃ dauãcüma na cunaxüxü̃ i ngẽma. Rü woo cumücüxüchi rü tama name i nüxü̃ na nacuáxü̃ i ngẽma. Rü Cunatü ya daxũgucü ya nüxü̃ daucü i ngẽma cuxicatama cuxüxü̃, rü tá cuxna nanaxã i curü ãmare. 5 —Rü ngẽxguma peyumüxẽgügu, rü tama name i ngẽma duü̃xü̃gü i togüpe̱xewa meã maxẽnetaxü̃rüü̃ pixĩgü. Erü nümagü rü ngẽxguma nayumüxẽgügu, rü norü me nixĩ na chiãcü nayumüxẽgüxü̃ i ngutaque̱xepataü̃güwa rü cayegüwa na duü̃xü̃gü nüxü̃ na daugüxü̃ca̱x. Rü aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü ngẽma na duü̃xü̃gü nüxü̃ daugüxü̃xĩcatama nixĩ i norü ãmare. 6 —Natürü ngẽxguma cuyumüxẽgu, rü name nixĩ i curü ucapugu cuxücu, rü cunawãxta i curü ĩã̱x, rü ngẽ́ma cuyumüxẽ namaã ya Cunatü ya bexma cumaãxĩcatama ngẽ́ma ngẽxmacü. Rü ngẽxguma ya yima Cunatü ya Tupana ya nüxü̃ daucü i ngẽma cúãcü cuxüxü̃, rü nüma tá cuxna nanaxã i curü ãmare. 7 —Rü tama name i natüca̱xma cunama̱xẽẽ i curü yumüxẽ naxrüü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü i tama Tupanaxü̃ cua̱xgüxü̃. Erü nümagü rü nagu narüxĩnüẽ rü ngẽma na nama̱xẽẽgüãxü̃ca̱x i norü yumüxẽ rü Tupana tá nüxü̃ naxĩnü. 8 —Rü tama name i ngẽma duü̃xü̃gürüü̃ pixĩgü, erü woo tauta naxca̱x ípecaxgu rü Penatü ya Tupana rü marü nüxü̃ nacua̱x na ṯacü pexü̃́ taxuxü̃. 9 —Rü ngẽmaca̱x rü ñaãcü tá peyumüxẽgü i pemax: “Pa Tonatü ya Daxũgucüx, rü aixcüma üünecü quixĩ i cumax. 10 ¡Rü núma naxũ na torü ãẽ̱xgacü quiĩxü̃ca̱x! Rü tanaxwa̱xe i curü ngúchaü̃ na naxügüxü̃ i duü̃xü̃gü i ñoma i naãnewa ngẽxgumarüü̃ i daxũguxü̃ i naãnewa na curü ngúchaü̃ ínaxügüxü̃rüü̃. 11 ¡Rü toxna naxã i torü õna i ñoma i ngunexü̃ca̱x ixĩxü̃! 12 ¡Rü toxü̃́ nüxü̃ nangechaü̃ i torü chixexü̃ i taxüxü̃ ngẽxgumarüü̃ i toma rü tüxü̃́ nüxü̃ na tangechaü̃xü̃rüü̃ ya yíxema chixexü̃ tomaã ügüxe! 13 ¡Tãxṹ i ṯacü rü chixexü̃pe̱xewa toxü̃ cuwogüxü̃ na tama nagu tayixü̃ca̱x! Natürü tanaxwa̱xe i toxna cudau na tama ngẽma chixexü̃ taxügüxü̃ca̱x. Erü cuma rü guxü̃guma guxü̃ãrü ãẽ̱xgacü quixĩ rü cuporaxüchi rü cumexẽchi. Rü ngẽmaãcü yiĩ”. 14 —Rü ngẽxguma pema nüxü̃́ nüxü̃ pengechaü̃gu i ngẽma duü̃xü̃gü i chixexü̃ pemaã ügüxü̃, rü Penatü ya daxũgucü rü tá ta pexü̃́ nüxü̃ nangechaü̃ i perü pecadugü. 15 —Natürü ngẽxguma tama nüxü̃́ nüxü̃ pengechaü̃gu i ngẽma duü̃xü̃gü i chixexü̃ pemaã ügüxü̃, rü Penatü ya daxũgucü rü tá ta tãũtáma pexü̃́ nüxü̃ nangechaü̃ i perü pecadugü. 16 —Rü ngẽxguma tama pechibüeãcüma Tupanaca̱x pexaureegu rü tama name i pegü pengechaü̃chíwexẽẽ naxrüü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü i togüpe̱xewa meã maxẽnetaxü̃. Erü nümagü rü ngẽmaãcü nanaxügü na togü nüxü̃ na daugüxü̃ca̱x i ngẽma na Tupanaca̱x naxaureexü̃. Rü aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü ngẽma na duü̃xü̃gü nüxü̃ daugüxü̃xĩcatama nixĩ i norü ãmare. 17 —Natürü ngẽxguma cuma rü Tupanaca̱x cuxauregu rü name nixĩ i meã cugü cuyauxchiwe rü meã cugü curüxĩxẽẽru. 18 —Rü ngẽmaãcü i togü i duü̃xü̃gü rü tãũtáma nüxü̃ nacua̱xgü na Tupanaca̱x cuxaurexü̃. Rü Cunatü ya bexma cumaã ngẽ́ma ngẽxmacüxicatátama cuxü̃ nadau, rü tá cuxna nanaxã i curü ãmare naxca̱x i ngẽma cuxüxü̃. 19 —Rü tama name i pegüca̱x penanutaque̱xe i muxü̃ma i perü meruü̃gü i ñoma i naãnewa. Erü ñoma i naãnewa rü paxama nagu̱x i perü ngẽmaxü̃gü, rü naweane rü paxama nanachixexẽẽ, rü ngĩ́ta̱a̱xgüxü̃ rü naxca̱x nangĩ̱xgü. 20 —Rü narümemaẽ nixĩ i penamuxẽẽ i perü meruü̃ i daxũguxü̃ i naãnewa. Erü ngẽ́ma rü tãũtáma nagu̱x, rü naweane rü tãũtáma nanachixexẽẽ, rü ngĩ́ta̱a̱xgüxü̃ rü tãũtáma naxca̱x nangĩ̱xgü. 21 —Erü ngextá ínangẽxmaxü̃wa i perü meruü̃gü, rü ngẽxma nixĩ iperüxĩnüẽxü̃. 22 —Cuxetügü rü ñoma wüxi i omürüü̃ nixĩ i cuxuneca̱x. Rü ngẽxguma ngẽma Tupana cuxü̃́ naxwa̱xexü̃ca̱x cuda̱u̱xgu, rü guxü̃ma i curü maxü̃ rü name. 23 —Natürü ngẽxguma ñoma i naãneãrü ngúchaü̃ca̱x cuda̱u̱xgu, rü guxü̃ma i curü maxü̃ rü chixexü̃wa nangẽxma. Rü aixcüma nataxuma i ẽãnexü̃ i ngẽmaãrü yexera ixĩxü̃ i Tupanape̱xewa. 24 —Taxucürüwa wüxi i duü̃xü̃ rü nataxrearü coriã̱x. Erü wüxi i norü corichi rü tá naxai, rü ngẽma to rü tá nüxü̃ nangechaü̃. Rü e̱xna wüxica̱x rü tá meã napuracü, rü ngẽma to rü tá nüxü̃ naxo. Rü taxucürüwa Tupanaca̱x pemaxẽ, ega perü dĩẽruguama perüxĩnüẽgu. 25 —Rü ngẽmaca̱x pemaã nüxü̃ chixu rü: ¡Tãxṹ i pexoegaãẽgüxü̃ naxca̱x na ṯacü tá pengõ̱xgüxü̃ rü ṯacü tá pixaxgüxü̃, rü ṯacümaã tá na pexãxchirugüxü̃! Erü perü maxü̃ rü õnaãrü yexera nixĩ, rü pexene rü naxchiruarü yexera nixĩ. 26 —¡Dücax penangugü i werigü i tama toegüchiréxü̃, rü tama nanetüarü o ibuxgüxü̃, rü ngepatagüxü̃ na ngexta namaã nanguxü̃güxü̃ca̱x i norü õna! Natürü Penatü ya daxũgucü rü nanaxüwemü. Rü pema rü Tupanaca̱x rü guxü̃ma i werigüarü yexera pixĩgü. 27 —Rü taxuwama name na ṯacüca̱x pexoegaãẽgüxü̃. Erü taxucürüwa ya wüxie i pema rü wüxi i ngoragu rü ipenama̱xãchixẽẽ i perü maxü̃ ega woo poraãcü naxca̱x pexoegaãẽgügu. 28 —¿Rü tü̱xcüü̃ pexoegaãẽgü naxca̱x i pexchiru? ¡Dücax penangugü i ngẽma putüragü i ngextámare yaexü̃ i tama puracüexü̃, rü tama nügü üxchirugüxü̃! 29 —Natürü pemaã nüxü̃ chixu rü woo guma ãẽ̱xgacü ga Charumóũ ga na namexẽchixü̃ ga naxchiru, rü taguma wüxi ga putürachacurüü̃ namexẽchi. 30 —Rü ngẽxguma Tupana ngẽmaãcü nanga̱xãẽgu i ngẽma putüragü i ñu̱xma ngẽxmagüxü̃ natürü moxü̃ rü marü taxuxü̃, rü yexera tá pexna nadau i pemax, Pa Yatügü i Tama Aixcüma Meã Yaxõgüxü̃x. 31 —Rü ngẽmaca̱x tama name i pexoegaãẽgü rü ñaperügügü: —¿Ṯacü tá tangõ̱xgü? rü e̱xna —¿ṯacü tá tixaxgü? rü e̱xna —¿ṯacümaã tá taxãxchirugü? —ñaperügügü. 32 —Erü ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü rü naxca̱x nadaugü i guxü̃ma i ngẽma pemaã nüxü̃ chixuxü̃. Natürü pema rü pexü̃́ nangẽxma ya Penatü ya daxũgucü ya nüẽchama nüxü̃ cuácü i pexü̃́ na nataxuxü̃ i guxü̃ma i ngẽma. 33 —Natürü narümemaẽ nixĩ i Tupanaca̱xira pedaugü na ngẽma nüma pexü̃́ nanaxwa̱xexü̃xĩra pexügüxü̃ca̱x. Rü naẽ́tü tá pexna nanaxã i guxü̃ma i ṯacü i pexü̃́ taxuxü̃. 34 —¡Tãxṹ i naxca̱x pexoegaãẽgüxü̃ i ngẽma moxü̃ tá üpetüxü̃! Erü ngẽma moxü̃ãrü ngunexü̃ rü tá nüxü̃́ nangẽxma i guxchaxü̃gü i namaã ínanguxü̃. Erü wüxichigü i ngunexü̃ rü nüxü̃́ nangẽxma i noxrütama guxchaxü̃gü, rü ngẽmaca̱x tama name i moxü̃ãrü guxchaxü̃güca̱x pexoegaãẽgü i ñu̱xmax —ñanagürü.

Mateu 7

1 Rü Ngechuchu rü ñanagürü ta: —¡Tãxṹ i togüxü̃ pixuxü̃ na tama Tupana pexna c̱axü̃ca̱x! 2 —Erü ngẽxgumarüü̃ na togüarü maxü̃xü̃ na pengugüxü̃rüü̃, rü Tupana tá pexü̃ nangugü. Rü ngẽxgumarüü̃ na togümaã penaxüxü̃rüü̃, rü Tupana tá pemaã nanaxü. 3 —¿Rü tü̱xcüü̃ i nüxü̃ cudawenüxü̃ i ngẽma cueneẽãrü üxaxetüxü̃ i íraxü̃, ega chi tama naxca̱x cuxoegaãẽgu i ngẽma cuxetüwatama ngẽxmaxü̃ i naĩpüta i taxü̃? 4 —Rü ngẽxguma cuxetüwatama nangẽxmagu i wüxi i naĩpüta i taxü̃ ¿rü ñuxãcü i cueneẽxü̃ cuchixewexü̃, rü ñácuxü̃ nüxü̃: “¡Pa Chaueneẽx, cuxü̃ chanayauxchaü̃ i ngẽma curü üxaxetüxü̃!” —ñácuxü̃? 5 —Pa Duü̃xü̃ i Meã Maxnetaxü̃x, rü name nixĩ i cunayauxira i ngẽma naĩpüta i cuxetüwatama ngẽxmaxü̃, rü ngẽmaãcü tá mea nüxü̃ cudau na cunayaxuxü̃ca̱x i ngẽma cueneẽãrü üxaxetüxü̃. [Rü ngẽmaca̱x name nixĩ i cuxira nüxü̃ curüxo i ngẽma chixexü̃ i taxü̃ i cumatama cuxüxü̃, rü ngẽxguma tá cume na nüxü̃ curüngü̃xẽẽxü̃ca̱x i cueneẽ na nüxü̃ naxoxü̃ca̱x i ngẽma chixexü̃ i íraxü̃ i naxüxü̃.] 6 —Rü tama name i Tupanaãrü ore i üünexü̃maã penachixewe i ngẽma duü̃xü̃gü i chixecümagüxü̃ i tama yaxõgüchaü̃xü̃, erü ngürüãchi ngẽmaca̱x tá pexü̃ nima̱xgü. Rü ngẽxgumarüü̃ tama name i Tupanaãrü oremaã penachixewe i ngẽma duü̃xü̃gü i tama nüxü̃ cua̱xgüchaü̃xü̃, erü tá ínanata̱xgü. 7 —¡Tupanana naxca̱x peca! rü nüma tá pexna nanaxã. ¡Rü Tupanaxü̃tagu naxca̱x pedau! rü tá nüxü̃ ipeyangau. ¡Rü norü ĩã̱xwa: Tu tu tu, ñapegü! rü tá pexca̱x nayawãxna. 8 —Erü guxãma ya yíxema naxca̱x íc̱axe, rü tanayaxu. Rü guxãma ya naxca̱x dauxe, rü nüxü̃ itayangau. Rü guxãma ya yixema ĩã̱xwa: Tu tu tu, ñagüxe, rü tá tümaca̱x niwãxna. 9 —Rü dücax i pemax, rü ngẽxguma chi wüxi i pexacü pexna caxgu, rü ¿ñuxãcü chi wüxi ya nuta nüxna pexãxü̃? 10 —Rü ngẽxguma chi choxnica̱x pexna nacaxgu rü ¿ñuxãcü chi i ãxtape nüxna pexãxü̃? 11 —Rü pema na pichixecümachiréxü̃ rü nüxü̃ pecua̱x na mexü̃ i ãmare pexacügüna pexãxü̃. Natürü Penatü ya daxũgucü rü ngẽma pema pexacügüna pexãxü̃ãrü yexera tá tüxna naxã ya yíxema naxü̃tawa naxca̱x íc̱axe. 12 —Rü pemaã nüxü̃ chixu, rü ngẽma pema penaxwa̱xexü̃ i togü pemaã na naxüxü̃, rü name nixĩ i pema rü ta ngẽmaãcütama namaã penaxü. Erü ngẽmaãcü tüxü̃ namu i Tupanaãrü ore ga Moĩché ümatüxü̃ rü yema ore ga nuxcümaü̃güxü̃ ga Tupanaãrü orearü uruü̃gü ümatüxü̃. 13 —Name nixĩ i ngẽma ĩã̱x i íraxü̃waama pichocu. Erü ngẽma ĩã̱x i yuwa tüxü̃ gaxü̃ rü ngẽma nama i yuwa daxü̃ rü nata. Rü muxũchixü̃ma i duü̃xü̃gü nagu naxĩ. 14 —Natürü ngẽma nama i maxü̃wa nadaxü̃ rü ngẽma ĩã̱x i maxü̃ca̱x nawa ixücuxü̃ rü naxíra. Rü noxretama nixĩ i duü̃xü̃gü i nüxü̃ iyangaugüxü̃. 15 —Rü naxca̱x pexuãẽgü i ngẽma dorata̱a̱xgüxü̃ i nügü ixugünetaxü̃ na Tupanaãrü orearü uruü̃gü yixĩgüxü̃. Erü nümagü rü petanüwa nangugü, rü nügü mexü̃ i duü̃xü̃güneta nixĩgüxẽẽ. Natürü naãẽwa rü poraãcü chixexü̃gu narüxĩnüẽ. 16 —Rü pema rü nacümawa tá nüxü̃ pecua̱x i ngẽma duü̃xü̃gü, ngẽxgumarüü̃ i wüxichigü i nanetügü rü norü owa na nüxü̃ icuáxü̃rüü̃ ngoxi name rü e̱xna tama. Rü wüxi i torawa rü taxucürüwama ubagü tayaxu. Rü wüxi i chuchuxü̃wa rü taxucürüwama ori̱x i igu tayaxu. 17 —Erü guxü̃ma i nanetü i mexü̃ rü name i norü o. Rü guxü̃ma i nanetü i chixexü̃ rü nachixe i norü o. 18 —Rü wüxi i nanetü i mexü̃ rü taxucürüwama nachixe i norü o. Rü wüxi i nanetü i chixexü̃ rü taxucürüwama name i norü o. 19 —Rü guxü̃ma i nanetü i tama mexü̃ i norü o rü tayadaxüchi, rü ñu̱xũchi tayagu. 20 —Rü ngẽxgumarüü̃ nacümawa tá nüxü̃ pecua̱x i ngẽma duü̃xü̃gü i Tupanaãrü orearü uruü̃güneta ixĩgüxü̃. 21 —Rü tama guxü̃ma i duü̃xü̃gü i nügü ixugüxü̃ na chorü duü̃xü̃gü yixĩgüxü̃ rü tá nichocu i ngextá Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa. Natürü yíxema aixcüma Chaunatü ya daxũgucüga ĩnüẽxẽxĩcatátama tixĩ ya ngẽ́ma ichocuxe. 22 —Rü ngẽxguma ngẽma ngunexü̃ i naãneãrü gu̱xwa nanguxgu, rü muxü̃ma i duü̃xü̃gü rü choxü̃ tá ñanagürügü: —Pa Corix, toma rü togü i duü̃xü̃gümaã nüxü̃ tixu i curü ore, rü cuégagu ítanawoxü̃ i ṉg̱oxogü, rü cuégagu tanaxü i muxü̃ma i mexü̃ i taxü̃ i Tupanaãrü poramaã taxüxü̃ —ñanagürügü tá choxü̃. 23 —Natürü ngẽxguma rü tá ñacharügü nüxü̃: —Taguma chorü duü̃xü̃gü pixĩgü. ¡Rü choxna pixĩgachi i pema i chixexü̃ ügüe! —ñacharügü tá. 24 —Rü ngẽmaca̱x ya yíxema choxü̃ ĩnüxẽ rü naxǘxe i ngẽma choma tüxü̃ chamuxü̃, rü wüxi ga yatü ga meã naãẽxü̃ cuácü ga nuta ga tacüétügu üpatacürüü̃ tixĩ. 25 —Rü pucü ga tacü ínangu, rü narüma̱x ga taxtü, rü nixũũchi ga wüxi ga tacü ga buanecü rü guma ĩgu nangu. Natürü guma ĩ rü tama niwa̱xtaü̃ yerü wüxi ga nutaétügu naxü. 26 —Natürü yíxema choxü̃ ĩnüxẽ rü tama naxǘxe i ngẽma choma tüxü̃ chamuxü̃, rü wüxi ga yatü ga tama naãẽxü̃ cuácü ga naxnücügumare üpatacürüü̃ tixĩ. 27 —Rü pucü ga tacü ínangu, rü narüma̱x ga taxtü, rü wüxi ga tacü ga buanecü nixũũchi rü nagu nangu ga guma ĩ. Rü niwa̱xtaü̃, rü yexma nayarüxo ga guxü̃ma —ñanagürü ga Ngechuchu. 28 Rü yexguma yagúegagu ga Ngechuchu ga na yadexaxü̃, rü ga duü̃xü̃gü rü naḇaixãchiãẽgü namaã ga norü ngu̱xẽẽtae. 29 Yerü nüma rü Tupanaãrü poramaã nanangúexẽẽ, rü tama yema ngúexẽẽruü̃gü ga ore ga mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃rüü̃ nixĩ.

Mateu 8

1 Rü yexguma guma ma̱xpǘnewa yanaxüegu ga Ngechuchu, rü muxü̃ma ga duü̃xü̃gü nawe narüxĩ. 2 Rü Ngechuchuca̱x nixũ ga wüxi ga yatü ga chaxünemaã iḏaawecü. Rü Ngechuchupe̱xegu nayacaxã́pü̱xü, rü ñanagürü nüxü̃: —Pa Corix, ngẽxguma chi cuma cunaxwa̱xegu, rü chi cuxü̃́ natauxcha na choxü̃ curümexẽẽxü̃ —ñanagürü. 3 Rü yexguma ga Ngechuchu rü nüxü̃ ningõgü, rü ñanagürü nüxü̃: —Ngü̃, chanaxwa̱xe. ¡Rüme! —ñanagürü. Rü yexguma yema ñaxgu ga Ngechuchu, rü naxca̱x nitaane ga guma yatü ga na nachaxüneã́xü̃. 4 Rü Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —¡Dücax, taxuxüü̃táma quixu texémaã! ¡Natürü ngẽ́ma paixü̃tawa naxũ, rü cugü iyawe̱x! ¡Rü nüxna naxã i ngẽma ãmare ga Moĩché tüxü̃ muxü̃ na duü̃xü̃gü nüxü̃ cuáxü̃ca̱x na curümexü̃! —ñanagürü. 5 Rü Capernáũwa naxũ ga Ngechuchu. Rü yexguma yéma nanguxgu, rü wüxi ga churaragüarü ãẽ̱xgacü ga capitáü̃ ga Dumacü̱̃ã̱x rü Ngechuchuca̱x nixũ. Rü Ngechuchuxü̃ naca̱a̱xü̃, rü ñanagürü: —Pa Corix, chorü duü̃xü̃ rü nanaw̱ãĩxãchi. Rü ngürücarewa nangẽxma i chopatawa, rü poraãcüxüchima ngúxü̃ ninge —ñanagürü. 7 Rü Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Marü tá ngẽ́ma chaxũ na naxca̱x chayataanexẽẽxü̃ca̱x —ñanagürü. 8 Natürü nüma ga capitáü̃ nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Pa Corix, choma rü taxuwama chame na chopatagu na cuxücuxü̃ca̱x. Rü chanaxwa̱xe i curü orewaxicatama nüxü̃ quixu, rü tá naxca̱x nitaane i chorü duü̃xü̃. 9 —Erü choma rü ta rü chorü ãẽ̱xgacüme̱xẽwa changẽxma. Rü cho̱xme̱xwa nangẽxmagü ta i ñuxre i churaragü. Rü ngẽxguma chanamu̱xgu i wüxi na ngextá naxũxü̃ca̱x, rü ngẽ́ma naxũ. Rü ngẽxguma chaugüxü̃tawa naxca̱x changemagu i to, rü chauxü̃tawa nangu. Rü ngẽxguma wüxi i chorü duü̃xü̃xü̃ chamu̱xgu na ṯacü na naxüxü̃ca̱x, rü choxü̃́ nanaxü —ñanagürü. 10 Rü yexguma yemaxü̃ naxĩnügu ga Ngechuchu rü naḇaixãchiãẽ. Rü ñanagürü nüxü̃ ga yema duü̃xü̃gü ga nawe rüxĩxü̃: —Aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü taxuü̃ma i Yudíugütanüwa nüxü̃ ichayangau i wüxi i duü̃xü̃ i ñaã yatürüü̃ aixcüma yaxõxü̃. 11 —Rü choma rü pemaã nüxü̃ chixu rü muxũchixü̃ i duü̃xü̃gü rü guxü̃wama tá ne naxĩ, rü Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa tá nachibüe namaã ya tórü o̱xigü ya Abráü̃ rü Ichaá, rü Acobu. 12 —Natürü muxü̃ma i Abráü̃tanüxü̃gü i Yudíugü rü tãũtáma nichocu i ngextá Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa. Rü ẽãnexü̃wa tá nawogü. Rü ngẽ́ma tá naxauxe, rü tá nixü̃́xchapütagü —ñanagürü. 13 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü yema capitáü̃xü̃: —¡Cupataca̱x nataegu! Rü tá naxca̱x nitaane i curü duü̃xü̃, erü cuyaxõ na naxca̱x tá yataanexü̃ —ñanagürü. Rü yexgumatama naxca̱x nitaane ga yema capitáü̃ãrü duü̃xü̃. 14 Rü Pedrupatawa naxũ ga Ngechuchu. Rü yéma ngĩxü̃ nadau ga Pedru na̱xẽ ga ngürücaregu irüxã̱ũ̱xcü yerü iyaxaxüne. 15 Rü Ngechuchu ngĩxme̱xgu ningõgü, rü yexgumatama iga̱u̱xãchi ga yema na yaxaxünexü̃. Rü íirüda ga ngĩmax. Rü ñu̱xũchi naxca̱x inamexẽẽ ga õna. 16 Rü yexguma marü yanaxücuchaü̃gu ga üa̱xcü, rü Ngechuchuxü̃tawa nanagagü ga muxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga ṉg̱oxoã̱xgüxü̃. Rü wüxitama ga oremaã Ngechuchu ínanawoxü̃ ga yema ṉg̱oxogü. Rü nanameẽxẽẽ ta ga guxü̃ma ga yema togü ga iḏaaweexü̃. 17 Rü yemaãcü Ngechuchu nayanguxẽẽ ga yema ore ga nuxcümaü̃xü̃ ga Tupanaãrü orearü uruü̃ ga Ichaía nüxü̃ ixuxü̃ ga ñaxü̃: “Rü nüma rü tüxü̃ naporaexẽẽ i ngẽxguma ituraegu, rü tüxü̃ narümeexẽẽ i ngẽxguma iḏaaweegu”, ñaxü̃. 18 Rü yexguma Ngechuchu nüxü̃ da̱u̱xgu ga muxü̃ma ga duü̃xü̃gü na nüxü̃ íchomaẽguãchixü̃, rü norü ngúexü̃gümaã nüxü̃ nixu, rü ñanagürü: —¡Rü ngĩxã, rü naxtaxaarü tocutüwa taxĩ! —ñanagürü. 19 Rü wüxi ga ngúexẽẽruü̃ ga ore ga mugüwa ngu̱xẽẽtaexü̃, rü Ngechuchuca̱x nixũ, rü ñanagürü nüxü̃: —Pa Ngúexẽẽruü̃ Pa Ngechuchux, cuwe charüxũxchaü̃ i ngextá cuma ícuxũxü̃wa —ñanagürü. 20 Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Ngowagü rü nüxü̃́ nangẽxma i naxmaü̃gü, rü werigü rü nüxü̃́ nangẽxma i naxchiãü̃gü. Natürü choma i Tupana Nane na duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃, rü nataxuma i chauchica i ngextá nagu chicuxeruxü̃ —ñanagürü. 21 Rü wüxi ga to ga norü ngúexü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —Pa Corix, cuwe charüxũxchaü̃, natürü chanaxwa̱xe i chaunatü tüxü̃ ichayata̱xira —ñanagürü. 22 Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —¡Noxtacüma chowe rüxũ! Rü nüẽ́ i ngẽma cutanüxü̃ i tama yaxõgüxü̃ iyata̱xgü i ngẽma yuexü̃ —ñanagürü. 23 Rü yexguma ga Ngechuchu rü wüxi ga nguegu nixüe. Rü norü ngúexü̃gü rü ta ínayaxümücügü, rü inaxĩãchi. 24 Rü ngürüãchi naxtaxaarü ngãxü̃tügu nüxü̃ naxü ga wüxi ga buanecü ga taxüchicü. Rü guma nguewa rü niyaucuchichigü ga dexá. Natürü ga Ngechuchu rü nape. 25 Rü yexguma ga norü ngúexü̃gü rü ínanaḇaixgügü, rü ñanagürügü nüxü̃: —Pa Corix, ¡toxü̃ rüngü̃xẽẽ, erü ngẽmama itabaxü̃gü! —ñanagürügü. 26 Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —Pa Duü̃xü̃gü i Tama Aixcüma Yaxõgüxü̃x, ¿tü̱xcüü̃ pemuü̃ẽ? —ñanagürü. Rü yexguma ga Ngechuchu rü ínarüda. Rü buanecü rü yuapena nachogü. Rü ínayachaxãchi ga buanecü, rü inayarüxo ga yuape, rü ínachaxanemare. 27 Rü nümagü ga norü ngúexü̃gü rü naḇaixãchiãẽgü, rü nügümaã ñanagürügü: —¿Ṯacü e̱xna nixĩ i ñaã yatü rü ngẽmaca̱x a̱i̱xrüxü̃ i buanecü rü yuape rü naga naxĩnüẽxü̃? —ñanagürügü. 28 Rü Ngechuchu rü norü ngúexü̃gü rü naxtaxaarü tocutüwa nangugü ga Gadaraarü naãnewa. Rü yexguma yéma nangugügu, rü Ngechuchuca̱x yéma nibuxmü ga taxre ga yatügü ga duü̃xẽchíque̱xetanügu yarüxauchigütanüneü̃xü̃. Rü yema taxre rü niṉg̱oxoã̱x, rü nidüraexüchi. Rü yemaca̱x taxucürüwama texé yéma namawa taxüpetü. 29 Rü yema taxre rü aita naxüe, rü ñanagürügü: —¿Tü̱xcüü̃ toxü̃ nuã cuyachixewe, Pa Ngechuchu ya Tupana Nane? ¿E̱xna nuã cuxũ na toxü̃ ícuyawoxü̃xü̃ca̱x tauta nawa nanguyane na Tupana toxü̃ poxcuexü̃? —ñanagürügü. 30 Rü yema nachicaarü ngaicamana nachibüe ga muxü̃ma ga cuchigü. 31 Rü yema ṉg̱oxogü rü Ngechuchuxü̃ naca̱a̱xü̃gü, rü ñanagürügü: —Rü ngẽxguma toxü̃ ícuwoxü̃gu, ¡rü ngẽma cuchigügu toxü̃ nachocuxẽẽ! —ñanagürügü. 32 Rü yexguma ga Ngechuchu, rü ñanagürü nüxü̃: —Ẽcü, ¡ngẽ́ma pexĩ! —ñanagürü. Rü yexguma ga yema ṉg̱oxogü rü ínachoxü̃ nawa ga yema taxre ga yatügü, rü yema cuchigügu nayachocu. Rü ñu̱xũchi guxü̃ma ga yema cuchigü rü inaxü̃ãchi, rü naxtaxacutüarü ma̱xpǘxü̃wa nayarüyuxgü, rü yexma nayi. 33 —Rü yema cuchigüarü dauruü̃gü rü naḇaixãchiãẽgü, rü ĩãneca̱x nibuxmü. Rü yexguma ĩãnewa nangugügu, rü nüxü̃ nixugügü ga guxü̃ma ga yema ngupetüxü̃ ga ñuxãcü naxca̱x na yataanegüxü̃ ga yema taxre ga yatügü ga ṉg̱oxoã̱xgüxü̃. 34 —Rü yexguma ga guxü̃ma ga yema ĩãnecü̱̃ã̱x ga duü̃xü̃gü, rü Ngechuchuxü̃tawa naxĩ. Rü yexguma Ngechuchuxü̃ nadaugügu, rü nüxü̃ naca̱a̱xü̃gü na ínaxũxũxü̃ca̱x ga yema norü naãnewa.

Mateu 9

1 Rü yexguma ga Ngechuchu rü wüxi ga nguegu nixüe. Rü naxtaxaarü tocutüwa naxũ, rü noxrütama ĩãnewa nangu. 2 Rü yéma guma ĩãnewa rü duü̃xü̃gü rü Ngechuchuxü̃tawa nanangetaü̃gü ga wüxi ga yatü ga naw̱ãĩxãchicü. Rü yexguma Ngechuchu nüxü̃ da̱u̱xgu ga ñuxãcü aixcüma na yaxõgüãxü̃ ga yema duü̃xü̃gü rü ñanagürü nüxü̃ ga guma iḏaawecü: —¡Nataãẽ, Pa Chaunex! Erü curü pecadugü rü marü cuxü̃́ nüxü̃ changechaü̃ —ñanagürü. 3 Rü yéma nayexma ga ñuxre ga ngúexẽẽruü̃gü ga ore ga mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃. Rü nümagü rü nügüãẽwa ñanagürügü: —¿Ñaã yatü rü ṯacü Tupanamaã nixugü? —ñanagürügü. 4 Natürü ga Ngechuchu rü nüxü̃ nacua̱xama ga yema naãẽwa nagu naxĩnüẽxü̃. Rü yemaca̱x ñanagürü nüxü̃: —¿Tü̱xcüü̃ chixexü̃gu perüxĩnüẽ? 5 —¿Ṯacü nixĩ i ngẽma rütauxchamaẽxü̃ na namaã nüxü̃ ixuxü̃ ya daa naw̱ãĩxãchicü: “Rü curü pecadugü rü marü cuxü̃́ nüxü̃ changechaü̃”, rü e̱xna: “¡Inachi rü íixũ!” ñagüxü̃ nüxü̃? 6 —Natürü i ñu̱xma rü tá pexü̃ nüxü̃ chadauxẽẽ na Chaunatü ya Tupana núma choxü̃ muxü̃ na duü̃xü̃güaxü̃́ nüxü̃ changechaü̃xü̃ca̱x i norü pecadugü —ñanagürü. Rü yexguma rü ñanagürü nüxü̃ ga guma naw̱ãĩxãchicü: —¡Inachi, rü nayaxu i curü caruü̃, rü cupatawa naxũ! —ñanagürü. 7 —Rü yexgumatama ga guma naw̱ãĩxãchicü rü inachi, rü napatawa naxũ. 8 Rü yexguma yemaxü̃ nadaugügu ga duü̃xü̃gü, rü poraãcü namuü̃ẽ. Rü Tupanaxü̃ nicua̱xüü̃gü, rü ñanagürügü: —Moxẽ, Pa Tupanax, erü cunaporaxẽẽ i ñaã yatü na ngẽmaãcü mexü̃ toxca̱x naxüxü̃ca̱x —ñanagürügü. 9 Rü yexguma yéma inaxũãchigu ga Ngechuchu, rü yéma nüxü̃ nadau ga wüxi ga yatü ga Mateugu ãẽ́gaxü̃ ga yéma rütoxü̃ ga ngextá Dumaãrü ãẽ̱xgacüca̱x dĩẽru ngĩxü̃ ínayauxgüxü̃wa yerü woetama yemawa napuracü. Rü Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —¡Chowe rüxũ! —ñanagürü. Rü yexguma ga Mateu rü inachi, rü nawe narüxũ. 10 Rü Mateupatawa naxũ ga Ngechuchu, rü yéma nachibü. Rü ínangugü ta ga muxü̃ma ga togü ga duü̃xü̃gü ga Dumaãrü ãẽ̱xgacüca̱x dĩẽru ngĩxü̃ yauxgüxü̃wa puracüexü̃, rü togü ga duü̃xü̃gü ga taxúema nacümamaã taãẽgüxü̃. Rü yema duü̃xü̃gü rü yéma mechawa narütogü namaã ga Ngechuchu rü norü ngúexü̃gü. 11 Natürü yexguma yemaxü̃ nadaugügu ga Parichéugü, rü Ngechuchuarü ngúexü̃güna nacagü, rü ñanagürügü: —¿Ñuxãcü i perü ngúexẽẽruü̃ rü namaã nachibü i ãẽ̱xgacüarü duü̃xü̃gü i dĩẽruarü yauxwa puracüexü̃, rü duü̃xü̃gü i pecaduã̱xgüxü̃? —ñanagürügü. 12 Rü yexguma yemaxü̃ naxĩnügu ga Ngechuchu, rü ñanagürü nüxü̃ ga Parichéugü: —Ngẽma poraexü̃ rü tama nanaxwa̱xegü ya duturu, natürü ngẽma iḏaaweexü̃ nixĩ i naxwa̱xegüxü̃. 13 —¡Rü ípixĩ, rü nawa pengúe i Tupanaãrü ore i ümatüxü̃ i ñaxü̃: “Choma rü tama chanaxwa̱xe i chauxca̱x peyama̱x i carnerugü, natürü chanaxwa̱xe i togü pexü̃́ nangechaü̃tümüü̃gü”, ñaxü̃! Rü ñanagürü ta ga Ngechuchu: —Choma rü tama mexü̃güna na chaxuxü̃ca̱x nixĩ i núma chaxũxü̃, natürü núma chaxũ na nüxna chaxuxü̃ca̱x i ngẽma pecaduã̱xgüxü̃ na ngẽmaãcü nüxü̃ naxoexü̃ca̱x i nacümagü i chixexü̃gü —ñanagürü. 14 Rü yexguma ga Cuáü̃ ga baiü̃xẽẽruü̃ãrü ngúexü̃gü, rü Ngechuchuca̱x naxĩ, rü nüxna nacagüe, rü ñanagürügü: —Toma i Cuáü̃ãrü ngúexü̃gü na tixĩgüxü̃ rü nümagü i Parichéugü rü muẽ̱xpü̱xcüna tama tachibüe erü Tupanagu tarüxĩnüẽ. ¿Rü tü̱xcüü̃ i curü ngúexü̃gü rü tama toxrüü̃ Tupanaca̱x naxauregü? —ñanagürügü. 15 Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü: —¿E̱xna wüxi i ngĩgüarü petawa rü pexca̱x namexü̃ na nangechaü̃ẽxü̃ rü naxaureexü̃ i ngẽma nüxna naxugüxü̃ ega natanüwa nangẽxmagu i ngẽma yatü i ngexwacax ãmaxü̃? Maneca tama nixĩ. Natürü wüxi i ngunexü̃gu rü ngẽma yatü i ngexwacax ãmaxü̃ rü tá namücügüna nixũgachi. Rü ngẽma ngunexü̃gu tá nixĩ i aixcüma naxaureexü̃ i namücügü. 16 —Rü taxúema tanapaita i wüxi i naxchiru i ṉg̱auxü̃ namaã i wüxi i natüchi i ngexwacaxü̃xü̃ i tauta nañaãchimüxü̃. Erü ngẽxguma nayau̱xgu i ngẽma naxchiru rü tá nügü ínanaxíraxãchi i ngẽma natüchi i ngexwacaxü̃xü̃, rü tá nanagauxẽẽ i ngẽma wexachiru. Rü noxriarü yexera tá nixĩ i na nagauxü̃. 17 —Rü ngẽxgumarüü̃ ta rü taxúema ngexwacaxü̃cü ya binu rü nagu tayabacuchi i wüxi i naxchixü̃ i marü ṉg̱auxü̃ i naxcha̱xmünaxca̱x. Erü ngẽxguma ngẽmaãcü naxü̱xgu rü yima binu ya ngexwacaxü̃cü rü narüngu, rü tá nayawã̱ĩ̱xẽẽ i ngẽma naxchixü̃ i ṉg̱auxü̃ i naxcha̱xmünaxca̱x. Rü ngẽxma tá nayarütaxu ya binu rü ngẽma naxchixü̃ rü ta. Rü ngẽmaca̱x tanaxwa̱xe ya ngexwacaxü̃cü ya binu rü ngexwacaxü̃xü̃ i naxchixü̃gu tayabacuchi. Rü ngẽmaãcü tãũtáma inayarütaxu. [Rü chorü ngu̱xẽẽtae i ngexwacaxü̃xü̃ rü ngẽxgumarüü̃ ta nixĩ na taxucürüwama namaã nawüxiguxü̃ i ngẽma nuxcümaü̃xü̃ i pecümagü —ñanagürü ga Ngechuchu.] 18 Rü yexguma yemaãcü ínangúexẽẽtaeyane ga Ngechuchu, rü naxü̃tawa nangu ga wüxi ga ãẽ̱xgacü ga Yudíugüarü. Rü Ngechuchupe̱xegu nayacaxã́pü̱xü, rü ñanagürü nüxü̃: —Pa Corix, chauxacü rü ngexwacax iyu. Natürü ngẽxguma chi ngẽ́ma cuxũxgu rü ngĩxü̃ quingõgügu, rü wena chixarü imaxü̃ —ñanagürü. 19 Rü inachi ga Ngechuchu, rü norü ngúexü̃gümaã yema ãẽ̱xgacüwe narüxũ. 20 Rü yexguma yéma naxũyane ga Ngechuchu rü wüxi ga ngecü ga 12 ga taunecü ãgüechacü rü naweama ne ixũ. Rü naxpechinüchirugu iyangõgü. 21 Yerü ngĩma rü nagu irüxĩnü rü yexguma chi naxchiruxü̃xĩcatama yangõgümaregu, rü chi ngĩxca̱x nitaane. 22 Natürü nüma ga Ngechuchu rü nügü ínidau, rü ngĩxü̃ nadau ga yema nge. Rü ñanagürü ngĩxü̃: —¡Nataãẽ, Pa Chauxacüx! Marü cuxca̱x nitaane, erü cuyaxõ —ñanagürü. Rü yexgumatama ngĩxca̱x nitaane. 23 Rü yexguma yema ãẽ̱xgacüpatawa nanguxgu ga Ngechuchu, rü nüxü̃ nadau ga paxetatanüxü̃ ga marü na ínamemaregüxü̃ na ngĩxü̃ iyata̱xgüxü̃ ga yema bucü. Rü ga duü̃xü̃gü rü nixáicha rü naxauxe. 24 Rü Ngechuchu ñanagürü nüxü̃ ga yema duü̃xü̃gü: —¡Ípechoxü̃ i nuã! Erü ngẽma bucü rü tama iyu. Rü ipemare —ñanagürü. Natürü nümagü ga duü̃xü̃gü rü Ngechuchuxü̃ nacugüeama. 25 Rü yexguma Ngechuchu ínachoxü̃xẽẽxgu ga duü̃xü̃gü, rü yema bucüarü ucapugu naxücu. Rü ngĩxme̱xgu nayayauxãchi, rü yexgumatama íirüda ga ngĩmax. 26 Rü guxü̃wama ga yema naãnewa, rü duü̃xü̃gü nüxü̃ nixuchigagü ga yema Ngechuchu üxü̃. 27 Rü yexguma yéma ínaxũũxgu ga Ngechuchu, rü taxre ga ngexetüxü̃ rü nawe nangẽgü. Rü tagaãcü ñanagürügü: —Pa Ngechuchux, Pa Dabítanüxü̃x, ¡cuxü̃́ tangechaü̃tümüü̃gü! —ñanagürügü. 28 Rü yexguma Ngechuchu guma ĩ ga nagu napexü̃negu naxücuxgu, rü yema taxre ga ngexetüxü̃ rü naxca̱x naxĩ. Rü Ngechuchu nüxna naca, rü ñanagürü: —¿Peyaxõgüxü̃ yiĩxü̃ na chaporaxü̃ na pexü̃ charümeẽxẽẽxü̃ca̱x? —ñanagürü. Rü nümagü nanangãxü̃gü, rü ñanagürügü: —Ngü̃, Pa Corix, tayaxõgü —ñanagürügü. 29 Rü yexguma ga Ngechuchu rü naxẽtügügu ningõgü, rü ñanagürü nüxü̃: —¡Cü pexca̱x yataane, erü peyaxõgü! —ñanagürü. 30 Rü naxca̱x nitaanegü. Rü Ngechuchu rü poraãcü nayaxucu̱xẽgü na taxúemaãma nüxü̃ na yaxugüxü̃ca̱x ga yema nüxü̃ ngupetüxü̃. 31 Natürü yema taxre rü yexguma yéma ínachoxü̃gu rü guxü̃wama ga yema naãnewa rü nüxü̃ nixugüeama ga yema Ngechuchu üxü̃. 32 Rü yexguma yema taxre ga yatü íchoü̃xguwena, rü ñuxre ga duü̃xü̃gü rü Ngechuchuxü̃tawa nanagagü ga wüxi ga yatü ga tama idexacü yerü ṉg̱oxo nawa nayexma. 33 Rü Ngechuchu ínanata̱xüchi ga yema ṉg̱oxo. Rü yexgumatama inanaxügü ga na yadexaxü̃ ga guma yatü. Rü nümagü ga duü̃xü̃gü rü naḇaixãchiãẽgü. Rü ñanagürügü: —Taguma nüxü̃ tadau i nuã tachiü̃ãnewa i ṯacü i ñaãrüü̃ ixĩxü̃ —ñanagürügü. 34 Natürü ga Parichéugü rü ñanagürügü: —Ñaã yatü rü ṉg̱oxogüarü ãẽ̱xgacü i Chatanáãrü poramaã nixĩ i ínawoxü̃ãxü̃ i ṉg̱oxogü —ñanagürügü. 35 Rü yema naãnewa rü guxü̃nema ga ĩãnegügu rü ĩãnexãcügügu nixũgüchigü ga Ngechuchu. Rü wüxichigü ga ĩãnewa, rü duü̃xü̃güarü ngutaque̱xepataü̃wa ningu̱xẽẽtaechigü. Rü duü̃xü̃gümaã nüxü̃ nixuchigü ga ore ga mexü̃ na ñuxãcü ãẽ̱xgacü na yiĩxü̃ ya Tupana. Rü nanameẽxẽẽ ga duü̃xü̃gü ga iḏaaweexü̃. Rü woo nañuxraü̃xü̃ ga norü ḏaawe nüxü̃́ yexmaxü̃, rü nanameẽxẽẽ. 36 Rü yexguma Ngechuchu nüxü̃ da̱u̱xgu ga yema muxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga naxü̃tawa ngugüxü̃, rü nüxü̃́ nangechaü̃tümüü̃gü. Yerü carnerugü ga ngearü dauruü̃ã́xü̃rüü̃ nanaxi̱xãchiãẽgü, rü tama nataãẽgü. 37 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃ ga norü ngúexü̃gü: —Aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü nangẽxma i muxũchixü̃ i duü̃xü̃gü i ímemaregüxü̃ na yaxõgüãxü̃ i Tupanaãrü ore. Natürü nanoxree̱xpü̱x i Tupanaãrü puracütanüxü̃ na namaã nüxü̃ yaxugüxü̃ca̱x i ngẽma ore. 38 Rü ngẽmaca̱x name nixĩ i duü̃xü̃güarü yora ya Tupanana naxca̱x peca i perü yumüxẽwa na yamugüãxü̃ca̱x i norü puracütanüxü̃ i orearü uruü̃gü na ngẽma duü̃xü̃gümaã nüxü̃ yaxugüxü̃ca̱x i norü ore i mexü̃ —ñanagürü ga Ngechuchu.

Mateu 10

1 Rü yexguma ga Ngechuchu, rü yema 12 ga norü ngúexü̃güca̱x naca. Rü nüxna naxãga rü nanaporaexẽẽ na ínawoxü̃ãxü̃ca̱x ga ṉg̱oxogü rü nameẽxẽẽãxü̃ca̱x ga duü̃xü̃gü ga iḏaaweexü̃ ga woo nañuxraü̃xü̃ ga ḏaawe nüxü̃́ yexmaxü̃. 2 Rü ñaã nixĩ ga naẽ́gagü ga yema 12 ga Ngechuchuarü ngúexü̃gü ga imugüxü̃. Rü natanüwa rü Chimáũ ga Pedrugu ãẽ́gacü nixĩ ga naẽru ixĩxü̃. Rü to nixĩ ga Pedrueneẽ ga Aü̃dré. Rü to nixĩ ga Chaü̃tiágu rü to nixĩ ga Chaü̃tiágueneẽ ga Cuáü̃. Rü yema taxre rü Zebedéu nanegü nixĩgü. 3 Rü togü nixĩ ga Piripi, rü Baturumé, rü Tumachi, rü Mateu ga Dumaãrü ãẽ̱xgacüca̱x dĩẽruarü yauxwa puracüchirécü. Rü togü nixĩ ga Chaü̃tiágu ga Arupéu nane, rü Tadéu. 4 Rü to nixĩ ga Chimáũ ga iporaãẽcüücü. Rü to nixĩ ga Yuda ga Icariúte ga yixcama bexma cúãcü Ngechuchuxü̃ íxuaxü̃xü̃. 5 Rü Ngechuchu nayamugü ga yema 12 ga norü ngúexü̃gü. Rü nüxna naxãga, rü ñanagürü: —¡Tãũtáma natanüwa pexĩ i ngẽma duü̃xü̃gü i tama Yudíugü ixĩgüxü̃! ¡Rü tãũtáma Chamáriacü̱̃ã̱x i duü̃xü̃güarü ĩãnegüwa pexĩ! 6 —Natürü chanaxwa̱xe i ngẽma Yudíugü i carnerugürüü̃ iyarütauxexü̃tanüwa pexĩ. 7 —¡Rü ngẽ́ma natanüwa nüxü̃ peyarüxu na marü yangaicaxü̃ ya Tupana na norü ãẽ̱xgacü yiĩxü̃! 8 —¡Rü penameẽxẽẽ̱x i ngẽma duü̃xü̃gü i iḏaaweexü̃! ¡Rü wena penamaxẽxẽẽ̱x i ngẽma duü̃xü̃gü i marü yuexü̃! ¡Rü penameẽxẽẽ̱x i ngẽma duü̃xü̃gü i chaxünemaã iḏaaweexü̃! Rü ngẽma duü̃xü̃gü i ṉg̱oxogü nawa ngẽxmagüxü̃ ¡rü nüxü̃́ ípenawoxü̱̃x! Rü tama name i penaxãtanü ega texéxü̃ perümexẽẽxgu, erü pema rü pexü̃́ nangetanümare i ngẽma pora. 9 —¡Rü tãũtáma ípingearü dĩẽruã̱xgü na perü ṯacüca̱x petaxegüxü̃ca̱x rü bai i perü choca i perü namawaü̃! ¡Rü wüxitama i pexchiru ípinge, rü bai i perü chapatu, rü bai ya perü caxü̃chigüxü̃ ya naĩxmena̱xã ípinge! Rü pemaã nüxü̃ chixu rü wüxi i puracütanüxü̃ rü name nixĩ i ngẽma duü̃xü̃ i nüxü̃́ napuracǘü̃xü̃tawa nachibü. 11 —Rü ngẽxguma wüxi ya ĩãnewa rü e̱xna wüxi ya ĩãnexãcüwa pengugügu i pemax, ¡rü naxca̱x peda̱u̱x i wüxi i duü̃xü̃ i mecümaxü̃! ¡Rü ngẽmaxü̃tagu perücho ñu̱xmatáta ipexĩãchi i ngẽma ĩãnewa! 12 —Rü ngẽxguma yima ĩpatagu pechocugu, rü meã tá nüxü̃ perümoxẽgü i ngẽma duü̃xü̃gü i ngẽ́ma ngẽxmagüxü̃ rü: “¡Tupana pexü̃ rüngü̃xẽẽ̱x!” ñaperügügü tá nüxü̃. 13 —Rü ngẽxguma ngẽma duü̃xü̃gü rü meã pexü̃ nayau̱xgu rü Tupana tá nüxü̃ narüngü̃xẽẽ. Natürü ngẽxguma tama meã pexü̃ nayau̱xgu i napatawa rü ñaperügügü tá nüxü̃: “Marü name i toxnamana taxĩ”, ñaperügügü tá. 14 —Rü ngẽxguma wüxi ya ĩwa rü e̱xna wüxi ya ĩãnewa duü̃xü̃gü tama meã pexü̃ yauxgügu rü tama nüxü̃ naxĩnüẽchaü̃gu i perü ore, ¡rü ípechoxü̃! Rü ngẽxguma ípechoü̃xgu, ¡rü meã pegü ipepagücutü i perü üxaxü̃cutü, na ngẽmawa nüxü̃ nacua̱xgüxü̃ca̱x na chixexü̃ na naxügüxü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü! 15 —Rü aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü ngẽma ngunexü̃ i nagu nagúxü̃ i naãne, rü Chodomacü̱̃ã̱x rü Gomoracü̱̃ã̱x i duü̃xü̃güarü yexera Tupana tá nanapoxcue i ngẽma duü̃xü̃gü i tama meã pexü̃ yauxgüxü̃. 16 —Dücax, ãũcümaxü̃wa pexü̃ chamugü, ngẽxgumarüü̃ i carnerugüxü̃ aigütanüwa imugüxü̃rüü̃. ¡Rü ngẽmaca̱x penaxwa̱xe i ãxtapegürüü̃ pexuãẽgü, natürü muxtucugürüü̃ taxuü̃ma i chixexü̃ pexügü! 17 —¡Rü pegüna pedaugü! Erü duü̃xü̃gü rü tá pexü̃ ínayauxü̃, rü ãẽ̱xgacügüxü̃tawa tá pexü̃ nagagü na pexü̃ napoxcuexü̃ca̱x. Rü ngutaque̱xepataü̃gügu tá pexü̃ nic̱uaixgü. 18 —Rü chaugagu tá ãẽ̱xgacügü ya tacügüpe̱xewa pexü̃ nagagü. Rü ngẽmaãcü tá chauchigagu pidexagü nape̱xewa i ngẽma ãẽ̱xgacügü rü nape̱xewa i ngẽma duü̃xü̃gü i tama Yudíugü ixĩgüxü̃. 19 —Natürü ngẽxguma ãẽ̱xgacügüpe̱xewa pexü̃ nagagügu na pexü̃ napoxcuexü̃ca̱x, ¡rü taxuca̱xtáma pexoegaãẽgü na ṯacümaã tá penangãxü̃xü̃ rü e̱xna ṯacüxü̃ tá namaã na pixuxü̃! Erü ngẽxguma nawa nanguxgu na pidexagüxü̃, rü Tupanaãẽ tá pexü̃ nangu̱xẽẽ na ṯacüxü̃ tá namaã pixuxü̃. 20 —Rü tãũtáma pema nixĩ i pidexagüxü̃, natürü Tupanaãẽ i Üünexü̃ tá nixĩ i pewa idexaxü̃. 21 —Rü nügüeneẽgüwa rü tá nügü ínaxuaxü̃gü na ãẽ̱xgacügü yama̱xgüxü̃ca̱x. Rü ngẽxgumarüü̃ tá ta nanatügü rü naxãcügüxü̃ ínaxuaxü̃gü, rü naxãcügü rü nanatügüxü̃ tá ínaxuaxü̃gü na ãẽ̱xgacügü tüxü̃ ima̱xgüxü̃ca̱x. 22 —Rü chaugagu tá guxü̃ i duü̃xü̃gü pexchi naxaie. Natürü yíxema aixcüma yaxõõmáxẽ i chorü ore rü tama choxü̃ ítáxe, rü yíxema tá tixĩ ya nayaxúxe i ngẽma maxü̃ i taguma gúxü̃. 23 —Rü ngẽxguma wüxi ya ĩãnewa rü duü̃xü̃gü pexü̃ daixchaü̃gu, rü name nixĩ i pibuxmü ya yima ĩãnewa, rü náĩ ya ĩãnewa pexĩ. Rü aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü tãũtáma guxü̃ne ya Yudíugüarü ĩãnewa pengugü naxü̃pa na chataeguxü̃ i chomax. 24 —Rü taxuü̃ma i wüxi i ngúexü̃ rü norü ngúexẽẽruü̃xü̃ narüyexera. Rü taxuü̃ma i wüxi i coriarü duü̃xü̃ rü norü corixü̃ narüyexera. 25 —Rü ngẽma norü ngúexẽẽruü̃xü̃ üpetüxü̃rüü̃ tátama nüxü̃ naxüpetü i ngẽma norü ngúexü̃. Rü ngẽma norü corixü̃ üpetüxü̃rüü̃ tátama nüxü̃ naxüpetü i ngẽma norü duü̃xü̃. Rü ngẽxguma duü̃xü̃gü rü ṉg̱oxo i Bechebú choxü̃ nawogüegu, ¿rü ñuxãcü tá pexü̃ naxu i pemax? 26 —Rü ngẽmaca̱x ¡tãxṹ i nüxü̃ pemuü̃ẽxü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü! Erü guxü̃ma i ngẽma cúãcü üxü̃ rü tá nango̱xoma. Rü guxü̃ma i ngẽma ñu̱xma duü̃xü̃güca̱x ẽxü̃guxü̃, rü yixcüra rü tá nüxü̃ nacua̱xgüama. 27 —Rü guxü̃ma i ngẽma pemaãxĩcatama nüxü̃ chixuxü̃, ¡rü meã duü̃xü̃güca̱x penango̱xẽẽ̱x! Rü guxü̃ma i ngẽma bexma pemaã nüxü̃ chixuxü̃, ¡rü tagaãcü guxü̃ i duü̃xü̃gümaã nüxü̃ pixu! 28 —¡Rü tãxṹ i nüxü̃ pemuü̃ẽxü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü i pexü̃ daixchaü̃xü̃! Erü taxünexü̃xĩcatama nima̱xgü. ¡Natürü name nixĩ i nüxü̃ pemuü̃ẽ ya yima Tupana! Erü nüma nüxü̃́ nangẽxma i pora na yamáãxü̃ca̱x i pexene rü na napoxcuãxü̃ca̱x i peãẽ rü ta i ngẽ́ma ngextá ṉg̱oxogüxü̃ ínapoxcuxü̃wa. 29 —¿Tama e̱xna wüxitachinü i dĩẽrugu namaã petaxe i taxre i werixacügü? Natürü bai i wüxi i ngẽma werixacü rü ñaxtüanegu nangu, ega tama nanaxwa̱xegu ya Penatü ya Tupana. 30 —Rü woo i peyae rü Tupana rü wüxichigü rü nayaxugü, rü nüxü̃ nacua̱x na ñuxre ngẽxmaxü̃. 31 —Rü ngẽmaca̱x ¡tãxṹ i pemuü̃ẽxü̃! Erü pema rü muxü̃ma i werixacügüarü yexeraxüchi pexü̃ nangechaü̃ ya Tupana. 32 —Rü guxãma ya texé i ñoma i naãnewa i duü̃xü̃güpe̱xewa tügü ixuxe na chorü duü̃xü̃ tiĩxü̃, rü choma rü tá ta Chaunatü ya daxũgucüpe̱xewa tüxü̃ chixu na chorü duü̃xü̃ tiĩxü̃ i tümax. 33 —Natürü texé ya ñoma i naãnewa i duü̃xü̃güpe̱xewa tügü ixuxe na tama chorü duü̃xü̃ tiĩxü̃, rü choma rü tá ta Chaunatü ya daxũgucüpe̱xewa tüxü̃ chixu na tama chorü duü̃xü̃ tiĩxü̃ i tümax. 34 —Rü tama name i nagu perüxĩnüẽ na núma chaxũxü̃ na guxü̃ i duü̃xü̃gü rü wüxigu naxĩnüẽxü̃ca̱x. Natürü pemaã nüxü̃ chixu rü núma chaxũ na chaugagu yatoyexü̃ca̱x i duü̃xü̃gü. 35 —Rü nuã chaxũ na wüxi ya yatü rü tama nanatümaã wüxigu naxĩnüxü̃ca̱x, rü wüxi i paxü̃ rü tama naẽmaã wüxigu naxĩnüxü̃ca̱x, rü wüxi i naneã̱x rü tama ngĩ̱xẽmaã na wüxigu naxĩnüxü̃ca̱x. 36 —Rü ngẽmaãcü wüxi ya ĩwa, rü nügütanüxü̃maã tátama naxuwanüã̱xgü. 37 —Rü yíxema texé ya choxü̃ na tangechaü̃xü̃ãrü yexera tümanatüxü̃ rü e̱xna tümaẽxü̃ ngechaü̃xẽ, rü taxucürüwama chorü duü̃xü̃ tixĩ. Rü yíxema texé ya choxü̃ na tangechaü̃xü̃ãrü yexera tümanexü̃ rü e̱xna tümaxãcüxü̃ ngechaü̃xẽ, rü taxucürüwama chorü duü̃xü̃ tixĩ. 38 —Rü yíxema tama yaxna namaã ĩnüxẽ i ngẽma guxchaxü̃gü i chaugagu tümaca̱x ínguxü̃ rü ngẽmaãcü chowe rüxũxẽ, rü taxucürüwama chorü duü̃xü̃ tixĩ. 39 —Rü texé ya tügü maxẽẽchaü̃xẽ rü tá itayarütaxu. Natürü texé ya chauxca̱x yuxe rü tá tanayaxu i maxü̃ i taguma gúxü̃. 40 —Rü texé ya pexü̃ yaxúxe rü choxü̃ nixĩ i tayaxuxü̃. Rü texé ya choxü̃ yaxúxe rü yima núma choxü̃ mucü ya Chaunatüxü̃ nixĩ i tayaxuxü̃. 41 —Rü texé ya wüxi i orearü uruü̃ i Tupana ngẽ́ma muxü̃xü̃ yaxúxe, rü ngẽmatama ãmare i wüxi i orearü uruü̃ yaxuxü̃raü̃xü̃ tátama tayaxu. Rü texé ya wüxi i yatü i mecümaxü̃xü̃ yaxúxe erü namecüma, rü ngẽmatama ãmare i wüxi i yatü i mecümaxü̃ yaxuxü̃raü̃xü̃ tátama tayaxu. 42 —Rü texé ya wüxi i pochiyuãcu i dexá i ga̱u̱xchiüxü̃ nüxna ãxẽ i ngẽxü̃rüüxü̃ i chorü buxü̃gü i chowe rüxĩxü̃, rü aixcümaxü̃chi tá tanayaxu i tümaãrü ãmare —ñanagürü ga Ngechuchu.

Mateu 11

1 Rü yexguma nüxü̃ nachauxgu ga Ngechuchu ga na yaxucu̱xẽgüãxü̃ ga yema 12 ga norü ngúexü̃gü, rü inaxũãchi ga yéma na duü̃xü̃güxü̃ nangúexẽẽxü̃ca̱x rü naxunagüãxü̃ca̱x ga ore ga mexü̃ ga guxü̃ne ga ĩãnegü ga yema naãnewa yexmagünewa. 2 Rü Cuáü̃ ga baiü̃xẽẽruü̃ rü napoxcu. Natürü nüxü̃ nacuáchiga ga yema Ngechuchu üxü̃. Rü yemaca̱x ga Cuáü̃ rü Ngechuchuxü̃tawa nanamugü ga ñuxre ga norü duü̃xü̃gü na nüxna yacagüxü̃ca̱x rü aixcüma Cristu ga nüxü̃ ínaṉg̱uxẽẽgücü yiĩ, rü e̱xna to tá yiĩ ya Cristu. 4 Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü nüxü̃ ga yema duü̃xü̃gü: —¡Pewoegu rü Cuáü̃maã nüxü̃ peyarüxu i ngẽma pematama nüxü̃ pedaugüxü̃ rü nüxü̃ pexĩnüẽxü̃! 5 —¡Rü namaã nüxü̃ pixu rü ngẽma ngexetügüxü̃ rü marü nidauchigü, rü ngẽma ichixeparaxü̃ rü marü inachigü, rü ngẽma chaxüneã̱xgüxü̃ rü marü naxca̱x nitaanegü, rü ngẽma ngauchi̱xẽgüxü̃ rü marü ningo̱xnamachi̱xẽgü, rü ngẽma yuexü̃ rü wenaxãrü namaxẽ, rü ngẽma ngearü ngẽmaxü̃ã̱xgüxü̃ rü marü namaã nüxü̃ tixu i Tupanaãrü ore i mexü̃! 6 Rü tataãẽ ya yíxema texé ya tama choxü̃ rüxoxe —ñanagürü ga Ngechuchu. 7 Rü yexguma nawoegu̱xgu ga yema Cuáü̃ ga baiü̃xẽẽruü̃ãrü duü̃xü̃gü, rü Ngechuchu inanaxügü ga guma Cuáü̃chiga na yadexaxü̃. Rü ñanagürü nüxü̃ ga duü̃xü̃gü: —¿Ṯacü nixĩ ga pema ípeyadaugüxü̃ ga dauxchitawa ga ngextá taxúema íxãpataxü̃wa? —¿E̱xna wüxi ga ngẽxü̃rüüxü̃mare ga yatü ga ñoma dexne ga buanecü yaxĩã̱xtanücüüxẽẽcürüü̃ ixĩxü̃ nixĩ ga ípeyadaugüxü̃? 8 —Rü e̱xna ega tama guma ípeyadaugügu, ¿rü ṯacü nixĩ ga ípeyadaugüxü̃? ¿E̱xna wüxi ga yatü ga poraãcü nügü nga̱xãẽxü̃ yiĩxü̃ ga ípeyadaugüxü̃? Pema nüxü̃ pecua̱x i ngẽma poraãcü nügü nga̱xãẽgüxü̃ rü ãẽ̱xgacügü ya tacügüpatawa nangẽxmagü. 9 —¿Ṯacü e̱xna nixĩ ga ípeyadaugüxü̃? ¿E̱xna wüxi ga Tupanaãrü orearü uruü̃xü̃? Ngẽmáãcü aixcüma yema nixĩ ga ípeyadaugüxü̃. Rü pemaã nüxü̃ chixu rü Cuáü̃ ya baiü̃xẽẽruü̃ rü tama wüxi i ngẽxü̃rüüxü̃mare i Tupanaãrü orearü uruü̃ nixĩ. 10 —Rü Cuáü̃chiga nixĩ ga naxümatüxü̃ ga yema Tupanaãrü ore ga ñaxü̃: “Cupe̱xegu chayamu i chorü orearü ngeruü̃ na cuxca̱x namexẽẽãxü̃ca̱x i duü̃xü̃güarü maxü̃”, ñaxü̃. 11 —Rü aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü guxü̃ i duü̃xü̃gütanüwa rü nataxuma i Tupanaãrü orearü uruü̃ i Cuáü̃ ya baiü̃xẽẽruü̃ãrü yexera ixĩxü̃. Natürü yíxema Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa wixwexüchi üxe, rü Cuáü̃ãrü yexera tixĩ. 12 —Rü yexguma noxri ínanguxgu ga Cuáü̃ ga baiü̃xẽẽruü̃, rü inaxügü ga duü̃xü̃güaxü̃́ na poraãcü nangúchaü̃xü̃ na yachocuxü̃ca̱x i ngextá Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa. Rü ñu̱xma rü muxü̃ma i duü̃xü̃gü rü poraãcüxüchima nüxü̃́ nangúchaü̃ na ngẽ́ma yachocuxü̃ca̱x. 13 —Rü guxü̃ma ga Tupanaãrü orearü uruü̃güarü orewa, rü ore ga mugü ga Moĩché ümatüxü̃wa rü nüxü̃ nixuchigagü na ínanguégaxü̃ ya Cristu na ãẽ̱xgacü na yiĩxü̃ca̱x. Rü yemaãcü nixĩ ñu̱xmata ínangu ga Cuáü̃. 14 —Rü ngẽxguma chi peyaxõgüchaü̃gu i ñaã chorü ore, rü pemaã nüxü̃ chixu rü Cuáü̃ ya baiü̃xẽẽruü̃ nixĩ ya yima yanguxẽẽcü ga yema ore ga guma nuxcümaü̃cü ga orearü uruü̃ ga Ería ga ípenaṉg̱uxẽẽcüchiga ümatüxü̃. 15 —Rü yíxema ãchi̱xẽgüxe, ¡rü naga taxĩnüẽ i ngẽma ore! —ñanagürü. 16 Rü ñanagürü ta ga Ngechuchu: —¿Ṯacügu tá chanangu i ñaã duü̃xü̃gü i ñu̱xma maxẽxü̃? Maneca ñaã duü̃xü̃gü rü taxumaãma nataãẽgü ngẽxgumarüü̃ i ñuxre i buxü̃gü i nügümaã ĩã̱xtüwa rütogüxü̃, rü íxĩnüca̱xwa̱xegüxü̃, rü tagaãcü namücügüxü̃ ñagüxü̃: 17 “Marü wowerumaã pexca̱x tapaxetagü, natürü tama ípixü̃ãchitanüxü̃. Rü marü ngechaü̃ i wiyaegu pexca̱x tawiyaegü, natürü tama pexauxe”, ñagüxü̃. Rü ngẽma buxü̃gürüü̃ nixĩ i ñaã duü̃xü̃gü. 18 —Yerü núma naxũ ga Cuáü̃ ga baiü̃xẽẽruü̃ rü tama pãũ nangõ̱x rü tama binu nayaxaxü. Rü yexguma ga nümagü rü: “Naṉg̱oxoã̱x” ñanagürügü nüxü̃. 19 —Rü ñu̱xũchi núma chaxũ i choma ya Tupana Nane na duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃. Rü choma rü õna changõ̱x rü binu chayaxaxü. Rü ngẽxguma i nümagü rü taanüxü̃chixü̃ rü ngãxwa̱xexü̃ choxü̃ nawogüe. Rü nüxü̃ nixugüe rü pecaduã̱xgüxü̃maã chaxãmücü, rü namaã chaxãmücü i ngẽma duü̃xü̃gü i Dumaãrü ãẽ̱xgacüca̱x dĩẽru ngĩxü̃ ideetanüxü̃. Natürü Tupanaãrü cua̱x rü meãma nango̱x tümawa ya yíxema aixcüma nawe rüxĩxẽ —ñanagürü ga Ngechuchu. 20 Rü yexguma ga Ngechuchu rü inanaxügü ga na yangagüãxü̃ ga yema duü̃xü̃gü ga guma ĩãnegücü̱̃ã̱x ga ngextá yexeraãcü ínaxüaxü̃wa ga taxü̃ ga mexü̃gü ga Tupanaãrü poramaã naxüxü̃. Rü poraãcü nayangagü, yerü yema duü̃xü̃gü rü tama nüxü̃ narüxoe ga norü chixexü̃. 21 Rü ñanagürü ga Ngechuchu: —Rü wüxi i ngechaü̃ nixĩ i pexca̱x, Pa Corachíü̃cü̱̃ã̱xgü rü Pa Bechaídacü̱̃ã̱xgüx, yerü yexguma chi Tiruarü ĩãnewa rü Chidã́ũãrü ĩãnewa chanaxü̱xgu ga yema mexü̃gü ga cua̱xruü̃gü ga Tupanaãrü poramaã petanüwa chaxüxü̃, rü woo ga na poraãcü yachixexü̃ ga yema duü̃xü̃gü rü nuxcümama chitama nüxü̃ narüxoe ga yema nacüma ga chixexü̃, rü poraãcüxüchi chima nügümaã nangechaü̃gü rü naxauxe, yerü chi nügü nicua̱xãchitanü ga na yapecaduã̱xgüxü̃. 22 —Natürü pemaã nüxü̃ chixu rü ngẽma ngunexü̃ i Tupana nagu napoxcuexü̃ i pecaduã̱xgüxü̃, rü ngẽma ngunexü̃gu rü Tirucü̱̃ã̱xgü rü Chidã́ũcü̱̃ã̱xgüarü yexera tá pexü̃ napoxcue i pemax, Pa Corachíü̃cü̱̃ã̱xgü rü Bechaídacü̱̃ã̱xgüx. 23 —Rü pemax, Pa Capernáũcü̱̃ã̱xgü i Duü̃xü̃güx, ¿rü pema nagu perüxĩnüẽgu rü daxũguxü̃ i naãnewa tá ipexĩxü̃? Pemaã nüxü̃ chixu rü naãnetüü̃wa i ngextá Tupana Chatanáxü̃ ípoxcuxü̃wa tá nixĩ i pewogüxü̃. Rü yexguma chi Chodomaãrü ĩãnewa chanaxü̱xgu ga yema mexü̃gü ga cua̱xruü̃gü ga Tupanaãrü poramaã petanüwa chaxüxü̃, rü guma ĩãne ga nuxcüma norü pecadugagu iyarüxoxü̃ne rü ñu̱xma rü chi nangẽxma. 24 —Natürü pemaã nüxü̃ chixu rü ngẽma ngunexü̃ i Tupana nagu napoxcuexü̃ i pecaduã̱xgüxü̃, rü ngẽma ngunexü̃gu rü Chodomacü̱̃ã̱xgüarü yexera tá pexü̃ napoxcue i pemax, Pa Capernáũcü̱̃ã̱xgüx —ñanagürü. 25 Rü yexguma rü ñaãcü nayumüxẽ ga Ngechuchu, rü ñanagürü: —Pa Chaunatü ya Daxũguxü̃ i Naãne rü Ñoma i Naãneãrü Yorax, cuxü̃ chicua̱xüü̃, erü ñaã chorü ngúexü̃güxü̃ nüxü̃ cucua̱xẽẽ i ñaã ore i naxchaxwa iquicúxü̃ i duü̃xü̃gü i ñoma i naãnewa nüxü̃ cua̱xüchigüxü̃. 26 —Rü moxẽ cuxna chaxã, Pa Chaunatüx, erü cuma cunaxwa̱xe na ngẽmaãcü cunaxüxü̃ —ñanagürü. 27 Rü ñanagürü ta ga Ngechuchu: —Chaunatü choxna nanaxã i guxü̃ma i ṯacü i ngẽxmaxü̃. Rü Chaunatüxicatama choxü̃ nacua̱x na texé chiĩxü̃ i choma i Nane. Rü tama guxü̃ma i duü̃xü̃gü aixcüma nüxü̃ nacua̱x na texé yiĩxü̃ ya Chaunatü. Rü choma ya Nane, rü ngẽma duü̃xü̃gü i Chaunatüxü̃ nüxü̃ chadauxẽẽchaü̃xü̃xĩcatama nixĩ i aixcüma nüxü̃ cua̱xgüxü̃ na texé yiĩxü̃ ya Chaunatü. 28 —¡Rü nuã chauxü̃tawa pexĩ i guxãma i pema i ngẽma nuxcümaü̃xü̃ i mugüarü auregu ipaexe rü guxãma i pema ya ngechaü̃güxe! Rü choma tá pexü̃ icharüngü̃ẽxẽẽ. 29 —¡Rü penayau̱x i ngẽma pemaã nüxü̃ chixuxü̃ rü chauxü̃tawa naxca̱x pengúe! Erü choma rü yaxna pemaã chaxĩnü rü taguma chaugü ícharüta. Rü chauxü̃tawa tá nüxü̃ ipeyangau i perü taãẽ i aixcüma ixĩxü̃. 30 —Erü ngẽma pexü̃ chamuxü̃ rü natauxcha na naga pexĩnüẽxü̃. Rü ngẽma naxca̱x pexna chaca̱xü̃ rü tama naguxcha na penaxüxü̃ —ñanagürü ga Ngechuchu.

Mateu 12

1 Rü wüxi ga ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu rü Ngechuchu rü norü ngúexü̃gümaã trigunecügu nixũ. Rü nataiyae ga norü ngúexü̃gü, rü yemaca̱x inaxĩãcüma yoxocüne triguta nicãũẽtanü, rü inayangṍẽtanü. 2 Rü yexguma yemaxü̃ nadaugügu ga Parichéugü rü ñanagürügü Ngechuchuxü̃: —Dücax i curü ngúexü̃gü rü chixexü̃ naxüe. Erü ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu napuracüe, rü nachu̱xu nixĩ i ngẽma —ñanagürügü. 3 Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü: —¿Taguma e̱xna poperawa nüxü̃ pedau ga ṯacü na naxüxü̃ ga nuxcümaü̃cü ga ãẽ̱xgacü ga Dabí ga yexguma nataiya̱xgu ga nüma rü natanüxü̃gü? 4 —Rü Tupanapatagu naxücu rü nanangõ̱x ga yema pãũ ga üünexü̃ ga Dabíca̱x rü natanüxü̃güca̱x chu̱xuxü̃ ga na nangõ̱xgüãxü̃. Yerü paigüca̱xicatama nixĩ ga yema pãũ. 5 —Rü pemax, Pa Parichéugüx ¿taguma e̱xna nawa pengúe ga yema ore ga mugüpanegu Moĩché ümatüxü̃ ga ñaxü̃ rü marü name i paigü rü ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu napuracüe i tupauca ya taxü̃newa? Rü ngẽma rü tama wüxi i pecadu nixĩ naxca̱x i ngẽma paigü. 6 —Natürü pemaã nüxü̃ chixu rü nuã petanüwa nangẽxma i wüxi i duü̃xü̃ i tupauca ya taxü̃neãrü yexera ixĩxü̃ i Tupanape̱xewa. 7 —Natürü pema rü tama nüxü̃ pecua̱x i ñuxũ ñaxü̃chiga nixĩ i ngẽma Tupanaãrü ore i ümatüxü̃ i ñaxü̃: “Choma rü tama chanaxwa̱xe i chauxca̱x peyama̱x i carnerugü, natürü chanaxwa̱xe i togü pexü̃́ nangechaü̃tümüü̃gü”, ñaxü̃. Rü ngẽxguma chi meã nüxü̃ pecua̱xgügu i ngẽma ore, rü tãũ chima chixri nachiga pidexagü i ñaã chorü ngúexü̃gü i taxuü̃ma i chixexü̃ ügüxü̃ i Tupanape̱xewa. 8 —Rü choma i Tupana Nane na duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃, rü aixcüma ngü̃xchigaarü yora chixĩ —ñanagürü ga Ngechuchu. 9 Rü yexguma yema nachicawa ínaxũũxgu ga Ngechuchu, rü guma ĩãneãrü ngutaque̱xepataü̃gu naxücu. 10 Rü yéma nayexma ga wüxi ga yatü ga norü wüxichacüüwa yumécü. Rü nümagü ga Parichéugü rü naxca̱x nadaugü ga ñuxãcü norü ãẽ̱xgacügüxü̃tawa Ngechuchuxü̃ na ínaxuaxü̃güxü̃. Rü yemaca̱x Ngechuchuna nacagüe, rü ñanagürügü: —¿Namexü̃ yiĩxü̃ na texé naxca̱x yataanexẽẽxü̃ i wüxi i ḏaawexü̃ i ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu? —ñanagürügü. 11 Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü: —¿Texé i petanüwa rü ngẽxguma chi ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu wüxi i perü carneru puchugu nguxgu, rü taux e̱xna i ngẽxgumatama ípeyadaugüxü̃ rü ípenatúãchixü̃ woo ngü̃xchigaarü ngunexü̃ yixĩgu? 12 —Natürü Tupanape̱xewa rü wüxi i duü̃xü̃ rü poraãcüxüchima wüxi i carneruarü yexera nixĩ. Rü ngẽmaca̱x name nixĩ i mexü̃ taxü i woo ngü̃xchigaarü ngunexü̃ yixĩgu —ñanagürü. 13 Rü ñu̱xũchi ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃ ga guma yatü ga yumécü: —¡Iyarüwe̱xãchime̱xẽ! —ñanagürü. Rü guma yatü rü inayarüwe̱xãchime̱xẽ, rü yexgumatama narümeme̱x, rü naĩ ga naxme̱x ga mexü̃nerüü̃ nixĩ. 14 Rü yexguma yemaxü̃ nadaugügu ga Parichéugü, rü ínachoxü̃ ga yéma. Rü inanaxügüe na naxca̱x nadaugüxü̃ ga ñuxãcü tá na Ngechuchuxü̃ yama̱xgüxü̃. 15 Rü yexguma Ngechuchu nüxü̃ cuáchigagu na Parichéugü na yama̱xgüchaü̃xü̃, rü ínaxũxũ ga guma ĩãnewa. Rü muxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü nawe narüxĩ. Rü nüma ga Ngechuchu rü nanameẽxẽẽ ga guxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü ga iḏaaweexü̃. 16 Rü duü̃xü̃güna naxãga na tama nüxü̃ yaxugüexü̃ca̱x na texe na yiĩxü̃ ga nümax. 17 Rü yemaãcü nanaxü ga Ngechuchu na yanguxẽẽãxü̃ca̱x ga yema ore ga nuxcümaü̃cü ga Tupanaãrü orearü uruü̃ ga Ichaía nüxü̃ ixuxü̃ ga ñaxü̃: 18 “Daa nixĩ ya chorü duü̃xü̃ ya chomatama nüxü̃ chaxunetacü rü nüxü̃ changechaü̃cü rü namaã chataãẽxü̃chicü. Rü Chauãẽ i Üünexü̃ rü nüxna tá chanamu. Rü nüma tá guxü̃ i duü̃xü̃gü i tama Yudíugü ixĩgüxü̃maã nüxü̃ nixu i ore i mexü̃ i aixcüma ixĩxü̃. 19 Rü tagutáma ngextá texémaã niporagacüü rü taxúemaãtáma ngextá nipura. Rü tagutáma texé ĩãneãrü cayegüwa nüxü̃ taxĩnü na natagaxü̃. 20 Rü nüma rü tãũtáma nanadai i ngẽma duü̃xü̃gü i norü õwa turaexü̃, rü tãũtáma inayanaxoxẽẽ i ngẽma duü̃xü̃gü i írarüwatama yaxõgüxü̃. Rü ngẽmaãcü tá nixĩ ñu̱xmatáta guxü̃ i naãnewa nangu i ngẽma norü ore i aixcüma ixĩxü̃. 21 Rü guxü̃ i duü̃xü̃gü i tama Yudíugü ixĩgüxü̃ rü tá naxca̱x naxĩ na ngẽmaãcü naxü̃tawa nayauxgüãxü̃ca̱x i norü maxü̃ i taguma gúxü̃”, ñanagürü ga Ichaía. 22 Rü Ngechuchuxü̃tawa nanagagü ga wüxi ga yatü ga ṉg̱oxoã́cü ga ngexetücü rü tama idexacü. Rü Ngechuchu nanamexẽẽ. Rü guma yatü rü yexgumatama nidauchi rü nidexa. 23 Rü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü naḇaixãchiãẽgü ga yexguma yemaxü̃ nadaugügu. Rü ñanagürügü: —¿Taux e̱xna daa yiĩxü̃ ya Dabí nane ya Cristu? —ñanagürügü. 24 Natürü yexguma yemaxü̃ naxĩnüẽgu ga Parichéugü, rü ñanagürügü: —Ñaã yatü i Ngechuchu, rü ṉg̱oxogünatü i Bechebúarü poramaã nixĩ i ínawoxü̃ãxü̃ i ṉg̱oxogü —ñanagürügü. 25 Natürü nüma ga Ngechuchu rü nüxü̃ nacua̱xama ga ṯacügu na naxĩnüẽxü̃. Rü yemaca̱x ñanagürü nüxü̃: —Ngẽxguma chi wüxi i nachiü̃ãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü nügü itoyegu rü nügütanüwa chitama nügü nadaixgu, rü nügü chitama nagu̱xẽẽ. Rü ngẽxguma chi wüxi ya ĩãnecü̱̃ã̱x rü e̱xna wüxi ya ĩcü̱̃ã̱x nügümaã nuẽẽchagu rü nügü nadaixgu, rü nügü chitama nagu̱xẽẽ. 26 —Rü ngẽxguma chi Bechebú nügütama íta̱xüchigu rü nügütama yama̱xgu, ¿rü ñuxãcü chi ãẽ̱xgacüecha yiĩxü̃? 27 —Rü pemax, Pa Parichéugüx, rü choxü̃ pixuxgu rü Bechebúarü poramaã íchanawoxü̃ i ṉg̱oxogü. Natürü ngẽxguma chi Bechebúarü poramaã íchanawoü̃xgu i ṉg̱oxogü, ¿rü texéarü poramaã nixĩ i perü ngúexü̃gü rü ínawoxü̃ãxü̃ i ṉg̱oxogü? Rü dücax, rü ngẽma perü ngúexü̃gütama nixĩ i pexca̱x nango̱xẽẽxü̃ na ípetüexü̃. 28 —Natürü pemaã nüxü̃ chixu rü aixcüma Tupanaãẽ i Üünexü̃ãrü poramaã nixĩ i íchanawoxü̃xü̃ i ṉg̱oxogü. Rü ngẽmawa pexü̃ nüxü̃ chacua̱xẽẽ na marü núma petanüwa nanguxü̃ ya Tupana, na perü ãẽ̱xgacü yiĩxü̃ca̱x. 29 —¿Rü ñuxãcü texé wüxi ya yatü ya poracüpatagu taxücu na tanapuxü̃xü̃ca̱x i norü ngẽmaxü̃gü, ega tama tayana̱ĩ̱xiragu i noxrix? Rü ngẽxguma tayana̱ĩ̱xiraguxicatama nixĩ i nüxna tanapuxü̃xü̃ i norü ngẽmaxü̃gü ya yima yatü ya poracü. 30 —Rü yíxema tama choxü̃ ngechaü̃xẽ rü chauxchi taxai. Rü yíxema tama choxü̃ rüngü̃xẽẽ́xẽ na Tupanaca̱x tananutaque̱xexü̃ i duü̃xü̃gü rü chauxchawa tanangianexẽẽ. 31 —Rü ngẽmaca̱x pemaã nüxü̃ chixu rü Tupana tá nüxü̃́ nüxü̃ nangechaü̃ i guxü̃ma i pecadugü i duü̃xü̃gü ügüxü̃ rü guxü̃ma i norü dexagü i chixexü̃. Natürü yíxema Tupanaãẽ i Üünexü̃maã ṯacü ixugüxe, rü Tupana rü tagutáma tüxü̃́ nüxü̃ nangechaü̃ i ngẽma chixexü̃. 32 —Rü guxãma ya texé ya ṯacü chomaã ixugüxe rü Tupana tá tüxü̃́ nüxü̃ nangechaü̃ i ngẽma. Natürü texé ya Tupanaãẽ i Üünexü̃maã ṯacü ixugüxe, rü Tupana rü tagutáma tüxü̃́ nüxü̃ nangechaü̃ i ngẽma, rü bai i ñoma i naãnewa, rü bai i daxũguxü̃ i naãnewa. 33 —Rü ngẽxguma wüxi i nanetü rü namexgu, rü norü o rü ta name. Natürü ngẽxguma wüxi i nanetü rü nachixe̱xgu, rü norü o rü ta nachixe. Rü wüxi i nanetü rü norü owa nixĩ i nüxü̃ icuáxü̃ ngoxi name rü e̱xna tama. 34 —Pa Ãxtapearü Duü̃xü̃güx, ¿ñuxãcü i mexü̃ i orexü̃ pixuxü̃ ega pematama rü pichixecümagu? Erü ngẽma ore i pea̱xmaã nüxü̃ pixuxü̃ rü peãẽwa nixĩ i ne naxũxü̃. 35 —Wüxi ya mecü ya yatü rü mexü̃ i orexü̃ nixu, erü naãẽwa rü aixcüma mexü̃gu narüxĩnü. Natürü wüxi i yatü i chixecümaxü̃ rü chixexü̃ i orexü̃ nixu, erü naãẽwa rü chixexü̃gu narüxĩnü. 36 —Rü choma pemaã nüxü̃ chixu rü ngẽma ngunexü̃ i nagu nagúxü̃ i naãne, rü Tupana rü tá nüxna naca i guxü̃ i duü̃xü̃gü naxca̱x i guxü̃ma i ore i chixexü̃ i nüxü̃ yaxuxü̃ i ñoma i naãnewa. 37 —Erü ngẽma curü dexagüwa rü Tupana tá cuxü̃ nangugü, rü tá cumaã nüxü̃ nixu ngoxita cume i nape̱xewa rü e̱xna tama —ñanagürü ga Ngechuchu. 38 Rü yexguma rü ñuxre ga Parichéugü rü Yudíugüarü ngúexẽẽruü̃gü ga ore ga mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃ rü ñanagürügü Ngechuchuxü̃: —Pa Ngúexẽẽruü̃x, cuxü̃ tadauxchaü̃ na cunaxüxü̃ i wüxi i cua̱xruü̃ i mexü̃ i Tupanaãrü poramaã cuxüxü̃ —ñanagürügü. 39 Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Ñaã duü̃xü̃gü i chixecümagüxü̃ rü tama yaxõgüxü̃ rü naxca̱x ínacagü i wüxi i cua̱xruü̃ i mexü̃ i Tupanaãrü poramaã üxü̃. Natürü yema cua̱xruü̃ ga nuxcümaü̃cü ga Tupanaãrü orearü uruü̃ ga Yonáxü̃ ngupetüxü̃xü̃xĩca tátama nadaugü. Rü taxuü̃táma i to i cua̱xruü̃ nüxü̃ tadauxẽẽ i ñaã duü̃xü̃gü. 40 —Rü yexgumarüü̃ ga Yoná ga tomaẽ̱xpü̱x ga ngunexü̃ rü tomaẽ̱xpü̱x ga chütaxü̃ choxni ga taxü̃ ga bayenaãnüwa na nayexmaxü̃ rü wenaxãrü na nangóxü̃, rü ngẽxgumarüü̃ tá ta nixĩ i choma i tomaẽ̱xpü̱x i ngunexü̃ rü tomaẽ̱xpü̱x i chütaxü̃ i chatáxü̃wa changẽxmaxü̃. Natürü wena táxarü chango̱x. 41 —Rü ngẽxguma naãneãrü gu̱xgu rü Tupana rü ñaã duü̃xü̃güna nacaxgu i norü pecaduchiga, rü nuxcümaü̃güxü̃ ga Nínibecü̱̃ã̱x ga duü̃xü̃gü rü tá inachigü. Rü Tupanape̱xewa tá ínanaxuaxü̃gü i ñaã duü̃xü̃gü i ñu̱xma maxẽxü̃. Yerü nümagü ga Nínibecü̱̃ã̱x rü nüxü̃ narüxoe ga nacümagü ga chixexü̃ ga yexguma Yoná namaã nüxü̃ ixuxgu ga Tupanaãrü ore. Natürü ñu̱xma nuã petanüwa nangẽxma i wüxi i Yonáãrü yexera ixĩxü̃. 42 —Rü ngẽxguma naãneãrü gu̱xgu rü Tupana rü ñaã duü̃xü̃güna nacaxgu i norü pecaduchiga, rü ngĩma ga nuxcümaü̃cü ga Chabaaneãrü ãẽ̱xgacü rü tá iichi. Rü tá íinaxuaxü̃ i ñaã duü̃xü̃gü i ñu̱xma maxẽxü̃. Yerü ngĩma rü yaxü̃waxüchi ne ixũ na ãẽ̱xgacü ga Charumóũxü̃ naxĩnüxü̃ca̱x ga ñuxãcü poraãcü nüxü̃ na nacua̱xüchixü̃. Natürü ñu̱xma nuã petanüwa nangẽxma i wüxi i Charumóũãrü yexera ixĩxü̃. 43 —Rü ngẽxguma wüxi i ṉg̱oxo rü wüxi ya yatüwa ínaxũũxgu, rü dauxchitawa i ngextá taxúema íxãpataxü̃wa rü nu ne nanaxũmare. Rü naxca̱x nadau na ngexta na nangü̃xü̃ca̱x. Rü ngẽxguma taxuxguma nüxü̃ iyangauxgu na ngexta nangü̃ẽ́gaxü̃, rü nagu narüxĩnü na wena nataeguxü̃ naxca̱x ya yima yatü ga noxri nawa ínaxũxũchirécü. Rü ngẽxguma nataegugu, rü nüxü̃ inayangau ya yima yatü na wüxi ya ĩ ya ngẽãcúne rü mexẽẽ́ne rü meã nabixichinerüü̃ na yiĩxü̃. 45 —Rü ngẽma ṉg̱oxo rü ínixũ rü naxca̱x nayadau i to i 7 i ṉg̱oxogü i norü yexera i chixexü̃. Rü guxü̃ma i ngẽma rü yima yatügu nayachocu, rü ngẽxma naxãchiü̃gü. Rü ngẽxguma ya yima yatü rü noxriarü yexera nachixe. Rü ngẽxgumarüü̃ tá ta nüxü̃ naxüpetü i ñaã duü̃xü̃gü i chixecümagüxü̃ —ñanagürü ga Ngechuchu. 46 Rü yexguma duü̃xü̃gümaã íyadexayane ga Ngechuchu, rü yéma tangu ga naẽ rü naẽneẽgü. Rü ĩpataarü düxétügu tarücho, rü Ngechuchumaã tidexagüchaü̃. 47 Rü wüxi ga duü̃xü̃ Ngechuchumaã nüxü̃ nixu, rü ñanagürü: —Yéa düxétüwa tangẽxma ya cue rü cueneẽgü, rü cumaã tidexagüchaü̃ —ñanagürü nüxü̃. 48 Natürü Ngechuchu nanangãxü̃ ga yema duü̃xü̃ ga namaã nüxü̃ ixuxü̃ ga yema ore, rü ñanagürü nüxü̃: —¿Texé tixĩ ya chaue? ¿Rü texé tixĩ ya chaueneẽgü? —ñanagürü. 49 Rü yexguma ga Ngechuchu rü norü ngúexü̃güxü̃ naxuneta, rü ñanagürü: —Dücax, daxe tixĩ ya chaue, rü daagü nixĩ ya chaueneẽgü. 50 —Erü guxãma ya texé ya naxǘxe i Chaunatüarü ngúchaü̃, rü yíxema tixĩ ya chaueneẽ rü chaueya̱x rü chaue —ñanagürü ga Ngechuchu.

Mateu 13

1 Rü yematama ngunexü̃gu ga Ngechuchu rü ínaxũxũ nawa ga guma ĩ ga nagu napexü̃ne. Rü naxtaxaãnacüwa nayarüto. 2 Rü muxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü yéma naxca̱x nangutaque̱xegü. Rü yemaca̱x düxwa wüxi ga nguegu nixüe ga Ngechuchu, rü guma nguewa narüto. Rü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü yexma naxnecüte̱xegu nachigü. 3 Rü yexguma ga Ngechuchu rü muxü̃ma ga ore ga cua̱xruü̃wa nanangúexẽẽ ga duü̃xü̃gü. Rü norü ngu̱xẽẽtaewa rü ñanagürü: —Rü wüxi ga yatü ga toecü rü trigumaã nanagüane. 4 —Rü yexguma trigumaã nagüaneãgu, rü ñuxre ga guma trigu rü namacüwagu nayi. Rü ínangugü ga werigü, rü nanawecu. 5 —Rü náĩgü ga trigu rü nutatanügu nayi ga ngextá ínachixcaxü̃wa ga waixü̃mü. Rü paxa narüxügü ga guma trigu, yerü ga waixü̃mü rü tama nayaxcü. 6 —Rü yexguma nangunagügu ga üa̱xcü, rü narüṉg̱ẽxgü ga guma trigu. Rü nayue yerü tama poraãcü nixãma̱xã. 7 —Rü náĩgü ga trigu rü toranecügu nayi. Rü yexguma nayaegu ga toragü, rü guma triguxü̃ inawocu, rü nanadai. 8 —Natürü náĩgü ga trigu rü mexü̃ ga waixü̃mügu nayi. Rü yexguma nayaegu rü muxü̃ma ga trigu nawa ínanguxuchi. Rü nümaxü̃ rü wüxireewa rü 100 pü̱xü ínanguxuchi ga norü o, rü náĩreegüwa rü 60, rü náĩreegüwa rü 30. 9 —Rü yíxema ãchi̱xẽgüxe, ¡rü nagu tarüxĩnüẽ i ngẽma ore! —ñanagürü. 10 Rü yexguma ga norü ngúexü̃gü rü Ngechuchuca̱x naxĩ, rü nüxna nacagüe, rü ñanagürügü: —Pa Corix, ¿Tü̱xcüü̃ i cua̱xruü̃gügu cuyaxuãcüma cunangúexẽẽxü̃ i ñaã duü̃xü̃gü? —ñanagürügü. 11 Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —Tupana rü pexü̃xĩcatama nüxü̃ nacua̱xẽẽ i ngẽma ẽxü̃guxü̃ na ñuxãcü ãẽ̱xgacü yiĩxü̃ i nümax. Natürü nüma i togü i duü̃xü̃gü rü tama nüxü̃ nüxü̃ nacua̱xẽẽ i ngẽma. 12 —Rü texé ya aixcüma naga ĩnüxẽ i chorü ore, rü Tupana rü yexeraãcü tá tüxü̃ nüxü̃ nacua̱xẽẽ. Rü ngẽmaãcü tá tüxü̃́ nangẽxma i taxü̃ i cua̱x. Natürü texé ya tama naga ĩnüxẽ i ñaã ore rü Tupana tá tüxna nanayaxu i ngẽma íraxü̃ i cua̱x i tüxü̃́ ngẽxmachiréxü̃. 13 —Rü ngẽmaca̱x nixĩ i ore i cua̱xruü̃maã chanangúexẽẽxü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü. Erü nümagü rü woo nüxü̃ nadaugügu, rü ñoma tama nüxü̃ nadaugüxü̃rüü̃ nixĩgü. Rü woo nüxü̃ naxĩnüẽgu, rü ñoma tama nüxü̃ naxĩnüẽxü̃rüü̃ nixĩgü. Rü tama nüxü̃ nacua̱xgüéga. 14 —Rü aixcüma ngẽma duü̃xü̃güchiga nixĩ ga yema Tupanaãrü ore ga nuxcümaü̃cü ga norü orearü uruü̃ ga Ichaía nüxü̃ ixuxü̃ ga ñaxü̃: “Rü ngẽma duü̃xü̃gü rü tá aixcüma nüxü̃ naxĩnüẽ, natürü tãũtáma nüxü̃ nacua̱xgüéga i ṯacüchiga na yiĩxü̃ i ngẽma nüxü̃ naxĩnüẽxü̃. Rü aixcüma tá nüxü̃ nadaugü, natürü tãũtáma nüxü̃ nacua̱xgü na ṯacüchiga yiĩxü̃ i ngẽma nüxü̃ nadaugüxü̃. 15 Erü ngẽma duü̃xü̃gü rü tãũtáma nüxü̃ nacua̱xgüchaü̃ i chorü ore, rü naxchaxwa tá nügü narütütamachi̱xẽgü rü tá naxchaxwa napexetügü. Rü ngẽmaãcü tá nanaxügü na tama nüxü̃ nadaugüxü̃ca̱x i ngẽma mexü̃ i naxca̱x chaxüxü̃, rü tama nüxü̃ naxĩnüẽxü̃ca̱x i chorü ore, rü tama nüxü̃ nacua̱xgüxü̃ca̱x na ñuxãcü choma chanaxwa̱xexü̃ãcüma na namaxẽxü̃, rü tama chauxca̱x nadaugüxü̃ca̱x na chanamaxẽxẽẽxü̃ca̱x”, ñanagürü. 16 Rü ñanagürü ta ga Ngechuchu: —Natürü pemax, Pa Chorü Ngúexü̃güx, rü petaãẽgü erü pexetügümaãtama nüxü̃ pedaugü i ngẽma chaxüxü̃ rü pexmachi̱xẽmaãtama nüxü̃ pexĩnüẽ i chorü ore. 17 —Rü aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü muxũchixü̃ ga nuxcümaü̃güxü̃ ga Tupanaãrü orearü uruü̃gü rü muxũchixü̃ ga duü̃xü̃gü ga imecümaxü̃, rü nüxü̃ nadaugüchaü̃ i ngẽma ñu̱xma chauxü̃tawa nüxü̃ pedaugüxü̃. Natürü tama nüxü̃ nadaugü. Rü nüxü̃ naxĩnüẽchaü̃ i ngẽma ore i ñu̱xma chauxü̃tawa nüxü̃ pexĩnüẽxü̃. Natürü tama nüxü̃ naxĩnüẽ —ñanagürü. 18 Rü ñanagürü ta ga Ngechuchu: —¡Dücax, iperüxĩnüẽ na ñuxũ ñaxü̃chiga yiĩxü̃ i ngẽma ore i cua̱xruü̃ i toecüchiga! 19 —Rü guma trigu ga namagu y̱ixü̃nerüü̃ tixĩgü ya yíxema nüxü̃ ĩnüẽxẽ i ore i mexü̃ na ñuxãcü ãẽ̱xgacü yiĩxü̃ ya Tupana natürü tama nüxü̃ cua̱xgüxe i ñuxũ ñaxü̃chiga na yiĩxü̃ i ngẽma ore. Rü tümaxü̃tawa nangu i Chataná, rü tüxü̃ nüxü̃ inayarüngümaẽxẽẽ i ngẽma ore i tümaãẽwa ngẽxmachiréxü̃. 20 —Rü guma trigu ga nutatanügu y̱ixü̃nerüü̃ nixĩ i ngẽma duü̃xü̃gü i nüxü̃ ĩnüẽxü̃ i Tupanaãrü ore rü taãẽãcüma nayauxgüxü̃. 21 —Natürü ngẽma na tama aixcüma nagu naxĩnüẽxü̃ i ngẽma ore, rü paxaãchitama nayaxõgü, rü yixcüra ngẽxguma ngẽma oregagu guxchaxü̃gü nüxü̃ üpetügu rü e̱xna duü̃xü̃gü naxchi aiegu, rü ínanata̱xgü i ngẽma ore. 22 —Rü guma trigu ga toranecügu y̱ixü̃nerüü̃ nixĩ i ngẽma duü̃xü̃gü i Tupanaãrü orexü̃ ĩnüẽxü̃ rü yaxõgüxü̃. Natürü ñoma i naãneãrü ngẽmaxü̃güca̱x oegaãẽgüxü̃, rü ngẽmaguama rüxĩnüẽxü̃, rü düxwa nüxü̃ inayarüngümaẽxü̃ i ngẽma ore. Rü guxü̃ma i ngẽma rü Tupanaãrü orexü̃ nüxü̃ narüxoxẽẽ na tama aixcüma meã Tupanawe naxĩxü̃ca̱x i ngẽma duü̃xü̃gü. 23 —Natürü guma trigu ga mexü̃ ga waixü̃mügu y̱ixü̃nerüü̃ nixĩ i ngẽma duü̃xü̃gü i nüxü̃ ĩnüẽxü̃ i Tupanaãrü ore, rü nüxü̃ cua̱xgüxü̃ i ṯacüchiga na yiĩxü̃, rü naga ĩnüẽxü̃ rü meã naxca̱x maxẽxü̃. Rü tümáxẽ rü guma trigu ga 100 pü̱xü nawa ínguxuchinerüü̃ tixĩ. Rü tümáxẽ rü guma 60 pü̱xü nawa ínguxuchinerüü̃ tixĩ. Rü tümáxẽ rü guma 30 pü̱xü nawa ínguxuchinerüü̃ tixĩ —ñanagürü ga Ngechuchu. 24 Rü Ngechuchu rü to ga ore ga cua̱xruü̃xü̃ duü̃xü̃gümaã nixu, rü ñanagürü: —Rü ngẽma Tupana na ãẽ̱xgacü ixĩxü̃, rü wüxi ga yatü ga mexü̃ ga trigu naãnegu tocürüü̃ nixĩ. 25 —Natürü yexguma ínapeyane rü wüxi ga norü uwanü ga naxchi aixü̃ rü yéma naxũ. Rü naẽchita yexma trigunecügu nayatogü ga chixexü̃ ga natüane. Rü ñu̱xũchi ínixũ. 26 —Rü yexguma naxügügu ga trigu rü nayaegu rü yexwacax yaxo̱xgu, rü yema natüane rü ta nango̱x. 27 —Rü yexguma ga yema yatüarü duü̃xü̃gü, rü namaã nüxü̃ nayarüxugü, rü ñanagürügü: “Pa Corix, cuma rü cuanegu rü triguxicachire̱x ngẽxma cuto. ¿Natürü ñuxãcü i ñu̱xma rü chixexü̃ i natüane rü ta ngẽ́ma naxügüxü̃?” ñanagürügü. 28 —Rü yexguma ga yema naãneãrü yora, rü ñanagürü nüxü̃: “Maneca wüxi i chorü uwanü i chauxchi aixü̃ nixĩ i ngẽ́ma ngexü̃ wagüxü̃” ñanagürü. Rü yexguma ga norü duü̃xü̃gü rü nüxna nacagü, rü ñanagürügü: “Pa Corix, ¿cunaxwa̱xexü̃ na tanabéxü̃ i ngẽma chixexü̃ i natüane?” ñanagürügü. 29 —Natürü nüma ga norü cori rü ñanagürü nüxü̃ ga yema norü duü̃xü̃gü: “¡Nüẽ́tama ngẽ́ma nangẽxmagü! Erü ngẽxguma chi penabe̱xgu, rü ngürüãchi trigumaã chi ta penangauxẽẽ na penabéxü̃. 30 —Rü narümemaẽ nixĩ i nüẽ́tama ngẽ́ma nayae ñu̱xmatáta triguarü buxgüwa nangu. Rü ngẽxguma rü ngẽ́ma tá chanamugü i chorü puracütanüxü̃, rü tá nanabe̱xira i ngẽma chixexü̃ i natüane. Rü tá ínanagoxü̃cüta, rü ñu̱xũchi tá ínanagu. Rü ngẽmawena tá nayabuxgü i trigu, rü naxchiü̃gu tá choxü̃́ namaã nanguxü̃gü” ñanagürü. 31 Rü Ngechuchu rü to ga ore ga cua̱xruü̃xü̃ duü̃xü̃gümaã nixu, rü ñanagürü: —Rü ngẽma Tupana na ãẽ̱xgacü ixĩxü̃, rü wüxi ya motachachane ya wüxi ya yatü naãnegu toxü̃nerüü̃ nitachigü. 32 —Rü woo naxíraxüchichire̱x ya yima nachane, natürü ngẽxguma naxüxgu rü naya̱xgu, rü wüxi i nanetü i taetaxü̃ nixĩ. Rü ngẽmaca̱x i werigü rü natanüwa naxĩ, rü ngẽxma nayarüxüxchiãü̃gü —ñanagürü. 33 Rü Ngechuchu rü to ga ore ga cua̱xruü̃xü̃ duü̃xü̃gümaã nixu, rü ñanagürü: —Rü ngẽma Tupana na ãẽ̱xgacü ixĩxü̃, rü ñoma pãũãrü puxẽẽruü̃ i íraxü̃rüü̃ nixĩ na guxü̃wama nanguxü̃. Rü ngẽxguma wüxi i ngecü rü taxüraxü̃ i ngĩrü pãũchara namaã üéü̃gu, rü ngẽma pãũãrü puxẽẽruü̃ rü woo naxíra rü nayapuxẽẽ i guxü̃ma i ngĩrü pãũchara —ñanagürü ga Ngechuchu. 34 Rü guxü̃ma ga yema ore ga Ngechuchu duü̃xü̃gümaã nüxü̃ ixuxü̃, rü cua̱xruü̃gu yaxuãcüma namaã nüxü̃ nixu. Rü yemaãcüxicatama nixĩ ga namaã nüxü̃ yaxuxü̃. 35 Rü yemaãcü nanaxü ga Ngechuchu na yanguxẽẽãxü̃ca̱x ga yema Tupanaãrü ore ga nuxcümaü̃cü ga norü orearü uruü̃ ga Ichaía ümatüxü̃ ga ñaxü̃: “Choma rü cua̱xruü̃gu ixuxü̃ i oremaã tá duü̃xü̃gümaã chidexa. Rü tá namaã chanango̱xẽẽ i ngẽma cua̱x i ẽxü̃guxü̃ ga yexguma noxri naãne ixügügumama iicúxü̃”, ñaxü̃. 36 Rü Ngechuchu ínayamugü ga duü̃xü̃gü, rü guma ĩ ga nagu napexü̃negu naxücu. Rü norü ngúexü̃gü rü yéma naxca̱x naxĩ, rü ñanagürügü nüxü̃: —Pa Corix, ¡tomaã nango̱xẽẽ na ṯacüchiga yiĩxü̃ i ngẽma chixexü̃ i natüanegu ixuxü̃ i ore! —ñanagürügü. 37 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Rü yima mexü̃ i trigumaã toecü, rü nüma nixĩ ya Tupana Nane ya duü̃xü̃xü̃ ixĩcü. 38 —Rü ngẽma naãne i nagu natoexü̃, rü ñoma i naãne nixĩ. Rü ngẽma mexü̃ i trigu rü ngẽma nixĩ i duü̃xü̃gü i Tupanaãrü duü̃xü̃gü ixĩgüxü̃. Rü ngẽma chixexü̃ i natüane, rü ngẽma nixĩ i duü̃xü̃gü i Chatanáãrü ixĩgüxü̃. 39 —Rü ngẽma norü uwanü i chixexü̃ i natüanemaã naẽchita naãnegu yatoexü̃, rü ngẽma nixĩ i Chataná. Rü ngẽma ngunexü̃ i nagu nabuxuxü̃ i trigu rü naãneãrü gúxchiga nixĩ. Rü ngẽma puracütanüxü̃ i triguarü buxwa puracüexü̃, rü Tupanaãrü orearü ngeruü̃gü i daxũcü̱̃ã̱x nixĩgü. 40 —Rü ngẽxgumarüü̃ i ngẽma chixexü̃ i natüane rü na nabéxü̃ rü ñu̱xũchi na ínaguxü̃, rü ngẽxgumarüü̃ tá ta nixĩ i naãneãrü gu̱xgu. 41 —Rü choma i Tupana Nane na duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃, rü tá chanamu i chorü orearü ngeruü̃gü i daxũcü̱̃ã̱x na nadeãxü̃ca̱x i ngẽma duü̃xü̃gü i chixexü̃ ügüxü̃ rü ngẽma duü̃xü̃gü i ṯoguã̱xü̃ chixexü̃ ügüxẽẽxü̃. Rü tá ínanawoxü̃. 42 —Rü tá üxüxetüwa nayawocu. Rü ngẽ́ma tá naxauxe rü tá nixü̃́xchapütagü. 43 —Natürü guxü̃ma i ngẽma duü̃xü̃gü i Tupanaga ĩnüẽxü̃, rü tá üa̱xcürüü̃ inabaixgü i ngextá Tanatü ya Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa. Rü yíxema ãchi̱xẽgüxe, ¡rü nüxü̃ taxĩnüẽ i ngẽma ore! —ñanagürü. 44 Rü Ngechuchu rü to ga ore ga cua̱xruü̃xü̃ duü̃xü̃gümaã nixu, rü ñanagürü: —Rü ngẽma na norü ãẽ̱xgacü na yiĩxü̃ ya Tupana rü ñoma wüxi i uiru i wüxi i naãnegu icúxü̃rüü̃ duü̃xü̃güca̱x namexẽchi. Rü wüxi ya yatü rü ngẽxguma nüxü̃ iyangauxgu i ngẽma uiru, rü paxa wena ngẽma naãnegu nayacu̱x. Rü taãẽãcüma namaã nataxe i guxü̃ma i norü ngẽmaxü̃gü na naxca̱x nataxexü̃ca̱x i ngẽma naãne na noxrü yiĩxü̃ca̱x i ngẽma uiru —ñanagürü. 45 Rü ñanagürü ta ga Ngechuchu: —Rü duü̃xü̃gü rü ñoma wüxi i taxetanüxü̃ i nutagü ya nga̱xãẽruü̃ca̱x dauxü̃rüü̃ nixĩgü na poraãcü naxca̱x nadaugüxü̃ na norü ãẽ̱xgacü yiĩxü̃ ya Tupana. 46 —Rü ngẽma taxetanüxü̃ rü ngẽxguma düxwa nüxü̃ iyangauxgu ya wüxi ya nuta ya nga̱xãẽruü̃ ya guxü̃ãrü yexera mexẽchicü, rü namaã nataxe i guxü̃ma i norü ngẽmaxü̃gü na naxca̱x nataxexü̃ca̱x ya yima nuta ya mexẽchicü, na noxrü yiĩxü̃ca̱x. 47 —Rü ngẽma Tupana na ãẽ̱xgacü ixĩxü̃ rü wüxi i pücha i naxtaachiüwa namaã ipüchaexü̃ rü nagúxü̃raü̃xü̃ i choxni namaã iyaxuxü̃xü̃rüü̃ nixĩ. 48 —Rü ngẽxguma naxããcuxgu i ngẽma pücha, rü ngẽma püchaetanüxü̃ rü naxnecüpechinügu ínanatúãchigü. Rü ngẽ́ma narütogü rü nayadexechi i ngẽma mexü̃ i choxni, rü pexchigu nananucu. Rü ngẽma tama ingṍxü̃ i choxni rü ínanawogü. 49 —Rü ngẽxgumarüü̃ tá nixĩ i ngẽxguma nagu̱xgu i naãne. Erü Tupanaãrü orearü ngeruü̃gü i daxũcü̱̃ã̱x, rü núma tá naxĩ. Rü tá nayadexechi i ngẽma mexü̃ i duü̃xü̃gü nüxna i ngẽma ichixexü̃, rü tá üxüxetüwa nayawocu i ngẽma duü̃xü̃gü i chixexü̃. Rü ngẽ́ma tá naxauxe, rü tá nixü̃́xchapütagü —ñanagürü ga Ngechuchu. 51 Rü yexguma ga Ngechuchu rü norü ngúexü̃güna naca, rü ñanagürü: —¿Nüxü̃ pecuáxü̃ yiĩxü̃ na ṯacüchiga yiĩxü̃ i ngẽma pemaã nüxü̃ chixuxü̃? —ñanagürü. Rü nümagü nanangãxü̃gü rü ñanagürügü: —Ngẽmáãcü, Pa Corix, nüxü̃ tacua̱x —ñanagürügü. 52 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Rü ngẽxguma wüxi i ngúexẽẽruü̃ i ore i mugüwa ngu̱xẽẽtaexü̃ aixcüma nüxü̃ cua̱xgu na ñuxãcü ãẽ̱xgacü yiĩxü̃ ya Tupana, rü nanaxwa̱xe na meã nüxü̃ nacuáxü̃ i ngẽma nuxcümaü̃xü̃ i Tupanaãrü ore rü ñaã ngexwacaxü̃xü̃ i chorü ore rü ta, ngẽxgumarüü̃ i wüxi i cori i norü taxepatawa duü̃xü̃güca̱x inawéxü̃ i norü ngẽmaxü̃gü i ngexwacaxü̃güxü̃ rü norü ngẽmaxü̃gü i nuxcümaü̃güxü̃ ta —ñanagürü ga Ngechuchu. 53 Rü yexguma Ngechuchu nüxü̃ rüchauxgu ga yema ore ga cua̱xruü̃güxü̃ na yaxuxü̃, rü inaxũãchi ga yéma. 54 Rü guma ĩãne ga nawa nayaxü̃ne ga Nacharétuwa naxũ. Rü guma ĩãneãrü ngutaque̱xepataü̃gu naxücu rü yéma nanangúexẽẽ ga duü̃xü̃gü. Rü yema duü̃xü̃gü rü naḇaixãchiãẽgü namaã ga norü ore. Rü ñanagürügü: —¿Ngextá nüxü̃ nacua̱x i ngẽma ngu̱xẽẽtae? ¿Rü ñuxãcü nüxü̃ nacua̱x na naxüãxü̃ i ngẽma mexü̃gü i taxü̃gü i Tupanaãrü poramaã naxüxü̃? 55 —¿Taux e̱xna i daa yiĩxü̃ ya carpinteru ya Yuche nane ya María ngĩne, ya Chaü̃tiágu rü Yuche rü Chimáũ rü Yuda naẽneẽ ixĩcü? 56 —¿Rü taux e̱xna i naẽya̱xgü rü nuxma tatanügu naxãchiü̃güxü̃? ¿Rü ngẽxguma i ngextá yiĩxü̃ i nayauxãxü̃ i ngẽma nüxü̃ nacuáxü̃? —ñanagürügü. 57 Rü yemaca̱x ga duü̃xü̃gü rü tama nüxü̃́ inarüxĩnüẽchaü̃. Natürü Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Guxü̃ma i togü i duü̃xü̃gü rü namaã nataãẽgü i wüxi i Tupanaãrü orearü uruü̃. Natürü ngẽma orearü uruü̃chiü̃ãnewatama rü duü̃xü̃gü rü tama namaã nataãẽgü —ñanagürü. 58 Rü yema duü̃xü̃gütanüwa rü tama poraãcü nanaxü ga mexü̃gü ga taxü̃gü ga Tupanaãrü poramaã naxüxü̃, yerü tama nüxü̃́ nayaxõgüchaü̃ ga yema duü̃xü̃gü.

Mateu 14

1 Rü yema ngunexü̃gügu nixĩ ga Gariréaaneãrü ãẽ̱xgacü, ga Erode rü Ngechuchuxü̃ nacuáchigaxü̃. 2 Rü Erode rü norü duü̃xü̃gümaã ñanagürü: —Yima nixĩ ya Cuáü̃ ga baiü̃xẽẽruü̃ rü marü wena namaxü̃. Rü ngẽmaca̱x nüxü̃́ nangẽxma i pora na naxüãxü̃ i ngẽma mexü̃gü i taxü̃gü i Tupanaãrü poramaã naxüxü̃ —ñanagürü. 3 Rü yema ñanagürü, yerü nümatama ga Erode rü ü̃paacü norü churaragüxü̃ namu na Cuáü̃xü̃ yayauxgüxü̃ca̱x rü cadenamaã yana̱ĩ̱xgüãcüma poxcupataü̃wa nagagüãxü̃ca̱x. Rü yemaãcü nanaxü ga Erode, yerü yemaãcü naxca̱x íica ga naxma̱x ga Erodía ga naẽneẽ ga Piripi naxma̱xchire̱x ixĩcü. 4 Rü Erode rü Cuáü̃maã nanu yerü ga Cuáü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —Tama name na cuxuma̱xmaã cuxãmaxü̃ —ñanagürü. 5 Rü Erode rü Cuáü̃xü̃ nimáxchaü̃, natürü duü̃xü̃güxü̃ namuü̃ yerü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü nagu narüxĩnüẽ rü aixcüma Tupanaãrü orearü uruü̃ nixĩ ga Cuáü̃. 6 Natürü yexguma norü taunecüarü ngunexü̃wa nanguxgu ga Erode rü wüxi ga peta naxü. Rü yema petawa rü Erodíaxacü rü íyayüxparachigüxü̃ nape̱xewa ga yema petatanüxü̃. Rü nüma ga ãẽ̱xgacü ga Erode rü poraãcü norü me nixĩ ga yema naxüxü̃ ga naxãcürücü. 7 Rü yemaca̱x ngĩmaã inaxuneta rü ñanagürü ngĩxü̃: —¡Choxna naxca̱x naca i ṯacü i cunaxwa̱xexü̃, rü aixcüma tá cuxna chanaxã! —ñanagürü. 8 Rü yexguma ga ngĩma rü ngĩẽxü̃tawa ixũ, rü ngĩẽna iyaca, rü ngĩgürügü: —Pa Ma, ¿ṯacü i cunaxwa̱xexü̃ na naxca̱x íchac̱axü̃? —ngĩgürügü. Rü ngĩẽ ngĩxü̃ ingãxü̃, rü ngĩgürügü: —¡Naxca̱x ínaca i Cuáü̃ ya baiü̃xẽẽruü̃ẽru! —ngĩgürügü ga ngĩẽ. Rü yexguma ga yema pacü rü ngĩgürügü nüxü̃ ga Erode: —Chanaxwa̱xe i wüxi ya poratugu choxna cunaxã i Cuáü̃ ya baiü̃xẽẽruü̃ẽru —ngĩgürügü. 9 Rü yexguma ga ãẽ̱xgacü ga Erode rü inayarümaãchi namaã ga yema ore, natürü norü unetaca̱x rü norü petatanüxü̃ca̱x rü tama ngĩxü̃ nawomüxẽẽchaü̃. Rü nanamu ga ñuxre ga norü churaragü na ngĩxna naxãgüãxü̃ca̱x ga yema naxca̱x ínac̱axü̃. 10 Rü yemaãcü poxcupataü̃wa nanamu na yéma Cuáü̃xü̃ yanadaenaãxü̃ca̱x. 11 Rü yemawena wüxi ga poratugu ngĩxü̃tawa nanange ga Cuáü̃ẽru, rü yema pacüna nayaxã. Rü ngĩma rü ñu̱xũchi ngĩẽna iyaxã. 12 Rü yexguma ga Cuáü̃ãrü ngúexü̃gü rü yéma naxĩ, rü nayangegü ga naxü̃ne, rü inayata̱xgü. Rü yemawena rü Ngechuchumaã nüxü̃ nayarüxugüe. 13 Rü yexguma yemaxü̃ nacuáchigagu ga Ngechuchu, rü nüxĩcatama wüxi ga nguegu nixüe, rü ínaxũxũ ga yéma. Rü wüxi ga nachica ga taxúema íxãpataxü̃wa naxũ. Natürü ga duü̃xü̃gü rü nüxü̃ nacua̱xgüama ga ngextá na naxũxü̃. Rü ínachoxü̃ ga norü ĩãnegüwa, rü dauxchitagu nawe narüxĩ. 14 Rü yexguma nguewa ínaxüegu ga Ngechuchu rü nüxü̃ nadau ga yema muxü̃ma ga duü̃xü̃gü. Rü nüxü̃́ nangechaü̃tümüü̃gü. Rü nanameẽxẽẽ ga yema duü̃xü̃gü ga iḏaaweexü̃ ga naxca̱x yéma nagagüxü̃. 15 Rü yexguma marü nachütachaü̃gu rü Ngechuchuca̱x naxĩ ga norü ngúexü̃gü, rü ñanagürügü nüxü̃: —Marü nachütachaü̃, rü ñu̱xũchi taxúema nuxma taxãpata i nuã. Rü name nixĩ ícuyamugü i ñaã duü̃xü̃gü na ĩãnexãcügü ya ngaicamana ngẽxmagünewa naxĩxü̃ca̱x, rü ngẽ́ma norü õnata̱a̱x yataxegüxü̃ca̱x —ñanagürügü. 16 Natürü ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Taxuacüma nawoegu. ¡Rü pematama penachibüexẽẽx! —ñanagürü. 17 Rü nümagü nanangãxü̃gü, rü ñanagürügü: —Natürü nuã rü wüxime̱ẽ̱xpü̱x i pãũ rü taxre i choxnixĩcatama toxü̃́ nangẽxma —ñanagürügü. 18 Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü: —¡Nuã chauxü̃tawa penana! —ñanagürü. 19 Rü yexguma ga Ngechuchu rü duü̃xü̃güxü̃ namu na maxẽte̱xewa natogüxü̃ca̱x. Rü ñu̱xũchi nanade ga yema wüxime̱ẽ̱xpü̱x ga pãũ rü yema taxre ga choxnigü. Rü daxũgu nadawenüãcüma Tupanana moxẽ naxã, rü ñu̱xũchi inanabücu ga yema pãũgü. Rü norü ngúexü̃güna nanana, rü yema duü̃xü̃güxü̃ nayanu. 20 Rü guxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü rü meãma nachibüe. Rü yemawena rü 12 ga pexchigü nanapagüamatama namaã ga yema pãũ rü choxnichipe̱xegü ga íyaxügüxü̃. 21 Rü yema yéma chibüexü̃ rü 5000 ga yatügü nixĩ, natürü ga ngexü̃gü rü buxü̃gü rü tama nayaxugü. 22 Rü yemawena ga Ngechuchu rü duü̃xü̃güxü̃ íyamugüyane rü wüxi ga nguegu nayachoü̃xẽẽ ga norü ngúexü̃gü na yoxni naxtaxaarü tocutüwa naxĩxü̃ca̱x. 23 Rü yexguma duü̃xü̃güxü̃ íyamugüguwena rü guma ma̱xpǘnewa ínaxü̃ãchi ga Ngechuchu na nüxĩca yéma yayumüxẽxü̃ca̱x. Rü yexma nüxĩcatama nachütaü̃. 24 Natürü ga norü ngúexü̃gü rü naxtaxaarü ngãxü̃tüchiügu nixãgü ga yexguma. Rü tacü ga buanecü yexma nüxü̃ naxü, rü poraãcü nayuape. 25 Rü yexguma marü yangunechaü̃gu rü norü ngúexü̃güwe inaxũãchi ga Ngechuchu. Rü dexáchiüétügu nixũ naxca̱x ga norü ngúexü̃gü. 26 Rü yexguma norü ngúexü̃gü nüxü̃ daugügu ga dexáchiüétügu na yaxũxü̃, rü poraãcü naḇaixãchiãẽgü. Rü norü muü̃maã aita naxüe, rü ñanagürügü: —Wüxi i naxchi̱ximare nixĩ —ñanagürügü. 27 Natürü ga Ngechuchu rü namaã nidexa rü ñanagürü nüxü̃: —¡Peporae! rü choma chixĩ. ¡Rü tãxṹ ipemuü̃ẽxü̃! —ñanagürü. 28 Rü yexguma ga Pedru rü Ngechuchumaã nidexa rü ñanagürü: —Pa Corix, ega chi cuma quixĩgu, ¡rü choxü̃ namu na choma rü ta dexáétügu chixũxü̃ca̱x rü cuxü̃tawa na chaxũxü̃ca̱x! —ñanagürü. 29 Rü Ngechuchu ñanagürü nüxü̃: —Ẽcü ¡nuã naxũ! —ñanagürü. Rü yexguma ga Pedru rü ínaxüe ga nguewa. Rü inanaxügü ga dexáétügu na yaxũxü̃ na Ngechuchuxü̃tawa naxũxü̃ca̱x. 30 Natürü yexguma nüxü̃ yacua̱xãchigu ga na naporaxü̃ ga buanecü rü namuü̃, rü inanaxügü ga na dexáchiügu nanguxü̃. Rü aita naxü rü ñanagürü: —Pa Corix, ¡choxü̃ rüngü̃xẽẽ! —ñanagürü. 31 Rü yexgumatama ga Ngechuchu rü Pedrume̱xẽgu nayayauxãchi, rü ñanagürü nüxü̃: —Cuma rü írarüwatama cuyaxõ. ¿Rü tü̱xcüü̃ tama aixcüma cuyaxõxõchi? —ñanagürü. 32 Rü yexguma nguegu yachoü̃gu ga Ngechuchu rü Pedru, rü nangupetü ga guma buanecü. 33 Rü guxü̃ma ga norü ngúexü̃gü ga nguewa yexmagüxü̃ rü Ngechuchupe̱xegu nacaxã́pü̱xügü rü nüxü̃ nicua̱xüü̃gü, rü ñanagürügü nüxü̃: —Aixcümaxü̃chi cuma nixĩ i Tupana Nane quiĩxü̃ —ñanagürügü. 34 Rü yexguma marü yanguü̃gu ga naxtaawa, rü Yenecharétuanewa nangugü rü yéma ínachoü̃. 35 Rü yexguma yema duü̃xü̃gü ga yémacü̱̃ã̱x nüxü̃ icua̱xãchitanügu ga Ngechuchu na yiĩxü̃ ga guma, rü guxü̃ma ga yema naãnewa nanguchiga ga yéma na nayexmaxü̃ ga Ngechuchu. Rü yemaca̱x naxü̃tawa nanagagü ga yema duü̃xü̃gü ga iḏaaweexü̃. 36 Rü Ngechuchuxü̃ naca̱a̱xü̃gü na naxchirupechinügumare yangõgügüxü̃ca̱x. Rü guxü̃ma ga yema naxchirupechinügu ingõgüexü̃ rü narümeẽ.

Mateu 15

1 Rü Ngechuchuca̱x naxĩ ga ñuxre ga Parichéugü rü ngúexẽẽruü̃gü ga ore ga mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃ ga Yerucharéü̃wa ne ĩxü̃. Rü Ngechuchuna nacagü, rü ñanagürügü: 2 —¿Tü̱xcüü̃ i curü ngúexü̃gü rü tama nagu naxĩ i nuxcümaü̃güxü̃ i tórü o̱xigücüma? ¿Rü tü̱xcüü̃ tama nayanguxẽẽgü i ngẽma nacüma na Tupanaca̱x nayauxme̱xgüxü̃ naxü̃pa na nachibüexü̃? —ñanagürügü. 3 Natürü ga Ngechuchu rü nüxna naca ga yema Parichéugü rü ngúexẽẽruü̃gü, rü ñanagürü nüxü̃: —¿Rü tü̱xcüü̃ i pema rü nüxü̃ pexo i Tupanaãrü mu na nagu pexĩxü̃ca̱x i pecümagütama? 4 Erü Tupana rü norü orewa rü ñanagürü: “¡Tüxü̃ nangechaü̃ ya cunatü rü cue!” ñanagürü. Rü ngẽma orewa rü ñanagürü ta: “Rü texé ya tümanatümaã rü e̱xna tümaẽmaã guxchigaxe rü name nixĩ i noxtacüma ngẽmaca̱x tüxü̃ tayuxẽẽ”, ñanagürü. 5 Natürü pema rü ñaperügügü: “Marü name ega wüxi ya yatü nanatüxü̃ rü naẽxü̃ ñaxgu: ‘Taxucürüwa chorü ngẽmaxü̃maã cuxü̃ charüngü̃xẽẽ erü guxü̃ma i chorü ngẽmaxü̃ rü marü Tupanana chanaxã’,” ñaxgu. 6 Rü ngẽxguma texé ngẽma ñagügu rü pexca̱x rü marü namexü̃ na tama tümanatüxü̃ rü tümaẽxü̃ tarüngü̃xẽẽxü̃. Rü ngẽmaãcü ipeyanaxoxẽẽ i Tupanaãrü mu na nagu pexĩxü̃ca̱x i pecümagütama. 7 Pema nixĩ i duü̃xü̃gü i togüpe̱xewa rü meã pemaxẽnetaxü̃, natürü peãẽwa rü chixexü̃gu perüxĩnüẽ. Rü aixcüma nixĩ ga yema ore ga nuxcümaü̃cü ga Tupanaãrü orearü uruü̃ ga Ichaía pechiga ümatüxü̃ ga ñaxü̃: 8 “Ñaã duü̃xü̃gü rü naã̱xmaãmare choxü̃ nicua̱xüü̃gü. Natürü naãẽwa rü tama aixcüma chaugu narüxĩnüẽ. 9 Rü taxuwama name na ngẽmaãcü natüca̱xma choxü̃ yacua̱xüü̃güxü̃. Rü guxü̃ma i norü ngu̱xẽẽtae rü yatügüarü mugümare nixĩ rü tama aixcüma chorü mu nixĩ”, ñaxü̃. 10 Rü ñu̱xũchi ga Ngechuchu rü duü̃xü̃güca̱x naca, rü ñanagürü nüxü̃: —¡Meã iperüxĩnüẽ i ñaã chorü ore, rü nagu perüxĩnüẽ! 11 Ngẽma õna i duü̃xü̃gü ngṍxü̃ rü tama ngẽma nixĩ i napecaduã̱xẽẽgüxü̃. Natürü ngẽma ore i chixexü̃ i nüxü̃ yaxuxü̃, rü ngẽma waxi nixĩ i napecaduã̱xẽẽgüxü̃ —ñanagürü. 12 Rü ñu̱xũchi ga norü ngúexü̃gü rü naxca̱x naxĩ, rü ñanagürügü nüxü̃: —¿Pa Corix, tama e̱xna nüxü̃ cucua̱x na Parichéugüãẽwa nangúxü̃ i ngẽma ore i namaã nüxü̃ quixuxü̃? —ñanagürügü. 13 Natürü nüma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Guxü̃ma i duü̃xü̃gü i tama Chaunatüarü ixĩgüxü̃, rü nüma rü tá nüxü̃ naxo. 14 Rü nüẽ́tama i ngẽma Parichéugü, erü namaãrü cua̱xruü̃gü i ngexetüxü̃rüü̃ nixĩgü. Rü ngẽxguma wüxi i ngexetüxü̃ rü naxrüü̃ ngexetüxü̃maã inacua̱xgu rü ngürüãchi ngẽma taxre rü wüxi i ãxmaxü̃gu tá nügümaã nayayicu —ñanagürü. 15 Rü ñu̱xũchi ga Pedru rü Ngechuchuna naca, rü ñanagürü: —¡Tomaã meã nango̱xẽẽ na ñuxũ ñaxü̃chiga yiĩxü̃ i ngẽma ore i tomaã nüxü̃ quixuxü̃! —ñanagürü. 16 Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü: —¿E̱xna pema rü ta tama nüxü̃ pecua̱xgüéga i ngẽma ore? 17 ¿Tama e̱xna nüxü̃ pecua̱x rü guxü̃ma i ngẽma õna i duü̃xü̃gü ngṍxü̃ rü naãnüwa naxũ, rü yixcama rü ñu̱xũchi ínaxũxũ? 18 Natürü guxü̃ma i ngẽma ore i duü̃xü̃gü nüxü̃ ixuxü̃ rü naãẽwa nixĩ i ne naxũxü̃. Rü ngẽma ore i chixexü̃ waxi nixĩ i napecaduã̱xẽẽgüxü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü. 19 Erü naãẽwa nixĩ i chixexü̃gu naxĩnüẽxü̃ i duü̃xü̃gü. Rü ngẽ́ma ne naxũ na namáẽtaxü̃, rü to i ngexü̃ i ãtexü̃maã na inapexü̃, rü na nangẽãẽmarexü̃, rü na nangĩ́xü̃, rü na yadorata̱xáxü̃, rü na naguxchigawa̱xexü̃. 20 Rü guxü̃ma i ngẽma chixexü̃ waxi nixĩ i duü̃xü̃güxü̃ pecaduã̱xẽẽxü̃. Natürü ngẽma na tama nayauxme̱xgüxü̃ naxü̃pa na nachibüexü̃, rü ngẽma rü tama nanapecaduã̱xẽẽ i duü̃xü̃gü —ñanagürü. 21 Rü yexguma yéma inaxũãchigu ga Ngechuchu, rü Tiruane rü Chidã́ũãneãrü ĩãnegüwa naxũ. 22 Rü Ngechuchuxü̃tawa ingu ga wüxi ga ngecü ga Canácü̱̃ã̱x ga Tiruanegu ãchiü̃cü. Rü tagaãcü ngĩgürügü nüxü̃: —Pa Cori Pa Dabítanüxü̃x, ¡cuxü̃́ changechaü̃tümüü̃! Erü chauxacü rü wüxi i ṉg̱oxo ngĩwa nangẽxma i poraãcü ngĩxü̃ chixewexü̃ —ngĩgürügü. 23 Natürü ga Ngechuchu rü tama ngĩxü̃ nangãxü̃. Rü düxwa ga norü ngúexü̃gü rü naxca̱x naxĩ, rü Ngechuchuxü̃ naca̱a̱xü̃gü, rü ñanagürügü: —Pa Corix ¡Ngĩmaã nüxü̃ ixu i ngẽma nge rü íyaxũ, erü tawe iyacaechigü! —ñanagürügü. 24 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü: —Tupana núma choxü̃ namu na Yudíugü i pecaduã̱xgüxü̃ca̱xicatama na chadauxü̃ca̱x —ñanagürü. 25 Natürü ngĩma ga yema nge ga tama Yudíu ixĩcü rü Ngechuchuca̱x iyaxũ. Rü nape̱xegu iyacaxã́pü̱xü, rü ngĩgürügü nüxü̃: —Pa Corix ¡choxü̃ rüngü̃xẽẽ! —ngĩgürügü. 26 Natürü Ngechuchu rü ñanagürü: —Tama name i taxacügüna tanapu i norü õna na airugüna naxãxü̃ca̱x —ñanagürü. [Rü yema ñanagürü yerü nümagü ga Yudíugü rü nügü nixugüe na Tupanaxãcügüxüchi yiĩgüxü̃ rü yema togü rü ñoma airugürüü̃ na yixĩgüxü̃.] 27 Natürü ngĩma ga yema nge rü ngĩgürügü: —Rü aixcüma nixĩ i curü ore, Pa Corix, natürü airugü rü ta norü yoraarü õnatüchi nangõ̱x —ngĩgürügü. 28 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü ngĩxü̃: —Pa Ngecüx, aixcümaxü̃chi cuyaxõ. Marü tá chanaxü i ngẽma cuma cunaxwa̱xexü̃ —ñanagürü. Rü yexgumatama ngĩxca̱x nitaane ga ngĩxãcü. 29 Rü yemawena ga Ngechuchu rü inaxũãchi ga yema naãnewa, rü naxtaxa ga Gariréacutüwa naxũ. Rü ñu̱xũchi wüxi ga ma̱xpǘnewa ínaxü̃ãchi, rü yéma nayarüto. 30 Rü muxü̃ma ga duü̃xü̃gü naxü̃tawa nangugü. Rü yéma naxü̃tawa nanagagü ga duü̃xü̃gü ga ichixeparagüxü̃, rü ngexetügüxü̃, rü tama idexagüxü̃, rü chixechacüügüxü̃, rü muxü̃ma ga togü ga iḏaaweexü̃. Rü Ngechuchupe̱xegu nayamugü, rü nüma ga Ngechuchu rü nanameẽxẽẽ. 31 Rü ga duü̃xü̃gü rü poraãcü naḇaixãchiãẽgü ga yexguma nüxü̃ nadaugügu ga ñuxãcü yema noxri tama idexagüxü̃ rü marü na yadexagüxü̃, rü yema noxri chixechacüügüxü̃ rü marü naxca̱x na yataanegüxü̃, rü yema noxri chixeparagüxü̃ rü marü na nameparagüxü̃, rü yema noxri ngexetügüxü̃ rü marü na yadauchigüxü̃. Rü yemaca̱x ga duü̃xü̃gü rü Tupanaxü̃ nicua̱xüü̃gü. 32 Rü ñu̱xũchi ga Ngechuchu rü norü ngúexü̃güca̱x naca, rü ñanagürü nüxü̃: —Choxü̃́ nangechaü̃tümüü̃gü i ñaã duü̃xü̃gü, erü marü tomaẽ̱xpü̱x i ngunexü̃ nuã chauxü̃tawa nangẽxmagü, rü nüxü̃́ nataxuma i norü õna. Rü taxuacüma ngẽmaãcümare nachiü̃wa chanamugü, erü ngürüãchi namagu tá nayaturae —ñanagürü. 33 Rü norü ngúexü̃gü rü ñanagürügü nüxü̃: —¿Natürü ngextá tá tanayaxu i õna naxca̱x i guxü̃ma i ñaã duü̃xü̃gü? Erü taxúema nuxma taxãpata i nuã —ñanagürügü. 34 Rü Ngechuchu nüxna naca, rü ñanagürü: —¿Ñuxre i pãũ pexü̃́ nangẽxma i pemax? —ñanagürü. Rü nanangãxü̃gü, rü ñanagürügü: —Toxü̃́ nangẽxma i 7 i pãũ rü noxretama i choxnixãcügüxicatama —ñanagürügü. 35 Rü ñu̱xũchi ga Ngechuchu rü duü̃xü̃güxü̃ namu na ñaxtüanewa natogüxü̃ca̱x. 36 Rü nanade ga yema 7 ga pãũ rü yema choxnigü. Rü Tupanana moxẽ naxã. Rü ñu̱xũchi inanabücu. Rü norü ngúexü̃güna nanana na duü̃xü̃güxü̃ yanuãxü̃ca̱x. 37 Rü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü meãma nachibüe. Rü yemawena rü 7 ga pexchigü nanapagüamatama namaã ga yema pãũ rü choxnichipe̱xegü ga íyaxügüxü̃. 38 Rü yema yéma chibüexü̃ rü 4,000 ga yatügü nixĩ, natürü ga ngexü̃gü rü buxü̃gü rü tama nayaxugü. 39 Rü yemawena ga Ngechuchu rü duü̃xü̃güxü̃ ínimugü. Rü ñu̱xũchi wüxi ga nguegu nixüe, rü Magadáarü naãnewa naxũ.

Mateu 16

1 Rü ga Parichéugü rü Chaduchéugü rü Ngechuchuxü̃ ínayadaugü. Rü Ngechuchuna nacagüe na nüxü̃ nüxü̃ nadauxẽẽgüxü̃ca̱x ga wüxi ga cua̱xruü̃ ga Tupanaãrü poramaã naxüxü̃, yerü nüxü̃ naxügüchaü̃mare. 2 Natürü nüma ga Ngechuchu rü nanangãxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —Pema rü yáuanecü rü ñaperügügü: “Name tá nixĩ i moxü̃ãrü ngunexü̃, erü nadautüweane”, ñaperügügü. 3 Rü ngẽxguma pa̱xmama nadautüweanegu rü poraãcü nacaixanegu, rü: “Nachixe tá nixĩ i ngunexü̃” ñaperügügü. Pema nixĩ i duü̃xü̃gü i togüpe̱xewa meã pemaxẽnetaxü̃, natürü chixexü̃gu perüxĩnüẽ. Rü pema nüxü̃ pecua̱x na penangugüxü̃ i ñuxgu tá nameãnexü̃ rü ñuxgu tá nachixeanexü̃. Natürü ñu̱xma na yanguxü̃ i ngẽma cua̱xruü̃gü ga nuxcüma Tupana pemaã ixunetaxü̃ rü tama nüxü̃ pecua̱xgüéga na ṯacüchiga yiĩxü̃ —ñanagürü. 4 Rü ñanagürü ta ga Ngechuchu: —Ñaã duü̃xü̃gü i chixecümagüxü̃ rü tama yaxõgüxü̃ rü naxca̱x ínacagü i wüxi i cua̱xruü̃ i Tupanaãrü poramaã üxü̃. Natürü yema cua̱xruü̃ ga nuxcümaü̃cü ga Tupanaãrü orearü uruü̃ ga Yonáxü̃ ngupetüxü̃rüü̃xicatátama nadaugü. Rü yexgumarüü̃ na bayenaãnüwa na ínaxũxũxü̃, rü choma rü ichatáxü̃wa tá íchaxũxũ. Rü taxuxü̃táma i to i cua̱xruü̃xü̃ nüxü̃ chadauxẽẽ i ñaã duü̃xü̃gü —ñanagürü. Rü ñu̱xũchi nüxna yéma nixũ ga Ngechuchu, rü inaxũãchi. 5 Rü yexguma naxtaxaarü tocutüwa naxĩxgu ga norü ngúexü̃gü, rü nüxü̃ inayarüngümaẽ na nawemü ta íyangegüxü̃. 6 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —¡Dücax, pexuãẽgü naxca̱x i Parichéugü rü Chaduchéugüarü pãũãrü puxẽẽruü̃! —ñanagürü. 7 Rü yema norü ngúexü̃gü rü inanaxügüe ga nügü na ñagüxü̃: —Ngẽma ñanagürü tüxü̃, erü tama tawemüta ítingegü —ñanagürügü. 8 Natürü ga Ngechuchu rü nüxü̃ nacua̱xama ga ñuxãcü na yadexagüxü̃ ga norü ngúexü̃gü. Rü yemaca̱x ñanagürü nüxü̃: —¿Tü̱xcüü̃, “Tüxü̃́ nataxu i tawemü” ñaperügügü? Pema rü tama aixcüma peyaxõgü. 9 —¿Tama e̱xna nüxü̃ pecua̱xgüéga rü nüxna pecua̱xãchie ga yema wüxime̱ẽ̱xpü̱x ga pãũ ga yema 5,000 ga yatügüca̱x ichabücuxü̃? ¿Rü ñuxre ga pexchi penaxüãcuxü̃ namaã ga yema naxchipe̱xegü ga íyaxügüxü̃? 10 —¿Rü tama e̱xna nüxna pecua̱xãchie ga yema 7 ga pãũ ga yema 4,000 ga yatügüca̱x ichabücuxü̃? ¿Rü ñuxre ga pexchi penaxüãcuxü̃ namaã ga yema naxchipe̱xegü ga íyaxügüxü̃? 11 —¿Rü ñuxãcü nixĩ i tama nüxü̃ pecuáxü̃ i tama pãũchiga na chidexaxü̃ i ngẽxguma ñachagu: “¡Pexuãẽgü naxca̱x i Parichéugü rü Chaduchéugüarü pãũãrü puxẽẽruü̃!” ñachagu? —ñanagürü ga Ngechuchu. 12 Rü yexguma ga norü ngúexü̃gü rü nüxü̃ nacua̱xgü ga tama pãũãrü puxẽẽruü̃chiga na yadexaxü̃ ga Ngechuchu, natürü Parichéugü rü Chaduchéugüarü ngu̱xẽẽtaechiga na yiĩxü̃ ga na yadexaxü̃. 13 Rü yexguma Checharéa ga Piripuaneãrü ngaicamana nanguxgu ga Ngechuchu, rü norü ngúexü̃güna naca, rü ñanagürü: —¿Ñuxũ ñaxü̃ i duü̃xü̃gü i chauchiga na texé chiĩxü̃ i chomax? —ñanagürü. 14 Rü nüma ga norü ngúexü̃gü rü nanangãxü̃ rü ñanagürügü: —Nangẽxma i duü̃xü̃gü rü: “Cuáü̃ ya baiü̃xẽẽruü̃ quixĩ” ñagüxü̃. Rü togü i: “Ería quixĩ” ñagüxü̃. Rü togü i: “Yeremíã quixĩ” ñagüxü̃. Rü togü rü: “Wüxi ga nuxcümaü̃cü ga Tupanaãrü orearü uruü̃ quixĩ” ñagüxü̃ —ñanagürügü. 15 Rü yexguma ga Ngechuchu rü nüxna naca rü ñanagürü: —¿Rü pema i ñuxũ ñapegüxü̃ choxü̃ na texé chiĩxü̃? —ñanagürü. 16 Rü Chimáũ ga Pedru nanangãxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —Cuma nixĩ i Cristu ya Tupana ya maxü̃cü Nane quiĩxü̃ —ñanagürü. 17 Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —Cuma rü aixcüma cutaãẽ, Pa Chimáũx, Pa Yoná Nanex, erü taxuü̃ma i duü̃xü̃ nixĩ i cuxü̃ nüxü̃ cua̱xẽẽxü̃ i ngẽma, natürü Chaunatü ya daxũgucü nixĩ ya cuxü̃ nüxü̃ cua̱xẽẽcü na Nane chiĩxü̃. 18 —Rü choma cumaã nüxü̃ chixu rü cuma rü Pedru quixĩ. Rü ngẽma cuéga rü “nuta” ñaxü̃chiga nixĩ. Rü cuma tá nixĩ i chorü duü̃xü̃güarü dauruü̃ quiĩxü̃. Rü Chataná rü tãũtáma nüxü̃ narüyexera i ngẽma chorü duü̃xü̃gü. 19 —Rü choma rü tá cuxna chanaxã i chorü ore na duü̃xü̃gümaã nüxü̃ quixuxü̃ca̱x na nüxü̃ nacua̱xgüxü̃ca̱x na ñuxãcü daxũguxü̃ i naãnewa nangugüxü̃ i ngextá Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa. Rü yíxema tama cuxü̃́ irüxĩnüẽxẽ i ngẽma ore rü tãũtáma ngẽ́ma tichocu. Natürü yíxema meã cuxü̃́ irüxĩnüẽxẽ i ngẽma ore rü aixcüma ngẽ́ma Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa tá tangugü —ñanagürü. 20 Rü yexguma ga Ngechuchu rü norü ngúexü̃gümaã nüxü̃ nixu, rü ñanagürü: —¡Taxúemaãtáma nüxü̃ pixu na choma rü Cristu chiĩxü̃! —ñanagürü. 21 Rü yemawena inanaxügü ga norü ngúexü̃gümaã nüxü̃ na yaxuxü̃ ga ṯacü tá nüxü̃ na üpetüxü̃. Rü ñanagürü: —Choma rü Yerucharéü̃wa tá chaxũ, rü ngẽ́ma poraãcü ngúxü̃ tá choxü̃ ningexẽẽgü. Rü choxü̃ tá nima̱xgü i Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü i yaguã̱xgü rü paigüarü ãẽ̱xgacügü rü ngúexẽẽruü̃gü i ore i mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃. Natürü tomaẽ̱xpü̱x i ngunexü̃ ngupetügu rü wena táxarü chamaxü̃ —ñanagürü. 22 Rü yexguma ga Pedru rü nüxĩca noxrüwama Ngechuchuxü̃ naga, rü inanaxügü ga na naxucu̱xẽãxü̃, rü ñanagürü: —Pa Corix, Tupana rü tama nanaxwa̱xe na ngẽmaãcü quidexaxü̃. Rü tãũtáma ngẽmaãcü cuxü̃ nangupetü i cumax —ñanagürü. 23 Natürü ga Ngechuchu rü Pedruca̱x nadaueguãchi, rü ñanagürü nüxü̃: —¡Choxna ixũgachi, Pa Chatanáx, erü chixexü̃gu choxü̃ cunguxẽẽchaü̃! Rü tama Tupana nagu rüxĩnüxü̃gu curüxĩnü, rü yatügü nagu rüxĩnüxü̃gumare curüxĩnü i cumax —ñanagürü. 24 Rü yexguma ga Ngechuchu rü norü ngúexü̃güxü̃ ñanagürü: —Rü ngẽxguma texé chowe rüxũxchaü̃gu, ¡ẽcü nüxü̃ tarüxo i tümaãrü ngúchaü̃, rü namaã tapora i ngẽma guxchaxü̃gü i tümaca̱x ínguxü̃ i ñoma curuchawa tipotaxü̃rüü̃ tüxü̃ ixĩxẽẽxü̃, rü ngẽmaẽ́tüwa chowe tarüxũãma! 25 Erü yíxema tügü maxẽchaxẽẽchaü̃xẽ rü tá tayu. Natürü yíxema chauxca̱x yúxe rü aixcüma tá tüxü̃́ nangẽxma i maxü̃ i taguma gúxü̃. 26 Rü ¿Ṯacüwa i nüxü̃́ namexü̃ ya wüxi ya yatü ega nayauã̱xgu i guxü̃ma i ñoma i naãneãrü ngẽmaxü̃gü, natürü iyanatauxẽẽãgu i norü maxü̃? Erü taxucürüwama wüxi ya yatü rü norü dĩẽrumaã naxca̱x nataxe i norü maxü̃. 27 Erü choma i Tupana Nane na duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃ rü wena táxarü núma chaxũ. Rü ngẽxguma rü Chaunatü ya Tupanarüü̃ tá ãẽ̱xgacü chixĩ, rü daxũcü̱̃ã̱x i orearü ngeruü̃gümaã tá íchangu. Rü ngẽxguma tá nixĩ i nüxü̃́ chanaxütanüxü̃ i wüxichigü i duü̃xü̃gü i ngẽma ñuxãcü chauxca̱x na namaxẽxü̃rüü̃ãcüma maxẽxü̃. 28 Rü aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü nangẽxma i ñuxre i duü̃xü̃gü i núma ngẽxmagüxü̃ rü tãũtáma nayu ñu̱xmatáta choxü̃ nadaugü na yuwa ícharüdaxü̃ rü aixcüma ãẽ̱xgacü ya poracü na chiĩxü̃ —ñanagürü ga Ngechuchu.

Mateu 17

1 Rü 6 ga ngunexü̃guwena rü Ngechuchu ínayagagü ga Pedru rü Chaü̃tiágu rü Cuáü̃ ga Chaü̃tiágueneẽ. Rü nüxĩcatama wüxi ga ma̱xpǘnewa noxrüwama namaã naxũ. 2 Rü yéma yema ngúexü̃güpe̱xewa rü naxüchicüü ga Ngechuchu. Rü üa̱xcürüü̃ nixĩ ga nachiwe ga na yay̱auracüüxü̃ . Rü naxchiru rü ta üa̱xcüemarüü̃ nixĩ ga na nangóonexẽẽãxü̃. 3 Rü ngürüãchi yéma naxca̱x nango̱xgü ga Moĩché rü Ería. Rü Ngechuchumaã yéma nidexagü. 4 Rü yexguma ga Pedru rü ñanagürü Ngechuchuxü̃: —Pa Corix, name nixĩ nuã tangẽxmagü. Rü ngẽxguma cunaxwa̱xegu rü tá tanaxü ya tomaẽ̱xpü̱x ya düxenü, rü wüxi ya cuxca̱x, rü náĩ ya Moĩchéca̱x, rü náĩ ya Eríaca̱x —ñanagürü. 5 Rü yexguma íyadexayane ga Pedru rü wüxi ga caixanexü̃ ga nangóonexẽẽxü̃ rü natanügu nayangaixema. Rü yema caixanexü̃wa inanaxũ ga wüxi ga naga ga ñaxü̃: —Daa nixĩ ya Chaune ya nüxü̃ changechaü̃xü̃chicü rü namaã chataãẽxü̃chicü. ¡Rü naga pexĩnüẽ! —ñanagürü. 6 Rü yexguma yemaxü̃ naxĩnüẽgu ga yema ngúexü̃gü, rü ñaxtüanegu nanangücuchiãchitanü, yerü poraãcü namuü̃ẽ. 7 Natürü ga Ngechuchu rü naxca̱x nixũ, rü nüxü̃ nayarüngõgü, rü ñanagürü nüxü̃: —¡Ipechigü rü tãxṹ ipemuü̃ẽxü̃! —ñanagürü. 8 Rü yexguma wenaxãrü nadaunagütanügu, rü Ngechuchuxü̃xĩcatama nadaugü rü taxúema ga toguexü̃ nadaugü. 9 Rü yexguma ínaxĩgügu ga guma ma̱xpǘnewa, rü Ngechuchu nayaxucu̱xẽgü ga taxúemaãma na nüxü̃ yaxugüexü̃ca̱x ga yema yéma nüxü̃ nadaugüxü̃, ñu̱xmatáta yuwa ínadaxgu rü wena namaü̃xgu. 10 Rü ñu̱xũchi ga yema ngúexü̃gü rü Ngechuchuna nacagü, rü ñanagürügü: —¿Tü̱xcüü̃ i ngẽma ngúexẽẽruü̃gü i ore i mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃ rü ñanagürügü: “Ería tá nixĩ ya nüxĩra cuxü̃pa nuã ũcü?” ñanagürügü. 11 Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Aixcüma nixĩ i Ería na nüxĩra tá núma naxũxü̃ na chauxü̃pa Tupanaca̱x yamexẽẽãxü̃ca̱x i duü̃xü̃gü. 12 Natürü choma pemaã nüxü̃ chixu, rü Ería rü marü núma naxũ, natürü duü̃xü̃gü rü tama nüxü̃ nacua̱xgü na texe yiĩxü̃. Rü yemaca̱x chixri namaã nachopetü. Rü ngẽxgumarüü̃ tá ta nixĩ na chixri tá chomaã nachopetüxü̃ i duü̃xü̃gü —ñanagürü. 13 Rü yexguma ga yema ngúexü̃gü rü nüxü̃ nicua̱xãchitanü ga Cuáü̃ ga baiü̃xẽẽruü̃chiga na yiĩxü̃ ga yema Ngechuchu namaã nüxü̃ ixuxü̃. 14 Rü yexguma duü̃xü̃gü íyexmaxü̃wa nangugügu, rü wüxi ga yatü Ngechuchuca̱x nixũ. Rü nape̱xegu nayacaxã́pü̱xü rü ñanagürü nüxü̃: 15 —Pa Corix, ¡nüxü̃ nangechaü̃ ya chaune rü naxca̱x yataanexẽẽ! Erü muẽ̱xpü̱xcüna rü naxãũãẽxü̃, rü poraãcü nüxü̃́ nangu̱x. Rü muẽ̱xpü̱xcüna rü üxüxetügu nayanguxẽẽ, rü e̱xna dexágu. 16 —Rü nuã curü ngúexü̃güxü̃tawa chanaga, natürü nümagü rü tama nüxü̃ nacua̱xgü na namexẽẽgüãxü̃ —ñanagürü. 17 Rü yexguma Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü nüxü̃ ga yema duü̃xü̃gü ga yéma yexmagüxü̃: —Pa Duü̃xü̃gü i Tama Yaxõgüxü̃ rü Chixexü̃güx, ¿ñuxguratáta i pemaã chanuxmaxü̃ rü yaxna pemaã chaxĩnüxü̃? ¡Nuã penaga ya yima bucü! —ñanagürü. 18 Rü Ngechuchu nananga ga yema ṉg̱oxo ga guma bucüwa yexmaxü̃. Rü yemaãcü ínanata̱xüchi ga yema ṉg̱oxo. Rü yexgumatama naxca̱x nitaane ga guma bucü. 19 Rü yemawena ga norü ngúexü̃gü rü noxrüwama Ngechuchumaã nidexagü. Rü nüxna nacagüe, rü ñanagürügü nüxü̃: —Pa Corix, ¿tü̱xcüü̃ i toma rü taxuacüma ítanata̱xüchi i ngẽma ṉg̱oxo? —ñanagürügü. 20 Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —Pema rü taxuacüma ípenata̱xüchi erü tama aixcüma peyaxõgü. Rü aixcüma pemaã nüxü̃ chixu, rü ngẽxguma chi woo írarüwatama peyaxõgügu, rü chi daa ma̱xpǘnemaã nüxü̃ pixuxgu na yaxũgachixü̃ca̱x, rü chi pega naxĩnü. Rü taxuxü̃ chima pexü̃́ naguxcha ega aixcüma peyaxõgügu. 21 —Natürü ñaãrüü̃ i ṉg̱oxo rü tama ínaxũxü̃ ega tama ixaureãcüma iyumüxẽgu —ñanagürü. 22 Rü yexguma norü ngúexü̃gümaã Gariréaarü naãnegu yaxũxgu ga Ngechuchu, rü norü ngúexü̃gümaã nüxü̃ nixu, rü ñanagürü: —Choma ya Tupana Nane na duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃, rü chixri tá chomaã nachopetü rü ãẽ̱xgacügüna tá choxü̃ namugü i duü̃xü̃gü. 23 —Rü tá choxü̃ nima̱xgü, natürü tomaẽ̱xpü̱x i ngunexü̃guwena rü wena táxarü chamaxü̃ —ñanagürü. Rü yexguma yema orexü̃ naxĩnüẽgu ga norü ngúexü̃gü, rü poraãcü nangechaü̃gü. 24 Ngechuchu rü norü ngúexü̃gümaã Capernáũãrü ĩãnewa naxĩ. Rü yexguma yéma nangugügu rü Pedruxü̃ ínayadaugü ga yema yatügü ga tupauca ga taxü̃neca̱x dĩẽru ngĩxü̃ yauxgüxü̃. Rü Pedruna nacagüe rü ñanagürügü: —¿Yima curü Cori rü tama e̱xna ngĩxü̃ naxütanü i ngẽma dĩẽru i tupauca ya taxü̃neãrü ixĩcü? —ñanagürügü. 25 Rü Pedru nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Ngẽmáãcü nanaxütanü —ñanagürü. Rü yixcama ga yexguma ĩxgu naxücuxgu ga Pedru, rü Ngechuchuxira Pedrumaã nidexa, rü ñanagürü nüxü̃: —¿Ñuxũ ñacuxü̃ i cumax, Pa Pedrux, rü ngextá nixĩ i nayauxgüãxü̃ i norü dĩẽru i guxü̃ i nachiü̃ãneãrü ãẽ̱xgacügü? ¿Cuxca̱x i nügütanüwatama rü e̱xna togü i duü̃xü̃gütanüwa? —ñanagürü. 26 Rü Pedru nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Maneca togü i duü̃xü̃gütanüwa nixĩ i nayauxgüãxü̃ —ñanagürü. Rü ñu̱xũchi Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Rü ngẽxguma ngẽmaãcü yixĩgu, rü yixema na Tupanaãrü ixĩgüxü̃ rü taxuca̱xma tanaxütanügü. 27 —Natürü ngẽma na taxúema tamaã nuxü̃ca̱x, rü chanaxwa̱xe i cuyaxütanü i ngẽma dĩẽru. ¡Rü yéa naxtaawa naxũ, rü ngẽ́ma yapoxwaxe! ¡Rü ngẽma nüxĩraü̃xü̃ i choxni i cunapoxwaü̃xü̃ rü naã̱xwa tá nüxü̃ icuyangau i wüxi i dĩẽru i nagu mexü̃ na yangutanüxẽẽxü̃ca̱x i chauxca̱x rü cuxca̱x rü ta! ¡Rü tupauca ya taxü̃newa nange i ngẽma dĩẽru, rü yaxütanü! —ñanagürü.

Mateu 18

1 Rü yexguma ga norü ngúexü̃gü rü Ngechuchuca̱x naxĩ rü nüxna nacagü, rü ñanagürügü: —¿Pa Corix, texé tá tixĩ ya guxü̃ãrü yexera ixĩxẽ i ngẽma Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa? —ñanagürügü. 2 Rü yexguma ga Ngechuchu rü wüxi ga buxü̃ca̱x naca, rü norü ngúexü̃güarü ngãxü̃tanügu nanachixẽẽ. 3 Rü ñu̱xũchi ñanagürü nüxü̃: —Dücax, Pa Chorü Ngúexü̃güx, aixcüma pemaã nüxü̃ chixu, rü ngẽxguma tama nüxü̃ perüxoegu i ngẽma na togüarü yexera pegü pixĩgüxẽẽchaü̃xü̃ rü ñu̱xũchi tama ñaã buxü̃rüü̃ pegü íperüxíragu, rü taxucürüwa pichocu i ngextá Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa. 4 —Rü aixcüma yíxema tügü írüxíraxe rü ñaã buxü̃rüü̃ ixĩxẽ, rü yíxema tá tixĩ ya guxü̃ãrü yexera ixĩxẽ i ngextá Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa. 5 —Rü texé ya chauégagu meã nayaxúxe i wüxi i buxü̃ i ñaãrüü̃ ixĩxü̃ rü choxü̃ nixĩ i tayaxuxü̃. 6 —Rü texé ya pecadugu nanguxẽẽ́xẽ i wüxi i ñaã buxü̃gü i choxü̃́ yaxõgüxü̃ rü tümaca̱x rü narümemaẽ chi nixĩ na noxtacüma wüxi ya nuta tümanaãwa nayangacuchixü̃, rü ñu̱xũchi ngẽmaãcü taxtüchiüwa tüxü̃ nayarütáexü̃ na ngẽxma tayuxü̃ca̱x. 7 —Ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃güca̱x rü wüxi i taxü̃ i ngechaü̃ nixĩ na nangẽxmaxü̃ i muxũchixü̃ i ṯacü i pecadugu nayixẽẽxü̃. Rü guxü̃guma tá nangẽxma i ngẽma chixexü̃gü, natürü wüxi i ngechaü̃xü̃chi tá nixĩ naxca̱x i ngẽma yatü i togüxü̃ pecadugu nguxẽẽxü̃. 8 —Rü ngẽmaca̱x i ngẽxguma chi cuxme̱x rü e̱xna cucutü pecadugu cuxü̃ nguxẽẽgu, rü name nixĩ i noxtacüma ícunadae rü yaxü̃gu cuyaña. Erü narümemaẽ nixĩ i cuboxme̱xãcüma rü e̱xna cubocutüãcüma na cunayaxuxü̃ i curü maxü̃ na tama guxü̃ne ya cuxme̱xmaã rü e̱xna guxü̃ne ya cucutümaã üxü ya taguma ixoxü̃newa quita̱xcuchixü̃ca̱x. 9 —Rü ngẽxguma chi cuxetü pecadugu cuxü̃ nguxẽẽgu, rü name nixĩ i ícunacaxüchi, rü yaxü̃gu cunaña. Erü narümemaẽ nixĩ i wüxixetümaã na cunayaxuxü̃ i curü maxü̃ na tama guxü̃ne ya cuxetümaã üxü ya ṉg̱oxogü nagu poxcuenewa na quita̱xcuchixü̃ca̱x. [Rü ngẽmaãcü woo cuxü̃́ naguxchagu, natürü name nixĩ i nüxna quixũgachi i guxü̃ma i ngẽma chixexü̃gü i nagu cunguchaü̃xü̃.] 10 —Rü tama name i nüxü̃ pexoo̱x i wüxi i buxü̃ i ñaãrüü̃ choxü̃́ yaxõxü̃. Erü ngẽma norü dauruü̃gü i orearü ngeruü̃gü i daxũcü̱̃ã̱x rü guxü̃guma Chaunatü ya daxũgucüpe̱xewa nangẽxmagü na ngẽ́ma ngẽma buxü̃ẽ́tüwa nachogüxü̃ca̱x. 11 —Rü choma i Tupana Nane na duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃ rü núma chaxũ na chanamaxẽxẽẽxü̃ca̱x i duü̃xü̃gü iyarütauxexü̃. 12 —¿Rü ñuxũ ñapegüxü̃ i pema ega wüxi ya yatü rü nüxü̃́ nangẽxmagu i 100 i carnerugü rü wüxi nüxü̃́ iyarütau̱xgu? ¿Taux e̱xna i nachitaü̃gu namugüãxü̃ i ngẽma 99, rü ñu̱xũchi naxca̱x yadauxü̃ i ngẽma nüxü̃́ iyarütaxuxü̃? 13 —Rü ngẽxguma nüxü̃ iyangauxgu, rü namaã nataãẽxü̃chi i ngẽma norü carneru. Rü woo guxü̃guma namaã nataãẽ i ngẽma 99 i tama iyarütauxexü̃, natürü yexeraãcüxüchi namaã nataãẽ i ngẽma wüxi i iyarütaxuxü̃, erü marü nüxü̃ inayangau. 14 —Rü ngẽxgumarüü̃ ta nixĩ ya Penatü ya daxũgucü na tama nanaxwa̱xexü̃ na wüxi i ñaã buxü̃ na iyarütaxuxü̃. 15 —Rü ngẽxguma cueneẽ chixexü̃ cumaã ü̱xgu, rü name nixĩ i nüxĩcatama namaã quidexa, rü nüxna nüxü̃ cucua̱xãchixẽẽ i ngẽma norü chixexü̃ i cumaã naxüxü̃. Rü ngẽxguma cuga naxĩnügu, rü marü cuxü̃ nanguxü̃ i ngẽma cueneẽ. 16 —Natürü ngẽxguma tama cuga naxĩnügu i ngẽma cueneẽ, rü name nixĩ i naxca̱x cuca i wüxi rü e̱xna taxre i duü̃xü̃gü na nümagü rü ta namaã yadexagüxü̃ca̱x i ngẽma cueneẽ. 17 —Rü ngẽxguma rü ta tama nüxü̃́ inaxĩnügu i ngẽma taxre i duü̃xü̃güarü ore, rü name nixĩ i guxü̃ i yaxõgüxü̃maã nüxü̃ quixu na ngẽma cueneẽmaã yadexagüxü̃ca̱x. Rü ngẽxguma rü ta tama nüxü̃́ inaxĩnügu i ngẽma yaxõgüxü̃ãrü ore, rü name nixĩ i wüxi i duü̃xü̃ i tama yaxõxü̃rüü̃gu namaã curüxĩnü. 18 —Rü aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü yíxema núma ñoma i naãnewa tama pexü̃́ irüxĩnüxẽ i chorü ore rü tãũtáma Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa tichocu. Natürü yíxema meã pexü̃́ irüxĩnüxẽ i ngẽma ore rü aixcüma ngẽ́ma tá tangu. 19 —Rü pemaã nüxü̃ chixu rü ngẽxguma chi taxre i pema i núma ñoma i naãnewa rü wüxigu ṯacüca̱x ípecaxgu i Chaunatü ya daxũgucüxü̃tawa, rü nüma ya Chaunatü rü tá pexna nanaxã. 20 —Erü ngẽma ngextá taxre rü e̱xna tomaẽ̱xpü̱x i duü̃xü̃gü chauégagu íngutaque̱xexü̃wa, rü choma rü ta norü ngãxü̃tanüwa changẽxma —ñanagürü. 21 Rü yexguma ga Pedru rü Ngechuchuca̱x nixũ, rü nüxna naca, rü ñanagürü: —¿Pa Corix, ngẽxguma chaueneẽ chixexü̃ chomaã ü̱xgu, rü ñuxree̱xpü̱xcüna i namexü̃ na nüxü̃́ nüxü̃ changechaü̃xü̃ naxca̱x i ngẽma chixexü̃ i chomaã naxüxü̃? ¿Rü marü namexü̃ i cuxca̱x ega 7 e̱xpü̱xcüna yixĩgu na nüxü̃́ nüxü̃ changechaü̃xü̃? —ñanagürü. 22 Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Tama name i 7 e̱xpü̱xcünaxĩcatama nüxü̃́ nüxü̃ cungechaü̃. Natürü guxü̃gutáma nixĩ i nüxü̃́ nüxü̃ na cungechaü̃xü̃ woo 70 e̱xpü̱xcüna i 7 wa nangu —ñanagürü. 23 Rü Ngechuchu rü ñanagürü: —Rü ngẽma Tupana na ãẽ̱xgacü ixĩxü̃, rü ñoma wüxi ga nachiü̃ãneãrü ãẽ̱xgacü ga norü duü̃xü̃gü ga nüxü̃́ nangetanügüxü̃maã namexẽẽchaü̃xü̃rüü̃ nixĩ. 24 —Rü yexguma inaxügüãgu ga meã nüxü̃ na yadaugüxü̃ ga yema nüxü̃́ nangetanügüxü̃pane, rü naxü̃tawa nanagagü ga wüxi ga norü duü̃xü̃ ga taxüchicü ga dĩẽru nüxü̃́ ngĩxü̃ ngetanüxü̃. 25 —Natürü ga yema norü duü̃xü̃ rü nangearü dĩẽruã̱x, rü taxuacüma norü cori ga ãẽ̱xgacüaxü̃́ nanaxütanüẽ́ga. Rü yemaca̱x ga yema ãẽ̱xgacü rü norü churaragüxü̃ namu na to ga corixü̃ namaã nataxegüxü̃ca̱x ga yema yatü, wüxigu tümamaã ga naxma̱x rü naxãcügü rü norü yemaxü̃gü, na yema natanü ga dĩẽrumaã naxütanüãxü̃ca̱x ga norü ngetanü. 26 —Rü yexguma ga yema norü duü̃xü̃ rü norü ãẽ̱xgacüpe̱xegu nacaxã́pü̱xü, rü nüxü̃ naca̱a̱xü̃, rü ñanagürü: “Pa Corix ¡choxü̃ nangechaü̃! Rü marü tá chapuracü, rü tá cuxü̃́ chanaxütanü i guxü̃ma”, ñanagürü. 27 —Rü yema norü ãẽ̱xgacüaxü̃́ nangechaü̃tümüü̃, rü yemaca̱x namaã nüxü̃ nixu ga marü tama nüxü̃́ na naxütanüãxü̃ca̱x ga yema norü ngetanü. Rü ñu̱xũchi ínananguxuchixẽẽ. 28 —Natürü yexgumatama yéma ãẽ̱xgacüxü̃tawa ínaxũũxgu ga yema yatü, rü nüxü̃ inayangau ga wüxi ga namücü ga írarüwatama nüxü̃́ nangetanüxü̃. Rü yema yatü rü nüxna natüxüe, rü nananu̱xnaxã, rü ñanagürü nüxü̃: “¡Choxü̃́ ngĩxü̃ naxütanü i ngẽma dĩẽru i ngĩxü̃ cungetanücü!” ñanagürü. 29 —Rü yexguma ga yema namücü rü yema yatüpe̱xegu nacaxã́pü̱xü, rü nüxü̃ naca̱a̱xü̃, rü ñanagürü: “Pa Chomücüx, ¡choxü̃ nangechaü̃! Rü marü tá chapuracü, rü tá cuxü̃́ chanaxütanü i guxü̃ma”, ñanagürü. 30 —Natürü ga yema yatü rü tama nüxü̃ nacuáxchaü̃ ga yema ore. Rü poxcupataü̃gu tüxü̃ napoxcuama ñu̱xmata nüxü̃́ tanaxütanü ga yema tümaãrü ngetanü. 31 —Rü yexguma togü ga yema ãẽ̱xgacüarü duü̃xü̃gü nüxü̃ daugügu ga yema ngupetüxü̃, rü poraãcü naãẽwa nangu̱x ga yema naxüxü̃ ga yema yatü. Rü norü corixü̃tawa naxĩ rü nüxü̃ nayarüxugüe ga guxü̃ma ga yema ngupetüxü̃. 32 —Rü yexguma ga yema ãẽ̱xgacü rü nanamu ga norü churaragü na naxü̃tawa nagagüãxü̃ca̱x ga yema yatü. Rü yexguma naxü̃tawa nanguxgu, rü ñanagürü nüxü̃: “Wüxi i chixexü̃ i chorü duü̃xü̃ quixĩ. Choma rü cuxü̃́ nüxü̃ changechaü̃ ga yema choxü̃́ cungetanüxü̃, erü choxü̃ cuca̱a̱xü̃ na tama cuxü̃ chapoxcuxü̃ca̱x. 33 —Rü cuma rü chita nüxü̃́ nüxü̃ cungechaü̃ i ngẽma cumücü i cuxü̃́ nangetanüxü̃, yexgumarüü̃ ga choma rü cuxü̃́ nüxü̃ na changechaü̃xü̃rüü̃ ga yema choxü̃́ cungetanüxü̃”, ñanagürü nüxü̃. 34 —Rü poraãcü nanuxũchi ga yema ãẽ̱xgacü. Rü norü churaragüxü̃ namu na napoxcugüãxü̃ca̱x ga yema yatü ñu̱xmata guxü̃ nüxü̃́ naxütanü ga yema nüxü̃́ nangetanüxü̃ —ñanagürü ga Ngechuchu. 35 Rü ñu̱xũchi ñanagürü ta: —Rü ngẽxgumarüü̃ tá pemaã nanaxü ya Chaunatü ya daxũgucü i ngẽxguma tama wüxichigü aixcüma pemücügüaxü̃́ nüxü̃ pengechaü̃gügu —ñanagürü.

Mateu 19

1 Rü yema ñaxguwena ga Ngechuchu rü inaxũãchi ga Gariréaarü naãnewa. Rü natü ga Yudáü̃ãrü tocutüwa naxũ ga Yudéaarü naãnewa. 2 Rü muxü̃ma ga duü̃xü̃gü nawe narüxĩ, rü nüma ga Ngechuchu rü yéma nanameẽxẽẽ ga yema iḏaaweexü̃. 3 Rü Ngechuchuca̱x naxĩ ga ñuxre ga Parichéugü, rü nüxna nacagü rü ñanagürügü: —¿Cuxca̱x namexü̃ i wüxi i yatü na ínatáxma̱xmarexü̃ ega ṯacü rü chixexü̃ taxü̱xgu ya naxma̱x? —ñanagürügü. Rü yemaãcü nüxna nacagü yerü Ngechuchuxü̃ chixexü̃gu nanguxẽẽgüchaü̃. 4 Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü: —¿Taguma e̱xna nawa pengúe i ngẽma Tupanaãrü ore i ümatüxü̃ i nüxü̃ ixuxü̃ ga noxri Tupana naxü̱xgu ga duü̃xü̃gü, rü yatüxü̃ rü ngecüxü̃ na naxüxü̃? 5 —Rü ñanagürü ga Tupana: “Rü ngẽmaca̱x ya yatü rü tá nanatü rü naẽna nixũgachi na nama̱xmaã inaxã́ũxü̃ca̱x. Rü ngẽmaãcü i ngẽma taxre rü ñoma wüxitama i duü̃xü̃rüü̃ tá nixĩgü”. 6 —Rü ñu̱xũchi tama taxre nixĩ, rü wüxitama nixĩ. Rü ngẽmaca̱x taxucürüwa texé nügüna tayaxĩgachitanüxẽẽ i ngẽma taxre i Tupana nügüna mugüxü̃ —ñanagürü. 7 Rü yexguma Ngechuchuna nacagü rü ñanagürügü: —¿Tü̱xcüü̃ nixĩ ga Moĩché ga duü̃xü̃gümaã nüxü̃ yaxuxü̃ rü ngẽxguma texé tümama̱xü̃ ítáxchaü̃gu rü name nixĩ i wüxi i popera i ta̱xgüpane ngĩxna taxã, rü ñu̱xũchi ngĩxü̃ ítata̱x? ñaxü̃ —ñanagürügü. 8 Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —Pegagu nixĩ ga Moĩché ga tama pexna nachúxãxü̃ na pexma̱xü̃ ípetáxü̃. Yerü nüma nüxü̃ nacua̱x na tama aixcüma peyaxõgüxü̃. Natürü noxriarü ügügu rü tama yemaãcü nixĩ. 9 —Rü choma pemaã nüxü̃ chixu rü tama name na texé tümama̱xü̃ ítáxü̃ ega tama naĩ ya yatümaã nangẽãẽxü̃gagu yixĩgu. Rü ngẽxguma chi yima yatü rü ñu̱xũchi naĩ i ngemaã naxãxma̱xgu, rü chixexü̃ naxü, rü ñoma naĩ i ngemaãmare nangẽãẽxü̃rüü̃ nixĩ. Rü texé ya ngĩmaã ãmaxẽ i ngẽma nge i ngĩte ngĩxü̃ íta̱xcü, rü ñoma naĩ i ngemaãmare itapexü̃rüü̃ tixĩ —ñanagürü ga Ngechuchu. 10 Rü ñu̱xũchi ga norü ngúexü̃gü rü ñanagürügü nüxü̃: —Ega ngẽmaãcü yixĩgu rü name nixĩ i noxtacüma tama naxãma̱x ya yatü rü tama ixãte i nge —ñanagürügü. 11 Rü Ngechuchu norü ngúexü̃güxü̃ nangãxü̃ rü ñanagürü: —Taxucürüwa guxü̃ma i duü̃xü̃gü nüxü̃ nacua̱x i ṯacüchiga na yiĩxü̃ i ngẽma ngu̱xẽẽtae. Natürü yíxema Tupana tüxü̃ nüxü̃ cua̱xẽẽ́xẽxĩcatama tixĩ ya nüxü̃ cua̱xgüxe. 12 —Rü nangẽxma i nagúxü̃raü̃xü̃ i guxchaxü̃ na tama naxãma̱xü̃ca̱x ya yatü. Erü nümaxü̃ i yatü rü woetama taxucürüwa naxãma̱x erü norü bucüma nangepü̱xüchare. Rü nümaxü̃ i yatü rü taxucürüwa naxãma̱x erü nayauxpü̱xücharee. Rü togü tama naxãma̱x erü Tupanaãrü ngúchaü̃xĩcatama naxügüchaü̃. Rü texé ya ngẽmaãcü maxchaü̃xẽ rü marü name i ngẽmaãcü tamaxü̃ —ñanagürü ga Ngechuchu. 13 Rü duü̃xü̃gü rü Ngechuchuxü̃tawa nanagagü ga ñuxre ga buxü̃gü na Ngechuchu nüxü̃ ingõgüxü̃ca̱x rü namaã nayumüxẽxü̃ca̱x. Natürü ga Ngechuchuarü ngúexü̃gü rü inanaxügüe ga na yangagüãxü̃ ga yema duü̃xü̃gü ga Ngechuchuxü̃tawa buxü̃güxü̃ gagüxü̃. 14 Natürü ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃ ga norü ngúexü̃gü: —Marü name i chauxü̃tawa naxĩ i buxü̃gü. ¡Rü tãxṹ i nüxna penachu̱xuxü̃! Erü Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa rü tümaca̱x nixĩ ya yíxema ñaã buxü̃gürüü̃ meã yaxõgüxe —ñanagürü. 15 Rü ñu̱xũchi ga Ngechuchu rü yema buxü̃güétü naxüme̱x. Rü yemawena inaxũãchi ga yéma. 16 Rü wüxi ga ngextü̱xücü rü Ngechuchuxü̃tawa nangu, rü nüxna naca, rü ñanagürü: —Pa Ngúexẽẽruü̃ ya Mecüx, ¿ṯacü tá chaxüxü̃ na chanayaxuxü̃ca̱x i maxü̃ i taguma gúxü̃? —ñanagürü. 17 Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —¿Tü̱xcüü̃ “Mecü” ñacurügü choxü̃? Erü Tupanaxĩcatama nixĩ ya mecü ixĩcü, rü nataxuma i to i mecü ixĩxü̃. Natürü ngẽxguma cunayauxchaü̃gu i maxü̃ i taguma gúxü̃, rü ¡naga naxĩnü i Tupanaãrü mugü! —ñanagürü. 18 Rü yexguma ga guma ngextü̱xücü rü ñanagürü: —¿Ngẽxü̃rüüxü̃ tá nixĩ i Tupanaãrü mugü i naga chaxĩnüxü̃? —ñanagürü. Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —¡Tãũtáma cumáẽta, rü tãũtáma naĩ i ngemaã icupe, rü tãũtáma cungĩ́ta̱a̱x, rü tãũtáma doraxü̃ quixu i togüchiga! 19 —¡Rü tümaga naxĩnü ya cunatü rü cue, rü nüxü̃ nangechaü̃ i cumücügü ngẽma na cugü cungechaü̃xü̃rüü̃! —ñanagürü. 20 Rü yexguma ga guma ngextü̱xücü rü ñanagürü: —Guxü̃ma i ngẽma mugü i nüxü̃ quixuxü̃ rü woetama chorü bucüma meã chayanguxẽẽ. ¿Rü ṯacü rü to tá chaxü na choxü̃́ nangẽxmaxü̃ca̱x i maxü̃ i taguma gúxü̃? —ñanagürü. 21 Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —Ega aixcüma Tupanape̱xewa mecü quixĩxchaü̃gu, rü name nixĩ i namaã cutaxe i guxü̃ma i curü ngẽmaxü̃gü rü togü i ngearü ngẽmaxü̃ã̱xgüxü̃na cunaxã i ngẽma curü natanü. Rü ngẽxguma tá cuxü̃́ nangẽxma i cuchica i daxũguxü̃ i naãnewa. Rü ñu̱xũchi marü name i chowe curüxũ —ñanagürü. 22 Natürü yexguma yemaxü̃ naxĩnügu ga guma ngextü̱xücü rü poraãcü nangechaü̃, yerü namuãrü dĩẽruã̱xü̃chi. 23 Rü yexguma ga Ngechuchu rü norü ngúexü̃güxü̃ ñanagürü: —Aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü naguxchaxüchi nixĩ na wüxi i duü̃xü̃ i dĩẽruã̱xü̃chixü̃ rü Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa na nanguxü̃. 24 —Rü aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü ñoma wüxi i cameyu na taxucürüwama wüxi ya ucumaxẽtüwa naxüpetüxü̃ãrü yexera narüguxchamaẽ naxca̱x i wüxi i duü̃xü̃ i dĩẽruã̱xü̃chixü̃ na yaxücuxü̃ i ngextá Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa —ñanagürü. 25 Rü yexguma yemaxü̃ naxĩnüẽgu ga norü ngúexü̃gü rü poraãcü naḇaixãchiãẽgü. Rü nügüna nacagüe rü ñanagürügü: —¿Rü texé tá e̱xna tixĩ ya nayaxúxe i maxü̃ i taguma gúxü̃? —ñanagürügü. 26 Rü Ngechuchu nüxü̃ nadawenü rü ñanagürü nüxü̃: —Duü̃xü̃gü rü taxuacüma nügü namaxẽẽ, natürü Tupanaãxü̃́ rü natauxcha na namaxẽxẽẽãxü̃ —ñanagürü. 27 Rü yexguma ga Pedru rü ñanagürü nüxü̃: —Pa Corix, toma rü marü ítanawogü ga guxü̃ma ga torü yemaxü̃gü na cuwe tarüxĩxü̃ca̱x. ¿Rü ṯacü tá nixĩ i torü natanü i ñu̱xmax? —ñanagürü. 28 Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —Aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü ngẽma ngunexü̃ i Tupana nagu nangexwacaxü̃xẽẽxü̃ i guxü̃ma, rü choma rü ãẽ̱xgacü ya tacü tá chixĩ. Rü chorü tochica i mexẽchixü̃wa tá charüto. Rü pema i 12 i chorü ngúexü̃gü na chowe perüxĩxü̃ rü pema rü tá ta pexü̃́ nangẽxma i perü tochicaxü̃ i mexẽchixü̃ i chauxü̃tawa. Rü ngẽ́ma tá perütogü na norü maxü̃chigaca̱x nüxü̃ picagüxü̃ i guxü̃ma i Yudíugü. 29 Rü guxãma ya yíxema tümapata chauxca̱x ítáxe, rü e̱xna tümaẽneẽgü rü tümaẽya̱xgüxü̃ chauxca̱x ítáxe, rü e̱xna tümanatü rü tümaẽxü̃ chauxca̱x ítáxe, rü e̱xna tümama̱x rü tümaxãcügüxü̃ rü tümaãrü naãne chauxca̱x ítáxe, rü 100 e̱xpü̱xcüna i ngẽma noxri tüxü̃́ ngẽxmaxü̃ãrü yexera tá tayaxu. Rü naẽ́tü tá tanayaxu i maxü̃ i taguma gúxü̃. 30 —Natürü muxü̃ma i nümaxü̃ i ñoma i naãnewa duü̃xü̃gü wixpe̱xewa ügüxẽẽxü̃, rü daxũguxü̃ i naãnewa rü Tupana tá wixweama nanaxügüxẽẽ. Rü muxü̃ma i nümaxü̃ i ñoma i naãnewa duü̃xü̃gü wixweama ügüxẽẽxü̃, rü daxũguxü̃ i naãnewa rü Tupana tá wixpe̱xewa nanaxügüxẽẽ.

Mateu 20

1 —Rü ngẽma Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa rü ñoma wüxi ga ubanecüarü yora ga pa̱xmama norü puracütanüxü̃ ta yadaucürüü̃ nixĩ. 2 Rü yema puracütanüxü̃maã nanamexẽẽ na wüxitachinü ga dĩẽrugu nüxü̃́ na naxütanüãxü̃ca̱x ga wüxichigü ga ngunexü̃gu. Rü ñu̱xũchi naãnewa nanamugü na yéma yapuracüexü̃ca̱x. 3 —Rü yixcama ga 9 arü ngoragu rü ínayadau ga ngextá yatügü ga puracüca̱x daugüxü̃ íngutaque̱xegüxü̃xü̃wa. Rü yexma nüxü̃ nayangau ga ñuxre ga yatügü ga ngearü puracüã̱xgüxü̃. 4 —Rü ñanagürü nüxü̃: “¡Ngẽ́ma chorü ubanecüwa peyapuracüe! Rü meã tá pexü̃́ chanaxütanü”, ñanagürü. Rü nümagü rü yéma naxĩ. 5 —Rü yema ubanecüarü yora rü tocuchigu rü wenaxãrü togü ga puracütanüxü̃ ta nayadau. Rü tomaẽ̱xpü̱xarü ngoragu ga yáuanecü rü wenaxãrü yexgumarüü̃ ta nayadau. 6 —Rü yixcama ga wüxime̱ẽ̱xpü̱xarü ngoragu ga yáuanecü rü wenaxãrü ínayadau ga ngextá yatügü ga puracüca̱x daugüxü̃ íngutaque̱xegüxü̃xü̃wa. Rü yexma nüxü̃ nayangau ga ñuxre ga togü ga yatügü ga ngearü puracüã̱xgüxü̃. Rü ñanagürü nüxü̃: “¿Tü̱xcüü̃ i pema rü nuxã perüchomare i guxü̃ i ñoma i ngunexü̃gu, rü tama pepuracüe?” ñanagürü. 7 —Rü nümagü nanangãxü̃gü, rü ñanagürügü nüxü̃: “Tama tapuracüe erü taxúema toxca̱x tadau na tüxü̃́ tapuracüexü̃ca̱x”, ñanagürügü. Rü yexguma ga yema naãneãrü yora rü ñanagürü nüxü̃: “¡Pema rü ta ngẽ́ma chorü ubanecüwa pexĩ rü peyapuracüe! Rü meã tá pexü̃́ chanaxütanü”, ñanagürü. 8 —Rü yexguma marü nachütagu rü yema naãneãrü yora, rü naxca̱x naca ga norü puracütanüxü̃ãrü dauruü̃, rü ñanagürü nüxü̃: “¡Naxca̱x naca i ngẽma puracütanüxü̃. Rü nüxĩra nüxü̃́ naxütanü i ngẽma wixwenaxü̃chima ngẽ́ma ĩxü̃, rü nawa tá icuyacua̱xẽẽ i ngẽma nüxĩra ngẽ́ma puracüexü̃!” ñanagürü. 9 —Rü yéma naxĩ ga yema puracütanüxü̃ ga wüxime̱ẽ̱xpü̱xarü ngoragu ga yáuanecü puracüwa ĩxü̃. Rü wüxichigü ngĩxü̃ nayauxgü ga wüxitachinü ga dĩẽru. 10 —Rü yemawena rü yéma naxĩ ga yema nüxĩrama puracüexü̃ ga puracütanüxü̃. Rü nümagü nagu naxĩnüẽgu rü yexera tá ngĩxü̃ nayauxgü ga dĩẽru, natürü nümagü rü ta ngĩxü̃ nayauxgü ga wüxitachinütama ga dĩẽru ga wüxichigü. 11 —Rü yexguma ngĩxü̃ nayauxgügu rü inanaxügüe ga chixri na yadexagüxü̃ nachigagu ga yema naãneãrü yora. 12 —Rü ñanagürügü: “Yixema rü guxü̃ i ngunexü̃gu üa̱xcüxetüwa tapuracüe, natürü i ñaã puracütanüxü̃ i wixwenaxü̃chi íngugüxü̃ rü wüxi i ngoratama napuracüe. Natürü ngẽma tüxü̃́ naxütanüãxü̃́ẽ̱xpü̱xtama nüxü̃́ nanaxütanü”, ñanagürügü. 13 —Natürü ga yema ubanecüarü yora nanangãxü̃, rü ñanagürü nüxü̃ ga wüxi ga yema puracütanüxü̃: “Pa Chomücüx, tama cuxü̃́ changĩ̱x. ¿Tama e̱xna i wüxitachinügu yiĩxü̃ ga chomaã cunamexẽẽxü̃ na cuxü̃́ chanaxütanüxü̃ i ngẽma puracü? 14 —¡Ñaã i curü dĩẽru, rü íixũ! Rü ngẽma puracütanüxü̃ i wüxi i ngoratama puracüexü̃, rü choma nüxna ngĩxü̃ chaxãxchaü̃ i ngẽma cuxna ngĩxü̃ chaxãcüe̱xpü̱x. 15 —¿Tama e̱xna name i ngẽma choma chanaxwa̱xexü̃ãcüma ngĩmaã na chaxüxü̃ i chorü dĩẽru? ¿Rü e̱xna quixãũxãchi erü ngẽmaãcü chamecüma?” ñanagürü. 16 —Rü yíxema ñu̱xma duü̃xü̃gü wixweama tüxü̃ ügüxẽẽ́xẽ, rü daxũguxü̃ i naãnewa rü Tupana tá wixpe̱xewa tüxü̃ naxügüxẽẽ. Rü yíxema ñu̱xma duü̃xü̃gü wixpe̱xewa tüxü̃ ügüxẽẽ́xẽ rü daxũguxü̃ i naãnewa rü Tupana tá wixweama tüxü̃ naxügüxẽẽ. Erü Tupana rü muxũchiena naxu, natürü noxretama tixĩ ya yíxema tüxü̃ yadexechixe —ñanagürü ga Ngechuchu. 17 Rü yexguma namagu yaxũxgu ga Ngechuchu ga Yerucharéü̃wa na naxũxü̃ rü noxrüwama naxca̱x naca ga yema 12 ga norü ngúexü̃gü, rü ñanagürü nüxü̃: 18 —Pema nüxü̃ pecua̱x na marü ingaicaxü̃ na Yerucharéü̃wa ingugüxü̃. Rü ngẽ́ma rü duü̃xü̃gü rü tá chixri chomaã nachopetü. Rü tá paigüarü ãẽ̱xgacügü rü ngúexẽẽruü̃gü i ore i mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃na tá choxü̃ namugü. Rü nümagü rü tá chomaã nanaxuegugü na chayuxü̃ca̱x. 19 —Rü tá to i nachiü̃ãnecü̱̃ã̱xna choxü̃ namugü. Rü ngẽmagü tá nixĩ i chaugu idauxcüraü̃güxü̃ rü choxü̃ c̱uaixgüxü̃, rü ñu̱xũchi tá curuchawa choxü̃ nipotagü na ngẽxma chayuxü̃ca̱x. Natürü tomaẽ̱xpü̱x i ngunexü̃guwena rü tá wenaxãrü chamaxü̃ —ñanagürü. 20 Rü yéma iyexma ga naẽ ga Chaü̃tiágu rü Cuáü̃. Rü yema taxre rü Zebedéu nanegü nixĩgü. Rü ngĩma rü Ngechuchuca̱x iyaxũ namaã ga yema taxre ga ngĩnegü. Rü Ngechuchupe̱xegu iyacaxã́pü̱xü, rü wüxi ga ngü̃xẽẽca̱x nüxna iyaca. 21 Rü nüma ngĩxna naca, rü ñanagürü: —¿Ṯacü nixĩ i cunaxwa̱xexü̃? —ñanagürü. Rü ngĩma inangãxü̃ rü ngĩgürügü: —Pa Corix, ngẽxguma ãẽ̱xgacüxü̃ quingucuchigu rü chanaxwa̱xe i cunamu na wüxi i ñaã chaune rü curü tügünecüwawa na natoxü̃, rü ngẽma to i curü ṯoxwecüwawa na natoxü̃ —ngĩgürügü. 22 Natürü Ngechuchu ngĩxü̃ nangãxü̃ rü ñanagürü: —Pema rü tama nüxü̃ pecua̱x na ṯacüca̱x ípec̱axü̃. ¿Namaxã chi peporaexü̃ i ngẽma ngúxü̃ i tá choxü̃ üpetüxü̃? —ñanagürü. Rü nümagü nanangãxü̃gü rü ñanagürügü: —Ngẽmáãcü namaã tá taporae —ñanagürügü. 23 Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —Aixcüma tá nixĩ i chauxrüü̃ ngúxü̃ pingegüxü̃. Natürü ngẽma chorü tügünecüwawa rü chorü ṯoxwecüwawa na perütogüxü̃ca̱x, rü tama cho̱xme̱xwa nangẽxma na pexna chanaxãxü̃. Rü Chaunatüme̱xẽwa nixĩ na nangẽxmaxü̃ i ngẽma, rü nüma tá tüxna nanaxã ya yíxema tümaca̱x íyiĩxẽ —ñanagürü. 24 Rü yexguma yemaxü̃ naxĩnüẽgu ga yema togü ga 10 ga Ngechuchuarü ngúexü̃gü, rü Chaü̃tiágumaã rü Cuáü̃maã nanuẽ. 25 Natürü Ngechuchu naxca̱x naca rü ñanagürü nüxü̃: —Pema nüxü̃ pecua̱x rü guxü̃ i nachiü̃ãnegüarü ãẽ̱xgacügü rü poraãcü nanamu i norü duü̃xü̃gü. Rü ngẽma ãẽ̱xgacügü i taxü̃gü rü norü duü̃xü̃güarü yora nügü nixĩgüxẽẽ. 26 —Natürü tãũtáma ngẽmaãcü nixĩ i petanüwa. Rü ngẽxguma texé naxwa̱xegu na ãẽ̱xgacü tiĩxü̃ i petanüwa, rü name nixĩ i noxri rü guxããrü ngü̃xẽẽruü̃ tixĩ. 27 —Rü ngẽxguma chi texé i petanüwa naxwa̱xegu na tümamücügüeru na tiĩxü̃, rü name nixĩ i noxri rü guxü̃ma i tümamücügüarü ngü̃xẽẽruü̃ tixĩ. 28 —Yerü chomatama i Tupana Nane na duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃ rü tama togü choxü̃ rüngü̃xẽẽxü̃ca̱x nixĩ i núma chaxũxü̃. Natürü núma chaxũxü̃ na duü̃xü̃güxü̃ charüngü̃xẽẽxü̃ca̱x rü naxca̱x na chayuxü̃ca̱x rü ngẽmaãcü chanaxütanüxü̃ca̱x na muxü̃ma i nümagü rü nüxü̃́ nangẽxmaxü̃ca̱x i maxü̃ i taguma gúxü̃ —ñanagürü. 29 Rü yexguma Ngechuchu norü ngúexü̃gümaã Yericúarü ĩãnewa íchoü̃xgu, rü muxü̃ma ga duü̃xü̃gü nawe narüxĩ. 30 Rü yéma namacüwawa narütogü ga taxre ga ingexetüxü̃. Rü yexguma nüxü̃ naxĩnüẽgu na Ngechuchu yéma üpetüxü̃, rü tagaãcü Ngechuchuna nacagüe, rü ñanagürügü: —Pa Corix, Pa Dabítanüxü̃x, ¡Cuxü̃́ tangechaü̃tümüü̃gü! —ñanagürügü. 31 Rü yema duü̃xü̃gü ga Ngechuchuwe rüxĩxü̃ rü nayangagü na iyanangea̱xgüxü̃ca̱x. Natürü nümagü ga yema ingexetüxü̃ rü yexeraãcü Ngechuchuna nacagüe, rü ñanagürügü: —Pa Corix, Pa Dabítanüxü̃x, ¡cuxü̃́ tangechaü̃tümüü̃gü! —ñanagürügü. 32 Rü yexguma ga Ngechuchu rü yexma nayachiãchi rü naxca̱x naca ga yema ingexetüxü̃. Rü nüxna naca rü ñanagürü: —¿Ṯacü i penaxwa̱xexü̃ na pexca̱x chanaxüxü̃? —ñanagürü. 33 Rü nümagü nanangãxü̃gü rü ñanagürügü: —Pa Corix, tanaxwa̱xe na toxü̃ quidauchitanügüxẽẽxü̃ —ñanagürügü. 34 Rü yexguma ga Ngechuchu rü nüxü̃́ nangechaü̃tümüü̃gü, rü naxẽtügügu ningõgü. Rü yexgumatama nidauchigü, rü Ngechuchuwe narüxĩ.

Mateu 21

1 Rü yexguma marü yangaicagügu ga Yerucharéü̃wa na nangugüxü̃, rü nawa nangugü ga guma ĩãne ga Bechagué ga Oríbunecüarü ma̱xpǘneãrü ngaicamana yexmane. Rü Ngechuchu nanamu ga taxre ga norü ngúexü̃gü. 2 Rü ñanagürü nüxü̃: —¡Gua tórü to̱xma̱xtawa ngẽxmane ya ĩãnexãcüwa pexĩ! Rü ngẽxma tá nüxü̃ peyangau i wüxi i cowaru i ngexü̃ i ngẽxma ngaxü̃xü̃ namaã i wüxi i naxãcü i yatüxü̃ i naxü̃tagu irüxã́ũxü̃. ¡Rü peyawẽxü̃, rü nuã chauxca̱x penagagü! 3 Rü ngẽxguma texé pexna caxgu na ṯacüca̱x peyawẽxü̃xü̃, ¡rü tümamaã nüxü̃ pixu rü ñapegügü: “Torü cori nanaxwa̱xegü, natürü paxa tá nanawoeguxẽẽ”, ñapegügü tüxü̃! —ñanagürü. 4 Rü yema naxüpetü yerü yemaãcü Tupana nayanguxẽẽ ga norü ore ga nuxcümaü̃xü̃ ga norü orearü uruü̃ ümatüxü̃ ga ñaxü̃: 5 “¡Yerucharéü̃cü̱̃ã̱xgümaã nüxü̃ pixu rü ñapegü: ‘¡Dücax ya perü ãẽ̱xgacü ya nuã pexü̃tawa ũcü! Rü nüma rü wüxi i ngẽxü̃rüüxü̃ i duü̃xü̃rüü̃ ínangu, rü wüxi i cowaruacüétügumare naxaunagü’!” ñanagürü ga yema ore. 6 Rü yexguma ga yema taxre ga norü ngúexü̃gü rü yéma naxĩ, rü nanaxügü ga yema Ngechuchu namaã nüxü̃ ixuxü̃. 7 Rü Ngechuchuxü̃tawa nanagagü ga yema cowarugü. Rü yema norü ngúexü̃gü rü naxchirumaã nanac̱ẖatagü ga yema cowaruxacü, rü ñu̱xũchi ga Ngechuchu rü natagu naxaunagü. 8 Rü yema muxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga nawe rüxĩxü̃ rü naxchirumaã nayac̱ẖamatanü ga nama. Rü togü rü naĩxã́tü ta nadaü̃gü rü yemamaã nayac̱ẖamatanü ga nama. 9 Rü yema duü̃xü̃gü ga nape̱xegu ãgüxü̃, rü yema togü ga wixweama ãgüxü̃, rü tagaãcü ñanagürügü: —¡Namexẽchi ya daa ãẽ̱xgacü ya Dabítanüxü̃! ¡Rü namexẽchi ya yima Tupanaẽ́gagu núma ũcü! ¡Rü cuxü̃ tataxẽẽgü, Pa Tonatü ya Daxũgucüx! —ñanagürügü. 10 Rü yexguma Ngechuchu Yerucharéü̃wa ixücuxgu, rü guxü̃ma ga yema ĩãnecü̱̃ã̱x rü nanaxi̱xãchiãẽgü, rü ñanagürügü: —¿Texe nixĩ ya daa? —ñanagürügü. 11 Rü yema Ngechuchuwe rüxĩxü̃ ga duü̃xü̃gü rü nanangãxü̃gü rü ñanagürügü: —Daa nixĩ ya Tupanaãrü orearü uruü̃ ya Ngechuchu ya Gariréaanewa ngẽxmane ya ĩãne ya Nacharétucü̱̃ã̱x ixĩcü —ñanagürügü. 12 Rü tupauca ga taxü̃negu naxücu ga Ngechuchu, rü ínanawoxü̃ ga yema yéma ṯacümaã taxegüxü̃ rü naxca̱x taxegüxü̃. Rü nanawoegu ga norü mechagü ga yema duü̃xü̃gü ga yéma dĩẽrumaã taxegüxü̃ rü muxtucugümaã taxegüxü̃. 13 Rü ñanagürü nüxü̃ ga yema duü̃xü̃gü: —Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa rü ñanagürü: “Chopata rü yumüxẽpataü̃ nixĩ”. Natürü pema rü ngĩ́ta̱a̱xgüxü̃pataü̃ peyaxĩxẽẽ —ñanagürü. 14 Rü yéma tupauca ga taxü̃newa rü Ngechuchuca̱x naxĩ ga ñuxre ga ingexetügüxü̃ rü ichixeparagüxü̃. Rü Ngechuchu nanameẽxẽẽ. 15 Natürü ga paigüarü ãẽ̱xgacügü rü ngúexẽẽruü̃gü ga ore ga mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃, rü nüxü̃ nadaugü ga yema mexü̃gü ga taxü̃gü ga Tupanaãrü poramaã naxüxü̃ ga Ngechuchu rü buxü̃güxü̃ naxĩnüẽ ga na ñagüxü̃: —¡Namexẽchi ya daa ãẽ̱xgacü ya Ngechuchu ya Dabítanüxü̃! —ñagüxü̃. Rü yemaca̱x ga yema ãẽ̱xgacügü rü nanuẽ. 16 Rü ñanagürügü Ngechuchuxü̃: —¿Nüxü̃ cuxĩnüxü̃ i ngẽma buxü̃gü namaã idexagüxü̃? —ñanagürügü. Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Ngü̃, nüxü̃ chaxĩnü. ¿Natürü taguma e̱xna nawa pengúe i Tupanaãrü ore i ümatüxü̃ i ñaxü̃: “Rü ngẽma buxü̃gü i íraxüchixü̃ rü õxchanagü rü tá ta cuxü̃ nicua̱xüü̃gü”, ñaxü̃? —ñanagürü. 17 Rü yexguma ga Ngechuchu rü nüxna yéma nixũ, rü ñu̱xũchi ínaxũxũ ga guma ĩãnewa. Rü ĩãne ga Betániawa naxũ, rü yexma nayape. 18 Rü moxü̃ãcü ga pa̱xmama rü yexguma wenaxãrü Yerucharéü̃ca̱x nataegugu ga Ngechuchu rü nataiya. 19 Rü namacüwawa nüxü̃ nadau ga wüxi ga ori̱x ga iguera. Rü naxca̱x nixũ, natürü taxuü̃ma ga norü oxü̃ inayangau, rü naã́tüxü̃xĩcatama inayangau. Rü yemaca̱x ñanagürü nüxü̃ ga yema ori̱x: —Rü tagutáma wena cuxo̱x, —ñanagürü. Rü yexgumatama narüṉ̃exẽ ga yema ori̱x. 20 Rü yexguma yemaxü̃ nadaugügu ga norü ngúexü̃gü, rü naḇaixãchiãẽgü. Rü Ngechuchuna nacagüe rü ñanagürügü: —¿Rü ñuxãcü i ñaã ori̱x i paxama naṉ̃exẽxü̃? —ñanagürügü. 21 Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü ngẽxguma chi meã peyaxõgügu rü tama ngẽma igueramaã chaxüxü̃xĩca chi pexü. Natürü yexeraxü̃ chi pexü. Rü ngẽxguma chi daa ma̱xpǘnemaã nüxü̃ pixuxgu na yaxũgachixü̃ca̱x rü taxtü i taxü̃chiüwa naxũxü̃ca̱x, rü pega chi naxĩnü. 22 Rü guxü̃ma i ṯacü i naxca̱x ípec̱axü̃ i perü yumüxẽwa, rü tá penayauxgü ega aixcüma peyaxõgüãcüma naxca̱x ípecaxgu. 23 Rü Ngechuchu rü tupauca ga taxü̃negu naxücu. Rü yexguma yéma ínangu̱xẽẽtaeyane rü naxca̱x naxĩ ga paigüarü ãẽ̱xgacügü rü togü ga ãẽ̱xgacügü ga yaguã̱xgü. Rü Ngechuchuna nacagüe rü ñanagürügü: —¿Rü texéarü mugagu nixĩ i cunaxüxü̃ i ngẽma núma cuxüxü̃? ¿Rü texé cuxü̃ tamu na cunaxüxü̃ca̱x i ngẽma? —ñanagürügü. 24 Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Choma rü tá ta pexna chaca, rü ngẽxguma choxü̃ pengãxü̃gu i ngẽma pexna naxca̱x chac̱axü̃, rü choma rü tá ta pemaã nüxü̃ chixu na ngẽxü̃rüüxü̃ i ãẽ̱xgacü na choxü̃ muxü̃ na nuã changu̱xẽẽtaexü̃. ¿Rü texé tanamu ga Cuáü̃ na duü̃xü̃güxü̃ ínabaiü̃xẽẽxü̃ca̱x? ¿Pexca̱x rü Tupana yiĩxü̃ ga namucü rü e̱xna duü̃xü̃gümare? —ñanagürü. Rü yexguma ga yema ãẽ̱xgacügü rü inanaxügüe ga nügümaã na yaporagatanücüüxü̃. Rü nügümaãtama ñanagürügü: —¿Ñuxũ ñagügüxü̃ tá? Erü ngẽxguma chi nüxü̃ ixuxgu na Tupana núma namuxü̃ rü nüma rü tá ñanagürü tüxü̃: “¿Rü tü̱xcüü̃ ga tama nüxü̃́ peyaxõgüxü̃?” ñanagürü tá. 26 —Rü ngẽxguma chi nüxü̃ ixuxgu na yatügümare núma namuxü̃ rü taxca̱x rü tá naxãũcüma, erü duü̃xü̃gü tá tüxü̃ nadai. Erü nümagü i duü̃xü̃gü rü nagu narüxĩnüẽ na Tupana yiĩxü̃ ga Cuáü̃xü̃ núma mucü —ñanagürügü. 27 Rü yemaca̱x Ngechuchuxü̃ nangãxü̃gü rü ñanagürügü: —Tama nüxü̃ tacua̱x ga texé núma na namuxü̃ ga Cuáü̃ ga baiü̃xẽẽruü̃ —ñanagürügü. Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Choma rü tá ta tãũtáma pemaã nüxü̃ chixu na texé choxü̃ muxü̃ na chanaxüxü̃ i ngẽma choxna naxca̱x pec̱axü̃ —ñanagürü. 28 Rü ñanagürü ta ga Ngechuchu —¿Ñuxũ ñapegüxü̃ naxca̱x i ñaã ore i tá pemaã nüxü̃ chixuxü̃? Rü wüxi ga yatü rü nüxü̃́ nayexma ga taxre ga nane. Rü wüxi ga guma nanemaã nüxü̃ nixu rü ñanagürü nüxü̃: “Pa Chaunex, chanaxwa̱xe i yéa chorü ubaarü buxgüwa cuyapuracü”, ñanagürü. 29 —Rü guma nane nanangãxü̃ rü ñanagürü: “Choxü̃́ nawa̱xtümüü̃ na ngẽ́ma chaxũxü̃”, ñanagürü. Natürü ga yixcamaxü̃ra rü nagu narüxĩnü rü düxwa yéma nayapuracü. 30 —Rü yixcüra ga guma nanatü rü naĩ ga nanexü̃tawa naxũ, rü yexgumarüü̃ ta nüxü̃ yema ñanagürü. Rü guma nane nanangãxü̃ rü ñanagürü: “Marü name, Pa Pa, rü ngẽ́ma tá chaxũ”, ñanagürü. Natürü tama aixcüma yéma naxũ. 31 —Rü ñu̱xma chanaxwa̱xe i chomaã nüxü̃ pixu rü ngexcürüücü ga guma taxre ga nane ga aixcüma naxücü ga yema nanatü naxwa̱xexü̃ —ñanagürü. Rü nümagü nanangãxü̃gü rü ñanagürügü: —Ga guma nüxĩra namuãcü nixĩ ga naga ĩnücü —ñanagürügü. Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü ngẽma yatügü i Dumaãrü ãẽ̱xgacüca̱x dĩẽru ngĩxü̃ dexü̃ rü ngẽma ngexü̃gü i chixri maxẽxü̃ tá nixĩ i pexü̃pa nüxĩra ichocuxü̃ i ngextá Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa. 32 —Yerü Cuáü̃ ga baiü̃xẽẽruü̃ rü núma naxũ na pemaã nüxü̃ yaxuxü̃ca̱x na ñuxãcü tá na pemaxẽxü̃, natürü ga pema rü tama nüxü̃́ peyaxõgü. Natürü ga yema yatügü ga Dumaãrü ãẽ̱xgacüca̱x dĩẽru ngĩxü̃ dexü̃ rü yema ngexü̃gü ga chixri maxẽxü̃ rü Cuáü̃ãxü̃́ nayaxõgü. Natürü ga pema rü woo nüxü̃ na pedaugüxü̃ ga ñuxãcü na yaxõgüãxü̃, rü tama nüxü̃ perüxoechaü̃ i pecüma i chixexü̃ na peyaxõgüxü̃ca̱x —ñanagürü. 33 Rü ñanagürü ta ga Ngechuchu: —Rü chanaxwa̱xe i iperüxĩnüẽ i ñaã to i ore i cua̱xruü̃ i tá pemaã nüxü̃ chixuxü̃. Rü nayexma ga wüxi ga yatü ga nüxü̃́ nayexmacü ga wüxi ga norü naãne. Rü yexma nanato ga muxü̃ma ga ori̱x ga uba. Rü ñu̱xũchi ínanapoxegu, rü nanaxü ga wüxi ga ubaarü yauxtüü̃xü̃chica rü wüxi ga dauxü̃taechica. Rü ñu̱xũchi ñuxre ga puracütanüxü̃na nüxü̃ nadauxẽẽ. Rü namaã nanamexẽẽ na ngãxü̃gu namaã ngĩxü̃ yatoyexü̃ca̱x ga yema ubatanü. Rü ñu̱xũchi ga yema naãneãrü yora rü wüxi ga to ga nachiü̃ãne ga yaxü̃guxü̃wa naxũ. 34 —Rü yexguma norü ubaarü buxgüwa nanguxgu, rü yema naãneãrü yora rü yéma nanamugü ga ñuxre ga norü duü̃xü̃gü na yema puracütanüxü̃na ngĩxca̱x yac̱axü̃ca̱x ga yema ubatanü ga nüxna ücü. 35 Natürü ga yema puracütanüxü̃gü rü ínanayauxü̃ ga yema coriarü duü̃xü̃gü. Rü nanac̱uaixgü ga wüxi, rü ga to rü nayama̱xü̃chigü, rü ga yema to rü nutamaã ínanamuxũchigü. 36 —Rü yema naãneãrü yora rü wenaxãrü noxriarü yexera rümumaẽxü̃ ga norü duü̃xü̃gü yéma namugü. Natürü ga yema puracütanüxü̃gü rü yema togürüü̃tama chixri namaã nachopetü. 37 —Rü düxwa ga yema naãneãrü yora rü yéma nanexü̃chixü̃ namu yerü nüma nagu naxĩnügu rü chi nanega naxĩnüẽ ga yema puracütanüxü̃gü. 38 —Natürü yexguma yema cori nanexü̃ nadaugügu ga yema puracütanüxü̃gü, rü nügümaã ñanagürügü: “Ngẽmaãrü tá nixĩ i ñaã naãne i yixcama. ¡Rü ngĩxã tayama̱xgü na tóxrü yiĩxü̃ca̱x!” ñanagürügü. 39 —Rü nayayauxgü, rü toxnamana nanagagü, rü yexma nayama̱xgü —ñanagürü. 40 Rü yexguma ga Ngechuchu rü yema paigüarü ãẽ̱xgacügüna naca rü ñanagürü: —¿Rü ngẽxguma ínanguxgu i ngẽma naãneãrü yora, rü ṯacü tá yema puracütanüxü̃maã naxü? —ñanagürü. 41 Rü yema ãẽ̱xgacügü rü Ngechuchuxü̃ nangãxü̃gü, rü ñanagürügü: —Ngẽma naãneãrü yora rü tama nüxü̃́ nangechaü̃tümüü̃ãcüma tá nanadai i ngẽma puracütanüxü̃gü i chixri maxẽxü̃. Rü ñu̱xũchi togü i puracütanüxü̃gü i meã namaã ngĩxü̃ itoyexü̃ i dĩẽruna tá nüxü̃ nadauxẽẽ —ñanagürügü. 42 Rü Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —¿Taguma e̱xna nawa pengúe i Tupanaãrü ore i ümatüxü̃? Erü ngẽmawa rü ñanagürü: “Rü yima nuta ya mecü ya ĩãrü üruü̃gü nüxü̃ oechirécü rü ñu̱xma rü yimatama nixĩ ya Tupana nüxĩra yaxücuchicü na namaã inaxügüãxü̃ca̱x ya ĩpata. Rü tórü Cori ya Tupana nixĩ ga naxücü ga yema, rü ñu̱xma rü namexẽchi i taxca̱x”, ñanagürü i ngẽma ore. 43 —Rü ngẽmaca̱x pemaã nüxü̃ chixu rü woo pexca̱xchire̱x na yiĩxü̃ i ngẽma naãne i ngextá Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa, natürü pexna tá nanapu. Rü togü i duü̃xü̃gü i aixcüma Tupanaga ĩnüẽxü̃na tá nanaxã. 44 —Rü yima nuta ega texé namaã yarüñaxgu rü tá itapoü̃gü. Rü yíxema tümaẽ́tügu nanguxe ya yima nuta, rü tá tüxü̃ niñaĩxmü —ñanagürü ga Ngechuchu. 45 Rü yexguma ga paigüarü ãẽ̱xgacügü rü Parichéugü nüxü̃ ĩnüẽgu ga yema ore ga cua̱xruü̃ ga Ngechuchu namaã nüxü̃ ixuxü̃, rü nüxü̃ nicua̱xãchitanü ga nachiga na yiĩxü̃ ga yema ore. 46 Rü yexgumatama ga yema ãẽ̱xgacügü rü Ngechuchuxü̃ niyauxgüéga. Natürü taxucürüwama nayayauxgü yerü duü̃xü̃güxü̃ namuü̃ẽ, yerü nümagü ga duü̃xü̃gü rü nayaxõgü ga aixcüma Tupanaãrü orearü uruü̃ na yiĩxü̃ ga Ngechuchu.

Mateu 22

1 Rü Ngechuchu rü wenaxãrü nanangúexẽẽ. Rü ore ga cua̱xruü̃gu namaã nayaxu, rü ñanagürü nüxü̃: 2 —Rü ngẽma Tupana na ãẽ̱xgacü ixĩxü̃ rü ñoma wüxi ga nachiü̃ãneãrü ãẽ̱xgacü ga naneãrü ngĩgü üchiücürüü̃ nixĩ. 3 —Rü norü duü̃xü̃güxü̃ namu na naxca̱x yac̱axü̃ca̱x ga yema duü̃xü̃gü ga marü ü̃paacü nüxna naxuxü̃. Natürü yema duü̃xü̃gü ga marü nüxna naxuchiréxü̃ rü tama yéma naxĩxchaü̃. 4 —Rü wenaxãrü togü ga norü duü̃xü̃güxü̃ yéma namugü. Rü ñanagürü nüxü̃: “¡Ngẽ́ma pexĩ naxü̃tawa i ngẽma duü̃xü̃gü i nüxna chaxuchiréxü̃, rü namaã nüxü̃ peyarüxu rü marü íname i chorü õna i taxü̃. Rü marü chanadai i chorü wocagü i ingüexü̃ rü guxü̃ma marü ínamemare. Rü chanaxwa̱xe i paxa nuã naxĩ naxca̱x i ñaã chorü peta!” ñanagürü. 5 —Natürü yema duü̃xü̃gü ga nüxna naxuchiréxü̃ rü tama naga naxĩnüẽ. Rü wüxi rü naãnewa naxũ, rü ga to rü norü taxepataü̃wa naxũ. 6 —Rü ga togü rü yema ãẽ̱xgacüarü duü̃xü̃güxü̃ ínayauxü̃ rü nayac̱uaixgü ñu̱xmata nayuexẽẽã. 7 —Rü yexguma ga guma ãẽ̱xgacü rü poraãcü nanu. Rü norü churaragüxü̃ yéma namugü na yadaiãxü̃ca̱x ga yema duü̃xü̃gü ga máẽtagüxü̃, rü na yagugüãxü̃ca̱x ga guma norü ĩãne. 8 —Rü ñu̱xũchi ñanagürü nüxü̃ ga norü duü̃xü̃gü: “Guxü̃ma i chorü peta rü marü ínamemare. Natürü ga yema duü̃xü̃gü ga noxri nüxna chaxuxü̃ rü taxuwama nime na nuã naxĩxü̃ca̱x. 9 —¡Rü yéa taxü̃ i cayewa pexĩ, rü nüxna peyaxu i guxü̃ i duü̃xü̃gü i ngẽ́ma nüxü̃ pedauxü̃, na núma chorü petawa naxĩxü̃ca̱x!” ñanagürü. 10 —Rü yema ãẽ̱xgacüarü duü̃xü̃gü rü yéma cayewa naxĩ. Rü nüxna nixuetanü ga guxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga mexü̃gü rü chixexü̃gü ga nüxü̃ iyangaugüxü̃. Rü yemaãcü duü̃xü̃gümaã nanapa ga guma ãẽ̱xgacüpata. 11 —Rü yexguma ga guma ãẽ̱xgacü rü nixücu nawa ga yema ucapu ga nawa peta naxüxü̃, yerü ínayadau ga yema duü̃xü̃gü ga nüxna naxuxü̃. Natürü yéma nüxü̃ nadau ga wüxi ga yatü ga tama norü nga̱xãẽchirugu icúxü̃. 12 —Rü ñanagürü nüxü̃: “Pa Chomücüx ¿ñuxãcü i nuxã cuxücuxü̃ na tama curü nga̱xãẽchirugu quicúxü̃?” ñanagürü. Natürü nüma ga yema yatü rü nangea̱xmare. 13 —Rü yexguma ga guma ãẽ̱xgacü rü ñanagürü nüxü̃ ga yema norü duü̃xü̃gü: “¡Meã peyana̱ĩ̱xpara rü peyana̱ĩ̱xchacüügü i ñaã yatü, rü yéama düxétüwa i poraãcü ínaxẽãnexü̃wa peyatá! Rü ngẽ́ma tá narüdoxü rü tá nixü̃́xchapüta erü poraãcü tá nüxü̃́ nangu̱x”, ñanagürü. 14 —Rü Tupana rü muxũchíena naxu, natürü noxretama tixĩ ya yíxema aixcüma Tupana tüxü̃ idexechixe —ñanagürü ga Ngechuchu. 15 Rü yexguma ga Parichéugü rü nixĩgachi. Rü noxrüwama nügümaã nayamexẽẽgü na ṯacü rü oremaã tá Ngechuchuna nacagüexü̃ca̱x na chixexü̃gu nanguxẽẽgüãxü̃ca̱x rü ñu̱xũchi ãẽ̱xgacüxü̃tawa na ínaxuaxü̃güãxü̃ca̱x. 16 Rü yemaca̱x Ngechuchuxü̃tawa nanamugü ga ñuxre ga norü duü̃xü̃gü namaã ga ñuxre ga Erodearü duü̃xü̃gü na yema oremaã Ngechuchuna na yacagüexü̃ca̱x. Rü yexguma Ngechuchuxü̃tawa nangugügu rü ñanagürügü: —Pa Ngúexẽẽruü̃x, nüxü̃ tacua̱x rü aixcüma nixĩ i ngẽma nüxü̃ quixuxü̃ i curü ore. Rü aixcüma cunangúexẽẽ i duü̃xü̃gü na Tupana naxwa̱xexü̃ãcüma namaxẽxü̃ca̱x. Rü tama duü̃xü̃gügamare cuxĩnü, erü tama norü düxétüxü̃negu cudawenü, natürü nacüma nixĩ i cungugüxü̃. 17 —¡Rü tomaã nüxü̃ ixu! rü ngẽma dĩẽru ya ãẽ̱xgacü ya tacü ya Dumacü̱̃ã̱x totanüwa yayauxchaü̃xü̃, ¿rü namexü̃ yiĩxü̃ na nüxna ngĩxü̃ taxãxü̃ rü e̱xna tama? —ñanagürügü. 18 Natürü Ngechuchu nüxü̃ nacua̱xama na chixexü̃gu naxĩnüẽxü̃ ga yema duü̃xü̃gü, rü yemaca̱x ñanagürü nüxü̃: —Pema nixĩ i togüpe̱xewa meã pemaxẽnetaxü̃, natürü peãẽwa rü chixexü̃gu perüxĩnüẽ. ¿Rü tü̱xcüü̃ i chixexü̃gu choxü̃ penguxẽẽchaü̃xü̃? 19 —¡Choxü̃ ngĩxü̃ pewé i wüxi i dĩẽru i ngĩmaã ãẽ̱xgacüaxü̃́ penaxütanücü! —ñanagürü. Rü yéma naxü̃tawa ngĩxü̃ nangegü ga wüxitachinü ga yema dĩẽru. 20 Rü yexguma Ngechuchu ngĩxü̃ da̱u̱xgu, rü nüxna naca, rü ñanagürü —¿Rü texéchicüna̱xã rü texééga nixĩ i ngĩgu üxü̃? —ñanagürü. 21 Rü nümagü nanangãxü̃gü, rü ñanagürügü: —Dumacü̱̃ã̱x ya ãẽ̱xgacü ya tacüchicüna̱xã nixĩ —ñanagürügü. Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —¡Ãẽ̱xgacüna ngĩxü̃ pexã i ngẽma ãẽ̱xgacüarü ixĩcü, rü Tupanana ngĩxü̃ pexã i ngẽma Tupanaãrü ixĩcü! —ñanagürü. 22 Rü yexguma yema orexü̃ naxĩnüẽgu, rü naḇaixãchiãẽgü. Rü Ngechuchuna ínixĩ. 23 Rü yematama ngunexü̃gu rü ñuxre ga Chaduchéugü rü Ngechuchuxü̃tawa naxĩ. Rü nümagü nixĩ ga nagu naxĩnüẽxü̃ na yuexü̃ rü tagutáma wena namaxẽxü̃. Rü yemaca̱x Ngechuchuna nacagüe, rü ñanagürügü: 24 —Pa Ngúexẽẽruü̃x, Moĩché nüxü̃ ixuxgu rü ngẽxguma wüxi ya yatü naxãma̱x rü nangexacüyane nayu̱xgu, rü name nixĩ i naẽneẽtama ngĩmaã naxãma̱x i ngẽma yutecü i naxü̃ma̱x, na ngẽmaãcü naxãxãcüxü̃ca̱x nüxü̃́ ya yima naẽneẽ ya marü yucü —ñanagürü ga yema ore. 25 Rü ñanagürügü ta ga Chaduchéugü: —Nayexma ga totanüwa ga 7 ga nügüeneẽ. Rü naxãma̱x ga guma yacü, natürü tauta naxãxãcüyane nayu. Rü yexguma ga naĩ ga naẽneẽ nüxĩ ngĩmaã naxãma̱x ga yema ngecü. 26 —Rü guma rü ta nayu, rü nangexacü. Rü yexguma rü naĩ ga naẽneẽ nüxĩ ngĩmaã naxãma̱x. Rü yemaãcü gucüma ga guma 7 ga nügüeneẽ rü ngĩmaã naxãma̱x ga yema nge. Rü gucüma nayue tauta naxãxãcüyane. 27 —Rü yemawena rü ngĩma rü ta iyu ga yema nge. 28 —Rü ngẽxguma yuexü̃ wena maxẽgu, ¿rü ngexcürüücü ga guma 7 ga nügüeneẽ naxma̱x tá iyixĩ i ngẽma nge? Yerü gucüma ga guma 7 ga nügüeneẽ ngĩmaã naxãma̱x —ñanagürügü. 29 Rü yexguma ga Ngechuchu rü nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Pema rü ípetüe erü tama nüxü̃ pecua̱x i Tupanaãrü ore i ümatüxü̃, rü tama nüxü̃ pecua̱x i ñuxãcü ãẽ̱xgacü na yiĩxü̃ ya Tupana. 30 —Rü ngẽxguma yuexü̃ wena maxẽgu rü taxúetáma tixãma̱xgü rü e̱xna tixãtegü. Erü daxũcü̱̃ã̱x i Tupanaãrü orearü ngeruü̃gürüü̃ tá tixĩgü i ngẽxguma. 31 —Pema choxna peca i yuexü̃ãrü dagüchiga. ¿Natürü tama e̱xna nawa pengúe i Tupanaãrü ore i ümatüxü̃ i ngextá Tupanatama ngẽmachigaxü̃ pemaã íyaxuxü̃wa? Erü ngẽ́ma rü ñanagürü ya Tupana: 32 “Choma nixĩ i Abráü̃ãrü Tupana, rü Ichaáarü Tupana, rü Acobuarü Tupana”, ñanagürü. Rü ngẽma orewa nüxü̃ tacua̱x rü woo ñoma i naãnewa nayuegu i duü̃xü̃gü, natürü Tupana nüxü̃ da̱u̱xgu rü guxü̃guma namaxẽ —ñanagürü ga Ngechuchu. 33 Rü yexguma yemaxü̃ naxĩnüẽgu ga duü̃xü̃gü, rü guxü̃ma naḇaixãchiãẽgü namaã ga norü ngu̱xẽẽtae ga Ngechuchu. 34 Rü nangutague̱xegü ga Parichéugü ga yexguma nüxü̃ naxĩnüẽgu ga ñuxãcü Ngechuchu rü yema Chaduchéugüxü̃ na iyanangea̱xgüxẽẽxü̃. 35 Rü wüxi ga yema Parichéugü ga ore ga mugüwa ngu̱xẽẽtaexü̃ rü Ngechuchuxü̃ chixexü̃gu nanguxẽẽchaü̃. Rü yemaca̱x Ngechuchuna naca rü ñanagürü: 36 —Pa Ngúexẽẽruü̃x, ¿ngẽxü̃rüüxü̃ i Tupanaãrü mu nixĩ i guxü̃ i norü mugüarü yexera ixĩxü̃? —ñanagürü. 37 Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Ngẽma Tupanaãrü mu i guxü̃ i norü mugüarü yexera ixĩxü̃, rü ñanagürü: “¡Rü nüxü̃ nangechaü̃ ya Cori ya curü Tupana i guxü̃ne ya curü maxü̃nemaã, rü guxü̃ i cuãẽmaã, rü guxü̃ i nagu curüxĩnüxü̃maã!” ñanagürü. 38 —Rü ngẽma nixĩ i Tupanaãrü mu i guxü̃ i norü mugüarü yexera ixĩxü̃. Rü ngẽma nixĩ i nüxĩraü̃xü̃ i norü mu ga duü̃xü̃güna naxãxü̃ ga Tupana. 39 —Rü ngẽma norü taxre i Tupanaãrü mu, rü ngẽma nüxĩraü̃xü̃ i norü murüü̃tama nixĩ, rü ñanagürü: “¡Nüxü̃ nangechaü̃ i cumücü ngẽma na cugü cungechaü̃xü̃rüü̃!” ñanagürü. 40 —Rü ngẽma taxre i Tupanaãrü mugüwa nixĩ inaxügüxü̃ i guxü̃ma i Tupanaãrü mugü ga Moĩché ümatüxü̃ rü nuxcümaü̃güxü̃ ga Tupanaãrü orearü uruü̃gü namaã ngu̱xẽẽtaegüxü̃ —ñanagürü. 41 Rü yoxni ga Parichéugü rü yéma nangutaque̱xegü, rü Ngechuchu nüxna naca, rü ñanagürü: —¿Rü ñuxũ ñapegüxü̃ i pema nüxü̃ ya Cristu? ¿Rü texétaa yiĩxü̃? —ñanagürü. Rü nümagü ga Parichéugü rü nanangãxü̃gü rü ñanagürügü: —Cristu rü nuxcümaü̃cü ga ãẽ̱xgacü ga Dabítaa nixĩ —ñanagürügü. 43 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü: —¿Tü̱xcüü̃ ga Dabí ga norü Corimaã naxuaxü̃ ga Cristu ga yexguma Tupanaãẽ ga Üünexü̃ Dabíxü̃ idexaxẽẽgu? Yerü ga Dabí rü ñanagürü: 44 “Tupana rü chorü Cori ya Cristuxü̃ ñanagürü: ‘¡Nuã chorü tügünecüwawa rüto ñu̱xmatáta nüxü̃ charüporamaẽ i curü uwanügü na cuga naxĩnüẽxü̃ca̱x!’ ” 45 —Natürü ¿ñuxũcürüwa i Dabítaa yiĩxü̃ ya Cristu ega nümatama ga Dabí rü norü Corimaã naxuãgu? —ñanagürü ga Ngechuchu. 46 Rü taxumaãma nanangãxü̃güéga ga yema Parichéugü, rü bai ga wüxi ga oremaã. Rü yemawena rü guxü̃ma namuü̃ẽ na ṯacüca̱x Ngechuchuna nacagüexü̃.

Mateu 23

1 Rü yemawena ga Ngechuchu rü duü̃xü̃güxü̃ rü norü ngúexü̃güxü̃ ñanagürü: 2 —Ngẽma ngúexẽẽruü̃gü i ore i mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃ rü Parichéugü, rü meãma nüxü̃ nacua̱xgü ga Tupanaãrü ore ga Moĩché ümatüxü̃. 3 —Rü ngẽmaca̱x name i naga pexĩnüẽ i guxü̃ma i ngẽma pemaã nüxü̃ yaxugüxü̃. Natürü tama name i nüma namaxẽxü̃ãcüma pemaxẽ, erü nüma nüxü̃ nixugü i mexü̃ i ore natürü chixri namaxẽ. 4 —Erü nüma rü poraãcü pexü̃ namu na naga pexĩnüẽxü̃ca̱x i norü mugü i guxchaxü̃ i taxucürüwama texé aurexü̃. Natürü nümagütama rü bai i írarüwa naga na naxĩnüẽxü̃ i ngẽma nawa pexü̃ namuxü̃. 5 —Rü guxü̃ma i ngẽma naxügüxü̃, rü nanaxügü na duü̃xü̃gü nüxü̃ daugüxü̃ca̱x. Rü ina-yangegü i Tupanaãrü ore na ngẽmaãcü duü̃xü̃gü nagu rüxĩnüẽgu rü aixcüma Tupanaãrü duü̃xü̃gü na yiĩgüxü̃. Rü nügü nanga̱xãẽgü na duü̃xü̃gü nüxü̃ rüdaunüxü̃ca̱x. 6 —Rü petagüarü õnawa rü nümagü i Parichéugü rü nanaxwa̱xegü i õnaãrü yoraxü̃tawaxüchi na natogüxü̃ na duü̃xü̃gü ngẽ́ma nüxü̃ rüdaunüxü̃ca̱x. Rü ngutaque̱xepataü̃güwa rü nanaxwa̱xegü na nape̱xewaxüchi ügüxü̃ i naxma̱xwe̱xegüwa natogüxü̃. 7 —Rü ĩãneãrü cayegüwa rü nanaxwa̱xegü na duü̃xü̃gü meã nüxü̃ rümoxẽgüxü̃ ñoma ãẽ̱xgacüxü̃ meã rümoxẽxü̃rüü̃. Rü nanaxwa̱xegü na duü̃xü̃gü rü: “Pa Ngúexẽẽruü̃x” ñagüxü̃ nüxü̃. 8 —¡Natürü pema rü tãũtáma ngẽmagu perüxĩnüẽ! Erü guxãma i pema rü pegüeneẽgü pixĩgü, rü wüxixicatama nixĩ ya perü ngúexẽẽruü̃ ixĩcü. 9 —Rü tama name i ñoma i naãnecü̱̃ã̱xmaã pexãnatü, erü wüxixicatama nixĩ ya Penatü, rü nüma rü daxũwa nangẽxma. 10 —Rü tama name i texé: “Pa Ãẽ̱xgacüx” ñatarügü pexü̃. Erü chaxicatama nixĩ i perü ãẽ̱xgacü chiĩxü̃. 11 —Rü yíxema petanüwa guxããrü yexera ixĩxẽ rü tanaxwa̱xe na guxü̃ma i tümamücüarü ngü̃xẽẽruü̃ tiĩxü̃. 12 —Erü yíxema tügü írütaxe rü Tupana tá tüxü̃ naxãnexẽẽ. Natürü yíxema tügü írüxíraxe, rü Tupana tá tüxü̃ nicua̱xüü̃. 13 —Pa Ngúexẽẽruü̃gü i Ore i Mugüwa Ngu̱xẽẽtaegüxü̃ rü Pa Parichéugüx, pema nixĩ i togü i duü̃xü̃güpe̱xewa meã pemaxẽnetaxü̃ natürü peãẽwa rü chixexü̃gu perüxĩnüẽxü̃. Rü wüxi i ngechaü̃ nixĩ i pexca̱x erü pegagu nixĩ na tama Tupanaxü̃tawa nangugüxü̃ i togü i duü̃xü̃gü. Rü pema rü ta rü tãũtáma ngẽxma pechocu, Rü ngẽxgumarüü̃ ta rü nüxü̃́ penaguxchaxẽẽ na tama ngẽxma nachocuxü̃ca̱x i togü i ngẽxma chocuchaü̃xü̃. 14 —Pa Ngúexẽẽruü̃gü i Ore i Mugüwa Ngu̱xẽẽtaegüxü̃ rü Pa Parichéugüx, pema nixĩ i togü i duü̃xü̃güpe̱xewa meã pemaxẽnetaxü̃ natürü peãẽwa rü chixexü̃gu perüxĩnüẽxü̃. Rü wüxi i ngechaü̃ nixĩ i pexca̱x erü tüxna penapuxü̃ ya tümapata ya yíxema yutegüxe. Rü ñu̱xũchi penama̱xẽẽ i perü yumüxẽgü na duü̃xü̃gü nagu rüxĩnüẽgu rü aixcüma mexü̃ i Tupanaãrü duü̃xü̃gü na pixĩgüxü̃. Rü ngẽmaca̱x pema tá nixĩ i togü i duü̃xü̃güarü yexera pepoxcuexü̃. 15 —Pa Ngúexẽẽruü̃gü i Ore i Mugüwa Ngu̱xẽẽtaegüxü̃ rü Pa Parichéugüx, pema nixĩ i togü i duü̃xü̃güpe̱xewa meã pemaxẽnetaxü̃ natürü peãẽwa rü chixexü̃gu perüxĩnüẽxü̃. Rü wüxi i ngechaü̃ nixĩ i pexca̱x erü guxü̃wama pexĩ na togü i duü̃xü̃gümaã nüxü̃ peyarüxuxü̃ca̱x i ore na wüxitama ya duü̃xẽ pexrüü̃ na yaxõxü̃ca̱x. Rü ngẽxguma marü pexü̃ tanguü̃xgu, rü tüxü̃ pechixexẽẽ na düxwa taxree̱xpü̱xcüna perü yexera chixexü̃wa tangẽxmaxü̃ca̱x. 16 —Pa Ngúexẽẽruü̃gü i Ore i Mugüwa Ngu̱xẽẽtaegüxü̃ rü Pa Parichéugüx, pema rü ñoma cua̱xruü̃gü i ngexetüxü̃rüü̃ pixĩgü. Rü wüxi i ngechaü̃ nixĩ i pexca̱x, erü nüxü̃ pixuxgu rü: “Ngẽxguma texé ya tupauca ya taxü̃neẽ́gagu ṯacüca̱x ixunetagu, rü marü name ega tama tayanguxẽẽgu i ngẽma tümaãrü uneta”, ñaperügügü. Natürü ngẽxguma texé tupauca ya taxü̃neãrü dĩẽruégagu ṯacüca̱x ixunetagu, rü: “Tanaxwa̱xe i aixcüma tayanguxẽẽ i ngẽma tümaãrü uneta”, ñaperügügü. 17 —Pema rü pengẽãẽgü rü ñoma pengexetügüxü̃rüü̃ pixĩgü. ¿Pexca̱x rü ṯacü nixĩ i yexera rümemaẽxü̃, tupauca ya taxü̃neãrü dĩẽru rü e̱xna nümatama ya tupauca ya nagagu naxüünene i ngẽma dĩẽru? 18 —Rü tupauca ya taxü̃newa nangẽxma i ngẽma ãmarechica i ngexta Tupanaca̱x ínadaiaxü̃wa i naxü̃nagü na Tupanana naxãmarexü̃ca̱x. Rü pema rü ñaperügügü: “Rü ngẽxguma texé ya tupauca ya taxü̃neãrü ãmarechicaégagu ṯacüca̱x ixunetagu, rü marü name ega tama tayanguxẽẽgu i ngẽma tümaãrü uneta. Natürü ngẽxguma texé tupauca ya taxü̃neãrü ãmarechicawa ngẽxmaxü̃ i ãmareégagu ṯacüca̱x ixunetagu, rü tanaxwa̱xe i aixcüma tayanguxẽẽ i ngẽma tümaãrü uneta”, ñaperügügü. 19 —Pema rü pengẽãẽgü rü ñoma pengexetügüxü̃rüü̃ pixĩgü. ¿Pexca̱x rü ṯacü nixĩ i yexera rümemaẽxü̃, rü yima tupauca ya taxü̃neãrü ãmarechicawa ngẽxmaxü̃ i ãmare rü e̱xna nümatama ya tupauca ya taxü̃neãrü ãmarechica i nagagu naxüünexü̃ i ngẽma ãmare? 20 —Erü yíxema tupauca ya taxü̃neãrü ãmarechicaégagu ṯacüca̱x ixunetaxe, rü tama ngẽma nachicaégaguxicatama itaxuneta, natürü ngẽma ãmare i ngẽma nachicawa ngẽxmaxü̃ẽ́gagu rü ta itaxuneta. 21 —Rü yíxema tupauca ya taxü̃neẽ́gagu ṯacüca̱x ixunetaxe, rü tama ngẽma tupaucaégaguxicatama itaxuneta, natürü Tupana ya ngẽxma ãchiü̃cüégagu rü ta itaxuneta. 22 Rü yíxema daxũguxü̃ i naãneẽ́gagu ṯacüca̱x ixunetaxe, rü Tupanaãrü toruü̃ẽ́gagu rü ta itaxuneta, rü ngẽxgumarüü̃ ta Tupana ya ngẽ́ma rütocüégagu rü ta itaxuneta. 23 —Pa Ngúexẽẽruü̃gü i Ore i Mugüwa Ngu̱xẽẽtaegüxü̃ rü Pa Parichéugüx, pema nixĩ i togü i duü̃xü̃güpe̱xewa meã pemaxẽnetaxü̃, natürü peãẽwa rü chixexü̃gu perüxĩnüẽxü̃. Rü wüxi i ngechaü̃ nixĩ i pexca̱x, erü woo ṯacü i íraxü̃ i pexü̃́ ngẽxmaxü̃ rü Tupanana penaxã i ngẽma nüxna üxü̃. Natürü tama naga pexĩnüẽ i Tupanaãrü mugü i guxü̃ i mugüarü yexera ixĩxü̃. Erü pexü̃́ nataxu na ãẽ̱xgacügü i aixcüma meãma duü̃xü̃gümaã icua̱xgüxü̃ na pixĩgüxü̃, rü pexü̃́ nataxu na duü̃xü̃gü pexü̃́ nangechaü̃tümüü̃güxü̃, rü aixcüma meã Tupanamaã pixaixcümagüxü̃. Rü guxü̃ma i ngẽma nixĩ i Tupana naxwa̱xexü̃ na penaxüxü̃, tama nüxü̃ ipeyarüngümaẽãcüma i ngẽma mexü̃ i marü pexüxü̃. 24 —Pa Cua̱xruü̃gü i Ngexetügüxü̃x, pema rü guxü̃ma i mugü i woo íraxüchixü̃ rü meãma penaxaure, natürü tama Tupana naxwa̱xexü̃ãcüma pemaxẽ. Pema rü ñoma wüxi i duü̃xü̃ i tunüca̱x norü axexü̃ bapetüxü̃ rü ñu̱xũchi arü wüxi i cameyu ixaxwetaü̃xü̃rüü̃ pixĩgü. 25 —Pa Ngúexẽẽruü̃gü i Ore i Mugüwa Ngu̱xẽẽtaegüxü̃ rü Pa Parichéugüx, pema nixĩ i togü i duü̃xü̃güpe̱xewa meã pemaxẽnetaxü̃ natürü peãẽwa rü chixexü̃gu perüxĩnüẽxü̃. Rü wüxi i ngechaü̃ nixĩ i pexca̱x, erü perü düxétüxü̃newaxicatama pegü pemexẽẽchaü̃, natürü perü maxü̃wa rü poraãcü pichixe. Erü penawomüxẽẽãcüma poraãcü naxca̱x pengĩ̱x i duü̃xü̃güarü ngẽmaxü̃gü, rü pegüguxicatama perüxĩnüẽ. 26 —Pa Parichéugü i Ñoma Ngexetüxü̃rüü̃ Ixĩgüxü̃x, name nixĩ i pegü pimexẽẽ i perü aixepewa i perü maxü̃wa. Rü ngẽxguma tá nixĩ i perü düxétüwa rü tá ta pimexü̃. 27 —Pa Ngúexẽẽruü̃gü i Ore i Mugüwa Ngu̱xẽẽtaegüxü̃ rü Pa Parichéugüx, pema nixĩ i togü i duü̃xü̃güpe̱xewa meã pemaxẽnetaxü̃ natürü peãẽwa rü chixexü̃gu perüxĩnüẽxü̃. Rü wüxi i ngechaü̃ nixĩ i pexca̱x, erü ñoma yuetachique̱xegü i düxétüwa cómüxü̃maã chauxetügüxü̃ natürü aixepewa rü yuetachinaxãmaã rü nagúxü̃raü̃xü̃ i ãũãchixü̃maã napagüxü̃rüü̃ pixĩgü. Erü perü düxétüwa i duü̃xü̃gü nüxü̃ ídaugüxü̃waxicatama pime, natürü aixepewa i peãẽwa rü poraãcü pichixe. 29 —Rü wüxi i ngechaü̃ nixĩ i pexca̱x, Pa Ngúexẽẽruü̃gü i Ore i Mugüwa Ngu̱xẽẽtaegüxü̃ rü Pa Parichéugüx. Pema rü peyamecagü ga naxchique̱xegü ga nuxcümaü̃güxü̃ ga Tupanaãrü orearü uruü̃gü rü yema duü̃xü̃gü ga imexü̃ ga yuexü̃. 30 —Rü ñu̱xũchi ñaperügügü: “Rü yexguma chi nuxcümaü̃güxü̃ ga tórü o̱xigü maxẽyane imaxẽgu, rü tãũ chima nüxü̃ tarüngü̃xẽẽ ga na nadaiãxü̃ ga yema nuxcümaü̃güxü̃ ga Tupanaãrü orearü uruü̃gü”, ñaperügügü. 31 —Rü ngẽma oremaã rü pegü pengo̱xẽẽ na nataagü pixĩgüxü̃ ga yema duü̃xü̃gü ga nuxcümaü̃güxü̃ ga Tupanaãrü orearü uruü̃güxü̃ ḏaixü̃. 32 —¡Ẽcü, noxtacüma chomaã rü ta peyanguxẽẽ̱x ga yema chixexü̃ ga nuxcümaü̃güxü̃ ga perü o̱xigü ügüexü̃! 33 —Pa Ãxtapearü Duü̃xü̃güx, pema rü poraãcü pichixe. ¿Ñuxãcü tá naxchaxwa pibuxmü ya yima üxü ya Tupana tá namaã pexü̃ poxcuene? 34 —Rü ngẽmaca̱x i choma rü tá pexca̱x núma chanamugü i Tupanaãrü orearü uruü̃gü, rü yatügü i mexü̃gü i nüxü̃ cua̱xüchigüxü̃, rü ngúexẽẽruü̃gü i mexü̃gü. Natürü pema rü tá curuchawa peyapotagüãcüma penadai i ñuxre. Rü togü rü ngutaque̱xepataü̃güwa rü tá peyac̱uaixgü, rü togü rü ĩãnechigüwa rü tá nawe pingẽxü̃tanü na chixexü̃ namaã pexügüxü̃ca̱x. 35 —Natürü Tupana tá pexü̃ napoxcue naxca̱x i guxü̃ma ga norü duü̃xü̃gü ga imexü̃gü ga perü o̱xigü ḏaixü̃. Rü Abéwa nixĩ ga inaxügüãxü̃ ga na nadaiãxü̃ rü Chacaría ga tupauca ga taxü̃negu peyama̱xgücügu nixĩ ga yacuáxü̃ ga yema. 36 —Rü aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü guxü̃ma ga yema chixexü̃ca̱x rü Tupana tá nanapoxcue i duü̃xü̃gü i ñomaü̃cüü maxẽxü̃ —ñanagürü ga Ngechuchu. 37 Rü ñanagürü ta ga Ngechuchu: —Pa Yerucharéü̃cü̱̃ã̱x, pema penadai i Tupanaãrü orearü uruü̃gü, rü nutamaã ípenamuxũchigü i Tupanaãrü orearü ngeruü̃gü i pexca̱x núma namugüxü̃. Rü ñuxree̱xpü̱xcüna wüxigu chaugüxü̃tagu pexü̃ chanutaque̱xexẽẽchaü̃ ñoma wüxi i ota i naxãcüxã nügütüü̃gu tüxü̃ nutaque̱xexü̃rüü̃. Natürü pema rü tama penaxwa̱xe. 38 —Dücax i ñu̱xma ya perü ĩãne, rü Tupana tá ínanata̱x. 39 —Rü pemaã nüxü̃ chixu rü tãũtáma wena choxü̃ pedau ñu̱xmatáta daxũguxü̃ i naãnewa ne chaxũ. Rü ngẽxguma rü tá choxü̃ pedaugü rü tá ñaperügügü: “Namexẽchi nixĩ ya yima Cori ya Tupana núma namucü”, ñaperügügü tá —ñanagürü ga Ngechuchu.

Mateu 24

1 Rü yexguma tupauca ga taxü̃newa ínaxũũxgu ga Ngechuchu, rü norü ngúexü̃gü naxca̱x naxĩ. Rü ñanagürügü nüxü̃: —Dücax, Pa Corix, ñuxãcü nimexẽchi ya daa tupauca ya taxü̃neãrü ĩpatagü —ñanagürügü. 2 Natürü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Pema nüxü̃ pedaugü ya guxü̃nema ya yima tupauca ya taxü̃neãrü ĩpatagü. Natürü pemaã nüxü̃ chixu rü aixcüma guxü̃nema ya daa ĩpatagü rü tá nagu napogüe. Rü naxtapü̱xarü nutagü rü taxucütáma nügüétü naxüxüra, rü bai ya wüxi —ñanagürü. 3 Rü ñu̱xũchi guma Ma̱xpǘne ga Oríbunecügu ãẽ́ganewa naxĩ. Rü yexguma guma ma̱xpǘnewa nato̱xgu ga Ngechuchu rü norü ngúexü̃güxicatama naxü̃tawa naxĩ na noxrüwama nüxna nacagüexü̃ca̱x. Rü ñanagürügü: —Tanaxwa̱xe i tomaã nüxü̃ quixu na ñuxgu tá nangupetüxü̃ i ngẽma nüxü̃ quixuxü̃. ¿Rü ṯacü tá nixĩ i norü cua̱xruü̃ i nawa nüxü̃ tacuáxü̃ i ñuxgu tá wena núma na cuxũxü̃ rü tá na nagúxü̃ i naãne? —ñanagürügü. 4 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —¡Pexuãẽgü na taxúema pexü̃ womüxẽẽxü̃ca̱x! 5 —Erü muxũchixü̃ i duü̃xü̃gü tá ínangugü, rü chaugu tá nügü nicu̱xgü rü tá ñanagürügü: “Choma nixĩ i Cristu”, ñanagürügü tá. Rü muxũchixü̃ i duü̃xü̃güxü̃ tá nawomüxẽẽ. 6 —Rü tá nüxü̃ pexĩnüẽchiga na nügü naḏaixü̃ i ñuxre i nachiü̃ãnegü rü nügü na nadaixchaü̃xü̃ i togü i nachiü̃ãnegü. ¡Natürü tãũtáma ngẽmaca̱x peḇaixãchiãẽgü! Erü woetama ngẽmaãcü tátama nangupetü i noxrix. Natürü tãũtáma naãneãrü gu̱x nixĩ i ngẽma. 7 —Erü wüxi i nachiü̃ãne rü to i nachiü̃ãnemaã tá nügü nadai. Rü wüxi i ãẽ̱xgacü rü to i ãẽ̱xgacümaã tá nanu, rü norü churaragü rü ngẽma to i ãẽ̱xgacüarü churaragümaã tá nügü nadai. Rü tá taiya nangu̱x, rü tá nataxüchi i ḏaaweanegü, rü muxü̃ma i nachicawa rü tá naxĩã̱xãchiane. 8 —Rü guxü̃ma i ngẽma pemaã nüxü̃ chixuxü̃, rü ngẽma nixĩ i norü ügümare i ngẽma ngúxü̃ i tá ngupetüxü̃. 9 —Rü ngẽxguma i togü i duü̃xü̃gü rü tá pexü̃ ínayauxü̃ na chixexü̃ pemaã naxügüxü̃ca̱x. Rü tá pexü̃ nadai. Rü guxü̃ i naãnewa i duü̃xü̃gü rü tá pexchi naxaie, erü chorü duü̃xü̃gü pixĩgü. 10 —Rü ngẽxguma rü tá muxũchixü̃ i chorü duü̃xü̃gü ínanata̱xgü i chorü ore, rü nügütanüwa rü tá nügüchi naxaie. Rü nügüechita tá ãẽ̱xgacüxü̃tawa nügü ínayaxuaxü̃gü. 11 —Rü muxũchixü̃ i orearü uruü̃güneta tá ínangugü. Rü tá nüxü̃ nixugügü na Tupana yiĩxü̃ ya núma namugücü na nüxü̃ yaxugüxü̃ca̱x i ore. Rü ngẽmaãcü tá muxũchixü̃ i duü̃xü̃güxü̃ nawomüxẽẽgü. 12 —Rü poraãcü tá nangẽxma i chixexü̃, rü ngẽmagagu rü muxũchixü̃táma i duü̃xü̃gü rü tãũtáma nügü nangechaü̃gü. 13 —Natürü yíxema naẽ́tüwa meã Tupanaãxü̃́ yaxõõmáxẽ rü yíxema tá tixĩ ya aixcüma nayaxúxe i maxü̃ i taguma gúxü̃. 14 —Rü ngẽma Tupanaãrü ore i mexü̃ rü guxü̃ i naãnewa tá nüxü̃ nixugügü na guxü̃ i duü̃xü̃gü nüxü̃ na cua̱xgüxü̃ca̱x. Rü ngẽmawena tá nixĩ i nagúxü̃ i naãne. 15 —Rü nuxcümaü̃cü ga Tupanaãrü orearü uruü̃ ga Daneru nachiga nanaxümatü i ngẽma chixexü̃ i Tupanape̱xewa ãũãchixü̃ i ínguxchaü̃xü̃. Rü ngẽxguma nüxü̃ peda̱u̱xgu na tupauca ya taxü̃newa nangóxü̃ i ngẽma chixexü̃ i Tupanape̱xewa chixexüchixü̃, rü name nixĩ i pexuãẽgü. 16 —Rü ngẽxguma ngẽma üpetügu, rü ngẽma Yudéaanewa ngẽxmagüxü̃ i duü̃xü̃gü rü nanaxwa̱xe na ma̱xpǘneãnewa nabuxmüxü̃. 17 —Rü ngẽma ngunexü̃gu ega texé tümapataa̱xtüwa ngẽxmagu, rü tama name i tümapatagu tayangaxi na tümaãrü ngẽmaxü̃ tayayaxuxü̃ca̱x. 18 —Rü texé ya tümaãnewa ngẽxmaxẽ rü tama name i tümapataca̱x tataegu na tümachirugü tayayaxuxü̃ca̱x. 19 —Rü ngẽma ngunexü̃gügu rü wüxi i ngechaü̃ tá nixĩ i tümaca̱x ya yíxema ngeã̱xtagü ya tacharaü̃güxe rü yíxema imaĩxãcügüxe. 20 —¡Rü Tupanana naxca̱x pec̱a i perü yumüxẽwa na tama gáuane ixüyane rü e̱xna ngü̃xchigaarü ngunexü̃guyane pexü̃ na nangupetüxü̃ca̱x i ngẽma chixexü̃! 21 —Erü ngẽma ngunexü̃gügu rü poraãcü tá nangẽxma i ngúxü̃ ga noxri naãne ixügügumama taguma yexmaxü̃, rü ngẽmawena rü tagutáma wena nangẽxma. 22 —Rü ngẽxguma Tupana tama nanoxrexẽẽgu i ngẽma ngunexü̃gü, rü taxúetáma tamaxü̃. Natürü Tupana tá nananoxrexẽẽ i ngẽma ngunexü̃gü tümaca̱x ya yíxema nüma tüxü̃ yadexechixe. 23 —Rü ngẽxguma texé pexü̃ ñagügu: “Dücax, daa nixĩ ya Cristu” ñagügu, rü e̱xna: “Gua nixĩ ya Cristu” ñagügu, ¡rü tama name i nüxü̃́ peyaxõgü! 24 —Erü Cristugüneta rü Tupanaãrü orearü uruü̃güneta tá ínangugü. Rü tá nanaxügü i muxü̃ma i cua̱xruü̃gü i taxü̃gü na ngẽmaãcü, ega nüxü̃́ natauxchagu, na tüxü̃ nawomüxẽẽgüxü̃ca̱x a̱i̱xrüxe ya yíxema duü̃xẽgü ya Tupanatama tüxü̃ idexechixe. 25 —Dücax, naxü̃pa na nangupetüxü̃ i guxü̃ma i ngẽma ngúxü̃, rü marü pemaã nüxü̃ chixu i nachiga. 26 —Rü ngẽmaca̱x i ngẽxguma duü̃xü̃gü ñagügu pexü̃: “Dücax, yéa taxúema íxãpataxü̃wa nangẽxma ya Cristu”, ñagügu, rü tama name i ngẽ́ma pexĩ. Rü ngẽxguma ñagügu pexü̃: “Dücax, nuã ucapuwa nangẽxma ya Cristu”, ñagügu, rü tama name i nüxü̃́ peyaxõgü. 27 —Erü ñoma wüxi i ba̱i̱xbe̱xane i guxü̃wama nangóonexẽẽxü̃rüü̃ tá nixĩ i ngẽxguma wenaxãrü núma chaxũxgu i choma i Tupana Nane na duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃. 28 Rü duü̃xü̃gü rü tá chauxca̱x nangutaque̱xegü ñoma ẽxchagü nawemüca̱x ngutaque̱xexü̃rüü̃. 29 —Rü nawena i ngẽma ngúxü̃gü rü tá nixo ya üa̱xcü, rü tãũtáma inabáxi ya tauemacü. Rü woramacurigü rü ẽxtagü rü tá narüyi. Rü guxü̃ma i ñoma i naãne rü üa̱xcü rü tauemacü rü woramacurigü rü ẽxtagü rü tá naxĩã̱xãchitanü rü tá nu ne nanaxĩmare. 30 —Rü ñu̱xũchi duü̃xü̃gü tá nüxü̃ nadaugü na ñuxãcü daxũwa ne chaxũxü̃. Rü guxü̃ i nachiü̃ãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü rü tá naxauxe. Rü tá choxü̃ nadaugü i ngẽxguma caixanexü̃gügu ícharüxĩxgu rü núma chaxũxgu. Rü ngẽxguma i choma rü ãẽ̱xgacü ya poraxüchicü rü mexẽchicü tá chixĩ. 31 —Rü tá chanamu i chorü orearü ngeruü̃gü i daxũcü̱̃ã̱x na yacuegüãxü̃ca̱x ya norü cornetagü na ngẽmaãcü naxĩtaque̱xexẽẽgüãxü̃ca̱x i guxü̃ma i ngẽma duü̃xü̃gü i chidexechixü̃ i guxü̃wama ngẽxmagüxü̃ ñu̱xmata naãne iyacuáxü̃wa ngẽxmagüxü̃. 32 —¡Iperüxĩnüẽ i ñaã cua̱xruü̃ i ori̱x i iguerachiga, rü naxca̱x pengúe! Rü ngẽxguma ngexwacaxü̃xü̃ i nachacüügü iyarüyixgu rü naxüátügu, rü ngẽmawa nüxü̃ pecua̱x na paxa tá taunecü na yiĩxü̃. 33 —Rü ngẽxgumarüü̃ tá nixĩ i ngẽxguma nagúxchaü̃gu i naãne. Erü ngẽxguma nüxü̃ peda̱u̱xgu na nangupetüxü̃ i ngẽma pemaã nüxü̃ chixuxü̃, rü ngẽmawa tá nüxü̃ pecua̱x na marü chingaicaxüchixü̃. 34 —Rü aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü guxü̃ma i ngẽma nüxü̃ chixuxü̃ rü tá nangupetü naxü̃pa na nayuexü̃ i duü̃xü̃gü i ñomaü̃cüü maxẽxü̃. 35 —Rü ñoma i naãne rü ngẽma daxũwa nüxü̃ idauxü̃ rü tá nagu̱x. Natürü chorü ore rü tagutáma inayarüxo rü aixcüma tá ningu. 36 —Natürü ngẽma ngunexü̃ rü ngora i nagu tá nangupetüxü̃ i ngẽma pemaã nüxü̃ chixuxü̃, rü Chaunatü ya Tupanaxĩcatama nüxü̃ nacua̱x na ñuxgu tá nangupetüxü̃ i ngẽma, rü taxúema ya togue nüxü̃ tacua̱x. Rü woo i norü orearü ngeruü̃gü i daxũcü̱̃ã̱x rü tama nüxü̃ nacua̱xgü, rü woo i choma i Nane na chiĩxü̃ rü tama nüxü̃ chacua̱x na ñuxgu tá nangupetüxü̃ i ngẽma. 37 —Rü yexgumarüü̃ ga duü̃xü̃güxü̃ ngupetüxü̃ ga yexguma Noẽ́ maü̃xgu, rü ngẽxgumarüü̃ tá ta nüxü̃ nangupetü i ngẽxguma íchanguxgu i choma i Tupana Nane na duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃. 38 —Rü yexguma, naxü̃pa ga guma mucü ga taxüchicü ga guxü̃wama inanguanexẽẽcü, rü ga duü̃xü̃gü rü nachibüe, rü naxaxegü, rü nixãma̱xgü rü nixütexacügü ñu̱xmata nawa nangu ga yema ngunexü̃ ga nagu Noẽ́ naweü̃gu ixüexü̃. 39 —Rü noxri ga yema duü̃xü̃gü rü tama nüxü̃ nacua̱xgüéga ga ṯacü tá nüxü̃ na ngupetüxü̃. Natürü yexguma ínanguxgu ga guma mucü ga taxüchicü ga yema duü̃xü̃güxü̃ ḏaicü, rü yexguma nixĩ ga nüxü̃ yacua̱xãchitanüxü̃. Rü ngẽxgumarüü̃ tá ta nixĩ i ngẽxguma wenaxãrü núma chaxũxgu i choma i Tupana Nane na duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃. 40 —Rü ngẽma ngunexü̃gu rü taxre i yatügü rü wüxi i naãnewa tá nügümaã nangẽxmagü. Rü wüxi tá nixĩ i Tupana igaxü̃ rü ngẽma to rü tá ngẽ́ma nata̱x. 41 —Rü taxre i ngexü̃gü tá nügümaã ínacaegü. Rü wüxi tá nixĩ i Tupana igaxü̃ rü ngẽma to rü tá ngẽ́ma nata̱x. 42 —¡Rü pexuãẽgü! Erü tama nüxü̃ pecua̱x i ṯacü rü ngora tá íchangu i chomax. 43 —¡Rü nagu perüxĩnüẽ i ñaã ore! Rü ngẽxguma chi wüxi i ĩpataarü yora nüxü̃ cua̱xgu na ṯacü rü ngoragu tá ínanguxü̃ i ngĩ́ta̱xáxü̃ rü tãũ chima nape. Erü nüxna chi nadau ya napata na tama ngẽxma naxücuxü̃ca̱x i ngẽma ngĩ́ta̱xáxü̃ na ṯacüca̱x ngẽ́ma yangĩ́xü̃ca̱x. 44 —Rü ngẽmaca̱x name nixĩ i pexuãẽgü i pemax. Erü ngẽma ngunexü̃ i tama nagu íperüxĩnüẽxü̃gu tá nixĩ i ngürüãchi íchanguxü̃ i choma i Tupana Nane na duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃. 45 —¿Rü texé tiĩxü̃ ya tümaãrü coriarü duü̃xü̃ ya aixcüma yanguxẽẽ́xẽ rü tümaãẽxü̃ cuáxe? ¿Tama e̱xna yíxema tiĩxü̃ ya tümaãrü cori tüxna ãgaxe na meã nüxna tadauxü̃ca̱x rü meã ngoragu tanachibüexẽẽxü̃ca̱x i norü duü̃xü̃gü? 46 Rü tataãẽ ya yíxema coriarü duü̃xẽ ega ngẽxguma ínanguxgu i tümaãrü cori rü tüxü̃ íyanguexü̃gu na meãma ítanaxüxü̃ i ngẽma puracü i nagu tüxü̃ namuxü̃. 47 —Rü aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü ngẽma tümaãrü cori rü tá guxü̃ma i norü ngẽmaxü̃güarü dauruü̃xü̃ tá tüxü̃ nixĩxẽẽ. 48 —Natürü ngẽxguma chi ngẽma coriarü duü̃xü̃ rü wüxi i yatü i chixexü̃ yixĩgu, rü chi nagu naxĩnügu na tãũtáma paxa ínanguxü̃ i norü cori, rü chi inaxügüãgu na chixri namuãxü̃ i namücügü i norü coriarü duü̃xü̃gü, rü chi ngãxẽxü̃tanügu naxãxgu na namaã nachibüxü̃ca̱x rü naxaxexü̃ca̱x, rü ngürüãchi ngẽma ngunexü̃ rü ngẽma ngora i tama nagu ínanguxẽẽãxü̃gu rü tá ínangu i norü cori. 51 —Rü poraãcüxüchima tá nanapoxcu i ngẽma norü duü̃xü̃, ñoma meã maxẽnetaxü̃ i duü̃xü̃güxü̃ napoxcuexü̃rüü̃. Rü ngẽ́ma tá narüdoxü rü nixü̃́xchapüta.

Mateu 25

1 Rü ñanagürü ga Ngechuchu: —Pemaã tá nüxü̃ chixu i wüxi i ore na nawa nüxü̃ pecuáxü̃ca̱x i ñuxãcü tá duü̃xü̃güarü ãẽ̱xgacü na yiĩxü̃ ya Tupana i ngẽxguma nagu̱xgu i naãne. Rü iyexma ga 10 ga pacü ga ngĩrü daparinamaã ngĩgüarü petawa ĩcü na yaxümücügüãxü̃ca̱x ga guma yatü ga ingĩxchaü̃cü. 2 —Rü 5 ga yema pacü rü tama ixuãẽgü. Rü yema naĩ ga 5 ga pacü rü meãma ixuãẽgü. 3 —Rü yema tama uãẽgücü, rü yexguma ngĩrü daparina íyangegügu rü tama to ga ngĩrü queruchinu ta íyangegü. 4 —Natürü ga yema uãẽgücü rü to ga ngĩrü queruchinu ta íyangegü. 5 —Natürü ga guma yatü ga ingĩxchaü̃cü rü tama paxa ínangu. Rü düxwa ga yema pacügü rü ipee yerü iyaxtae. 6 —Rü yexguma ngãxü̃cüüwa nanguxgu, rü yema pacügü nüxü̃ ixĩnüẽ ga wüxi ga naga ga ñaxü̃: “Domama nixĩ ya yima yatü ya ingĩxchaü̃cü. ¡Rü íperüdagü, rü ípeyadaugü!” ñaxü̃. 7 —Rü gu̱xcüma ga yema pacügü rü íirüdagü, rü iyamexẽẽgü ga ngĩrü daparinagü. 8 —Rü yexguma ga yema 5 ga pacügü ga tama uãẽgücü rü ngĩgürügügü ngĩxü̃ ga yema pacügü ga uãẽgücü: “¡Íraxü̃ i perü queruchinu toxnata pexã, erü torü omügü rü nixogü!” ngĩgürügügü. 9 —Natürü ga yema pacügü ga uãẽgücü rü ngĩxü̃ ingãxü̃gü, rü ngĩgürügügü: “Taxucürüwa pexna ta taxã, erü ngẽxguma chi pexna ta taxãxgu rü tãũ chima ningu i toxca̱x rü pexca̱x. Rü ngẽmaca̱x narümemaẽ nixĩ i ngextá namaã ínataxegüxü̃wa pegüxü̃́ nawa pexĩ”, ngĩgürügügü. 10 —Natürü yexguma ga yema 5 ga pacügü ga tama uãẽgücü ngĩrü queruchinuwa naxĩyane, rü ínangu ga guma yatü ga ingĩxchaü̃cü. Rü ga yema pacügü ga uãẽgücü rü iyachocu nawa ga guma ĩ ga nawa iyangĩxü̃ne. Rü ñu̱xũchi narüwãxta ga ĩã̱x. 11 —Rü yemawena íingugü ga yema pacügü ga tama uãẽgücü, rü ngĩgürügügü: “¡Pa Corix, toxca̱x yawãxna i ĩã̱x!” ngĩgürügügü. 12 —Natürü nüma ga cori, rü ngĩxü̃ nangãxü̃, rü ñanagürü: “Pemaã nüxü̃ chixu rü aixcüma tama pexü̃ chacua̱x na texégü pixĩgüxü̃”, ñanagürü. 13 Rü ñu̱xũchi ñanagürü ga Ngechuchu: —¡Ípexuãẽgü! Erü tama nüxü̃ pecua̱x i ṯacü rü ngunexü̃ rü ṯacü rü ngora tá íchangu i choma i Tupana Nane na duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃ —ñanagürü. 14 Rü ñanagürü ta ga Ngechuchu: —Rü ngẽma Tupana na duü̃xü̃güarü ãẽ̱xgacü na ixĩxü̃ rü ñoma wüxi ga yatü ga ixũãchichaü̃cü ga to ga nachiü̃ãnewa na naxũxü̃ca̱xrüü̃ nixĩ. Rü nüma ga guma yatü rü norü duü̃xü̃güca̱x naca, rü nüxna ngĩxü̃ naxã ga dĩẽru na nüxü̃́ ngĩmaã nanguxü̃xü̃ca̱x rü ngĩmaã na ínapuracüexü̃ca̱x. 15 —Rü wüxi ga yema norü duü̃xü̃na ngĩxü̃ naxã ga 5000 tachinü ga dĩẽru. Rü yema tona ngĩxü̃ naxã ga 2000 tachinü ga dĩẽru. Rü yema tona ngĩxü̃ naxã ga 1000 tachinü ga dĩẽru. Rü yemaãcü nanangugü na ñuxãcü tá yema dĩẽrumaã napuracüexü̃ ga wüxichigü ga norü duü̃xü̃gü rü yemaãcü wüxichigüna ngĩxü̃ naxã ga yema dĩẽru. Rü ñu̱xũchi inaxũãchi ga yema cori na to ga nachiü̃ãnewa naxũxü̃ca̱x. 16 —Rü yema norü duü̃xü̃ ga 5000 tachinü ga dĩẽru ngĩxü̃ yaxuxü̃, rü ngĩmaã napuracü, rü naĩ ga 5000 tachinü ngĩmaã nayaxu. 17 —Rü yexgumarüü̃ ta ga yema norü duü̃xü̃ ga 2000 tachinü ga dĩẽru ngĩxü̃ yaxuxü̃, rü ngĩmaã napuracü, rü naĩ ga 2000 tachinü ngĩmaã nayaxu. 18 —Natürü ga yema norü duü̃xü̃ ga 1000 tachinü ga dĩẽru ngĩxü̃ yaxuxü̃, rü ngĩmaã ínixũ. Rü ngĩxü̃ nixaixmaü̃, rü yexma ngĩxü̃ nata̱x ga yema norü coriarü dĩẽru. 19 —Rü nuxcüxürama nataegu ga yema duü̃xü̃güarü cori. Rü yexguma ínanguxgu rü inanaxügü ga norü duü̃xü̃gümaã na namexẽẽãxü̃ ga norü dĩẽruchiga. 20 —Rü nüxĩra norü corixü̃tawa naxũ ga yema norü duü̃xü̃ ga 5000 tachinü ga dĩẽru ngĩxü̃ yaxuxü̃. Rü norü corina ngĩxü̃ naxã ga yema 5000 tachinü. Rü ngĩẽ́tü ngĩxü̃ inaxã ga naĩ ga 5000 tachinü ga ngĩxü̃ nayaxucü ngĩmaã ga yema norü cori nüxna ngĩxü̃ ãcü ga dĩẽru. Rü ñanagürü norü corixü̃: “Dücax Pa Corix, ñaã iyixĩ ga yema 5000 tachinü ga dĩẽru ga choxna ngĩxü̃ cuxãcü. Marü ngĩmaã chapuracü rü ngĩmaã cuxü̃́ ngĩxü̃ chayaxu i ñaã naĩ i 5000 tachinü”, ñanagürü. 21 —Rü norü cori rü ñanagürü nüxü̃: “Pa Chorü Duü̃xü̃x, wüxi i mexẽchixü̃ quixĩ, rü meãma cupuracü. Rü meã nüxna cudau ga yema noxre ga dĩẽru ga cuxna ngĩxü̃ chaxãcü, rü meãma ngĩmaã cupuracü. Rü ngẽmaca̱x i ñu̱xma rü tá rümumaẽcüna cuxü̃ chadauxẽẽ. ¡Rü ixücu i chopatawa rü ngĩxã tataãẽgü!” ñanagürü. 22 —Rü yemawena ínangu ga yema to ga norü duü̃xü̃ ga 2000 tachinü ga dĩẽru ngĩxü̃ yaxuxü̃. Rü ñanagürü norü corixü̃: “Dücax Pa Corix, ñaã iyixĩ ga yema 2000 tachinü ga dĩẽru ga choxna ngĩxü̃ cuxãcü. Marü ngĩmaã chapuracü rü ngĩmaã cuxü̃́ ngĩxü̃ chayaxu i naĩ i 2000 tachinü. Rü ñaã iyixĩ”, ñanagürü. 23 —Rü norü cori rü ñanagürü nüxü̃: “Pa Chorü Duü̃xü̃x, wüxi i mexẽchixü̃ quixĩ, rü meãma cupuracü. Rü meã nüxna cudau ga yema noxre ga dĩẽru ga cuxna ngĩxü̃ chaxãcü, rü meãma ngĩmaã cupuracü. Rü ngẽmaca̱x i ñu̱xmax rü tá rümumaẽcüna cuxü̃ chadauxẽẽ. ¡Rü ixücu i chopatawa rü ngĩxã tataãẽgü!” ñanagürü. 24 —Natürü yexguma norü corixü̃tawa nanguxgu ga yema norü duü̃xü̃ ga 1000 tachinü ga dĩẽru ngĩxü̃ yaxuxü̃, rü ñanagürü norü corixü̃: “Dücax Pa Corix, choma nüxü̃ chacua̱x rü wüxi i yatü i aüxü̃ quixĩ. Rü cunayaxu i nanetüarü o i ngextá tama ícutoexü̃wa, rü cunabuxarü oõ̱x i nanetü i tama icutoxü̃. 25 —Rü yemaca̱x chamuü̃. Rü waixü̃mügu ngĩxü̃ chixaixmaü̃ rü ngĩxü̃ ichata̱x. Natürü ñaã iyixĩ i ngẽma curü dĩẽru”, ñanagürü. 26 Rü yexguma ga norü cori rü nanangãxü̃ rü ñanagürü: “Pa Chorü Duü̃xü̃x, wüxi i chixexü̃ rü oxü̃ i chorü duü̃xü̃ quixĩ. Rü cuma meãma nüxü̃ cucua̱x rü ngextá tama íchatoexü̃wa rü chanayaxu i nanetüarü o, rü chanabuxarü oõ̱x i nanetü i tama ichatoxü̃. 27 —Rü yemaca̱x narümemaẽ chi nixĩ ga bancugu choxü̃́ ngĩmaã na cunguxü̃xü̃ ga chorü dĩẽru na ngẽ́ma choxü̃́ ngĩxü̃ yamuxẽẽgüxü̃ca̱x, rü ngẽmaãcü mucü ngĩxü̃ na chayaxuxü̃ca̱x i ngẽxguma íchanguxgu”, ñanagürü. 28 —Rü yexguma ga yema cori rü nanamu ga yema togü ga norü duü̃xü̃gü ga yéma yexmagüxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: “¡Nüxna ngĩxü̃ peyau̱x i ngẽma dĩẽru, rü ngẽma yatü i 10,000 i dĩẽru nüxü̃́ ngẽxmaxü̃na ngĩxü̃ pexã! 29 —Erü yíxema tüxü̃́ nangẽma̱xcü rü yexera tá tüxna ngĩxü̃ taxã, rü ngẽmaãcü tá tüxü̃́ imuxũchi. Natürü yíxema tüxü̃́ natau̱xcü rü woo ngẽma noxre i tüxü̃́ ngẽma̱xcü rü tá tüxna ngĩxü̃ tayaxu. 30 —¡Rü yéama düxétüwa i poraãcü ínaxẽãnexü̃wa peyatá i ñaã chorü duü̃xü̃ i taxuwama mexü̃! Rü ngẽ́ma tá narüdoxü rü tá nixü̃́xchapüta”, ñanagürü. 31 Rü ñanagürü ga Ngechuchu: —Rü ngẽxguma wenaxãrü núma chaxũxgu i choma i Tupana Nane na duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃, rü chorü orearü ngeruü̃gü i daxũcü̱̃ã̱x rü tá choxü̃ naxümücügü. Rü ãẽ̱xgacü ya tacü tá chixĩ rü chorü tochica i mexẽchixü̃wa tá charüto. 32 —Rü guxü̃ i nachiü̃ãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü rü tá chope̱xegu nangutaque̱xegü. Rü choma rü tá chayadexechi ñoma wüxi i carneruarü dauruü̃ i norü carnerugü rü chibugü noxrüwama mugüxü̃rüü̃. 33 —Rü ngẽma choxrü ixĩgüxü̃ rü chorü tügünecüwawa tá chanangẽxmagüxẽẽ. Rü ngẽma tama choxrü ixĩgüxü̃ rü chorü ṯoxwecüwawa tá chanangẽxmagüxẽẽ. 34 —Rü ngẽxguma i choma i tá ãẽ̱xgacü ya tacü na chiĩxü̃ rü ñacharügü tá nüxü̃ i ngẽma chorü duü̃xü̃gü: “¡Nuã pexĩ i pema ya texé ya Chaunatü ya Tupana tüxü̃ rüngü̃xẽẽgüxe, rü penayaxu i ngẽma pechica i ngextá nüma ãẽ̱xgacü íyiĩxü̃wa! Yerü Chaunatü rü pexca̱x nanamexẽẽ i ngẽma pechica ga yexguma tauta naãne naxü̱xgu. 35 —Rü ngẽmaãcü tá pemaã namecüma yerü yexguma chataiyagu rü pema rü choxü̃ pechibüxẽẽ. Rü yexguma chiṯawagu rü choxü̃ pexaxexẽẽ. Rü yexguma tama nüxü̃ pecua̱xgu na texé chiĩxü̃ rü meã choxü̃ peyauxgü ga pepatawa. 36 —Rü yexguma changexchirugu rü choxü̃ pexüxchiru. Rü yexguma chiḏaawegu rü choxü̃ perüngü̃xẽẽ. Rü yexguma poxcupataü̃wa chayexmagu rü choxü̃ ípeyadau”, ñacharügü tá nüxü̃. 37 —Rü ngẽxguma i ngẽma duü̃xü̃gü i chidexechixü̃ rü ñanagürügü tá choxü̃: “Pa Corix, ¿ñuxgu ga cuxü̃ tadauxü̃ ga na cutaiyaxü̃ rü cuxü̃ tachibüxẽẽxü̃? ¿Rü ñuxgu ga cuxü̃ tadauxü̃ ga na quiṯaawaxü̃ rü cuxü̃ taxaxẽẽxü̃? 38 —¿Rü ñuxgu ga topatawa cunguxü̃ rü meã cuxü̃ tayauxgüxü̃ ga woo tama cuxü̃ tacua̱xgügu? ¿Rü ñuxgu ga cungexchiruxü̃ rü cuxü̃ taxüxchirugüxü̃? 39 —¿Rü ñuxgu ga cuxü̃ tadaugüxü̃ na quiḏaawexü̃ rü e̱xna poxcupataü̃wa cuyexmaxü̃ rü cuxü̃ ítayadaugüxü̃?” ñanagürügü tá choxü̃. 40 —Rü choma na ãẽ̱xgacü ya tacü na chiĩxü̃, rü tá chanangãxü̃, rü ñacharügü tá: “Aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü yexguma nüxü̃ perüngü̃xẽẽgügu i ngẽxü̃rüüxü̃ ga ñaã chorü duü̃xü̃gü ga yexguma nüxü̃́ natau̱xgu, rü choxü̃ nixĩ ga perüngü̃xẽẽgüxü̃”, ñacharügü tá nüxü̃. 41 Rü ñu̱xũchi i choma na ãẽ̱xgacü ya tacü na chiĩxü̃, rü ñacharügü tá nüxü̃ i ngẽma tama chorü duü̃xü̃gü ixĩgüxü̃: “¡Choxna pixĩgachi i pema i perü chixexü̃ca̱x poxcuexe! ¡Rü ngẽ́ma pexĩ nawa ya yima üxü ya taguma ixoxü̃ne ya Tupana ímexẽẽ́ne naxca̱x i ṉg̱oxo i Chataná rü norü duü̃xü̃gü! 42 —Yerü yexguma chataiyagu rü pema rü tama choxü̃ pechibüxẽẽ. Rü yexguma chiṯawagu rü tama choxü̃ pexaxẽẽ. 43 —Rü yexguma tama nüxü̃ pecua̱xgu na texé chiĩxü̃ rü tama meã choxü̃ peyauxgü ga pepatawa. Rü yexguma changexchirugu rü tama choxü̃ pexüxchirugü. Rü yexguma chiḏaawegu rü poxcupataü̃wa chayexmagu rü tama choxü̃ ípeyadaugü”, ñacharügü tá nüxü̃. 44 —Rü ngẽxguma i nümagü i tama chorü duü̃xü̃gü ixĩgüxü̃, rü ñanagürügü tá choxü̃: “Pa Corix, ¿ñuxgu topatawa cungu rü tama meã cuxü̃ tayauxgü yerü tama cuxü̃ tacua̱xgü? ¿Rü ñuxgu ga cuxü̃ tadaugüxü̃ ga na cutaiyaxü̃, rü e̱xna na quiṯaawaxü̃, rü e̱xna na cungexchiruxü̃, rü e̱xna quiḏaawexü̃, rü e̱xna poxcupataü̃wa na cuyexmaxü̃, rü tama cuxü̃ tarüngü̃xẽẽgüxü̃?” ñanagürügü tá choxü̃. 45 —Rü choma na ãẽ̱xgacü ya tacü na chiĩxü̃, rü tá chanangãxü̃, rü ñacharügü tá nüxü̃: “Aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü yexguma tama nüxü̃ perüngü̃xẽẽgügu ga ngẽxü̃rüüxü̃ ga ñaã chorü duü̃xü̃gü ga yexguma nüxü̃́ natau̱xgu, rü choxü̃ rü ta tama perüngü̃xẽẽgü”, ñacharügü tá nüxü̃. 46 —Rü ñu̱xũchi i ngẽma duü̃xü̃gü i tama chorü duü̃xü̃gü ixĩgüxü̃ rü tá poxcu i taguma gúxü̃wa naxĩ. Natürü ngẽma duü̃xü̃gü i aixcüma meã chauxca̱x maxẽxü̃ rü tá nanayauxgü i maxü̃ i taguma gúxü̃, —ñanagürü ga Ngechuchu.

Mateu 26

1 Rü yexguma Ngechuchu nüxü̃ rüchauxgu ga yema orexü̃ na yaxuxü̃, rü ñanagürü norü ngúexü̃güxü̃: 2 —Pema nüxü̃ pecua̱x rü taxre i ngunexü̃ nataxu na nangõ̱xgüãxü̃ca̱x i ngẽma õna i Üpetüchigaarü petaca̱x naxügüxü̃. Rü ngẽxguma tá nixĩ i choxü̃ yayauxgüxü̃ i chorü uwanügü na curuchawa choxü̃ yapotagüxü̃ca̱x —ñanagürü. 3 Rü yexgumaü̃cüü ga paigüarü ãẽ̱xgacügü, rü ngúexẽẽruü̃gü ga ore ga mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃, rü togü ga ãẽ̱xgacügü ga yaguã̱xgü rü nangutaque̱xegü ga napatawa ga Caipá ga paigüarü ãẽ̱xgacü ixĩcü. 4 Rü yéma nügümaã nanamexẽẽgü na Ngechuchuxü̃ nawomüxẽẽgüãcüma na yayauxgüãxü̃ca̱x rü na yama̱xgüãxü̃ca̱x. 5 Natürü nügümaã ñanagürügü: —Taxucürüwama i ñu̱xma petagu tayayauxgü, erü duü̃xü̃gü rü tá tamaã nanuẽ —ñanagürügü. 6 Rü Ngechuchu rü Betániãwa nayexma napatawa ga Chimáũ ga rüchaxünecümaã naxugüãcü. 7 Rü Ngechuchuca̱x yéma iyaxũ ga wüxi ga ngecü ga yéma nangecü ga wüxiweü̃ ga pumara ga tatanüxü̃chixü̃ ga mexẽchicü ga butiyamaã ãchiü̃xü̃. Rü yexguma mechawa ínachibüyane ga Ngechuchu, rü ngĩma rü naẽrugu inaba ga yema pumara. 8 Rü yexguma yemaxü̃ nadaugügu ga Ngechuchuarü ngúexü̃gü, rü naãẽwa nangu̱xgü, rü inanaxügüe ga na ñagüxü̃. —¿Tü̱xcüü̃ ngẽxma inaxaiyaxü̃ i ngẽma pumara? 9 —Rü narümemaẽ chi nixĩ i tatanüxü̃gu namaã itaxe, rü ñu̱xũchi ngẽma dĩẽrumaã nüxü̃ irüngü̃xẽẽ i ngẽma duü̃xü̃gü i ngearü ngẽmaxü̃ã̱xgüxü̃ —ñanagürügü. 10 Rü Ngechuchu nüxü̃ naxĩnü. Rü ñu̱xũchi ñanagürü norü ngúexü̃güxü̃: —¿Tü̱xcüü̃ ngĩxü̃ pechixewe i ngẽma nge? Erü ngẽma chomaã naxüxü̃ rü wüxi i mexü̃ nixĩ. 11 —Ngẽma ngearü ngẽmaxü̃ã̱xgüxü̃ rü guxü̃gutáma petanüwa nangẽxmagü. Natürü choma rü tãũtáma guxü̃gu petanüwa changẽxma. 12 —Rü ngẽma chomaã naxüxü̃ i ñaã ngecü na chaxunegu nabaãxü̃ i ngẽma pumara i yixixü̃, rü ngẽmaãcü inaxü erü paxa tá chayu rü tá choxü̃ inata̱xgü. Rü ngẽmaca̱x nixĩ i chaxunegu nabaãxü̃ i ngẽma pumara. 13 —Rü aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü guxü̃ i naãnewa i ngextá duü̃xü̃gü nüxü̃ íixugügüxü̃wa i Tupanaãrü ore i mexü̃, rü ñaã ngecü chomaã üxü̃ rü tá ta nüxü̃ nixugügü. Rü ngẽmaãcü tá ngĩxna nacua̱xãchie i duü̃xü̃gü —ñanagürü ga Ngechuchu. 14 Rü ñu̱xũchi ga wüxi ga Ngechuchuarü ngúexü̃ ga Yuda ga Icariúte rü paigüarü ãẽ̱xgacügüxü̃tawa naxũ rü namaã nayarüdexa. 15 Rü Yuda rü ñanagürü nüxü̃: —¿Ñuxre tá choxü̃́ penaxütanüxü̃ i ngẽxguma pexü̃́ chanatauxchaxẽẽgu na Ngechuchuxü̃ piyauxgüxü̃ca̱x? —ñanagürü. Rü yexguma ga nümagü ga paigüarü ãẽ̱xgacügü rü 30 tachinü ga dĩẽrugu namaã naxuneta. 16 Rü yexgumama inanaxügü ga Yuda ga naxca̱x na nadauxü̃ ga ñuxãcü nüxü̃́ na natauxchaxẽẽgüãxü̃ na Ngechuchuxü̃ yayauxgüxü̃ca̱x. 17 Rü nawa nangu ga ngunexü̃ ga nagu inaxügüxü̃ ga yema peta ga pãũ ga ngearü puxẽẽruü̃ã́xü̃ nagu nangõ̱xgüxü̃. Rü norü ngúexü̃gü rü Ngechuchuca̱x naxĩ, rü ñanagürügü nüxü̃: —¿Ngextá tá tanamexẽẽ i nachica i nawa nangõ̱xgüxü̃ i õna i Üpetüchigaarü petagu ingṍxü̃? —ñanagürügü. 18 Rü nüma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —¡Ngẽ́ma ĩãnewa pexĩ, rü yima yatü ya pemaã nüxü̃ chaxunetacüpatawa pexĩ! ¡Rü namaã nüxü̃ pixu rü ñapegügü: “Torü ngúexẽẽruü̃ rü ñanagürü: ‘Marü ningaicaxüchi na chayuxü̃ rü nuã cupatawa rü chorü ngúexü̃gümaã chanangupetüxẽẽchaü̃ i Üpetüchigaarü peta’,” ñaperügügü tá nüxü̃! 19 Rü yéma naxĩ ga yema norü ngúexü̃gü. Rü yema Ngechuchu namaã nüxü̃ ixuxü̃rüü̃ nanaxügü. Rü nanamexẽẽgü ga yema õna ga Üpetüchigaarü petagu tá nangõ̱xgüxü̃. 20 Rü yexguma nachütagu rü yéma mechawa nachibü ga Ngechuchu namaã ga yema 12 ga norü ngúexü̃gü. 21 Rü yexguma ínachibüeyane, rü Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü wüxie i petanüwa tá tixĩ ya bexma chauechita choxü̃ íyaxuaxü̃xẽ —ñanagürü. 22 Rü yexguma ga nümagü ga norü ngúexü̃gü rü poraãcü nangechaü̃gü. Rü wüxichigü nüxna nicachigü, rü ñanagürügü: —Pa Corix, ¿choma e̱xna tá chiĩxü̃ ya yíxema cuxü̃ íyaxuaxü̃xẽ? —ñanagürügü. 23 Rü nüma ga Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Ngẽma wüxi ya poratuwa namaã tá chachibüxü̃, rü ngẽma tá nixĩ i chauechita choxü̃ íyaxuaxü̃xü̃. 24 —Rü choma i Tupana Nane na duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃ rü tá chayu ngẽxgumarüü̃ i Tupanaãrü ore i ümatüxü̃ nüxü̃ ixuxü̃rüü̃. Natürü wüxi i ngechaü̃xü̃chi nixĩ naxca̱x i ngẽma yatü i choxü̃ íyaxuaxü̃xü̃. Rü narümemaẽ chi nixĩ ga noxtacüma tãũ chima na nabuxü̃ —ñanagürü. 25 Rü nadexaãchi ga Yuda ga naẽchita íyaxuaxü̃xü̃, rü ñanagürü: —Pa Ngúexẽẽruü̃x, ¿tãũtáma choma nixĩ? —ñanagürü. Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Ngẽmáãcü cuma nixĩ —ñanagürü. 26 Rü yexguma ínachibüeyane rü Ngechuchu nanayaxu ga wüxi ga pãũ. Rü Tupanana moxẽ naxã, rü inanabücu, rü norü ngúexü̃güxü̃ nayanu. Rü ñanagürü: —Ñaã pãũ rü chaxunechiga nixĩ. Rü ¡penangṍ! —ñanagürü. 27 Rü yemawena rü nanayaxu ga wüxi ga pochiyu ga binumaã ããcuxü̃. Rü yexgumarüü̃ ta Tupanana moxẽ naxca̱x naxãxĩra, rü ñu̱xũchi norü ngúexü̃güna nanaxã, rü ñanagürü nüxü̃: —¡Rü guxãma i pema rü peyaxa̱ü̱x ya daa binu! 28 —Erü daa binu rü nachiga nixĩ ya chaugü ya muxü̃ma i duü̃xü̃güca̱x tá ibacü na ngẽmaãcü Tupana nüxü̃́ nüxü̃ nangechaü̃xü̃ca̱x i norü pecadugü. Rü yimawa Tupana nanango̱xẽẽ na aixcüma yiĩxü̃ i norü uneta. 29 —Rü pemaã nüxü̃ chixu rü tagutáma wena binu chayaxaxü ñu̱xmatáta Chaunatü ya Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa ngexwacaxü̃cü ya binu pemaã chayaxa̱ü̱x —ñanagürü. 30 Rü ñu̱xũchi nawiyaegü ga wüxi ga Tupanaãrü wiyaegu. Rü yemawena rü guma Ma̱xpǘne ga Oríbunecügu ãẽ́ganewa naxĩ. 31 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃ ga norü ngúexü̃gü: —Guxãma i pema rü tá choxü̃ ípeta̱xgü i ñoma i chütaxü̃gu. Erü Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa rü ñanagürü: “Tá chayama̱x ya carneruarü dauruü̃, rü tá nanaxüanemare i carnerugü”, ñanagürü i ngẽma ore. 32 —Natürü ngẽxguma marü yuwa ícharüdaxguwena, rü tá chaxira pexü̃pa Gariréaanewa chaxũ —ñanagürü. 33 Rü yexguma ga Pedru rü nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Rü woo guxü̃ma i togü cuxü̃ íta̱xgu, natürü i chomax rü tãũtáma cuxü̃ íchata̱x —ñanagürü. 34 Rü Ngechuchu ñanagürü nüxü̃: —Aixcüma cumaã nüxü̃ chixu rü ñomatama i chütaxü̃gu rü naxü̃pa na ota ic̱axü̃, rü tomaẽ̱xpü̱xcüna tá cugü iquicu̱x na chorü duü̃xü̃ quiĩxü̃. 35 Rü Pedru nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Rü woo wüxigu cumaã chayu̱xgu rü tãũtáma chaugü ichicu̱x na curü duü̃xü̃ chiĩxü̃ —ñanagürü. Rü guxü̃ma ga togü ga norü ngúexü̃gü rü ta yema ñanagürügü. 36 Rü Ngechuchu rü norü ngúexü̃gü rü nawa nangugü ga wüxi ga nachica ga Yechemaní ga naẽ́ga. Rü Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —¡Nuã perütogü! Rü paxa yoxni yéa chayayumüxẽ —ñanagürü. 37 Rü Ngechuchu nügüwe nanagagü ga Pedru rü Zebedéu nanegü ga Chaü̃tiágu rü Cuáü̃. Rü Ngechuchuca̱x inaxügü ga na poraãcü nangechaü̃xü̃ rü naxi̱xãchiãẽxü̃. 38 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Poraãcü changechaü̃ rü nagu charüxĩnü rü ngẽmamaã tá chayu. ¡Rü nuxa perücho i pemax, rü chauxrüü̃ ipedaue! —ñanagürü. 39 Rü yexguma ga Ngechuchu rü yéaxüra naxũ. Rü waixü̃müãnegu nanangücuchi. Rü nayumüxẽ rü ñanagürü: —Pa Chaunatüx, ngẽxguma cuma cunaxwa̱xegu, ¡rü nüxna choxü̃ ínanguxuchixẽẽ i ñaã ngúxü̃ i tá choxü̃ üpetüxü̃! Natürü chanaxwa̱xe i cuxrütama ngúchaü̃ cuxü rü tama i choxrü —ñanagürü. 40 Rü yemawena ga Ngechuchu rü nataegu ga yema norü ngúexü̃gü íyexmagüxü̃wa. Rü nüxü̃ inayangau ga na ínapeexü̃. Rü ñanagürü Pedruxü̃: —Pa Pedrux, ¿taxucürüwama e̱xna namaã peporae na chomaã ipedauexü̃, rü bai i wüxi i ngora? 41 —¡Rü pexuãẽgü rü Tupanana naxca̱x pec̱a na pexü̃ nangü̃xẽẽxü̃ca̱x na tama choxü̃ ípetáxü̃ca̱x ega ngẽxguma ṯacü rü guxchaxü̃ pexü̃ üpetügu! Erü aixcüma peãẽwa rü ípememare, natürü pexene nixĩ ituraxü̃ —ñanagürü. 42 Rü yexguma rü wenaxãrü noxri ínayumüxẽxü̃ca̱x nataegu ga Ngechuchu. Rü wenaxãrü nayumüxẽ, rü ñanagürü: —Pa Chaunatüx, ngẽxguma tama cunaxwa̱xegu na nawa choxü̃ ícunguxuchixẽẽxü̃ i ñaã ngúxü̃ i tá chingexü̃, rü marü name i ngẽma cuma cunaxwa̱xexü̃ãcüma chomaã cunaxü —ñanagürü. 43 Rü ñu̱xũchi wenaxãrü norü ngúexü̃gü íyexmagüxü̃wa naxũ. Rü nüxü̃ inayangau ga na ínapeexü̃, yerü poraãcü nayaxtaexüchi. 44 Rü yéma nüxna nixũ, rü wenaxãrü nayayumüxẽ. Rü noxriãcütama nayumüxẽ. 45 Rü yemawena rü norü ngúexü̃gü íyexmagüxü̃wa naxũ. Rü ñanagürü nüxü̃: —¡Ñu̱xma waxi pepee rü iperüngü̃ẽ! Erü marü nawa nangu i ngora na chorü uwanü choxü̃ iyauxgüxü̃ rü pecaduã̱xgüxü̃na choxü̃ namugüxü̃. 46 ¡Ipechigü rü ngĩxã ítixĩ! Erü marü ñomatáma nixĩ i ngẽma choxü̃ íyaxuaxü̃xü̃ —ñanagürü. 47 Rü yexguma íyadexayane ga Ngechuchu, rü ínangu ga Yuda ga norü ngúexü̃chire̱x ixĩxü̃. Rü nawe narüxĩ ga muxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga taramaã rü naĩmaã ixãxnexü̃. Rü yema nixĩ ga duü̃xü̃gü ga paigüarü ãẽ̱xgacügü rü togü ga ãẽ̱xgacügü ga yaguã̱xgü yéma mugüxü̃. 48 Rü ga Yuda ga ínaxuaxü̃xü̃ rü marü yema duü̃xü̃gümaã nanamexẽẽ, rü ñanagürü: —Ngẽma nüxü̃ chachúxuxü̃ tá nixĩ i Ngechuchu. Rü ngẽma tá nixĩ i piyauxgüxü̃ —ñanagürü: 49 Rü yexguma Ngechuchuca̱x nixũ, rü ñanagürü nüxü̃: —Nuxmaẽ Pa Ngúexẽẽruü̃x —ñanagürü. Rü ñu̱xũchi nüxü̃ nachúxu. 50 Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Pa Chomücüx, ¿ṯacüwa nuã cuxũ? —ñanagürü. Rü yexgumatama Ngechuchuxü̃ niyauxgü ga yema duü̃xü̃gü ga Yudawe rüxĩxü̃. 51 Rü wüxi ga Ngechuchumücü nanawe̱xechi ga norü tara, rü paigüarü ãẽ̱xgacüarü duü̃xü̃xü̃ ínadaechinü. 52 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü: —¡Naxchiü̃gu yaxücuchi i curü tara! Erü guxãma ya yíxema taramaã nuẽxẽ, rü taragu tátama tayue. 53 —¿Tama e̱xna nüxü̃ cucua̱x rü ngẽxguma chi choma chanaxwa̱xegu, rü Chaunatüna chi naxca̱x chaca na choxü̃́ núma namugüãxü̃ca̱x i muxü̃ma i norü orearü ngeruü̃gü i daxũcü̱̃ã̱x na choxü̃ yanangü̃xẽẽgüxü̃ca̱x? 54 —Natürü ngẽxguma chi ngẽma chaxü̱xgu, rü ¿ñuxãcü chi ningu i Tupanaãrü ore i ümatüxü̃ i nüxü̃ ixuxü̃ na choma rü tá chayuxü̃? 55 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃ ga yema duü̃xü̃gü: —¿Tü̱xcüü̃ taragü rü naĩxmena̱xãgümaã chauxca̱x nuã pexĩ na choxü̃ peyarüyauxgüxü̃ca̱x ñoma wüxi i ngĩ́ta̱xáxü̃ chiĩxü̃rüü̃? Rü guxü̃ ga ngunexü̃gu rü tupauca ga taxü̃newa changu̱xẽẽtae natürü taguma yexma choxü̃ piyauxgü. 56 —Natürü guxü̃ma i ñaã ñu̱xma ngupetüxü̃, rü ngẽmaãcü nangupetü na yanguxü̃ca̱x i Tupanaãrü ore ga nuxcümaü̃güxü̃ ga norü orearü uruü̃gü ümatügüxü̃ —ñanagürü. Rü yexguma ga guxü̃ma ga norü ngúexü̃gü rü nüxna nibuxmü. Rü nüxĩcatama yéma nanata̱xgü ga Ngechuchu. 57 Rü Caipá ga paigüarü ãẽ̱xgacüxü̃tawa Ngechuchuxü̃ nagagü ga yema duü̃xü̃gü ga yayauxgüxü̃. Rü yéma nixĩ ga nangutaque̱xegüxü̃ ga ngúexẽẽruü̃gü ga ore ga mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃ rü ãẽ̱xgacügü ga yaguã̱xgü. 58 Natürü ga Pedru rü yaxü̃gu nawe nixãchigü ñu̱xmata paigüarü ãẽ̱xgacü ga Caipáxü̃tawa nangu. Rü purichíagü ga tupaucaarü dauruü̃gümaã yéma ĩã̱xtüwa narüto, yerü nüxü̃ nadauxchaü̃ ga ṯacü tá Ngechuchumaã na naxüexü̃. 59 Rü ga paigüarü ãẽ̱xgacügü rü guxü̃ma ga Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü ga taxü̃gütücumü rü naxca̱x nadaugü ga wüxi ga ore ga doramare ixĩxü̃ na yemamaã Ngechuchuxü̃ ínaxuaxü̃güxü̃ca̱x na yama̱xgüãxü̃ca̱x. 60 Natürü woo muxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga doraxü̃mare nachigaxü̃ yéma yarüxugügüxü̃, rü taxucürüwa nüxü̃ inayangaugü ga ṯacüca̱x tá na yama̱xgüãxü̃. Rü düxwa yéma naxĩ ga taxre ga yatügü ga doraxü̃mare yéma yarüxugüxü̃. Rü ñanagürügü: —Toma nüxü̃ taxĩnüẽ i ñaã yatü rü ñanagürü: “Tá nagu chapogü ya daa tupauca ya taxü̃ne ya Tupanaãrü, rü tomaẽ̱xpü̱x i ngunexü̃gu tá wenaxãrü íchanadaxẽẽ”, ñanagürügü. 62 Rü yexguma ga paigüarü ãẽ̱xgacü ga Caipá rü inachi, rü ñanagürü Ngechuchuxü̃: —¿Rü ṯacümaã cunangãxü̃ i ñu̱xmax? ¿Rü ñuxũ ñaxü̃ yiĩxü̃ i ngẽma cuchiga i nüxü̃ yaxugügüxü̃? —ñanagürü. 63 Natürü ga Ngechuchu rü nangea̱xmare. Rü yemaca̱x ga paigüarü ãẽ̱xgacü ga Caipá rü ñanagürü nüxü̃: —Tupana ya Maxü̃cüégagu chanaxwa̱xe i aixcüma tomaã nüxü̃ quixu na texé quiĩxü̃. ¿Rü cuma e̱xna i Cristu ya Tupana Nane quiĩxü̃, rü e̱xna tama? —ñanagürü. 64 Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Ngü̃, rü ngẽma nüxü̃ quixuxü̃ chixĩ. Rü pemaã nüxü̃ chixu rü tá choxü̃ pedaugü i ngẽxguma Chaunatü ya Poracüxü̃tawa charüto̱xgu rü ngẽxguma caixanexü̃gu wenaxãrü núma chaxũxgu —ñanagürü. 65 Rü yexguma ga paigüarü ãẽ̱xgacü rü norü numaã nügüchirugu nagaugü. Rü ñanagürü: —Rü ñaã yatü rü ṯacü Tupanamaã nixugü. Rü taxuca̱xma marü tanaxwa̱xe i ñu̱xma i to i ore na napoxcuxü̃ca̱x i ñaã yatü. Rü pematama marü nüxü̃ pexĩnüẽ na ñuxãcü chixexü̃maã na yadexaxü̃. 66 —¿Ñuxũ ñapegüxü̃ i pemax? —ñanagürü. Rü nümagü ga togü ga ãẽ̱xgacügü rü nanangãxü̃gü rü ñanagürügü: —Ngẽmáãcü chixexü̃ naxü. Rü name nixĩ i noxtacüma nayu —ñanagürügü. 67 Rü yexguma rü Ngechuchuchiwewa nac̱uaixgüe. Rü nüxna nanac̱uaixcagü. Rü togü rü nanapegüchiwegü. 68 Rü ñanagürügü: —Pa Cristux, ¡nüxü̃ nacua̱x na texé cuxü̃ pegüchiwegüxü̃ rü cuxna nac̱uaixcagüxü̃! —ñanagürügü. 69 Rü yoxni ga Pedru rü ãẽ̱xgacüpataa̱xtüwa narüto. Rü wüxi ga pacü ga yema ãẽ̱xgacüarü duü̃xü̃, rü Pedruca̱x iyaxũ. Rü ngĩgürügü nüxü̃: —Cuma rü ta namücü quixĩ i ngẽma Ngechuchu i Gariréaanecü̱̃ã̱x —ngĩgürügü. 70 Natürü ga Pedru rü guxü̃ ga yema duü̃xü̃güpe̱xewa rü nügü niixã na Ngechuchuarü duü̃xü̃ yiĩxü̃, rü ñanagürü: —Choma rü tama nüxü̃ chacua̱x i ṯacüchiga nixĩ i ngẽma nüxü̃ quixuxü̃ —ñanagürü. 71 Rü yexguma marü yema ĩpataa̱xtüarü ĩã̱xwa ínaxũũxgu ga Pedru, rü naĩ ga pacü nüxü̃ idau. Rü ngĩgürügü namaã ga yema duü̃xü̃gü ga yéma yexmagüxü̃: —Ñaã yatü rü Ngechuchu ya Nacharétucü̱̃ã̱xmücü nixĩ —ngĩgürügü. 72 Natürü ga Pedru rü wenaxãrü nügü nixã na Ngechuchuarü duü̃xü̃ yiĩxü̃. Rü ñanagürü: —Choma rü tama nüxü̃ chacua̱x i ngẽma yatü. Rü Tupana choxü̃ poxcux ega tama aixcüma yixĩgu i chorü ore —ñanagürü. 73 Rü yixcamaxü̃ra rü yema duü̃xü̃gü ga yéma yexmagüxü̃ rü Pedruca̱x naxĩ, rü ñanagürügü nüxü̃: —Aixcüma nixĩ na cuma rü ta rü ngẽma Ngechuchutanüxü̃ quiĩxü̃, erü wüxi i Gariréaanecü̱̃ã̱x idexaxü̃rüü̃ quidexa —ñanagürügü. 74 Rü yexguma ga Pedru rü poraãcü nügü niixã, rü ñanagürü nüxü̃: —Rü aixcüma tama nüxü̃ chacua̱x i ngẽma yatü. Rü ngẽxguma doraxü̃ chixuxgu rü Tupana choxü̃ poxcux —ñanagürü. Rü yexgumatama nica ga ota. 75 Rü yexguma ga Pedru rü nüxna nacua̱xãchi ga yema ore ga ü̃paacü Ngechuchu namaã nüxü̃ ixuxü̃ ga ñaxü̃: “Rü naxü̃pa na ota ic̱axü̃, rü cuma rü tomaẽ̱xpü̱xcüna cugü tá quixã na chorü duü̃xü̃ quiĩxü̃”, ñaxü̃. Rü yéma ínaxũxũ ga Pedru rü poraãcüxüchima naxaxu.

Mateu 27

1 Rü yexguma yangunegu rü guxü̃ma ga paigüarü ãẽ̱xgacügü rü yema togü ga ãẽ̱xgacügü ga tacügü ga yaguã̱xgü, rü nügümaã nanamexẽẽgü na ñuxãcü Ngechuchuxü̃ yama̱xgüxü̃. 2 Rü nayana̱ĩ̱xgüchacüügü rü yemaãcü ãẽ̱xgacü ga Piratuxü̃tawa nanagagü. Piratu nixĩ ga Dumacü̱̃ã̱x ga ãẽ̱xgacü ga Yudéaanemaã icuácü. 3 Rü nüma ga Yuda ga Ngechuchuxü̃ íyaxuaxü̃xü̃ rü nüxü̃ nadau ga Ngechuchuxü̃ na napoxcuexü̃. Rü poraãcü nagu narüxĩnü ga yema chixexü̃ ga nümatama naxüxü̃. Rü yéma naxũ naxü̃tawa ga yema paigüarü ãẽ̱xgacügü rü togü ga ãẽ̱xgacügü ga tacügü ga yaguã̱xgü. Rü ngĩxü̃ nayataeguxẽẽ ga yema 30 tachinü ga dĩẽru ga nüxna ngĩxü̃ naxãgücü. 4 Rü ñanagürü nüxü̃: —Choma rü marü chixexü̃ chaxü, erü naẽchita íchayaxuaxü̃ i wüxi i yatü i taxuü̃ma i chixexü̃ üxü̃, rü ñu̱xma rü tá ngẽmagagu nayu —ñanagürü. Natürü nümagü ga ãẽ̱xgacügü rü nanangãxü̃gü, rü ñanagürügü: —Toma rü tama nüxü̃ tacuáxchaü̃ i ngẽma. Cugagutama nixĩ, rü cuma i nüxü̃ cucuáxü̃ na ñuxãcü cugümaã cunamexẽẽxü̃ i ngẽma —ñanagürügü. 5 Rü yexguma ga Yuda rü yexma tupauca ga taxü̃nechiãgu ngĩxü̃ nawotanü ga yema dĩẽru. Rü ñu̱xũchi ínixũ rü nügü nayawẽxnaxã. 6 Rü ga paigüarü ãẽ̱xgacügü rü ngĩxü̃ nade ga yema dĩẽru. Rü ñanagürügü: —Taxucürüwa tupauca ya taxü̃neãrü dĩẽruchiü̃gu ngĩxü̃ tanu i ñaã dĩẽru, erü ngẽmamaã tanaxütanü i ngẽma yatü i tá yuxü̃ —ñanagürügü. 7 Rü ñu̱xũchi nügümaã nanamexẽẽgü na yema dĩẽrumaã naxca̱x nataxegüxü̃ca̱x ga wüxi ga naãne ga waixü̃mü ga üwechixü̃ nawa nayauxgüxü̃. Rü yema naãneca̱x nataxegü na nüxü̃́ nayexmaxü̃ca̱x ga nachica ga ngexta na nata̱xgüãxü̃ca̱x ga yema duü̃xü̃gü ga togü ga nachiü̃ãnecü̱̃ã̱x ixĩgüxü̃. 8 Rü ngẽmaca̱x i ñu̱xma rü ta i ngẽma naãne rü Nagüchitaü̃gu naxãẽ́ga. 9 Rü yemaãcü ningu ga Tupanaãrü ore ga nuxcümaü̃cü ga norü orearü uruü̃ ga Yeremíã ümatüxü̃ ga ñaxü̃: “Rü nümagü ngĩxü̃ nade ga yema 30 tachinü ga dĩẽru ga Cristutanü Yudíugü ngĩxü̃ ixãgücü. 10 Rü yema dĩẽrumaã naxca̱x nataxegü ga wüxi ga naãne ga waixü̃mü ga üwechixü̃ nawa nayauxgüxü̃, yema Cori ga Tupana chomaã nüxü̃ ixuxü̃rüü̃”, ñaxü̃. 11 Rü ãẽ̱xgacü ga Piratuxü̃tawa Ngechuchuxü̃ nagagü. Rü nüma ga Piratu rü Ngechuchuna naca, rü ñanagürü: —¿Cuma quiĩxü̃ i Yudíugüarü ãẽ̱xgacü ya tacü? —ñanagürü. Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Ngü̃, rü ngẽma nüxü̃ quixuxü̃ chixĩ i chomax —ñanagürü. 12 Rü Ngechuchuxü̃ ínaxuaxü̃gü ga paigüarü ãẽ̱xgacügü rü togü ga ãẽ̱xgacügü ga tacügü ga yaguã̱xgü. Natürü ga Ngechuchu rü taxuxü̃maãma nanangãxü̃. 13 Rü yexguma ga Piratu rü ñanagürü: —¿Tama e̱xna nüxü̃ cuxĩnü i ngẽma ore i namaã cuxü̃ ínaxuaxü̃güxü̃? —ñanagürü. 14 Natürü ga Ngechuchu rü taxuxü̃maãma nanangãxü̃. Rü yemaca̱x poraãcü naḇaixãchiãẽ ga ãẽ̱xgacü ga Piratu. 15 Rü guxü̃guma ga yema Üpetüchigaarü petagu, rü Piratu ínananguxuchixẽẽxü̃ ga wüxi ga poxcuxü̃ ga duü̃xü̃gü naxca̱x ícagüxü̃, yerü yema nixĩ ga nacüma. 16 Rü yéma nayexma ga wüxi ga poxcuxü̃ ga guxü̃ ga duü̃xü̃gü meã nüxü̃ cuáxü̃. Rü Barabá nixĩ ga naẽ́ga. 17 Rü yexguma yéma nangutaque̱xegügu ga duü̃xü̃gü, rü Piratu nüxna naca, rü ñanagürü: —¿Texé ya petümawa̱xéxe na pexca̱x tüxü̃ chingéxü̃? ¿Penaxwa̱xexü̃ na pexca̱x chayangéxü̃ i Barabá rü e̱xna Ngechuchu i Cristugu ãẽ́gaxü̃? —ñanagürü. 18 Rü yema ñanagürü ga Piratu yerü nüxü̃ nacua̱x na Ngechuchuchi naxaiexü̃ ga Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü, rü yemaca̱x nixĩ ga naxü̃tawa nagagüãxü̃. 19 Rü yexguma norü tochicawa nato̱xgu ga Piratu, rü naxma̱x yéma imuga, rü ngĩgürügü: —Tama name i cunapoxcu i ngẽma yatü i taxuü̃ma i chixexü̃ üxü̃. Yerü nagagu ĩne chütacü rü poraãcü chachixenegü —ngĩgürügü. 20 Natürü ga paigüarü ãẽ̱xgacügü rü togü ga ãẽ̱xgacügü ga itaxü̃gü ga yaguã̱xgü, rü duü̃xü̃güxü̃ naxucu̱xẽgü na naxca̱x ínacagüxü̃ca̱x na Barabáxü̃ yangéxü̃ca̱x rü Ngechuchuxü̃ na nayuxẽẽgüxü̃ca̱x. 21 Rü ãẽ̱xgacü ga Piratu rü wenaxãrü duü̃xü̃güna naca, rü ñanagürü: —¿Ngẽxü̃rüüxü̃ i ngẽma taxrewa i pema penaxwa̱xexü̃ na chayangéxü̃? —ñanagürü. Rü nümagü ga duü̃xü̃gü nanangãxü̃gü, rü ñanagürügü: —Tanaxwa̱xe i Barabáxü̃ quinge̱x —ñanagürügü. 22 Rü yexguma ga ãẽ̱xgacü ga Piratu rü nüxna naca, rü ñanagürü: —¿Ṯacü tá chaxüxü̃ namaã i ngẽma Ngechuchu i Cristugu ãẽ́gaxü̃? —ñanagürü. Rü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü nanangãxü̃gü, rü ñanagürügü: —¡Curuchawa yapota! —ñanagürügü. 23 Rü yexguma ga Piratu rü ñanagürü nüxü̃: —¿Natürü ṯacü rü chixexü̃ naxü? —ñanagürü. Natürü ga nümagü ga duü̃xü̃gü rü wenaxãrü tagaãcü ñanagürügü: —¡Curuchawa yapota! —ñanagürügü. 24 Rü yexguma Piratu nüxü̃ da̱u̱xgu ga marü taxucürüwama Ngechuchuxü̃ na ínanguxuchixẽẽẽ́gaxü̃, yerü ga duü̃xü̃gü rü marü nanaxi̱xãchiãẽgüchaü̃, rü yemaca̱x wüxi ga norü duü̃xü̃xü̃ namu ga dexá naxü̃tawa na tanangexü̃ca̱x. Rü nügü nayauxme̱x ga Piratu nape̱xewa ga guxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü. Rü ñanagürü: —Tama chaugagu tá nixĩ i na nayuxü̃ i ñaã yatü i taxuü̃ma i chixexü̃ üxü̃, rü pegagu tátama nixĩ —ñanagürü. 25 Rü guxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü nanangãxü̃gü, rü ñanagürügü: —Togagu rü toxocügügagu tá nixĩ i nayuxü̃ —ñanagürügü. 26 Rü yexguma ga Piratu rü Barabáxü̃ ínanguxuchixẽẽ. Rü ñu̱xũchi norü churaragüxü̃ namu na Ngechuchuxü̃ nac̱uaixgüxü̃ca̱x, rü yemawena curuchawa na yanapotagüãxü̃ca̱x. 27 Rü ñu̱xũchi ga yema churaragü rü Piratupataarü aixepewa Ngechuchuxü̃ nagagü. Rü yexma Ngechuchuxü̃tagu nanangutaque̱xexẽẽ ga guxü̃ma ga churaragü. 28 Rü ñu̱xũchi Ngechuchuxü̃ ínacu̱xuchigü, rü wüxi ga máxü̃ ga naxchiru ga dauxü̃gu nayacu̱xẽẽgü. 29 Rü naẽruwa nayanga̱xcuchigü ga wüxi ga nga̱xcueruü̃ ga chuchuxü̃wa naxügüxü̃. Rü wüxi ga naĩxmena̱xãxãcüxü̃ nüxü̃ nayayauxãchixẽẽ ga norü tügüneme̱xẽwa. Rü ñu̱xũchi nape̱xegu nacaxã́pü̱xügü, rü nüxü̃ nacugüe, rü ñanagürügü: —¡Namaü̃x ya Yudíugüarü Ãẽ̱xgacü ya Tacüx! —ñanagürügü. 30 Rü nüxna nac̱uaixgüe. Rü nüxna nanayauxgü ga guma naĩxmena̱xãxãcü, rü naẽruwa namaã nanac̱uaixcagü. 31 Rü yexguma nüxü̃ nacugüeguwena rü ínanacu̱xuchigü ga yema naxchiru ga daucharaxü̃. Rü wenaxãrü naxchirugutama nayacu̱xẽẽgü. Rü ñu̱xũchi nayagagü na curuchawa yanapotagüãxü̃ca̱x. 32 Rü yexguma yéma inaxĩãchigu, rü nüxü̃ nadaugü ga wüxi ga yatü ga Chirénecü̱̃ã̱x ga Chimáũgu ãẽ́gacü. Rü guma yatüxü̃ ngĩxü̃ iningexẽẽgü ga Ngechuchuarü curucha. 33 Rü nawa nangugü ga wüxi ga nachica ga Górgutagu ãẽ́gaxü̃. Rü ngẽma naẽ́ga rü Duü̃xẽẽruchina̱xã ñaxü̃chiga nixĩ. 34 Rü nüxna nanaxãgü ga binu ga ngúxü̃ãrü naãchixẽẽruü̃maã ãẽ́xü̃cü na yaxaxãxü̃ca̱x. Rü Ngechuchu nüxü̃ naxaxneta, natürü tama nayaxaxü. 35 Rü yexguma marü curuchawa yapotagüãxguwena rü ga churaragü rü nanade ga Ngechuchuchiru. Rü ñu̱xũchi wüxi ga dĩẽru ngĩxü̃ nañanagügü na yemawa nüxü̃ nacua̱xgüxü̃ca̱x na ṯacü tá nayaxuxü̃ ga wüxichigü. 36 Rü ñu̱xũchi yéma narütogü ga churaragü na Ngechuchuna yéma nadaugüxü̃ca̱x. 37 Rü norü curuchatape̱xewa nayapocuchi ga wüxi ga mürapewa ga ãẽ́gatachinüxü̃ ga nüxü̃ ixuxü̃ ga ṯacüca̱x Ngechuchuxü̃ curuchawa na yapotagüxü̃. Rü ñanagürü: “Ñaã nixĩ i Ngechuchu i Yudíugüarü Ãẽ̱xgacü ya Tacü”, ñanagürü. 38 Rü yexgumarüü̃ ta curuchawa nayapotagü ga taxre ga máẽtagüxü̃. Rü wüxi rü Ngechuchuarü tügünecüwawa naxü, rü to ga norü ṯoxwecüwawa. 39 Rü yema duü̃xü̃gü ga yéma chopetüxü̃, rü Ngechuchumaã naguxchigagü, rü nanexãẽrugüãcüma ñanagürügü: —Dücax, cuma cunangutaü̃xẽẽẽ́ga ya tupauca ya taxü̃ne, rü tomaẽ̱xpü̱x i ngunexü̃gu wenaxãrü ícunadaxẽẽẽ́ga. ¡Cugütama namaxẽẽ i ñu̱xmax! Rü ngẽxguma chi aixcüma Tupana Nane quixĩgu, rü ¡írüxĩ i curuchawa! —ñanagürügü. 41 Rü yexgumarüü̃ ta Ngechuchuxü̃ nacugüecüraxü̃ ga paigüarü ãẽ̱xgacügü, rü ngúexẽẽruü̃gü ga ore ga mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃, rü Parichéugü, rü togü ga ãẽ̱xgacügü ga itaxü̃gü ga yaguã̱xgü. Rü nügümaã ñanagürügü: 42 —Rü nüma rü togüxü̃ namaxẽxẽẽ natürü tama nüxü̃ nacua̱x na nügütama namaxẽẽxü̃. Rü ngẽxguma chi aixcüma Yudíugüarü ãẽ̱xgacü ya tacü yixĩgu, rü ñu̱xma rü ¡ínaxĩ̱x i curuchawa na nüxü̃́ yaxõgüxü̃ca̱x! 43 —Rü nüma nagu naxĩnügu rü Tupana tá nüxü̃ narüngü̃xẽẽ. Ẽcü, ñu̱xma rü Tupana nüxü̃ rüngü̃xẽẽ̱x ega aixcüma nüxü̃ nangü̃xẽẽchaü̃gu. ¿Tama e̱xna nümatama tamaã nüxü̃ yaxuxü̃ na Tupana Nane yiĩxü̃? —ñanagürügü. 44 Rü woo ga yema máẽtagüxü̃ ga naxrüü̃ curuchawa ipotagüxü̃, rü namaã naguxchigagü. 45 Rü yexguma rü guxü̃ ga naãnewa naxẽãne. Rü tocuchigu inaxügü ga yema ñu̱xmata tomaẽ̱xpü̱xarü ngorawa nangu ga yáuanecü. 46 Rü yema tomaẽ̱xpü̱xarü ngoragu nixĩ ga Ngechuchu ga tagaãcü aita naxüxü̃, rü ñaxü̃: —Erí, Erí, ¿damá chabátani? —ñanagürü. Rü ngẽma rü ñaxü̃chiga nixĩ: “Pa Chorü Tupana, Pa Chorü Tupanax, ¿tü̱xcüü̃ choxü̃ nuã cuta̱x?” ñaxü̃chiga nixĩ. 47 Rü nümaxü̃ ga duü̃xü̃gü ga yéma yexmagüxü̃ rü nüxü̃ naxĩnüẽ, rü ñanagürügü: —Ñaã yatü rü nuxcümaü̃cü ga Tupanaãrü orearü uruü̃ ga Eríaca̱x naca —ñanagürügü. 48 Rü yexgumatama rü wüxi ga yema duü̃xü̃gü ga yéma yexmagüxü̃ rü inañaãchi rü Ngechuchuxü̃tawa nanange ga wüxi ga tüaxmü ga binu ga marü ngúchia̱xüchicümaã yawaixẽẽxü̃. Rü wüxi ga dexnewa nayana̱ĩ̱x. Rü ñu̱xũchi Ngechuchua̱xgu nanawe̱x na nüxü̃ natuxuxü̃ca̱x. 49 Natürü ga yema togü ga duü̃xü̃gü ga yéma yexmagüxü̃ rü ñanagürügü: —Yixrüma. Rü ngĩxã itarüdaunü ngoxita Ería nuã ũ na nüxü̃ yanangü̃xẽẽxü̃ca̱x —ñanagürügü. 50 Rü wenaxãrü tagaãcü aita naxü ga Ngechuchu, rü ñu̱xũchi nayu. 51 Rü yexgumatama ga tupauca ga taxü̃neãrü tüyemachiãxü̃ rü taxregu narügaute. Rü daxũwa inanaxügü ga na nagautexü̃ rü ñu̱xmata ñaxtüwa nangu. Rü naxĩã̱xãchiane, rü narüngǘxtegü ga nutagü ga itacü. 52 Rü yuetamaü̃gü rü ningenagü. Rü wena namaxẽ ga muxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga yuechiréxü̃ ga Tupanaãxü̃́ yaxõgüxü̃. 53 Rü yexguma Ngechuchu wena maü̃xguwena, rü naxmaü̃wa ínachoxü̃ ga yema duü̃xü̃gü ga wena maxẽxü̃. Rü Yerucharéü̃wa naxĩ. Rü muxü̃ma ga duü̃xü̃gü nüxü̃ nadaugü. 54 Rü yema churaragüarü ãẽ̱xgacü rü norü churaragü ga Ngechuchuna ídaugüxü̃, rü nüxü̃ nadaugü ga na naxĩã̱xãchianexü̃ rü guxü̃ma ga yema ngupetüxü̃. Rü yexguma rü poraãcü namuü̃ẽ, rü ñanagürügü: —Aixcüma nixĩ ya daa yatü i Tupana Nane na yiĩxü̃ —ñanagürügü. 55 Rü iyexmagü ga mucüma ga ngecügü ga yéma yaxü̃wa nüxü̃ rüdaunücü. Rü yema ngecügü iyixĩ ga Ngechuchuxü̃ íixümücügücü rü nüxü̃ rüngü̃xẽẽgücü ga yexguma Gariréaanewa ne naxũxgu. 56 Rü yema ngecügütanüwa iyexma ga María ga Magadácü̱̃ã̱x, rü María ga Chaü̃tiágu rü Yuche naẽ, rü Zebedéu nama̱x ga Chaü̃tiágu rü Cuáü̃ naẽ. 57 Rü yexguma marü nachütachaü̃gu, rü yéma nangu ga wüxi ga yatü ga Arimatéacü̱̃ã̱x ga taarü dĩẽruã́cü ga Yuchegu ãẽ́gacü. Rü nüma rü ta Ngechuchuaxü̃́ nayaxõ. 58 Rü nüma rü Piratuna nayaca rü ngoxita name na nayauxãxü̃ ga Ngechuchuxü̃ne ga curuchawa. Rü Piratu norü churaragüxü̃ namu na nüxna naxãgüãxü̃ca̱x ga Ngechuchuxü̃ne. 59 Rü Yuche nanayaxu ga Ngechuchuxü̃ne ga curuchawa. Rü wüxi ga naxchápenüü̃ ga ngẽmataxü̃maã nananuque. 60 Rü yema naxmaü̃ ga yexwacaxüxü̃ ga Yuche nügüca̱xtama duü̃xü̃güxü̃ yacaxmaxẽẽxü̃ ga nuta ga tacüarü ma̱xpǘxü̃wa yexmaxü̃gu nayaxücuchi ga Ngechuchuxü̃ne. Rü ñu̱xũchi nanangũxtaü̃ namaã ga wüxi ga nuta ga taxüchicü. Rü yemawena rü ínixũ. 61 Rü yéma Ngechuchumaü̃ãrü to̱xma̱xtawa irütogü ga María ga Magadácü̱̃ã̱x rü naĩ ga María. 62 Rü moxü̃ãcü ga ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu rü paigüarü ãẽ̱xgacügü rü Parichéugü rü yéma Piratuxü̃tawa naxĩ. 63 Rü ñanagürügü nüxü̃: —Pa Corix, nüxna tacua̱xãchie ga yema yatü ga Ngechuchu ga idorata̱xáxü̃ rü yexguma namaü̃xgu rü ñanagürü tomaã: “Ngẽxguma chayu̱xgu rü tomaẽ̱xpü̱x i ngunexü̃guwena rü wena táxarü ícharüda”, ñanagürü tomaã. 64 —Rü ngẽmaca̱x tanaxwa̱xe i churaragü ngẽ́ma cumugü na nüxna yadaugüxü̃ca̱x i ngẽma naxmaü̃ ñu̱xmatáta tomaẽ̱xpü̱x i ngunexü̃wa nangu na tama chütacü ngẽ́ma naxĩxü̃ca̱x i norü ngúexü̃gü na yayauxgüãxü̃ca̱x i naxü̃ne rü ñu̱xũchi duü̃xü̃gümaã nüxü̃ na yaxugüxü̃ca̱x na marü wena namaxü̃xü̃. Erü ngẽxguma chi ngẽmaãcü naxüpetügu, rü noxriarü yexera tá nixĩ na duü̃xü̃güxü̃ nawomüxẽẽxü̃ —ñanagürügü. 65 Rü Piratu ñanagürü nüxü̃: —Ngẽãgü nixĩ i churaragü i pexca̱x. ¡Ẽcü ngẽ́ma namaã pexĩ na meãma pema penaxwa̱xexü̃ãcüma nüxna pedaugüxü̃ca̱x i naxmaü̃! —ñanagürü. 66 Rü yema churaragümaã yéma naxĩ, rü meãma nayataixẽẽgü ga guma nuta ga Ngechuchumaxü̃ namaã rüngũxtaü̃cü. Rü nanaxüarü cua̱xruü̃ã̱xgü na taxúema naẽchita ínaxügachigüxü̃ca̱x ga guma nuta. Rü ñu̱xũchi yexma nanamugü ga churaragü na nüxna nadaugüxü̃ca̱x.

Mateu 28

1 Rü sabaduarü ngunexü̃guwena ga yüxüarü pa̱xmama, rü yéma naxmaü̃wa íiyadaugü ga María ga Magadácü̱̃ã̱x rü naĩ ga María. 2 Rü ngürüãchi poraãcü naxĩã̱xãchiane, yerü wüxi ga daxũcü̱̃ã̱x ga Cori ga Tupanaãrü orearü ngeruü̃ ínarüxĩ, rü naxmaü̃wa nangu rü ínanangũxgachi ga guma nuta ga namaã nangũxtaü̃cü ga yema naxmaü̃. Rü ñu̱xũchi guma nutaétüwa narüto. 3 Rü yema orearü ngeruü̃ rü wüxi ga ba̱i̱xbe̱xanexü̃rüü̃ niy̱auracüü. Rü nacómüxü̃chi ga naxchiru. 4 Rü yexguma yemaxü̃ nadaugügu ga churaragü rü norü muü̃maã nidu̱ru̱xe, rü yexma niyuãchitanü. 5 Rü yexguma ga yema orearü ngeruü̃, rü ñanagürü ngĩxü̃ ga yema ngecügü: —¡Tãxṹ i pemuü̃ẽxü̃! Choma nüxü̃ chacua̱x rü naxca̱x pedaugü ya Ngechuchu ga guma curuchawa yapotagüãcü. 6 Nataxuma i nuã, erü marü wena namaxü̃, yema nüma ü̃pa pemaã nüxü̃ yaxuxü̃rüü̃. ¡Rü nuã pexĩ, rü ípeyada̱u̱x i naxmaü̃ i ngẽma inaxügüãxü̃wa ga naxü̃ne! 7 ¡Rü paxa ípixĩ, rü norü ngúexü̃gümaã nüxü̃ peyarüxugüe rü marü wena namaxü̃ ya Ngechuchu! Rü ñu̱xma rü marü pexü̃pa nüxĩra Gariréaanewa naxũ i nümax. Rü ngẽ́ma tá nixĩ i nüxü̃ peyadauxü̃. Rü ngẽma nixĩ i ore i pemaã nüxü̃ chayarüxuxü̃ —ñanagürü. 8 Rü yexguma ga yema ngecügü rü paxama nüxna íiyaxĩ ga yema naxmaü̃. Rü imuü̃ẽ, natürü itaãẽgü ta. Rü poraãcü iixü̃ãchi na Ngechuchuarü ngúexü̃gümaã nüxü̃ na yanaxugüexü̃ca̱x ga yema ore ga daxũcü̱̃ã̱x ngĩmaã nüxü̃ ixuxü̃. 9 Rü yexguma inaxü̃ãchiyane, rü ngürüãchi yéma ngĩxca̱x nango̱x ga Ngechuchu, rü ngĩxü̃ narümoxẽ. Rü ngĩmagü rü Ngechuchuca̱x iyabuxmü rü nüxü̃ iyacua̱xüü̃gü, rü naparawa ina̱ĩ̱xãchitanü. 10 Rü nüma ga Ngechuchu rü ñanagürü ngĩxü̃gü: —¡Tãxṹ i pemuü̃ẽxü̃! ¡Rü ípixĩ rü chaueneẽgü i chorü ngúexü̃gümaã nüxü̃ peyarüxu rü Gariréaanewa naxĩ! Rü ngẽ́ma tá nixĩ i choxü̃ nadaugüxü̃ —ñanagürü. 11 Rü yexguma ga yema ngecügü rü namagu naxĩyane, rü ñuxre ga churaragü ga yéma naxmaü̃wa dauxü̃taegüxü̃ rü Yerucharéü̃wa naxĩ. Rü paigüarü ãẽ̱xgacügümaã nüxü̃ nayarüxugüe ga guxü̃ma ga yema ngupetüxü̃. 12 Rü yema paigüarü ãẽ̱xgacügü rü namaã nayarüdexagü ga togü ga ãẽ̱xgacügü ga itaxü̃gü ga yaguã̱xgü. Rü nügümaã nanamexẽẽgü ga ṯacümaã tá churaragüxü̃ na yaxucu̱xẽgüxü̃. Rü ñu̱xũchi nüxna ngĩxü̃ naxãgü ga tacü ga dĩẽru. 13 Rü namaã nüxü̃ nixugüe rü ñanagürügü: —¡Pema rü ñaperügügü tá: “Ngẽxguma chütacü tapeeyane, rü norü ngúexü̃gü toechita ngẽ́ma naxĩ rü nayayauxgü ga naxü̃ne” ñaperügügü tá! 14 Rü ngẽxguma ãẽ̱xgacü ya Piratu tá nüxü̃ cua̱xgu i ngẽma ngupetüxü̃, rü toma rü tá namaã tidexagü rü namaã tá tanamexẽẽ na taxuü̃ma pemaã naxüxü̃ca̱x —ñanagürügü. 15 Rü yexguma ga yema churaragü rü ngĩxü̃ nayauxgü ga yema dĩẽru. Rü yema ãẽ̱xgacügü namaã nüxü̃ ixugüxü̃rüü̃ duü̃xü̃gümaã nüxü̃ nixugüe. Rü ñu̱xma rü ta ngẽmatama dexa nixĩ i nüxü̃ yaxugüxü̃ i Yudíugü. 16 Rü yema 11 ga Ngechuchuarü ngúexü̃gü rü Gariréa- anewa naxĩ ga guma ma̱xpǘne ga Ngechuchu namaã nüxü̃ ixuxü̃newa. 17 Rü yexguma Ngechuchuxü̃ nadaugügu rü nüxü̃ nicua̱xüü̃gü, woo ñuxre ga norü ngúexü̃gü rü tama aixcüma nayaxõgü na Ngechuchu yiĩxü̃. 18 Rü yexguma ga Ngechuchu rü naxca̱x nixũ, rü ñanagürü nüxü̃: —Tupana rü ãẽ̱xgacüxü̃ choxü̃ nixĩxẽẽ i guxü̃ i daxũguxü̃ i naãnewa rü guxü̃ i ñoma i naãnewa. 19 —Rü ñu̱xma rü chanaxwa̱xe i guxü̃ i nachiü̃ãnewa pexĩ i guxü̃ i duü̃xü̃gütanüwa. ¡Rü chorü duü̃xü̃güxü̃ peyaxĩgüxẽẽ̱x! ¡Rü ípenabaiü̃xẽẽ̱x chauégagu rü Chaunatüégagu rü Naãẽ i Üünexü̃ẽ́gagu! 20 ¡Rü penangúexẽẽ̱x na naga naxĩnüẽxü̃ca̱x i guxü̃ma i ngẽma pexü̃ chamuxü̃! ¡Rü dücax, guxü̃gutáma pexü̃tawa changẽxmaẽcha ñu̱xmatáta nagú i naãne! —ñanagürü ga Ngechuchu.

Marcu 1

1 Ñaã nixĩ i norü ügü i ore i mexü̃ ya Ngechuchu ya Cristu ya Tupana Nanechiga. 2 Rü nuxcümaü̃cü ga Tupanaãrü orearü uruü̃ ga Ichaía ümatüxü̃ ga Tupanaãrü ore, rü ñanagürü: “Cupe̱xegu chayamu i chorü orearü ngeruü̃ na namexẽẽãxü̃ca̱x i cumaü̃. 3 Rü dauxchitawa i ngextá taxúema íxãpataxü̃wa rü tá nangẽxma i wüxi i duü̃xü̃ i ngẽ́ma tagaãcü ñaxü̃: ‘¡Pegü pemexẽẽ̱x naxca̱x ya Cori. Rü naxca̱x ipeyanawe̱xãchixẽẽ̱x i perü maxü̃!’ ” ñaxü̃ tá. 4 Rü Cuáü̃ rü dauxchitawa ga ngextá taxúema íxãpataxü̃wa nango̱x rü yéma ínanabaiü̃xẽẽ ga duü̃xü̃gü. Rü namaã nüxü̃ nixu ga na namexü̃ na Tupanaca̱x nadaugüxü̃ rü ínabaiü̃xü̃ na Tupana nüxü̃́ nüxü̃ nangechaü̃xü̃ca̱x ga norü pecadugü. 5 Rü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga Yudéaanecü̱̃ã̱x rü ĩãne ga Yerucharéü̃cü̱̃ã̱x rü yéma Cuáü̃xü̃tawa naxĩĩxü̃ ga na nüxü̃́ iyanaxĩnüẽxü̃ca̱x. Rü nümagü rü norü pecadugüxü̃ yéma nayarüxugüxü̃, rü Cuáü̃ rü natü ga Yudáü̃wa ínayabaiü̃xẽẽtanü. 6 Rü naxchiru ga Cuáü̃ rü cameyuta̱xanaxca̱x nixĩ, rü norü goyexü̃ rü naxcha̱xmünaxca̱x nixĩ. Rü beruremaã rü munümaã naxãwemü. 7 Rü Cuáü̃ rü yema nüxü̃ yaxuxü̃ ga orewa, rü ñanagürü: —Choweama tá ne naxũ ya choxü̃ rüyexeracü. Rü choma rü taxuwama chame rü bai na ichayarümaxãchixü̃ na íchayaw̱ẽxü̃ca̱x i norü chapatucunügü. 8 —Choma rü dexáwamare pexü̃ íchabaiü̃xẽẽ, natürü nüma rü tá Tupanaãẽ i Üünexü̃ pexna nanguxẽẽ —ñanagürü ga Cuáü̃. 9 Rü yema ngunexü̃gügu, rü Ngechuchu rü ínaxũxũ nawa ga guma ĩãne ga Nacharétu ga Gariréaanewa yexmane. Rü Cuáü̃ rü natü ga Yudáü̃wa ínanabaiexẽẽ. 10 Rü yexguma dexáwa ínaxü̃ãchigu, rü Ngechuchu nüxü̃ nadau ga na yangenaxü̃ ga daxũwa. Rü yema Tupanaãẽ i Üünexü̃ rü wüxi ga muxtucurüü̃ inanago, rü Ngechuchuna nangu. 11 Rü daxũwa inanaxũ ga wüxi ga naga ga ñaxü̃: —Cuma nixĩ i Chaune i cuxü̃ changechaü̃xü̃chixü̃ rü cumaã chataãẽxü̃chixü̃ —ñaxü̃. 12 Rü yemawena rü Tupanaãẽ i Üünexü̃ rü dauxchitawa ga ngextá taxúema íxãpataxü̃wa Ngechuchuxü̃ naga. 13 Rü yéma nayexma ga 40 ga ngunexü̃. Rü naẽü̃gü ga idüraexü̃ íyexmagüxü̃wa nayexma, rü ṉg̱oxo ga Chataná rü nüxü̃ naxü. Natürü Tupanaãrü orearü ngeruü̃gü ga daxũcü̱̃ã̱x rü Ngechuchuxü̃ narüngü̃xẽẽgü. 14 Rü nawena ga poxcupataü̃gu na napoxcuxü̃ ga Cuáü̃, rü Gariréaanewa naxũ ga Ngechuchu na naxunagüãxü̃ca̱x ga Tupanaãrü ore i mexü̃. 15 Rü ñanagürü: —Marü nawa nangu i ngunexü̃ ga Tupana nagu unetaxü̃, rü pexca̱x ningaica na perü ãẽ̱xgacü na yiĩxü̃. ¡Rü ñu̱xma rü name nixĩ i Tupanaca̱x pedaugü rü peyaxõgü i ngẽma norü ore i mexü̃! —ñanagürü. 16 Rü yexguma naxtaxa ga Gariréaanacügu yaxũxgu ga Ngechuchu, rü yéma nüxü̃ nadau ga Chimáũ rü naẽneẽ ga Aü̃dré. Rü nümagü rü woetama püchaetanüxü̃ nixĩgü rü yéma naxtaawa napüchaegü. 17 Rü Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —¡Chowe perüxĩ rü tá pexü̃ charüngü̃xẽẽ na chauxü̃tawa penagagüxü̃ca̱x i duü̃xü̃gü! —ñanagürü. 18 Rü yexgumatama ga yema taxre, rü yéma nanawogü ga norü püchagü. Rü Ngechuchuwe narüxĩ. 19 Rü yéamaxü̃ra naxũ ga Ngechuchu, rü yéma nüxü̃ nadau ga Chaü̃tiágu rü naẽneẽ ga Cuáü̃. Rü Zebedéu nanegü nixĩgü ga nümagü. Rü wüxi ga nguewa nayexmagü, rü yéma ínanangáitagü ga norü püchagü. 20 Rü yexgumatama Ngechuchu naxca̱x naca. Rü nümagü rü yéma nguewa tüxü̃ nata̱xgü ga nanatü ga Zebedéu namaã ga tümaãrü puracütanüxü̃gü, rü Ngechuchuwe narüxĩ. 21 Rü ĩãne ga Capernáũwa nangugü. Rü yexguma ngü̃xchigaarü ngunexü̃wa nanguxgu, rü Ngechuchu rü ngutaque̱xepataü̃wa naxũ rü yexma naxücu. Rü yéma inanaxügü ga na nangúexẽẽtaexü̃. 22 Rü duü̃xü̃gü rü naḇaixãchiãẽgü namaã ga norü ngu̱xẽẽtae, yerü aixcüma Tupanaãrü poramaã meã nanangúexẽẽ rü tama ngúexẽẽruü̃gü ga Moĩchéarü mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃rüü̃ nixĩ. 23 Rü guma ĩãneãrü ngutaque̱xepataü̃wa nayexma ga wüxi ga yatü ga ṉg̱oxo nawa yexmaxü̃. Rü aita yéma naxü, rü ñanagürü: —¿Tü̱xcüü̃ totanüwa cuxũ, Pa Ngechuchu Pa Nacharétucü̱̃ã̱x? ¿Nuã cuxũ na toxü̃ cuyaḏaixü̃ca̱x? Choma rü cuxü̃ chacua̱x na Tupana Nane ya Üünecü quiĩxü̃ —ñanagürü. 25 Rü Ngechuchu nüxü̃ naxoo̱x ga yema ṉg̱oxo, rü ñanagürü: —¡Iyarüngea̱x rü ínaxũxũ nawa ya yima yatü! —ñanagürü. 26 Rü yexguma ga yema ṉg̱oxo rü guma yatüxü̃ niyuãchixẽẽ, rü tagaãcü aita naxüãcüma nawa ínaxũxũ. 27 Rü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü naḇaixãchiãẽgü, rü namücügüna nicachigü rü ñanagürügü: —¿Ṯacü nixĩ i ñaã? Maneca wüxi i ngexwacaxü̃xü̃ i ngu̱xẽẽtae nixĩ. Nüma rü aixcüma Tupanaãrü poramaã meã nangu̱xẽẽtae. Rü woo i ṉg̱oxogü rü naga naxĩnüẽ i ngẽxguma namuãxgu —ñanagürügü. 28 Rü yemaãcü nixĩ ga paxa guxü̃wama ga Gariréaanewa rü Ngechuchuchigaxü̃ nacua̱xgüxü̃ ga duü̃xü̃gü. 29 Rü yexguma ngutaque̱xepataü̃wa ínaxũxũgu ga Ngechuchu, rü Chaü̃tiágu rü Cuáü̃maã Chimáũ rü Aü̃drépatawa naxũ. 30 Rü Chimáũ na̱xẽ rü ngürücarewa iyexma, yerü iyaxaxüne. Rü Ngechuchumaã ngĩxü̃ nixugüe. 31 Rü ngĩxca̱x nixũ, rü ngĩxme̱xgu nayayauxãchi, rü ngĩxü̃ ínarüdaxẽẽ. Rü yexgumatama iga̱u̱xãchi ga na yaxaxünexü̃. Rü íirüda, rü inaxügü ga naxca̱x na namexẽẽãxü̃ ga õna. 32 Rü yexguma marü yanaxücuxgu ga üa̱xcü ga na nachütachaü̃xü̃, rü Ngechuchuxü̃tawa nanagagü ga guxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga iḏaaweexü̃ rü guxü̃ma ga iṉg̱oxoã̱xgüxü̃. 33 Rü guxü̃ma ga yema ĩãnecü̱̃ã̱x rü yexma guma ĩpataarü ĩã̱xwa naxca̱x nangutaque̱xegü. 34 Rü nüma nanameẽxẽẽ ga muxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga nagúxü̃raü̃xü̃ ga ḏaawemaã iḏaaweexü̃. Rü ínanawoxü̃ ga muxü̃ma ga ṉg̱oxogü, natürü nüxna nanachu̱xu ga na yadexagüxü̃, yerü nümagü ga ṉg̱oxogü rü nüxü̃ nacua̱xgü na texé yiĩxü̃. 35 Rü ngunetüü̃ ga tauta yangóonegu, rü inaxũãchi ga Ngechuchu. Rü ĩãneãrü yéaxüra ga ngextá taxúema íxãpataxü̃wa naxũ na yéamaxü̃ra yayumüxẽxü̃ca̱x. 36 Rü Chimáũ rü namücügümaã Ngechuchuca̱x nayadaugü. 37 Rü yexguma nüxü̃ iyangaugügu, rü ñanagürügü nüxü̃: —Guxü̃ma i duü̃xü̃gü rü cuxca̱x nadaugü —ñanagürügü. 38 Natürü ga nüma rü nanangãxü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —¡Ngĩxã rü toxnamana taxĩ náĩgü ya ĩãnexãcügü ya ngaicamagünewa na ngẽ́ma rü ta chanaxunagüxü̃ca̱x i ore i mexü̃! Erü woetama ngẽmaca̱x nixĩ i Capernáũãrü ĩãnewa íchaxũxũxü̃. 39 Rü yemaãcü ga Ngechuchu rü guxü̃ma ga Gariréaanegu nixũãgüchigü. Rü wüxichigü ga ĩãneãrü ngutaque̱xepataü̃wa rü nüxü̃ nixuchigü ga ore ga mexü̃, rü ínayawoxü̃ẽtanü ga ṉg̱oxogü. 40 Rü Ngechuchuca̱x nixũ ga wüxi ga yatü ga chaxünemaã iḏaawecü. Rü nape̱xegu nayacaxã́pü̱xüãcüma ñanagürü nüxü̃: —Pa Corix, ngẽxguma cunaxwa̱xegu na choxü̃ curümexẽẽxü̃, rü cuxü̃́ natauxcha na chauxca̱x cuyataanexẽẽxü̃ —ñanagürü. 41 Rü Ngechuchuaxü̃́ nangechaü̃tümüü̃ ga guma yatü. Rü nüxü̃ ningõgü rü ñanagürü nüxü̃: —Ngü̃, chanaxwa̱xe. ¡Marü curüme! —ñanagürü. 42 Rü yexgumatama nüxü̃́ inayarüxo ga na nachaxünexü̃ ga guma yatü. Rü meãma naxca̱x nitaane. 43 Rü Ngechuchu rü yexgumatama ínayamu. Rü meãma nanaxucu̱xẽ rü ñanagürü nüxü̃: —¡Dücax, tãũtáma texémaã nüxü̃ quixu! ¡Natürü ngẽ́ma paixü̃tawa naxũ, rü cugü nüxü̃ yadauxẽẽ! ¡Rü curü mexẽẽca̱x nüxna yaxuaxü̃ i curü ãmare ga yema Moĩché tüxü̃ muxü̃ na nüxü̃ nacuáxü̃ca̱x i duü̃xü̃gü na curümexü̃! —ñanagürü. 45 Natürü nüma ga guma yatü rü ínixũ rü inanaxügü ga na guxãmaãma nüxü̃ yaxuxü̃ ga yema nüxü̃ ngupetüxü̃. Rü yemaca̱x ga Ngechuchu rü marü taxucürüwa ngóxü̃wama duü̃xü̃güpe̱xewa ĩãnegügu naxücu. Natürü dauxchitagu ga ngextá duü̃xü̃gü ítaxuxü̃gu narüxã̱ũ̱x. Rü yéma naxca̱x naxĩĩxü̃ ga duü̃xü̃gü ga guxü̃ãnewa ne ĩxü̃.

Marcu 2

1 Rü yixcama ga ñuxre ga ngunexü̃wena rü wenaxãrü Capernáũãrü ĩãnegu naxücu ga Ngechuchu. Rü yexguma duü̃xü̃gü nüxü̃ cuáchigagügu na ĩpatawa nayexmaxü̃, rü yéma nangutaque̱xegü ga muxü̃ma ga duü̃xü̃gü. Rü düxwa ga ĩã̱xtüwa rü nanapá. Rü nüma ga Ngechuchu rü namaã nüxü̃ nixu ga ore i mexü̃. 3 Rü yéma nangugü ga ãgümücü ga yatügü ga yéma nangetaü̃güxü̃ ga wüxi ga yatü ga naw̱ãĩxãchicü. 4 Natürü yema na namuxũchixü̃ ga duü̃xü̃gü, rü taxucürüwama Ngechuchuxü̃tawa nangugü. Rü yemaca̱x ínanapogüétü ga Ngechuchu íyexmaxü̃wa ga guma ĩpata. Rü yéma norü caruü̃gu ínanac̱ẖüxüetaü̃gü ga guma naw̱ãĩxãchicü. 5 Rü yexguma Ngechuchu nüxü̃ da̱u̱xgu ga ñuxãcü aixcüma na yaxõgüãxü̃ ga yema duü̃xü̃gü, rü ñanagürü nüxü̃ ga guma naw̱ãĩxãchicü: —Pa Chaunex, curü pecadugü rü marü cuxü̃́ nüxü̃ changechaü̃ —ñanagürü. 6 Natürü ñuxre ga ngúexẽẽruü̃gü ga Moĩchéarü mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃ rü yéma narütogü. Rü naãẽwa ñaxü̃gu narüxĩnüẽ: —¿Ñuxãcü tama namuü̃ na ngẽmaãcü yadexaxü̃? ¿Rü ṯacü Tupanamaã yaxugüxü̃? Erü Tupanaxĩcatama nixĩ ya duü̃xü̃güarü pecaduxü̃ ngechaü̃cü —ñaxü̃gu narüxĩnüẽ. 8 Natürü yexgumatama ga Ngechuchu rü nüxü̃ nicua̱xãchi ga yema nagu naxĩnüẽxü̃, rü yemaca̱x nüxna naca rü ñanagürü nüxü̃: —¿Tü̱xcüü̃ ngẽmagu perüxĩnüẽ i pemax? 9 —¿Ṯacü nixĩ i rütauchamaẽxü̃ na namaã nüxü̃ ixuxü̃ ya daa naw̱ãĩxãchicü: “Curü pecadugü rü marü cuxü̃́ nüxü̃ changechaü̃”, rü e̱xna: “¡Inachi, rü nayaxu i curü caruü̃, rü íixũ!” ñaxü̃? 10 —Natürü ñu̱xma rü tá pexü̃ nüxü̃ chadauxẽẽ na Chaunatü núma choxü̃ muxü̃ na duü̃xü̃güaxü̃́ nüxü̃ changechaü̃xü̃ca̱x i norü pecadugü —ñanagürü. Rü yexguma yema ñaxguwena rü guma naw̱ãĩxãchicüxü̃ ñanagürü: —Cumaã nüxü̃ chixu rü ¡inachi, rü nayaxu i curü caruü̃, rü cupatawa naxũ! —ñanagürü. 12 Rü yexgumatama inachi ga guma iḏaawecü. Rü nanayaxu ga norü caruü̃, rü ínaxũxũ nape̱xewa ga guxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü ga yéma yexmagüxü̃. Rü yemaca̱x ga yema duü̃xü̃gü rü naḇaixãchiãẽgü, rü Tupanaxü̃ nicua̱xüü̃gü, rü ñanagürügü: —Taguma nüxü̃ tadau i ṯacü i ñaãrüü̃ ixĩxü̃ —ñanagürügü. 13 Rü yemawena rü wenaxãrü naxtaacutüwa naxũ ga Ngechuchu. Rü yema muxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü naxca̱x naxĩ. Rü nüma rü nanangúexẽẽ. 14 Rü yexguma yéma naxüpetügu ga Ngechuchu, rü yéma nüxü̃ nadau ga Lebí ga Arupéu nane. Rü nüma ga Lebí rü yéma narüto nawa ga yema nachica ga duü̃xü̃güna dĩẽru ngĩxü̃ ínayaxuxü̃wa naxca̱x ga Dumacü̱̃ã̱xãrü ãẽ̱xgacü yerü woetama yema nixĩ ga norü puracü. Rü Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —¡Chowe rüxũ! —ñanagürü. Rü inachi ga Lebí, rü nawe narüxũ. 15 Rü yéma Lebípatawa nachibü ga Ngechuchu. Rü yéma nachibüe ga muxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga Lebírüü̃ Dumaãrü ãẽ̱xgacüca̱x dĩẽru ngĩxü̃ yauxgüxü̃. Rü nayexmagü ta ga togü ga duü̃xü̃gü ga taxúema nacümamaã taãẽgüxü̃ ga yéma mechawa rütogüxü̃ namaã ga Ngechuchu rü norü ngúexü̃gü. Yerü namu ga yema nawe rüxĩxü̃. 16 Rü yéma nayexmagü ta ga ñuxre ga Parichéugü rü ngúexẽẽruü̃gü ga Moĩchéarü mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃. Rü yexguma nüxü̃ nadaugügu ga yema togümaã na nachibüxü̃ ga Ngechuchu, rü norü ngúexü̃güna nacagü, rü ñanagürügü: —¿Ñuxãcü i perü ngúexẽẽruü̃ rü namaã nachibü i ãẽ̱xgacüarü duü̃xü̃gü i dĩẽruarü yauxwa puracüexü̃ rü duü̃xü̃gü i pecaduã̱xgüxü̃? —ñanagürügü. 17 Rü yexguma yemaxü̃ naxĩnügu ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Ngẽma poraexü̃ rü tama nanaxwa̱xe ya duturu, natürü ngẽma iḏaaweexü̃ waxi nixĩ i naxwa̱xexü̃ ya duturu. Choma rü tama mexü̃güna na chaxuxü̃ca̱x nixĩ ga núma chaxũxü̃, natürü núma chaxũ na nüxna chaxuxü̃ca̱x i pecaduã̱xgüxü̃ —ñanagürü. 18 Rü wüxi ga ngunexü̃gu rü tama nachibüe yerü Tupanaca̱x naxauree ga Cuáü̃ ga baiü̃xẽẽruü̃ãrü ngúexü̃gü rü Parichéugüarü ngúexü̃gü. Rü yemaxü̃ nadaugügu ga ñuxre ga duü̃xü̃gü, rü Ngechuchuxü̃tawa naxĩ rü nüxna nayacagüe, rü ñanagürügü: —Ngẽma Cuáü̃ãrü ngúexü̃gü rü Parichéugüarü ngúexü̃gü rü naxauree. ¿Rü tü̱xcüü̃ i curü ngúexü̃gü i tama naxaureexü̃? —ñanagürügü. 19 Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —¿E̱xna wüxi i ngĩgüarü petawa rü pexca̱x namexü̃ na naxaureexü̃ i ngẽma nüxna naxugüxü̃ ega natanüwa nangẽxmagu i ngẽma yatü i ngexwacax ãmaxü̃? Pemaã nüxü̃ chixu rü ngẽxguma natanüwa nangẽxmayane i ngẽma yatü i ngexwacax ãmaxü̃ rü taxucürüwama naxauree i ngẽma nüxna naxugüxü̃. 20 —Natürü wüxi i ngunexü̃ rü ngẽma yatü i ngexwacax ãmaxü̃ rü tá namücügüna nixũgachi. Rü ngẽma ngunexü̃gu tá nixĩ i naxaureexü̃. [Rü chorü ngúexü̃gü rü taxucürüwama naxauree i ñu̱xma erü natanüwa changẽxma. Natürü ínangu tá i ngẽma ngunexü̃ na nüxna chixũgachixü̃, rü ngẽxguma tá nixĩ i naxaureexü̃.] 21 —Rü taxúema wüxi i naxchirutüchi i ngexwacaxü̃xü̃maã tanapaita i wüxi i naxchiru i ṉg̱auxü̃. Erü ngẽxguma nañaãchimügu i ngẽma natüchi i ngexwacaxü̃xü̃, rü tá nanagáuxẽẽ i ngẽma ṉg̱auxü̃ i naxchiru. Rü noxriarü yexera tá narügáu. 22 —Rü ngẽxgumarüü̃ ta taxúema ngexwacaxü̃cü ya binu rü wüxi i marü ṉg̱auxü̃ i naxchiü̃ i naxcha̱xmünaxca̱xgu tayabacuchi. Erü ngẽxguma ngẽmaãcü naxü̱xgu rü yima binu ya ngexwacaxü̃cü rü narüngu, rü tá nayawã̱ĩ̱xẽẽ i ngẽma naxchiü̃ i ṉg̱auxü̃ i naxcha̱xmünaxca̱x. Rü ngẽxma tá inayarüxo ya binu rü naxchiü̃ rü ta. Rü ngẽmaca̱x tanaxwa̱xe ya ngexwacaxü̃cü ya binu rü ngexwacaxü̃xü̃ i naxchiü̃gu tayabacuchi. [Rü chorü ngu̱xẽẽtae i ngexwacaxü̃xü̃ rü ngẽxgumarüü̃ ta nixĩ na taxucürüwama namaã nawüxiguxü̃ i ngẽma nuxcümaü̃xü̃ i pecümagü —ñanagürü ga Ngechuchu.] 23 Wüxi ga ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu ga Ngechuchu rü norü ngúexü̃gümaã trigunecüwa nachopetü. Rü nümagü ga norü ngúexü̃gü rü inaxĩãcüma inanaxügüe ga trigu na yabuxetanüxü̃. 24 Rü yema Parichéugü rü Ngechuchuna nacagü rü ñanagürügü: —Dücax ¿rü tü̱xcüü̃ i curü ngúexü̃gü rü nanaxügü i ngẽma tama mexü̃ i ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu na naxüxü? —ñanagürügü. 25 Natürü nüma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —¿Taguma e̱xna poperawa nüxü̃ pedau ga ṯacü na naxüxü̃ ga nuxcümaü̃cü ga ãẽ̱xgacü ga Dabí rü natanüxü̃gü ga yexguma õna nüxü̃́ tau̱xgu rü nataiyaegu? 26 Rü yexguma paigüarü ãẽ̱xgacü yixĩgu ga Abiatáru, rü Dabí rü Tupanapatagu naxücu. Rü nanangõ̱x ga yema pãũ ga üünexü̃ ga paigüca̱xicatama ixĩxü̃. Rü nüma ga Dabí rü natanüxü̃maã rü ta nangau ga yema pãũ —ñanagürü. 27 Rü ñanagürü ta ga Ngechuchu: —Ngẽma ngü̃xchigaarü ngunexü̃ rü duü̃xü̃güca̱x nixĩ ga naxüxü̃. Rü tama ngü̃xchigaarü ngunexü̃ca̱x nixĩ ga naxüxü̃ ga duü̃xü̃gü. 28 —Rü ngẽmaca̱x ya Tupana Nane ya duü̃xü̃xü̃ ixĩcü rü namaã inacua̱x ta i ngü̃xchigaarü ngunexü̃ —ñanagürü.

Marcu 3

1 Rü wenaxãrü ngutaque̱xepataü̃gu naxücu ga Ngechuchu. Rü yéma nayexma ga wüxi ga yatü ga norü wüxichacüüwa yumécü. 2 Rü yema Parichéugü, rü Ngechuchuxü̃ nangugügü ngoxi tá namexẽẽã ga ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu, na yemaãcü nüxü̃́ nayexmaxü̃ca̱x ga ṯacüca̱x na ínaxuaxü̃güãxü̃. 3 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃ ga guma yumécü: —¡Írüda, rü nuxã ngãxü̃tanügu yachi! —ñanagürü. 4 Rü yexguma ga Ngechuchu rü yema togü ga yéma yexmagüxü̃na naca, rü ñanagürü nüxü̃: —¿Ṯacü nixĩ i mexü̃ na naxüxü̃ i ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu? ¿Namexü̃ na naxüxü̃ i mexü̃ rü e̱xna chixexü̃? ¿Rü namexü̃ na namaxẽẽxü̃ rü e̱xna yamáxü̃? —ñanagürü. Natürü ga nümagü rü yexma nayarüngea̱xgümare. 5 Rü nüma ga Ngechuchu rü nuchametüãcüma nüxü̃ nidaugüãchi ga yema nüxü̃ íchomaẽguãchixü̃. Rü nangechaü̃ yerü tama inaxĩnüẽchaü̃ ga yema duü̃xü̃gü. Rü guma yatüxü̃ ñanagürü: —¡Iyanawe̱xãchixẽẽ ya cuxme̱x! —ñanagürü. Rü yexguma ga guma yatü rü nügü inayarüwe̱xãchime̱xẽxẽẽ. Rü yexgumatama rü narümexme̱x. 6 Natürü yexguma yemaxü̃ nadaugügu ga Parichéugü, rü ínachoxü̃ ga yéma. Rü Erodetanüxü̃maã inanaxügüe ga na naxca̱x nadaugüxü̃ ga ñuxãcü tá na Ngechuchuxü̃ yama̱xgüxü̃. 7 Rü Ngechuchu rü norü ngúexü̃gümaã naxtaacutüwa naxũ. Rü muxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga Gariréaanecü̱̃ã̱x rü nawe narüxĩ. 8 Rü yexguma nüxü̃ nacuáchigagügu ga guxü̃ma ga yema mexü̃gü ga naxüxü̃ ga Ngechuchu, rü naxca̱x naxĩtaque̱xe ga muxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga Yudéaanecü̱̃ã̱x, rü Yerucharéü̃cü̱̃ã̱x, rü Iduméããnecü̱̃ã̱x, rü Yudáü̃ãrü tocutücü̱̃ã̱x rü yema naãne ga Tiru rü Chidã́ũãrü ĩãnegü nawa yexmaxü̃cü̱̃ã̱x. 9 Rü yemaca̱x ga Ngechuchu rü norü ngúexü̃güxü̃ namu na wüxi ya ngue naxca̱x namexẽẽgüxü̃ca̱x na tama yéma yaxũxtügüãxü̃ca̱x ga yema muxü̃ma ga duü̃xü̃gü. 10 Yerü nüma rü nanameẽxẽẽ ga muxü̃ma, rü yemaca̱x guxü̃ma ga yema iḏaaweexü̃ rü naxca̱x naxĩ na nüxü̃ yangõgügüxü̃ca̱x. 11 Rü yexguma yema ṉg̱oxoã̱xgüxü̃ ga duü̃xü̃gü nüxü̃ daugügu, rü nape̱xegu nacaxã́pü̱xügü rü tagaãcü ñanagürügü: —Cuma nixĩ ya Tupana Nane quiĩxü̃ —ñanagürügü. 12 Natürü nüma ga Ngechuchu rü poraãcü nayaxucu̱xẽgü na tama duü̃xü̃gümaã nüxü̃ yaxugüexü̃ca̱x ga nachiga. 13 Rü yemawena ga Ngechuchu rü wüxi ga ma̱xpǘnewa ínaxü̃ãchi. Rü yéma naxca̱x naca ga yema ngúexü̃gü ga nüma nanaxwa̱xexü̃. Rü naxü̃tagu naxĩtaque̱xegü. 14 Rü yematanüwa nayadexechi ga 12 ga norü ngúexü̃gü na namücügüxüchi yiĩxü̃ca̱x, rü na yamugüãxü̃ca̱x ga norü orearü unagüwa. Rü yemagü rü Imugüxü̃gu nanaxüéga. 15 Rü pora nüxna naxã na Tupanaãrü poramaã ínawoxü̃ãxü̃ca̱x ga ṉg̱oxogü. 16 Rü ñaãgü nixĩ ga naẽ́ga ga yema 12 ga norü ngúexü̃gü ga yadexechixü̃. Rü wüxi nixĩ ga Chimáũ ga Pedrugu naxüégaxü̃. 17 Rü togü nixĩ ga Chaü̃tiágu rü naẽneẽ ga Cuáü̃. Rü nümagü rü Zebedéu nanegü nixĩ. Rü Ngechuchu rü Boanéregu nanaxüéga. Rü ngẽma nixĩ i Duruanexü̃ Nanegü —ñaxü̃chiga. 18 Rü togü nixĩ ga Aü̃dré, rü Piripi, rü Baturumé, rü Mateu, rü Tumachi, rü Chaü̃tiágu ga Arupéu nane, rü Tadéu, rü Chimáũ ga iporaãẽcüücü. 19 Rü to nixĩ ga Yuda ga Icariúte ga yixcama bexma Ngechuchuxü̃ íxuaxü̃xü̃. 20 Rü yemawena rü wüxi ga ĩpatagu naxücu ga Ngechuchu. Rü wenaxãrü naxca̱x nangutaque̱xegü ga muxü̃ma ga duü̃xü̃gü. Rü yemaca̱x woo na nachibüexü̃ca̱x rü nangechicagü ga nüma rü norü ngúexü̃gü. 21 Rü yexguma yemaxü̃ taxĩnüẽgu ga guxema natanüxü̃gü ga Ngechuchu, rü ítayadaugü na tayagagüxü̃ca̱x, yerü nüxü̃ tixugügü rü: —Naxãũãẽmare —ñatagürügü. 22 Rü yexgumarüü̃ ta ga yema ngúexẽẽruü̃gü ga Moĩchéarü mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃ ga Yerucharéü̃wa ne ĩxü̃, rü ñanagürügü: —Ñaã yatü i Ngechuchu, rü ṉg̱oxogünatü i Bechebúarü poramaã nixĩ i ínawoxü̃ãxü̃ i ṉg̱oxogü —ñanagürügü. 23 Natürü ga Ngechuchu rü naxca̱x naca ga yema ngúexẽẽruü̃gü. Rü wüxi ga cua̱xruü̃xü̃ namaã nixu, rü ñanagürü: —¿Rü ñuxãcü i Chataná i nügütama ínata̱xüchixü̃? 24 —Rü ngẽxguma chi wüxi i nachiü̃ãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü rü nügütanüxü̃watama nügü nadaixgu, rü taxuacüma natai i ngẽma nachiü̃ãne. 25 —Rü ngẽxguma chi wüxi ya ĩpatacü̱̃ã̱x nügü itoyegu, rü taxuacüma natai ya yima ĩpata. 26 —Rü ngẽxgumarüü̃ chi ta nixĩ i Chataná ega nügümaã nanuxgu rü nügü yama̱xgu, rü taxuacü chima natai i ngẽxguma. Rü chi ngẽxma nagu̱x. 27 —Rü taxuacüma texé wüxi ya yatü ya poracüpatagu taxücu na nüxna tanapuxü̃xü̃ca̱x i norü ngẽmaxü̃gü, ega tama tayana̱i̱xiragu. Erü ngẽmaãcüxica tá nixĩ i tüxü̃ nanguxü̃xü̃ na tanapuxü̃xü̃ i norü ngẽmaxü̃gü. 28 —Rü aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü Tupana tá nüxü̃́ nüxü̃ nangechaü̃ i duü̃xü̃gü i guxü̃ma i norü pecadugü rü guxü̃ma i ṯacü i chixexü̃ i namaã yadexagüxü̃. 29 —Natürü texé ya chixexü̃ namaã ixugüxe i Tupanaãẽ i Üünexü̃, rü tagutáma tüxü̃́ nüxü̃ nangechaü̃ ya Tupana. Rü guxü̃gutáma chixexü̃wa tüxü̃ nata̱x —ñanagürü. 30 Rü yema ñanagürü ga Ngechuchu, yerü yema ngúexẽẽruü̃gü ga Moĩchéarü mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃ rü: “Naṉg̱oxoã̱x” ñanagürügü nüxü̃. 31 Rü yexgumayane rü ítangugü ga Ngechuchuarü mama rü naẽneẽgü. Natürü ĩpataarü düxétügu tarücho, rü naxca̱x yéma tangemagü. 32 Rü yema duü̃xü̃gü ga Ngechuchuxü̃ íchomaẽguãchixü̃, rü ñanagürügü nüxü̃: —Curü mama rü cueneẽgü rü cueya̱xgü, rü yéa düxétüwa tangẽxmagü, rü cuxca̱x tadaugü —ñanagürügü. 33 Rü nüma nanangãxü̃, rü ñanagürü: —¿Texé tixĩ ya chaue rü chaueneẽgü? —ñanagürü. 34 Rü yema nüxü̃ íchomaẽguãchixü̃xü̃ nidaugüãchi, rü ñanagürü: —Rü daxegü tixĩ ya chaue rü chaueneẽgü. 35 —Erü guxãma ya texé ya naxǘxe i Tupanaãrü ngúchaü̃, rü yíxema tixĩ ya chaueneẽ rü chaueya̱x rü chaue —ñanagürü.

Marcu 4

1 Rü wenaxãrü inanaxügü ga Ngechuchu ga na nangúexẽẽãxü̃ ga duü̃xü̃gü ga guma naxtaxaãnacüwa. Rü muxü̃ma ga duü̃xü̃gü yéma naxca̱x nangutaque̱xegü. Rü yemaca̱x düxwa wüxi ga ngue ga yéma naxtaawa yexmanegu nixüe ga Ngechuchu, rü gumawa narüto. Rü yema duü̃xü̃gü rü naxtaxaãnacügu narücho. 2 Rü yexguma ga Ngechuchu rü inanaxügü ga muxü̃ma ga ore ga cua̱xruü̃wa na nangúexẽẽãxü̃ ga duü̃xü̃gü. Rü norü ngu̱xẽẽtaewa rü ñanagürü: —¡Dücax, iperüxĩnüẽ i ñaã ore! Wüxi ga yatü ga toecü rü triguarü towa naxũ. 4 —Rü yexguma triguchiremaã nagüaneãgu, rü ñuxre ga triguchire rü namagu nayi. Rü ínangugü ga werigü, rü nanawecu. 5 —Rü náĩgü ga triguchire rü nutatanügu nayi ga ngextá ínachicaxü̃wa ga waixü̃mü. Rü paxa narüxügü ga guma triguchire, yerü ga waixü̃mü rü tama nayaxcü. 6 —Natürü yexguma nangunagügu ga üa̱xcü, rü ínanagu ga guma trigu rü narüṉ̃exgü. Rü nayue, yerü tama poraãcü nixãmaxã. 7 —Rü náĩgü ga triguchire rü toranecügu nayi. Rü yexguma nayaegu ga tora, rü guma triguxü̃ inawocu, rü yemaca̱x tama nixo. 8 —Natürü náĩgü ga triguchire rü mexü̃ ga waixü̃mügu nayi. Rü meãma nayae, rü muxü̃ma ga trigu nawa ínanguxuchi. Rü nümaxü̃reewa rü 30 pü̱xü ínanguxuchi ga norü o, rü náĩgüwa rü 60, rü náĩgüwa rü 100 —ñanagürü. 9 Rü ñu̱xũchi ñanagürü ta: —Rü yíxema ãchi̱xẽgüxe, ¡rü nüxü̃ taxĩnüẽ i ñaã ore! —ñanagürü. 10 Rü yemawena ga yexguma nanüxĩca̱xgu ga Ngechuchu, rü yema naxü̃tagugüxü̃ wüxigu namaã ga yema 12 ga norü ngúexü̃gü, rü nüxna nacagüe ga na ṯacüchiga yiĩxü̃ ga yema ore ga cua̱xruü̃gu ixuxü̃. 11 Rü nüma nanangãxü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —Tupana rü pexü̃ nüxü̃ nacua̱xẽẽ i ngẽma ẽxü̃guxü̃ i taxuü̃ma i togü nüxü̃ cuáxü̃ na ñuxãcü ãẽ̱xgacü na yiĩxü̃ i nümax. Natürü ngẽma togü i tama tatanüxü̃ ixĩxü̃ca̱x rü cua̱xruü̃gu chayaxuãcüma namaã nüxü̃ chixu i ore na woo nüxü̃ nadaunügu rü ñoma tama nüxü̃ nadaugüxü̃rüü̃ na yiĩxü̃ca̱x, rü woo nüxü̃ naxĩnüẽgu rü tama nüxü̃ na nacua̱xgüxü̃ca̱x. Rü ngẽmaãcü namaã nüxü̃ chixu na tama nüxü̃ naxoexü̃ca̱x i nacüma i chixexü̃ rü tama Tupana nüxü̃́ nüxü̃ ngechaü̃xü̃ca̱x i norü pecadugü —ñanagürü. 13 Rü Ngechuchu ñanagürü nüxü̃: —¿Pema rü ta e̱xna tama nüxü̃ pecua̱xgü na ṯacüchiga yiĩxü̃ i ngẽma cua̱xruü̃ i nüxü̃ chixuxü̃? ¿Rü ñuxũcürüwa tá nüxü̃ nacua̱xgü i ngẽma togü? 14 —Rü yíxema toexe, rü yíxema tixĩ ya ore i mexü̃ unagüxe. 15 —Rü nangẽxma i duü̃xü̃gü i guma triguchire ga namagu y̱ixü̃nerüü̃ ixĩgüxü̃. Rü nümagü rü nüxü̃ naxĩnüẽ i ore i mexü̃, natürü yixcama marü nüxü̃ naxĩnüẽguwena, ngẽ́ma nangu i Chataná rü nüxna nanapu i ngẽma ore i mexü̃ ga noxri yaxõgüxü̃. 16 —Rü togü rü ngẽma triguchire ga nutatanügu y̱ixü̃nerüü̃ nixĩgü. Rü ngẽmagü nixĩ i nüxü̃ ĩnüẽxü̃ i ore i mexü̃, rü taãẽãcüma nayauxgüxü̃. 17 —Natürü ngẽma na tama aixcüma nagu naxĩnüẽxü̃ i ngẽma ore, rü paxaãchitama nayaxõgü. Rü ngẽmaca̱x i yixcama ngẽxguma ngẽma oregagu guxchaxü̃gü nüxü̃ üpetügu rü e̱xna duü̃xü̃gü naxchi aiegu, rü nüxü̃ narüxoe i ngẽma ore ga noxri yaxõgüxü̃. 18 —Rü togü rü guma triguchire ga toranecügu y̱ixü̃nerüü̃ nixĩgü. Nümagü rü nüxü̃ naxĩnüẽ i ngẽma ore i mexü̃, natürü ñoma i naãneãrü ngẽmaxü̃güca̱x naxoegaãẽgü rü norü dĩẽruguama narüxĩnüẽ, rü nanaxwa̱xegü i nüxü̃́ na nangẽxmaxü̃ i muxü̃ma i to i norü ngẽmaxü̃gü. Rü guxü̃ma i ngẽma rü nüxü̃ nüxü̃ inayarüngümaẽxẽẽ i ngẽma ore i mexü̃ rü nüxü̃ nüxü̃ narüxoexẽẽ na tama naxügüãxü̃ca̱x i ngẽma mexü̃ i Tupana nüxü̃́ naxwa̱xexü̃. 20 —Rü togü rü guma triguchire ga mexü̃ ga waixü̃mügu y̱ixü̃nerüü̃ nixĩgü. Ngẽmagü nixĩ i nüxü̃ ĩnüẽxü̃ i ore i mexü̃ rü nayauxgüxü̃ rü meã Tupana naxwa̱xexü̃ãcüma maxẽxü̃. Rü nümaxü̃ rü guma trigu ga 30 pü̱xü nawa ínguxuchixü̃nerüü̃ nixĩgü. Rü nümaxü̃ rü guma 60 pü̱xü nawa ínguxuchixü̃nerüü̃ nixĩgü. Rü nümaxü̃ rü guma 100 pü̱xü nawa ínguxuchixü̃nerüü̃ nixĩgü —ñanagürü. 21 Rü yexgumarüü̃ ta ñanagürü nüxü̃: —¿E̱xna nuã tanange i wüxi i omü na wüxi i caichã́ũtüü̃gu rü e̱xna wüxi i pechicatüü̃gu na yaxücuchixü̃ca̱x? Tama ngẽmaãcü nixĩ, erü wüxi i omü rü dauxnagu tanaxünagü na ngẽ́ma inabaxixü̃ca̱x. 22 —Rü ngẽxgumarüü̃ ta i guxü̃ma i ṯacü iicúxü̃, rü yixcüra rü duü̃xü̃gü rü tá nüxü̃ nacua̱xgüama. Rü guxü̃ma i ngẽma ñu̱xma duü̃xü̃güca̱x ẽxü̃guxü̃ rü tá nango̱xoma i yixcüra. 23 —Rü yíxema ãchi̱xẽgüxe, ¡rü nüxü̃ taxĩnüẽ i ngẽma ore! —ñanagürü. 24 Rü yexgumarüü̃ ta ñanagürü nüxü̃: —¡Meã naga pexĩnüẽ i ngẽma nüxü̃ pexĩnüẽxü̃! Rü ngẽma pema naga na pexĩnüẽxü̃rüü̃ tá nixĩ i Tupana i pexna naxããxü̃ i cua̱x. Rü naẽ́tü tá poraãcü pexü̃ narüngü̃xẽẽ. 25 —Rü pemaã nüxü̃ chixu, rü texé ya aixcüma naga ĩnüxẽ i ñaã ore i mexü̃ rü Tupana rü yexeraãcü tá tüxü̃ nüxü̃ nacua̱xẽẽ. Natürü yíxema tama naga ĩnüxẽ i ñaã ore rü Tupana tá tüxna nanayaxu i ngẽma íraxü̃ i cua̱x i tüxü̃́ ngẽxmachiréxü̃ —ñanagürü. 26 Rü Ngechuchu rü ñanagürü ta: —Pemaã tá nüxü̃ chixu i wüxi i ore i cua̱xruü̃ na nüxü̃ pecuáxü̃ca̱x na ñuxãcü ãẽ̱xgacü na yiĩxü̃ ya Tupana. Rü wüxi ya yatü rü waixü̃mügu nanato ya triguchire. 27 —Rü nüma ya yatü rü chütacü nape rü moxü̃ãcü ínarüda, rü yoxni ya yima triguchire rü narüxü rü niyachigü. Natürü nüma ya yatü rü tama nüxü̃ nacua̱x na ñuxãcü na naxüxü̃ rü na nayaxü̃. 28 —Rü ngẽmaãcü i ngẽma waixü̃mü rü nüẽchamatama nanaxüxẽẽ ya yima triguchire. Rü naã́tügüxira narüxü rü yixcama i nachacu rü ngẽmawena nachacuwa nanguxü̃ i norü o. 29 —Rü ngẽxguma marü yadauxgu i ngẽma norü o, rü nanabuxu erü marü nawa nangu i norü buxgü —ñanagürü. 30 Rü ñanagürü ta ga Ngechuchu: —¿Ñuxãcü nixĩ i ãẽ̱xgacü na yiĩxü̃ ya Tupana, rü nanañuxraxü̃ i nüma ãẽ̱xgacü íyiĩxü̃wa? ¿Rü ṯacügu tá tanangu? 31 —Rü wüxi ya motachachire ya waixü̃mügu itoxü̃nerüü̃ nixĩ. Rü woo guxü̃nema ya nanetüchirexü̃ narüxíramaẽ, natürü ngẽxguma inatoxgu, rü narüxü rü naya ñu̱xmata guxü̃ma i togü i nanetüxü̃ nayexera. Rü nachacüü rü nita, rü woo werigü rü natanügu nixüachiãü̃ —ñanagürü. 33 Rü yemaãcü ga Ngechuchu rü muxü̃ma ga nayexgumaãchiraü̃xü̃ ga cua̱xruü̃gümaã nanangúexẽẽ ga duü̃xü̃gü. Natürü yema cua̱xruü̃gü rü tama yema duü̃xü̃güarü cua̱xü̃ nangupetü. 34 Rü cua̱xruü̃gu ixuxü̃xĩcatama nixĩ ga norü ngu̱xẽẽtae. Rü yixcama ga yexguma nanüxĩca̱xgügu, rü norü ngúexü̃güca̱x meãma nanango̱xẽẽ ga guxü̃ma. 35 Rü yematama ngunexü̃gu ga marü nachütachaü̃gu, rü Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃ ga norü ngúexü̃gü: —¡Ngĩxã rü naxtaxaarü tocutüwa taxĩ! —ñanagürü. 36 Rü yexguma duü̃xü̃güna yéma inaxĩãchi. Rü norü ngúexü̃gü rü Ngechuchuxü̃ nigagü nagu ga guma ngue ga marü nawa nayexmane. Rü yexgumarüü̃ ta ga togü ga duü̃xü̃gü rü náĩgü ga nguegügu ínayaxümücügü. 37 Rü yexguma yaxãü̃yane rü inaxü ga wüxi ga buanecü ga taxüchicü. Rü yema na nataxüchixü̃ ga buanecü, rü guma nguegu niyauxcuchichigü ga yuape, rü yemaca̱x inabaxü̃güchaü̃. 38 Natürü ga Ngechuchu rü guma nguechinüwa wüxi ga cüxeruü̃gu naca, rü yéma nape. Rü ínanaḇaixgügü, rü ñanagürügü nüxü̃: —Pa Ngúexẽẽruü̃x, ¿e̱xna curü me nixĩ na nuxma ibaxü̃güxü̃? —ñanagürügü. 39 Rü yexguma ínarüda ga Ngechuchu. Rü buanecüna nachogü rü ñanagürü nüxü̃ ga guma naxtaxa: —¡Iyarüchiane rü íyachaxãchi! —ñanagürü. Rü ínayachaxãchi ga buanecü rü guxü̃wama ínachaxanemare. 40 Rü yemawena ga Ngechuchu rü norü ngúexü̃güxü̃ ñanagürü: —¿Tü̱xcüü̃ ngẽmaãcü poraãcü pemuü̃ẽ? ¿Ñu̱xma rü ta e̱xna tama aixcüma peyaxõgü? —ñanagürü. 41 Natürü nümagü ga norü ngúexü̃gü rü poraãcü namuü̃ẽ. Rü nügüna nacagüe rü ñanagürügü: —¿Texe e̱xna nixĩ ya daa rü a̱i̱xrücü ya buanecü rü yuape rü naga naxĩnüẽxü̃? —ñanagürügü.

Marcu 5

1 Rü naxtaxaarü tocutüwa nangugü ga Gadaraanewa. 2 Rü yexguma marü nguewa ínaxüegu ga Ngechuchu, rü yéma naxca̱x nixũ ga wüxi ga yatü ga ṉg̱oxo nawa yexmaxü̃. Rü yema yatü rü duü̃xẽgüchíque̱xewa ne naxũ, yerü yexma nixĩ ga yanaxauchigünexü̃xü̃. Rü taxúexü̃ma nanguxü̃ na tayanáĩxü̃, woo cadenamaã. 4 Rü woo muẽ̱xpü̱xcüna cadenamaã nayana̱ĩ̱xparagü rü nayana̱ĩ̱xchacüügü, natürü nüma rü guxü̃guma íraxü̃gu inanacauü̃güama, rü yemaãcü taxúexü̃ma nanguxü̃. 5 Rü ngunecü rü chütacü rü yuetachique̱xetanügu rü naxpü̱xgügu nanaxauchigüane. Rü yexma nanacaeane, rü nutamaã nügügu napogü. 6 Natürü yexguma yaxü̃gutama Ngechuchuxü̃ nada̱u̱xgu, rü naxca̱x inañaãchi, rü nape̱xegu nayacaxã́pü̱xü. 7 Rü aita naxüãcüma ñanagürü nüxü̃: —¿Tü̱xcüü̃ nuã choxü̃ cuyachixewe, Pa Ngechuchux, Pa Tupanaxü̃chi Nanex? Rü Tupanaẽ́gagu cuxü̃ chaca̱a̱xü̃ na tama ngúxü̃ choxü̃ quingexẽẽxü̃ —ñanagürü. 8 Rü yemaãcü nidexa ga yema ṉg̱oxo yerü Ngechuchu rü marü ñanagürü nüxü̃: —Pa Ṉg̱oxox, ¡ínaxũxü̃ nawa ya yima yatü! —ñanagürü. 9 Rü yexguma ga Ngechuchu rü nüxna naca, rü ñanagürü: —¿Ṯacü nixĩ i cuéga? —ñanagürü. Rü nüma ga ṉg̱oxo nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Muxũchixü̃ nixĩ i chauéga, erü tamu i tomax —ñanagürü. 10 Rü poraãcü Ngechuchuxü̃ naca̱a̱xü̃gü na tama ínawoxü̃ãxü̃ca̱x ga yema naãnewa. 11 Rü yema nachicaarü ngaicamana ga naxpü̱xpechinüwa rü nayexmagü ga muxü̃ma ga cuchigü ga yéma chibüexü̃. 12 Rü yemaca̱x ga yema ṉg̱oxogü rü Ngechuchuxü̃ naca̱a̱xü̃gü, rü ñanagürügü: —¡Ngẽ́ma cuchitanüwa toxü̃ namugü na nagu tachocuxü̃ca̱x! —ñanagürügü. 13 Rü Ngechuchu rü: —Ngü̃ —ñanagürü. Rü yexguma ga yema ṉg̱oxogü rü guma yatüwa ínachoxü̃, rü yema cuchigügu nayachocu. Rü yema cuchigü ga maneca 2000 ixĩgüxü̃ rü inaxü̃ãchi, rü naxtaacutüarü ma̱xpǘxü̃wa nayarüyuxgü. Rü yexma nayi. 14 Rü yema cuchigüarü dauruü̃gü rü ĩãnewa nabuxmü. Rü ĩãnewa rü yema ĩãneãrü ngaicamana ipeagüxü̃ ga duü̃xü̃gütanüwa nüxü̃ nayarüxugügü ga yema üpetüxü̃. Rü ga duü̃xü̃gü rü ínayadaugü. 15 Rü yexguma Ngechuchu íyexmaxü̃wa nangugügu, rü yéma nüxü̃ nadaugü ga guma yatü ga ṉg̱oxoã̱xchirécü. Rü yéma narüto, rü naxãxchiru, rü meãma naãẽxü̃ nacua̱x. Rü poraãcü naḇaixãchiãẽgü ga duü̃xü̃gü. 16 Rü yema cuchigüarü dauruü̃gü ga nüxü̃ daugüxü̃ ga ṯacü na nüxü̃ ngupetüxü̃ ga guma yatü ga ṉg̱oxoã̱xchirécü rü ṯacü nüxü̃ na ngupetüxü̃ ga yema cuchigü, rü yema nixĩ ga togü ga duü̃xü̃gümaã nüxü̃ ixugüexü̃ ga guxü̃ma ga yema ngupetüxü̃. 17 Rü yexguma yemaxü̃ naxĩnüẽgu ga duü̃xü̃gü, rü inanaxügüe ga Ngechuchuxü̃ na naca̱a̱xü̃güxü̃ ga na ínaxũxü̃xü̃ca̱x ga yema naãnewa. 18 Rü yexguma wenaxãrü nguegu yaxüegu ga Ngechuchu, rü guma yatü ga ṉg̱oxoã̱xchirécü, rü nüxü̃ naca̱a̱xü̃ na Ngechuchuwe naxũxü̃ca̱x. 19 Natürü ga Ngechuchu rü tama nanaxwa̱xe, rü ñanagürü nüxü̃: —¡Cuchiü̃wa naxũ rü cutanüxü̃maã nüxü̃ yarüxu i guxü̃ma i ngẽma cuxca̱x naxüxü̃ ya Cori ya Tupana, rü ñuxãcü nüxü̃́ na cungechaü̃tümüü̃xü̃! —ñanagürü. 20 Rü nüma ga guma yatü rü ínixũ. Rü inanaxügü ga guxü̃ma ga Decaporíchiuanewa yexmagüne ga ĩãnegüwa nüxü̃ na yaxuxü̃ ga yema Ngechuchu naxca̱x üxü̃. Rü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü naḇaixãchiãẽgü. 21 Rü yexguma nguegu naxtaxaarü tocutüwa nataegugu ga Ngechuchu, rü muxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü naxca̱x yéma nangutaque̱xegü. Rü nüma rü naxtaapechinüwa nayexma. 22 Rü yexguma yéma nayexmayane, rü yéma naxü̃tawa nangu ga ngutaque̱xepataü̃ãrü ãẽ̱xgacü ga Yáirugu ãẽ́gacü. Rü yexguma Ngechuchuxü̃ nada̱u̱xgu, rü nape̱xegu nanangücuchi. 23 Rü poraãcü nüxü̃ naca̱a̱xü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —Chauxacü rü ituraxüchi. Rü chanaxwa̱xe i ngẽ́ma cuxũ na ngĩxü̃ cuyarüngõgüxü̃ca̱x na ngĩxca̱x yataanexü̃ca̱x rü namaxü̃xü̃ca̱x —ñanagürü. 24 Rü yexguma ga Ngechuchu rü nawe narüxũ. Rü muxü̃ma ga duü̃xü̃gü ínayaxümücügü. Rü yéma nayaxũxtügü. 25 Rü yema muxü̃ ga duü̃xü̃gütanüwa iyexma ga wüxi ga nge ga 12 ga taunecü iḏaawecü namaã ga na naxãgüechaxü̃. 26 Rü muxü̃ma ga duturugü ngĩxü̃ naxüxü̃gü rü poraãcü ngúxü̃ ngĩxü̃ ningexẽẽgü. Rü yemaãcü natüca̱xma ngĩxü̃ igu̱xẽẽ ga gu̱xcü ga ngĩrü dĩẽru. Natürü tama ngĩxca̱x nitaaneẽ́ga, rü niyexeraguchigüama ga ngĩrü ḏaawe. 27 Rü ü̃paacü togüa̱xwa Ngechuchuchigaxü̃ ixĩnü. Rü yemaca̱x yéma ixũ. Rü natanüwa ga yema muxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü Ngechuchuweama ne ixũ rü naxchirugu iyangõgü. 28 Yerü ñaxü̃gu irüxĩnü: —Ngẽxguma chi naxchiruxü̃mare chingõgügu, rü chi chauxca̱x nitaane —ñaxü̃gu iruxĩnü. 29 Rü yexgumatama ínayachaxãchi ga ngĩgü, rü nüxü̃ iyacua̱xãchi ga ngĩxĩnewa ga marü na namexü̃ ga yema na yaḏaawexü̃. 30 Natürü ga Ngechuchu rü nüxü̃ nicua̱xãchi ga na nawa ínaxũxü̃xü̃ ga pora. Rü naxca̱x nadauegu ga yema muxü̃ma ga duü̃xü̃gü, rü nüxna naca, rü ñanagürü: —¿Texé tixĩ ya chauxchirugu ingõgüxe? —ñanagürü. 31 Rü norü ngúexü̃gü nanangãxü̃gü, rü ñanagürügü: —Cuma nüxü̃ cudau i ñuxre i duü̃xü̃gü ngẽ́ma cuxü̃ na yaxũtügüxü̃ rü ngẽxguma rü ta: “¿Texé ya choxü̃ ingõgüxe?” ñacuxü̃ —ñanagürügü. 32 Natürü ga Ngechuchu rü nüxü̃ nidaugüãchiama na tüxü̃ nadauxü̃ca̱x ga na texé na tiĩxü̃ ga guxema nüxü̃ ingõgüxe. 33 Rü yexguma ga yema nge rü ngĩrü muü̃maã yadu̱ru̱xãcüma naxü̃tawa ingu, yerü nüxü̃ icua̱x ga ṯacü na ngĩxü̃ ngupetüxü̃. Rü nape̱xegu iyacaxã́pü̱xü, rü aixcümaxü̃chi namaã nüxü̃ iyaxu ga guxü̃ma. 34 Rü nüma ga Ngechuchu rü ñanagürü ngĩxü̃: —Pa Chauxacüx, curüme erü cuyaxõ. ¡Rü taãẽãcüma íixũ, erü marü naxüxü̃ i curü ḏaawe! —ñanagürü. 35 Rü yexguma íyadexayane, yéma nangugü ga ñuxre ga natanüxü̃gü ga guma ngutaque̱xepataü̃ãrü ãẽ̱xgacü rü ñanagürügü nüxü̃: —Cuxacü rü marü iyu. ¿Tü̱xcüü̃ nüxü̃ cuchixeweecha ya Ngúexẽẽruü̃? —ñanagürügü. 36 Natürü ga Ngechuchu rü tama nüxü̃ nacuáxchaü̃ ga yema duü̃xü̃güarü dexa. Rü yemaca̱x guma ngutaque̱xepataü̃ãrü ãẽ̱xgacüxü̃ ñanagürü: —¡Tãxṹ i cumuü̃xü̃, rü yaxõmare! —ñanagürü. 37 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ínayagagü ga Pedru rü Chaü̃tiágu rü Cuáü̃ ga Chaü̃tiágueneẽ. Natürü tama nanaxwa̱xe na texé ga togue nawe rüxĩxü̃. 38 Rü yexguma guma ngutaque̱xepataü̃ãrü ãẽ̱xgacüpatawa nangugügu, rü Ngechuchu nüxü̃ nadau ga na íyacuxcuxü̃ rü poraãcü aita naxüeãcüma na naxauxexü̃ ga duü̃xü̃gü. 39 Rü guma ĩpatagu naxücu ga Ngechuchu, rü ñanagürü: —¿Tü̱xcüü̃ ípicuxcu rü ngẽmaãcü pexauxe? Ngẽma bucü rü tama iyu. Rü ipemare —ñanagürü. 40 Rü nüxü̃ nacugüecüraxü̃ãma ga duü̃xü̃gü. Natürü nüma ga Ngechuchu rü ĩã̱xtüwa nanamugü ga guxü̃ma. Rü naxca̱x naca ga yema bucü ngĩnatü, rü ngĩẽ, rü yema namücügü, rü namaã nixücu ga ínayexmaxü̃wa ga yema bucü. 41 Rü ngĩxme̱xgu nayayauxãchi, rü ñanagürü ngĩxü̃: —Tarita cumi —ñanagürü. Rü ngẽma ore rü ñaxü̃chiga nixĩ: “¡Inachi, Pa Bucü, ñacharügü cuxü̃!” ñaxü̃chiga nixĩ. 42 Rü yexgumatama ga yema bucü ga 12 ga taunecü ngĩxü̃́ yexma̱xcü, rü íirüda rü iyaxũ. Rü poraãcü naḇaixãchiãẽgü ga duü̃xü̃gü. 43 Natürü ga Ngechuchu rü poraãcü nüxna nanachu̱xu na taxúemaãma nüxü̃ yaxugüexü̃ca̱x ga yema ngupetüxü̃. Rü ñu̱xũchi nanamu na ngĩxü̃ naxüwemügüxü̃ca̱x ga yema bucü.

Marcu 6

1 Rü yéma inaxũãchi ga Ngechuchu, rü guma ĩãne ga Nacharétu ga nawa nayaxü̃newatama naxũ. Rü norü ngúexü̃gü rü nawe narüxĩ. 2 Rü yexguma ngü̃xchigaarü ngunexü̃wa nanguxgu rü inanaxügü ga na nangúexẽẽtaexü̃ ga ngutaque̱xepataü̃wa. Rü yema muxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga yéma irüxĩnüẽxü̃, rü naḇaixãchiãẽgü. Rü nügüna nacagüe rü ñanagürügü: —¿Ngextá naxca̱x nangu̱x i guxü̃ma i ngẽma ngu̱xẽẽtae? ¿Rü ngextá nanayaxu i ngẽma cua̱x? ¿Rü ñuxãcü nanaxü i ngẽma mexü̃gü i taxü̃gü i naxüxü̃? 3 —¿Taux e̱xna ñaã yiĩxü̃ i carpinteru i Ngechuchu, i María ngĩne, ya Chaü̃tiágu rü Yuche rü Chimáũ rü Yuda naẽneẽ ixĩcü? ¿Rü taux e̱xna i naẽya̱xgü rü nuxma tatanügu naxãchiü̃güxü̃? —ñanagürügü. Rü yemaca̱x ga yema duü̃xü̃gü rü tama naga naxĩnüẽchaü̃. 4 Natürü ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Wüxi i Tupanaãrü orearü uruü̃ rü guxü̃wama i duü̃xü̃gü rü nüxü̃ nangechaü̃gü. Natürü norü ĩãnewatama rü natanüxü̃gütanüwatama rü napatawatama rü tama aixcüma nüxü̃ nangechaü̃gü —ñanagürü. 5 Rü yemaca̱x taxuacüma yéma nanaxü ga muxü̃ma ga mexü̃gü ga Tupanaãrü poramaã naxüxü̃. Rü noxretama ga duü̃xü̃gü ga iḏaaweexü̃xü̃xĩcatama ningõgü rü naxca̱x nayataanexẽẽgü. 6 Rü naḇaixãchiãẽ ga Ngechuchu, yerü yema duü̃xü̃gü rü tama nüxü̃́ nayaxõgü. Rü Ngechuchu rü guma ngaicamagüne ga ĩãnexãcügügu nixũgüchigü, rü nayangúexẽẽchigü ga duü̃xü̃gü. 7 Rü naxca̱x naca ga yema 12 ga norü ngúexü̃gü, rü inanaxügü ga na namuãxü̃ ga taxrechigü. Rü nüxna nanaxã ga pora na ínawoxü̃ãxü̃ca̱x ga ṉg̱oxogü. 8 Rü nüxna naxãga ga na taxuü̃ma íyangegüxü̃ca̱x ga namawa, rü bai ga choca rü bai ga pãũ rü bai ga norü dĩẽru. Rü nanaxwa̱xe ga naxnetüxü̃xĩcatama na íyangegüxü̃. 9 Rü namaã nüxü̃ nixu na nacuaixcuxü̃ ga norü chapatu. Natürü tama nanaxwa̱xe ga taxre ga naxchiru na íyangegüxü̃. 10 Rü ñanagürü nüxü̃: —Rü ngẽxguma wüxi ya ĩãnewa wüxi ya ĩgu pechocuxgu, ¡rü ngẽxma pepegü ñu̱xmata pema ñuxgu ngẽ́ma ipexĩãchi̱x nawa ya yima ĩãne! 11 —Rü ngẽxguma ngexnerüǘne ya ĩãnewa tama meã pexü̃ nayauxgüchaü̃gu rü tama pexü̃́ inaxĩnüẽchaü̃gu, ¡rü ípechoxü̃ i ngẽ́ma! Rü ngẽxguma ipexĩãchigu, ¡rü ipenapagü i perü üxaxü̃cutü na ngẽmawa nüxü̃ nacua̱xgüxü̃ca̱x na nataxüchixü̃ tá i norü poxcu i ngẽxguma nagu̱xgu i naãne! —ñanagürü. 12 Rü yexguma inaxĩãchi ga norü ngúexü̃gü. Rü duü̃xü̃gümaã nüxü̃ nixugüe ga na nüxü̃ naxoexü̃ca̱x ga nacüma ga chixexü̃ rü Tupanaca̱x na nadaugüxü̃ca̱x. 13 Rü ínanawoxü̃ ta ga muxü̃ma ga ṉg̱oxogü. Rü chixü̃maã yachagüãcüma nanameẽxẽẽ ga muxü̃ma ga iḏaaweexü̃. 14 Rü Ngechuchuchigaxü̃ naxĩnü ga ãẽ̱xgacü ga Erode, yerü guxü̃wama duü̃xü̃gü poraãcü nachiga nidexagü. Rü yexguma ga Erode rü ñanagürü: —Rü ngẽma Ngechuchu nixĩ i Cuáü̃ i baiü̃xẽẽruü̃ ixĩxü̃ rü wena namaxü̃, rü ngẽmaca̱x nixĩ i nüxü̃́ nangẽxmaxü̃ i pora na naxüãxü̃ca̱x i ngẽma taxü̃ i mexü̃ i Tupanaãrü poramaã naxüxü̃. 15 Natürü ga togü rü ñanagürügü: —Nuxcümaü̃cü ga orearü uruü̃ ga Ería nixĩ —ñanagürügü. Rü togü rü ñanagürügü: —Wüxi i Tupanaãrü orearü uruü̃ i nuxcümaü̃güxü̃rüü̃ nixĩ —ñanagürügü. 16 Natürü yexguma yemaxü̃ naxĩnügu ga Erode, rü ñanagürü: —Rü ngẽma Ngechuchu nixĩ i Cuáü̃ ga chorü churaragüxü̃ chidayenaxãxẽẽchiréxü̃, rü ñu̱xma rü wenaxãrü namaxü̃ —ñanagürü. 17 Rü yema ñanagürü ga Erode yerü marüchire̱x Cuáü̃xü̃ niyaxu rü poxcupataü̃gu cadenamaã nayachota. Rü yemaãcü nanaxü ngĩgagu ga naxma̱x ga Erodía ga naẽneẽ ga Piripima̱xchire̱x ixĩcü ga ngĩxü̃ napucü ga Erode. 18 Yerü ü̃paacü ga Cuáü̃ rü Erodemaã ñanagürü: —Tama name i cuxma̱xü̃ cuyaxĩxẽẽ i cueneẽma̱x —ñanagürü. 19 Rü yemaca̱x ga Erodía rü poraãcü Cuáü̃chi ixai rü inaxwa̱xe ga na yamáãxü̃, natürü poraãcü ngĩxü̃́ naguxcha. 20 Yerü ngĩte ga Erode rü Cuáü̃xü̃ namuü̃, yerü nüxü̃ nacua̱xchire̱x na wüxi ga yatü ga mecü rü üünecü na yiĩxü̃, rü yemaca̱x nixĩ ga naẽ́tüwa nachogüxü̃. Rü yexguma Cuáü̃ãrü orexü̃ naxĩnügu ga Erode, rü naxoegaãẽ, natürü meã nüxü̃́ inarüxĩnü. 21 Natürü wüxi ga ngunexü̃ nawa nangu na ngĩxü̃́ natauxchaxü̃ na yamáãxü̃ca̱x ga Cuáü̃, ga yexguma Erodearü taunecüarü ngunexü̃wa nanguxgu rü wüxi ga peta ga taxü̃ naxü̱xgu naxca̱x ga norü ñatügumaẽgüxü̃ ga ãẽ̱xgacügü, rü norü churaragüarü ãẽ̱xgacügü rü yema Gariréaanecü̱̃ã̱x ga corigü ga taxü̃gü. 22 Rü yema petawa iyaxücu ga Erodíaxacü, rü yema petatanüxü̃pe̱xewa íyayüxparachigüxü̃. Rü poraãcü norü me iyixĩ ga Erode rü norü petatanüxü̃gü. Rü yemaca̱x ga nüma ga ãẽ̱xgacü ga Erode rü ñanagürü ngĩxü̃ ga yema pacü: —¡Choxna naxca̱x naca i ṯacü i cunaxwa̱xexü̃, rü tá cuxna chanaxã! —ñanagürü. 23 Rü aixcümaxü̃chi ngĩmaã inaxuneta, rü ñanagürü: —Ngẽxü̃rüüxü̃ i ṯacü i choxna naxca̱x cuc̱axü̃ rü tá cuxna chanaxã, woo ngãxü̃gu i chorü naãne yixĩgu —ñanagürü. 24 Rü nüxna iyaxũgachi, rü ngĩẽna iyaca, rü ngĩgürügü: —¿Ṯacü i cunaxwa̱xexü̃ na naxca̱x íchac̱axü̃? —Ngĩgürügü. Rü ngĩẽ ngĩxü̃ ingãxü̃, rü ngĩgürügü: —¡Naxca̱x ínaca i Cuáü̃ ya baiü̃xẽẽruü̃ẽru! —ngĩgürügü. 25 Rü yexgumatama ga yema pacü rü paxa iyaxücu ga ãẽ̱xgacüxü̃tawa rü ngĩgürügü: —Chanaxwa̱xe i ñu̱xmatama paxa wüxi ya poratugu choxna cunaxã i Cuáü̃ ya baiü̃xẽẽruü̃ẽru —ngĩgürügü. 26 Rü nüma ga ãẽ̱xgacü rü poraãcü inayarümaãchi, natürü yema norü petatanüxü̃pe̱xewa marü ngĩmaã na inaxunetaxü̃ca̱x, rü tama ngĩxü̃ nawomüxẽẽchaü̃. 27 Rü yemaca̱x ga Erode rü yexgumatama yéma ínapoxcuxü̃wa nanamu ga wüxi ga churara na naxü̃tawa nangeaxü̃ca̱x ga Cuáü̃ẽru. 28 Rü poxcupataü̃wa naxũ ga yema churara, rü Cuáü̃xü̃ nidaeru. Rü wüxi ga poratugu ãẽ̱xgacüxü̃tawa nanange ga yema naẽru. Rü yema pacüna nanaxã. Rü ngĩma rü ngĩẽna iyaxã. 29 Rü yexguma yemaxü̃ nacuáchigagügu ga norü ngúexü̃gü ga Cuáü̃, rü yéma poxcupataü̃wa nayayauxgü ga naxü̃ne, rü inayata̱xgü. 30 Rü yemawena rü yema norü ngúexü̃gü ga yamugüxü̃ rü Ngechuchumaã nangutaque̱xegü. Rü namaã nüxü̃ nixugüe ga guxü̃ma ga yema naxügüxü̃ rü yema nangu̱xẽẽtaegüxü̃. 31 Rü Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —¡Nuã pexĩ, rü ngĩxã, wüxi i nachica i ngextá taxúema íxãpataxü̃wa taxĩ, na paxaãchi ngẽxma yarüngü̃güxü̃ca̱x! —ñanagürü. Rü yema ñanagürü yerü namu ga duü̃xü̃gü ga yéma ingugütanücüüxü̃ rü woeguxü̃ ga togü. Rü yemaca̱x ga Ngechuchu rü norü ngúexü̃gü rü woo na nachibüexü̃ca̱x rü nangechicagü. 32 Rü yemaca̱x wüxi ga nguegu nichoü̃, rü noxrüwama wüxi ga nachica ga taxúema íxãpataxü̃wa naxĩ. 33 Natürü muxü̃ma ga duü̃xü̃gü nüxü̃ nadaugü ga yexguma inaxĩãchigu, rü nüxü̃ nacua̱xgü ga texégü na yiĩxü̃. Rü yemaca̱x guxü̃ne ga guma ĩãnegücü̱̃ã̱x ga duü̃xü̃gü, rü dauxchitagu nibuxmü rü nape̱xegu nayayi. 34 Rü yexguma nguewa ínaxüegu ga Ngechuchu, rü nüxü̃ nadau ga yema muxü̃ma ga duü̃xü̃gü. Rü nüxü̃́ nangechaü̃tümüü̃gü yerü ñoma carnerugü ga ngearü dauruü̃ã̱xgüxü̃rüü̃ nixĩgü. Rü inanaxügü ga na nangúexẽẽãxü̃ ga muxü̃ma ga norü ore. 35 Rü yexguma marü nayáuanegu, rü norü ngúexü̃gü rü naxca̱x naxĩ, rü ñanagürügü: —Marü nayáuanexü̃chi rü ñaã rü wüxi i nachica i taxúema nagu ãpataxü̃ nixĩ. 36 —Rü ngẽmaca̱x name nixĩ i ícuyamugü i duü̃xü̃gü na namapechinüwa ipeagüxü̃ i duü̃xü̃güxü̃tawa rü ĩãnexãcügü ya ngaicamagünewa naxĩxü̃ca̱x na ngẽ́ma norü õnaca̱x yataxegüxü̃ca̱x —ñanagürügü. 37 Natürü ga Ngechuchu rü nanangãxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —¡Pematama penaxüwemü! —ñanagürü. Rü nümagü nanangãxü̃gü rü ñanagürügü: —¿E̱xna cunaxwa̱xe i 200 tachinü i dĩẽru naguxü̃ i pãũca̱x nüxü̃́ tayataxexü̃ na ngẽmamaã tanachibüexẽẽxü̃ca̱x? —ñanagürügü. 38 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —¿Ñuxre i pãũ pexü̃́ nangẽxma? ¡Rü ípeyada̱u̱x! —ñanagürü. Rü yexguma íyadaugüãgu, rü ñanagürügü nüxü̃: —Toxü̃́ nangẽxma i wüxime̱ẽ̱xpü̱x i pãũ rü taxre i choxni —ñanagürügü. 39 Rü yexguma ga Ngechuchu rü duü̃xü̃güxü̃ namu na ñuxrechigü nügüxü̃tawa rütogüxü̃ca̱x ga maxẽte̱xewa. 40 Rü ínarütogü ga 100 ga nümaxü̃tücumüwa rü 50 ga togütücumüwa. 41 Rü yexguma ga Ngechuchu rü nanade ga yema wüxime̱ẽ̱xpü̱x ga pãũ rü yema taxre ga choxni. Rü daxũguxü̃ ga naãnegu nadawenüãcüma Tupanana moxẽ naxã. Rü inanabücu ga yema pãũ, rü norü ngúexü̃güna nanana na yema duü̃xü̃güxü̃ yanuãxü̃ca̱x. Rü yema taxre ga choxni rü ta guxü̃ma ga yema duü̃xü̃güxü̃ nüxü̃ nayanuxẽẽ. 42 Rü guxü̃ma nachibüe ñu̱xmata meãma nüxü̃́ yangu. 43 Rü yemawena rü 12 ga pexchigü nanapagüamatama namaã ga yema pãũ rü choxni ga íyaxügüxü̃. 44 Rü yema yéma pãũgü ngõ̱xgüxü̃ rü 5000 ga yatügü nixĩ. 45 Rü yemawena ga Ngechuchu rü duü̃xü̃güxü̃ íyamugüyane rü wüxi ga nguegu nayachoü̃xẽẽ ga norü ngúexü̃gü na yoxni naxtaxaarü tocutüwa Bechaídawa naxĩxü̃ca̱x. 46 Rü yexguma duü̃xü̃güxü̃ íyamugüguwena, rü ma̱xpǘnewa naxũ ga Ngechuchu na yéma yayumüxẽxü̃ca̱x. 47 Rü yexguma marü nachütagu, rü naxtaxaarü ngãxü̃tüwa nayexmagü ga norü ngúexü̃gü. Rü Ngechuchu rü nüxĩcatama dauxchitawa nayaxü̃ãchi. 48 Rü nüxü̃ nadau na guxchaxü̃ãcüma yaxãgüxü̃ ga norü ngúexü̃gü, yerü ga buanecü rü nawaama nabuxuchi. Rü yexguma marü yangunechaü̃gu, rü Ngechuchu rü dexáétügu nawe narüxũ. Natürü ñoma nüxü̃ naxüpetüchaü̃xü̃rüü̃ nügü nixĩxẽẽ. 49 Rü yexguma norü ngúexü̃gü nüxü̃ daugügu ga dexáétügu na yaxũxü̃, rü nagu narüxĩnüẽ ga wüxi ga naxchi̱ximare na yiĩxü̃. Rü yemaca̱x aita naxüe, yerü guxü̃ma nüxü̃ nadaugü rü poraãcü naḇaixãchiãẽgü. Natürü yexgumatama ga Ngechuchu rü namaã nidexa rü ñanagürü nüxü̃: —¡Peporae! Rü chomachire̱xtama chixĩ. ¡Tãxṹ i pemuü̃ẽxü̃! —ñanagürü. 51 Rü nguegu nixüe, rü inarüxó ga buanecü. Natürü nümagü ga norü ngúexü̃gü rü naḇaixãchiãẽgümare yerü woo nüxü̃ na nadaugüxü̃ ga yema mexü̃ ga Tupanaãrü poramaã naxüxü̃ ga Ngechuchu ga yexguma yema pãũ yamuxẽẽgu, natürü tama nüxna nacua̱ x-ãchie na Tupana Nane na yiĩxü̃ yerü nüxü̃́ naguxcha na yaxõgüãxü̃. 53 Rü yexguma marü yanguü̃gu ga naxtaawa, rü Yenecharétuanewa nangugü. Rü yexma naxãnacügu nanangaxü̃gü ga naweü̃. 54 Rü yexguma nguewa ínachoü̃gu, rü yexgumatama ga duü̃xü̃gü rü nüxü̃ nicua̱xãchitanü ga Ngechuchu na yiĩxü̃. 55 Rü yema naãnewa rü guxü̃ne ga ĩgüwa nabuxmü ga yema duü̃xü̃gü. Rü yexguma nüxü̃ nacua̱xgügu ga ngextá na nayexmaxü̃ ga Ngechuchu, rü yéma norü caruü̃gügu naxca̱x nanagagü ga iḏaaweexü̃. 56 Rü guxü̃wama ga ngextá íyanguchigüxü̃wa ga Ngechuchu, ga ĩãnexãcügüwa rü ĩãnegü ga itaxü̃newa, rü ĩãnepechinüwa, rü yexma cayepechinügu naxca̱x nayamugü ga iḏaaweexü̃. Rü nüxü̃ naca̱a̱xü̃gü na tama nüxna nachúxãxü̃ca̱x na naxchirupechinügumare yangõgügüxü̃ca̱x. Rü guxü̃ma ga yema nüxü̃ ingõgüexü̃, rü naxca̱x nitaanegü.

Marcu 7

1 Rü Ngechuchuca̱x naxĩ ga Parichéugü namaã ga ñuxre ga ngúexẽẽruü̃gü ga mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃ ga Yerucharéü̃wa ne ĩxü̃. 2 Rü yexguma ñuxre ga Ngechuchuarü ngúexü̃güxü̃ nadaugügu ga tama Yudíugücüma na yanguxẽẽgüxü̃, rü tama Yudíugü yauxme̱xgüxü̃rüü̃ na nayauxme̱xgüxü̃ naxü̃pa na nachibüexü̃, rü chixri nachiga nidexagü. 3 Yerü nümagü ga Parichéugü rü guxü̃ma ga togü ga Yudíugü rü nagu naxĩ ga norü o̱xigücüma na nayauxme̱xiraxü̃ na yemaãcü Tupanape̱xewa nügü yamexẽẽgüxü̃ naxü̃pa ga na nachibüexü̃. 4 Rü ngẽxguma taxepataü̃wa ne naxĩxgu ga nümagü rü tama nachibüe ega tama ngẽmaãcü nügü nayauxme̱xiragu. Rü nangẽxma i muxü̃ma i togü i nuxcümaü̃xü̃ i nacümagü. Rü ngẽmaca̱x nagu naxĩ i ngẽma nacümagü na Tupanaca̱x nayauxgüãxü̃ i norü pochiyugü rü basugü rü paneragü rü pechicaxü̃gü. 5 Rü yemaca̱x ga yema Parichéugü rü ngúexẽẽruü̃gü rü Ngechuchuna nacagü, rü ñanagürügü: —¿Tü̱xcüü̃ i curü ngúexü̃gü i tama nagu naxĩxü̃ i ngẽma tórü o̱xigücüma rü tama toma tayauxme̱xgüxü̃rüü̃ nayauxme̱xgüxü̃ naxü̃pa na nachibüexü̃? —ñanagürügü. 6 Natürü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Pa Duü̃xü̃gü ya Pegü Naxaixcümaraü̃güxe, rü aixcüma pechiga nixĩ ga yema ore ga nuxcümaü̃cü ga Tupanaãrü orearü uruü̃ ga Ichaía ümatüxü̃ ga ñaxü̃: “Ñaã duü̃xü̃gü rü naã̱xmaãmare choxü̃ nicua̱xüü̃gü, natürü naãẽwa rü tama chaugu narüxĩnüẽ. 7 Rü taxuwama name na ngẽmaãcü natüca̱xma choxü̃ yacua̱xüü̃güxü̃. Erü guxü̃ma i ngẽma norü ngu̱xẽẽtae rü yatügüarü mugümare nixĩ, rü tama aixcüma chorü mu nixĩ”, ñaxü̃. 8 —Rü pema i ñu̱xma rü aixcüma nüxü̃ perüxoe i Tupanaãrü mugü na nagu pexĩxü̃ca̱x i ngẽma duü̃xü̃gücümamare ixĩxü̃ —ñanagürü. 9 Rü yexgumarüü̃ ta ñanagürü nüxü̃: —Pema rü penangexrü i Tupanaãrü mugü na pecümagügutama pexĩxü̃ca̱x. 10 —Yerü ga Moĩché rü ñanagürü: “¡Tüxü̃ nangechaü̃ ya cunatü rü cue!” ñanagürü. Rü ñanagürü ta: “Texé ya tümanatümaã rü e̱xna tümaẽmaã chixexü̃ ixugüxe, rü ãẽ̱xgacü tá tümamaã nanaxuegu na tayuxü̃ca̱x”, ñanagürü. 11 —Natürü pema rü ñaperügügü: “Marü name ega wüxi ya yatü nanatüxü̃ rü naẽxü̃ ñaxgu: ‘Taxucürüwama chorü ngẽmaxü̃maã cuxü̃ charüngü̃xẽẽ, erü guxü̃ma i chorü ngẽmaxü̃ rü marü Tupanana chanaxã’, ” ñaxgu. 12 —Rü ngẽxguma texé ngẽma ñagügu, rü pexca̱x rü marü namexü̃ na tama tümanatüxü̃ rü tümaẽxü̃ tarüngü̃xẽẽxü̃. 13 —Rü ngẽmaãcü ipeyanaxoxẽẽ i Tupanaãrü mugü, na nagu pexĩxü̃ca̱x i pecümagütama i togüwa pexüexẽẽxü̃. Rü ngẽxgumarüü̃ ta muxü̃ma i to i pecümagü i ngẽmarüü̃ ixĩxü̃gu pexĩ —ñanagürü. 14 Rü yexgumawena duü̃xü̃güca̱x naca ga Ngechuchu, rü ñanagürü nüxü̃: —¡Meã choxü̃́ iperüxĩnüẽ, rü nüxü̃ pecuá i ñaã chorü ore! 15 —Rü taxuü̃ma i ṯacü i düxétüwa ne ũxü̃ rü taa̱xwa ixücuxü̃ nixĩ i Tupanape̱xewa tüxü̃ chixexẽẽxü̃. Natürü ngẽma taãẽwa ne ũxü̃, rü ngẽma waxi nixĩ i tüxü̃ chixexẽẽxü̃ i Tupanape̱xewa. 16 —Rü ngẽxguma pixãchi̱xẽgu, ¡rü nüxü̃ pexĩnüẽ i ngẽma ore! —ñanagürü. 17 Rü yexguma Ngechuchu duü̃xü̃güna ixũgachigu rü ĩpatagu naxücuxgu, rü norü ngúexü̃gü nüxna nacagü nachiga ga yema ngu̱xẽẽtae. 18 Rü nüma rü ñanagürü nüxü̃: —¿Pema rü ta e̱xna tama nüxü̃ pecua̱xéga i ngẽma? ¿E̱xna tama i nüxü̃ pecuáxü̃ na taxuü̃ma i ṯacü i düxétüwa ne ũxü̃ rü taa̱xwa ixücuxü̃ yiĩxü̃ i Tupanape̱xewa tüxü̃ chixexẽẽxü̃? 19 —Erü guxü̃ma i ngẽma düxétüwa ne ũxü̃ rü taa̱xwa ixücuxü̃, rü tama taãẽwa nangu. Natürü taanüwa naxũmare na yixcama taxünewa ínaxũxü̃xü̃ca̱x —ñanagürü. Rü yemaãcü nüxü̃ nixu na guxü̃ma i õna rü namexü̃ na nangṍxü̃. 20 Rü yexgumarüü̃ ta ñanagürü: —Rü ngẽma duü̃xü̃ãẽwa ne ũxü̃, rü ngẽma waxi nixĩ i Tupanape̱xewa nachixexẽẽxü̃. 21 —Erü norü aixepewa i naãẽwa nixĩ i ne naxũxü̃ i muxü̃ma i chixexü̃gü. Rü ngẽma nixĩ i chixexü̃gu na naxĩnüxü̃, rü naxü̃neãrü ngúchaü̃we na naxũxü̃, rü na nangĩ́xü̃, rü na namáẽtaxü̃, rü naĩ i ngemaã na inapexü̃, rü togüarü ngẽmaxü̃ na nüxü̃́ nanguchaü̃xü̃, rü chixexü̃ na naxüxü̃, rü na yadorata̱xáxü̃, rü chixexü̃ i nacümagügu na naxã́ũxü̃, rü na yaxãũxãchiwa̱xexü̃, rü na naxoregüta̱xáxü̃, rü nügü na yacua̱xüü̃xü̃, rü tama meã naãẽxü̃ na nacuáxü̃. 23 —Rü guxü̃ma i ngẽma chixexü̃gü rü duü̃xü̃ãrü aixepewa nixĩ i ne naxĩxü̃, rü ngẽma nixĩ i Tupanape̱xewa nachixexẽẽxü̃ —ñanagürü. 24 Rü yemawena rü ĩãne ga Tiru nawa yexmaxü̃ ga naãnewa naxũ ga Ngechuchu. Rü yéma wüxi ga ĩpatawa nangu, natürü tama nanaxwa̱xe na texé nüxü̃ cuáxü̃ ga yéma na nanguxü̃. Natürü taxuacüma nügü inicu̱x. 25 Rü paxama nüxü̃ icuáchiga ga wüxi ga nge ga ngĩxãcüwa ṉg̱oxo yexma̱xcü. Rü yéma ixũ, rü Ngechuchupe̱xegu iyacaxã́pü̱xü. 26 Rü yema nge rü to ga nachiü̃ãnecü̱̃ã̱x ga Chiropeníchiucü̱̃ã̱x iyixĩ. Rü Ngechuchuca̱x iyaxũ, rü nüxü̃ ica̱a̱xü̃ na ngĩxãcüwa ínata̱xüchiãxü̃ca̱x ga yema ṉg̱oxo. 27 Natürü ga Ngechuchu rü ñanagürü ngĩxü̃: —Name nixĩ i taxacügüxü̃xĩra tachibüexẽẽ. Erü tama name i taxacügüna tanayaxu i norü õna na airugüna naxãxü̃ca̱x —ñanagürü. [Rü yema ñanagürü yerü nümagü ga Yudíugü rü nügü nixugüe na Tupanaxãcügüxüchi yixĩgüxü̃ rü yema togü rü ñoma airugürüü̃ na yixĩgüxü̃.] 28 Natürü ngĩma ga yema nge rü inangãxü̃, rü ngĩgürügü: —Aixcüma nixĩ i curü ore, Pa Corix, natürü woo airugü rü ta nanangõ̱x i ngẽma õnatüchi i mechatüü̃gu nayixẽẽxü̃ i ngẽma ĩpataarü yoraxacügü —ngĩgürügü. 29 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü ngĩxü̃: —Aixcüma name nixĩ i ngẽma nüxü̃ quixuxü̃. Rü marü name i cutaegu, erü ngẽma ṉg̱oxo rü marü ínaxũxũ ngĩwa i cuxacü —ñanagürü. 30 Rü yexguma ngĩpatawa nanguxgu ga yema ngecü, rü yéma ngĩrü ngürücarewa ngĩxü̃ iyanguéü̃ ga ngĩrü bucü. Natürü marü ngĩxna ínaxũxũ ga yema ṉg̱oxo. 31 Rü Tiruanewa nataegu ga Ngechuchu. Rü Chidã́ũãrü ĩãnewa naxüpetü, rü ñu̱xũchi Decaporíchiuaneãrü ĩãnegüwa rü ta naxüpetü rü ñu̱xmata Gariréaaneãrü naxtaawa nangu. 32 Rü yéma naxü̃tawa nanagagü ga wüxi ga yatü ga ngauchi̱xẽcü rü moxü̃cü, rü nüxna naxca̱x nacagü ga nüxü̃ na yangõgüxü̃ca̱x. 33 Rü yexguma ga Ngechuchu rü noxrüwama duü̃xü̃güna nanaga. Rü naxmachi̱xẽgu nixuxme̱x, rü naxbü̱xágümaã nügü yawaixme̱xẽẽãcüma norü conügu ningõgü. 34 Rü yemawena rü daxũ nadawenüãcüma yaxna narüngü̃, rü guma yatüxü̃ ñanagürü: —Epéta —ñanagürü. Rü ngẽma rü: “¡Ingoxna!” ñaxü̃chiga nixĩ. 35 Rü yexgumatama ningo̱xnamachi̱xẽ ga guma ngauchi̱xẽcü, rü norü conü rü marü narüme rü meã nidexa. 36 Rü Ngechuchu rü duü̃xü̃güxü̃ namu na taxúemaãma nüxü̃ yaxugüexü̃ca̱x. Natürü yexguma yexeraãcü duü̃xü̃güna nachúxãgu ga na taxúemaãma nüxü̃ yaxugüexü̃ca̱x ga nachiga rü yexeraãcü nüxü̃ nixugüeama. 37 Rü poraãcü naḇaixãchiãẽgü ga duü̃xü̃gü, rü ñanagürügü: —Meãma nanaxü i guxü̃ma rü woo ngauchi̱xẽgüxü̃ rü nayango̱xnamachi̱xẽgüxẽẽ, rü ngea̱xgüxü̃ rü nayadexagüxẽẽ —ñanagürügü.

Marcu 8

1 Rü wüxi ga ngunexü̃gu wenaxãrü naxca̱x naxĩtaque̱xe ga muxü̃ma ga duü̃xü̃gü, rü nüxü̃́ nataxuma ga norü õnagü. Rü Ngechuchu rü norü ngúexü̃güca̱x naca, rü ñanagürü nüxü̃: 2 —Choxü̃́ nangechaü̃tümüü̃gü i ñaã duü̃xü̃gü, erü marü tomaẽ̱xpü̱x i ngunexü̃ nuã chauxü̃tawa nangẽxmagü, rü nüxü̃́ nataxuma i norü õna. 3 —Rü ngẽxguma chi ngẽmaãcümare íchayamugügu, rü chi ngürüãchi namagu tá nayaturae, erü nümaxü̃gü rü yaxü̃wama ne naxĩ —ñanagürü. 4 Rü norü ngúexü̃gü rü nanangãxü̃gü, rü ñanagürügü: —¿Natürü ñuxãcü tá tanachibüexẽẽ i núma i ngextá taxúema íxãpataxü̃wa? —ñanagürügü. 5 Rü Ngechuchu nüxna naca, rü ñanagürü: —¿Ñuxre i pãũ pexü̃́ nangẽxma i pemax? —ñanagürü. Rü nümagü nanangãxü̃gü, rü ñanagürügü: —Toxü̃́ nangẽxma i 7 i pãũ —ñanagürügü. 6 Rü ñu̱xũchi ga Ngechuchu rü duü̃xü̃güxü̃ namu na ñaxtüanewa natogüxü̃ca̱x. Rü nanade ga yema 7 ga pãũ, rü Tupanana moxẽ naxã. Rü ñu̱xũchi inanabücu, rü norü ngúexü̃güna nanana. Rü nümagü rü duü̃xü̃güxü̃ nayanu. 7 Rü nüxü̃́ nayexma ta ga ñuxre ga choxnixãcügü. Rü Ngechuchu rü Tupanana moxẽ naxã, rü ñu̱xũchi norü ngúexü̃güxü̃ namu na iyanuãxü̃ca̱x. 8 Rü guxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü rü meãma nachibüe ñu̱xmata meã nüxü̃́ yangu. Rü yexguma rü ta 7 ga pexchi nanapagü namaã ga yema íyaxügüxü̃. 9 Rü yema duü̃xü̃gü ga yéma chibüexü̃ rü maneca 4000 nixĩ. Rü yemawena ga Ngechuchu rü duü̃xü̃güxü̃ ínimugü. 10 Rü ñu̱xũchi wüxi ga nguegu nixüe namaã ga norü ngúexü̃gü, rü Damanútaanewa naxũ. 11 Rü Ngechuchuxü̃tawa nangugü ga Parichéugü, rü inanaxügüe ga na namaã yaporagatanücüüxü̃. Rü nüxna nacagüe na nüxü̃ nüxü̃ nadauxẽẽxü̃ca̱x ga wüxi ga cua̱xruü̃ ga Tupanaãrü poramaã naxüxü̃, na yemaãcü nüxü̃ naxügüxü̃ca̱x, rü nüxü̃ nacua̱xgüxü̃ca̱x ngoxi aixcüma Tupana Nane yiĩxü̃. 12 Rü Ngechuchu rü poraãcü yaxna narüngü̃, rü ñanagürü: —¿Tü̱xcüü̃ i ñaã duü̃xü̃gü naxca̱x ínacagü i wüxi i cua̱xruü̃ i Tupanaãrü poramaã üxü̃? Rü aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü bai i wüxi i cua̱xruü̃ tá nüxü̃ chawe̱x —ñanagürü. 13 Rü yema ñaxguwena, rü nüxna yéma nixũ ga yema duü̃xü̃gü. Rü wenaxãrü nguegu nixüe rü naxtaxaarü tocutüwa naxũ. 14 Natürü ga norü ngúexü̃gü rü nüxü̃ inayarüngümaẽ ga norü õna na íyangegüxü̃, rü wüxixicatama ga pãũ nüxü̃́ nayexma ga nguewa. 15 Rü yexguma ga Ngechuchu rü nayaxucu̱xẽgü, rü ñanagürü nüxü̃: —¡Dücax, pexuãẽ naxca̱x i Parichéugüarü rü Erodearü pãũãrü puxẽẽruü̃! —ñanagürü. 16 Rü yema norü ngúexü̃gü rü inanaxügüe na nügümaã ñagüxü̃: —Ngẽma ñanagürü tüxü̃ erü tama tawemü ta ítingegü —ñanagürügü. 17 Natürü ga Ngechuchu rü nüxü̃ nacua̱xama na yema ñagüxü̃, rü yemaca̱x ñanagürü nüxü̃: —¿Tü̱xcüü̃ “Tangearü õnaã̱x”, ñaperügügü? ¿E̱xna ñu̱xma rü ta tama nüxü̃ pecua̱xgüéga rü tama nüxü̃ picua̱xãchitanü i ngẽmachiga? ¿E̱xna pexca̱x naxẽ i ngẽma? 18 Pema rü pexãxẽtügüchire̱x, ¿rü ñuxãcü i tama nüxü̃ pedauxü̃? Rü pexãxmachi̱xẽgüchire̱x, ¿rü ñuxãcü i tama nüxü̃ pexĩnüẽxü̃? ¿Rü e̱xna tama nüxna pecua̱xãchie ga yexguma chayamuxẽẽgu ga yema pãũ rü choxni? 19 —Rü yexguma yema 5000 ga duü̃xü̃güxü̃ chayanuxgu ga yema wüxime̱ẽ̱xpü̱x ga pãũ, ¿rü ñuxre ga pexchigü yiĩxü̃ ga napagücü ga yexguma penadexgu ga yema íyaxügüxü̃? —ñanagürü. Rü nümagü nanangãxü̃gü rü ñanagürügü: —Rü 12 ga pexchigü —ñanagürügü. 20 Rü ñu̱xũchi ñanagürü ta ga Ngechuchu: —Rü yexguma yema 4000 ga duü̃xü̃güxü̃ chayanuxgu ga yema 7 ga pãũ, ¿rü ñuxre ga pexchigü yiĩxü̃ ga napagücü ga yexguma penadexgu ga yema íyaxügüxü̃? —ñanagürü. Rü nanangãxü̃gü rü ñanagürügü: —7 ga pexchigü —ñanagürügü. 21 Rü yexguma rü ñanagürü nüxü̃: —¿Rü ñu̱xma rü ta taũtama nüxü̃ pecua̱xgüégaxü̃ na Parichéugücüma rü Erodecüma i chixexü̃chiga yiĩxü̃ i ngẽma pãũãrü puxẽẽruü̃gu pemaã chixuxü̃? —ñanagürü. 22 Rü yemawena rü Bechaídaarü ĩãnewa nangugü. Rü yéma Ngechuchuxü̃tawa nanagagü ga wüxi ga ngexetücü. Rü nüxü̃ naca̱a̱xü̃gü na nüxü̃ yangõgüxü̃ca̱x. 23 Rü Ngechuchu rü guma ngexetücüme̱xẽgu nayayauxãchi, rü ĩãneãrü yéamaxü̃ra nanaga. Rü yéma naxbü̱xágümaã nayawaixetüxẽẽ, rü ñu̱xũchi naxẽtügu ningõgü, rü nüxna naca ngoxi marü ṯacüxü̃ nadau. 24 Rü yexguma ga guma ngexetücü rü inanaxügü ga na yadauchixü̃. Rü ñanagürü: —Nüxü̃ chadau i duü̃xü̃gü i ñoma naĩgü i ixĩxü̃nerüü̃ ixĩgüxü̃ —ñanagürü. 25 Rü yexguma ga Ngechuchu rü wenaxãrü naxẽtügu ningõgü. Rü nüma ga guma yatü rü meãma inadawenü. Rü yemaãcü naxca̱x nitaane rü meãma naxca̱x nango̱x ga guxü̃ma. 26 Rü yemawena ga Ngechuchu rü napatawa nanamu. Rü namaã nüxü̃ nixu na tama ĩãneca̱x nataeguxü̃. 27 Rü yemawena rü Checharéa ga Piripuanewa yexmane ga ĩãnexãcügüwa naxũ ga Ngechuchu norü ngúexü̃gümaã. Rü namawa rü Ngechuchu rü norü ngúexü̃güna naca, rü ñanagürü nüxü̃: —¿Ñuxũ ñagüxü̃ i duü̃xü̃gü i chauchiga na texé chiĩxü̃ i chomax? —ñanagürü. 28 Rü norü ngúexü̃ nanangãxü̃gü rü ñanagürügü: —Nangẽxma i duü̃xü̃gü rü: “Cuáü̃ ya baiü̃xẽẽruü̃ quixĩ”, ñagüxü̃, rü togü i: “Ería quixĩ”, ñagüxü̃, rü togü rü: “Wüxi ga nuxcümaü̃cü ga Tupanaãrü orearü uruü̃ quixĩ”, ñagüxü̃ —ñanagürügü. 29 Rü yexguma Ngechuchu rü nüxna naca rü ñanagürü: —¿Rü pema i ñuxũ ñapegügüxü̃ choxü̃ na texé chiĩxü̃? —ñanagürü. Rü Pedru nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Cuma nixĩ i Cristu i Tupana cuxü̃ unetacü quiĩxü̃ —ñanagürü. 30 Rü yexguma ga Ngechuchu rü norü ngúexü̃güxü̃ namu na taxúemaãma nüxü̃ yaxugüexü̃ca̱x ga yema ore ga nachiga. 31 Rü yemawena rü Ngechuchu inanaxügü ga norü ngúexü̃gümaã nüxü̃ na yaxuxü̃ ga ṯacü tá nüxü̃ na üpetüxü̃. Rü ñanagürü nüxü̃: —Choma i Tupana Nane na duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃, rü poraãcü ngúxü̃ tá chinge. Rü choxü̃ tá naxoxgü i Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü i yaguã̱xgü, rü paigüarü ãẽ̱xgacügü, rü ngẽma ngúexẽẽruü̃gü i Moĩchéarü mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃. Rü tá choxü̃ nima̱xgü, natürü tomaẽ̱xpü̱x i ngunexü̃gu rü wena táxarü chamaxü̃ —ñanagürü. 32 Rü yema ore rü meãma namaã nanango̱xẽẽ. Natürü yexguma ga Pedru rü nüxĩca noxrüwama Ngechuchuxü̃ naga, rü inanaxügü ga na naxucu̱xẽãxü̃ na tama yemaãcü yadeaxü̃ca̱x. 33 Natürü ga Ngechuchu rü nadauegu, rü norü ngúexü̃güxü̃ nadawenü. Rü Pedruxü̃ nanga, rü ñanagürü: —¡Choxna ixũgachi, Pa Chatanáx! Cuma rü tama Tupana nagu rüxĩnüxü̃gu curüxĩnü, erü yatügü nagu rüxĩnüxü̃gumare nixĩ i curüxĩnüxü̃ —ñanagürü. 34 Rü yexguma ga Ngechuchu rü norü ngúexü̃güca̱x rü duü̃xü̃güca̱x naca. Rü ñanagürü nüxü̃: —Rü ngẽxguma texé chowe rüxũxchaü̃gu, ¡ẽcü nüxü̃ tarüxo i tümaãrü ngúchaü̃, rü ñoma wüxi i curucha ngĩxü̃ tayaxuxü̃rüü̃ namaã tapora i guxü̃ma i ngúxü̃ i chauxca̱x tingexü̃, rü chowe tarüxũ! 35 —Erü yíxema tügü maxẽchaxẽẽchaü̃xẽ rü tá tayu. Natürü yíxema chaugagu rü ore i mexü̃gagu yuxe, rü aixcüma tá tamaxü̃. 36 —¿Rü ṯacüwa nüxü̃́ namexü̃ ya yatü ega ngẽxguma nayauxãgu i guxü̃ma i ñoma i naãneãrü ngẽmaxü̃gü, natürü norü maxü̃ iyanatauxẽẽgu? 37 —Rü ngẽxgumarüü̃ ta, ¿rü ñuxre i dĩẽru iyangu na ngẽmamaã naxca̱x nataxexü̃ i norü maxü̃ i wüxi ya yatü? 38 —Rü ngẽxguma texé i ñaã duü̃xü̃gü i pecaduã̱xgüxü̃ i tama yaxõgüxü̃pe̱xewa chauxca̱x taxãnegu rü naxca̱x taxãnegu i chorü ore, rü choma i Tupana Nane i duü̃xü̃xü̃ na chiĩxü̃ rü tá ta tümaca̱x chaxãne i ngẽxguma Chaunatüarü poramaã rü norü orearü ngeruü̃gü i daxũcü̱̃ã̱x i üünegüxü̃maã wenaxãrü núma chaxũxgu.

Marcu 9

1 Rü yexgumarüü̃ ta ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü ñuxre i duü̃xü̃gü i nuã ngẽxmagüxü̃ rü tãũtáma nayu ñu̱xmatáta nüxü̃ nada̱u̱x na ñuxãcü ãẽ̱xgacü ya poracü na yiĩxü̃ ya Tupana —ñanagürü. 2 Rü 6 ga ngunexü̃guwena rü Ngechuchu rü wüxi ga ma̱xpǘnewa naxũ. Rü ínayagagü ga Pedru rü Chaü̃tiágu rü Cuáü̃xĩcatama. Rü yéma yema ngúexü̃güpe̱xewa naxüchicüü ga Ngechuchu. 3 Rü niy̱auracüü ga naxchiru rü nacómüxü̃chi. Rü nataxuma i yauxchiruxü̃ i nüxü̃ cuáxü̃ na ngẽmaãcü nacómüxẽẽãxü̃. 4 Rü nüxü̃ nadaugü ga Ería rü Moĩché ga yéma Ngechuchumaã idexagüxü̃. 5 Rü yexguma ga Pedru rü ñanagürü Ngechuchuxü̃: —Pa Ngúexẽẽruü̃x, namexẽchi nixĩ na nuã ingẽxmagüxü̃. Rü tá tanaxü ya tomaẽ̱xpü̱x ya düxenü, rü wüxi ya cuxca̱x, rü naĩ ya Moĩchéca̱x, rü naĩ ya Eríaca̱x —ñanagürü. 6 Rü yema na poraãcü naḇaixãchiãẽgüxü̃ca̱x ga yema ngúexü̃gü, rü yemaca̱x ga Pedru rü tama nüxü̃ nacua̱x ga na ñuxũ ñaxü̃. 7 Rü yexgumatama wüxi ga caixanexü̃ ínarüxĩ, rü natanügu nayanga̱i̱xema. Rü yema caixanexü̃wa inanaxũ ga wüxi ga naga ga ñaxü̃: —Daa nixĩ ya Chaune ya nüxü̃ changechaü̃xü̃chicü. ¡Rü naga pexĩnüẽ! —ñaxü̃. 8 Rü yexgumatama nügücüwagu ínadaueguãchitanü, rü taxúexü̃ma ga toguexü̃ nadaugü, rü Ngechuchuxü̃xĩcatama. 9 Rü yexguma ínaxĩgügu nawa ga guma ma̱xpǘne, rü Ngechuchu nüxna naxãga ga taxúemaãma na nüxü̃ yaxugüexü̃ ga yema yéma nüxü̃ nadaugüxü̃, ñu̱xmatáta yuwa ínadaxgu ga nümax. 10 Rü yemaca̱x ga yema ngúexü̃gü rü bexma nüxü̃ nacua̱xgü ga yema nüxü̃ nadaugüxü̃. Natürü nügüna nacagü ga ṯacüchiga na yiĩxü̃ ga: “Yuwa ínadaxgu”, ñaxü̃. 11 Rü ñu̱xũchi ga yema ngúexü̃gü rü Ngechuchuna nacagü, rü ñanagürügü: —¿Tü̱xcüü̃ i ngúexẽẽruü̃gü i ore i mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃ rü ñanagürügü: “Ería tá nixĩ ya nüxĩra cuxü̃pa núma ũcü?” ñanagürügü. 12 Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —Aixcüma nixĩ i Ería na nüxĩra núma naxũxü̃ na chauxü̃pa namexẽẽãxü̃ca̱x i guxü̃ma. ¿Natürü tü̱xcüü̃ i ore i ümatüxü̃wa i ñaxü̃: “Rü Tupana Nane ya duü̃xü̃xü̃ ixĩcü rü tá ngúxü̃ ninge, rü duü̃xü̃gü rü tá nüxü̃ naxoe”, ñaxü̃? 13 Natürü i choma rü pemaã nüxü̃ chixu, rü Ería rü marü núma naxũ. Natürü ga duü̃xü̃gü rü nümagü nanaxwa̱xegüxü̃ãcüma poraãcü chixri namaã nachopetü, yexgumarüü̃ ga ore ga ümatüxü̃wa nüxü̃ yaxuxü̃rüü̃ —ñanagürü. 14 Rü yexguma yema togü ga norü ngúexü̃gütanüwa nangugügu, rü yéma nüxü̃ nadaugü ga muxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga yema ngúexü̃güxü̃ íchomaẽguãchixü̃. Rü ñuxre ga ngúexẽẽruü̃gü ga Moĩchéarü mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃, rü yéma niporagatanücüü namaã ga yema ngúexü̃gü. 15 Rü yexguma Ngechuchuxü̃ nadaugügu ga yema muxü̃ma ga duü̃xü̃gü, rü poraãcü naḇaixãchiãẽgü. Rü guxü̃ma naxca̱x nibuxmü na nüxü̃ yanamoxẽgüxü̃ca̱x. 16 Rü nüma ga Ngechuchu rü nüxna naca, rü ñanagürü nüxü̃: —¿Ṯacü nixĩ i pema namaã naxca̱x ípiporagatanücüüxü̃? —ñanagürü. 17 Rü wüxi ga yema duü̃xü̃gü ga yéma yexmagüxü̃ rü nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Pa Ngúexẽẽruü̃x, nuã cuxca̱x tüxü̃ chaga ya chaune, erü tümawa nangẽxma i wüxi i ṉg̱oxo i tüxü̃ ngegaxẽẽxü̃. 18 —Rü ngextá ítangẽxmaxü̃wa rü ngẽxma tüxü̃ yaxüxgu rü waixü̃müãnegu tüxü̃ naña. Rü tarüchia̱x, rü tixü̃́xchapüta, rü ngẽxma tiyuãchi. Rü marü nüxü̃ chaca̱a̱xü̃ i curü ngúexü̃gü na tümawa ínata̱xüchiãxü̃ca̱x i ngẽma ṉg̱oxo, natürü tama nüxü̃́ inaxĩnü —ñanagürü. 19 Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Pa Duü̃xü̃gü i Tama Yaxõgüxü̃, ¿ñuxguratáta i pemaã chanuxmaxü̃ rü yaxna pemaã chaxĩnüxü̃? ¡Nuã penaga ya yima bucü! —ñanagürü. 20 Rü Ngechuchuxü̃tawa nanagagü ga guma bucü. Natürü yexguma Ngechuchuxü̃ nada̱u̱xgu ga yema ṉg̱oxo, rü guma bucüxü̃ naxü ga na yayuãchixẽẽãxü̃. Rü yexma ñaxtüanegu nayangu. Rü yexma nidixegugü, rü narüchia̱x. 21 Rü Ngechuchu rü guma bucünatüna naca, rü ñanagürü: —¿Rü ñuxgumama nixĩ ga naxca̱x inaxügüxü̃ ga yema? —ñanagürü. Rü guma bucünatü nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Nabuxgumamatama. 22 Rü muẽ̱xpü̱xcüna i ngẽma ṉg̱oxo rü üxüxetügu rü dexágu nanañaü̃xü̃ na ngẽmaãcü yamáãxü̃ca̱x. Rü ngẽmaca̱x ega cumaã nanguxü̃gu na ṯacü toxca̱x cuxüxü̃, ¡rü cuxü̃́ tangechaü̃tümüü̃gü, rü toxü̃ rüngü̃xẽẽ! —ñanagürü. 23 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —¿Rü tü̱xcüü̃ “ega chomaã nanguü̃xgu”, ñacurügü? Erü guxü̃ma natauxcha tümaca̱x ya yíxema yaxṍxẽ —ñanagürü. 24 Rü yexguma ga guma bucünatü rü tagaãcü ñatarügü: —Chayaxõ. ¡Choxü̃ rüngü̃xẽẽ na yexeraãcü chayaxõxü̃ca̱x! —ñatarügü. 25 Rü yexguma Ngechuchu nüxü̃ da̱u̱xgu na muxü̃ma ga duü̃xü̃gü marü yexma ngutaque̱xexü̃, rü nananga ga yema ṉg̱oxo. Rü ñanagürü nüxü̃: —Pa Ṉg̱oxo i Ngegaxẽẽruü̃ rü Ngauchi̱xẽxẽẽruü̃x, ¡choma cuxü̃ chamu na nawa ícuxũxũxü̃ ya daa bucü, rü tagutáma wena nagu cuyaxücuxü̃! —ñanagürü. 26 Rü yexguma ga yema ṉg̱oxo rü aita naxü, rü wenaxãrü guma bucüxü̃ niyuãchixẽẽ. Rü ñu̱xũchi nawa ínaxũxũ, rü ñoma nayuxuchixü̃rüü̃ yéma nanata̱x. Rü yemaca̱x ga muxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü ñanagürügü: —Marü nayuxuchi nixĩ —ñanagürügü. 27 Natürü ga Ngechuchu rü naxme̱xgu nayayauxãchi, rü ínanadaxẽẽ. Rü nüma ga guma bucü rü inachi. 28 Rü yemawena ga Ngechuchu rü wüxi ga ĩpatagu nayaxücu namaã ga norü ngúexü̃gü. Rü yéma nüxĩca nüxna nacagü, rü ñanagürügü nüxü̃: —Pa Corix, ¿tü̱xcüü̃ i toma rü taxuacüma ítanata̱xüchi i ngẽma ṉg̱oxo? —ñanagürügü. 29 Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Tama ngẽmaãcümare ítanata̱xüchi i ngẽmarüü̃ ixĩxü̃ i ṉg̱oxo. Natürü tanaxwa̱xe i Tupanana tanaxuaxü̃ na nüma ínata̱xüchiãxü̃ca̱x. Rü ngẽmaãcüxicatama nixĩ i ínaxũxũxü̃ —ñanagürü. 30 Rü yéma inaxĩãchi rü Gariréaanewa nachopetü. Natürü ga Ngechuchu rü tama nanaxwa̱xe ga texé nüxü̃ na cuáxü̃ ga na yéma nayexmaxü̃, yerü norü ngúexü̃güxü̃ ínangúexẽẽ. Rü ñanagürü nüxü̃: —Tupana Nane ya duü̃xü̃xü̃ ixĩcü, rü duü̃xü̃gü tá nayayauxgü rü tá nayama̱xgü. Natürü tomaẽ̱xpü̱x i ngunexü̃guwena rü táxarü namaxü̃ —ñanagürü. 32 Natürü ga nümagü rü tama meã nüxü̃ nacua̱xgü ga ṯacüchiga na yiĩxü̃ ga yema ore, rü namuü̃ẽ ga nüxna na nacagüexü̃. 33 Rü Capernáũãrü ĩãnewa nangugü. Rü yexguma ĩxwa nayexmagügu, rü Ngechuchu nüxna naca, rü ñanagürü: —¿Rü ṯacü nixĩ ga pegümaã naxca̱x piporagaetanüxü̃ ga namawa? —ñanagürü. 34 Natürü ga nümagü rü nangea̱xgümare, yerü ga namawa rü nachigagu nügümaã niporagaetanü ga texé tiĩxü̃ ga natanüwa rüyexeramaẽxẽ. 35 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ínarüto, rü nügüxü̃tawa naxca̱x naca ga yema 12 ga norü ngúexü̃gü, rü ñanagürü nüxü̃: —Rü ngẽxguma texé naxwa̱xegu na guxãẽ́tüwa na taxüxü̃, rü name nixĩ i noxri rü guxããrü ñaxtümaẽwa tügü taxüxẽẽ na guxããrü ngü̃xẽẽruü̃ tiĩxü̃ —ñanagürü. 36 Rü yemawena rü norü ngãxü̃tanügu nayachixẽẽ ga wüxi ga buxü̃. Rü ñu̱xũchi nachacüügu yayauxãchiãcüma ñanagürü: 37 —Rü texé ya chauégagu meã nayaxúxe i wüxi i buxü̃ i ñaãrüü̃, rü choxü̃ nixĩ i tayaxuxü̃. Rü texé ya choxü̃ yaxúxe, rü tama choxü̃xĩcatama tayaxu, natürü yima núma choxü̃ mucü ya Chaunatüxü̃ rü ta nixĩ i tayaxuxü̃ —ñanagürü. 38 Rü yexguma ga Cuáü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —Pa Ngúexẽẽruü̃x, nüxü̃ tadau ga wüxi ga yatü ga cuégagu ṉg̱oxogü íwoxü̃xü̃. Natürü toma nüxna tanachu̱xu ga yema, yerü tama tatanüxü̃ nixĩ ga nümax —ñanagürü. 39 Natürü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Tama name i nüxna na penachu̱xuxü̃. Erü texé ya chauégagu naxǘxe i wüxi i mexü̃ i Tupanaãrü poramaã üxü̃, rü taxucürüwama yixcama chixri chauchiga tidexa. 40 Erü texé ya tama taxchi aixe, rü tórü ngü̃xẽẽruü̃ tixĩ. 41 Rü texé ya woo wüxitama i pochiyuãcu i dexá pexna ãxẽ naxca̱x na chorü duü̃xü̃gü pixĩgüxü̃, rü aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü tá tüxü̃́ nangẽxma i tümaãrü ãmare —ñanagürü. 42 Rü ñanagürü ta: —Texé ya pecadugu nanguxẽẽ́xẽ i wüxi i ñaã buxü̃gü i choxü̃́ yaxõgüxü̃, rü tümaca̱x rü narümemaẽ chi nixĩ i noxtacüma wüxi ya nuta ya tacü tümanaxãwa tayangacuchi, rü ngẽmaãcü taxtüchiüwa tüxü̃ tayatáe. 43 —Rü ngẽxguma chi wüxi ya cuxme̱x pecadugu cuxü̃ nguxẽẽgu, rü name nixĩ i noxtacüma ícunadae. Erü narümemaẽ nixĩ i cuboxme̱xãcüma cunayaxu i curü maxü̃ na tama guxü̃ne ya cuxme̱x ya mexü̃nemaã nawa quita̱xcuchixü̃ca̱x ya yima üxü ya ṉg̱oxogü nagu poxcuene ya taguma ixoxü̃ne. 45 —Rü ngẽxguma chi wüxi ya cucutü pecadugu cuxü̃ nguxẽẽgu, rü name nixĩ i noxtacüma ícunadae. Erü narümemaẽ nixĩ i cubocutüãcüma cunayaxu i curü maxü̃ na tama guxü̃ne ya cucutü ya mexü̃nemaã nawa quita̱xcuchixü̃ca̱x ya yima üxü ya ṉg̱oxogü nagu poxcuene. 47 —Rü ngẽxguma chi wüxi ya cuxetü pecadugu cuxü̃ nguxẽẽgu, rü name nixĩ i noxtacüma ícunacaxüchi. Erü narümemaẽ nixĩ i wüxitama ya cuxetümaã Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa quixücu, na tama guxü̃ne ya cuxetü ya mexü̃nemaã nawa quita̱xcuchixü̃ca̱x ya yima üxü ya taguma ixoxü̃ne ya ṉg̱oxogü nagu poxcuene i ngextá õxmigü taguma íyuexü̃wa. 49 —Rü aixcüma ñoma õnawa yucüra nagüxü̃rüü̃ tá nixĩ na guxãtáma guxchaxü̃wa chopetüxü̃. 50 —Name ya yucüra. Natürü ngẽxguma chi nangeacagu, ¿rü ñuxãcü tá wenaxãrü naxããca? ¡Rü meã pegüna pedaugü na ñoma yucüra ya taguma iyarüngeacacürüü̃ na namexü̃ca̱x i perü maxü̃! ¡Rü meã pegümaã pemaxẽ! —ñanagürü.

Marcu 10

1 Rü yexguma ga Ngechuchu rü Capernáũãrü ĩãnewa inaxũãchi. Rü Yudéaanewa naxüpetü rü ñu̱xmata natü ga Yudáü̃ãrü tocutüwa nangu. Rü yéma rü wenaxãrü naxca̱x nangutaque̱xegü ga duü̃xü̃gü. Rü nüma rü inanaxügü ga na nangúexẽẽtaexü̃ guxü̃gurüü̃. 2 Rü ñuxre ga Parichéugü rü naxca̱x naxĩ ga na nüxü̃ yaxügüxü̃ca̱x yerü chixexü̃gu nananguxẽẽgüchaü̃. Rü yemaca̱x nüxna nacagüe, rü ñanagürügü: —¿Namexü̃ i cuxca̱x na wüxi ya yatü rü naxma̱xü̃ ínatáxü̃? —ñanagürügü. 3 Rü nüma nanangãxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —¿Rü ṯacü yiĩxü̃ ga Moĩché pexü̃ muxü̃? —ñanagürü. 4 Rü nümagü nanangãxü̃gü, rü ñanagürügü: —Moĩché nüxü̃ nixu ga na tama nachu̱xuxü̃ na wüxi ya yatü rü ínatámaxü̃, ega wüxi i popera i ta̱xgüpane ngĩxna naxãxgu —ñanagürügü. 5 Rü yexguma ga Ngechuchu rü nanangãxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —Rü yema na taxúegama na pexĩnüẽxü̃gagu nixĩ ga Moĩché ga tama pexna nachúãxü̃ ga pexma̱xü̃ na ípetáxü̃. 6 —Natürü noxriarü ügügu, rü Tupana nanaxü ga yatüxü̃ rü ngexü̃. 7 —Rü ngẽmaca̱x ya yatü rü tá nanatü rü naẽna nixũgachi na naxma̱xmaã inaxã́ũxü̃ca̱x. 8 —Rü ngẽmaãcü i ngẽma taxre rü ñoma wüxitama i duü̃xü̃rüü̃ tá nixĩgü. Rü marü tãũtáma taxre nixĩ, erü wüxi tátama nixĩ. 9 —Rü ngẽmaca̱x taxucürüwa texé nügüna tayaxĩgachixẽẽ i ngẽma taxre i Tupana nügüna mugüxü̃ —ñanagürü. 10 Rü yexguma marü ĩpatawa nangugügu, rü norü ngúexü̃gü rü wenaxãrü nüxna nacagüe naxca̱x ga yema. 11 Rü Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Rü yíxema tümama̱xü̃ ítáxe rü naĩ i ngemaã ãmaxẽ rü pecadu taxü ngĩmaã i ngẽma noxriü̃cü i tümama̱x. 12 —Rü ngẽxgumarüü̃ ta, ega wüxi i nge íta̱xtegu rü naĩ ya yatümaã naxãtegu, rü ngĩma rü ta pecadu ixü —ñanagürü. 13 Rü yéma Ngechuchuxü̃tawa tüxü̃ nagagü ta ga ñuxre ga buã̱xta na tüxü̃ yangõgügüxü̃ca̱x. Natürü ga yema norü ngúexü̃gü rü inanaxügüe ga tüxü̃ na yangagüxü̃ ga guxema tümaxãcüxegüxü̃ Ngechuchuxü̃tawa gagüxe. 14 Rü yexguma yemaxü̃ nada̱u̱xgu ga Ngechuchu, rü naãẽwa nangu̱x, rü ñanagürü nüxü̃: —Chanaxwa̱xe i chauxü̃tawa naxĩ i buxü̃gü. ¡Rü tãxṹ i nüxna penachu̱xuxü̃! Erü Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa rü tümaca̱x nixĩ ya yíxema ñaã buxü̃gürüü̃ taxuü̃ma i chixexü̃xü̃ icuáxe. 15 —Rü aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü texé ya tama wüxi i buxü̃rüü̃ Tupanaxü̃ yaxúxe na tümaãrü ãẽ̱xgacü yiĩxü̃ca̱x, rü tagutáma nagu taxücu i ngẽma naãne i Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa —ñanagürü. 16 Rü nüma rü tüxü̃ naganagütanü ga guxema buã̱xta, rü tümaẽrugügu naxüme̱xãcüma ñanagürü tüxü̃: —¡Tupana pexü̃ rüngü̃xẽẽ̱x! —ñanagürü. 17 Rü yexguma marü inaxũãchichaü̃gu ga Ngechuchu, rü yéma naxca̱x niña ga wüxi ga yatü. Rü nape̱xegu nayacaxã́pü̱xü, rü nüxna naca rü ñanagürü nüxü̃: —Pa Ngúexẽẽruü̃ ya mecüx, ¿ṯacü tá chaxüxü̃ na chanayaxuxü̃ca̱x i maxü̃ i taguma gúxü̃? —ñanagürü. 18 Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —¿Tü̱xcüü̃, “Mecü” ñacurügü choxü̃? Erü Tupanaxĩcatama nixĩ ya mecü ixĩcü, rü nataxuma i to. 19 Cuma rü marü nüxü̃ cucua̱x i Tupanaãrü mugü i ñaxü̃: “¡Tãũtáma cumáẽta, rü tãũtáma naĩ i ngemaã icupe, rü tãũtáma cungĩ́ta̱a̱x, rü tãũtáma doraxü̃ quixu i togüchiga, rü tãũtáma quidorata̱a̱x, rü tümaga naxĩnü ya cunatü rü cue!” ñaxü̃ —ñanagürü. 20 Rü yexguma ga guma yatü rü ñanagürü nüxü̃: —Pa Ngúexẽẽruü̃x, rü chorü bucümatama meã chanaxaure i guxü̃ma i ngẽma mugü i nüxü̃ quixuxü̃ —ñanagürü. 21 Rü yexguma ga Ngechuchu rü nüxü̃ nangechaü̃ãcüma nüxü̃ nadawenü, rü nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Rü wüxixicatama cuxü̃́ nataxu. ¡Rü íixũ, rü namaã yataxe i guxü̃ma i curü ngẽmaxü̃gü, rü ñu̱xũchi togü i ngearü ngẽmaxü̃ã̱xgüxü̃na naxã i ngẽma curü natanü! Rü ngẽmaãcü tá cuxü̃́ nangẽxma i cuchica i daxũguxü̃ i naãnewa. Rü ngẽmawena rü marü name i chowe curüxũ —ñanagürü. 22 Natürü nüma ga guma yatü rü nanaxi̱xãchiãẽ ga yexguma nüxü̃ naxĩnügu ga yema ore. Rü nangechaü̃ãcüma ínixũ, yerü namuxũchi ga norü yemaxü̃gü. 23 Rü Ngechuchu rü nüxü̃ nidaugüãchi, rü ñanagürü norü ngúexü̃güxü̃: —Naguxchaxüchi tá nixĩ na Tupana ãẽ̱xgacü íyiĩxü̃wa na yachocuxü̃ i ngẽma dĩẽruã̱xü̃chigüxü̃ —ñanagürü. 24 Rü naḇaixãchiãẽgü ga norü ngúexü̃gü namaã ga yema ore. Natürü ga Ngechuchu rü wenaxãrü namaã nüxü̃ nixu, rü ñanagürü: —Pa Chauxacügüx, ñuxãcü wüxi i guxchaxüchixü̃ nixĩ na Tupana ãẽ̱xgacü íyiĩxü̃wa na yaxücuxü̃ i wüxi i duü̃xü̃. 25 —Rü aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü ñoma wüxi i cameyu na taxucürüwama wüxi ya ucumaxẽtüwa naxüpetüxü̃ãrü yexera narüguxchamaẽ naxca̱x i wüxi i duü̃xü̃ i dĩẽruã̱xü̃chixü̃ na yaxücuxü̃ i ngextá Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa —ñanagürü. 26 Rü yexguma yemaxü̃ naxĩnüẽgu ga norü ngúexü̃gü, rü yexeraãcü naḇaixãchiãẽgü. Rü nügüna nacagüe, rü ñanagürügü: —¿Rü texé tá e̱xna tixĩ ya nayaxúxe i maxü̃ i taguma gúxü̃? —ñanagürügü. 27 Rü Ngechuchu rü nüxü̃ nadawenü, rü nanangãxü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —Yatügü rü taxuacüma nügü namaxẽẽ, natürü Tupanaãxü̃́ rü natauxcha i ngẽma, erü Tupanaca̱x rü nataxuma i ṯacü i guxchaxü̃ —ñanagürü. 28 Rü yexguma inanaxügü ga Pedru ga na yadexaxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —Toma rü marü yéma tanawogü ga guxü̃ma ga torü yemaxü̃gü na cuwe tarüxĩxü̃ca̱x —ñanagürü. 29 Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü texé ya chaugagu rü ore i maxẽxẽẽruü̃gagu tümapatana, rü e̱xna tümaẽneẽgüna, rü e̱xna tümaẽya̱xgüna, rü e̱xna tümaẽna, rü e̱xna tümanatüna, rü e̱xna tümaxãcügüna, rü e̱xna tümaãnegüna ngẽ́ma ixũxẽ, rü tá tanayaxu i tümaãrü natanü. Rü aixcüma ñu̱xma i ñoma i naãnewa rü tá tanayaxu i 100 e̱xpü̱xcüna ya tümapatagü, rü tümaẽneẽgü, rü tümaẽya̱xgü, rü tümaẽgü, rü tümaxãcügü, rü tümaãnegü. Natürü ngẽxgumarüü̃ tá ta tanayaxu i ngúxü̃gü i togü tá tüxü̃ ingexẽẽgüxü̃. Natürü yixcamaxü̃ra i daxũguxü̃ i naãnewa rü tá tanayaxu i maxü̃ i taguma gúxü̃. 31 —Natürü muxü̃ma i nümaxü̃ i ñu̱xma ñoma i naãnewa duü̃xü̃gü wixpe̱xewa ügüxẽẽxü̃, rü daxũguxü̃ i naãnewa rü Tupana tá wixweama nanaxügüxẽẽ. Rü muxü̃ma i nümaxü̃ i ñu̱xma ñoma i naãnewa duü̃xü̃gü wixweama ügüxẽẽxü̃, rü daxũguxü̃ i naãnewa rü Tupana tá wixpe̱xewa nanaxügüxẽẽ —ñanagürü. 32 Rü Yerucharéü̃waama naxĩ. Rü nüma ga Ngechuchu rü norü ngúexü̃güpe̱xegu nixũ. Rü nümagü rü naḇaixãchiãẽgü, rü yema togü ga duü̃xü̃gü ga wixweama ãgüxü̃ rü namuü̃ẽ. Rü Ngechuchu rü wenaxãrü noxrüwama naxca̱x naca ga yema 12 ga norü ngúexü̃gü. Rü inanaxügü ga namaã nüxü̃ na yaxuxü̃ ga ṯacü tá nüxü̃ na üpetüxü̃. 33 Rü ñanagürü nüxü̃: —Pema nüxü̃ pecua̱x na marü ingaicaxü̃ na Yerucharéü̃wa ingugüxü̃. Rü ngẽ́ma rü duü̃xü̃gü rü tá chixri chomaã nachopetü. Rü paigüarü ãẽ̱xgacügü rü ngúexẽẽruü̃gü i ore i mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃na tá choxü̃ naxuaxü̃gü. Rü nümagü rü tá chomaã nanaxuegugü na chayuxü̃, rü tá ngẽma Dumacü̱̃ã̱xgüna choxü̃ namugü. 34 Rü ngẽmagü tá nixĩ i chaugu idauxcüraü̃güxü̃. Rü tá choxna nacuaixgüe, rü tá choxna nanac̱uaixcagü, rü tá choxü̃ nayuxẽẽgü. Natürü tomaẽ̱xpü̱x i ngunexü̃guwena táxarü chamaxü̃ —ñanagürü. 35 Rü Ngechuchuca̱x naxĩ ga Chaü̃tiágu rü Cuáü̃ ga Zebedéu nanegü, rü ñanagürügü nüxü̃: —Pa Ngúexẽẽruü̃x, tanaxwa̱xe i toxca̱x cunaxü i ngẽma ngü̃xẽẽ i naxca̱x tá cuxna tac̱axü̃ —ñanagürügü. 36 Rü nüma rü nüxna naca, rü ñanagürü: —¿Ṯacü nixĩ i penaxwa̱xexü̃ na pexca̱x chanaxüxü̃? —ñanagürü. 37 Rü ñanagürügü: —Rü ngẽxguma ãẽ̱xgacüxü̃ quingucuchigu, rü tanaxwa̱xe na wüxie i toma rü curü tügünecüwawa tarütoxü̃, rü togue i curü ṯoxwecüwawa —ñanagürügü. 38 Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —Pema rü tama nüxü̃ pecua̱x na ṯacüca̱x ípec̱axü̃. ¿Rü pexü̃́ chi natauxchaxü̃ i na peyaxaxüxü̃ i ngẽma axexü̃ i üxchiüxü̃ i choma tá chixaxüxü̃? ¿Rü namaã chi peporaexü̃ i ngẽma ngúxü̃ i tá chingexü̃? —ñanagürü. 39 Rü nümagü nanangãxü̃gü rü ñanagürügü: —Ngẽmáãcü, namaã tá taporae —ñanagürügü. Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —Aixcüma tá nixĩ i chauxrüü̃ peyaxaxüxü̃ i ngẽma axexü̃ i üxchiüxü̃ rü chauxrüü̃ ngúxü̃ na pingegüxü̃. 40 —Natürü ngẽma chorü tügünecüwawa rü chorü ṯoxwecüwawa na perütogüxü̃ca̱x, rü tama cho̱xme̱xwa nangẽxma na pexna chanaxãxü̃, erü Chaunatü tá tüxna nanaxã ya yíxema tümaca̱x íyiĩxẽ —ñanagürü. 41 Rü yexguma yemaxü̃ naxĩnüẽgu ga yema togü ga 10 ga ngúexü̃gü, rü Chaü̃tiágumaã rü Cuáü̃maã nanuẽ. 42 Natürü Ngechuchu naxca̱x naca rü ñanagürü nüxü̃: —Pema nüxü̃ pecua̱x i togü i nachiü̃ãnegüwa rü nangẽxmagü i ãẽ̱xgacügü i nügü nacua̱xgügu na namexü̃ na nuãcü namuãxü̃ i norü duü̃xü̃gü. Rü ngẽma ãẽ̱xgacügü i taxü̃gü rü norü duü̃xü̃güarü yora nügü nixĩgüxẽẽ. 43 —Natürü tãũtáma ngẽmaãcü nixĩ i petanüwa. Erü ngẽxguma texé naxwa̱xegu na guxããrü yexera na tiĩxü̃ i petanüwa, rü name nixĩ i noxri rü guxããrü ngü̃xẽẽruü̃ na tiĩxü̃. 44 —Rü ngẽxguma chi texé i petanüwa naxwa̱xegu na tümamücügüeru na tiĩxü̃, rü name nixĩ i noxri rü guxü̃ma i tümamücügüarü ngü̃xẽẽruü̃ na tiĩxü̃. 45 —Rü woo i choma i Tupana Nane na duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃, rü tama togü choxü̃ rüngü̃xẽẽxü̃ca̱x nixĩ i núma chaxũxü̃. Natürü núma chaxũ na duü̃xü̃güxü̃ charüngü̃xẽẽxü̃ca̱x rü naxca̱x ichanaxãxü̃ca̱x i chorü maxü̃, na ngẽmaãcü chanaxütanüxü̃ca̱x na norü pecadugüna ínanguxü̃xü̃ca̱x i muxü̃ma i duü̃xü̃gü —ñanagürü. 46 Rü Yericúarü ĩãnewa nangugü. Rü Ngechuchuwe narüxĩ ga norü ngúexü̃gü rü muxü̃ma ga togü ga duü̃xü̃gü. Rü yexguma guma ĩãneãrü gu̱xwa nangugüchaü̃gu ga nüxna na ínachoxü̃xü̃, rü yéma namacüwawa narüto ga wüxi ga ngexetücü ga Bartiméũgu ãẽ́gacü ga Timéũ nane. 47 Rü yexguma guma ngexetücü nüxü̃ ĩnügu ga Ngechuchu ga Nacharétucü̱̃ã̱x na yiĩxü̃ ga guma yéma üpetücü, rü inanaxügü ga poraãcü aita na naxüxü̃, rü: —Pa Ngechuchu ya Dabítanüxü̃x, ¡cuxü̃́ changechaü̃tümüü̃! —ñanagürü. 48 Natürü muxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü rü ínanangaxüchigüama ga na iyanangeáxü̃ca̱x. Natürü ga nüma rü yexeraãcü aita naxüama, ñaxü̃maã: —Pa Dabítanüxü̃x, ¡cuxü̃́ changechaü̃tümüü̃! —ñaxü̃maã. 49 Rü yexguma ga nüma ga Ngechuchu rü inayachiãchi, rü ñanagürü: —¡Naxca̱x peca! —ñanagürü. Rü guma ngexetücüca̱x nacagü, rü ñanagürügü: —¡Nataãẽ rü inachi! Rü cuxca̱x nixĩ i nac̱axü̃ —ñanagürügü. 50 Rü guma ngexetücü rü yexacü nanaña ga norü gáuxü̃chiru. Rü inayuxnagü rü Ngechuchuca̱x nixũ. 51 Rü Ngechuchu nüxna naca, rü ñanagürü nüxü̃: —¿Ṯacü nixĩ i cunaxwa̱xexü̃ na cuxca̱x chanaxüxü̃? —ñanagürü. Rü nüma ga guma ngexetücü, rü nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Pa Ngúexẽẽruü̃x, chanaxwa̱xe na chidauchixü̃ —ñanagürü. 52 Rü yexguma ga Ngechuchu, rü ñanagürü nüxü̃: —¡Ẽcü, íixũ! Rü marü cuxca̱x nitaane erü cuyaxõ —ñanagürü. Rü yexgumatama ga guma ngexetücü rü nidauchi, rü Ngechuchuwe narüxũ ga namawa.

Marcu 11

1 Rü marü Yerucharéü̃ãrü ngaicamana nangugü ga Oríbunecüarü Ma̱xpǘneãrü ngaicamana yexmagüne ga ĩãnexãcügü ga Bechagué rü Betániã. Rü yexguma yéma nangugügu, rü Ngechuchu nanamu ga taxre ga norü ngúexü̃gü. 2 Rü ñanagürü nüxü̃: —¡Gua tórü to̱xma̱xtawa ngẽxmane ya ĩãnexãcüwa pexĩ! Rü ngẽxguma nawa pengugügu, rü ngẽxma tá nüxü̃ peyangau i wüxi i cowaruxacü i ngẽxma ngaxü̃xü̃ i taguma texé natagu aunagüxü̃. ¡Rü peyawẽxü̃ rü nuã penaga! 3 —Rü ngẽxguma texé pexna caxgu na ṯacüca̱x peyawẽxü̃xü̃ i ngẽma cowaruxacü, ¡rü tümamaã nüxü̃ pixu rü ñapegügü: “Torü Cori nanaxwa̱xe, rü ñu̱xma tátama nanataeguxẽẽ”, ñapegügü! 4 Rü yéma naxĩ. Rü yexma namacüwagu nüxü̃ nayangaugü ga yema cowaruxacü ga wüxi ga ĩpataa̱xü̃tagu ngaxü̃xü̃. 5 Rü ñuxre ga duü̃xü̃gü ga yéma yexmagüxü̃ rü nüxna nacagüe, rü ñanagürügü: —¿Ṯacü ípexüe? ¿Rü tü̱xcüü̃ peyawẽxü̃ i ngẽma cowaruxacü? —ñanagürügü. 6 Rü nümagü ga yema ngúexü̃gü, rü yema ore ga Ngechuchu namaã nüxü̃ ixuxü̃ãcü nanangãxü̃gü. Rü yemaca̱x tama nüxna nanachu̱xgü. 7 Rü natagu nanac̱ẖagümü ga naxchirugü. Rü yemaãcü Ngechuchuxü̃tawa nanagagü. Rü nüma ga Ngechuchu rü natagu naxaunagü. 8 Rü muxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü naxchirumaãtama nanac̱ẖamagü. Rü togü rü naĩxã́tügü ga naãnewa nadaü̃xü̃maã nayac̱ẖamagü. 9 Rü yema duü̃xü̃gü ga nape̱xegu ãgüxü̃ rü yema togü ga wixweama ãgüxü̃, rü tagaãcü ñanagürügü: —¡Cuxü̃ tataxẽẽgü! ¡Rü namexẽchi ya yima Tupanaẽ́gagu núma ũcü! 10 ¡Rü namexẽchi ya yima ãẽ̱xgacü ya núma ngucü yexgumarüü̃ ga nuxcümaü̃cü ga tanatü ga Dabí ãẽ̱xgacü ixĩxgurüü̃! ¡Rü cuxü̃ tataxẽẽgü, Pa Tonatü ya Daxũgucü! —ñanagürügü. 11 Rü Yerucharéü̃gu naxücu ga Ngechuchu, rü tupauca ga taxü̃neca̱x nixũ. Rü meãma guxü̃wama inanadauaxü̃ne. Rü ñu̱xũchi yema norü 12 ga ngúexü̃gümaã Betániããrü ĩãneca̱x nataegu, yerü marü nayáuane. 12 Rü moxü̃ãcü yexguma Betániãwa inaxĩãchigu ga Ngechuchu rü nataiya. 13 Rü yaxü̃gu nüxü̃ nadau ga wüxi ga ori̱x ga iguera ga ãã́tüxü̃. Rü nüma ga Ngechuchu rü naxca̱x nixũ na íyadauãxü̃ca̱x rü ngoxi nayexma̱x ga norü o. Natürü yexguma naxü̃tawa nanguxgu, rü taxuü̃ma inayangau, rü naã́tüxü̃xĩcatama, yerü tauta norü owa nangu. 14 Rü yexguma rü ñanagürü igueraxü̃: —¡Tagutáma texé wena cuxü̃ tamúãrü oõx! —ñanagürü. Rü norü ngúexü̃gü rü nüxü̃ naxĩnüẽ ga yema. 15 Rü yexguma Yerucharéü̃wa nangugügu, rü Ngechuchu rü tupauca ga taxü̃negu naxücu. Rü inanaxügü ga na ínawoxü̃ãxü̃ ga yema yéma ṯacümaã taxegüxü̃ rü naxca̱x taxegüxü̃. Rü nanawoegu ga norü mechagü ga yema duü̃xü̃gü ga yéma dĩẽrumaã taxegüxü̃ rü muxtucumaã taxegüxü̃. 16 Rü nanachu̱xu ga texé ṯacü na yéma ngepetüxü̃ tupauca ga taxü̃nemachiawa. 17 Rü inanaxügü ga na nangúexẽẽtaexü̃, rü ñanagürü: —Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa rü ñanagürü: “Chopata rü guxü̃ma i nachiü̃ãnecü̱̃ã̱xgüarü yumüxẽpataü̃gu tá naxãẽ́ga”, ñanagürü. Natürü pema rü ngĩ́ta̱a̱xgüxü̃pataü̃ peyaxĩxẽẽ —ñanagürü. 18 Natürü yexguma yemaxü̃ naxĩnüẽgu ga paigüarü ãẽ̱xgacügü rü ngúexẽẽruü̃gü ga Moĩchéarü mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃, rü inanaxügüe ga naxca̱x na nadaugüxü̃ ga ñuxãcü Ngechuchuxü̃ na yama̱xgüxü̃. Yerü nüxü̃ namuü̃ẽ, yerü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü yema norü ngu̱xẽẽtaemaã nataãẽgü. 19 Natürü yexguma marü nayáuanegu, ga Ngechuchu rü norü ngúexü̃gümaã nüxna ínixĩ ga guma ĩãne. 20 Rü moxü̃ãcü pa̱xmama rü igueraxü̃tawa nachopetü. Rü yéma nüxü̃ nadaugü ga na naṉ̃exẽxü̃ ñu̱xmata naxchúma̱xãwa nangu. 21 Rü yexguma ga Pedru rü nüxna nacua̱xãchi ga yema ĩneãcü ngupetüxü̃, rü ñanagürü Ngechuchuxü̃: —Pa Ngúexẽẽruü̃x, dücax i iguera ga chixexü̃ namaã cuxueguxü̃, rü marü narüṉ̃exẽ —ñanagürü. 22 Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü: —¡Nüxü̃́ peyaxõgü ya Tupana! 23 —Rü aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü ngẽxguma chi wüxie daa ma̱xpǘnexü̃ tamuxgu na yaxũgachixü̃ca̱x rü taxtü i taxü̃chiüwa nügü na yatáexü̃ca̱x, rü chi pega naxĩnü, ega aixcüma peyaxõgüãcüma nüxü̃ ngẽma ñapegügu. 24 —Rü ngẽmaca̱x pemaã nüxü̃ chixu rü guxü̃ma i ṯacü i naxca̱x ípec̱axü̃ i perü yumüxẽwa, rü name nixĩ na peyaxõgüxü̃ na marü penayaxuxü̃, rü aixcüma tá penayaxuxü̃. 25 —Rü ngẽxguma peyumüxẽgügu, natürü nangẽxmagu i ṯacüca̱x texémaã na penuẽxü̃, ¡rü tüxü̃́ nüxü̃ pengechaü̃! na Penatü ya daxũgucü rü ta pexü̃́ nüxü̃ nangechaü̃xü̃ca̱x i perü pecadugü. 26 —Natürü ngẽxguma pema tama tüxü̃́ nüxü̃ pengechaü̃gügu, rü Penatü ya daxũgucü rü tá ta tãũtáma pexü̃́ nüxü̃ nangechaü̃ —ñanagürü. 27 Rü yemawena rü Yerucharéü̃ca̱x nawoegu. Rü yexguma Ngechuchu rü tupauca ga taxü̃negu yaxũgüchigüyane, rü naxca̱x naxĩ ga paigüarü ãẽ̱xgacügü, rü ngúexẽẽruü̃gü ga Moĩchéarü mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃, rü togü ga ãẽ̱xgacügü ga yaguã̱xgü. 28 Rü nüxna nacagüe, rü ñanagürügü: —¿Texéarü mugagu nixĩ i cunaxüxü̃ i ngẽma núma cuxüxü̃? ¿Rü texé cuxü̃ tamu na cunaxüxü̃ca̱x i ngẽma? —ñanagürügü. 29 Rü yexguma ga Ngechuchu rü nanangãxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —Choma rü tá ta pexna chaca, rü ngẽxguma choxü̃ pengãxü̃gu i ngẽma pexna naxca̱x chac̱axü̃, rü choma rü tá ta pemaã nüxü̃ chixu na texé choxü̃ muxü̃ na chanaxüxü̃ca̱x i ngẽma. ¿Rü texé tanamu ga Cuáü̃ na duü̃xü̃güxü̃ ínabaiü̃xẽẽxü̃ca̱x? ¿Rü Tupana yiĩxü̃ ga namucü rü e̱xna duü̃xü̃gümare? —ñanagürü. 31 Rü yexguma ga nümagü rü inanaxügüe ga nügümaã na yaporagatanücüüxü̃, rü ñanagürügü: —Rü ngẽxguma chi: “Tupana núma nanamu”, ñagügügu, rü nüma rü chi ñanagürü tüxü̃: “¿Tü̱xcüü̃ ga tama nüxü̃́ peyaxõgüxü̃?” ñanagürü chi tüxü̃. 32 ¿Rü ñuxũcürüwa rü: “Yatügümare núma nanamu”, ñatarügügü tá? Rü yema ñanagürügü yerü duü̃xü̃güxü̃ namuü̃ẽ. Yerü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü nayaxõgü rü aixcüma Tupana nanamu ga Cuáü̃ na nüxü̃ yaxuxü̃ca̱x ga norü ore. 33 Rü yemaca̱x Ngechuchuxü̃ nangãxü̃gü, rü ñanagürügü: —Tama nüxü̃ tacua̱x ga texé núma na namuxü̃ ga Cuáü̃ ga baiü̃xẽẽruü̃ —ñanagürügü. Rü yexguma ga Ngechuchu rü nanangãxü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —Choma rü ta tãũtáma pemaã nüxü̃ chixu na texé choxü̃ muxü̃ na chanaxüxü̃ i ngẽma choxna naxca̱x pec̱axü̃ —ñanagürü.

Marcu 12

1 Rü Ngechuchu rü inanaxügü ga ore ga cua̱xruü̃gügu ixuxü̃maã na nangúexẽẽtaexü̃. Rü ñanagürü nüxü̃: —Nayexma ga wüxi ga yatü ga norü naãnegu ubanecü ücü. Rü ínanapoxegu, rü nanaxü ga wüxi ga ubaarü yauxtüxü̃xü̃chica, rü wüxi ga dauxü̃taechica na meã nüxna nadauxü̃ca̱x ga guxü̃ma. Rü ñu̱xũchi ñuxre ga puracütanüxü̃na nüxü̃ nadauxẽẽ. Rü namaã nanamexẽẽ na ngãxü̃gu namaã ngĩxü̃ yatoyexü̃ca̱x ga yema ubatanü. Rü ñu̱xũchi ga yema naãneãrü yora rü to ga nachiü̃ãnewa naxũ. 2 —Rü yexguma nawa nanguxgu ga na yadauxü̃ ga yema ubagü, rü guma yatü rü yéma puracütanüxü̃güxü̃tawa nanamu ga wüxi ga norü duü̃xü̃xü̃ na naxca̱x íyac̱axü̃ca̱x ga yema ubagü ga nüxna üxü̃. 3 —Natürü yema puracütanüxü̃gü rü nayayauxgü, rü nanac̱uaixgü ga guma yatüarü duü̃xü̃. Rü taxuü̃ma ga ubagü nüxna naxãgü, rü yemaãcü ínayamugü. 4 —Rü yexguma ga guma yatü rü to ga norü duü̃xü̃xü̃ yéma namu. Natürü ga guma rü nayama̱xẽrugü, rü namaã naguxchigagü. 5 —Rü yexguma rü to ga norü duü̃xü̃xü̃ yéma namu. Natürü nayama̱xgü. Rü yemawena, rü yéma nanamugü ga muxü̃ma ga togü ga norü duü̃xü̃gü. Natürü ga yema puracütanüxü̃gü rü nayac̱uaixgü ga ñuxre, rü togü rü nanadai. 6 —Rü yexguma rü nüxü̃́ ínayaxü ga nanexü̃chi ga poraãcü nüxü̃ nangechaü̃cü. Rü düxwa guma nanexü̃ yéma namu, yerü nüma nagu naxĩnügu rü chi nanega naxĩnüẽ ga yema puracütanüxü̃gü. 7 —Natürü yexguma guma cori nanexü̃ nadaugügu ga yema puracütanüxü̃gü, rü nügümaã ñanagürügü: “Ngẽmaãrü tá nixĩ i ñaã naãne i yixcama. ¡Rü ngĩxã tayama̱xgü na tóxrü na yiĩxü̃ca̱x!” ñanagürügü. 8 —Rü yemaãcü nayayauxgü, rü nayama̱xgü. Rü yema ubanecüpechinüwa nayata̱xgü ga naxü̃ne. 9 —Rü ñu̱xma rü pexna chaca, ¿pexca̱x rü ṯacü tá naxü ya yima ubanecüarü yora namaã i ngẽma puracütanüxü̃gü i chixexü̃gü? Rü dücax, rü ngẽ́ma tá naxũ, rü tá nanadai i ngẽma puracütanüxü̃gü, rü togüna tá nanaxã i ngẽma ubanecü. 10 —¿Taguma e̱xna nawa pengúe i Tupanaãrü ore i ümatüxü̃? Erü ngẽmawa rü ñanagürü: “Rü yima nuta ya mecü ya ĩãrü üruü̃gü nüxü̃ oechirécü, rü ñu̱xma rü yimatama nixĩ ya Tupana nüxĩra yaxücuchicü na namaã inaxügüãxü̃ca̱x ya ĩpata. 11 Rü tórü Cori ya Tupana nixĩ ga naxücü ga yema, rü ñu̱xma rü namexẽchi i taxca̱x”, ñanagürü i ngẽma ore. 12 Rü yexguma ga yema paigüarü ãẽ̱xgacügü, rü ngúexẽẽruü̃gü ga Moĩchéarü mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃, rü togü ga ãẽ̱xgacügü ga yaguã̱xgü, rü Ngechuchuxü̃ niyauxgüchaü̃. Yerü nüxü̃ nacua̱xgü ga nachiga na yiĩxü̃ ga yema ore ga cua̱xruü̃gu yaxuxü̃. Natürü duü̃xü̃güxü̃ namuü̃ẽ rü yemaca̱x taxuü̃ma namaã naxüe. Rü nüxna yéma ínixĩmare. 13 Rü yexguma ga yema ãẽ̱xgacügü rü Ngechuchuxü̃tawa nanamugü ga ñuxre ga norü duü̃xü̃gü ga Parichéugü rü Erodetanüxü̃gü na nüxna yacagüexü̃ca̱x, rü ngoxi ṯacü rü chixexü̃ ga dexamaã nüxü̃ nangãxü̃ na yemaãcü ãẽ̱xgacügüxü̃tawa na íyaxuaxü̃güãxü̃ca̱x. 14 Rü nümagü rü naxü̃tawa naxĩ, rü ñanagürügü nüxü̃: —Pa Ngúexẽẽruü̃x, nüxü̃ tacua̱x rü aixcüma nixĩ i ngẽma nüxü̃ quixuxü̃ i ore. Rü tama duü̃xü̃gügamare cuxĩnü, erü tama norü düxétüxü̃negu cudawenü, natürü nacüma nixĩ i cungugüxü̃. Rü aixcüma cunangúexẽẽ i duü̃xü̃gü na Tupana naxwa̱xexü̃ãcüma namaxẽxü̃ca̱x. ¡Tomaã nüxü̃ ixu! Rü ngẽma dĩẽru ya ãẽ̱xgacü ya tacü ya Dumacü̱̃ã̱x totanüwa ngĩxü̃ yauxchaü̃cü ¿rü namexü̃ yiĩxü̃ na nüxna ngĩxü̃ taxãxü̃, rü e̱xna tama? —ñanagürügü. 15 Natürü ga Ngechuchu rü nüxü̃ nacua̱xama ga na chixexü̃gu namaã naxĩnüẽxü̃ ga yema duü̃xü̃gü woo meã namaã na yanadexagüxü̃. Rü yemaca̱x ñanagürü nüxü̃: —¿Tü̱xcüü̃ chixexü̃gu choxü̃ penguxẽẽchaü̃xü̃? ¡Nuã ngĩxü̃ pinge i wüxitachinü i dĩẽru na ngĩxü̃ chadauxü̃ca̱x! —ñanagürü. 16 Rü yéma naxü̃tawa ngĩxü̃ nangegü ga wüxitachinü ga dĩẽru. Rü Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —¿Texéchicüna̱xã rü texééga nixĩ i ngĩgu üxü̃? —ñanagürü. Rü nümagü nanangãxü̃gü, rü ñanagürügü: —Dumacü̱̃ã̱x ya ãẽ̱xgacü ya tacüchicüna̱xã nixĩ —ñanagürügü. 17 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —¡Ãẽ̱xgacüna ngĩxü̃ pexã i ngẽma ãẽ̱xgacüarü ixĩcü, rü Tupanana ngĩxü̃ pexã i ngẽma Tupanaãrü ixĩcü! —ñanagürü. Rü yexguma yema orexü̃ naxĩnüẽgu, rü namaã naḇaixãchiãẽgü. 18 Rü yemawena rü Ngechuchuxü̃tawa ínayadaugü ga ñuxre ga Chaduchéugü. Rü nümagü nixĩ i nüxü̃ yaxugüexü̃ na tagutáma wena namaxẽxü̃ i yuexü̃. Rü yemaca̱x Ngechuchuna nayacagüe, rü ñanagürügü: 19 —Pa Ngúexẽẽruü̃x, Moĩchéarü mugüwa rü ñanagürü: “Rü ngẽxguma wüxi ya yatü naxma̱x ngexacüyane nayu̱xgu, rü name nixĩ i naẽneẽtama ngĩmaã naxãma̱x i ngẽma yutecü i naxü̃ma̱x, na ngẽmaãcü naxãxãcüxü̃ca̱x ya naẽneẽ ga marü yucü”, ñanagürü ga yema ore. 20 —Dücax, nayexma ga 7 ga nügüeneẽgü. Rü naxãma̱x ga guma yacü, natürü tauta naxãxãcüyane nayu. 21 —Rü yexguma ga naĩ ga naẽneẽ nüxĩ ngĩmaã naxãma̱x ga yema ngecü, natürü guma rü ta nayu rü nangexacü. Rü yexguma ga guma norü tomaẽ̱xpü̱x ga naẽneẽ nüxĩ ngĩmaã naxãma̱x, natür ü yexgumarüü̃tama nüxü̃ nangupetü. Rü yemaãcü, gucüma ga guma 7 ga nügüeneẽ rü ngĩmaã naxãma̱x ga yema nge. Rü gucüma nayue tauta naxãxãcüyane. Rü düxwa ngĩma rü ta iyu ga yema nge. 23 —Rü dücax, ngẽxguma yuexü̃ wena maxẽgu, ¿rü ngexcürüücü naxma̱x tá iyixĩ i ngẽma nge? Yerü gucüma ga guma 7 ga nügüeneẽgü ngĩmaã naxãma̱x —ñanagürügü. 24 Rü yexguma ga Ngechuchu rü nanangãxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —Pema rü ípetüe erü tama nüxü̃ pecua̱x i Tupanaãrü ore i ümatüxü̃, rü tama nüxü̃ pecua̱x i ñuxãcü na naporaxü̃ ya Tupana. 25 —Rü ngẽxguma yuexü̃ wena maxẽgu, rü taxúetáma tixãma̱xgü rü e̱xna tixãtegü. Erü daxũcü̱̃ã̱x i Tupanaãrü orearü ngeruü̃gürüü̃ tá tixĩgü i ngẽxguma. 26 —Pema choxna peca i yuexü̃ãrü dagüchiga. ¿Natürü tama e̱xna nawa pengúe i Tupanaãrü ore ga Moĩché ümatüxü̃ ga naĩxãcü ga íiy̱auxratanünechigaxü̃ íyaxuxü̃wa? Erü yema orewa rü Moĩchéxü̃ ñanagürü ga Tupana: “Choma nixĩ i Abráü̃ãrü Tupana, rü Ichaáarü Tupana, rü Acobuarü Tupana”, ñanagürü. 27 —Rü ngẽma orewa nüxü̃ tacua̱x rü Tupana rü maxẽxü̃ãrü Tupana nixĩ rü tama yuexü̃ãrü nixĩ, erü nape̱xewa rü taxúema tayu. Rü ngẽmaãcü i pema rü poraãcü ípetüe —ñanagürü. 28 Rü wüxi ga ngúexẽẽruü̃ ga Moĩchéarü mugüwa ngu̱xẽẽtaexü̃, rü nüxü̃ naxĩnü ga yema togü ga namücügü ga Ngechuchumaã na íyaporagatanücüüxü̃. Rü nüma rü nüxü̃ nicua̱xãchi ga meãma na nangãxü̃ãxü̃. Rü yemaca̱x Ngechuchuca̱x nixũ, rü nüxna naca, rü ñanagürü nüxü̃: —Pa Ngúexẽẽruü̃x, ¿ngẽxü̃rüüxü̃ i Tupanaãrü mu nixĩ i guxü̃ i norü mugüarü yexera ixĩxü̃? —ñanagürü. 29 Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Ngẽma Tupanaãrü mu i guxü̃ i norü mugüarü yexera ixĩxü̃, rü ñaã nixĩ, ñanagürü: “¡Iperüxĩnüẽ, Pa Iraéanecü̱̃ã̱xgü! Rü nüma ya Cori ya tórü Tupana, rü yixicatama nixĩ ya tórü Cori. 30 ¡Rü nüxü̃ nangechaü̃ ya Cori ya curü Tupana guxü̃ne ya curü maxü̃nemaã, rü guxü̃ i cuãẽmaã, rü guxü̃ i nagu curüxĩnüxü̃maã, rü guxü̃ i curü poramaã!” ñanagürü. 31 —Rü ngẽma norü taxre i Tupanaãrü mu, rü ñanagürü: “¡Rü nüxü̃ nangechaü̃ i cumücü na cugü cungechaü̃xü̃rüü̃!” ñanagürü. Rü nataxuma i to i Tupanaãrü mu i ngẽmagüarü yexera ixĩxü̃ —ñanagürü. 32 Rü yexguma ga yema ngúexẽẽruü̃ ga mugüwa ngu̱xẽẽtaexü̃, rü ñanagürü Ngechuchuxü̃: —Marü name, Pa Ngúexẽẽruü̃x, erü aixcüma nixĩ i ngẽma nüxü̃ quixuxü̃ na wüxixicatama na yiĩxü̃ ya Tupana, rü nataxuma ya naĩ. 33 —Rü ngẽma Tupanaxü̃ na ingechaü̃xü̃ guxü̃ne ya tórü maxü̃nemaã, rü guxü̃ i nagu rüxĩnüxü̃maã, rü guxü̃ i tórü poramaã, rü nüxü̃ na ingechaü̃xü̃ i tamücü i yigü na ingechaü̃xü̃rüü̃, rü ngẽma nixĩ i guxü̃ma i naxü̃nagü i Tupanaca̱x naḏaixü̃ i tupaucaarü artaruwa ínagugüxü̃ãrü yexera ixĩxü̃ —ñanagürü. 34 Rü yexguma Ngechuchu nüxü̃ da̱u̱xgu ga mexü̃gu na naxĩnüãcüma na nangãxü̃ãxü̃ ga yema ngúexẽẽruü̃ ga mugüwa ngu̱xẽẽtaexü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —Marü tama taxü̃ cuxü̃́ nataxu na cunayaxuxü̃ ya Tupana na curü ãẽ̱xgacü yiĩxü̃ca̱x —ñanagürü. Rü yemawena rü marü taxuü̃ma nügü naporaxẽẽ na nüxna yacachigüxü̃ca̱x. 35 Rü yexguma tupauca ga taxü̃newa ínangúexẽẽtaeyane ga Ngechuchu, rü duü̃xü̃güna naca, rü ñanagürü: —¿Tü̱xcüü̃ nixĩ i ngẽma ngúexẽẽruü̃gü i mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃ i ñagüxü̃: “Yima Cristu ya Tupana nüxü̃ unetacü rü nuxcümaü̃cü ga ãẽ̱xgacü ga Dabítaa nixĩ”, ñagüxü̃? 36 —¿Rü ñuxãcü i ngẽmaãcü yadexagüxü̃? Yerü nümatama ga Dabí, rü yexguma Tupanaãẽ i Üünexü̃ naãẽwa ideaxgu rü ñanagürü: “Cori ya Tupana rü chorü Corixü̃ ñanagürü: ‘¡Nuã chorü tügünecüwawa rüto ñu̱xmatáta nüxü̃ charüporamaẽ i curü uwanügü na cuga naxĩnüẽxü̃ca̱x!’ ” ñanagürü ga yema orewa. 37 —¿Natürü ñuxũcürüwa i Dabítaa yiĩxü̃ ya Cristu, ega nümatama ga Dabí, rü norü Corimaã naxuãgu? —ñanagürü. Rü yema muxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga yéma yexmagüxü̃, rü taãẽãcüma Ngechuchuaxü̃́ inarüxĩnüẽ. 38 Ngechuchu rü norü ngu̱xẽẽtaewa rü ñanagürü: —¡Pexuãẽgü naxca̱x i ngẽma ngúexẽẽruü̃gü i Moĩchéarü mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃! Erü nümagü rü norü me nixĩ i mexü̃ i naxchirumaã na naxĩãneãxü̃. Rü nanaxwa̱xegü na cayewa duü̃xü̃gü meã nüxü̃ na rümoxẽgüxü̃. 39 —Rü ngutaque̱xepataü̃güwa rü norü me nixĩ i ãẽ̱xgacügüma̱xwe̱xewa na natogüxü̃. Rü õnagü i taxü̃wa rü ngẽma õnaãrü yoraxü̃tawa ügüxü̃ i nachicaca̱x nadaugü. 40 —Natürü tüxna nanapuxü̃ ya tümapatagü ya yíxema yutegüxe. Rü ñu̱xũchi nanama̱xẽẽ i norü yumüxẽgü na ngẽmagu nügü yacu̱xgüxü̃ca̱x rü duü̃xü̃gü nagu rüxĩnüẽxü̃ca̱x na aixcüma mexü̃gü na yixĩgüxü̃. Natürü nümagü tá nixĩ i yexeraãcü napoxcuexü̃ —ñanagürü. 41 Wüxicana ga Ngechuchu rü tupauca ga taxü̃neãrü dĩẽruchiü̃ãrü to̱xma̱xtawa narüto. Rü yéma inadawenü ga ñuxãcü duü̃xü̃gü yexma ngĩxü̃ na yanaxücuchigüxü̃ ga norü dĩẽrugü. Rü muxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga idĩẽruã̱xgüxüchixü̃ rü yexma ngĩxü̃ nayarünucuchi ga muxũchicü ga norü dĩẽru. 42 Rü ngürü yéma ingu ga wüxi ga yutecü ga ngearü dĩẽruã̱xcü. Rü ngĩma rü wüxi ga yema dĩẽruchiü̃gu ngĩxü̃ iyarüxücuchi ga taxretachinü ga dĩẽruxacü ga ítanücü. 43 Rü yexguma ga Ngechuchu rü norü ngúexü̃güca̱x naca, rü ñanagürü nüxü̃: —Aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü ñaã ngecü i yutecü i ngearü dĩẽruã̱xcü, rü guxü̃ i ngẽma togü i dĩẽruchiü̃gu dĩẽru ngĩxü̃ ixücuchigüxü̃ãrü yexera ngĩxü̃ ixã. 44 Erü guxü̃ma i togü rü ngĩxü̃ inaxãgü i ngẽma nüxü̃́ íyaxügücü. Natürü ngĩma ngĩxü̃́ natauxyane ngĩxü̃ ixã i gu̱xcüma i ngĩxü̃́ ngẽxma̱xcü i ngĩrü õnatanü —ñanagürü.

Marcu 13

1 Rü yexguma tupauca ga taxü̃newa ínaxũxũgu ga Ngechuchu, rü wüxi ga norü ngúexü̃gü rü ñanagürü nüxü̃: —Pa Ngúexẽẽruü̃x ¡dücax ñuxãcü nimexẽchi ya daa tupauca ya itaxü̃ne rü naxtapü̱xarü nutagü! —ñanagürü. 2 Natürü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Pema nüxü̃ pedaugü ya guxü̃nema ya yima tupauca ya taxü̃neãrü ĩpatagü. Natürü pemaã nüxü̃ chixu rü aixcüma guxü̃nema ya daa ĩpatagü rü tá nagu napogüe. Rü norü nutagü rü taxucütáma nügüétü naxüxüra, rü bai tá ya wüxi —ñanagürü. 3 Rü yemawena rü Oríbunecüarü Ma̱xpǘne ga tupauca ga taxü̃neãrü to̱xma̱xtawa yexmanewa naxĩ. Rü yéma narüto ga Ngechuchu. Rü Pedru rü Chaü̃tiágu rü Cuáü̃ rü Aü̃dré rü naxü̃tawa naxĩ na noxrüwama nüxna nacagüexü̃ca̱x. Rü ñanagürügü: —Tanaxwa̱xe i tomaã nüxü̃ quixu na ñuxgu tá nangupetüxü̃ i ngẽma nüxü̃ quixuxü̃. ¿Rü ṯacü tá nixĩ i norü cua̱xruü̃ i nawa nüxü̃ tacuáxü̃ na nangupetüchaü̃xü̃ i ngẽma? —ñanagürügü. 5 Rü yexguma ga Ngechuchu rü nanangãxü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —¡Pexuãẽgü na taxúema pexü̃ womüxẽẽxü̃ca̱x! 6 —Erü muxũchixü̃ i duü̃xü̃gü tá ínangugü, rü chaugu tá nügü nicu̱xgü, rü ñanagürügü tá: “Choma nixĩ i Cristu”, ñanagürügü tá. Rü muxũchixü̃ i duü̃xü̃güxü̃ tá nawomüxẽẽ. 7 —Rü ngẽxguma nüxü̃ pexĩnüẽgu na nügü naḏaixü̃ i nachiü̃ãnegü i ngaicamagüxü̃ rü togü i nachiü̃ãnegü i yaxü̃gugüxü̃, ¡rü tãũtáma ngẽmaca̱x peḇaixãchiãẽgü! Erü woetama ngẽmaãcü tá nangupetü. Natürü tãũtáma naãneãrü gu̱x nixĩ i ngẽma. 8 —Erü wüxi i nachiü̃ãne rü to i nachiü̃ãnemaã tá nügü nadai. Rü wüxi ya ãẽ̱xgacüarü churaragü rü to i ãẽ̱xgacüarü churaragümaã tá nügü nadai. Rü muxü̃ma i nachicawa rü tá naxĩã̱xãchiane. Rü tá taiya nangu̱x. Natürü guxü̃ma i ngẽma rü norü ügümare nixĩ i ngẽma ngúxü̃ i tá ngupetüxü̃. 9 —¡Rü meã pegüna pedaugü! Erü ãẽ̱xgacügüpe̱xewa tá pexü̃ nagagü, rü ngutaque̱xepataü̃gügu tá pexü̃ nic̱uaixgü. Rü nachiü̃ãnegüarü ãẽ̱xgacügüpe̱xewa tá pexü̃ nagagü naxca̱x na chorü duü̃xü̃gü na pixĩgüxü̃. Natürü ngẽmaãcü tá pexü̃́ natauxcha na ngẽma ãẽ̱xgacügümaã nüxü̃ pixuxü̃ i chauchiga. 10 —Natürü naxü̃pa na nagúxü̃ i naãne rü tanaxwa̱xe i Tupanaãrü ore i maxẽxẽẽruü̃ rü guxü̃ i nachiü̃ãnewa na naxunagüxü̃. 11 —Natürü ngẽxguma ãẽ̱xgacügüpe̱xewa pexü̃ nagagügu, ¡rü tãũtáma pexoegaãẽgü naxca̱x na ṯacümaã tá penangãxü̃xü̃! ¡Rü namaã nüxü̃ pixu i ngẽma ore i ngẽxgumatama Tupana pexna ãxü̃ na nüxü̃ pixuxü̃ca̱x! Erü tãũtáma pema nixĩ na pidexagüxü̃, natürü Tupanaãẽ i Üünexü̃ tá nixĩ i pewa idexaxü̃. 12 —Rü nügüeneẽgüwa tátama rü ãẽ̱xgacügüxü̃tawa nügü ínayaxuaxü̃gü na ngẽmaãcü tüxü̃ naḏaixü̃ca̱x. Rü ngẽxgumarüü̃ tá ta i papagü rü mamagü rü tá naxãcügüxü̃ ínayaxuaxü̃gü. Rü nümagü i naxãcügü rü tá nanatügümaã rü naẽgümaã nanuẽ, rü tá tüxü̃ ínayaxuaxü̃gü na ãẽ̱xgacügü tüxü̃ naḏaixü̃ca̱x. 13 —Rü guxü̃ i naãnewa rü duü̃xü̃gü tá pexchi naxaie naxca̱x na chorü duü̃xü̃gü pixĩgüxü̃. Natürü yíxema naẽ́tüwa meã Tupanaãxü̃́ yaxõõmáxẽ, rü yíxema tá tixĩ ya aixcüma nayaxúxe i maxü̃ i taguma gúxü̃. 14 —Rü ngẽxguma nüxü̃ peda̱u̱xgu i ngẽma ãũãchixü̃ rü ãũcümaxü̃chixü̃ i chixexẽẽruü̃ i ngextá tama íinaxwa̱xexü̃wa na nangẽxmaxü̃, rü ngẽxguma ya yíxema Yudéaanewa ngẽxmagüxe, rü tanaxwa̱xe i ma̱xpǘneãnewa tabuxmü. Rü texé ya yíxema nüxü̃ daumatüxe, ¡rü name nixĩ i meã nagu tarüxĩnü i ngẽma! 15 —Rü ngẽma ngunexü̃gu texé tümapataa̱xtüwa ngẽxmagu, rü tama name i tümapatagu tayangaxi na ṯacü i tümaãrü ngẽmaxü̃ tayayaxuxü̃ca̱x. 16 —Rü texé ya tümaãnewa ngẽxmaxẽ rü tama name i tümapataca̱x tataegu na tümachirugü tayayaxuxü̃ca̱x. 17 —Rü ngẽma ngunexü̃gügu, rü wüxi i ngechaü̃ tá nixĩ i tümaca̱x ya yíxema ngexegü ya itacharaü̃güxe rü yíxema maĩxãcügüxe. 18 —¡Rü Tupanana naxca̱x peca i perü yumüxẽwa na tama gáuane ixüyane pexü̃ na nangupetüxü̃ca̱x i ngẽma chixexü̃! 19 —Erü ngẽma ngunexü̃gügu rü poraãcü tá nangẽxma i ngúxü̃ ga noxri Tupana naãne ixügügumama taguma yexmaxü̃, rü ngẽmawena rü tagutáma nangẽxma. 20 —Rü ngẽxguma Tupana tama nanoxrexẽẽgu i ngẽma ngunexü̃gü, rü taxúetáma tamaxü̃. Natürü Tupana rü marü nananoxrexẽẽ i ngẽma ngunexü̃gü erü tüxü̃ nangechaü̃ ya yíxema noxrüxü̃ tüxü̃ yadexechixe. 21 —Rü ngẽxguma texé pexü̃ ñagügu: “Dücax, daa nixĩ ya Cristu”, ñagügu, rü e̱xna: “Gua nixĩ ya Cristu”, ñagügu, ¡rü tãxṹ i nüxü̃́ peyaxõgüxü̃! 22 —Erü Cristugüneta rü Tupanaãrü orearü uruü̃güneta tá ínangugü. Rü tá nanaxügü i muxü̃ma i cua̱xruü̃gü i taxü̃gü. Rü ngẽmaãcü, ega nüxü̃́ natauxchagu, rü tá tüxü̃ nawomüxẽẽgü woo ya yíxema duü̃xẽgü ya Tupanatama tüxü̃ idexechixe. 23 —¡Pexuãẽgü! Erü guxü̃ma i ngẽma tá ngupetüxü̃, rü marü naxü̃pa pemaã nüxü̃ chixu. 24 —Natürü marü nangupetügu i ngẽma ngúxü̃gü, rü ngẽma ngunexü̃gügu rü tá nixo ya üa̱xcü rü tãũtáma inabaxi ya tauemacü. 25 —Rü woramacurigü rü ẽxtagü rü tá narüyi. Rü guxü̃ma i daxũwa ngẽxmaxü̃ rü tá naxĩã̱xãchitanü rü nachicana tá nixĩgachitanü. 26 —Rü ngẽxguma i duü̃xü̃gü rü tá nüxü̃ nadaugü ya Tupana Nane ya duü̃xü̃xü̃ ixĩcü na caixanexü̃gu ínaxĩxü̃ i guxü̃ma i norü poramaã rü norü ngóonexü̃maã. 27 —Rü tá nanamu i norü orearü ngeruü̃gü i daxũcü̱̃ã̱x na tüxü̃ nanutaque̱xexü̃ca̱x ya yíxema Tupana tüxü̃ idexechixe ya guxü̃wama ngẽxmagüxe ñu̱xmatáta naãne íyacuáxü̃wa nangu. 28 —¡Iperüxĩnüẽ i ñaã ngu̱xẽẽtae i ori̱x i iguerachiga, rü naxca̱x pengúe! Rü ngẽxguma ngexwacaxü̃xü̃ i nachacüüxacügü iyarüyixgu rü naxüátügu, rü ngẽmawa nüxü̃ pecua̱x na paxa tá taunecü yiĩxü̃. 29 —Rü ngẽxgumarüü̃ ta, rü ngẽxguma nüxü̃ peda̱u̱xgu na nangupetüxü̃ i ngẽma pemaã nüxü̃ chixuxü̃, rü ngẽmawa tá nüxü̃ pecua̱x na paxaxüchi tá ínanguxü̃ ya Tupana Nane ya duü̃xü̃xü̃ ixĩcü. 30 —Rü guxü̃ma i ngẽma ñu̱xma pemaã nüxü̃ chixuxü̃ rü aixcüma tá nangupetü naxü̃pa na nayuexü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü i ngẽxguma maxẽxü̃. 31 —Daxũguxü̃ i naãne rü ñoma i naãne rü tá inayarüxo. Natürü chorü ore rü tagutáma inayarüxo, rü aixcüma tá ningu. 32 —Natürü ngẽma ngunexü̃ rü ngora i nagu tá nangupetüxü̃ i ngẽma pemaã nüxü̃ chixuxü̃, rü Tanatü ya Tupanaxĩcatama nüxü̃ nacua̱x i ñuxgu tá na nangupetüxü̃ i ngẽma, rü taxúema ya togue nüxü̃ tacua̱x. Rü woo i norü orearü ngeruü̃gü i daxũcü̱̃ã̱x rü tama nüxü̃ nacua̱xgü, rü woo i choma na Nane chiĩxü̃ rü tama nüxü̃ chacua̱x i ñuxgu tá na nangupetüxü̃ i ngẽma. 33 —Rü ngẽmaca̱x, ¡ipedaue rü pexuãẽgü! Erü tama nüxü̃ pecua̱x i ṯacü rü ngora tá íchangu i chomax. 34 —Rü guxü̃ma i ngẽma pemaã nüxü̃ chixuxü̃, rü nanangẽxgumaraü̃ ya wüxi ya yatü ya ixũãchichaü̃cü na to i nachiü̃ãnewa naxũxü̃ca̱x rü norü duü̃xü̃güxü̃ mucü na nüxna nadaugüxü̃ca̱x ya nachiü̃. Rü wüxichigü i ngẽma duü̃xü̃güna nanaxã i norü puracü, rü ngẽma ĩã̱xãrü dauruü̃ rü nanamu na ngẽ́ma meã nüxna nadauxü̃ca̱x. 35 —¡Rü ngẽmaca̱x name nixĩ i pema rü ipedaue! Erü tama nüxü̃ pecua̱x i ñuxgu tá ínangu ya yima cori ya ĩpataarü yora, rü bexmana noxri nachütagu, rü e̱xna ngãxü̃cüügu, rü e̱xna ota icaxgu, rü e̱xna noxri yangóonegu. ¡Rü ngẽmaca̱x ipedaue na ngürüãchi ínanguxgu tama ípepeeyane pexü̃ na íyanguéü̃xü̃ca̱x! 37 —Rü ngẽma ore i pemaã nüxü̃ chixuxü̃, rü guxü̃ i duü̃xü̃güca̱x nixĩ. ¡Rü ipedaueecha! —ñanagürü.

Marcu 14

1 Rü taxre ga ngunexü̃ nataxu ga na nawa nanguxü̃ ga Yudíugüarü peta ga Üpetüchiga ga nagu nangõ̱xgüãxü̃ ga pãũ ga ngearü puxẽẽruü̃ã́xü̃. Rü ga paigüarü ãẽ̱xgacügü rü ngúexẽẽruü̃gü ga mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃ rü naxca̱x nadaugü ga ñuxãcü bexma duü̃xü̃güechita Ngechuchuxü̃ na yayauxgüxü̃ rü na yama̱xgüãxü̃ca̱x. 2 Yerü nümaxü̃ rü ñanagürügü: —Taxucürüwama ñu̱xma petagu tayayauxgü, erü duü̃xü̃gü rü tá tamaã nanuẽ —ñanagürügü. 3 Rü Ngechuchu rü Betániãwa naxũ napatawa ga Chimáũ ga rüchaxünecümaã naxugüãcü. Rü yexguma mechawa natoyane, rü yéma ingu ga wüxi ga ngecü ga wüxiweü̃ ga pumara ga yixichixü̃ ga tatanüxü̃chixü̃ yéma ngecü. Rü iyapoyenagu ga yema pumarachixü̃ ga nuta ga mexẽchicünaxca̱x, rü Ngechuchuerugu inaba. 4 Natürü ñuxre ga yema yéma yexmagüxü̃ rü nanuẽ naxca̱x ga yema naxüxü̃ ga yema ngecü, rü nügümaã ñanagürügü: —¿Tü̱xcüü̃ ngẽxma inaxaiyaxü̃ i ngẽma pumara? 5 —Rü narümemaẽ chi nixĩ i 300 tachinü i dĩẽrugu namaã itaxe, rü ñu̱xũchi ngẽma dĩẽrumaã nüxü̃ irüngü̃xẽẽ i ngẽma duü̃xü̃gü i ngearü dĩẽruã̱xgüxü̃ —ñanagürügü. Rü yemaãcü ngĩchiga nidexagü ga yema nge. 6 Natürü ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —¡Ngexrüma! ¿Tü̱xcüü̃ ngĩxü̃ pechixewe? Erü ngẽma chomaã naxüxü̃, rü wüxi i mexü̃ nixĩ. 7 —Rü ngẽma ngearü dĩẽruã̱xgüxü̃ rü guxü̃gutáma petanüwa nangẽxmagü, rü ngẽmaãcü pexü̃́ natauxcha na nüxü̃ perüngü̃xẽẽxü̃ i ngẽxguma penaxwa̱xegu. Natürü i choma rü tãũtáma guxü̃gu petanüwa changẽxma. 8 —Rü ñaã nge rü inaxü i guxü̃ma i ngẽma ngĩxü̃́ tauxchaxü̃, rü ngẽmaca̱x yoxni choxü̃ ipumaraxü̃ne naxü̃pa na ichatáxü̃. 9 —Rü aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü guxü̃ i naãnewa i ngextá duü̃xü̃gü nüxü̃ íixugügüxü̃wa i ore i maxẽxẽẽruü̃, rü ñaã ngecü chomaã üxü̃ rü tá ta nüxü̃ nixugügü. Rü ngẽmaãcü tá ngĩxna nacua̱xãchie i duü̃xü̃gü —ñanagürü ga Ngechuchu. 10 Rü Yuda Icariúte ga wüxi ga yema 12 ga ngúexü̃tanüxü̃ ixĩxü̃, rü Yudíugüarü paigüarü ãẽ̱xgacügütanüwa naxũ na namaã yamexẽẽãxü̃ca̱x na ñuxãcü tá na Ngechuchuxü̃ yayauxgüxü̃ca̱x. 11 Rü yexguma yemaxü̃ naxĩnüẽgu, rü nümagü ga yema ãẽ̱xgacügü rü nataãẽgü. Rü dĩẽru Yudana ngĩxü̃ naxuaxü̃gü. Rü yexgumama inanaxügü ga Yuda ga naxca̱x na nadauxü̃ ga ñuxãcü nüxü̃́ na natauxchaxẽẽgüãxü̃ na duü̃xü̃güechita Ngechuchuxü̃ yayauxgüxü̃ca̱x. 12 Rü nawa nangu ga ngunexü̃ ga nagu inaxügüxü̃ ga yema peta ga pãũ ga ngearü puxẽẽruü̃ã́xü̃ nagu nangõ̱xgüxü̃. Rü yema nixĩ ga ngunexü̃ ga nagu carneruxacü naxca̱x yama̱xgüxü̃ ga Üpetüchigaarü peta. Rü yexguma ga norü ngúexü̃gü rü Ngechuchuna nacagüe, rü ñanagürügü: —¿Ngextá cunaxwa̱xe na tanamexẽẽxü̃ i õna i Üpetüchigaarü petagu ingṍxü̃? —ñanagürügü. 13 Rü yexguma ga nüma rü nanamu ga taxre ga norü ngúexü̃gü, rü ñanagürü nüxü̃: —¡Ẽcü, yéa ĩãnewa pexĩ! Rü ngẽxma tá nüxü̃ peyangau i wüxi i yatü i wüxi ya tü̃xü̃ ya dexámaã ããcuxe ngẽxma tüxü̃ ingexü̃. ¡Rü nawe perüxĩ! 14 —¡Rü yima ĩpata ya nagu yaxücune i ngẽma yatü, rü yima ĩãrü yoramaã nüxü̃ pixu, rü ñapegügü nüxü̃: “Torü ngúexẽẽruü̃ nüxü̃ nacuáxchaü̃ na ngẽxü̃ yiĩxü̃ i ngẽma ucapu i norü ngúexü̃gümaã tá nawa nachibüxü̃ i Üpetüchigaarü õnagu”, ñapegügü nüxü̃! 15 —Rü nüma tá pexü̃ nüxü̃ nadauxẽẽ i wüxi i ucapu i taxü̃ i marü meã mexẽẽxü̃ i norü daxũchiü̃wa ngẽxmaxü̃. ¡Rü ngẽ́ma penamexẽẽ̱x i tórü õna i Üpetüchigaca̱x ixĩxü̃! —ñanagürü nüxü̃. 16 Rü inaxĩãchi ga yema taxre ga ngúexü̃gü, rü ĩãnewa naxĩ. Rü yexma nüxü̃ inayangaugü ga guxü̃ma yema Ngechuchu namaã nüxü̃ ixuxü̃rüü̃. Rü yéma nanamexẽẽ ga õna ga Üpetüchigaca̱x ixĩxü̃. 17 Rü yexguma marü nachütachaü̃gu, rü ínangu ga Ngechuchu namaã ga yema 12 ga norü ngúexü̃gü. 18 Rü yexguma mechawa ínachibüeyane, rü Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü wüxie ya petanüwa i ñu̱xma chomaã nuã chibüxe tá tixĩ ya bexma choxü̃ íyaxuaxü̃xẽ —ñanagürü. 19 Rü yexguma ga nümagü ga norü ngúexü̃gü rü poraãcü nangechaü̃gü. Rü inanaxügüe ga na wüxichigü nüxna icachigüxü̃, rü ñanagürügü: —Pa Corix, ¿choma tá chiĩxü̃ i cuxü̃ íchayaxuaxü̃xü̃? —ñanagürügü. 20 Rü nüma ga Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —Wüxi i pema i 12 tanüwa i daatama poratuwa norü pãũ iwaixẽẽxü̃, rü ngẽma tá nixĩ i choxü̃ íyaxuaxü̃xü̃. 21 —Rü choma i Tupana Nane na duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃, rü tá chayu ngẽma Tupanaãrü ore i ümatüxü̃ nüxü̃ ixuxü̃rüü̃. Natürü wüxi i ngechaü̃xü̃chi nixĩ naxca̱x i ngẽma yatü i choxü̃ íyaxuaxü̃xü̃. Rü narümemaẽ chi nixĩ ga noxtacüma tãũ chima na nabuxü̃ —ñanagürü. 22 Rü yexguma ínachibüeyane, rü Ngechuchu nanayaxu ga pãũ. Rü Tupanana moxẽ naxã, rü inanabücu, rü norü ngúexü̃güxü̃ nayanu. Rü ñanagürü nüxü̃: —¡Penayau̱x i ñaã pãũ! Rü ngẽma rü chaxunechiga nixĩ —ñanagürü. 23 Rü yemawena nanayaxu ga wüxi ga pochiyu ga binumaã ããcuxü̃. Rü yexgumarüü̃ ta Tupanana moxẽ naxca̱x naxãxĩra, rü ñu̱xũchi norü ngúexü̃güna nanaxã. Rü guxü̃ma nawa naxaxegü. 24 Rü ñanagürü nüxü̃: —Daa binu ya chaugü i muxü̃ma i duü̃xü̃güca̱x ibacüchiga nixĩ. Rü yimawa Tupana meãma nanango̱xẽẽ na aixcüma yiĩxü̃ i norü uneta. 25 —Rü aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü tãũtáma wena chayaxaxü ya daa binu ñu̱xmatáta Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa binu ya ngexwacaxü̃cü chayaxaüx —ñanagürü. 26 RÜ ñu̱xũchi nawiyaegü ñuxre ga Tupanaãrü wiyaegu. Rü yemawena rü Oríbunecüarü Ma̱xpǘnewa naxĩ. 27 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Guxãma i pema rü tá choxü̃ ípeta̱xgü. Erü ngẽmaãcü nüxü̃ nixu i Tupanaãrü ore i ümatüxü̃ i ñaxü̃: “Tá chayama̱x ya carneruarü dauruü̃, rü tá nanaxüanemare i carnerugü”, ñaxü̃. 28 —Natürü ngẽxguma marü yuwa ícharüdaxguwena, rü chaxira tá pexü̃pa Gariréaanewa chaxũ —ñanagürü. 29 Rü yexguma ga Pedru rü ñanagürü nüxü̃: —Woo guxü̃ma i togü cuxü̃ íta̱xgu, rü choma rü tãũtáma cuxü̃ íchata̱x —ñanagürü. 30 Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —Aixcüma cumaã nüxü̃ chixu rü ñomatama i chütaxü̃gu rü naxü̃pa na taxree̱xpü̱xcüna yac̱axü̃ i ota, rü tomaẽ̱xpü̱xcüna tá cugü iquicu̱x na chorü duü̃xü̃ quiĩxü̃ —ñanagürü. 31 Natürü nüma ga Pedru rü ñanagürüama: —Woo wüxigu cumaã chayu̱xgu, rü tãũtáma chaugü ichicu̱x na curü duü̃xü̃ chiĩxü̃ —ñanagürü. Rü guxü̃ma ga togü ga norü ngúexü̃gü rü ta yema ñanagürügü. 32 Rü yemawena rü Ngechuchu rü norü ngúexü̃gü rü nawa naxĩ ga wüxi ga nachica ga Yechemanígu ãẽ́gaxü̃. Rü Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —¡Nuã perütogü yoxni paxa yéa chayayumüxẽ! —ñanagürü. 33 Rü ñu̱xũchi ínayagagü ga Pedru, rü Chaü̃tiágu, rü Cuáü̃. Rü naxca̱x inaxügü ga na poraãcü nangechaü̃xü̃ rü naxi̱xãchiãẽxü̃. 34 Rü yexguma rü ñanagürü nüxü̃: —Poraãcü changechaü̃, rü nagu charüxĩnü na ngẽmamaã tá chayuxü̃. ¡Rü nuxa perücho i pemax, rü ipedaue! —ñanagürü. 35 Rü yexguma ga Ngechuchu rü yéaxüra naxũ. Rü ñaxtüanegu nanangücuchi. Rü Tupanana naxca̱x naca na nawa ínanguxuchixü̃ca̱x ga yema ngúxü̃ ga yexguma chi Tupanaãrü ngúchaü̃ yixĩgu. 36 Rü norü yumüxẽwa rü ñanagürü: —Pa Chaunatüx, cuxca̱x rü guxü̃ma natauxcha. ¡Rü nüxna choxü̃ ínanguxuchixẽẽ i ñaã ngúxü̃ i tá choxü̃ üpetüxü̃! Natürü chanaxwa̱xe i cunaxü i cuxrütama ngúchaü̃ rü tama i choxrü —ñanagürü. 37 Rü ñu̱xũchi nataegu ga norü ngúexü̃gü íyexmagüxü̃wa. Rü nüxü̃ inayangau ga na ínapeexü̃. Rü ñanagürü Pedruxü̃: — Pa Chimáũx, ¿ícupe? ¿Tama e̱xna namaã cupora na icudauxü̃, rü bai i wüxi i ngora? 38 —¡Rü ipedaue, rü Tupanana naxca̱x pec̱a na pexü̃ nangü̃xẽẽxü̃ca̱x na tama choxü̃ ípetáxü̃ca̱x i ngẽxguma ṯacü rü guxchaxü̃ pexü̃ üpetügu! Erü aixcüma peãẽwa rü ípememare, natürü pexene nixĩ i ngẽma turaxü̃ —ñanagürü. 39 Rü wenaxãrü ínixũ, rü noxrirüü̃tama nayayumüxẽ. 40 Rü yexguma wenaxãrü norü ngúexü̃güca̱x nataegugu, rü nüxü̃ inayangau ga na wenaxãrü ínapeexü̃, yerü poraãcü nayaxtaexüchi. Rü yemaca̱x ga nümagü rü tama nüxü̃ nacua̱xgü ga na ṯacümaã tá nangãxü̃güãxü̃. 41 Rü norü tomaẽ̱xpü̱xcüna wenaxãrü norü ngúexü̃güca̱x nataegu, rü ñanagürü nüxü̃: —¿Ñu̱xma rü ta e̱xna ípepeeama rü iperüngü̃ẽãma? ¡Rü marütama! Erü choma i Tupana Nane na duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃ rü marü nawa nangu i ngora na choxü̃ na yayauxgüxü̃ rü nüxna na choxü̃ namugüxü̃ca̱x i duü̃xü̃gü i chixexü̃ i pecaduã̱xgüxü̃. 42 —¡Rü ipechigü, rü ngĩxã ítixĩ! Erü marü ñomama nixĩ i ngẽma choxü̃ íyaxuaxü̃xü̃ —ñanagürü. 43 Rü yexguma íyadexayane ga Ngechuchu, rü ínangu ga Yuda ga norü ngúexü̃chire̱x ixĩxü̃. Rü nawe narüxĩ ga muxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga taramaã rü naĩmaã ixãxnexü̃. Rü yema nixĩ ga duü̃xü̃gü ga yéma namugüxü̃ ga paigüarü ãẽ̱xgacügü rü ngúexẽẽruü̃gü ga mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃ rü togü ga ãẽ̱xgacügü ga yaguã̱xgü. 44 Rü Yuda ga ínaxuaxü̃xü̃ rü marü yema duü̃xü̃gümaã nanamexẽẽ, rü ñanagürü: “Ngẽma nüxü̃ chachúxuxü̃ nixĩ i Ngechuchu. Rü ngẽma tá nixĩ i piyauxgüxü̃ rü meã peyanáĩãcüma peyagagüxü̃” —ñanagürü. 45 Rü yemaãcü Ngechuchuca̱x nixũ, rü ñanagürü nüxü̃: —Pa Ngúexẽẽruü̃x —ñanagürü. Rü ñu̱xũchi nanachúxu. 46 Rü yexgumatama Ngechuchuxü̃ niyauxgü. 47 Natürü wüxi ga Ngechuchutanüxü̃ nanawe̱xechi ga norü tara, rü yemamaã paigüarü ãẽ̱xgacüarü duü̃xü̃xü̃ ínadaechinü. 48 Rü yexguma ga Ngechuchu rü yema duü̃xü̃güna naca, rü ñanagürü nüxü̃: —¿Tü̱xcüü̃ taragü rü naĩxmena̱xãgümaã chauxca̱x nuã pexĩ na choxü̃ peyarüyauxgüxü̃ca̱x ñoma wüxi i ngĩ́ta̱xáxü̃ chiĩxü̃rüü̃? 49 —Rü guxü̃ ga ngunexü̃gu rü petanüwa chayexma ga yexguma tupauca ga taxü̃newa changu̱xẽẽtaegu, rü taguma choxü̃ piyauxgü. Natürü ñaã ñu̱xma ngupetüxü̃, rü nangupetü na yanguxü̃ca̱x i Tupanaãrü ore i ümatüxü̃ —ñanagürü. 50 Rü yexguma ga guxü̃ma ga norü ngúexü̃gü rü nüxna nibuxmü. Rü nüxĩcatama yéma nanata̱xgü ga Ngechuchu. 51 Natürü wüxi ga ngextü̱xücü ga düxruü̃maãxĩca nügü nuquecü nawe nixũchigü. Rü yema duü̃xü̃gü rü nayayauxgü. 52 Natürü nüma rü nüxü̃ ninge̱x ga yema düxruü̃, rü yemaãcü ngexchiruãcüma niña. 53 Rü yexguma ga yema duü̃xü̃gü rü paigüarü ãẽ̱xgacüpe̱xewa nanagagü ga Ngechuchu. Rü yéma nangutaque̱xegü ga guxü̃ma ga togü ga paigü ga ãẽ̱xgacügü ixĩgüxü̃, rü ngúexẽẽruü̃gü ga mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃, rü yema togü ga ãẽ̱xgacügü ga yaguã̱xgü . 54 Natürü ga Pedru rü yaxü̃gu nawe nixãchigü ñu̱xmata guma paigüarü ãẽ̱xgacüpataa̱xtüwa nangu. Rü purichíagü ga tupauca ga taxü̃neãrü dauruü̃gümaã yéma ĩã̱xtüwa narüto. Rü nügü yéma nanaĩxü̃ üxüxü̃tawa. 55 Rü yema paigüarü ãẽ̱xgacügü rü guxü̃ma ga yema togü ga ãẽ̱xgacügü ga itaxü̃ rü naxca̱x nadaugü ga ñuxãcü Ngechuchuxü̃ na ínaxuaxü̃güxü̃ rü na yama̱xgüãxü̃ca̱x. Natürü taxucürüwa nüxü̃ inayangaugü ga ṯacüca̱x tá na yama̱xgüãxü̃. 56 Yerü woo muxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü nüxü̃ nixugüe ga doramare ga nachiga, natürü nügütanüwatama rü tama nawüxigu ga norü ore. 57 Rü ñuxre ga togü inachigü rü nüxü̃ nixugüe ga doramare ga Ngechuchuchiga. Rü ñanagürügü: —Toma nüxü̃ taxĩnüẽ ga na ñaxü̃: “Tá chanangutaxü̃xẽẽ ya daa tupauca ya taxü̃ne ya duü̃xü̃gü üxü̃ne. Rü tomaẽ̱xpü̱x i ngunexü̃gu tá chanaxü ya náĩ ya tama duü̃xü̃gü üxü̃ne”, ñaxü̃ —ñanagürügü. 59 Natürü woo yema oremaã, rü tama nawüxiguéga ga norü ore. 60 Rü yexguma ga guma paigüarü ãẽ̱xgacü rü guxü̃pe̱xewa inachi. Rü Ngechuchuna naca, rü ñanagürü: —¿E̱xna taxuxü̃maãma cunangãxü̃ i ñu̱xmax? ¿Rü ṯacü nixĩ i ngẽma nüxü̃ yaxugüxü̃ i cuchiga? —ñanagürü. 61 Natürü ga Ngechuchu rü nangea̱xmare, rü taxuxü̃maãma nanangãxü̃. Rü yemaca̱x ga nüma ga paigüarü ãẽ̱xgacü rü wenaxãrü nüxna naca, rü ñanagürü: —¿Rü cuma quiĩxü̃ ya Cristu ya Tupana ya mecü Nane? —ñanagürü. 62 Rü Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Ngü̃. Ngẽma nüxü̃ quixuxü̃ chixĩ. Rü tá choxü̃ pedaugü i ngẽxguma Tupana ya poracüarü tügünecüwawa charüto̱xgu rü ngẽxguma caixanexü̃gu wenaxãrü núma chaxũxgu —ñanagürü. 63 Rü yexguma ga guma paigüarü ãẽ̱xgacü rü norü numaã nügüchirugu nagaugü. Rü ñanagürü: —¿Tü̱xcüü̃ marü tanaxwa̱xe i to i duü̃xü̃ i nüxü̃ ixugüxü̃ i nachiga? 64 —Rü pematama marü nüxü̃ pexĩnüẽ na ñuxãcü Tupanamaã naguxchigaxü̃. ¿Rü ñuxũ ñapegüxü̃ i ñu̱xmax? —ñanagürü. Rü guxü̃ma wüxigu narüxĩnüẽ rü: —Aixcüma nixĩ na chixexü̃ naxüxü̃ rü namexü̃ na nayuxü̃ —ñanagürügü. 65 Rü ñuxre ga nümagü rü inanaxügüe ga nüxna na nac̱uaixgüexü̃. Rü nanatüxetügü rü ñu̱xũchi nüxü̃ nidagügü ñaxü̃maã: —¡Nüxü̃ nacua̱x na texé cuxü̃ idagüxü̃! —ñanagürügü. Rü yema tupauca ga taxü̃neãrü dauruü̃gü ga purichíagü rü nanapechiwegü. 66 Rü yoxni ga Pedru rü ñaxtüwa ãẽ̱xgacüpataa̱xtüwa nayexma. Rü yexgumayane yéma ingu ga wüxi ga pacü ga guma ãẽ̱xgacüarü duü̃xü̃ ixĩcü. 67 Rü yexguma Pedruxü̃ nada̱u̱xgu ga yéma üxüxü̃tawa nügü na nanaĩxü̃xü̃, rü meã nüxü̃ idawenü, rü ngĩgürügü nüxü̃: —Cuma rü ta namücü quixĩ i ngẽma Ngechuchu i Nacharétucü̱̃ã̱x —ngĩgürügü. 68 Natürü ga Pedru rü nügü inicu̱x na Ngechuchuarü duü̃xü̃ yiĩxü̃, rü ñanagürü: —Choma rü tama nüxü̃ chacua̱x ya yima. Rü tama nüxü̃ chacua̱x i ṯacüchiga nixĩ i ngẽma nüxü̃ quixuxü̃ —ñanagürü. Rü yexguma ga nüma rü ĩpataa̱xtüarü düxétüwa naxũ. Rü yexgumatama nica ga ota. 69 Natürü ga yema pacü rü wenaxãrü Pedruxü̃ idau, rü inaxügü ga yema togümaã nüxü̃ na yaxuxü̃, rü ngĩgürügü: —Ñaã rü wüxi i natanüxü̃ nixĩ —ngĩgürügü. 70 Natürü nüma ga Pedru rü wena nügü inicu̱x. Rü yixcamaxü̃ra rü yema duü̃xü̃gü ga yéma yexmagüxü̃ rü wenaxãrü ñanagürügü nüxü̃: —Aixcüma nixĩ na cuma rü ta ngẽma Ngechuchutanüxü̃ na quiĩxü̃, erü wüxi i Gariréaanecü̱̃ã̱x quixĩ —ñanagürügü. 71 Rü yexguma ga Pedru rü poraãcü nügü inicu̱x, rü ñanagürü nüxü̃: —Rü aixcüma tama nüxü̃ chacua̱x i ngẽma yatü i nachiga pidexagüxü̃. Rü ngẽxguma doraxü̃ chixuxgu rü ¡cü Tupana choxü̃ poxcux! —ñanagürü. 72 Rü yexgumatama norü taxree̱xpü̱xcüna nica ga ota. Rü yexguma ga Pedru rü nüxna nacua̱xãchi ga yema ore ga ü̃paacü Ngechuchu namaã nüxü̃ ixuxü̃ ga ñaxü̃: “Rü naxü̃pa na taxree̱xpü̱xcüna ota ic̱axü̃, rü cuma rü tá tomaẽ̱xpü̱xcüna cugü quicu̱x na chorü duü̃xü̃ quiĩxü̃”, ñaxü̃. Rü yexguma ga Pedru rü poraãcüxüchima naxaxu.

Marcu 15

1 Rü yexguma yangunegu, rü nangutaque̱xegü ga ãẽ̱xgacügü ga taxü̃gü ga paigüarü ãẽ̱xgacügü rü ãẽ̱xgacügü ga yaguã̱xgü rü ngúexẽẽruü̃gü ga mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃ rü guxü̃ma ga togü ga yema ãẽ̱xgacügütanüwa ügüxü̃. Rü Ngechuchuxü̃ yana̱ĩ̱xgüchacüüãcüma ãẽ̱xgacü ga Piratuxü̃tawa nanagagü. 2 Rü nüma ga Piratu rü Ngechuchuna naca rü ñanagürü: —¿Cuma quiĩxü̃ i Yudíugüarü ãẽ̱xgacü ya tacü? —ñanagürü. Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Ngü̃, yima nüxü̃ quixucü chixĩ —ñanagürü. 3 Natürü yema paigüarü ãẽ̱xgacügü rü poraãcü ínanaxuaxü̃güama, rü yemaca̱x ga Piratu rü wenaxãrü Ngechuchuna naca, rü ñanagürü: —¿E̱xna taxuxü̃maãma cunangãxü̃? ¡Dücax i ñuxre i cuchiga i nüxü̃ yaxugüexü̃! —ñanagürü. 5 Natürü ga Ngechuchu rü taxuxü̃maãma nanangãxü̃. Rü yemaca̱x ga Piratu rü poraãcü naḇaixãchiãẽ. 6 Rü gucü ga taunecügu ga yexguma yema Üpetüchigaarü petawa nanguxgu rü Piratu ínananguxuchixẽẽxü̃ ga wüxi ga poxcuxü̃ ga duü̃xü̃gü naxca̱x ícagüxü̃, yerü yema nixĩ ga nacüma. 7 Rü wüxi ga yatü ga Barabágu ãẽ́gaxü̃, rü poxcupataü̃gu napoxcu wüxigu namaã ga togü ga natanüxü̃ ga máẽtagüxü̃ ga yexguma ãẽ̱xgacüxü̃ ínata̱xüchigüchaü̃gu. 8 Rü yema duü̃xü̃gü rü yéma Piratuxü̃tawa nangugü. Rü inanaxügüe ga Piratuna na nacagüexü̃ na naxca̱x yangéãxü̃ca̱x ga wüxi ga poxcuxü̃ aixrügumarüü̃. 9 Rü Piratu nanangãxü̃, rü ñanagürü: —¿Penaxwa̱xexü̃ na pexca̱x chayangéxü̃ ya yima Ngechuchu ya duü̃xü̃gü Yudíugüarü ãẽ̱xgacümaã naxugüãcü? —ñanagürü. 10 Rü yema ñanagürü ga Piratu yerü nüxü̃ nacua̱x ga na yema paigüarü ãẽ̱xgacügü rü na yaxauxãchiexü̃ca̱x yiĩxü̃ ga Ngechuchu nüxna yamugüãxü̃. 11 Natürü ga yema paigüarü ãẽ̱xgacügü rü duü̃xü̃güxü̃ namugü ga na tagaãcü naxca̱x ínacagüxü̃ ga na Barabáxü̃ yangéxü̃ca̱x. 12 Rü yexguma ga Piratu rü nüxna naca, rü ñanagürü: —¿Rü ṯacü nixĩ i penaxwa̱xexü̃ na chanaxüxü̃ namaã ya yima Yudíugüarü Ãẽ̱xgacügu pexüégacü? —ñanagürü. 13 Rü nümagü ga duü̃xü̃gü rü tagaãcü nanangãxü̃gü, rü ñanagürügü: —¡Curuchawa yapota! —ñanagürügü. 14 Rü yexguma ga Piratu rü ñanagürü nüxü̃: —¿Natürü ṯacü rü chixexü̃ naxü? —ñanagürü. Natürü ga nümagü rü wenaxãrü tagaãcü ñanagürügü: —¡Curuchawa yapota! —ñanagürügü. 15 Rü yexguma ga Piratu rü Barabáxü̃ ínanguxuchixẽẽ, yerü duü̃xü̃güxü̃ nataãẽxẽẽchaü̃. Rü yexguma churaragüxü̃ Ngechuchuxü̃ nac̱uaixẽẽguwena ga Piratu, rü ñu̱xũchi nüxna nanamu na curuchawa yanapotagüãxü̃ca̱x. 16 Rü yexguma ga nümagü ga churaragü rü ãẽ̱xgacüpataa̱xtüwa nanagagü. Rü yéma nanangutaque̱xexẽẽ ga guxü̃ma ga namücügü ga churaragü. 17 Rü ñu̱xũchi ga yema churaragü rü wüxi ga máxü̃ ga daucharaxü̃ ga naxchirugu nayacu̱xẽẽgü. Rü naẽruwa nayanga̱xcuchigü ga wüxi ga nga̱xcueruü̃ ga chuchuxü̃wa naxügüxü̃. 18 Rü yemawena inanaxügüe na tagaãcü ñagüxü̃: —¡Namaxü̃ ya Yudíugüarü ãẽ̱xgacü! —ñagüxü̃. 19 Rü wüxi ga naĩxmena̱xãmaã naẽruwa nanac̱uaixcagü, rü nüxna nacuaixgüe. Rü nape̱xegu nacaxã́pü̱xügü rü nüxü̃ nicua̱xüü̃güneta. 20 Rü yexguma yemaãcü nagu yadauxcüraxü̃güguwena, rü ínanacu̱xuchigü ga yema naxchiru ga daucharaxü̃. Rü wenaxãrü naxchirugutama nayacu̱xẽẽgü. Rü ñu̱xũchi ínanagaxüchigü na curuchawa yanapotagüãxü̃ca̱x. 21 Rü yéma naxüpetü ga wüxi ga yatü ga Chirenecü̱̃ã̱x ga Chimáũgu ãẽ́gacü ga Aré rü Rufu nanatü ixĩcü ga naãnewa ne ũcü. Rü yexguma yéma naxüpetügu rü yema churaragü rü guma yatüxü̃ ngĩxü̃ iningexẽẽgü ga Ngechuchuarü curucha. 22 Rü Ngechuchuxü̃ nawa nagagü ga wüxi ga nachica ga Górgutagu ãẽ́gaxü̃. Rü yema naẽ́ga rü: Duü̃xẽẽruchina̱xãchitaü̃, ñaxü̃chiga nixĩ. 23 Rü nüxna nanaxãgü ga binu ga miramaã ãẽ́ü̃cü. Natürü nüma ga Ngechuchu rü tama nayaxaxü. 24 Rü yemawena curuchawa nayapotagü. Rü nümagü ga churaragü rü wüxi ga dĩẽru ngĩxü̃ nañanagügü na yemawa nüxü̃ nacua̱xgüxü̃ca̱x na ñuxãcü tá nügümaã yatoyeãxü̃ca̱x ga Ngechuchuchiru, rü ṯacü tá na yangexü̃ ga wüxichigü. 25 Rü meãma 9 arü ngoragu ga pa̱xmama nixĩ ga curuchawa yapotagüãxü̃. 26 Rü yéma nayapocuchi ga wüxi ga mürapewa ga ãẽ́gatachinüxü̃ ga nüxü̃ ixuxü̃ ga ṯacüca̱x curuchawa na yapotagüãxü̃. Rü yema naẽ́ga ga mürapewagu üxü̃, rü ñanagürü: “Yudíugüarü Ãẽ̱xgacü”, ñanagürü. 27 Rü naxrüü̃ curuchawa nayapotagü ga taxre ga máẽtagüxü̃ rü wüxi ga norü tügünecüwawa rü to ga norü ṯoxwecüwawa. 28 Rü yemaãcü ningu ga Tupanaãrü ore ga ümatüxü̃ ga ñaxü̃: “Ngẽma chixexü̃ ügüxü̃tanüwaama nata̱x”, ñaxü̃. 29 Rü yema duü̃xü̃gü ga yéma chopetüxü̃, rü Ngechuchumaã naguxchigagü, rü nanexãẽrugüãcüma ñanagürügü: —¡Dücax! Cuma cunangutaü̃xẽẽẽ́ga ya tupauca ya taxü̃ne, rü tomaẽ̱xpü̱x i ngunexü̃gu wenaxãrü ícunadaxẽẽẽ́ga. ¡Ẽcü! ¡Cugütama namaxẽẽ i ñu̱xmax, rü írüxĩ i curuchawa! —ñanagürügü. 31 Rü yexgumarüü̃ ta Ngechuchuxü̃ nacugüecüraxü̃ ga paigüarü ãẽ̱xgacügü, rü ngúexẽẽruü̃gü ga ore ga mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃. Rü ñanagürügü: —Nüma rü togüxü̃ namaxẽxẽẽ, natürü taxucürüwama nügütama namaxẽẽ. 32 —¡Ñu̱xma rü ínaxĩ̱x i curuchawa i ngẽma Cristu i Iraéanecü̱̃ã̱xãrü Ãẽ̱xgacü na nüxü̃ idaugüxü̃ca̱x rü nüxü̃́ yaxõgüxü̃ca̱x! —ñanagürügü. Rü woo ga yema máẽtagüxü̃ ga naxrüü̃ curuchawa ipotagüxü̃, rü namaã naguxchigagü. 33 Rü yexguma tocuchiwa nanguxgu, rü guxü̃ ga naãnewa naxẽãne ñu̱xmata yáuanecü tomaẽ̱xpü̱xarü ngorawa nangu. 34 Rü yematama ngoragu rü tagaãcü aita naxü ga Ngechuchu, rü ñanagürü: —Eríx, Eríx, ¿damá zabátani? —ñanagürü. Rü ngẽma rü ñaxü̃chiga nixĩ: “Pa Chorü Tupanax, Pa Chorü Tupanax ¿tü̱xcüü̃ choxü̃ nuã cuta̱x?” ñaxü̃chiga nixĩ. 35 Rü nümaxü̃ ga duü̃xü̃gü ga yéma yexmagüxü̃, rü nüxü̃ naxĩnüẽ rü ñanagürügü: —¡Dücax, nüxü̃ pexĩnüẽ! Nuxcümaü̃cü ga Tupanaãrü orearü uruü̃ ga Eríaca̱x naca —ñanagürügü. 36 Rü yexguma rü wüxi ga yema duü̃xü̃gü ga yéma yexmagüxü̃, rü inañaãchi rü wüxi ga tüaxmü niwaixẽẽ namaã ga binu ga marü ngúchia̱xüchicü. Rü wüxi ga dexnewa nayana̱ĩ̱x, rü ñu̱xũchi Ngechuchua̱xgu nanawe̱x na nüxü̃ natuxuxü̃ca̱x. Rü yema togüxü̃ ñanagürügü: —¡Yixrüma! ¡Ngĩxã rü itarüdaunü ngoxita Ería nuã ũ na curuchawa ínaxĩxẽẽãxü̃ca̱x! —ñanagürügü. 37 Natürü nüma ga Ngechuchu rü tagaãcü aita naxü, rü ñu̱xũchi nayu. 38 Rü yexguma ga tupauca ga taxü̃neãrü tüyemachiãxü̃ rü taxregu narügaute. Rü daxũwa inaxügü ga na nagautexü̃ rü ñu̱xmata ñaxtüwa nangu. 39 Rü guma churaragüarü ãẽ̱xgacü ga Dumacü̱̃ã̱x ga Ngechuchupe̱xewa yexmacü, rü yexguma nüxü̃ nada̱u̱xgu ga na nayuxü̃, rü ñanagürü: —Aixcüma nixĩ ya daa yatü i Tupana Nane na yiĩxü̃ —ñanagürü. 40 Rü iyexmagü ta ga ñuxre ga ngecügü ga yéma yaxü̃wa nüxü̃ rüdaunücü. Rü yematanüwa iyexmagü ga María ga Magadácü̱̃ã̱x, rü Charumé, rü María ga Yuche rü Chaü̃tiágu ga rübumaẽcü naẽ. 41 Rü yema ngecügü iyixĩ ga Ngechuchuxü̃ íixümücügücü rü nüxü̃ rüngü̃xẽẽgücü ga yexguma Gariréaanewa nayexmagu. Rü yexgumarüü̃ ta yéma iyexmagü ga mucüma ga naĩgü ga ngecügü ga Ngechuchuwe rüxĩcü ga yexguma Yerucharéü̃wa naxũxgu. 42 Rü yexguma marü nachütachaü̃gu ga yema ngunexü̃ ga Yudíugü nagu nügü imexẽẽgüxü̃ naxca̱x ga ngü̃xchigaarü ngunexü̃, rü noxtacüma Piratuxü̃tawa naxũ ga Yuche ga Arimatéacü̱̃ã̱x. Rü nüma ga guma Yuche rü Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü ga tacütanüwa naxü, rü wüxi ga ãẽ̱xgacü ga poraãcü nüxü̃ nangechaü̃gücü nixĩ. Rü nüma rü ta ínanaṉg̱uxẽẽ na Tupana norü ãẽ̱xgacü yiĩxü̃ca̱x. Rü Piratuxü̃tawa naxca̱x ínayaca ga Ngechuchuxü̃ne. 44 Rü naḇaixãchiãẽ ga Piratu ga marü na nayuxü̃. Rü yemaca̱x norü churaragüarü ãẽ̱xgacüca̱x nangema na nüxna nac̱axü̃ca̱x na ñuxgumama yiĩxü̃ ga marü na nayuxü̃. 45 Rü yexguma norü churaragüarü ãẽ̱xgacü namaã nüxü̃ ixuxgu ga marü na nayuxü̃, rü nüma ga Piratu rü Yuchena nanaxã ga naxü̃ne. 46 Rü yexguma ga Yuche rü naxca̱x nataxe ga wüxi ga naxchápenüü̃ ga mexẽchixü̃. Rü curuchawa nanayaxu ga Ngechuchuxü̃ne, rü yema naxchápenüü̃maã nananuque. Rü wüxi ga ma̱xpǘne ga nutanaxca̱xgu ü̃paacü yacaxmaü̃güxü̃ ga naxmaxü̃gu nayanaxücuchi. Rü ñu̱xũchi wüxi ga nuta ga tacümaã nanangũxtaü̃. 47 Rü María ga Magadácü̱̃ã̱x rü María ga Yuche naẽ rü nüxü̃ irüdaunü ga ngexta na yanaxücuchigüãxü̃.

Marcu 16

1 Rü sabaduarü ngunexü̃guwena, rü María ga Magadácü̱̃ã̱x, rü Charumé, rü María ga Chaü̃tiágu naẽ naxca̱x itaxegü ga pumara na namaã nachaãxü̃ca̱x ga Ngechuchuxü̃ne. 2 Rü pa̱xmamaxü̃chi ga noxri üa̱xcü iyarügoxgu ga yüxüarü ngunexü̃gu, rü yema ngecügü rü íiyadaugü ga yema naxmaxü̃ ga nagu yanaxücuchigüãxü̃wa. 3 Rü ngĩgü ngĩgürügügü: —¿Texé tá taxca̱x ítanaxügachi ya yima nuta ya namaã nangũxtaü̃cü? —ngĩgürügügü. 4 Natürü yexguma meãma nüxü̃ nadaunügu, rü nüxü̃ idaugü ga marü na ínaxügachixü̃ ga guma nuta ga tacü ga namaã nangũxtaü̃cü ga yema naxmaxü̃. 5 Rü yexguma nagu nadaugügu ga yema naxmaxü̃, rü nüxü̃ idaugü ga wüxi ga ngextü̱xücü ga ma̱xchiruxü̃ ga cómüchiruxü̃ ga yéma naxmaxü̃ãrü tügünecüwawa rütoxü̃. Rü poraãcü iḇaixãchiãẽgü ga yema ngecügü. 6 Natürü nüma rü ñanagürü ngĩxü̃: —¡Tãxṹ i peḇaixãchiexü̃! Pema rü naxca̱x pedaugü ya Ngechuchu ya Nacharétucü̱̃ã̱x ga guma curuchawa yapotagüãcü. Marü wena namaxü̃, rü nataxuma i nuã. ¡Dücax, meã nüxü̃ peda̱u̱x i ñaã nachica ga nagu naxügüãxü̃! 7 —¡Rü paxa ípixĩ rü Pedrumaã rü ngẽma togü i ngúexü̃gümaã nüxü̃ peyarüxugüe, rü ñapegügü nüxü̃: “Nüma ya Ngechuchu rü marü nüxĩra pexü̃pa Gariréaanewa naxũ. Rü ngẽ́ma tá nüxü̃ peyadaugü ngẽma pemaã nüxü̃ yaxuxü̃rüü̃”, ñapegügü nüxü̃! —ñanagürü. 8 Rü yexguma ga yema ngecügü rü nüxna íiyabuxmü ga yema naxmaxü̃, yerü ngĩrü muü̃ẽmaã poraãcü iyadu̱ru̱xe. Rü taxúemaãma nüxü̃ iyaxugügü, yerü poraãcü imuü̃ẽ. 9 Rü yexguma Ngechuchu yuwa írüdaxguwena ga noxri yangunegu ga yüxüarü ngunexü̃gu, rü ngĩxca̱xira nango̱x ga María ga Magadácü̱̃ã̱x ga ngĩwa ínawoxü̃ãcü ga 7 ga ṉg̱oxogü. 10 Rü ngĩma rü íiyaxũ, rü namaã nüxü̃ iyarüxu ga yema Ngechuchumücügü ga íngechaü̃güxü̃ rü íxauxexü̃. 11 Natürü ga nümagü rü tama nayaxõgüchaü̃ ga yexguma nüxü̃ naxĩnüẽgu ga na namaxü̃xü̃ ga Ngechuchu rü na nüxü̃ nadauxü̃ ga ngĩmax. 12 Rü yemawena ga Ngechuchu rü tõõcü nango̱x naxca̱x ga taxre ga norü ngúexü̃gü ga yexguma nama ga naãnewaama nadaxü̃gu naxĩxgu. 13 Rü nümagü rü nawoegu, rü yema togü ga ngúexü̃gümaã nüxü̃ nayarüxugü. Natürü yemagüaxü̃́ rü ta tama nayaxõgü. 14 Rü yemawena ga Ngechuchu rü naxca̱x nango̱x ga yema 11 ga norü ngúexü̃gü ga yexguma mechawa ínachibüeyane. Rü nayangagü naxca̱x ga tama aixcüma na yaxõgüãxü̃ rü tama na inaxĩnüẽxü̃. Yerü ga nümagü rü tama nüxü̃́ nayaxõgüchaü̃ ga yema nüxü̃ daugüxü̃ ga marü wena na namaxü̃xü̃. 15 Rü ñanagürü nüxü̃: —¡Guxü̃ i naãnewa pexĩ rü guxü̃ i duü̃xü̃gümaã nüxü̃ peyarüxu i ore i mexü̃! 16 —Rü yíxema yaxṍxẽ rü íbaiexe rü tá tüxü̃́ nangẽxma i maxü̃ i taguma gúxü̃. Natürü yíxema tama yaxṍxẽ rü tá tapoxcu. 17 —Rü ñaã tá nixĩ i cua̱xruü̃gü i nawa nüxü̃ icuáxü̃ i ngẽma yaxõgüxü̃. Rü chauégagu tá ínanawoxü̃ i ṉg̱oxogü. Rü ngexwacaxü̃xü̃ i nagagüwa tá nidexagü. 18 —Rü naxme̱xmaã tá nüxü̃ nayayauxãchi i ãxtapegü. Rü ngẽxguma yaxaxgüãgu i ṯacü i nawa iyuxü̃, rü tãũtáma nanachixexẽẽ. Rü tá tüxü̃ ningõgügü ya iḏaaweexe rü tá tümaca̱x nitaanegü —ñanagürü. 19 Rü nüma ga Cori ga Ngechuchu rü yexguma norü ngúexü̃gümaã yadeaxguwena, rü Tupana rü daxũguxü̃ ga naãnewa nanaga. Rü Tupanaãrü tügünecüwawa nayarüto. 20 Rü nümagü ga norü ngúexü̃gü rü inaxĩãchi na guxü̃wama nüxü̃ yanaxugüexü̃ ga ore i mexü̃. Rü nüma ga Cori rü nüxü̃ narüngü̃xẽẽ, rü nanango̱xẽẽ na aixcüma yiĩxü̃ ga yema ore, yerü wüxigu namaã napuracü na naxügüãxü̃ca̱x ga mexü̃ ga taxü̃gü ga Tupanaãrü poramaã naxügüxü̃.

Luca 1

1 Pa Mecü Pa Teóquirux, nayexma ga ṯacü ga totanüwa ngupetüxü̃. Rü muxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü marü nanaxümatügü ga yemachiga, yexgumarüü̃ ga tomaã nüxü̃ na yaxugüexü̃rüü̃ ga yema duü̃xü̃gü ga noxriarü ügügumama Ngechuchuxü̃ daugüxü̃ rü nüxü̃ rüngü̃xẽẽgüxü̃ ga norü orearü uchigawa. 3 Rü ngẽmaca̱x, Pa Teóquirux, rü choma rü ta meãma naxca̱x íchaca ga nachiga ga guxü̃ma ga yema Ngechuchu üxü̃. Rü ñu̱xma rü chauxca̱x rü name na meãma cuxca̱x chanaxümatüxü̃ i ngẽma na meãma nüxü̃ cucuáxü̃ca̱x na aixcüma yiĩxü̃ ga yema ore ga marüchire̱x cuxü̃ nangu̱xẽẽgüxü̃ ga togü. 5 Rü yexguma Erode ãẽ̱xgacü ixĩxgu ga Yudéaanewa, rü yéma nayexma ga wüxi ga Yudíugüarü pai ga Zacaríagu ãẽ́gacü. Rü pai ga Arã́ũtaa ga Abíatanüxü̃ nixĩ ga nümax. Rü nama̱xéga rü Erichabé nixĩ. Rü tüma rü ta pai ga Arã́ũtanüxü̃ tixĩ. 6 Rü nüma ga Zacaría rü nama̱x ga Erichabé rü meãma Tupanape̱xewa, namaxẽ rü aixcüma naga naxĩnüẽ ga norü mugü. Rü yemaãcü taxucürüwa texé chixri nachiga tidexagü. 7 Natürü nangexacügü yerü nama̱x rü ingexacü. Rü ñu̱xũchi ga nümagü rü marü yaguã̱xgü nixĩgü. 8 Rü wüxi ga ngunexü̃gu rü yema paigütücumü ga Zacaría natanüwa üxü̃gu nangu na tupauca ga taxü̃newa Tupanaãrü puracü naxügüxü̃ca̱x. 9 Rü yema paigü rü nacüma nixĩ ga nüxü̃ na naxunetagüxü̃ ga wüxi ga natanüxü̃ na tupaucaarü aixepegu naxücuxü̃ca̱x rü yéma Tupanaca̱x na yaguãxü̃ca̱x ga pumara ga yixixü̃. Rü yema ngunexü̃gu rü Zacaríagu nangu na tupaucaarü aixepegu naxücuxü̃ca̱x na yéma yaguãxü̃ca̱x ga pumara. 10 Rü yema pumara íyaguyane rü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga düxétüwa yexmagüxü̃ rü ínayumüxẽgü. 11 Rü ngürüãchi Zacaríaca̱x nango̱x ga wüxi ga Tupanaãrü orearü ngeruü̃ ga daxũcü̱̃ã̱x. Rü yema nachica ga pumara nawa yagugüü̃xü̃ãrü tügünecüwagu nachi. 12 Rü yexguma Zacaría nüxü̃ da̱u̱xgu ga yema Tupanaãrü orearü ngeruü̃ ga daxũcü̱̃ã̱x, rü poraãcü naḇaixãchiãẽ, rü poraãcü namuü̃. 13 Natürü yema daxũcü̱̃ã̱x ga Tupanaãrü orearü ngeruü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —Pa Zacaríax, ¡tãxṹ i cumuü̃xü̃! Erü Tupana rü marü nüxü̃ naxĩnü i curü yumüxẽ. Rü cuxma̱x i Erichabé rü cuxü̃́ tá ixãxãcü, rü Cuáü̃maã tá cunaxüéga. 14 —Rü cuma rü tá poraãcü cutaãẽxü̃chi i ngẽxguma nabuxgu. Rü muxü̃ma i togü i duü̃xü̃gü rü tá ta nataãẽgüxüchi. 15 —Erü yima cune rü Tupanape̱xewa rü tá wüxi ya mexẽchicü nixĩ. Rü tãũtáma binu nayaxaxü, rü taxuü̃ma to i ṯacü rü ngúchi̱xáxü̃ tá nixaxü. Rü tauta nabuyane rü Tupanaãẽ i Üünexü̃ rü tá nüxna nangu. 16 —Rü nüma tá muxü̃ma i Yudíugüxü̃ narüngü̃xẽẽ na norü Cori ya Tupanaca̱x nawoeguxü̃ca̱x. 17 —Rü nüma ya Cuáü̃ rü tá Cori ya Cristupe̱xegu nixũ. Rü nuxcümaü̃cü ga Tupanaãrü orearü uruü̃ ga Eríarüü̃ tá nixĩ erü tá nüxü̃́ nangẽxma i Tupanaãẽ i poraxü̃. Rü ngẽmaãcü tá nüxü̃ narüngü̃xẽẽ i papagü na naxãcügüxü̃ nangechaü̃xü̃, rü ngẽma tama Tupanaga ĩnüẽchaü̃xü̃ rü na aixcüma inaxĩnüẽxü̃ca̱x. Rü ngẽmaãcü tá duü̃xü̃güxü̃ ínamexẽẽ naxca̱x ya Cori ya Cristu —ñanagürü ga yema daxũcü̱̃ã̱x. 18 Rü Zacaría rü yema daxũcü̱̃ã̱xna naca, rü ñanagürü: —¿Ñuxãcü tá nixĩ i ngẽma na naxãxãcüxü̃ i choxma̱x? Erü marü chayaxüchi i chomax rü ngĩma rü ta marü iya —ñanagürü. 19 Rü Zacaríaxü̃ nangãxü̃ ga yema daxũcü̱̃ã̱x, rü ñanagürü: —Choma nixĩ i Gabi i Tupanaãrü puracü chaxüxü̃. Rü nüma núma choxü̃ namu na cumaã nüxü̃ na chixuxü̃ca̱x i ñaã ore i mexü̃. 20 —Natürü ñu̱xma i cuma rü tama choxü̃́ cuyaxõ i ngẽma ore i cumaã nüxü̃ chixuxü̃. Rü ngẽmaca̱x i ñu̱xma rü tá cungega ñu̱xmatáta nabu i ngẽma cune. Natürü ngẽma cumaã nüxü̃ chixuxü̃, rü aixcüma tá ningu nagu i ngẽma ngunexü̃ i Tupana ixunetaxü̃ —ñanagürü. 21 Rü yoxni ga duü̃xü̃gü rü tupaucaarü düxétüwa Zacaríaxü̃ nanaṉg̱uxẽẽgü. Rü nügüna nacagüe ga ṯacüca̱x na tama paxa yéma ínaxũxũxü̃. 22 Rü yexguma Zacaría tupaucawa íxũũxgu, rü taxucürüwa duü̃xü̃gümaã nidexa, yerü nangega. Rü nümagü ga duü̃xü̃gü rü nüxü̃ nicua̱xãchitanü ga ṯacüxü̃ na nadauxü̃ ga Zacaría ga tupaucaarü aixepena. Rü Zacaría rü naxme̱xmaã duü̃xü̃güxü̃ nüxü̃ nacua̱xẽẽ ga ṯacü nüxü̃ na üpetüxü̃, yerü nangega. 23 Rü yexguma Zacaría nagu̱xẽẽgu ga na naxüãxü̃ ga Tupanaãrü puracü ga tupauca ga taxü̃newa, rü wenaxãrü napataca̱x nataegu. 24 Rü yemawena rü Zacaría nama̱x ga Erichabé rü ixãxãcü. Rü ngĩpatagu irüxã́ũẽcha, rü wüxime̱ẽ̱xpü̱x ga tauemacü taguma düxétüwa ixũ. 25 Rü ngĩxĩcatama ngĩgürügü: —Cori ya Tupana rü poraãcü choxü̃ narüngü̃xẽẽ. Rü ñu̱xma rü marü tãũtáma chixri chauchiga nidexagü i duü̃xü̃gü naxca̱x na changexacüxü̃ —ngĩgürügü. 26 Rü 6 ga tauemacü marü ngĩxü̃́ mexgu ga Erichabé ga yema na naxãxãcüxü̃, rü Gariréaanewa yexmane ga ĩãne ga Nacharétuwa Tupana nanamu ga norü orearü ngeruü̃ ga Gabi. 27 Rü ngĩxü̃tawa naxũ ga wüxi ga pacü ga taguma yatü ngĩmaã maü̃xcü. Rü María nixĩ ga ngĩẽ́ga. Rü ngĩma rü ixãtechaü̃ namaã ga wüxi ga yatü ga Yuchegu ãẽ́gacü. Rü nüma ga Yuche rü nuxcümaü̃cü ga ãẽ̱xgacü ga Dabítanüxü̃ nixĩ. 28 Rü yema nachica ga María nawa yexmaxü̃gu naxücu ga Gabi, rü ñanagürü ngĩxü̃: —Nuxmaẽ Pa Maríax. Tupana rü poraãcü cumaã nataãẽ. Rü Cori ya Tupana rü cuxü̃tawa nangẽxma, rü guxü̃ i ngexü̃güarü yexera marü cuxü̃ narüngü̃xẽẽ —ñanagürü. 29 Natürü yexguma María nüxü̃ da̱u̱xgu ga yema daxũcü̱̃ã̱x ga Tupanaãrü orearü ngeruü̃, rü namaã iḇaixãchiãẽ ga yema norü ore ga ngĩmaã nüxü̃ yaxuxü̃. Rü ngĩgüãẽwa nagu irüxĩnü ga tü̱xcüü̃ yemaãcü ngĩxü̃ na namoxẽxü̃. 30 Rü yexguma ga Gabi rü ñanagürü ngĩxü̃: —Pa Maríax, tama name na cumuü̃xü̃, erü Tupana rü poraãcü cumaã nataãẽ. 31 —Rü ñu̱xma rü tá tauemacü cuxü̃ inayarütaxu, rü tá cuxãxãcü, rü tá nayatü i cuxacü. Rü Ngechuchugu tá cunaxüéga. 32 —Rü nüma rü wüxi ya ãẽ̱xgacü ya taxüchicü tá nixĩ. Rü Tupana ya Taxüchicü Nane tá nixĩ i naẽ́ga. Rü Cori ya Tupana rü tá nuxcümaü̃cü ga ãẽ̱xgacü ga Dabírüü̃ ãẽ̱xgacüxü̃ nayaxĩxẽẽ. 33 —Rü nüma rü guxü̃gutáma Yudíugüarü ãẽ̱xgacü nixĩ. Rü tagutáma ínanguxuchi na ãẽ̱xgacü na yiĩxü̃ —ñanagürü. 34 Rü yexguma ga María rü Gabina ica, rü ngĩgürügü: —¿Ñuxãcü tá nixĩ i ngẽma na chaxãxãcüxü̃, erü tauta chaxãte? —ngĩgürügü. 35 Rü nüma ga Gabi rü ngĩxü̃ nangãxü̃, rü ñanagürü: —Tupanaãẽ i Üünexü̃ tá cuxna nangu. Rü Tupana ya Tacüarü pora rü wüxi i caixanexü̃rüü̃ tá cugu nayangaixema. Rü ngẽmaca̱x ngẽma õxchana i namaã cuxãxãcüxü̃ rü Tupanape̱xewa mecüxüchi tá nixĩ, rü Tupana Nanemaã tá nanaxugü i duü̃xü̃gü. 36 —Rü cutanüxü̃ i Erichabé rü marü ixãxãcü woo marü yaguã̱xchire̱x na yiĩxü̃. Rü woo ga duü̃xü̃gü rü: “Tagutáma ixãxãcü” ñanagürügü ngĩxü̃, natürü i ñu̱xma rü marü 6 ya tauemacü ngĩxü̃́ name na marü naxãxãcüxü̃. 37 —Erü Tupanaãxü̃́ rü taxuü̃ma naguxcha —ñanagürü. 38 Rü yexguma ga María rü ngĩgürügü: —Chorü Cori ya Tupanaãrü duü̃xü̃ chixĩ i chomax. Rü marü name i chomaã nanaxü i ngẽma chomaã nüxü̃ quixuxü̃ãcüma —ngĩgürügü. Rü yexguma ngĩxna ínixũ ga yema Tupanaãrü orearü ngeruü̃ ga daxũcü̱̃ã̱x ga Gabi. 39 Rü yexgumaü̃cüü ga María rü paxama nawa ixũ ga guma ĩãne ga Zacaríapata nawa yexmane ga Yudéaaneãrü dauxchitawa. 40 Rü Zacaríapatawa ingu, rü iyaxücu, rü Erichabéxü̃ irümoxẽ. 41 Rü yexguma Erichabé nüxü̃ ĩnügu ga Maríaarü moxẽ, rü ngĩrü õxchana ga ngĩãnüwa yexmaxü̃ rü nixĩã̱xcüü. Rü Tupanaãẽ ga Üünexü̃ rü Erichabéna nangu. 42 Rü yexguma ga Erichabé rü tagaãcü Maríaxü̃ ngĩgürügü: —Guxü̃ i ngexü̃güarü yexera Tupana cuxü̃ narüngü̃xẽẽ. Rü ngẽxgumarüü̃ ta cunexü̃ narüngü̃xẽẽ. 43 —¿Ṯacüwa chame na nuã chauxü̃tagu cunaxũãnexü̃? Pa Chorü Cori Naẽx. 44 —Erü ngẽxguma nüxü̃ chaxĩnügu i curü moxẽ, rü chauxacü i chauanüwa ngẽxmaxü̃ rü norü taãẽmaã nixĩã̱xcüü. 45 —Cuma rü cutaãẽ erü nüxü̃́ cuyaxõ i norü ore ya Tupana. Rü ngẽmaca̱x Tupana tá nayanguxẽẽ i ngẽma ore i cumaã nüxü̃ yaxuxü̃ —ngĩgürügü ga Erichabé. 46 Rü yexguma ga María rü ngĩgürügü: —Choma rü chauãẽwa poraãcü Tupanaxü̃ chicua̱xüü̃. 47 —Rü chorü Cori ya chorü Maxẽẽruü̃maã chataãẽxü̃chi. 48 —Rü woo wüxi i Tupanaãrü duü̃xü̃ i ngearü dĩẽruã́xẽ chixĩ, natürü Tupana chaugu narüxĩnü. Rü ñu̱xmaü̃cüü i duü̃xü̃gü rü taãẽ̱xcümaã guxü̃gutáma choxü̃ naxugüe. 49 —Erü Tupana ya Poracü rü taxü̃ i mexü̃ chauxca̱x naxü. Rü naxüüne i naẽ́ga ya Tupana. 50 —Rü nüma ya Tupana rü guxü̃gutáma nüxü̃́ tangechaü̃tümüü̃gü ya guxãma ya yíxema aixcüma nüxü̃ muü̃ẽxẽ. 51 —Rü guxü̃ ga norü poramaã tüxü̃ narüyexera ga guxema tügütama icua̱xüü̃güxe. 52 —Rü marü ínanawoxü̃ ga yema ãẽ̱xgacügü ga nügü írütagüxü̃. Natürü guxema duü̃xẽgü ga tügü írüxíragüxe, rü poraãcü tüxü̃ narüngü̃xẽẽ. 53 —Rü guxema tüxü̃́ nataxúxe, rü muxü̃ma tüxna naxã. Natürü guxema muãrü dĩẽruã̱xgüxe rü taxuü̃ma tüxna naxããcüma tüxü̃ ínimugü. 54 —Rü poraãcü nüxü̃ narüngü̃xẽẽ ga norü duü̃xü̃gü ga Yudíugü. Rü tama nüxü̃ inarüngüma na nüxü̃́ ingechaü̃tümüü̃güxü̃, yexgumarüü̃ ga nuxcümaü̃güxü̃ ga tatanüxü̃maã na inaxunetaxü̃. 55 —Yerü yemaãcü inaxuneta namaã ga tórü o̱xi ga Abráü̃ rü namaã ga tatanüxü̃gü na guxü̃gutáma tüxü̃ nangü̃xẽẽxü̃ —ngĩgürügü ga María. 56 Rü tomaẽ̱xpü̱x ga tauemacü Erichabéxü̃tagu irüxã̱ũ̱x ga María. Rü ñu̱xũchi ngĩpataca̱x itaegu. 57 Rü nawa nangu ga ngunexü̃ ga na naxíraxacüxü̃ ga Erichabé. Rü nayatü ga ngĩxãcü. 58 Rü yexguma nüxü̃ nacua̱xgügu na ñuxãcü Tupana ngĩmaã mecümaxü̃, rü ngĩrü ngaicamagu pegüxü̃ ga duü̃xü̃gü rü ngĩtanüxü̃gü rü ngĩxü̃ ínayadaugü, rü ngĩxü̃ narümoxẽgü rü ngĩxü̃ nayataãẽgüxẽẽ. 59 Rü 8 ga ngunexü̃guwena rü ínayawiecha̱xmüpe̱xechiraü̃gü ga guma ngĩne. Rü nanatü ga Zacaríagu nanaxüégagüchaü̃ ga duü̃xü̃gü. 60 Natürü naẽ ga Erichabé rü tama inaxwa̱xe. Rü ngĩgürügü: —Narümemaẽ nixĩ i Cuáü̃gu tanaxüéga —ngĩgürügü. 61 Rü duü̃xü̃gü rü ñanagürügü ngĩxü̃: —¿Tü̱xcüü̃ cunaxwa̱xe i ngẽma naẽ́ga? Erü cutanüxü̃tanüwa rü tataxuma ya texé ya ngẽmagu ãẽ́gaxe —ñanagürügü. 62 Rü yexguma ga duü̃xü̃gü rü naxme̱xwa nanatü ga Zacaríana nacagüe ga ṯacü rü naẽ́gagu tá na naxüégaãxü̃. 63 Rü yexguma ga Zacaría rü poperaxü̃ naxuneta na yexma na naxümatüãxü̃ca̱x ga naẽ́ga. Rü yexma nanaxümatü, rü ñanagürü: “Cuáü̃ tá nixĩ i naẽ́ga”, ñanagürü ga namatü. Rü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü naḇaixãchiãẽgü ga yexguma yema naẽ́gaxü̃ nadaugügu. 64 Rü yexgumatama wenaxãrü nidexa ga Zacaría. Rü inanaxügü ga Tupanaxü̃ na yacua̱xüü̃xü̃. 65 Rü yemaca̱x guxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü ga norü ngaicamagu ãpatagüxü̃ rü poraãcü naḇaixãchiãẽgü. Rü guxü̃wama ga yema naãnewa ga Yudéaanewa rü duü̃xü̃gü nüxü̃ nixuchigagü ga yema ngupetüxü̃. 66 Rü guxü̃ma ga nüxü̃ cuáchigagüxü̃ ga yema ngupetüxü̃, rü nagu narüxĩnüẽẽcha. Rü nügümücügüna nacagüe, rü ñanagürügü: —¿Ṯacü tá nixĩ i ngẽma õxchana? Erü Tupana rü aixcüma naxü̃tawa nangẽxma —ñanagürügü. 67 Rü nanatü ga Zacaríana nangu ga Tupanaãẽ i Üünexü̃. Rü nüxü̃ nixu ga yema ore ga Tupana namaã nüxü̃ ixuxü̃. 68 Rü ñanagürü: —Name nixĩ i nüxü̃ ticua̱xüü̃gü ya tórü Cori ga nuxcümaü̃cü ga tórü o̱xi ga Iraéarü Tupana. Erü núma tatanüwa nangu na tüxü̃ yamaxẽxẽẽxü̃ca̱x i yixema i norü duü̃xü̃gü na ixĩgüxü̃. 69 —Rü ngẽmaca̱x tüxna nanamu ya wüxi ya poracü ya tórü maxẽxẽẽruü̃ ga nuxcümaü̃cü ga norü duü̃xü̃ ga Dabítanüxü̃wa ne ũcü. 70 —Rü yemaãcü Tupana tamaã inaxuneta nawa ga yema nuxcümaü̃güxü̃ ga norü orearü uruü̃gü ga üünegüxü̃. 71 —Rü Tupana rü namaã nüxü̃ nixu rü nüxna tá tüxü̃ ínanguxü̃xẽẽ i tórü uwanügü rü guxü̃ma i duü̃xü̃gü i taxchi aiexü̃. 72 —Rü nuxcümaü̃güxe ga tórü o̱xigümaã nüxü̃ nixu na nüxü̃́ tangechaü̃tümüü̃güxü̃ rü tagutáma nüxü̃ iyanangümaxü̃ ga yema tümamaã inaxunetaxü̃. 73 —Rü yemaãcü ga Tupana rü nuxcümaü̃cü ga tórü o̱xi ga Abráü̃maã inaxuneta. Rü namaã nüxü̃ nixu rü tá tüxü̃ ínanguxü̃xẽẽ nüxna i tórü uwanügü na tama imuü̃ẽãcüma naxüxü̃ca̱x i Tupanaãrü puracü rü aixcüma mecü na ixĩgüxü̃ nape̱xewa i guxü̃ i tórü maxü̃wa i wüxichigü i ngunexü̃gu —ñanagürü ga Zacaría. 76 Rü ñanagürü ta: —Cumax, Pa Chaunex, rü Tupana ya Taxüchicüarü orearü uruü̃maã tá cuxü̃ naxugü. Erü cuma rü tá Corixü̃pa yoxni duü̃xü̃gümaã nüxü̃ quixu i nachiga ya Cori. 77 —Cuma rü Coriarü duü̃xü̃güxü̃ tá nüxü̃ cucua̱xẽẽ na Tupana tá nüxü̃́ nüxü̃ ngechaü̃xü̃ i norü pecadugü na ngẽmaãcü nayauxgüãxü̃ca̱x i maxü̃ i taguma gúxü̃. 78 —Erü nüxü̃́ tangechaü̃tümüü̃gü ya Tupana ya poraãcü tüxü̃ ngechaü̃cü. Rü ngẽmaca̱x daxũguxü̃ i naãnewa taxca̱x ne nanamu i ñoma i naãneãrü ngóonexẽẽruü̃ i ngexwacaxü̃xü̃ na nangóonetanüxẽẽãxü̃ca̱x i ngẽma duü̃xü̃gü ga noxri guxü̃guma norü chixexü̃gagu ãũcümaxü̃wa yexmagüxü̃. Rü nüma tá tüxü̃ narüngü̃xẽẽ na Tupanamaã rüngüxmüẽxü̃ca̱x —ñanagürü ga Zacaría. 80 Rü yema õxchana rü niyachigü rü wüxichigü ga ngunexü̃gu yexeraãcü Tupanaxü̃ nicuáchigü. Rü dauxchita ga ngextá taxúema íxãpataxü̃wa nayexma ñu̱xmata yema ngunexü̃wa nangu ga na Yudíugüxü̃ nügü nacua̱xẽẽxü̃.

Luca 2

1 Rü yexguma Agutu ãẽ̱xgacü ga tacü ixĩxgu ga Dumawa, rü nanaxunagü ga na yaxugüãxü̃ ga guxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga guxü̃ ga naãnewa. 2 Rü yema nüxĩraü̃xü̃ ga duü̃xü̃güarü ugüchiga, rü nanaxü ga yexguma Quirinu ãẽ̱xgacü ixĩxgu ga Chíriaarü naãnewa. 3 Rü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü wüxichigü norü ĩãne ga nagu nabuxü̃newa nixũchigü ga yéma na yaxugüãxü̃ca̱x. 4 Rü yemaca̱x ga Yuche rü Gariréaanewa yexmane ga ĩãne ga Nacharétuwa ínaxũxũ, rü Yudéaarü naãnewa yexmane ga ĩãne ga Beréü̃wa naxũ. Rü guma nixĩ ga ĩãne ga nuxcümaü̃cü ga ãẽ̱xgacü ga Dabí nagu buxü̃ne. Rü yemaca̱x nixĩ ga Yuche ga yéma naxũxü̃, yerü Dabítanüxü̃ nixĩ ga nümax. 5 Rü Beréü̃wa naxũ ga Yuche na yaxugüxü̃ca̱x wüxigu ngĩmaã ga María ga ngĩmaã naxãma̱xchaü̃cü. Natürü ga María rü itacharaü̃ ga na naxãxãcüxü̃. 6 Rü yexguma Beréü̃wa nayexmagüyane, ngĩxna nangu ga ngĩrü ngunexü̃ ga na naxíraxacüxü̃ ga María. 7 Rü yexma nabu ga nüxĩraü̃cü ga ngĩne. Rü naxchápenüü̃maã inanuque. Rü wüxi ga wocaarü chibüchicagumare inacanagüxẽẽ, yerü marü guxü̃ma nixããcu ga ucapu nawa ga guma pegüpataü̃. 8 Rü Beréü̃ãrü ngaicamana nayexmagü ga ñuxre ga carnerugüarü dauruü̃gü ga chütacü nachitaü̃wa norü carnerugüna ídaugüxü̃. 9 Rü ngürüãchi yema carnerugüarü dauruü̃güca̱x nango̱x ga wüxi ga orearü ngeruü̃ ga daxũcü̱̃ã̱x. Rü Cori ga Tupanaãrü y̱auracüümaã naxca̱x nangóone ga guxü̃wama. Rü poraãcü namuü̃ẽ. 10 Natürü yema orearü ngeruü̃ ga daxũcü̱̃ã̱x, rü ñanagürü nüxü̃: —¡Tãxṹ i pemuü̃ẽxü̃! erü pexca̱x nuã chanange i wüxi i ore i mexẽchixü̃ i guxü̃ i duü̃xü̃güarü taãẽxẽẽruü̃ tá ixĩxü̃. 11 —Erü ñu̱xma rü Beréü̃gu nabu ya perü maxẽxẽẽruü̃. Rü nüma rü Cori ya Cristu nixĩ. 12 —Rü ñaã tá nixĩ i perü cua̱xruü̃. Rü tá nüxü̃ ipeyangau i wüxi i õxchana i naxchápenüü̃maã nuquexü̃ rü wocaarü chibüchicagu caxü̃ —ñanagürü. 13 Rü yexgumatama ngürüãchi yema daxũcü̱̃ã̱x ga orearü ngeruü̃xü̃tawa nango̱x ga muxü̃ma ga togü ga daxũcü̱̃ã̱x ga orearü ngeruü̃gü. Rü Tupanaxü̃ nicua̱xüü̃gü, rü ñanagürügü: 14 —Rü ñu̱xma rü Tupanaxü̃ ínicua̱xüü̃gü rü ínataãẽgü i daxũguxü̃ i naãnewa. Rü pema i ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i Tupana pemaã taãẽgüe, rü name nixĩ i pegümaã perüngüxmüẽ —ñanagürügü. 15 Rü yexguma daxũwa naxĩxguwena ga yema orearü ngeruü̃gü rü yema carnerugüarü dauruü̃gü rü nügümücügümaã ñanagürügü: —¡Ngĩxã ítayadau i Beréü̃wa i ngẽma ngupetüxü̃ i Cori ya Tupana tamaã nüxü̃ ixuxü̃ nawa i norü orearü ngeruü̃gü! —ñanagürügü. 16 Rü paxa inaxĩãchi, rü yéma naxĩ. Rü yexma nüxü̃ nayangau ga Yuche rü María rü ga õxchana ga wocaarü chibüchicagu caxü̃. 17 Rü yexguma yema õxchanaxü̃ nadaugügu ga yema carnerugüarü dauruü̃gü, rü duü̃xü̃gümaã nüxü̃ nixugüe ga yema ore ga Tupanaãrü orearü ngeruü̃ ga daxũcü̱̃ã̱x namaã nüxü̃ ixuxü̃ ga yema õxchanachiga. 18 Rü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga nüxü̃ ĩnüẽxü̃ ga yema carnerugüarü dauruü̃güarü ore rü namaã naḇaixãchiãẽgü. 19 Natürü ga María rü inayaxu ga guxü̃ma ga yema ngupetüxü̃ rü ngĩãẽgu namaã inguxü̃ rü nagu irüxĩnüẽcha. 20 Rü nawoegu ga yema carnerugüarü dauruü̃gü. Rü taãẽãcüma Tupanaxü̃ nicua̱xüü̃gü naxca̱x ga guxü̃ma ga yema nüxü̃ naxĩnüẽxü̃ rü nüxü̃ nadaugüxü̃ yerü aixcüma yema orearü ngeruü̃ ga daxũcü̱̃ã̱x namaã nüxü̃ ixuxü̃rüü̃ nangupetü. 21 Rü yexguma 8 ga ngunexü̃ nüxü̃́ yexmagu ga na nabuxü̃ ga õxchana, rü ínanawiecha̱xmüpe̱xechiraü̃gü. Rü Ngechuchugu nanaxüégagü. Rü yematama nixĩ ga naẽ́ga ga daxũcü̱̃ã̱x ga Tupanaãrü orearü ngeruü̃ Maríamaã nüxü̃ ixuxü̃ ga tauta namaã naxãxãcügu. 22 Rü yexguma marü yanguxgu ga yema ngunexü̃ na tupauca ga taxü̃newa Tupanape̱xewa na nügü yamexẽẽgüxü̃ rü yéma naxĩ na yemaãcü Tupanape̱xewa yanguxẽẽgüãxü̃ca̱x ga yema Moĩchéarü mugü nüxü̃ ixuxü̃rüü̃. Rü Yerucharéü̃wa ga tupauca ga taxü̃newa nanagagü ga õxchana na Tupanana namugüãxü̃ca̱x. 23 Rü yemaãcü nanaxügü yerü Tupanaãrü mugüwa naxümatü, rü ñanagürü: “Ngẽxguma wüxi i nge rü nayatügu i nüxĩraü̃xü̃ i ngĩxãcü, rü tanaxwa̱xe i Cori ya Tupanana tanamu”, ñanagürü. 24 Rü yéma naxĩ rü yéma nanagagü ga taxre ga muxtucugü ga yexwacax yaexü̃, na Tupanaca̱x nadaiãxü̃ca̱x ga paigü ga tupaucawa, yerü yema ñanagürü ga Tupanaãrü mugüwa. 25 Rü yexgumaü̃cüü Yerucharéü̃gu naxãchiü̃ ga wüxi ga yatü ga Chimeṹgu ãẽ́gacü. Rü wüxi ga yatü ga mecümacü nixĩ ga nümax, rü aixcüma Tupanaxü̃ ngechaü̃cü nixĩ. Rü nüma rü guxü̃guma ínanaṉg̱uxẽẽ na ñuxguacü tá ínanguxü̃ ya Yudíugüarü nguxü̃xẽẽruü̃ ya Cristu. Rü Tupanaãẽ i Üünexü̃ rü Chimeṹxü̃tawa nayexma, rü nüxü̃ nüxü̃ nacua̱xẽẽ na tãũtáma nayuxü̃ ega tama nüxü̃ nadauxiragu ya Cristu ya Cori ya Tupana núma namucü. 27 Rü yema ngunexü̃gu rü tupauca ga taxü̃newa Chimeṹxü̃ naxũxẽẽ ga Tupanaãẽ i Üünexü̃. Rü yéma nayexma ga Chimeṹ ga yexguma Yuche rü María tupaucawa nagagügu ga õxchana ga Ngechuchu na Tupanana namugüãxü̃ca̱x na yemaãcü yanguxẽẽgüãxü̃ca̱x ga Moĩchéarü mu. 28 Rü Ngechuchuxü̃ naganagü ga Chimeṹ. Rü Tupanaxü̃ nicua̱xüü̃, rü ñanagürü: 29 —Pa Corix, ñu̱xma rü marü name na chayuxü̃, erü marü cuyanguxẽẽ ga yema chomaã icuxunetaxü̃. 30 —Rü chauxetümaãxü̃chi nüxü̃ chadau ya daa Maxẽxẽẽruü̃ ya guxü̃ i duü̃xü̃güca̱x núma cunamucü. 32 —Rü nüma nixĩ i ngóonexẽẽruü̃ naxca̱x i guxü̃ma i duü̃xü̃gü i tama Yudíugü ixĩgüxü̃. Rü ñaã õxchanagagu rü togü i duü̃xü̃gü tá nüxü̃ nicua̱xüü̃gü i curü duü̃xü̃gü i Yudíugü —ñanagürü. 33 Rü Yuche rü María rü naḇaixãchiãẽgü namaã ga Chimeṹãrü ore ga ñuxãcü õxchanachigamaã na yadexaxü̃. 34 Rü yexguma ga Chimeṹ rü Tupanana naca na meã nüxü̃ nangupetügüxü̃ca̱x ga Yuche rü María rü õxchana. Rü ñanagürü ngĩxü̃ ga María ga Ngechuchu naẽ: —Dücax, ñaã õxchana rü tá nanamaxẽxẽẽ i muxü̃ma i Yudíugü, natürü ngẽma tama nüxü̃́ yaxõgüchaü̃xü̃ rü tá inayarütauxe. Rü nüma rü wüxi i cua̱xruü̃ tá nixĩ i duü̃xü̃güca̱x, rü muxü̃ma tá nüxü̃ naxoe. 35 —Rü ngẽmaãcü tá nanango̱xẽẽãma i guxü̃ma i naãẽwa nagu naxĩnüẽxü̃ i muxü̃ma i duü̃xü̃gü. Rü guxü̃ma i ngẽma tá ñaã õxchanaxü̃ ngupetüxü̃ rü ñoma wüxi i cüxchi i curü maxü̃newa yarüwáxü̃rüü̃ tá cuxü̃́ nangu̱x, Pa Maríax —ñanagürü. 36 Rü yéma ta iyexma ga wüxi ga ngecü ga Tupanaãrü orexü̃ ixucü. Rü Ana nixĩ ga ngĩẽ́ga. Rü Panuẽ́xãcü iyixĩ, rü Ácherutanüxü̃ iyixĩ. Rü marü yaguã̱xü̃chi iyixĩ. Rü yexguma napaxüchigutama ixãte. Natürü 7 ga taunecü- guxicatama ngĩtemaã iyarüxũũxü̃, yerü nayu ga ngĩte. 37 Rü yemaãcü wüxi ga yutecü ga yaguã̱xü̃chi iyixĩ, yerü 84 nixĩ ga ngĩrü taunecü. Rü taguma tupauca ga taxü̃newa íixũxũ. Rü guxü̃guma ngunecü rü chütacü rü naxaureãcüma iyumüxẽẽcha. Rü yemaãcü Tupanaxü̃ iyacua̱xüü̃ rü inataxẽẽ. 38 Rü yexgumatama Chimeṹ íidexayane, rü yéma ingu ga Ana. Rü Tupanana moxẽ ixã. Rü iinaxügü ga õxchana ga Ngechuchuchiga na yadexaxü̃ nape̱xewa ga guxü̃ma ga yema Yudíugü ga Yerucharéü̃cü̱̃ã̱x ga Cristuxü̃ ínaṉg̱uxẽẽgüxü̃ na norü nguxuchixẽẽruü̃ yiĩxü̃ca̱x. 39 Rü yexguma marü yanguxẽẽgüãguwena ga guxü̃ma ga yema Tupanaãrü mugü nüxü̃ ixuxü̃, rü Yuche rü María rü naxca̱x nawoegu ga norü ĩãne ga Nacharétu ga Gariréaanewa yexmane. 40 Rü ga õxchana rü niyachigü, rü yexeraãcü niporachigü, rü yexeraãcü nüxü̃ nicuáchigü. Rü Tupana rü poraãcü nüxü̃ narüngü̃xẽẽ. 41 Nanatü rü naẽ rü gucü ga taunecügu Yerucharéü̃wa taxĩĩxü̃ naxca̱x ga Üpetüchigaarü peta. 42 Rü yexguma Ngechuchu 12 ga taunecü nüxü̃́ yexmagu, rü Yerucharéü̃wa taxĩ namaã ga nanatü rü naẽ, yerü yema nixĩ ga Yudíugücüma naxca̱x ga Üpetüchigaarü peta. 43 Rü yexguma yagúechigagu ga Üpetüchigaarü peta, rü tümachiü̃ca̱x tawoegu ga nanatü rü naẽ. Natürü ga Ngechuchu rü tümaẽchita tüxna Yerucharéü̃gu narüxã̱ũ̱x. 44 Rü tüma nüxü̃ tacua̱xgügu rü yema muxü̃ ga duü̃xü̃gü ga tümaweama ixĩxü̃tanüxü̃tanügu naxã ga Ngechuchu. Rü yemaãcü marü itaxĩ ga wüxi ga ngunexü̃. Natürü yexguma naxca̱x tadaugügu tümatanüxü̃tanügu rü yema tüxü̃ cua̱xgüxü̃tanügu rü tama nüxü̃ itayangaugü. 45 Rü yemaca̱x wenaxãrü Yerucharéü̃ca̱x tawoegu na yexma naxca̱x tayadaugüxü̃ca̱x. 46 Rü tomaẽ̱xpü̱x ga ngunexü̃guwena Ngechuchuxü̃ itayangaugü ga tupauca ga taxü̃negu. Rü yéma narüto natanüwa ga yema ngúexẽẽruü̃gü ga Tupanaãrü mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃, rü inarüxĩnü ga norü ngu̱xẽẽtae, rü nüxna nicachigü. 47 Rü guxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü ga Ngechuchuxü̃ ĩnüẽxü̃, rü naḇaixãchiãẽgü na ñuxãcü nüxü̃ nacua̱xüchixü̃ rü meãma nangãxü̃ãxü̃. 48 Rü yexguma nanatü rü naẽ nüxü̃ daugügu rü taḇaixãchiãẽgü. Rü naẽ rü ñatarügü nüxü̃: —Pa Chaunex, ¿tü̱xcüü̃ tomaã ngexü̃ cuwagü? Cunatü rü choma rü poraãcü cuxca̱x taxoegaãẽãcüma cuxca̱x tadaugüecha —ñatarügü. 49 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü: —¿Tü̱xcüü̃ chauxca̱x pedaugü? ¿Tama e̱xna nüxü̃ pecua̱x na woetama Chaunatüchiü̃wa tá changẽxmaxü̃? —ñanagürü. 50 Natürü ga tümagü rü tama nüxü̃ tacua̱xgüéga ga yema tümamaã nüxü̃ yaxuxü̃. 51 Rü yexguma ga Ngechuchu rü tümawe nataegu ga Nacharétuwa. Rü guxü̃guma meã tümaga naxĩnüẽcha. Rü naẽ ga María rü ngĩãẽwa nagu irüxĩnüẽcha ga guxü̃ma ga yema ngupetüxü̃ . 52 Rü niyachigü ga Ngechuchu, rü yexeraãcü nüxü̃ nicuáchigü. Rü Tupana rü namaã nataãẽ, rü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü ta namaã nataãẽgü.

Luca 3

1 Rü yexguma Tibériu 15 ga taunecü ãẽ̱xgacü ga tacü ixĩxgu ga Dumawa, rü yexguma nixĩ ga Pṍũchiu Piratu rü Yudéaaneãrü ãẽ̱xgacü yiĩxü̃, rü Erode rü Gariréaaneãrü ãẽ̱xgacü yiĩxü̃, rü naẽneẽ ga Piripi rü Itúreaane rü Taconíteaneãrü ãẽ̱xgacü yiĩxü̃, rü Dichániã rü Abiríniããneãrü ãẽ̱xgacü yiĩxü̃. 2 Rü Aná rü Caipá rü paigüeru nixĩgü ga yexguma. Rü yexguma nixĩ ga Cuáü̃ ga Zacaría nanemaã yadexaxü̃ ga Tupana ga dauxchitawa ga ngextá taxúema íxãpataxü̃wa. 3 Rü guxü̃ma ga yema nachicagü ga Yudáü̃cutüarü ngaicamana yexmagüxü̃gu nixũgüchigü ga Cuáü̃. Rü duü̃xü̃gümaã nüxü̃ nixuchigü ga na namexü̃ na nüxü̃ naxoexü̃ ga nacümagü ga chixexü̃ rü ínabaiü̃xü̃, na yemaãcü Tupana nüxü̃́ nüxü̃ nangechaü̃xü̃ca̱x ga norü pecadugü. 4 Rü guma nuxcümaü̃cü ga Ichaía ga Tupanaãrü orearü uruü̃ naxümatüxü̃rüü̃ nixĩ ga nangupetüxü̃. Yerü duü̃xü̃güarü maxü̃ãrü mexẽẽchigaxü̃ nixu ga yexguma ñaxgu: “Ngẽma nachica i ngextá taxúema íxãpataxü̃wa rü tá nangẽxma i wüxi i duü̃xü̃ i ngẽ́ma tagaãcüma ñaxü̃: ‘¡Pegü pemexẽẽ naxca̱x ya Cori! ¡Rü naxca̱x ipeyanawe̱xãchixẽẽ i perü maxü̃!’ 5 Rü guxããrü maxü̃ rü tá inayarüwe̱xãchi ñoma wüxi i ngatexü̃ rügütaxü̃rüü̃ na iyawéxü̃ca̱x i nama. Rü guxãma ya yíxema togüétüwa tügü ngẽxmaxẽẽgüxe rü tá ítarüxĩ ñoma wüxi ya ma̱xpǘne rü wüxi i ngüchitaeru idoxochixẽẽxü̃rüü̃. Rü guxü̃ma i nacüma i wü̃xü̃ rü tá inayarüwe̱xãchigü. Rü ngẽma duü̃xü̃güarü maxü̃wa tama mexü̃ rü tá nayamexẽẽgü. 6 Rü guxü̃ma i duü̃xü̃gü rü tá nüxü̃ nadaugü ya yima Maxẽxẽẽruü̃ ya Tupana núma namucü”, ñanagürü ga Ichaíaarü ore ga ümatüxü̃wa. 7 Rü yexguma Cuáü̃xü̃tawa naxĩxgu ga duü̃xü̃gü na ínabaiü̃xẽẽãxü̃ca̱x, rü nüma ga Cuáü̃ rü ñanagürüama nüxü̃: —Pema rü ãxtapearü duü̃xü̃gü pixĩgü. ¿Rü ñuxãcü nagu perüxĩnüẽ na naxchaxwa pibuxmüxü̃ i ngẽma poxcu i ãũcümaxü̃chixü̃ i marü ingaicaxü̃ ega tama nüxü̃ perüxoegu i pecüma i chixexü̃? 8 —¡Rü meã pemaxẽ na ngẽmaãcü guxü̃ma i duü̃xü̃gü nüxü̃ daugüxü̃ca̱x na aixcüma marü nüxü̃ perüxoexü̃ i pecüma i chixexü̃! Rü tama name i ñaperügügü: “Tãũtáma Tupana toxü̃ napoxcue, erü Abráü̃tanüxü̃ tixĩgü” ñaperügügü. Erü tama ngẽmaca̱x nixĩ ya Tupana i duü̃xü̃güxü̃ nayaxuxü̃. Rü pemaã nüxü̃ chixu rü ngẽxguma Tupana naxwa̱xegu rü tama nüxü̃́ naguxcha na daa nutawa Abráü̃tanüxü̃ nanguxü̃xẽẽxü̃. 9 —Tupanaãrü yuema rü marü íimemare na yadaxü̃ãxü̃ca̱x i ngẽma nanetügü i tama mexü̃. Rü guxü̃ma i nanetügü i chixearü õṍxü̃ rü tá nadaxü̃, rü ñu̱xũchi üxüwa tá ínagu —ñanagürü ga Cuáü̃. 10 Rü yexguma ga duü̃xü̃gü rü Cuáü̃na nacagü, rü ñanagürügü: —¿Ṯacü e̱xna nixĩ i mexü̃ na tanaxüxü̃? —ñanagürügü. 11 Rü Cuáü̃ rü nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Texé ya taxrearü gáuxü̃chiruã́xẽ rü name nixĩ i texé ya tüxü̃́ nataxúxena tanaxã. Rü texé ya õnaã́xẽ rü name nixĩ i texé ya ngearü õnaã́xẽmaã tangau i tümaãrü õna —ñanagürü. 12 Rü Cuáü̃xü̃tawa naxĩ ta ga ñuxre ga yatügü ga Dumaãrü ãẽ̱xgacüca̱x dĩẽru ngĩxü̃ ideetanüxü̃. Rü nanaxwa̱xegü ga Cuáü̃ na ínabaiü̃xẽẽxü̃. Rü Cuáü̃na nacagü, rü ñanagürügü: —Pa Ngúexẽẽruü̃x, ¿Ṯacü nixĩ i mexü̃ na tanaxüxü̃ i tomax? —ñanagürügü. 13 Rü Cuáü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —Tama name i ãẽ̱xgacü pemaã nüxü̃ ixuxü̃ãrü yexera penayauxgü i dĩẽru i duü̃xü̃güxü̃tawa —ñanagürü. 14 Rü ñuxre ga churaragü rü ta Cuáü̃na nacagüe, rü ñanagürügü: —¿Toma rü ṯacü nixĩ i mexü̃ na tanaxüxü̃? —ñanagürügü. Rü nanangãxü̃ ga Cuáü̃ rü ñanagürü: —Tama name i texéxü̃ pexãxũneãcüma tümaãrü ngẽmaxü̃gü pepuxü̃. Rü tama name i ṯacü rü doraxü̃ tümachigaxü̃ pixu na ngẽmaãcü tümaãrü ngẽmaxü̃gü pepuxü̃xü̃ca̱x. Rü name nixĩ i ngẽma dĩẽru i ãẽ̱xgacü pexü̃́ ngĩmaã naxütanücümaãtama petaãẽgü rü tama yexeracüca̱x ípeca —ñanagürü. 15 Rü yexguma ga duü̃xü̃gü rü poraãcü ínanaṉg̱uxẽẽgü na paxa ínanguxü̃ ga Tupana Nane ga Cristu. Rü nagu narüxĩnüẽ ga na bexmana Cuáü̃ rü Cristu yiĩxü̃. 16 Natürü ga Cuáü̃ rü guxãxü̃ ñanagürü: —Aixcüma i choma rü dexáwamare pexü̃ íchabaiü̃xẽẽ, natürü tá ínangu i to i Tupanaãrü orearü uruü̃, rü nüma tá pexna nananguxẽẽ i Tupanaãẽ i Üünexü̃ wüxi i üxüemarüü̃. Erü nüma rü poraãcü choxü̃ narüyexera na ãẽ̱xgacü yiĩxü̃. Rü choma rü nape̱xewa rü taxuwama chame rü bai i norü chapatucunüãrü wẽgüwa chame. 17 —Rü nüma rü marü ínamemare na ñoma i naãnewa yadexechiãxü̃ca̱x i norü duü̃xü̃gü ñoma wüxi ya yatü trigu naã́tüna idexechixü̃rüü̃. Rü ngẽmaãcü tá nayadexechi i ngẽma noxrü ixĩgüxü̃ na naxü̃- tawa nangẽxmagüxü̃ca̱x, natürü ngẽma tama noxrü ixĩgüxü̃, rü tá ínanagu nawa ya yima üxü ya taguma ixoxü̃ne —ñanagürü. 18 Rü yema oremaã rü muxü̃ma ga to ga ucu̱xẽgümaã, rü Cuáü̃ duü̃xü̃gümaã nüxü̃ nixu ga ore ga mexü̃ ga Ngechuchuchiga. 19 Rü Cuáü̃ rü ãẽ̱xgacü ga Erodexü̃ nanga, yerü ngĩmaã naxãma̱x ga Erodía ga naẽneẽ ga Piripi nama̱x. Rü nananga ta naxca̱x ga yema togü ga chixexü̃ ga naxüxü̃. 20 Natürü ga Erode rü tama Cuáü̃ga naxĩnü. Rü yexeraxü̃ ga chixexü̃ naxü, yerü poxcupataü̃wa Cuáü̃xü̃ namu. 21 Naxü̃pa ga na napoxcuxü̃ ga Cuáü̃, rü guxü̃ma ga duü̃xü̃güxü̃ ínabaiü̃xẽẽxguwena, rü Ngechuchuxü̃ rü ta ínabaiexẽẽ. Rü yexguma Ngechuchu íyumüxẽyane rü ningena ga daxũguxü̃ ga naãne. 22 Rü Tupanaãẽ i Üünexü̃ rü wüxi ga muxtucurüü̃ inanago rü Ngechuchuna nangu. Rü daxũwa inanaxũ ga wüxi ga naga ga ñaxü̃: —Cuma nixĩ i Chaune i cuxü̃ changechaü̃xü̃chicü, rü cumaã chataãẽxü̃chicü —ñaxü̃. 23 Maneca 30 ga taunecü nüxü̃́ nayexma ga Ngechuchu ga yexguma norü puracü inaxügügu. Rü duü̃xü̃gü nagu narüxĩnüẽ rü Ngechuchu rü Yuche nane nixĩ. Rü Yuche rü Erí nane nixĩ. 24 Rü Erí rü Matá nane nixĩ. Rü Matá rü Lebí nane nixĩ. Rü Lebí rü Merequí nane nixĩ. Rü Merequí rü Yana nane nixĩ. Rü Yana rü Yuche nane nixĩ. 25 Rü Yuche rü Matatía nane nixĩ. Rü Matatía rü Amó nane nixĩ. Rü Amó rü Naṹ nane nixĩ. Rü Naṹ rü Echiri nane nixĩ. Rü Echiri rü Nagaí nane nixĩ. 26 Rü Nagaí rü Maã́ nane nixĩ. Rü Maã́ rü Matatía nane nixĩ. Rü Matatía rü Chemeĩ́ nane nixĩ. Rü Chemeĩ́ rü Yucheca nane nixĩ. Rü Yucheca rü Yudá nane nixĩ. 27 Rü Yudá rü Yunáü̃ nane nixĩ. Rü Yunáü̃ rü Decha nane nixĩ. Rü Decha rü Chorobabé nane nixĩ. Rü Chorobabé rü Charatía nane nixĩ. Rü Charatía rü Nerí nane nixĩ. 28 Rü Nerí rü Merequí nane nixĩ. Rü Merequí rü Adí nane nixĩ. Rü Adí rü Cocháü̃ nane nixĩ. Rü Cocháü̃ rü Erudamáü̃ nane nixĩ. Rü Erudamáü̃ rü Erú nane nixĩ. 29 Rü Erú rü Yochué nane nixĩ. Rü Yochué rü Eriechéru nane nixĩ. Rü Eriechéru rü Yoríü̃ nane nixĩ. Rü Yoríü̃ rü Matá nane nixĩ. Rü Matá rü Lebí nane nixĩ. 30 Rü Lebí rü Chimeṹ nane nixĩ. Rü Chimeṹ rü Yudá nane nixĩ. Rü Yudá rü Yuche nane nixĩ. Rü Yuche rü Yonáü̃ nane nixĩ. Rü Yonáü̃ rü Eriaquíü̃ nane nixĩ. 31 Rü Eriaquíü̃ rü Meréa nane nixĩ. Rü Meréa rü Mena nane nixĩ. Rü Mena rü Matata nane nixĩ. Rü Matata rü Natáü̃ nane nixĩ. Rü Natáü̃ rü Dabí nane nixĩ. 32 Rü Dabí rü Ichaí nane nixĩ. Rü Ichaí rü Obé nane nixĩ. Rü Obé rü Boú nane nixĩ. Rü Boú rü Charu nane nixĩ. Rü Charu rü Naãchã́ũ nane nixĩ. 33 Rü Naãchã́ũ rü Amináda nane nixĩ. Rü Amináda rü Amí nane nixĩ. Rü Amí rü Arǘni nane nixĩ. Rü Arǘni rü Erúü̃ nane nixĩ. Rü Erúü̃ rü Pare nane nixĩ. Rü Pare rü Yudá nane nixĩ. 34 Rü Yudá rü Acobu nane nixĩ. Rü Acobu rü Ichaá nane nixĩ. Rü Ichaá rü Abráü̃ nane nixĩ. Rü Abráü̃ rü Taré nane nixĩ. Rü Taré rü Nacú nane nixĩ. 35 Rü Nacú rü Cherú nane nixĩ. Rü Cherú rü Dagáu nane nixĩ. Rü Dagáu rü Peré nane nixĩ. Rü Peré rü Ebé nane nixĩ. Rü Ebé rü Charu nane nixĩ. 36 Rü Charu rü Caináü̃ nane nixĩ. Rü Caináü̃ rü Arupácha nane nixĩ. Rü Arupácha rü Chéü̃ nane nixĩ. Rü Chéü̃ rü Noẽ́ nane nixĩ. Noẽ́ rü Damé nane nixĩ. 37 Rü Damé rü Matucharéü̃ nane nixĩ. Rü Matucharéü̃ rü Enó nane nixĩ. Rü Enó rü Yaré nane nixĩ. Rü Yaré rü Mararé nane nixĩ. Rü Mararé rü Caináü̃ nane nixĩ. 38 Rü Caináü̃ rü Enú nane nixĩ. Rü Enú rü Che nane nixĩ. Rü Che rü Adáü̃ nane nixĩ. Rü Adáü̃ rü Tupana nane nixĩ.

Luca 4

1 Ngechuchuxü̃tawa nayexma ga Tupanaãẽ i Üünexü̃. Rü yexguma Yudáü̃chiüwa ínaxü̃ãchigu ga Ngechuchu, rü Tupanaãẽ i Üünexü̃ rü dauxchitawa ga ngextá taxúema íxãpataxü̃wa nanaga. 2 Rü yéma nayexma ga 40 ga ngunexü̃. Rü ṉg̱oxo ga Chataná rü nüxü̃ naxü. Rü yexguma yéma nayexmagu rü taguma nachibü. Natürü ga yixcama rü nataiya. 3 Rü yexguma ga ṉg̱oxo ga Chataná rü ñanagürü nüxü̃: —Ega aixcüma Tupana Nane quixĩgu, rü ¡daa nutamaã nüxü̃ ixu na pãũxü̃ nanguxuchixü̃ca̱x! —ñanagürü ga Chataná. 4 Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa rü ñanagürü: “Tãũtáma õnamaãxĩca namaxẽ i duü̃xü̃gü, natürü guxü̃ma i ore i Tupana nüxü̃ ixuxü̃ tá nixĩ i duü̃xü̃güxü̃ maxẽxẽẽxü̃”, ñanagürü. 5 Rü yexguma ga ṉg̱oxo ga Chataná rü wüxi ga ma̱xpǘnechitaeruwa nanaga. Rü yéma paxaãchi nüxü̃ nüxü̃ nadauxẽẽ ga guxü̃ma ga nachiü̃ãnegü ga ñoma ga naãnecü̱̃ã̱x. 6 Rü Chataná rü ñanagürü nüxü̃: —Guxü̃ i ñaã nachiü̃ãnegü i mexü̃ rü norü ngẽmaxü̃gü rü chi cuxna chanaxã. Erü choxrü nixĩ i guxü̃ma i ñaãgü, rü tüxna chanaxã ya texé ya choma chorü me ixĩxẽ na tüxna na chanaxãxü̃. 7 —Rü ngẽxguma chi chope̱xegu cucaxã́pü̱xügu rü choxü̃ quicua̱xüü̃gu rü cuxrü chi nixĩ i guxü̃ma i ñaã cuxü̃ chawéxü̃ —ñanagürü. 8 Natürü ga Ngechuchu rü nanangãxü̃, rü ñanagürü: —¡Choxna ixũgachi! Pa Chata- náx. Erü Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa rü ñanagürü: “¡Nüxü̃ icua̱xüü̃ ya Cori ya curü Tupana, rü yimaãxü̃́xĩcatama napuracü!” ñanagürü. 9 Rü yexguma ga ṉg̱oxo ga Chataná rü Yerucharéü̃ ga ĩãnewa nanaga. Rü tupauca ga taxü̃netape̱xegu nanamunagü. Rü ñanagürü nüxü̃: —Ega aixcüma Tupana Nane quixĩgu, rü ¡nuã cugü rütae! 10 —Erü Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa rü ñanagürü: “Tupana tá nanamu i norü orearü ngeruü̃gü i daxũcü̱̃ã̱x na cuxna nadaugüxü̃ca̱x. 11 Rü naxme̱xmaã tá cuxü̃ niyauxgü na tama ṯacü rü nutagu cunguxü̃ca̱x”, ñanagürü. 12 Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa rü ñanagürü ta: “¡Tama name i nüxü̃ na cuxüxü̃ ya Cori ya curü Tupana!”, ñanagürü. 13 Rü yexguma marü taxucürüwama Ngechuchuxü̃ naxü̱xgu, rü nüma ga Chataná rü nüxna niña ñu̱xmata nüxü̃ iyangau na ñuxãcü wena nüxü̃ na naxüxü̃. 14 Rü Ngechuchu rü Gariréaaneca̱x nataegu. Rü Tupanaãẽ i Üünexü̃ rü naxü̃tawa nayexma rü poraãcü nanaporaxẽẽ. Rü ga duü̃xü̃gü rü nachiga nidexagü ga guxü̃ ga yema naãnewa. 15 Rü wüxichigü ga ĩãneãrü ngutaque̱xepataü̃güwa rü nangu̱xẽẽtae. Rü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü nüxü̃ nicua̱xüü̃gü. 16 Rü Nacharétuwa naxũ ga Ngechuchu. Rü guma nixĩ ga ĩãne ga nanatügü nawa nayaxẽẽgüne. Rü ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu rü ngutaque̱xepataü̃gu naxücu, yerü yema nixĩ ga nacüma ga guxü̃ ga ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu. Rü yéma inachi rü duü̃xü̃güca̱x nüxü̃ nadaumatü ga Tupanaãrü ore ga ümatüxü̃. 17 Rü nüxna nanaxãgü ga popera ga Tupanaãrü orearü uruü̃ ga Ichaía ümatüxü̃. Rü yexguma yangenaã́tüãgu, rü nüxü̃ inayangau ga ngextá ínaxümatüxü̃wa ga ore ga ñaxü̃: 18 “Cori ya Tupanaãẽ rü chauxü̃tawa nangẽxma. Rü nüma rü choxü̃ naxuneta na nüxü̃ chixuxü̃ca̱x i ore i mexü̃ namaã i ngẽma duü̃xü̃gü i ngearü ngẽmaxü̃ã̱xgüxü̃. Rü choxü̃ namu na ngẽma duü̃xü̃gü i pecadutüü̃wa ngẽxmagüxü̃maã nüxü̃ na chixuxü̃ca̱x rü tá na ínanguxü̃xü̃. Rü choxü̃ namu na chayadauchixetüxẽẽgüxü̃ca̱x i ngẽma ingexetügüxü̃ rü na íchananguxü̃xẽẽxü̃ca̱x i ngẽma duü̃xü̃gü i togüme̱xẽwa ngẽxmagüxü̃. 19 Rü núma choxü̃ namu na duü̃xü̃gümaã nüxü̃ chixuxü̃ca̱x na Tupana nüxü̃ rüngü̃xẽẽchaü̃xü̃ i ngẽma nüxü̃́ yaxõgüxü̃”, ñanagürü ga yema ore. 20 Rü yexguma ga Ngechuchu rü nügüna nananu̱xãchiátü ga popera. Rü ngutaque̱xepataü̃ãrü dauruü̃na nanaxã rü ñu̱xũchi ínarüto. Natürü guxü̃ma ga yema ngutaque̱xepataü̃wa yexmagüxü̃ ga duü̃xü̃gü rü nüxü̃ narüdaunüẽcha. 21 Rü yemaca̱x Ngechuchu inanaxügü ga duü̃xü̃gümaã na yadexaxü̃, rü ñanagürü: —Ñu̱xmatama nixĩ i pepe̱xewa Tupana yanguxẽẽxü̃ i ñaã ore ga Ichaía ümatüxü̃ —ñanagürü. 22 Rü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü meã Ngechuchuchiga nidexagü. Rü naḇaixãchiãẽgü namaã ga yema ore ga mexü̃ ga namaã nüxü̃ yaxuxü̃. Natürü tama aixcüma nayaxõgüchaü̃. Rü yemaca̱x nügüna nacagü rü ñanagürügü: —¿Taux e̱xna daa yiĩxü̃ ya Yuche nane? —ñanagürügü. 23 Rü Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Choma nüxü̃ chacua̱x rü tá chomaã penaxuxuchi i ngẽma ore i ñaxü̃: “Pa Duturux ¡Cugütama rümexẽẽ!” ñaxü̃. Rü e̱xna tá choxü̃ ñaperügügü: “Yema mexü̃ ga taxü̃ ga nüxü̃ taxĩnüẽxü̃ ga Tupanaãrü poramaã cuxüxü̃ ga Capernáũwa, rü tanaxwa̱xe i nuã curü ĩãnewa rü ta na cunaxüxü̃”, ñaperügügü tá. 24 Rü nidexachigüama ga Ngechuchu: —Aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü guxü̃ma i Tupanaãrü orearü uruü̃, rü norü ĩãnewatama i duü̃xü̃gü rü tama meã nanayauxgü. 25 —Rü aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü Iraéanewa rü nayexma ga muxũchixü̃ma ga ngexü̃gü ga iyutegüxü̃ ga yexguma Ería maü̃xgu. Rü yexguma nixĩ ga tomaẽ̱xpü̱x ga taunecüarü ngãxü̃ rü taguma napuxü̃, rü poraãcü nangúxü̃ ga taiya ga guxü̃ ga yema naãnewa. 26 —Natürü ga Tupana rü tama wüxi ga Iraéanecü̱̃ã̱x ga yutecüxü̃tawa Eríaxü̃ namu. Natürü ngĩxü̃tawa nanamu ga yema yutecü ga Charepacü̱̃ã̱x ga Chidã́ũãrü ĩãneãrü ngaicamagu ãchiü̃cü. 27 —Rü yexguma namaü̃xgu ga Erichéu, rü Iraéanewa nayexmagü ta ga muxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga chaxünemaã iḏaaweexü̃. Natürü taxuü̃ma ga yema iḏaaweexü̃ ga Iraéanewa yexmagüxü̃ rü naxca̱x nitaaneẽ. Rü Namáü̃ ga Chíriaanecü̱̃ã̱xĩcatama nixĩ ga guma naxca̱x yataanecü —ñanagürü ga Ngechuchu. 28 Rü yexguma yema orexü̃ naxĩnüẽgu, rü guxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü ga guma ngutaque̱xepataü̃wa yexmagüxü̃ rü poraãcü naxca̱x nanuẽ. 29 Rü inachigü ga duü̃xü̃gü rü Ngechuchuxü̃ ínata̱xüchigü ga guma ĩãnewa. Rü guma ma̱xpǘne ga guma ĩãne nawa yexmanechitaeruwa nanagagü na yéma yanataegüãxü̃ca̱x. 30 Natürü ga Ngechuchu rü norü ngãxü̃tanüwa ínaxũxũãma, rü ínixũ. 31 Rü yexguma ga Ngechuchu rü Gariréaaneãrü ĩãne ga Capernáũwa naxũ. Rü ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu yéma duü̃xü̃güxü̃ nangúexẽẽ. 32 Rü duü̃xü̃gü rü naḇaixãchiãẽgü namaã ga norü ngu̱xẽẽtae, yerü Tupanaãrü poramaã nidexa. 33 Rü guma ngutaque̱xepataü̃wa nayexma ga wüxi ga yatü ga ṉg̱oxo nawa yexmaxü̃. Rü aita yéma naxü, rü ñanagürü: 34 —¡Toxna ixũgachi! ¿Tü̱xcüü̃ totanüwa cuxũ, Pa Ngechuchux, Pa Nacharétucü̱̃ã̱x? ¿Nuã cuxũ na toxü̃ cuḏaixü̃ca̱x? Choma cuxü̃ chacua̱x na Tupana Nane ya Üünecü na quiĩxü̃ —ñanagürü. 35 Rü Ngechuchu nananga ga yema ṉg̱oxo rü ñanagürü: —¡Iyarüngea̱x rü ínaxũxũ nawa ya yima yatü! —ñanagürü. Rü yexguma ga yema ṉg̱oxo rü duü̃xü̃güpe̱xegu nayanguxẽẽ ga guma yatü, rü nawa ínaxũxũ. Natürü tama nanapi̱xẽẽ. 36 Rü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü naḇaixãchiãẽgü. Rü nügümücügümaãchigü nachiga nidexagü, rü ñanagürügü: —¿Ṯacü rü ore nixĩ i ngẽma? Erü ñaã yatü rü aixcüma ngẽma ṉg̱oxogümaã inacua̱x rü poraãcü nanamu. Rü nümagü rü naga naxĩnüẽ, rü ínachoxü̃ —ñanagürügü. 37 Rü guxü̃wama ga yema naãnewa rü Ngechuchuchigaxü̃ nixugüe ga duü̃xü̃gü. 38 Rü guma ngutaque̱xepataü̃wa ínaxũxũ ga Ngechuchu rü Chimáũpatawa naxũ. Rü Chimáũ na̱xẽ rü poraãcü iyaxaxüne. Rü Ngechuchuna nacagüe ga ngĩxca̱x na yataanexẽẽãxü̃ca̱x. 39 Rü ngĩxü̃tagu nayachi ga Ngechuchu rü yema ḏaaweanexü̃ nanga. Rü yexgumatama iga̱u̱xãchi ga na yaxaxünexü̃. Rü yexgumatama íirüda, rü naxca̱x inamexẽẽ ga õna. 40 Rü yexguma marü yanaxücuchaü̃gu ga üa̱xcü, rü Ngechuchuxü̃tawa nanagagü ga guxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga nagúxü̃raü̃xü̃ ga ḏaaweanemaã iḏaaweexü̃. Rü ga Ngechuchu rü wüxichigü ga yema duü̃xü̃güxü̃ ningõgü, rü yemaãcü naxca̱x nayataanexẽẽchigü. 41 Rü nanameẽxẽẽ ga muxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga iḏaaweexü̃ ga ṉg̱oxo nawa yexmagüxü̃. Rü yema ṉg̱oxogü rü aita naxüe, rü ñanagürügü: —Cuma nixĩ i Tupana Nane quiĩxü̃ —ñanagürügü. Natürü ga Ngechuchu rü nayangagü ga yema ṉg̱oxogü. Rü nüxna nanachu̱xu ga na yadexagüxü̃, yerü yema ṉg̱oxogü rü nüxü̃ nacua̱xgü na Cristu yiĩxü̃. 42 Rü yexguma noxri yangóonegu rü yema ĩãnewa ínaxũxũ ga Ngechuchu. Rü wüxi ga nachica ga taxúema íxãpataxü̃wa naxũ. Natürü ga duü̃xü̃gü rü naxca̱x nadaugü rü düxwa naxü̃tawa nangugü. Rü nüxü̃ naca̱a̱xü̃gü ga tama na ínaxũxũxü̃ca̱x ga yema norü naãnewa. 43 Natürü ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Taxucürüwama petanügu charüxã́ũẽcha erü chanaxwa̱xe na náĩgü ya ĩãnegüwa ngẽxmagüxü̃ i duü̃xü̃gümaã rü ta nüxü̃ chixuxü̃ na ñuxãcü ãẽ̱xgacü yiĩxü̃ ya Tupana. Erü woetama ngẽmaca̱x núma choxü̃ namu —ñanagürü. 44 Rü yemaãcü Ngechuchu nüxü̃ nixuchigü ga ore ga ngutaque̱xepataü̃güwachigü ga guxü̃ma ga Gariréaanewa.

Luca 5

1 Rü wüxicana ga yexguma naxtaxa ga Yenecharétuanacüwa nayexmagu ga Ngechuchu, rü muxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü naxü̃tawa nangugü. Rü düxwa yéma nayaxãũtügü, yerü nüxü̃ naxĩnüẽchaü̃ ga Tupanaãrü ore ga namaã nüxü̃ yaxuxü̃. 2 Rü Ngechuchu yéma nüxü̃ nadau ga taxre ga ngue ga ingeãcune. Rü guma nguegü rü naxnecüpechinüwa nanadagü, yerü ga püchaetanüxü̃ rü nüxna yéma ínachoü̃, yerü norü pücha niyauxgü. 3 Rü wüxi ga guma nguegu nixüe ga Ngechuchu. Rü guma ngue rü Chimáũãrü nixĩ. Rü Chimáũna naca ga naxnecüpechinüãrü ngãxü̃tüwaxüra na nangeaxü̃ca̱x. Rü guma nguewa narüto ga Ngechuchu. Rü yéma inanaxügü ga duü̃xü̃güxü̃ na nangúexẽẽxü̃. 4 Rü yexguma yagúegagu ga Ngechuchu ga na yadexaxü̃, rü Chimáũxü̃ ñanagürü: —¡yéa ínamátamaxü̃wa namaã naxã ya daa ngue. Rü ngẽ́ma penatáe i perü pücha na choxnita piyauxgüxü̃ca̱x! —ñanagürü. 5 Rü Chimáũ nanangãxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —Pa Ngúexẽẽruü̃x, ngewa̱x rü guxü̃ i chütaxü̃ rü tapüchae, natürü taxuü̃ma i choxni tiyaxu. Natürü ñu̱xma na choxü̃ cumuxü̃ rü wena táxarü íchanatáe i chorü pücha —ñanagürü. 6 Rü yexguma ínatáegüãgu ga norü pücha, rü muxü̃ma ga choxni ínayauxü̃. Rü düxwa narügáuxchaü̃ ga norü pücha yerü namuxũchi ga choxni. 7 Rü naxme̱xmaã náĩ ga nguewa yexmagüxü̃ ga natanüxü̃güca̱x nacagü na nüxü̃ yanangü̃xẽẽgüxü̃ca̱x. Rü yéma naxĩ ga yema natanüxü̃gü ga naxca̱x nacagüxü̃. Rü nanaxüãcugü ga guma taxre ga ngue rü wixgutaa̱x inangutaü̃gü yerü namuxũchi ga choxni. 8 Rü yexguma yemaxü̃ nada̱u̱xgu ga Chimáũ ga Pedru, rü Ngechuchupe̱xegu nayacaxã́pü̱xü, rü ñanagürü nüxü̃: —¡Choxna ixũgachi! Pa Corix. Erü choma rü wüxi i duü̃xü̃ i pecaduã́xü̃ chixĩ —ñanagürü. 9 Rü yema ñanagürü ga Chimáũ yerü nüma rü guxü̃ma ga natanüxü̃gü rü namaã naḇaixãchiãẽgü ga yema muxü̃ma ga choxni na ínayauxü̃xü̃. 10 Rü naḇaixãchiãẽgü ta ga Chimáũmücügü ga Chaü̃tiágu rü Cuáü̃ ga Zebedéu nanegü. Natürü Ngechuchu rü Chimáũxü̃ ñanagürü: —¡Tãxṹ i cumuü̃xü̃! Erü ñu̱xmaü̃cüü rü tá choxü̃́ cupuracü na chauxü̃tawa cunagagüxü̃ca̱x i duü̃xü̃gü —ñanagürü. 11 Rü yexguma naxãnacüwa namaã nangugügu ga naweü̃gü, rü yéma nanawogü ga norü guxü̃ma rü Ngechuchuwe narüxĩ. 12 Rü yexguma wüxi ga yéma yexmagüne ga ĩãnewa nayexmagu ga Ngechuchu, rü yéma naxü̃tawa nangu ga wüxi ga yatü ga chaxünemaã iḏaawexü̃. Rü yexguma Ngechuchuxü̃ nada̱u̱xgu rü nape̱xegu nayacaxã́pü̱xü rü yexma nanangücuchi. Rü Ngechuchuxü̃ naca̱a̱xü̃, rü ñanagürü: —Pa Corix, ngẽxguma cuma cunaxwa̱xegu, rü tama cuxü̃́ naguxcha na choxü̃ curümexẽẽxü̃ —ñanagürü. 13 Rü yexguma ga Ngechuchu rü nüxü̃ ningõgü, rü ñanagürü nüxü̃: —Ngü̃, chanaxwa̱xe. ¡Rüme! —ñanagürü. Rü yexguma yema ñaxgu ga Ngechuchu, rü naxca̱x nitaane ga yema yatü ga chaxüneã́xü̃. 14 Rü Ngechuchu nanaxucu̱xẽ rü ñanagürü nüxü̃: —¡Dücax, taxúemaãtáma nüxü̃ quixu, natürü paixü̃ cugü yadauxẽẽ na curümexü̃ rü yanguxẽẽ i ngẽma Tupana Moĩchéwa nüxü̃ ixuxü̃ na duü̃xü̃gü nüxü̃ cuáxü̃ca̱x na marü curümexü̃! —ñanagürü. 15 Natürü guxü̃wama rü yexeraãcü duü̃xü̃gü nüxü̃ nicua̱xgüetanü ga Ngechuchuchiga. Rü muxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü naxca̱x naxĩtaque̱xegü na norü orexü̃ naxĩnüẽxü̃ca̱x, rü naxca̱x na yataaneẽxẽẽãxü̃ca̱x ga norü ḏaawegüwa. 16 Natürü Ngechuchu rü ñuxguacü rü ngextá taxúema íxãpataxü̃wa naxũũxü̃. Rü yéma nayayumüxẽxü̃. 17 Rü wüxi ga ngunexü̃ Ngechuchu íngu̱xẽẽtaeyane, rü yéma narütogü ga ñuxre ga Parichéugü rü ñuxre ga ngúexẽẽruü̃gü ga Moĩchéarü mugümaã ngu̱xẽẽtaegüxü̃ ga guxü̃ ga Gariréaaneãrü ĩãnexãcügüwa ne ĩxü̃, rü Yudéaanewa ne ĩxü̃, rü Yerucharéü̃wa ne ĩxü̃. Rü Tupana rü poraãcü Ngechuchuwa inanawe̱x ga norü pora rü muxü̃ma ga iḏaaweexü̃ narümeẽxẽẽ. 18 Rü Ngechuchuxü̃tawa nangugü ga ñuxre ga yatügü, rü naxca̱x yéma nanangetaü̃gü ga wüxi ga yatü ga naw̱ãĩxãchicü. Rü ĩpatagu nanangecuchitaü̃güchaü̃ na Ngechuchupe̱xegu yaxütaü̃güãxü̃ca̱x. 19 Natürü taxuacüma yexma nanangecuchitaü̃güéga, yerü namuxũchi ga duü̃xü̃gü. Rü yemaca̱x ĩãca̱xwe̱xgu naxĩgü. Rü meãma Ngechuchu íyexmaxü̃ẽ́tüwa ínanapogüãxü̃gü ga guma ĩpata. Rü yéma duü̃xü̃gütanüwa Ngechuchupe̱xewa ínanac̱ẖüxüetaü̃gü ga guma naw̱ãĩxãchicü. 20 Rü yexguma Ngechuchu nüxü̃ da̱u̱xgu ga na nüxü̃́ yaxõgüãxü̃ ga yema yatügü, rü ñanagürü guma naw̱ãĩxãchicüxü̃: —Pa Chaunex, marü cuxü̃́ nüxü̃ changechaü̃ i curü pecadugü —ñanagürü. 21 Natürü yema ngúexẽẽruü̃gü ga Moĩchéarü mugüarü ngu̱xẽẽtaeruü̃gü rü Parichéugü, rü nagu narüxĩnüẽ, rü nügüãẽwa ñanagürügü: —¿Ṯacü nixĩ i ñaã yatü eca̱x Tupanamaã chixexü̃ yaxugüxü̃? Erü taxúema pora tüxü̃́ nangẽxma na duü̃xü̃güaxü̃́ pecaduxü̃ tangechaü̃xü̃. Rü Tupanaxĩcatama nixĩ ya nüxü̃́ nangẽxmacü i ngẽma pora —ñanagürügü naãẽwa. 22 Natürü ga Ngechuchu rü nüxü̃ nacua̱x ga ṯacügu na ínaxĩnüẽxü̃. Rü yemaca̱x ñanagürü nüxü̃: —¿Tü̱xcüü̃ ngẽ-magu perüxĩnüẽ i pemax? 23 —¿Ṯacü nixĩ irütauxchamaẽxü̃ na namaã nüxü̃ ixuxü̃ ya daa yatü ya naw̱ãĩxãchicü: “Curü pecadugü rü marü cuxü̃́ nüxü̃ changechaü̃”, rü e̱xna: “¡Inachi rü íixũ!” ñágüxü̃ nüxü̃? 24 —Natürü ñu̱xma rü tá pexü̃ nüxü̃ chadauxẽẽ na Chaunatü núma choxü̃ muxü̃ na duü̃xü̃güaxü̃́ nüxü̃ changechaü̃xü̃ca̱x i norü pecadugü —ñanagürü. Rü yexguma yema ñaxguwena rü guma naw̱ãĩxãchicüxü̃ ñanagürü: —Cumaã nüxü̃ chixu rü ¡inachi, rü nayaxu i curü caruü̃, rü cupatawa naxũ! —ñanagürü. 25 Rü yexgumatama guxü̃ ga duü̃xü̃güpe̱xewa inachi ga guma naw̱ãĩxãchicü. Rü nanayaxu ga norü caruü̃ ga nagu nacaxü̃. Rü Tupanaxü̃ yacua̱xüü̃chigüãcüma napatawa naxũ. 26 Rü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü naḇaixãchiãẽgü. Rü Tupanaxü̃ nicua̱xüü̃gü. Rü poraãcü namuü̃ẽãcüma ñanagürügü: —Ñu̱xma rü nüxü̃ tadaugü i ñuxre i Tupanaãrü puracügü i aixcüma mexẽchixü̃gü —ñanagürügü. 27 Rü yemawena ga Ngechuchu rü ínaxũxũ ga guma ĩwa. Rü wüxi ga yatü ga Dumaãrü ãẽ̱xgacüca̱x dĩẽru ngĩxü̃ ideetanüxü̃xü̃tawa naxüpetü. Rü guma yatü rü Lebí nixĩ ga naẽ́ga. Rü yéma dĩẽru ngĩxü̃ ínadexü̃wa narüto. Rü Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —¡Chowe rüxũ! —ñanagürü. 28 Rü inachi ga Lebí, rü yéma nanata̱x ga norü guxü̃ma, rü Ngechuchuwe narüxũ. 29 Rü yixcama ga Lebí rü Ngechuchuca̱x napatawa wüxi ga taxü̃ ga õna naxü. Rü yéma mechawa narütogü ga muxü̃ma ga yatügü ga Lebírüü̃ dĩẽruarü degüwa puracüexü̃, rü muxü̃ma ga togü ga duü̃xü̃gü rü ta. 30 Natürü ga yema Parichéugü rü ngúexẽẽruü̃gü ga Moĩchéarü mugüarü ngu̱xẽẽtaeruü̃gü, rü inanaxügüe na Ngechuchuarü ngúexü̃güchigagu chixri yadexagüxü̃. Rü ñanagürügü: —¿Tü̱xcüü̃ wüxiwa pechibüe rü namaã pexaxegü i ngẽma yatügü i Dumaãrü ãẽ̱xgacüca̱x dĩẽru ngĩxü̃ dexü̃ rü ngẽma pecaduã̱xgüxü̃? —ñanagürügü. 31 Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —Ngẽma poraexü̃ rü taxuca̱xma duturu nanaxwa̱xegü, natürü ngẽma iḏaaweexü̃ nixĩ i duturu naxwa̱xegüxü̃. 32 —Choma rü tama mexü̃güna na chaxuxü̃ca̱x nixĩ i núma chaxũxü̃, natürü pecaduã̱xgüxü̃na na chaxuxü̃ca̱x nixĩ i núma chaxũxü̃ na ngẽmaãcü nüxü̃ naxoexü̃ca̱x i nacümagü i chixexü̃gü —ñanagürü. 33 Rü yexguma Ngechuchuna nacagüe ga duü̃xü̃gü, rü ñanagürügü: —Cuáü̃ ya baiü̃xẽẽruü̃ãrü ngúexü̃gü rü Parichéugüarü ngúexü̃gü rü nayumüxẽgüecha, rü muẽ̱xpü̱xcüna rü naxauree rü tama nachibüe erü Tupanagu narüxĩnüẽ. Natürü i curü ngúexü̃gü, rü guxü̃guma nachibüe rü naxaxegümare —ñanagürügü. 34 Natürü ga Ngechuchu rü nanangãxü̃, rü wüxi ga ore ga nügüchigaxü̃tama namaã nixu, rü ñanagürü: —¿E̱xna wüxi i ngĩgüarü petawa rü pexca̱x namexü̃ na penaxaureexẽẽxü̃ i ngẽma nüxna naxugüxü̃ ega natanüwa nangẽxmagu i ngẽma yatü i ngexwacax ãmaxü̃? Maneca tama nixĩ. 35 —Natürü wüxi i ngunexü̃ rü ngẽma yatü i ngexwacax ãmaxü̃, rü tá namücügüna nixũgachi. Rü ngẽma ngunexü̃gu tá nixĩ i aixcüma naxaureexü̃ i namücügü —ñanagürü. 36 Rü yexguma ga Ngechuchu rü namaã nüxü̃ nixu ga wüxi ga ore ga yema duü̃xü̃gücüma ga nuxcümaü̃xü̃chiga rü noxrütama ngu̱xẽẽtae i ngexwacaxü̃xü̃chiga. Rü ñanagürü: —Taxúema wüxi i ngexwacaxü̃xü̃ i naxchiruta tiyo na namaã tanapaitaxü̃ca̱x i wüxi i naxchiru i marü ṉg̱auxü̃. Erü ngẽxguma ngẽmaãcü tanaxü̱xgu rü tanachixexẽẽ i ngẽma naxchiru i ngexwacaxü̃xü̃. Rü ñu̱xũchi ngẽma natüchi i ngexwacaxü̃xü̃ rü tama nüxü̃ nayatãũxü̃ i ngẽma naxchiru i marü ṉg̱auxü̃. 37 —Rü ngẽxgumarüü̃ ta rü taxúema ngexwacaxü̃cü ya binu rü nagu tayabacuchi i wüxi i naxchiü̃ i marü ṉg̱auxü̃ i naxcha̱xmünaxca̱x. Erü ngẽxguma ngẽmaãcü naxü̱xgu rü yima binu ya ngexwacaxü̃cü rü tá narüngu, rü tá nayawã̱ĩ̱xẽẽ i ngẽma naxchiü̃ i ṉg̱auxü̃ i naxcha̱xmünaxca̱x. Rü ngẽxma tá nayarütaxu ya binu rü ngẽma naxchiü̃ rü ta. 38 —Rü ngẽmaca̱x tanaxwa̱xe na yima ngexwacaxü̃cü ya binu rü ngexwacaxü̃xü̃ i naxchiü̃gu yabacuchixü̃. Rü ngẽmaãcü rü taxuü̃táma inayarütaxu. 39 —Rü taxúema ya texé ya tümamaã yaxǘxe na ngúchiacü ya binu tayaxaxüxü̃ rü tüxü̃́ nangúchaü̃ na tayaxaxüxü̃ ya binu ya ngexwacaxü̃cü ya maĩcuracü. Rü ngẽxgumarüü̃ ta nixĩ i ngẽma duü̃xü̃gü i marü namaã yaxüxü̃ i nuxcümaü̃xü̃ i nacüma i chixexü̃ rü tama nanayauxgüchaü̃ i ngẽma mexü̃ i ngu̱xẽẽtae i ngexwacaxü̃xü̃ —ñanagürü ga Ngechuchu.

Luca 6

1 Rü wüxi ga ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu rü Ngechuchu rü norü ngúexü̃gümaã trigunecüwa nachopetü. Rü norü ngúexü̃gü rü inaxĩãcüma yoxocüne trigu nicãũtanü. Rü naxme̱xmaã nanadaxi ga trigu rü nayangṍẽtanü. 2 Rü ñuxre ga Parichéugü rü yema ngúexü̃güna nacagü, rü ñanagürügü: —¿Tü̱xcüü̃ ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu penabuxu i trigu? Erü ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu rü nachu̱xu na texé puracüxü̃ —ñanagürügü. 3 Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü: —¿Taguma e̱xna poperawa nüxü̃ pedau ga ṯacü na naxüxü̃ ga nuxcümaü̃cü ga ãẽ̱xgacü ga Dabí ga yexguma nataiyagu ga nüma rü natanüxü̃gü? 4 —Rü Tupanapatagu naxücu rü nüxü̃ nadau ga yema pãũ ga üünexü̃ ga yexma nuxü̃. Rü yema pãũ rü nachu̱xu ga ngexerǘxemare na nangṍxü̃, rü paigüca̱xicatama nixĩ. Natürü Dabí nanayaxu ga yema pãũ rü nanangõ̱x, rü natanüxü̃maã rü ta nangau —ñanagürü. 5 Rü ñanagürü ta ga Ngechuchu: —Tupana Nane ya duü̃xü̃xü̃ ixĩcü rü namaã inacua̱x i ngü̃xchigaarü ngunexü̃ —ñanagürü. 6 Rü wüxi ga to ga ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu rü Ngechuchu rü ngutaque̱xepataü̃gu naxücu. Rü inanaxügü ga na nangu̱xẽẽtaexü̃. Rü yéma nayexma ga wüxi ga yatü ga norü tügünewa yumécü. 7 Rü yema ngúexẽẽruü̃gü ga Moĩchéarü mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃ rü Parichéugü, rü Ngechuchuxü̃ narüdaunü ngoxita ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu guma yumécüxü̃ namexẽẽ, yerü naxca̱x nadaugü ga ñuxãcü norü ãẽ̱xgacügüxü̃tawa na ínaxuaxü̃güãxü̃. 8 Natürü nüma ga Ngechuchu rü nüxü̃ nacua̱x ga yema naãẽwa nagu naxĩnüẽxü̃ ga yema yatügü. Rü yemaca̱x guma yumécüxü̃ ñanagürü: —¡Írüda rü nuxã ngãxü̃tanügu yachi! —ñanagürü. Rü guma yumécü rü inachi rü norü ngãxü̃tanügu nayachi. 9 Rü yexguma ga Ngechuchu rü yema yéma yexmagüxü̃na naca, rü ñanagürü nüxü̃: —¿Namexü̃ i ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu na wüxie naxüxü̃ i mexü̃ rü e̱xna chixexü̃? ¿Rü namexü̃ i na namaxẽẽxü̃ rü e̱xna yamáxü̃? —ñanagürü. 10 Rü yexguma Ngechuchu nüxü̃ nidaugüãchi ga yema duü̃xü̃gü ga yéma yexmagüxü̃. Rü guma yumécüxü̃ ñanagürü: —¡Iyanawe̱xãchixẽẽ ya cuxme̱x! —ñanagürü. Rü guma yatü rü nügü inayarüwe̱xãchime̱xẽxẽẽ, rü narümeme̱x. 11 Natürü yema Parichéugü rü ngúexẽẽruü̃gü ga Moĩchéarü mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃, rü poraãcü nanuẽ. Rü nügü nixucu̱xẽgü na ñuxãcü tá Ngechuchuxü̃ na yama̱xgüxü̃. 12 Rü yexguma ga Ngechuchu rü dauxchitawa, wüxi ga ma̱xpǘnewa naxũ na yéma yayumüxẽxü̃ca̱x. Rü guxü̃ ga yema chütaxü̃gu rü yéma nayumüxẽ. 13 Rü yexguma yangóonegu, rü Ngechuchu norü ngúexü̃güca̱x naca. Rü natanüwa nayadexechi ga 12. Rü yema nixĩ ga yatügü ga Ngechuchu nüxü̃ unetagüxü̃ na tóxnamana nangegüãxü̃ca̱x ga norü ore. 14 Rü yema yatügü ga yadexechixü̃ rü Chimáũ ga Pedrugu naxüégaxü̃ nixĩ ga wüxi. Rü to nixĩ ga Aü̃dré ga Chimáũ naẽneẽ, rü Chaü̃tiágu rü Cuáü̃, rü Piripi, rü Baturumé, 15 rü Mateu, rü Tumachi, rü Chaü̃tiágu ga Arupéu nane rü Chimáũ ga iporaãẽcüücü, 16 rü Yuda ga Chaü̃tiágueneẽ, rü Yuda Icariúte ga yixcama Ngechuchuxü̃ íxuaxü̃xü̃ naẽchita. 17 Rü Ngechuchu rü yema yatügü ga yadexechixü̃maã ínarüxĩgü nawa ga guma ma̱xpǘne. Rü wüxi ga nachica ga ínametachinüãnexü̃wa nayachaxãchitanü. Rü yéma nayexmagü ga muxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga guxü̃ ga Yudéaanewa ne ĩxü̃, rü Yerucharéü̃wa ne ĩxü̃, rü taxtü ga taxü̃ãnacüwa ga Chidã́ũwa rü Tiruwa ne ĩxü̃. Rü yéma naxĩ yerü Ngechuchuxü̃ naxĩnüẽchaü̃, rü nanaxwa̱xegü ga Ngechuchu na nameẽxẽẽxü̃ ga norü ḏaawegüwa. 18 Rü yema duü̃xü̃gü ga chixexü̃ ga naãẽ nawa yexmagüxü̃ rü ta naxca̱x nitaanegü. 19 Rü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü Ngechuchuxü̃ ningõgügüchaü̃, yerü norü poramaã nanameẽxẽẽ. 20 Rü yexguma Ngechuchu rü norü ngúexü̃güxü̃ nadawenü, rü ñanagürü nüxü̃: —¡Petaãẽgü i pema ya ingearü ngẽmaxü̃ã̱xgüxe! Rü Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa rü pema rü tá ta pexãchica. 21 —¡Rü petaãẽgü i pema i ñu̱xma taiyaexe! ¡Rü tá meãma pingãxcharaü̃gü! ¡Rü petaãẽgü i pema i ñu̱xma auxexe! Rü yixcama rü tá pecugüe. 22 —¡Rü petaãẽgü i pema i ngẽxguma duü̃xü̃gü pexchi aiegu, rü pexü̃ ínawoü̱̃xgu, rü ṯacü pemaã yaxugüegu, rü chaugagu chixri pechiga yadexagügu! 23 —Rü ngẽxguma ngẽma pexü̃ üpetügu, rü ¡petaãẽgüama rü tama pexoegaãẽgü! Erü daxũguxü̃ i naãnewa rü tá penayauxgü i wüxi i perü ãmare i mexẽchixü̃. Rü dücax, ñaã duü̃xü̃gü i ñu̱xma pexchi aiexü̃ãrü o̱xigü rü yexgumarüü̃ ta nixĩ ga naxchi na naxaiexü̃ ga nuxcümaü̃güxü̃ ga Tupanaãrü orearü uruü̃gü. 24 —Natürü wüxi i ngechaü̃ tá nixĩ i pexca̱x i pema ya muãrü ngẽmaxü̃ã̱xgüxe erü núma ñoma i naãnewa rü marü petaãẽgü. 25 —Rü wüxi i ngechaü̃ tá nixĩ i pexca̱x i pema ya marü ingaxcharaü̃güxe erü tá petaiyae. Rü wüxi i ngechaü̃ tá nixĩ i pexca̱x i pema i ñu̱xma marü cugüexe, erü yixcama rü perü ngechaü̃maã tá pexauxe. 26 —Rü wüxi i ngechaü̃ tá nixĩ i pexca̱x i ngẽxguma guxü̃ma i duü̃xü̃gü pexü̃ icua̱xüü̃gügu. Erü ngẽma duü̃xü̃gü i ñu̱xma pexü̃ icua̱xüü̃güxü̃ãrü o̱xigü rü yexgumarüü̃ nüxü̃ nicua̱xüü̃gü ga nuxcümaü̃güxü̃ ga orearü uruü̃güneta. 27 —Natürü pema i ñu̱xma na choxü̃ pexĩnüẽxü̃ rü pemaã nüxü̃ chixu rü: —¡Nüxü̃ pengechaü̃ i perü uwanügü! ¡Rü meã nüxü̃ perüngü̃xẽẽ̱x i ngẽma pexchi aiexü̃! 28 —¡Rü meã nachiga pidexagü rü naxca̱x ípeca i Tupanaãrü ngü̃xẽẽ naxca̱x i ngẽma pemaã guxchigagüxü̃! ¡Rü naxca̱x peyumüxẽgü i ngẽma chixri pechigamaã idexagüxü̃! 29 —Rü ngẽxguma texé cumaã nuxgu rü cuxü̃ tapechiwegu rü name nixĩ i tama cuxütanü ega woo curü tochiwewa rü ta cuxü̃ tapechiwegu. Rü ngẽxguma texé cuxü̃ napuarü gáuxü̃chiruã̱xgu, rü name nixĩ i tüxü̃ cungechaü̃ãma ega woo curü daxũ rü ta cuxna tanapuxgu. 30 —¡Rü tüxna naxã ya texé ya curü ngẽmaxü̃ca̱x íc̱axe! Rü ngẽxguma texé curü ngẽmaxü̃ cuxna napuxgu, rü tama name i naxca̱x ícuyaca. 31 —Rü ngẽma mexü̃ i pema penaxwa̱xexü̃ na togü pemaã naxüxü̃, rü name nixĩ i pema rü ta ngẽmaãcü mexü̃ namaã pexü. 32 —Rü ngẽxguma pema rü ngẽma duü̃xü̃gü i pexü̃ ngechaü̃xü̃xü̃xĩcatama pengechaü̃gu, rü ¿ṯacüwa namexü̃ i ngẽma? Erü ngẽma duü̃xü̃gü i tama yaxõgüxü̃ rü ngẽmaãcü nanaxügü. 33 —Rü ngẽxguma ngẽma duü̃xü̃gü i cuxü̃ rüngü̃xẽẽxü̃xü̃xĩcatama curüngü̃xẽẽgu, rü ¿ṯacüwa namexü̃ i ngẽma? Erü ngẽma duü̃xü̃gü i tama yaxõgüxü̃ rü ngẽmaãcü nanaxügü. 34 —Rü ngẽxguma ngẽma duü̃xü̃gü i ixããrü dĩẽruã́xü̃naxĩcatama cunaxãxgu i curü dĩẽru, rü ¿ṯacüwa namexü̃ i ngẽma? Erü ngẽma duü̃xü̃gü i tama yaxõgüxü̃ rü ngẽmaãcü nanaxügü, erü nüxü̃ nacua̱xgü rü tá nüxü̃́ nanataeguxẽẽ i ngẽma dĩẽru. 35 —Natürü pema rü name nixĩ i nüxü̃ pengechaü̃ i perü uwanügü, rü nüxü̃ perüngü̃xẽẽ. Rü ngẽxguma ṯacüca̱x pexna nacaxgu, rü name nixĩ i tama pexoegaãẽãcüma nüxna penaxã ega woo nagu perüxĩnüẽgu na ngürüãchi tãũtáma pexü̃́ nataeguxẽẽãxü̃. Erü ngẽxguma ngẽmaãcü penaxü̱xgu, rü Tupana rü ngẽmaãrü yexera tá poraãcü pexü̃́ nanataeguxẽẽ, rü naxãcügü tá pixĩgü ya yima Tupana ya Poraxüchicü ya nüxü̃ rüngü̃xẽẽcü ta i ngẽma taguma moxẽ nüxna ãgüxü̃ rü ngẽma chixecümagüxü̃. 36 —Rü pema rü name nixĩ i pengechaü̃tümüü̃wa̱xegü, ngẽma Penatü ya Tupana ngechaü̃tümüü̃wa̱xexü̃rüü̃. 37 —Tama name i togüxü̃ pixu rü penangugü i togüarü maxü̃. Rü ngẽxguma ya Tupana rü tãũtáma nanangugü i perü maxü̃. Rü tama name i poxcu namaã pexuegu i togü. Rü ngẽxguma ya Tupana rü tãũtáma poxcu pemaã naxuegu. ¡Rü togüaxü̃́ nüxü̃ pengechaü̃ i norü chixexü̃gü! Rü ngẽxguma ya Tupana rü tá ta pexü̃́ nüxü̃ nangechaü̃ i perü chixexü̃gü. 38 —¡Togüxü̃ perüngü̃xẽẽgü rü namaã pemecümagü! rü Tupana rü tá ta pexü̃ narüngü̃xẽẽ rü tá pemaã namecüma. Rü ñoma wüxi i choca i meãma napaxü̃rüü̃ rü ípoõcuxü̃rüü̃ tá Tupana pemaã namecüma rü pexna nanaxã i ngẽma mexü̃ i penaxwa̱xexü̃ i perü maxü̃ca̱x —ñanagürü. 39 Rü ñaã cua̱xruü̃wa duü̃xü̃gümaã nüxü̃ nixu ga Ngechuchu, rü ñanagürü: —¿Ñuxãcü i wüxi i ngexetüxü̃ rü to i ngexetüxü̃xü̃ namaxü̃ nacua̱xẽẽxü̃? Erü ngẽma taxre i ngexetüxü̃ rü wüxi i ãxmaxü̃gu tá nügümaã nayayicu. 40 —Rü taxuü̃ma i wüxi i ngúexü̃ rü norü ngúexẽẽruü̃xü̃ narüyexera. Natürü ega aixcüma meã nangu̱xgu rü ngẽmaãcü norü ngúexẽẽruü̃rüü̃ tá nixĩ. 41 —¿Rü tü̱xcüü̃ cunangugü i cumücü naxca̱x i ngẽma íraxü̃ i chixexü̃ i naxüxü̃ natürü tama cugütama cungugü naxca̱x i ngẽma chixexü̃ i taxü̃ i cuxüxü̃? 42 —Rü ngẽxguma tama nüxna cucua̱xãchigu i ngẽma chixexü̃ i taxü̃ i cumatama cuxüxü̃, rü ¿ñuxũcürüwa i nagu curüxĩnüxü̃ na cunamexẽẽxü̃ i ngẽma cumücüarü chixexü̃ i íraxü̃? Pa Duü̃xü̃ i Meã Maxnetaxü̃x, name nixĩ i cuxira nüxü̃ curüxo i ngẽma chixexü̃ i taxü̃ i cumatama cuxüxü̃, rü ngẽxguma tá cume na nüxü̃ curüngü̃xẽẽxü̃ca̱x i cumücü na nüxü̃ naxoxü̃ca̱x i ngẽma chixexü̃ i íraxü̃ i naxüxü̃. 43 —Nataxuma i nanetü i mexü̃ i chixearü oóxü̃. Rü nataxuma i nanetü i chixexü̃ i meãrü oóxü̃. 44 —Rü wüxichigü i nanetü rü norü owa nixĩ i nüxü̃ icuáxü̃. Rü wüxi i torawa rü taxucürüwama wüxi i ori̱x i imúxü̃ tayaxu. Rü wüxi i chuxchuxü̃wa rü taxucürüwa uba tayaxu. 45 —Rü wüxi ya mecü ya yatü rü mexü̃ i orexü̃ nixu, erü naãẽwa rü aixcüma mexü̃gu narüxĩnü. Natürü wüxi i yatü i chixecümaxü̃ rü chixexü̃ i orexü̃ nixu, erü chixexü̃gu narüxĩnü. Rü ngẽma naãẽwa nagu naxĩnüxü̃ nixĩ i nüxü̃ yaxuxü̃. 46 —¿Tü̱xcüü̃ i pema rü: “Pa Torü Corix” ñaperügü choxü̃, natürü tama penaxü i ngẽma pemaã nüxü̃ chixuxü̃? 47 —Rü ñu̱xma tá pemaã nüxü̃ chixu na ñuxãcü tiĩxü̃ ya yíxema chowe rüxũxẽ rü choxü̃ ĩnüxẽ rü naxǘxe i ngẽma tümamaã nüxü̃ chixuxü̃. 48 —Rü tüma rü wüxi ga yatü ga üpatacü rü yama̱xmaü̃cü ga norü caxta ñu̱xmata nutawa nangucürüü̃ tixĩ. Rü yexguma nama̱xgu ga taxtü rü yabaixü̃gu ga napata, rü woo ga na naporaü̃chiüxü̃, rü tama niwa̱xtaü̃, yerü meãma inapugüarü caxtaã̱x ga guma ĩ. 49 —Natürü yíxema nüxü̃ ĩnümarexe i chorü ore natürü tama naxǘxe i ngẽma tümamaã nüxü̃ chixuxü̃, rü wüxi ga yatü ga naxnücüétügumare üpatacürüü̃ tixĩ. Rü yexguma nama̱xgu ga taxtü, rü nibaixü̃ ga napata, rü naporaü̃chiü. Rü niwa̱xtaü̃ ga napata, rü yexma nayarüxo ga guma ĩ.

Luca 7

1 Rü yexguma nüxü̃ nachauxgu ga duü̃xü̃gümaã na yadexaxü̃ ga Ngechuchu, rü Capernáũwa naxũ. 2 Rü yéma nayexma ga wüxi ga churaragüarü capitáü̃ ga Dumacü̱̃ã̱x. Rü guma capitáü̃ rü nüxü̃́ nayexma ga wüxi ga norü duü̃xü̃ ga poraãcü nüxü̃ nangechaü̃xü̃. Rü yema norü duü̃xü̃ rü niḏaawe, rü naturaxüchi. 3 Rü yexguma Ngechuchuxü̃ naxĩnüchigagu ga guma capitáü̃, rü Ngechuchuxü̃tawa nanamugü ga ñuxre ga Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü ga yaguã̱xgü. Rü ñanagürü nüxü̃: —¡Ngẽ́ma Ngechuchuxü̃tawa pexĩ na nüxü̃ peca̱a̱xü̃güxü̃ca̱x rü núma naxũ na chorü duü̃xü̃ca̱x yanataanexẽẽãxü̃ca̱x! —ñanagürü. 4 Rü Ngechuchuxü̃tawa naxĩ, rü poraãcü nüxü̃ naca̱a̱xü̃gü, rü ñanagürügü: —Name nixĩ i nüxü̃ curüngü̃xẽẽ ya torü capitáü̃. 5 —Erü nüma rü guxü̃ i Yudíugüxü̃ nangechaü̃. Rü nümatama nanaxütanü na naxügüãxü̃ca̱x ga torü ngutaque̱xepataü̃ —ñanagürügü. 6 Rü yexguma ga Ngechuchu rü nawe narüxũ. Natürü yexguma marü capitáü̃pataxü̃ yangaicagu, rü nüma ga capitáü̃ rü Ngechuchuca̱x yéma nanamu ga ñuxre ga namücügü na namaã nüxü̃ yanaxugüxü̃ca̱x ga norü ore ga ñaxü̃: —Pa Corix, tama cuxü̃ chachixewechaü̃ na chopatawa cunguxü̃ erü choma rü taxuwama chame na chopatagu na cuxücuxü̃. 7 —Rü ngẽmaca̱x nixĩ i tama chomatama cuxca̱x chayac̱axü̃. Rü chanaxwa̱xe i curü orewaxicatama nüxü̃ quixu na naxca̱x yataanexü̃ tá i chorü duü̃xü̃. 8 —Erü choma rü ta chorü ãẽ̱xgacüme̱xẽwa changẽxma, rü cho̱xme̱xwa nangẽxmagü ta i ñuxre i churaragü. Rü ngẽxguma chanamu̱xgu i wüxi na ngextá naxũxü̃ca̱x, rü ngẽ́ma naxũ. Rü ngẽxguma chaugüxü̃tawa naxca̱x changemagu i to, rü chauxü̃tawa nangu. Rü ngẽxguma chorü duü̃xü̃xü̃ chamu̱xgu na ṯacü na naxüxü̃ca̱x, rü choxü̃́ nanaxü —ñanagürü. 9 Rü ga Ngechuchu rü yexguma nüxü̃ naxĩnügu ga yema capitáü̃ãrü ore ga naxü̃tawa namuxü̃ rü naḇaixãchiãẽ. Rü yema duü̃xü̃gü ga nawe rüxĩxü̃xü̃ nadawenü, rü ñanagürü: —Aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü taxuü̃ma i Yudíugütanüwa nüxü̃ ichayangau i wüxi i duü̃xü̃ i ngẽma yatürüü̃ aixcüma yaxõxü̃ —ñanagürü. 10 Rü yexguma nawoegugu ga yema capitáü̃mücügü ga Ngechuchuxü̃tawa namugüxü̃, rü nüxü̃ inayangaugü ga marü naxca̱x na yataanexü̃ ga yema capitáü̃ãrü duü̃xü̃. 11 Rü yemawena ga Ngechuchu rü wüxi ga ĩãne ga Naĩ́gu ãẽ́ganewa naxũ. Rü nawe narüxĩ ga norü ngúexü̃gü, rü muxü̃ma ga togü ga duü̃xü̃gü. 12 Rü yexguma guma ĩãneãrü ngaicamana nanguxgu, rü tüxü̃ nadau ga wüxi ga yueta ga ta̱xgüwa tüxü̃ nangegüxe. Rü guxema yuetaarü mama rü tayute rü guma yucü rü guxicatama nixĩ ga tümane ixĩcü. Rü muxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga guma ĩãnecü̱̃ã̱x, rü guxema yuetaarü mamawe narüxĩ. 13 Rü yexguma Cori ga Ngechuchu guma yucüarü mamaxü̃ da̱u̱xgu, rü nüxü̃́ ingechaü̃tümüü̃. Rü ñanagürü ngĩxü̃: —¡Tãxṹ i cuxaxuxü̃! —ñanagürü. 14 Rü yexguma ga Ngechuchu rü yuetaca̱x nixũ, rü nüxü̃ ningõgü ga tümachiü̃. Rü yema tüxü̃ ingetaü̃güxü̃ rü tümamaã inayachiãchitanü. Rü ñanagürü ga Ngechuchu tüxü̃ ga guxema yueta: —Pa Ngextü̱xücüx, ¡paxa írüda! —ñanagürü. 15 Rü yexguma ga guxema yuchiréxe rü ítarüto, rü itanaxügü ga na tidexaxü̃. Rü Ngechuchu rü tümaẽna tüxü̃ namu. 16 Rü yexguma yemaxü̃ nadaugügu ga duü̃xü̃gü, rü guxü̃ma namuü̃ẽ. Rü inanaxügüe ga Tupanaxü̃ na yacua̱xüü̃güxü̃. Rü ñanagürügü: —Wüxi i Tupanaãrü orearü uruü̃ i poraxü̃ tatanüwa nango̱x. Rü ñanagürügü ta: —Tupana nuã naxũ na norü duü̃xü̃güxü̃ yanangü̃xẽẽxü̃ca̱x —ñanagürügü. 17 Rü guxü̃ma ga Yudéaanewa rü norü ngaicamana, rü duü̃xü̃gü nüxü̃ nacuáchigagü ga yema Ngechuchu üxü̃. 18 Rü Cuáü̃ ga baiü̃xẽẽruü̃ rü nüxü̃ nacuáchiga ga guxü̃ma ga yema Ngechuchu üxü̃, yerü norü ngúexü̃gü ga Cuáü̃ rü namaã nüxü̃ nixugü. Rü yemaca̱x ga Cuáü̃ rü taxre ga norü ngúexü̃güca̱x naca. 19 Rü Ngechuchuxü̃tawa nanamugü. Rü Cuáü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —¡Ngẽ́ma pexĩ rü Ngechuchuna peca rü ñapegügü nüxü̃: “¿Cuma yiĩxü̃ i Cristu i cuxü̃ ítanaṉg̱uxẽẽxü̃, rü e̱xna to tá yixĩ i Cristu?” ñapegügü nüxü̃! 20 Rü yema yatügü ga Cuáü̃ Ngechuchuxü̃tawa mugüxü̃, rü Ngechuchuca̱x naxĩ. Rü ñanagürügü nüxü̃: —Cuáü̃ ya baiü̃xẽẽruü̃ núma cuxü̃tawa toxü̃ namugü na cuxna tayacagüxü̃ca̱x rü ¿aixcüma cuma quiĩxü̃ i Cristu ya núma nguxchaü̃cü, rü e̱xna to tá yixĩ i Cristu? —ñanagürügü. 21 Rü yexgumatama Ngechuchuxü̃tawa nangugügu ga Cuáü̃ãrü ngúexü̃gü, rü Ngechuchu nanameẽxẽẽ ga muxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga nagúxü̃raü̃xü̃ ga ḏaawemaã iḏaaweexü̃ rü yema iṉg̱oxoã́xü̃. Rü nayadauchigüxẽẽ ga muxü̃ma ga ingexetüxü̃. 22 Rü yemaca̱x Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü: —¡Pewoegu rü Cuáü̃maã nüxü̃ peyarüxu i ngẽma pematama nüxü̃ pedauxü̃ rü nüxü̃ pexĩnüẽxü̃! ¡Rü namaã nüxü̃ pixu i ñuxãcü i ngẽma ingexetüxü̃ rü marü nidauchigü, rü ngẽma ichixeparaxü̃ rü marü inachigü, rü ngẽma chaxüneã̱xgüxü̃ rü marü naxca̱x nitaanegü, rü ngẽma ngauchi̱xẽgüxü̃ rü marü ningo̱xnamachi̱xẽgü, rü ngẽma yuexü̃ rü wenaxãrü namaxẽ, rü ngẽma ingearü ngẽmaxü̃ã́xü̃maã rü marü nüxü̃ tixu i Tupanaãrü ore i mexü̃! 23 —Rü tataãẽ ya yíxema texé ya tama choxü̃ rüxoxe —ñanagürü ga Ngechuchu. 24 Rü yexguma nawoegu̱xgu ga yema duü̃xü̃gü ga Cuáü̃ yéma mugüxü̃, rü Ngechuchu inanaxügü ga guma Cuáü̃chiga na yadexaxü̃. Rü duü̃xü̃gümaã nüxü̃ nixu, rü ñanagürü: —¿Ṯacü nixĩ ga pema ípeyadaugüxü̃ ga dauxchitawa ga taxúema íxãpataxü̃wa? ¿E̱xna wüxi ga yatü ga turaxü̃ ga ñoma dexne ga buanecü yaxĩã̱xtanücüüxẽẽcürüü̃ ixĩxü̃ nixĩ ga ípeyadaugüxü̃? 25 —Rü e̱xna tama guma ípeyadaugügu, ¿rü ṯacü nixĩ ga ípeyadaugüxü̃? ¿E̱xna wüxi ga yatü ga poraãcü nügü nga̱xãẽcü ípeyadaugü? Pema nüxü̃ pecua̱x i ngẽma poraãcü nügü nga̱xãẽgüxü̃ rü ãẽ̱xgacügü ya tacügüpatawa nangẽxmagü, rü taxuca̱xma dauxchitawa nangẽxmagü. 26 —¿Ṯacü e̱xna nixĩ ga ípeyadaugüxü̃? ¿E̱xna wüxi ga Tupanaãrü orearü uruü̃? Ngẽmáãcü aixcüma yema nixĩ ga ípeyadaugüxü̃. Rü pemaã nüxü̃ chixu rü Cuáü̃ ya baiü̃xẽẽruü̃ rü tama wüxi i ngẽxü̃rüüxü̃ i Tupanaãrü orearü uruü̃ nixĩ. 27 —Rü Cuáü̃chiga nixĩ ga naxümatüxü̃ ga yema Tupanaãrü ore ga ñaxü̃: “Cupe̱xegu chayamu i chorü orearü ngeruü̃ na cuxca̱x namexẽẽãxü̃ca̱x i duü̃xü̃güarü maxü̃”, ñaxü̃. 28 —Rü pemaã nüxü̃ chixu rü guxü̃ i duü̃xü̃gütanüwa rü nataxuma i Tupanaãrü orearü uruü̃ i Cuáü̃ ya baiü̃xẽẽruü̃ãrü yexera. Natürü yíxema Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa wixwexüchi üxe, rü Cuáü̃ãrü yexera tixĩ —ñanagürü. 29 Rü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü woo yema yatügü ga Dumaãrü ãẽ̱xgacüca̱x dĩẽru ngĩxü̃ ideetanüxü̃, rü nüxü̃ naxĩnüẽ ga yema Ngechuchuarü ore rü ñu̱xũchi Tupanaxü̃ nicua̱xüü̃gü yerü nüxü̃ nicua̱xãchitanü na aixcüma mecü yiĩxü̃ ga Tupana. Rü yema nixĩ ga duü̃xü̃gü ga ü̃paacü Cuáü̃ íbaiü̃xẽẽxü̃. 30 Natürü yema Parichéugü rü yema ngúexẽẽruü̃gü ga Moĩchéarü mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃ rü tama nanaxwa̱xegü ga Cuáü̃ na ínabaiü̃xẽẽxü̃. Rü yemaãcü nüxü̃ naxoe ga yema mexü̃ ga Tupana naxca̱x üxchaü̃xü̃. 31 Rü nüma ga Cori ga Ngechuchu rü ñanagürü: —¿Ṯacügu tá chanangu i ñomaü̃cüü i duü̃xü̃gü? ¿Rü nanaṯacüraü̃gü? 32 —Maneca ñaã duü̃xü̃gü rü taxuxü̃maãma nataãẽgü ngẽxgumarüü̃ i ñuxre i buxü̃gü i ĩã̱xtüwa rütogüxü̃, rü íxĩnüca̱xwa̱xegüxü̃, rü tagaãcü namücügüxü̃ ñagüxü̃: “Marü wowerumaã pexca̱x tapaxetagü natürü tama ípixü̃ãchitanüxü̃. Rü marü ngechaü̃xü̃ i wiyaegu pexca̱x tawiyaegü natürü tama pexauxe”, ñagüxü̃. Rü ngẽma buxü̃gürüü̃ taxuxü̃maãma nataãẽgü i ñomaü̃cüü i duü̃xü̃gü. 33 —Yerü ga Cuáü̃ ga baiü̃xẽẽruü̃ rü núma naxũ, rü tama pãũ nangõ̱x rü tama binu nayaxaxü. Rü yexguma ga pema rü: “Naṉg̱oxoã̱x” ñaperügü nüxü̃. 34 —Rü ñu̱xũchi núma chaxũ i choma ya Tupana Nane na duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃, rü õna changõ̱x rü binu chayaxaxü. Rü ngẽxguma i pema rü ñaperügügü choxü̃: “Choma rü chataanüxü̃chi rü changãxwa̱xe, rü pecaduã̱ x-güxü̃ i duü̃xü̃gümaã chaxãmücü, rü yatügü i Dumaãrü ãẽ̱xgacüca̱x dĩẽru ngĩxü̃ ideetanüxü̃maã chaxãmücü”, ñaperügügü choxü̃. 35 —Natürü Tupanaãrü cua̱x rü meãma nango̱x tümawa ya yíxema aixcüma nawe rüxĩxẽ —ñanagürü ga Ngechuchu. 36 Rü wüxi ga Parichéu rü Ngechuchuna naxu na napatawa nachibüxü̃ca̱x. Rü yéma naxũ ga Ngechuchu rü yema Parichéuarü mechawa nayarüto. 37 Rü wüxi ga ngecü ga chixri maü̃xcü ga ngẽãẽxcü ga yematama ĩãnegu ãchiü̃cü, rü yéma ixũ ga yexguma nüxü̃ nacuáchigagu na Parichéupatawa tá na nachibüxü̃ ga Ngechuchu. Rü yéma inange ga wüxi ga pumara ga yixixü̃ ga wüxi ga butiya ga mexẽchicümaã ãxchiü̃xü̃. 38 Rü naxauxãcüma Ngechuchucutüxü̃tawa iyarütoxõchi. Rü ngĩxgüxü̃xẽtümaã iyawaicutüxẽẽ. Rü ngĩyaemaã íinapicutü, rü inachuxcutü. Rü ñu̱xũchi yema pumaramaã inachacutü. 39 Rü yexguma yemaxü̃ nada̱u̱xgu ga yema Parichéu ga Ngechuchuna uxü̃, rü naãẽwa nagu narüxĩnü rü nügümaãtama ñanagürü: —Ngẽxguma chi ñaã Ngechuchu rü aixcüma wüxi i Tupanaãrü orearü uruü̃ yixĩgu, rü nüxü̃ chi nacua̱x na ṯacü yiĩxü̃ i ñaã ngexü̃ i nüxü̃ ingõgüxü̃ rü ñuxãcü na namaxü̃xü̃ rü poraãcü na napecaduã́xü̃ —ñanagürü ga naãẽwa. 40 Rü yexguma ga Ngechuchu rü nüxü̃ nacua̱xama rü Parichéuxü̃ ñanagürü: —Pa Chimáũx, choxü̃́ nangẽxma i wüxi i ore i cumaã nüxü̃ chixuxchaü̃xü̃ —ñanagürü. Rü nüma ga Parichéu rü Ngechuchuxü̃ nangãxü̃, rü ñanagürü: —¡Ẽcü, chomaã nüxü̃ ixu, Pa Ngúexẽẽruü̃x! —ñanagürü. 41 Rü ñanagürü ga Ngechuchu: —Taxre ga yatügü rü wüxi ga corixü̃tawa nanangetanü. Rü wüxi nanangetanü ga 500 tachinü ga dĩẽru rü to nanangetanü ga 50 tachinü. 42 —Natürü yema taxre rü taxuacü nanaxütanü ga norü ngetanü. Rü yemaca̱x düxwa yema norü cori rü nüxü̃́ nüxü̃ nangechaü̃ ga yema nüxü̃́ na nangetanügüãxü̃. Rü ñu̱xmax, Pa Chimáũx, rü ¡chomaã nüxü̃ ixu! rü ¿ngẽxü̃rüüxü̃ ga yema taxre ga yatügü rü yexeraãcü norü corixü̃ nangechaü̃? —ñanagürü. 43 Rü Ngechuchuxü̃ nangãxü̃ ga Chimáũ, rü ñanagürü: —Chauxca̱x ga yema yexeraãcü nüxü̃́ nangetanüxü̃ nixĩ ga yexeraãcü norü corixü̃ ngechaü̃xü̃ —ñanagürü. Rü Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Ngẽmáãcü aixcüma nüma nixĩ —ñanagürü. 44 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ngĩxü̃ nadawenü ga yema ngecü, rü ñanagürü Chimáũxü̃: —¿Ngĩxü̃ cudauxü̃ i ñaã ngecü? Rü cupatagu chaxücu i chomax, Pa Chimáũx, natürü tama dexá choxnata cuxã chorü yauxcutüruü̃. Natürü ñaã ngecü rü ngĩxgüxü̃xetümaã choxü̃ iyawaicutüxẽẽ, rü ngĩyaemaã choxü̃ íipicutü. 45 —Cuma rü tama choxü̃ cuchuxu i noxri choxü̃ curümoxẽgu, natürü ngĩma i ñaã ngecü rü noxri núma changuxgumama rü choxü̃ iyachuxcutüchigü. 46 —Cuma rü tama pumaramaã choxü̃ cuchaeruxüra, natürü ngĩma i ñaã ngecü rü chaucutügu inaba i pumara. 47 —Rü ngẽmaca̱x woo namu i ngĩrü pecadugü natürü Tupana ngĩxü̃́ nüxü̃ nangechaü̃ i guxü̃ma, erü ngĩma rü aixcüma choxü̃ ingechaü̃. Natürü yíxema tama aixcüma ngechaü̃ca̱x íyac̱axe, rü tama poraãcü Tupanaxü̃ tangechaü̃ —ñanagürü. 48 Rü yexguma ga Ngechuchu rü yema ngecüxü̃ ñanagürü: —Curü pecadugü rü marü cuxü̃́ nüxü̃ changechaü̃ —ñanagürü. 49 Rü yema togü ga nüxna naxugüxü̃ ga yéma Ngechuchumaã mechawa yexmagüxü̃, rü inanaxügü ga nügümücügümaãchigü na yadexagüxü̃. Rü ñanagürügü: —¿Ṯacü nixĩ i ñaã yatü, eca̱x ngẽmaãcü duü̃xü̃güaxü̃́ pecaduxü̃ nangechaü̃xü̃? —ñanagürügü. 50 Natürü Ngechuchu rü ñanagürü ngĩxü̃ ga yema ngecü: —Marü cuxü̃́ nangẽxma i maxü̃ i taguma gúxü̃, erü choxü̃́ cuyaxõ. ¡Ñu̱xma rü taãẽãcüma cuchiü̃wa naxũ! —ñanagürü.

Luca 8

1 Rü yemawena ga Ngechuchu rü Gariréaaneãrü ĩãnegügu nixũãgüchigü. Rü duü̃xü̃gümaã nüxü̃ nixuchigü ga Tupanaãrü ore na ñuxãcü ãẽ̱xgacü yiĩxü̃ ya Tupana. Rü ínayaxümücügü ga yema 12 ga ngúexü̃gü ga marü yadexechixü̃. 2 Rü yexgumarüü̃ ta íiyaxümücügü ga ñuxre ga ngecügü ga ü̃paacü ṉg̱oxogü ngĩwa ínawoxü̃cü rü ngĩrü ḏaaweewa ngĩxü̃ nameẽxẽẽcü. Rü yematanüwa iyexma ga María ga Magadácü̱̃ã̱xmaã ngĩxü̃ naxugücü ga ü̃paacü Ngechuchu 7 ga ṉg̱oxo ngĩwa ínawoxü̃cü. 3 Rü yéma iyexma ta ga Cuána ga Cuchu naxma̱x. Rü Cuchu nixĩ ga wüxi ga ãẽ̱xgacü ga Erodeaxü̃́ puracüxü̃. Rü yéma nayexmagü ta ga Chuchana rü mucüma ga náĩgü ga ngecügü ga ngĩrü dĩẽrumaã Ngechuchuxü̃ rüngü̃xẽẽgücü. 4 Rü muxü̃ma ga yema ĩãnegücü̱̃ã̱x ga duü̃xü̃gü, rü Ngechuchuxü̃tawa ínayadaugü. Rü yexguma yéma nangutaque̱xegügu ga muxü̃ma ga duü̃xü̃gü, rü Ngechuchu namaã nüxü̃ nixu ga wüxi ga ore ga cua̱xruü̃, rü ñanagürü nüxü̃: 5 —Wüxi ga yatü ga toecü rü trigumaã nanagüane. Rü yexguma trigumaã nagüaneãgu rü ñuxre ga trigu, rü namagu nayi. Rü duü̃xü̃gü nawa nangagüxü̃, rü werigü rü nanawecu. 6 —Rü náĩgü ga trigu rü nutatanügu nayi. Rü yexguma naxügügu ga guma trigu, rü nipagü rü nayuemare, yerü nataxuma ga norü waianexü̃. 7 —Rü náĩgü ga trigu rü toranecügu nayi. Natürü yexguma nayaegu ga toragü rü guma triguxü̃ inawocu rü nanadai. 8 —Natürü náĩgü ga trigu rü mexü̃ ga waixü̃mügu nayi. Rü yemaca̱x ga yexguma nayaegu rü muxü̃ma ga trigu nawa ínanguxuchi. Rü wüxipü̱xü ga triguwa ínanguxuchi ga 100 pü̱xü ga trigu —ñanagürü. Rü yemawena rü Ngechuchu tagaãcü ñanagürü nüxü̃ ga duü̃xü̃gü: —Rü yíxema ãchi̱xẽgüxe, rü ¡naga taxĩnüẽ i ngẽma ore! —ñanagürü. 9 Rü yexguma ga norü ngúexü̃gü rü nüxna nacagüe na ṯacüchiga yiĩxü̃ ga yema ore ga yatü ga toecügu ixuxü̃. 10 Rü Ngechuchu ñanagürü nüxü̃: —Tupana rü pexü̃ nüxü̃ nacua̱xẽẽ i ngẽma ẽxü̃guxü̃ i taxuü̃ma i togü nüxü̃ cuáxü̃ i ñuxãcü ãẽ̱xgacü na yiĩxü̃ i nümax. Natürü togüca̱x rü cua̱xruü̃gügu ixuxü̃ i orewa namaã nüxü̃ chixu i ore na woo nüxü̃ nadaugügu rü ñoma tama nüxü̃ nadaugüxü̃rüü̃ yixĩgüxü̃ca̱x, rü woo nüxü̃ naxĩnüẽgu rü ñoma tama nüxü̃ naxĩnüẽxü̃rüü̃ yixĩgüxü̃ca̱x —ñanagürü. 11 Rü Ngechuchu rü ñanagürü: —Ngẽma ore i cua̱xruü̃wa pemaã nüxü̃ chixuxü̃ rü ñaãchiga nixĩ. Rü ngẽma trigupü̱xü rü Tupanaãrü orechiga nixĩ. 12 —Rü guma trigu ga namagu y̱ixü̃nerüü̃ nixĩ i duü̃xü̃gü i ngẽma orexü̃ ĩnüẽxü̃. Natürü Chataná rü ngẽma duü̃xü̃güxü̃ nüxü̃ inayarüngümaẽxẽẽ i ngẽma ore, na tama yaxõgüãxü̃ca̱x rü tama nayauxgüãxü̃ca̱x i maxü̃ i taguma gúxü̃. 13 —Rü guma trigu ga nutatanügu y̱ixü̃ne, rü ngẽma nixĩ i duü̃xü̃gü i nüxü̃ ĩnüẽxü̃ i Tupanaãrü ore rü taãẽãcüma yaxõgüxü̃. Natürü tama aixcüma nanayauxgü i ngẽma ore, erü paxaãchi nayaxõgü, rü yixcüra guxchaxü̃ nüxü̃ üpetügu, rü nüxü̃ narüxoe i ngẽma ore. 14 —Rü guma trigu ga toranecügu y̱ixü̃ne, rü ngẽma nixĩ i duü̃xü̃gü i Tupanaãrü orexü̃ ĩnüẽxü̃ rü yaxõgüxü̃ natürü ñoma i naãneãrü ngẽmaxü̃ca̱x oegaãẽgüxü̃, rü norü ngẽmaxü̃guama rüxĩnüẽxü̃ rü tama nüxü̃ rüxoechaü̃xü̃ i norü ngúchaü̃gü. Rü ngẽmagagu düxwa tama Tupanaca̱x namaxẽ. 15 —Natürü guma trigu ga mexü̃ ga waixü̃mügu y̱ixü̃ne, rü ngẽma nixĩ i duü̃xü̃gü i aixcüma taãẽãcüma nayauxgüxü̃ i Tupanaãrü ore, rü naga ĩnüẽxü̃, rü meã naxca̱x maxẽxü̃. Rü ngẽma nixĩ i duü̃xü̃gü i aixcüma Tupanawe rüxĩxü̃ rü naxügüxü̃ i ngẽma nüma nanaxwa̱xexü̃. 16 —Taxúema wüxi i omüwa tanangixichi na ṯacümaã tayadüxétüxü̃ca̱x rü e̱xna tümaãrü pechicatüü̃gu tayaxücuchixü̃ca̱x. Natürü norü üchicagu tanaxünagü na ngẽ́ma tüxü̃ nabaxixü̃ca̱x ya yíxema duü̃xẽgü ya yima ĩgu chocuxe. 17 —Rü ngẽxgumarüü̃ ta i guxü̃ma i ore i ñu̱xma icúxü̃ rü yixcüra rü duü̃xü̃gü tá nüxü̃ nacua̱xgüama. Rü guxü̃ma i ngẽma ñu̱xma duü̃xü̃güca̱x ẽxü̃guxü̃ rü tá nango̱xoma. 18 —¡Meã iperüxĩnüẽ i ñu̱xmax! Erü texé ya naga ĩnüxẽ i ngẽma ore i mexü̃, rü Tupana tá yexeraãcü tüxü̃ nüxü̃ nacua̱xẽẽ. Natürü yíxema tama naga ĩnüxẽ, rü yexeraãcü tá tüxna inayarüxo i woo ngẽma íraxü̃ i tümaãrü cua̱x i noxri tüxü̃́ ngẽxmachiréxü̃ —ñanagürü. 19 Rü naẽ ga Ngechuchu rü naẽneẽgü, rü yema Ngechuchu íyexmaxü̃wa tangugü. Natürü taxuacü naxü̃tawaxüchi tangugü, yerü namuxũchi ga duü̃xü̃gü. 20 Rü wüxi ga duü̃xü̃ Ngechuchumaã nüxü̃ nixu, rü ñanagürü: —Yéa düxétüwa tangẽxma ya cue rü cueneẽgü, rü cuxü̃ tadaugüchaü̃ —ñanagürü. 21 Natürü nüma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃ ga duü̃xü̃gü: —Guxãma ya texé ya Tupanaãrü ore irüxĩnüẽxẽ rü naga ĩnüẽxẽ, rü yíxemagü tixĩ ya chaue rü chaueneẽgü —ñanagürü. 22 Rü wüxi ga ngunexü̃gu ga Ngechuchu rü norü ngúexü̃gümaã wüxi ga nguegu nichoü̃. Rü ñanagürü nüxü̃: —¡Ngĩxã daa naxtaxaarü tocutüwa taxĩ! —ñanagürü. Rü inaxĩãchi. 23 Rü yexguma yaxãü̃yane rü nipechigü ga Ngechuchu. Rü ngürüãchi yexma nüxü̃ naxü ga wüxi ga tacü ga buanecü. Rü guma nguewa rü niyauxcuchichigü ga dexá. Rü düxwa inayangutaü̃güchaü̃. 24 Rü yexguma rü Ngechuchuxü̃ ínayaḇaixgügü ga norü ngúexü̃gü. Rü ñanagürügü nüxü̃: —Pa Ngúexẽẽruü̃x, ngẽmama itabaxü̃gü —ñanagürügü. Rü yexguma ga Ngechuchu rü ínarüda, rü buanecüxü̃ rü yuapexü̃ nanga. Rü ínayachaxãchi ga buanecü, rü inayarüxo ga yuape, rü ínachaxanemare. 25 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃ ga norü ngúexü̃gü: —¿Ṯacü pexü̃ naxüpetü eca̱x tama meã peyaxõgüxü̃? —ñanagürü. Natürü ga nümagü rü naḇaixãchiãẽgü. Rü nügümücügüna nicachigü, rü ñanagürügü: —¿Ṯacü e̱xna nixĩ i ñaã yatü rü ngẽmaca̱x a̱i̱xrücü ya buanecü rü yuape rü naga naxĩnüẽxü̃? —ñanagürügü. 26 Rü düxwa naxtaxaarü tocutüwa nangugü ga Gadaraarü naãnewa. Rü yema nixĩ ga Gariréaaneãrü tocutüwa. 27 Rü yexguma marü nguewa ínaxüegu, ga Ngechuchu, rü naxca̱x nixũ ga wüxi ga yatü ga guma ĩãnecü̱̃ã̱x ga mucü ga taunecü ṉg̱oxogü nawa yexmacü. Rü guxü̃guma nangexchiruecha. Rü tama ĩwa nayexma, yerü duü̃xẽchíque̱xetanügu nayarüxauxchigünexü̃. 28 Rü yexguma Ngechuchuxü̃ nada̱u̱xgu, rü nape̱xegu nayacaxã́pü̱xü. Rü aita naxüãcüma ñanagürü: —¿Tü̱xcüü̃ nuã choxü̃ cuyachixewe, Pa Ngechuchux, Pa Tupana ya Tacüxüchi Nanex? Rü cuxü̃ chaca̱a̱xü̃ na tama ngúxü̃ choxü̃ quingexẽẽxü̃ —ñanagürü. 29 Rü yema ñanagürü yerü Ngechuchu marü nanamu ga yema ṉg̱oxogü na ínachoxü̃xü̃ca̱x. Rü muẽ̱xpü̱xcüna rü guma yatüxü̃ naxãũãẽxẽẽxü̃ ga yema ṉg̱oxogü. Rü duü̃xü̃gü rü cadenamaã nayana̱ĩ̱xchacüügüxü̃ rü nayana̱ĩ̱xparagüxü̃ na taxuwama naxũxü̃ca̱x. Natürü nüma rü nagu nacaugüama ga cadenagü. Rü yema ṉg̱oxogü rü dauxchitawa ga taxúema íxãpataxü̃wa nanagagü. 30 Rü Ngechuchu nüxna naca rü ñanagürü: —¿Ṯacü nixĩ i cuéga? —ñanagürü. Rü nüma rü Ngechuchuxü̃ nangãxü̃, rü ñanagürü: —Muxũchixü̃ nixĩ i chauéga —ñanagürü. Rü yema ñanagürü yerü namuxũchi ga yema ṉg̱oxogü ga guma yatügu chocuxü̃. 31 Rü yema ṉg̱oxogü rü Ngechuchuna nacagü ga tama ngẽma poxcuchica i ãxmaxü̃ i taguma iyacuáxü̃gu na nawocuãxü̃ca̱x. 32 Rü guma ma̱xpǘneãrü tuãchiwa nayexmagü ga muxü̃ma ga cuchigü ga yéma chibüexü̃. Rü yemaca̱x ga yema ṉg̱oxogü rü Ngechuchuxü̃ naca̱a̱xü̃gü na yema cuchigügu nayachocuxü̃ca̱x. Rü Ngechuchu rü: —Ngü̃ —ñanagürü. 33 Rü yexguma ga yema ṉg̱oxogü rü guma yatüwa ínachoxü̃ rü yema cuchigügu nayachocu. Rü guxü̃ma ga yema cuchigü rü inaxü̃ãchi, rü naxtaacutüarü ma̱xpǘxü̃wa nayarüyuxgü, rü yexma nayi. 34 Rü yexguma yema cuchigüarü dauruü̃gü nüxü̃ daugügu ga yema ngupetüxü̃, rü naḇaixãchiãẽgü rü ínibuxmü. Rü ĩãnewa nüxü̃ nayarüxugüe, rü yema ĩãneãrü ngaicamana ipeagüxü̃ ga duü̃xü̃gütanüwa rü ta nüxü̃ nayarüxugügü. 35 Rü ga duü̃xü̃gü rü ínayadaugü ga yema ngupetüxü̃. Rü yexguma Ngechuchuxü̃tawa nangugügu, rü yéma nüxü̃ nadaugü ga guma yatü ga ṉg̱oxoã̱xchirécü. Rü Ngechuchucutüxü̃tawa narüto, rü marü tama naxãũãẽ. Rü namuü̃ẽ ga duü̃xü̃gü. 36 Rü yema duü̃xü̃gü ga nüxü̃ daugüxü̃ ga yema ngupetüxü̃, rü yema íyadaugüxü̃maã nüxü̃ nixugügü ga ñuxãcü Ngechuchu na namexẽẽxü̃ ga guma yatü ga ṉg̱oxoã̱xchirécü. 37 Rü yexguma yemaxü̃ naxĩnüẽgu, rü guxü̃ma ga yema Gadaraanecü̱̃ã̱x ga duü̃xü̃gü, rü Ngechuchuxü̃ naca̱a̱xü̃gü na ínaxũxũxü̃ca̱x ga yema naãnewa, yerü poraãcü namuü̃ẽ. Rü yemaca̱x ga Ngechuchu rü nguegu nixüe, rü inaxũãchi. 38 Rü guma yatü ga ṉg̱oxoã̱xchirécü rü Ngechuchuxü̃ naca̱a̱xü̃ ga nawe na naxũxü̃ca̱x. Natürü ga Ngechuchu rü nanamu ga yexma na naxã́ũxü̃ca̱x, rü ñanagürü nüxü̃: 39 —¡Cuchiü̃wa naxũ, rü duü̃xü̃gümaã nüxü̃ ixu ga ṯacü cuxca̱x na naxüxü̃ ga Tupana! —ñanagürü. Rü ínixũ ga guma yatü, rü guxü̃ma ga yema ĩãnecü̱̃ã̱x ga duü̃xü̃gümaã nüxü̃ nixu ga ṯacü naxca̱x na naxüxü̃ ga Ngechuchu. 40 Rü yexguma Ngechuchu wenaxãrü taegugu ga naxtaxaarü tocutüwa, rü duü̃xü̃gü rü taãẽãcüma nanayauxgü, yerü guxü̃ma poraãcü ínanaṉg̱uxẽẽgü. 41 Rü yéma Ngechuchuxü̃tawa nangu ga wüxi ga yatü ga Yáiru ga naẽ́ga. Rü nüma ga Yáiru rü wüxi ga ngutaque̱xepataü̃ãrü ãẽ̱xgacü nixĩ. Rü Ngechuchupe̱xegu nayacaxã́pü̱xü rü nüxü̃ naca̱a̱xü̃ ga napatawa na naxũxü̃ca̱x. 42 Yerü nüxü̃́ iyexma ga wüxi ga naxãcü ga ngĩgümaã wüxicacü, rü iyaḏaawe, rü ituraxüchi. Rü ngĩma rü maneca 12 ga taunecü ngĩxü̃́ nayexma. Rü yexguma Yáirupatawa naxũxgu ga Ngechuchu, rü muxũchixü̃ ga duü̃xü̃gü nawe narüxĩ, rü düxwa ínayaxũxtügü. 43 Rü yema duü̃xü̃gütanüwa iyexma ga wüxi ga ngecü ga 12 ga taunecü ãgüechacü. Rü yemamaã iyaḏaaweecha. Rü duturugüxü̃tagu ngĩxü̃ igu̱xẽẽ ga gu̱xcü ga ngĩrü dĩẽru, natürü taxúema ga texé ngĩxca̱x tayataanexẽẽẽ́ga. 44 Rü yema ngecü rü naweama Ngechuchuca̱x iyaxũ, rü naxpechinüchirugu iyangõgü. Rü yexgumatama ínayachaxãchi ga na naxãgüxü̃. 45 Rü yexguma ga Ngechuchu rü duü̃xü̃güna naca, rü ñanagürü: —¿Texé tixĩ ya choxü̃ ingõgüxe? —ñanagürü. Rü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü: —Taxúema —ñanagürügü. Rü yexguma ga Pedru rü namücügü rü ñanagürügü: —Pa Ngúexẽẽruü̃x, cuma nüxü̃ cudau i ñuxre i duü̃xü̃gü ngẽ́ma cuxü̃ na nayaxũxtügüxü̃, rü ngẽxguma rü ta: “¿Texé ya choxü̃ ingõgüxe?” ñacuxü̃ —ñanagürügü. 46 Natürü ga Ngechuchu rü ñanagürü: —Ngẽmáãcü wüxie choxü̃ tingõgü, erü nüxü̃ chicua̱xãchi na chorü poramaã tüxü̃ na charümexẽẽxü̃ —ñanagürü. 47 Rü yexguma nango̱xomagu ga na nüxü̃ nacua̱xamaxü̃ ga Ngechuchu ga yema nüxü̃ na yangõgüxü̃, rü yadu̱ru̱xãcüma naxü̃tawa ixũ ga yema ngecü. Rü nape̱xegu iyacaxã́pü̱xü. Rü guxü̃ ga duü̃xü̃güpe̱xewa namaã nüxü̃ iyaxu ga ṯacüca̱x nüxü̃ na yangõgüxü̃, rü ñuxãcü yexgumatama ngĩxca̱x na yataanexü̃. 48 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü ngĩxü̃: —Pa Chauxacüx, cuxca̱x nitaane, erü cuyaxõ. ¡Rü ñu̱xma rü taãẽãcüma íixũ! —ñanagürü. 49 Rü yexguma íyadexayane ga Ngechuchu, rü yéma nangu ga wüxi ga duü̃xü̃ ga ngutaque̱xepataü̃ãrü ãẽ̱xgacü ga Yáirupatawa ne ũxü̃. Rü ñanagürü Yáiruxü̃: —Cuxacü rü marü iyu. ¡Rü tãxṹ i cuyachixewechigüxü̃ ya Ngúexẽẽruü̃! —ñanagürü. 50 Natürü yexguma yema orexü̃ naxĩnügu ga Ngechuchu, rü ñanagürü Yáiruxü̃: —¡Tãxṹ i cuyanguãẽxü̃! Erü ngẽxguma cuyaxõ̱xgu rü cuxacü rü tá ngĩxca̱x nitaane —ñanagürü. 51 Rü yexguma Yáirupatawa nangugügu, rü Ngechuchu nayachocuxẽẽ ga Pedru rü Chaü̃tiágu rü Cuáü̃ rü ngĩnatü rü ngĩẽ ga yema bucü ga yu̱xcü. Natürü tama nanaxwa̱xe na togü yexma chocuxü̃. 52 Rü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga yéma yexmagüxü̃ rü naxauxe rü ngĩxca̱x nangechaü̃gü. Natürü Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —¡Tãxṹ i pexauxexü̃! Erü ngẽma bucü rü tama nixĩ i nayuxü̃. Rü ipemare —ñanagürü. 53 Natürü ga yema duü̃xü̃gü rü Ngechuchuxü̃ nacugüeama, yerü ngĩxü̃ nadaugü rü aixcüma marü iyu. 54 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ngĩxme̱xgu nayayauxãchi, rü tagaãcü ñanagürü: —Pa Bucüx, ¡írüda! —ñanagürü. 55 Rü yexguma ga ngĩma rü wena imaxü̃, rü yexgumatama íirüda. Rü Ngechuchu rü duü̃xü̃gümaã nüxü̃ nixu na ngĩxü̃ naxüwemügüxü̃ca̱x. 56 Rü ngĩnatü rü ngĩẽ ga yema bucü, rü poraãcü taḇaixãchiãẽgü. Natürü Ngechuchu rü tüxü̃ namu na taxúemaãma nüxü̃ na tixuxü̃ca̱x ga yema ngupetüxü̃.

Luca 9

1 Rü Ngechuchu rü nanangutaque̱xexẽẽ ga yema 12 ga norü ngúexü̃gü. Rü pora nüxna naxã rü nüxna naxãga na ínawoxü̃ãxü̃ca̱x ga nagúxü̃raü̃xü̃ ga ṉg̱oxogü, rü na nameẽxẽẽãxü̃ca̱x ga duü̃xü̃gü ga iḏaaweexü̃. 2 Rü nayamugü na duü̃xü̃gümaã nüxü̃ yaxugüexü̃ca̱x ga ore ga mexü̃ na ñuxãcü ãẽ̱xgacü yiĩxü̃ ya Tupana, rü na nameẽxẽẽãxü̃ca̱x ga duü̃xü̃gü ga iḏaaweexü̃. 3 Rü ñanagürü nüxü̃: —¡Rü taxuxü̃táma ípinge i perü namawaü̃, rü bai ya perü caxü̃chigüxü̃ ya naĩxmena̱xã, rü bai i perü choca, rü bai i perü pãũ, rü bai i perü dĩẽru. Rü wüxitama i perü daxũ ípinge, rü tama i taxre! 4 —Rü ngẽxguma wüxi ya ĩãnewa pengugügu, ¡rü wüxi ya ĩpatagutama perücho rü ñu̱xmata ipexĩãchi nawa ya yima ĩãne! 5 —Rü ngextá tama pexü̃ ínayauxgüxü̃wa, ¡rü ípechoxü̃ nawa ya yima ĩãne! Rü ngẽxguma ngẽ́ma ipexĩãchigu ¡rü ipepagücutü i perü üxaxü̃cutü na ngẽmawa nüxü̃ nacua̱xgüxü̃ca̱x na chixexü̃ naxügüxü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü! —ñanagürü. 6 Rü inaxĩãchi, rü guxü̃ma ga ĩãnexãcügüwa naxĩ. Rü nüxü̃ nixugüetanü ga Tupanaãrü ore ga mexü̃. Rü guxü̃wama nanameẽxẽẽtanü ga duü̃xü̃gü ga iḏaaweexü̃. 7 Rü Gariréaaneãrü ãẽ̱xgacü ga Erode, rü nüxü̃ nacuáchiga ga guxü̃ma ga yema Ngechuchu üxü̃. Rü poraãcü nagu narüxĩnü rü naxoegaãẽ ga Erode, yerü nümaxü̃ ga duü̃xü̃gü rü ñanagürügü: —Cuáü̃ ya baiü̃xẽẽruü̃ nixĩ ya yima, rü marü wena namaxü̃ —ñanagürügü. 8 Natürü togü rü ñanagürügü: —Nuxcümaü̃cü ga Tupanaãrü orearü uruü̃ ga Ería nixĩ, rü wena nango̱x —ñanagürügü. Rü togü rü ñanagürügü: —Guma nixĩ ga náĩ ga nuxcümaü̃cü ga Tupanaãrü orearü uruü̃, rü wena namaxü̃ —ñanagürügü. 9 Natürü Erode rü ñanagürü: —Chomatama chanamu ga churaragü na Cuáü̃xü̃ yadaenaxãgüxü̃ca̱x. ¿Rü ṯacü e̱xna nixĩ i ngẽma yatü i duü̃xü̃gü ngẽmaãcü poraãcü nüxü̃ ixuchigagüechaxü̃? —ñanagürü. Rü Erode rü naxca̱x nadau ga ñuxãcü Ngechuchuxü̃ na nadauxü̃. 10 Rü yexguma nawoeguxgu ga yema Ngechuchuarü ngúexü̃gü ga yamugüxü̃, rü Ngechuchumaã nüxü̃ nixugüe ga yema naxügüxü̃. Rü yexguma ga Ngechuchu rü wüxi ga nachica ga taxúema ixãpataxü̃wa nanagagü ga Bechaídaarü ĩãneãrü ngaicamana. 11 Natürü yexguma duü̃xü̃gü nüxü̃ cua̱xgügu ga ngextá na nayexmaxü̃, rü Ngechuchuwe narüxĩ. Rü Ngechuchu rü meãma yema duü̃xü̃güxü̃ nayaxu, rü namaã nüxü̃ nixu na ñuxãcü ãẽ̱xgacü yiĩxü̃ ya Tupana. Rü nanameẽxẽẽ ga yema duü̃xü̃gü ga iḏaaweexü̃. 12 Rü yexguma marü nayáuanegu, rü Ngechuchuca̱x naxĩ ga yema 12 ga ngúexü̃gü ga yamugüxü̃. Rü ñanagürügü nüxü̃: —¡Íyamugü i ñaã duü̃xü̃gü na ĩãnexãcügü rü ĩpatagü ya ngaicamana ngẽxmagünewa na naxĩxü̃ca̱x, rü ngẽxma na napegüxü̃ca̱x rü norü õnata̱a̱x yataxegüxü̃ca̱x! Erü nuã íingẽxmagüxü̃wa rü nataxuma i ṯacü rü õna —ñanagürügü. 13 Natürü Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —¡Pematama penaxüwemü! —ñanagürü. Rü nanangãxü̃gü, rü ñanagürügü: —Wüxime̱ẽ̱xpü̱x i pãũ rü taxre i choxnixĩcatama toxü̃́ nangẽxma. ¿Rü e̱xna cunaxwa̱xe na naxca̱x tayataxegüxü̃ i õna naxca̱x i guxü̃ma i ñaã duü̃xü̃gü? —ñanagürügü. 14 Rü 5000 ga yatügü nixĩ ga yema yéma yexmagüxü̃. Natürü Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃ ga norü ngúexü̃gü: —¡Ẽcü ípenatogüxẽẽ̱x rü 50 chigü i wüxi tücumüwachigü! —ñanagürü. 15 Rü yemaãcü nanaxügü ga norü ngúexü̃gü. Rü ínanatogüxẽẽ ga guxü̃ma ga duü̃xü̃gü. 16 Rü yexguma ga Ngechuchu rü nanade ga yema wüxime̱ẽ̱xpü̱x ga pãũ rü yema taxre ga choxni. Rü daxũgu nadawenüãcüma Tupanana moxẽ naxã, rü ñu̱xũchi inanabücu ga yema pãũ rü choxni. Rü norü ngúexü̃güna nanaxã na nüxü̃ yanuãxü̃ca̱x ga yema duü̃xü̃gü. 17 Rü guxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü rü meãma nachibüe. Rü yemawena rü 12 ga pexchigü nanapagüamatama namaã ga yema pãũ rü choxnichipe̱xegü ga iyaxügüxü̃. 18 Rü wüxi ga ngunexü̃ rü Ngechuchu norü ngúexü̃gümaã noxrüwama yayumüxẽgu, rü nüma rü norü ngúexü̃güna naca, rü ñanagürü: —¿Ñuxũ ñaxü̃ i duü̃xü̃gü i chauchiga i choma na texé chiĩxü̃? —ñanagürü. 19 Rü norü ngúexü̃gü nanangãxü̃gü rü ñanagürügü: —Nangẽxma i duü̃xü̃gü rü: “Cuáü̃ ya baiü̃xẽẽruü̃ quixĩ”, ñagüxü̃, rü togü i: “Ería quixĩ”, ñagüxü̃, rü togü rü: “Wüxi ga nuxcümaü̃cü ga Tupanaãrü orearü uruü̃ i wena maxü̃cü quixĩ”, ñagüxü̃ —ñanagürügü. 20 Rü yexguma Ngechuchu nüxna naca rü ñanagürü: —¿Rü pema i ñuxũ ñapegüxü̃ choxü̃ na texé chiĩxü̃? —ñanagürü. Rü Pedru nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Cuma nixĩ i Cristu i Tupana Nane —ñanagürü. 21 Rü Ngechuchu rü nayaxucu̱xẽgü ga norü ngúexü̃gü na taxúemaãma nüxü̃ yaxugüexü̃ca̱x ga nüma rü Cristu na yiĩxü̃. 22 Rü ñanagürü nüxü̃ ga norü ngúexü̃gü: —Choma i Tupana Nane na duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃, rü poraãcü ngúxü̃ tá chinge. Rü choxü̃ tá naxoo̱xgü i Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü i yaguã̱xgü, rü paigüarü ãẽ̱xgacügü, rü ngẽma ngúexẽẽruü̃gü i Moĩchéarü mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃. Rü tá choxü̃ nima̱xgü, natürü tomaẽ̱xpü̱x i ngunexü̃gu rü wena táxarü chamaxü̃ —ñanagürü. 23 Rü yixcama rü guxü̃ma ga norü ngúexü̃güxü̃ ñanagürü: —Rü ngẽxguma texé chowe rüxũxchaü̃gu, ¡ẽcü nüxü̃ tarüxo i tümaãrü ngúchaü̃, rü namaã tapora i ngẽma guxchaxü̃gü i tümaca̱x ínguxü̃ i ñoma curuchawa tipotaxü̃rüü̃ tüxü̃ ixĩxẽẽxü̃, rü ngẽmaẽ́tüwa chowe tarüxũãma! 24 —Erü yíxema tügü maxẽchaxẽẽchaü̃xẽ rü tá tayu, natürü yíxema chauxca̱x yuxe rü aixcüma tá tüxü̃́ nangẽxma i maxü̃ i taguma gúxü̃. 25 ¿Rü ṯacüwa i nüxü̃́ namexü̃ ya wüxi ya yatü ega nayauxãgu i guxü̃ma i ñoma i naãneãrü ngẽmaxü̃gü, natürü iyanatauxẽẽãgu i norü maxü̃? 26 —Rü ngẽxguma texé chauxca̱x ãnegu rü naxca̱x taxãnegu i chorü ore, rü choma i Tupana Nane i duü̃xü̃xü̃ na chiĩxü̃ rü tá ta tümaca̱x chaxãne i ngẽxguma ãẽ̱xgacü chixĩãcüma núma chaxũxgu. Rü ngẽxguma wenaxãrü núma chaxũxgu rü Chaunatü ya Tupanarüü̃ tá chapora, rü daxũcü̱̃ã̱x i Tupanaãrü orearü ngeruü̃gü i üünegüxü̃rüü̃ tá chamexẽchi. 27 —Rü aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü ñuxre i duü̃xü̃gü i nuã ngẽxmagüxü̃ rü tá nüxü̃ nadaugü na ñuxãcü ãẽ̱xgacü na yiĩxü̃ ya Tupana naxü̃pa na nayuexü̃ —ñanagürü. 28 Rü 8 ga ngunexü̃guwena ga na yema ñaxü̃, rü Ngechuchu rü wüxi ga ma̱xpǘnewa naxũ na yéma yayumüxẽxü̃ca̱x. Rü ínayaxümücügü ga Pedru rü Chaü̃tiágu rü Cuáü̃. 29 Rü yexguma ínayumüxẽyane ga Ngechuchu rü nachiwe rü ngürüãchi niy̱auracüü, rü naxchiru rü ta niy̱auracüü, rü poraãcüxüchima nacómü. 30 Rü yexguma rü yéma nango̱x ga taxre ga yatügü ga Ngechuchumaã idexagüxü̃. Rü Moĩché nixĩ ga wüxi, rü Ería nixĩ ga to. 31 Rü yema taxre íyexmagüxü̃wa rü poraãcüxüchi nangóone. Rü ínidexagü nachiga ga ñuxãcü Yerucharéü̃gu tá na nayuxü̃ ga Ngechuchu. 32 Rü woo ga Pedru rü namücügü rü poraãcü na nayaxtaexü̃ rü tama napee. Rü nüxü̃ nadaugü ga ñuxãcü poraãcü na nangóonexü̃ ga naxü̃tawa ga Ngechuchu rü yema taxre ga yatügü ga namaã yexmagüxü̃xü̃tawa. 33 Rü yexguma yema taxre ga yatügü Ngechuchuna ixĩgachitanügu, rü Pedru rü ñanagürü Ngechuchuxü̃: —Pa Ngúexẽẽruü̃x, namexẽchi nixĩ na nuã ingẽxmagüxü̃. ¡Rü ngĩxã tanaxü ya tomaẽ̱xpü̱x ya düxenü, rü wüxi ya cuxca̱x, rü náĩ ya Moĩchéca̱x, rü náĩ ya Eríaca̱x! —ñanagürü. Natürü ga Pedru rü tama nüxü̃ nacua̱x ga na ñuxũ ñaxü̃ yerü poraãcü naḇaixãchiãẽ. 34 Rü yexguma íyadexayane ga Pedru, rü wüxi ga caixanexü̃ natanügu nayanga̱i̱xema. Rü poraãcü namuü̃ẽ ga yema ngúexü̃gü ga yexguma yema caixanexü̃ natanügu yanga̱i̱xemagu. 35 Rü yema caixanexü̃wa inanaxũ ga wüxi ga naga ga ñaxü̃: —Daa nixĩ ya Chaune ya nüxü̃ changechaü̃xü̃chicü. ¡Rü naga pexĩnüẽ! —ñaxü̃. 36 Rü yexguma yema ñaxguwena ga yema naga rü Ngechuchuarü ngúexü̃gü rü taxúexü̃ma ga toguexü̃ nadaugü, rü Ngechuchuxü̃xĩcatama nadaugü. Rü yema ngúexü̃gü rü taxúemaãma nüxü̃ nixugüe ga yema nüxü̃ nadaugüxü̃. 37 Rü yexguma moxü̃ãcü ga guma ma̱xpǘnewa yanachoü̃gu, rü muxü̃ma ga duü̃xü̃gü yexma Ngechuchuxü̃ nayangaugü. 38 Rü yema duü̃xü̃gütanüwa rü wüxi ga yatü tagaãcü Ngechuchuxü̃ ñanagürü: —Pa Ngúexẽẽruü̃x, ¡choxü̃ rüngü̃xẽẽ, rü tüxü̃ nadau ya chaune! Erü tügümaã choxü̃́ tawüxica̱x, rü wüxi i ṉg̱oxo tümawa nangẽxma. Rü ngẽxguma tüxü̃ naxüxgu, rü aita tüxü̃ naxüxẽẽ, rü tüxü̃ naxãũãẽxẽẽ, rü tüxü̃ narüchia̱xẽẽ. Rü chixexü̃ tümamaã naxü, rü tama tüxü̃ ningéxchaü̃. 40 Rü marü nüxü̃ chaca̱a̱xü̃ i curü ngúexü̃gü na tümawa ínata̱xüchigüãxü̃ca̱x i ngẽma ṉg̱oxo, natürü tama nüxü̃́ inaxĩnü —ñanagürü. 41 Rü yexguma Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Pa Duü̃xü̃gü i Tama Yaxõgüxü̃x, ¿Ñuxguratáta i pemaã chanuxmaxü̃ rü yaxna pemaã cha xĩ-nüxü̃? ¡Nuã naga ya cune! —ñanagürü. 42 Natürü yexguma Ngechuchuxü̃tawa nanguxgu ga guma bucü, rü yema ṉg̱oxo rü guma bucüxü̃ ñaxtüanegu nayanguxẽẽ, rü nanaxãũãẽxẽẽ. Natürü Ngechuchu nananga ga yema ṉg̱oxo, rü nanamexẽẽ ga guma bucü. Rü ñu̱xũchi nanatüxü̃tawa nanamu. 43 Rü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü naḇaixãchiãẽgü ga yexguma nüxü̃ nadaugügu ga ñuxãcü na naporaxü̃ ya Tupana. Rü yexguma duü̃xü̃gü namaã ḇaixãchieyane ga yema Ngechuchu üxü̃, rü ñanagürü ga Ngechuchu nüxü̃ ga norü ngúexü̃gü: 44 —¡Meã iperüxĩnüẽ i ñaã ore i pemaã nüxü̃ chixuxü̃! ¡Rü tãũtáma nüxü̃ ipeyarüngümaẽ! Choma i Tupana Nane na duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃, rü chauechita tá choxü̃ ínaxuaxü̃gü i duü̃xü̃gü na ãẽ̱xgacügü choxü̃ iyauxgüxü̃ca̱x —ñanagürü. 45 Natürü ga norü ngúexü̃gü rü tama nüxü̃ nacua̱xgüéga ga yema namaã nüxü̃ yaxuxü̃. Yerü Tupana rü tama naxca̱x nanango̱xẽẽ ga yema ore na nüxü̃ nacua̱xgüxü̃ca̱x. Rü yema ngúexü̃gü rü namuü̃ẽ ga Ngechuchuna na nacagüxü̃ na meã namaã nango̱xẽẽãxü̃ca̱x ga yema namaã nüxü̃ yaxuxü̃. 46 Rü yexguma ga norü ngúexü̃gü rü inanaxügüe ga nügümaã na yaporagatanücüüxü̃ nachiga ga texé tá tiĩxü̃ ya natanüwa guxããrü yexera ixĩxẽ. 47 Natürü Ngechuchu rü nüxü̃ nacua̱xama ga yema norü ngúexü̃gü nagu rüxĩnüẽxü̃. Rü yemaca̱x wüxi ga buxü̃ nügüxü̃tawa naga, rü nügüxü̃tagu nayachixẽẽ. 48 Rü ñanagürü nüxü̃ ga norü ngúexü̃gü: —Texé ya ñaã buxü̃xü̃ meã yaxúxe chauégagu, rü choxü̃ nixĩ i tayaxuxü̃. Rü yíxema meã choxü̃ yaxúxe, rü Chaunatü ya núma choxü̃ mucüxü̃ rü ta meã tayaxu. Rü yíxema guxããrü yexera tügü írüxíraxe, rü yíxema tixĩ ya guxããrü yexera ixĩxẽ —ñanagürü. 49 Rü yexguma ga Cuáü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —Pa Ngúexẽẽruü̃x, nüxü̃ tadau ga wüxi ga yatü ga cuégagu ṉg̱oxogü íwoxü̃xü̃. Rü toma nüxna tanachu̱xu ga yema yerü tama tatanüxü̃ nixĩ ga nümax —ñanagürü. 50 Natürü Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Tama name i nüxna na penachu̱xuxü̃. Erü texé ya tama taxchi aixe, rü tórü ngü̃xẽẽruü̃ tixĩ —ñanagürü. 51 Rü yexguma marü yangaicagu ga Ngechuchu ga daxũguxü̃ ga naãnewa na naxũxü̃, rü tama namuü̃ãcüma inaxũãchi ga Yerucharéü̃wa na naxũxü̃. 52 Rü nügüpe̱xegu nayamugü ga ñuxre ga norü orearü ngeruü̃gü. Rü nümagü rü nawa naxĩ ga wüxi ga ĩãnexãcü ga Chamáriaanewa yexmane, na yexma naxca̱x yadaugüxü̃ca̱x ga wüxi ga ĩ na Ngechuchu nagu pexü̃nexü̃. 53 Natürü yema Chamáriaanecü̱̃ã̱x rü tama nanayauxgüchaü̃, yerü nüxü̃ nacua̱xgü ga Yerucharéü̃wa tá na naxũxü̃. 54 Rü yexguma yemaxü̃ nadaugügu ga norü ngúexü̃gü ga Chaü̃tiágu rü Cuáü̃, rü ñanagürügü Ngechuchuxü̃: —Pa Corix, ¿cunaxwa̱xexü̃ na Tupanana naxca̱x tacaxü̃ na daxũwa ne namuãxü̃ca̱x ya üxü na nagu̱xẽẽãxü̃ca̱x i guxü̃ma i ñaã duü̃xü̃gü, yema nuxcümaü̃cü ga Tupanaãrü orearü uruü̃ ga Ería üxü̃rüü̃? —ñanagürügü. 55 Rü yexguma ga Ngechuchu rü nüxü̃ nadawenü, rü nayangagü, rü ñanagürü nüxü̃: —Pema rü tama nagu perüxĩnüẽ na texéarü duü̃xü̃gü pixĩgüxü̃. 56 —Erü choma i Tupana Nane na duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃, rü tama duü̃xü̃güarü tauxexẽẽwa núma chaxũ, natürü núma chaxũ na duü̃xü̃güxü̃ chamaxẽxẽẽxü̃ca̱x —ñanagürü. Rü yexguma rü náĩ ga ĩãnexãcüwa naxĩ. 57 Rü yexguma namagu naxĩxgu rü wüxi ga yatü Ngechuchuxü̃ ñanagürü: —Pa Corix, cuwe charüxũxchaü̃ i ngextá cuma ícuxũxü̃wa —ñanagürü. 58 Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Ngowagü rü nüxü̃́ nangẽxma i naxmaxü̃gü, rü werigü rü nüxü̃́ nangẽxma i naxchiãü̃gü, natürü choma i Tupana Nane na duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃, rü nataxuma i chauchica i ngextá nagu chicuxeruxü̃ —ñanagürü. 59 Rü Ngechuchu ñanagürü nüxü̃ ga wüxi ga to ga yatü: —¡Chowe rüxũ! —ñanagürü. Natürü nüma ga yema yatü rü ñanagürü nüxü̃: —Pa Corix, noxri chanawa̱xe i chaunatüxü̃ ichayata̱xira —ñanagürü. 60 Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü: — Nüẽ́ ngẽma cutanüxü̃ i tama yaxõgüxü̃ iyata̱xgü i ngẽma naxrüü̃ yuexü̃, natürü cuma rü curü puracü nixĩ na paxa duü̃xü̃gümaã nüxü̃ cuyarüxuxü̃ i Tupanaãrü ore na ñuxãcü guxããrü ãẽ̱xgacü na yiĩxü̃ i nümax —ñanagürü. 61 Rü wüxi ga to ga duü̃xü̃ rü ñanagürü Ngechuchuxü̃: —Pa Corix, ngẽmáãcü cuwe charüxũxchaü̃, natürü noxri chanaxwa̱xe i nüxü̃ chayarümoxẽ i ngẽma chopatacü̱̃ã̱xgü —ñanagürü. 62 Natürü Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Texé ya yíxema inaxügüxe na Tupanaãrü puracüwa tapuracüxü̃ natürü tümaãrü ngẽmaxü̃guama rüxĩnüxẽ, rü tama tame na Tupanaãxü̃́ tapuracüxü̃ —ñanagürü.

Luca 10

1 Rü yemawena ga Cori ga Ngechuchu rü nayadexechi ga 72 ga to ga norü ngúexü̃gü. Rü taxrechigü inayamugü na yoxni guxü̃ ga yema ĩãnegü rü nachicagü ga Ngechuchu nawa ũxchaü̃xü̃wa na naxĩxü̃ca̱x. 2 Rü ñanagürü nüxü̃: —Aixcümaxü̃chi nangẽxma i muxũchixü̃ i duü̃xü̃gü i ímemaregüxü̃ na yaxõgüãxü̃ natürü nanoxree̱xpü̱x i orearü uruü̃gü na namaã nüxü̃ yaxugüxü̃ca̱x i Tupanaãrü ore. Rü ngẽmaca̱x name nixĩ i duü̃xü̃güarü yora ya Tupanana naxca̱x peca i perü yumüxẽwa na namugüãxü̃ca̱x i norü puracütanüxü̃ i orearü uruü̃gü, na ngẽma duü̃xü̃gümaã nüxü̃ yanaxugüxü̃ca̱x i ore i mexü̃. 3 —¡Rü ipexĩãchi rü ngẽ́ma pexĩ! Rü dücax, ñoma carnerugü i aigütanüwa imugüxü̃rüü̃ nixĩ i pexü̃ chimugüxü̃. 4 —¡Rü tãũtáma choca ípinge, rü bai i perü dĩẽru, rü bai i perü chapatu! Rü tama chanaxwa̱xe i namagu penuxcü i ngẽxguma namawa texéxü̃ perümoxẽgügu. 5 —Rü ngẽxguma wüxi ya ĩwa pengugügu, rü ñaããcü tá nüxü̃ perümoxẽgü i ngẽma duü̃xü̃gü: “Tupana pexü̃ rüngü̃xẽẽ̱x”, ñaperügügü tá. 6 —Rü ngẽxguma ngẽ́ma nangẽxmagu i duü̃xü̃gü i Tupanaxü̃ cua̱xgüchaü̃xü̃ rü Tupana tá nüxü̃ narüngü̃xẽẽ. Natürü ngẽxguma ngẽ́ma natau̱xgu i duü̃xü̃gü i Tupanaxü̃ cua̱xgüchaü̃xü̃, rü pexca̱x tá nixĩ i ngẽma norü ngü̃xẽẽ ya Tupana. 7 —¡Rü wüxi ya ĩgutama perücho, rü ngẽ́ma pechibüe rü pexaxegü i ngẽma nüxü̃́ ngẽxmaxü̃ i ngẽma ĩcü̱̃ã̱xgü! Erü wüxi i puracütanüxü̃ rü name nixĩ na nayauxãxü̃ i norü natanü naxca̱x i norü puracü. Rü yima ĩãnewa pengẽxmagüyane rü tama chanaxwa̱xe i náĩ ya ĩgu peyapegü. 8 —Rü ngẽxguma wüxi ya ĩãne ya nawa meã pexü̃ nayaxunewa pengugügu, ¡rü penangṍ i ngẽma õna i pexna naxãgüxü̃! 9 —¡Rü penameẽxẽẽ̱x i ngẽma iḏaaweexü̃ i yima ĩãnewa ngẽxmagüxü̃! ¡Rü namaã nüxü̃ pixu rü ñapegügü nüxü̃: “Tupanaãrü pora rü marü pexna nangaicama rü napexü̃tagu”, ñapegügü nüxü̃! 10 —Natürü ega nawa pengugügu ya wüxi ya ĩãne i ngextá duü̃xü̃gü tama meã pexü̃ íyauxgüxü̃wa, ¡rü ngẽma cayegu ípechoxü̃ rü ñapegügü nüxü̃ i ngẽma ĩãnecü̱̃ã̱x!: 11 “Rü woo ñaã perü ĩãneãrü üxaxü̃ i tocutüwa yaxṹxü̃, rü itanapagü, na ngẽmawa nüxü̃ pecuáxü̃ca̱x na Tupana rü tama pemaã nataãẽxü̃. ¡Natürü tama nüxü̃ ipeyarüngümaẽ na marü pexna nangaicamaxü̃chichiréxü̃ ya Tupana na perü ãẽ̱xgacü yiĩxü̃”, ñaperügügü tá nüxü̃ i ngẽma ĩãnecü̱̃ã̱x! 12 —Rü pemaã nüxü̃ chixu rü ngẽma ngunexü̃ i nagu nagúxü̃ i naãne, rü Chodomacü̱̃ã̱x i duü̃xü̃güarü yexera Tupana tá nanapoxcue i ngẽma duü̃xü̃gü i tama meã pexü̃ yauxgüxü̃. 13 —Rü wüxi i ngechaü̃ nixĩ i pexca̱x, Pa Corachĩ́cü̱̃ã̱x rü Bechaídacü̱̃ã̱x i Duü̃xü̃güx, yerü yexguma chi Tiruarü ĩãnewa rü Chidã́ũãrü ĩãnewa chanaxü̱xgu ga yema mexü̃gü ga cua̱xruü̃gü ga Tupanaãrü poramaã petanüwa chaxüxü̃, rü woo ga na poraãcü yachixexü̃ ga yema Tirucü̱̃ã̱x rü Chidã́ũcü̱̃ã̱x ga duü̃xü̃gü rü nuxcümama chitama nüxü̃ narüxoe ga nacüma ga chixexü̃, rü poraãcüxüchi chima nügümaã nangechaü̃gü rü naxauxe, yerü chi nügü nicua̱xãchitanü ga na yapecaduã̱xgüxü̃. 14 —Natürü pemaã nüxü̃ chixu rü ngẽma ngunexü̃ i Tupana nagu napoxcuexü̃ i pecaduã̱xgüxü̃, rü ngẽma ngunexü̃gu rü Tirucü̱̃ã̱x rü Chidã́ũcü̱̃ã̱xãrü yexera tá pexü̃ napoxcue i pemax. 15 —Rü pemax, Pa Capernáũcü̱̃ã̱xgü i Duü̃xü̃güx ¿e̱xna pema nagu perüxĩnüẽgu rü daxũguxü̃ i naãnewa tá pexĩxü̃? Pemaã nüxü̃ chixu rü naãnetüü̃wa i ngextá Tupana Chatanáxü̃ ípoxcuxü̃wa tá nixĩ i pewogüxü̃. 16 Rü ñu̱xũchi norü ngúexü̃güxü̃ ñanagürü: —Rü yíxema pega ĩnüẽxẽ, rü chauga rü ta taxĩnüẽ. Natürü yíxema tama pega ĩnüẽxẽ, rü chauga rü ta tama taxĩnüẽ. Rü yíxema tama chauga ĩnüẽxẽ, rü tama naga taxĩnüẽ ya Chaunatü ya núma choxü̃ mucü —ñanagürü ga Ngechuchu. 17 Rü taãẽãcüma nawoegu ga yema 72 ga norü ngúexü̃gü ga yamugüxü̃. Rü ñanagürügü nüxü̃: —Pa Corix, ngẽxguma cuégagu tidexagügu, rü a̱i̱xrüxü̃ i ṉg̱oxogü rü toga naxĩnüẽ —ñanagürügü. 18 Rü Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Ngẽmáãcü aixcüma nixĩ. Yerü nüxü̃ chadau ga Chataná ga daxũguxü̃ ga naãnewa na natáexü̃ wüxi ga ãẽmacürüü̃. 19 —Rü choma nixĩ ga pexna chanaxãxü̃ ga pora na tama chixexü̃ pemaã naxügüxü̃ca̱x ega woo ãxtapegüwa rü e̱xna tuxchinawegüwa pengagügu. Rü yexgumarüü̃ ta pexna chanaxã ga pora na nüxü̃ perü- yexeraxü̃ca̱x i guxü̃ma i Chatanáãrü pora na ngẽmaãcü taxucürüwama ṯacü rü chixexü̃ pemaã naxüxü̃ca̱x. 20 —¡Natürü tãxṹ i petaãẽgüxü̃ naxca̱x i ngẽma na pega naxĩnüẽxü̃ i ṉg̱oxogü! Rü narümemaẽ nixĩ i petaãẽgü naxca̱x na marü naxümatüxü̃ i peéga i Tupanaãrü poperawa i daxũguxü̃ i naãnewa —ñanagürü. 21 Rü yexgumatama ga Tupanaãẽ ga Üünexü̃ rü poraãcü Ngechuchuxü̃ nataãẽxẽẽ. Rü ñanagürü ga Ngechuchu: —Pa Chaunatü, Pa Daxũguxü̃ i Naãne rü Ñoma i Naãneãrü Yorax, cuxü̃ chicua̱xüü̃, yerü ñaã chorü ngúexü̃güxü̃ nüxü̃ cucua̱xẽẽ i ñaã ore ga naxchaxwa iquicúxü̃ ga duü̃xü̃gü i ñoma i naãnewa nüxü̃ cua̱xüchigüxü̃. Rü yemaãcü cunaxü, Pa Chaunatüx yerü yemaãcü nixĩ ga cunaxwa̱xexü̃ —ñanagürü. 22 Rü ñanagürü ga Ngechuchu: —Chaunatü choxna nanaxã i guxü̃ma i ṯacü i ngẽxmaxü̃. Rü taxúema choxü̃ tacua̱x na Tupana Nane chiĩxü̃. Rü Chaunatüxicatama nixĩ ya choxü̃ cuácü na Nane chiĩxü̃. Rü ngẽxgumarüü̃ ta taxúema nüxü̃ tacua̱x na texe yiĩxü̃ ya Chaunatü. Rü choma ya Nane rü ngẽma duü̃xü̃gü i Chaunatüxü̃ nüxü̃ chadauxẽẽchaü̃xü̃xĩcatama nixĩ i nüxü̃ cua̱xgüxü̃ na texe yiĩxü̃ —ñanagürü. 23 Rü yexguma norü ngúexü̃güxü̃ nadawenü, rü namaãxĩca ñanagürü: —Tataãẽgü ya yíxema tümaxẽtümaãxü̃chi nüxü̃ daugüxe i ñaã ñu̱xma pema nüxü̃ pedaugüxü̃. 24 —Erü pemaã nüxü̃ chixu, rü muxü̃ma ga nuxcümaü̃güxü̃ ga Tupanaãrü orearü uruü̃gü rü ãẽ̱xgacügü ga tacügü, rü nüxü̃́ nangúchaü̃ ga nüxü̃ na nadaugüchaü̃xü̃ i ñaã ñu̱xma pema chauxü̃tawa nüxü̃ pedaugüxü̃. Natürü tama nüxü̃ nadaugü. Rü nüxü̃́ nangúchaü̃ ga nüxü̃ na naxĩnüẽchaü̃xü̃ i ñaã ñu̱xma pema chauxü̃tawa nüxü̃ pexĩnüẽxü̃. Natürü tama nüxü̃ naxĩnüẽ —ñanagürü. 25 Rü yexguma inachi ga wüxi ga ngúexẽẽruü̃ ga Moĩchéarü mugüwa ngu̱xẽẽtaexü̃, rü Ngechuchuxü̃tawa naxũ na namaã yanadexaxü̃ca̱x. Rü Ngechuchuxü̃ naxüxchaü̃, rü yemaca̱x nüxna naca rü ñanagürü: —Pa Ngúexẽẽruü̃ ya Ngechuchux, ¿Ṯacü nixĩ i mexü̃ na chanaxüxü̃ na choxü̃́ nangẽxmaxü̃ca̱x i maxü̃ i taguma gúxü̃? —ñanagürü. 26 Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü: —¿Ñuxũ ñaxü̃ i ngẽma ore i Moĩchéarü mugüwa ümatüxü̃? ¿Rü ṯacüxü̃ i cumaã yaxuxü̃? —ñanagürü. 27 Rü yema ngúexẽẽruü̃ ga Moĩchéarü mugüwa ngu̱xẽẽtaexü̃, rü Ngechuchuxü̃ nangãxü̃, rü ñanagürü: —¡Nüxü̃ nangechaü̃ ya Cori ya curü Tupana i guxü̃ma i curü maxü̃maã, rü guxü̃ i cuãẽmaã, rü guxü̃ i curü poramaã, rü guxü̃ i nagu curüxĩnüxü̃maã! ¡Rü nüxü̃ nangechaü̃ i cumücü ngẽma na cugütama cungechaü̃xü̃rüü̃! —ñanagürü. 28 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Ngẽma ore i choxü̃ namaã cungãxü̃xü̃ rü marü name. Rü ngẽxguma ngẽma ore quinguxẽẽ̱xgu, rü tá cunayaxu i maxü̃ i taguma gúxü̃ —ñanagürü. 29 Natürü ga yema ngúexẽẽruü̃ ga Moĩchéarü mugüwa ngu̱xẽẽtaexü̃, rü nügüétüwa nachogüchaü̃. Rü yemaca̱x Ngechuchuna naca, rü ñanagürü: —¿Rü texé tixĩ ya chomücü? —ñanagürü. 30 Rü yexguma ga Ngechuchu rü nanangãxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —Wüxi ga yatü Yerucharéü̃wa ne naxũ, rü Yericú ga ĩãnewa naxũ. Rü namagu nüxü̃ nangaugü ga ngĩ́ta̱a̱xgüxü̃. Rü guxü̃ma ga norü yemaxü̃ca̱x nangĩ̱xgü, rü a̱i̱xrüxü̃ ga naxchiru rü ta naxca̱x nangĩ̱xgü. Rü nanac̱uaixgü, rü nayayuãchixẽẽgü, rü yemaãcü yéma nanata̱xgü. 31 —Rü yematama namawa naxüpetü ga wüxi ga Yudíugüarü pai. Natürü yexguma yema yatüxü̃ nada̱u̱xgu rü nüxü̃ yéma naxüpetümare. 32 —Rü yéma naxüpetü ta ga wüxi ga Lebítanüxü̃ ga tupauca ga taxü̃newa puracüxü̃. Rü yexguma yema yatüxü̃ nada̱u̱xgu, rü nüma rü ta nüxü̃ naxüpetümare. 33 —Natürü yixcüra rü wüxi ga Chamáriaanecü̱̃ã̱x ga yatü rü yematama namawa naxüpetü. Rü yexguma guma yatüxü̃ nada̱u̱xgu rü nüxü̃́ nangechaü̃tümüü̃. 34 —Rü guma yatüca̱x nixũ. Rü chixü̃ rü binumaã nanaxüxü̃ ga norü o̱xrigü, rü meãma nayana̱ĩ̱xgü ga yema norü o̱xrigü. Rü ñu̱xũchi norü cowarugu nanamunagü, rü wüxi ga pegüchicawa nanaga. Rü yéma nüxna nadau. 35 —Rü moxü̃ãcü ga yexguma inaxũãchigu ga yema Chamáriaanecü̱̃ã̱x, rü ngĩxü̃ nayaxu ga taxretachinü ga norü dĩẽru, rü yema pegüchicaarü yorana ngĩxü̃ naxã. Rü ñanagürü nüxü̃: “¡Nüxna nadau i ñaã yatü! Rü ngẽxguma yexeragu naxãtanügu na nuã nangẽxmaxü̃, rü choma tá cuxü̃́ chanaxütanü i ngẽxguma chataeguxgu”, ñanagürü. 36 Rü ñanagürü ga Ngechuchu nüxü̃ ga yema ngúexẽẽruü̃ ga Moĩchéarü mugüwa ngu̱xẽẽtaexü̃: —Ñu̱xma chanaxwa̱xe i chomaã nüxü̃ quixu i ngẽxü̃rüüxü̃ ga yema tomaẽ̱xpü̱xtanüwa ga aixcüma namücü ixĩxü̃ ga yema yatü ga ngĩ́ta̱a̱xgüxü̃ ima̱xgüxü̃ —ñanagürü ga Ngechuchu. 37 Rü yexguma ga yema ngúexẽẽruü̃ ga Moĩchéarü mugüwa ngu̱xẽẽtaexü̃ rü ñanagürü: —Yema Chamáriaanecü̱̃ã̱x nixĩ ga yema yatümücü ixĩxü̃, yerü nüxü̃́ nangechaü̃tümüü̃ —ñanagürü. Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —¡Ñu̱xma rü íixũ rü yema Chamáriaanecü̱̃ã̱x üxü̃rüü̃ naxü! —ñanagürü nüxü̃. 38 Rü yexguma Ngechuchu namagu ixũxgu norü ngúexü̃gümaã rü wüxi ga ĩãnexãcüwa nangu. Rü yéma guma ĩãnexãcüwa rü wüxi ga nge ga Martagu ãẽ́gacü ngĩgüpatawa inanguxẽẽ. 39 Rü Martaaxü̃́ iyexma ga wüxi ga ngĩẽya̱x ga Maríagu ãẽ́gacü. Rü ngĩma rü Ngechuchucutüxü̃tawa irüto na inaxĩnüxü̃ca̱x ga Ngechuchuarü ore. 40 Natürü ga Marta rü itaarü puracüã̱x rü yemaãcü ngĩrü puracüguama irüxĩnü. Rü yemaca̱x Ngechuchuca̱x iyaxũ, rü ngĩgürügü nüxü̃: —Pa Corix, ¿tama e̱xna nagu curüxĩnü i ngẽma na chataarü puracüã́xü̃ rü ngẽma chaueya̱x rü choxnaxĩca na natáãxü̃ i guxü̃ma i ngẽma puracü? ¡Rü namaã nüxü̃ ixu na choxü̃ nangü̃xẽẽxü̃ca̱x! —ngĩgürügü. 41 Natürü Ngechuchu rü ngĩxü̃ nangãxü̃, rü ñanagürü ngĩxü̃: —Pa Martax, cuma rü poraãcü curü puracüca̱x cuxoegaãẽ, rü muxü̃ma i ngẽmaxü̃gu curüxĩnü. 42 —Natürü wüxixicatama nixĩ i guxü̃ãrü yexera i mexü̃ na nagu rüxĩnüxü̃. Rü María iyixĩ i ngẽmagu rüxĩnücü. Rü taxúetáma ngĩxna tayanuxü̃ i ngẽma —ñanagürü ga Ngechuchu.

Luca 11

1 Rü wüxicana wüxi ga nachicawa nayumüxẽ ga Ngechuchu. Rü yexguma nüxü̃ nachauxgu, rü wüxi ga norü ngúexü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —Pa Corix ¡toxü̃ nangúexẽẽ na ñuxãcü tayumüxẽgüxü̃, yema Cuáü̃ ga baiü̃xẽẽruü̃ norü ngúexü̃güxü̃ nangúexẽẽxü̃rüü̃! —ñanagürü. 2 Rü Ngechuchu ñanagürü nüxü̃: —Rü ngẽxguma peyumüxẽgügu rü ñaperügügü tá: “Pa Tonatü ya Daxũgucüx, rü aixcüma Üünecü quixĩ i cumax. ¡Rü núma naxũ na torü ãẽ̱xgacü quiĩxü̃ca̱x! Rü tanaxwa̱xe i curü ngúchaü̃ na naxügüxü̃ i duü̃xü̃gü i ñoma i naãnewa, ngẽma daxũguxü̃ i naãnewa na curü ngúchaü̃ ínaxügüxü̃rüü̃. 3 ¡Rü toxna naxã i torü õna i wüxichigü i ngunexü̃ca̱x ixĩxü̃! 4 ¡Rü toxü̃́ nüxü̃ nangechaü̃ i torü pecadugü, erü toma rü ta tüxü̃́ nüxü̃ tangechaü̃ ya guxãma ya yíxema chixri tomaã chopetüxe! ¡Rü tãxṹ i ṯacü rü chixexü̃pe̱xewa toxü̃ cuwogüxü̃ na tama nagu tayixü̃ca̱x!” ñanagürü. 5 Rü ñanagürü ta ga Ngechuchu: —Ngẽxguma chi wüxie i pema rü tüxü̃́ nangẽmaxgu i wüxi i tümamücü, rü chi ngãxü̃cüü napatawa taxũxgu rü ñatagügu nüxü̃: “Pa Chomücüx, ¡tomaẽ̱xpü̱x i pãũ choxna naxã! 6 —Erü wüxi i chomücü rü yaxü̃wa ne naxũ, rü ngexwacax chopatawa nangu. Rü choma rü changearü õnaã̱x, rü taxuü̃maãma chanachibüxẽẽẽ́ga”, ñatagügu. 7 —Rü ngẽma tümamücü i napatawa ngẽxmaxü̃, rü chi tüxü̃ nangãü̃xgu rü ñaxgu: “¡Tãxṹ i choxü̃ cuchixewexü̃! Chorü ĩã̱x rü marü narüwãxta, rü choma rü chauxacügü rü ngürücarewa tangẽxmagü. Rü ngẽmaca̱x taxucürüwa ícharüda na ṯacü cuxna na chaxãxü̃ca̱x”, ñaxgu chi tüxü̃. 8 —Rü pemaã nüxü̃ chixu, rü ngẽma na tümamücü yiĩxü̃ca̱x rü tãũtáma ínarüda na ṯacü tüxna naxãxü̃ca̱x. Natürü tá ínarüda na tama tanachixeweechaxü̃ca̱x, rü tá tüxna nanaxã i guxü̃ma i ṯacü i tanaxwa̱xexü̃. 9 —Rü ngẽmaca̱x pemaã nüxü̃ chixu rü, ¡Naxca̱x ípec̱a rü Tupana rü tá pexna nanaxã! ¡Rü Tupanaca̱x peda̱u̱x rü tá nüxü̃ ipeyangau! ¡Rü ĩã̱xwa: Tu tu tu ñapegü, rü tá pexca̱x niwãxna i ĩã̱x! 10 —Erü guxãma ya yíxema naxca̱x íc̱axe rü tanayaxu, rü guxãma ya naxca̱x dauxe rü nüxü̃ itayangau. Rü guxãma ya ĩã̱xwa: Tu tu tu ñagüxe, rü tümaca̱x tá niwãxna i ĩã̱x. 11 —¿Rü ñuxãcü i wüxi i pema na papagü piĩxü̃ rü penena penaxãxü̃ ya wüxi ya nuta ega pãũca̱x pexna nacaxgu, rü e̱xna wüxi i ãxtape ega choxnica̱x pexna nacaxgu? 12 —¿Rü texé i petanüwa rü penena penaxã i tuxchinawe ega wüxi ya otacharaü̃ca̱x pexna nacaxgu? 13 —Rü ngẽma pema na pichixecümachiréxü̃ natürü nüxü̃ pecua̱x na ñuxãcü mexü̃ i ãmare pexacügüna na pexãxü̃, rü pemaã nüxü̃ chixu rü Penatü ya Daxũgucü rü perü yexera tá nixĩ na pexna mexü̃ naxãxü̃. Rü guxãma ya yíxema Tupanaxü̃tawa Naãẽ i Üünexü̃ca̱x íc̱axe, rü tá tüxna nanaxã —ñanagürü ga Ngechuchu. 14 Rü Ngechuchu ínanata̱xüchi ga wüxi ga ṉg̱oxo ga wüxi ga yatüxü̃ ngegaxẽẽxü̃. Rü yexguma ínaxũü̃xgu ga yema ṉg̱oxo rü guma yatü rü nidexa. Rü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü naḇaixãchiãẽgü ga yexguma yemaxü̃ nadaugügu. 15 Natürü ñuxre ga duü̃xü̃gü rü ñanagürügü: —Ñaã yatü i Ngechuchu, rü Bechebú i ṉg̱oxogüarü ãẽ̱xgacüarü poramaã nixĩ i ínanawoxü̃ãxü̃ i ṉg̱oxogü —ñanagürügü. 16 Natürü ga togü rü nüxü̃ naxügüchaü̃, rü yemaca̱x naxca̱x ínacagü ga nüxü̃ na nawéaxü̃ ga wüxi ga cua̱xruü̃ ga daxũcü̱̃ã̱x na yemawa nüxü̃ nacua̱xgüxü̃ca̱x rü ngoxi aixcüma Cristu yiĩ. 17 Natürü nüma ga Ngechuchu rü nüxü̃ nacua̱xama ga ṯacügu na naxĩnüẽxü̃, rü yemaca̱x ñanagürü nüxü̃: —Ngẽxguma chi wüxi i nachiü̃ãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü nügü itoyegu rü nügütanüwa chitama nügü nadaixgu, rü nügü chitama nagu̱xẽẽ. Rü ngẽxguma chi wüxi ya ĩcü̱̃ã̱x nügümaã nuẽẽchagu rü nügü nadaixgu, rü nügü chitama nagu̱xẽẽ. 18 —¿Rü ngẽxguma chi Chataná nügümaãtama nuxgu, rü nügütama yama̱xgu, rü ñuxãcü chi i ãẽ̱xgacüecha yiĩxü̃? Rü ngẽma ñacharügü i ñu̱xma erü pema choxü̃ pixuxgu rü Bechebúarü poramaã íchanawoxü̃ i ṉg̱oxogü. 19 —Natürü ngẽxguma chi Chatanáãrü poramaã íchanawoxü̃gu i ṉg̱oxogü, rü perü ngúexü̃gü rü chita Chatanáãrü poramaã ínanawoxü̃ i ṉg̱oxogü. Rü ngẽmawa meã nüxü̃ tacua̱x na pema rü ípetüexü̃. 20 —Natürü pemaã nüxü̃ chixu rü aixcüma Tupanaãrü poramaã nixĩ i íchanawoxü̃xü̃ i ṉg̱oxogü. Rü ngẽmawa pexü̃ nüxü̃ chacua̱xẽẽ na núma petanüwa nanguxü̃ ya Tupana na ãẽ̱xgacü yiĩxü̃ca̱x. 21 —Rü ngẽxguma wüxi ya yatü ya poracü rü meãma nügü naxüxnegu rü nüxna nada̱u̱xgu ya napata, rü taxúetáma naxca̱x tangĩ̱x i norü ngẽmaxü̃ i napatawa ngẽxmaxü̃. 22 —Natürü ngẽxguma ínanguxgu i to i yatü i nüxü̃ rüporamaẽxü̃, rü nüxü̃ nayexeragu, rü tá nüxna nanapuxü̃ ya naxne ya nügü namaã ínaporaãxü̃ne, rü tá nüxna nanapuxü̃ i guxü̃ma i norü ngẽmaxü̃, rü tá nayana. 23 —Yíxema tama choxü̃ ngechaü̃xẽ rü chauxchi taxai. Rü yíxema tama choxü̃ rüngü̃xẽẽ́xẽ na Tupanaca̱x tayagagüxü̃ i duü̃xü̃gü rü chauxchawa tanangianexẽẽ. 24 —Rü ngẽxguma wüxi i ṉg̱oxo rü wüxi ya yatüwa ínaxũü̃xgu, rü dauxchitagu nanañaãne, rü naxca̱x nadau na ngextá na nangü̃xü̃. Rü ngẽxguma taxuguma nangü̃ẽ́gagu, rü nügü ínicua̱x rü ñanagürü: “Maneca naxca̱x tá chataegu ya yima yatü ga noxri nawa íchaxũxũchirécü”, ñanagürü. 25 —Rü ngẽxguma nataegugu, rü yima yatüxü̃ inayangau na ñoma wüxi ya ĩ ya mexẽẽ́ne rü meã nabixichinerüü̃ na yiĩxü̃. 26 —Rü ínixũ rü naxca̱x nayadau i to i 7 i ṉg̱oxogü i norü yexera i chixexü̃. Rü guxü̃ma i ngẽma ṉg̱oxogü rü wüxigu yima yatügu nachocu, rü ngẽxma naxãchiü̃gü. Rü ngẽxguma ya yima yatü rü noxriarü yexera nachixe —ñanagürü. 27 Rü yemaxü̃ íyaxuyane, rü wüxi ga ngecü rü duü̃xü̃gütanüwa tagaãcü ngĩgürügü: —Tataãẽ ya yíxema tügüanüwa cuxü̃ yaxẽẽ́xẽ rü tügü nixü̃wa cuxü̃ maĩxẽ —ngĩgürügü. 28 Natürü ga Ngechuchu rü ñanagürü: —Yexeraãcü tataãẽ ya yíxema nüxü̃ ĩnüxẽ i Tupanaãrü ore rü naga ĩnüxẽ —ñanagürü. 29 Rü nimuẽtanü ga duü̃xü̃gü ga Ngechuchuxü̃tawa ngutaque̱xegüxü̃. Rü inanaxügü ga Ngechuchu ga namaã na yadexaxü̃. Rü ñanagürü: —Ñaã duü̃xü̃gü i ñomaü̃cüü maxẽxü̃ rü nichixecüma. Rü naxca̱x ínacagü i wüxi i cua̱xruü̃ i mexü̃ i Tupanaãrü poramaã üxü̃. Natürü Tupana rü wüxixicatama i cua̱xruü̃ tá nüxü̃ nawe̱x. Rü ngẽma nixĩ i cua̱xruü̃ ga Tupanaãrü orearü uruü̃ ga Yonáwa duü̃xü̃güxü̃ nawéxü̃ na nüxü̃ nacua̱xgüxü̃ca̱x na aixcüma Tupana yiĩxü̃ ga guma yéma namucü. 30 —Rü yexgumarüü̃ ga Yoná rü wüxi ga cua̱xruü̃ nixĩ naxca̱x ga Nínibecü̱̃ã̱x ga duü̃xü̃gü, rü ngẽxgumarüü̃ tá ta nixĩ ya Tupana Nane ya duü̃xü̃xü̃ ixĩcü na wüxi i cua̱xruü̃ tá yiĩxü̃ naxca̱x i ñomaü̃cüü maxẽxü̃ i duü̃xü̃gü. 31 —Rü ngẽxguma naãneãrü gu̱xgu rü Tupana rü ñomaü̃cüü maxẽxü̃ i duü̃xü̃güna naca̱xgu i norü pecaduchigaca̱x, rü ngĩma ga nuxcümaü̃cü ga Chabaaneãrü ãẽ̱xgacü tá íirüda rü tá íinaxuaxü̃ i ñomaü̃cüü maxẽxü̃ i duü̃xü̃gü. Yerü ngĩma rü yaxü̃waxüchi ne ixũ ga na ãẽ̱xgacü ga Charumóũxü̃ naxĩnüxü̃ca̱x ga ñuxãcü poraãcü nüxü̃ na nacua̱xüchixü̃. Natürü ñu̱xma nuã petanüwa nangẽxma i wüxi i Charumóũãrü yexera ixĩcü. 32 —Rü ngẽxguma naãneãrü gu̱xgu rü Tupana rü ñomaü̃cüü maxẽxü̃ i duü̃xü̃güna naca̱xgu norü pecaduchigaca̱x, rü nuxcümaü̃güxü̃ ga Nínibecü̱̃ã̱x ga duü̃xü̃gü rü tá ínarüdagü rü tá ínanaxuaxü̃gü i ñomaü̃cüü maxẽxü̃ i duü̃xü̃gü. Yerü nümagü ga Nínibecü̱̃ã̱xgü ga duü̃xü̃gü rü nüxü̃ narüxoe ga nacümagü ga chixexü̃ ga yexguma Yoná namaã nüxü̃ ixuxgu ga Tupanaãrü ore. Natürü ñu̱xma nuã petanüwa nangẽxma i wüxi i Yonáãrü yexera ixĩxü̃. 33 —Taxúema wüxi i omüwa tanangixichi rü ñu̱xũchi itayacu̱x rü e̱xna ṯacütüü̃gu tayaxücuchi. Natürü norü üchicaü̃gu tanaxünagü na ngẽ́ma tüxü̃ nabaxixü̃ca̱x ya yíxema duü̃xẽgü ya yima ĩgu chocuxe. 34 —Cuxetügü rü ñoma wüxi i omürüü̃ nixĩ i cuxuneca̱x. Rü ngẽxguma ngẽma Tupana cuxü̃́ naxwa̱xexü̃ca̱x cuda̱u̱xgu, rü guxü̃ma i curü maxü̃ rü name. Natürü ngẽxguma ñoma i naãneãrü ngúchaü̃ca̱x cuda̱u̱xgu, rü guxü̃ma i curü maxü̃ rü chixexü̃wa nangẽxma. 35 —¡Meã cugüna nadau na tama ẽãnexü̃xü̃ nanguxuchixü̃ca̱x i ngẽma ore i mexü̃ i cuxü̃́ ngẽxmaxü̃, i ñoma wüxi i omürüü̃ ixĩxü̃! 36 —Ngẽxguma chi guxü̃ i curü maxü̃wa nangẽxmagu i Tupanaãrü ngóonexü̃ rü taxuwama nachixe̱xgu i curü maxü̃, rü meã chi nüxü̃ cucua̱x i Tupanaãrü ngúchaü̃ ñoma wüxi i omü i cuxü̃ baxixü̃rüü̃ —ñanagürü. 37 Rü yexguma nüxü̃ nachauxgu ga na yadexaxü̃ ga Ngechuchu rü wüxi ga Parichéu nüxna naxu ga napatawa na yachibüxü̃ca̱x. Rü yema Parichéupatawa naxũ, rü norü mechaxü̃tawa nayarüto na nachibüxü̃ca̱x. 38 Rü yema Parichéu rü naḇaixãchiãẽ ga yexguma Ngechuchuxü̃ nada̱u̱xgu na tama Tupanaca̱x nayauxme̱xiraãcüma na nachibüxü̃ yema Moĩchéarü mugü nüxü̃ ixuxü̃rüü̃. 39 Natürü nüma ga Cori ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Pema i Parichéugü rü ñoma pochiyu rü poratu i düxétüwaxicatama iyaxuxü̃rüü̃ pixĩgü, erü perü aixepewa i perü ĩnüwa rü nagu perüxĩnüẽ i chixexü̃ rü ñuxãcü naxca̱x na pengĩ́xü̃. 40 —Pa Naẽchitamare Maxẽxü̃x, ¿tama e̱xna nüxü̃ pecua̱x na guma Tupana ga naxücü i ngẽma tórü düxétüxü̃newa ngẽxmaxü̃, rü gumatama yiĩxü̃ ga naxücü ga tórü maxü̃ i tórü aixepewa ngẽxmaxü̃? 41 —Rü name nixĩ i Tupanana penaxã i perü maxü̃ na aixcüma naxca̱x pemaxẽxü̃ca̱x. Rü ngẽmaãcü tá pime i guxü̃wama. 42 —Natürü wüxi i ngechaü̃ nixĩ i pexca̱x, Pa Parichéugüx, erü pema rü perü ngẽmaxü̃wa rü meã Tupanana penaxã i ngẽma noxrü ixĩxü̃, natürü perü maxü̃wa rü tama aixcüma naga pexĩnüẽ rü tama nüxü̃ pengechaü̃. Rü marü name na perü ngẽmaxü̃wa Tupanana penaxãxü̃ i ngẽma noxrü ixĩxü̃. Natürü perü maxü̃wa rü ta penaxwa̱xe i meã naga na pexĩnüẽxü̃ rü nüxü̃ na pengechaü̃xü̃. 43 —Rü wüxi i ngechaü̃ nixĩ i pexca̱x, Pa Parichéugüx, erü pema rü pexü̃́ nangúchaü̃ i ãẽ̱xgacüchicagüwa na perütogüxü̃ i ngutaque̱xepataü̃güwa. Rü penaxwa̱xe na ñoma ãẽ̱xgacüxü̃ rümoxẽxü̃rüü̃ na meã pexü̃ namoxẽgüxü̃ i duü̃xü̃gü i cayegüwa. 44 —Rü wüxi i ngechaü̃ nixĩ i pexca̱x, erü ñoma yuetamaü̃gü i tama nüxü̃ idauxü̃ i duü̃xü̃gü naẽchitamare naẽ́tüwa chopetüxü̃rüü̃ pixĩgü. Erü woo perü düxétüwa pime, natürü aixepewa i peãẽwa rü poraãcü pichixe —ñanagürü ga Ngechuchu. 45 Rü wüxi ga ngúexẽẽruü̃ ga Moĩchéarü mugüwa ngu̱xẽẽtaexü̃, rü Ngechuchuxü̃ nangãxü̃ rü ñanagürü: —Pa Ngúexẽẽruü̃ Pa Ngechuchux, rü ngẽma na ngẽma ñacuxü̃, rü toma rü toãẽwa nangu̱x —ñanagürü. 46 Natürü Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Wüxi i ngechaü̃ nixĩ i pexca̱x, Pa Ngúexẽẽruü̃gü i Moĩchéarü Mugüwa Ngu̱xẽẽtaegüxü̃x, erü poraãcü penamu i duü̃xü̃gü na naga naxĩnüẽxü̃ca̱x i ngẽma Moĩchéarü mugü i guxchaxü̃ i pematama bai i írarüwa naga pexĩnüẽchaü̃xü̃. 47 —Rü wüxi i ngechaü̃ nixĩ i pexca̱x, erü peyamexẽẽgü i tümamaü̃gü ga guxema nuxcümaü̃güxe ga Tupanaãrü orearü uruü̃gü ga perü o̱xigü tüxü̃ ḏaixe. 48 —Rü ngẽmawa nüxü̃ tacua̱x na pema rü ta ipexãgüxü̃ nawa ga yema chixexü̃ ga perü o̱xigü ügüxü̃. Yerü nümagü rü tüxü̃ nadai ga guxema Tupanaãrü orearü uruü̃gü, rü ñu̱xma i pema rü peyamexẽẽgü i tümamaü̃gü. 49 —Rü yemaca̱x nixĩ ga Tupana ga ñaxü̃: “Ngẽma duü̃xü̃gütanüwa tá chanamugü i chorü orearü uruü̃gü rü chorü orearü ngeruü̃gü. Natürü ngẽma duü̃xü̃gü i chixexü̃gü rü tá nanadai i nümaxü̃ rü togüxü̃ rü tá nachixewegü rü tá nawe ningẽxü̃tanü”, ñaxü̃ ga Tupana. 50 Rü ñanagürü ga Ngechuchu: —Rü pemaã nüxü̃ chixu rü Tupana tá nayapeguãchixẽẽ i pema i ñu̱xma maxẽxẽ erü pema rü ta perü o̱xigücümagu pexĩ. Nümagü rü noxritama naãneãrü ügügumama rü nanadai ga muxü̃ma ga Tupanaãrü orearü uruü̃gü. Rü nüxĩra nayama̱xgü ga Abé rü gumawena nayadaietanü ga muxü̃ma ga togü ñu̱xmata Zacaría ga tupauca ga taxü̃negu yama̱xgüãcüwa nangu. Rü guxü̃ma ga yema orearü uruü̃gü ga perü o̱xigü ḏaixü̃ca̱x rü Tupana tá pexna naca, erü pema rü ta perü o̱xigürüü̃tama pixĩgü rü tama nüxü̃ perüxoechaü̃ i ngẽma chixexü̃ i pexüxü̃. 52 —Rü wüxi i ngechaü̃ nixĩ i pexca̱x, Pa Ngúexẽẽruü̃gü i Moĩchéarü Mugüwa Ngu̱xẽẽtaegüxü̃x, erü duü̃xü̃güchaxwa ipeyacu̱x i Tupanaãrü ore i aixcüma ixĩxü̃ i pematama tama pixõgüxü̃. Rü nüxna penachu̱xu i togü i duü̃xü̃gü i aixcüma yaxõgüchaü̃xü̃ na nümagü rü ta tama yaxõgüãxü̃ca̱x —ñanagürü ga Ngechuchu. 53 Rü yexguma Ngechuchu yema ñaxgu, rü yema ngúexẽẽruü̃gü ga Moĩchéarü mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃ rü yema Parichéugü rü poraãcü Ngechuchumaã nanuẽ. Rü inanaxügü ga nüxna na nacagüexü̃ naxca̱x ga muxü̃ma ga ore ga guxchaxü̃maã na yemaãcü chi nüxü̃ iyangaugüxü̃ca̱x ga ore ga chixexü̃ na yemamaã norü ãẽ̱xgacügüxü̃- tawa Ngechuchuxü̃ íyaxuaxü̃güxü̃ca̱x.

Luca 12

1 Rü yoxni yexma nangutaque̱xegü ga muxũchixü̃ ga duü̃xü̃gü. Rü yema na namuxũchixü̃ca̱x rü düxwa nügücutüwa ningagüetanü ga duü̃xü̃gü. Rü Ngechuchu inanaxügü ga norü ngúexü̃gümaãxĩra na yadexaxü̃, rü ñanagürü: —¡Pexuãẽgü naxca̱x i Parichéugü! Erü duü̃xü̃güpe̱xewa meã namaxẽneta natürü naãẽwa rü chixexü̃gu narüxĩnüẽ. 2 —Natürü guxü̃ma i ṯacü i wüxie cúãcü üxü̃ rü tá nango̱xoma. Rü guxü̃ma i ṯacü iicúxü̃ rü yixcüra rü tá duü̃xü̃gü nüxü̃ nacua̱xgüama. 3 —Rü ngẽmaca̱x guxü̃ma i ngẽma ore i ẽãnexü̃wa cúãcü nüxü̃ pixuxü̃ rü yixcüra rü tá nango̱xoma rü guxü̃ i duü̃xü̃gü tá nüxü̃ naxĩnüẽ. Rü ngẽma ore i ucapuarü aixepewa cúãcü nüxü̃ pixuxü̃, rü yixcüra rü guxãpe̱xewa tá nüxü̃ nixugügü i duü̃xü̃gü. 4 —Rü ngẽmaca̱x i pemax, Pa chomücügüx, rü pemaã nüxü̃ chixu rü ¡tama nüxü̃ pemuü̃ẽ i ngẽma duü̃xü̃gü i pexü̃ daixchaü̃xü̃! Erü taxünexü̃xĩcatama nima̱xgü, natürü taxucürüwama taãẽxü̃ nima̱xgü. 5 —Natürü pemaã tá nüxü̃ chixu na texéxü̃ tá na pemuü̃ẽxü̃. ¡Nüxü̃ pemuü̃ẽ ya Tupana! Erü nüma nüxü̃́ nangẽxma i pora na yamáãxü̃ca̱x i pexene, rü ngẽxgumarüü̃ ta na napoxcuãxü̃ca̱x i peãẽ i ngextá ṉg̱oxogüxü̃ ínapoxcuxü̃gu. ¡Rü yimaxü̃ tá nixĩ i pemuü̃ẽxü̃! 6 —¿Tama e̱xna taxretachinü i dĩẽruxacügu namaã petaxe i wüxime̱ẽ̱xpü̱x i werixacügü? Natürü Tupana rü tama tüxü̃ inayarüngüma ya yíxema werixacüã̱xgü, rü bai ya wüxi. 7 —Rü woo i peyaegü rü Tupana nüxü̃ nacua̱x na ñuxre i peyae ngẽxmaxü̃. Rü ngẽmaca̱x, ¡tãxṹ i pexoegaãẽgüxü̃! Erü pema rü muxü̃ma i werixacügüarü yexeraxüchi pexü̃ nangechaü̃ ya Tupana. 8 —Rü pemaã nüxü̃ chixu rü guxãma ya texé i ñoma i naãnewa duü̃xü̃güpe̱xewa tügü ixuxe na chorü duü̃xü̃ tiĩxü̃, rü choma i Tupana Nane na duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃, rü nape̱xewa i Tupanaãrü orearü ngeruü̃gü i daxũcü̱̃ã̱x rü tá tüxü̃ chixu na chorü duü̃xü̃ tiĩxü̃ i tümax. 9 —Natürü texé ya ñoma i naãnewa duü̃xü̃güpe̱xewa tügü ixuxe na tama chorü duü̃xü̃ tiĩxü̃, rü choma rü tá ta nape̱xewa i Tupanaãrü orearü ngeruü̃gü i daxũcü̱̃ã̱x rü tá tüxü̃ chixu na tama chorü duü̃xü̃ tiĩxü̃ i tümax. 10 —Rü guxãma ya texé ya chixri chauchiga idexaxe i choma i Tupana Nane na duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃, rü Tupana tá tüxü̃́ nüxü̃ nangechaü̃ i ngẽma. Natürü texé ya Tupanaãẽ i Üünexü̃chiga chixri idexaxe, rü Tupana rü tãũtáma tüxü̃́ nüxü̃ nangechaü̃ i ngẽma. 11 —Rü ngẽxguma duü̃xü̃gü ngutaque̱xepataü̃güwa rü e̱xna ãẽ̱xgacügüpe̱xewa pexü̃ nagagügu na pexü̃ napoxcuexü̃ca̱x, rü ¡tãxṹ i pexoegaãẽgüxü̃ na ṯacümaã tá penangãxü̃xü̃ rü e̱xna ṯacüxü̃ tá namaã na pixuxü̃! 12 —Erü ngẽxguma nawa nanguxgu na pidexagüxü̃, rü Tupanaãẽ i Üünexü̃ tá pexü̃ nangu̱xẽẽ na ṯacüxü̃ tá namaã pixuxü̃ —ñanagürü ga Ngechuchu. 13 Rü yema duü̃xü̃gütanüwa rü wüxi ga yatü Ngechuchuxü̃ ñanagürü: —Pa Ngúexẽẽruü̃x, ¡namaã nüxü̃ ixu ya chaueneẽ rü choxna naxãã i ngẽma chaunatü ga yucüarü ngẽmaxü̃ i choxna üxü̃! —ñanagürü. 14 Natürü Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Pa Yatüx, ¿texé perü ãẽ̱xgacüxü̃ choxü̃ tingucuchixẽẽ na chayatoyexü̃ca̱x i ngẽma penatüarü ngẽmaxü̃? —ñanagürü. 15 Rü ñanagürü ta ga Ngechuchu: —¡Pexuãẽ na tama pexü̃́ nangúchaü̃xü̃ca̱x i togüarü ngẽmaxü̃! Erü wüxi i duü̃xü̃ rü tama ngẽma na namuãrü ngẽmaxü̃ã́xü̃ca̱x nixĩ i nayauxãxü̃ i norü maxü̃ i taguma gúxü̃ —ñanagürü. 16 Rü yexguma wüxi ga ore ga cua̱xruü̃xü̃ namaã nixu, rü ñanagürü: —Nayexma ga wüxi ga yatü ga muãrü dĩẽruã́cü, rü guxü̃ma ga yema nanetügü ga naãnegu natogüxü̃ rü meãma nüxü̃́ nixo. 17 —Rü guma yatü rü nagu narüxĩnü rü naãẽwa ñanagürü: “¿Ṯacü tá chaxüxü̃ i ñu̱xmax? Erü nataxuma i chorü nachica i ngexta namaã na changuxü̃xü̃ i chaunetügüarü o”, ñanagürü. 18 —Rü naãẽwa ñanagürü: “Marü nüxü̃ chacua̱x na ṯacü tá chaxüxü̃. Rü nagu tá chapogü ya guxü̃nema ya chorü ĩpatagü ga nagu namaã changuxü̃ne ga chaunetügüarü o. Rü náĩ ya taxüragüne tá chaxü na ngẽxma namaã changuxü̃xü̃ca̱x i guxü̃ma i chaunetügüarü o rü guxü̃ma i chorü ngẽmaxü̃gü. 19 —Rü ngẽxguma marü namexgu i guxü̃ma, rü chaugümaã tá ñacharügü: ‘Ñu̱xma rü tá icharüngü̃ rü meã tá chachibü rü meã chaxaxe rü ngẽmaãcü tá chataãẽ. Erü namuxũchi i chorü ngẽmaxü̃gü, rü mucüma ya taunecü tá choxü̃́ natai’, ñacharügü tá chaugümaã”. 20 —Natürü Tupana rü ñanagürü guma yatüxü̃: “Pa Yatüx, cungẽãẽmare i cuma erü ñoma i chütaxü̃gu tátama cuyu. Rü ngẽma curü ngẽmaxü̃gü i namaã cunguxü̃xü̃, rü ¿texéarü tá nixĩ i ngẽxguma?” ñanagürü ga Tupana. 21 —Rü ngẽxgumarüü̃ tá ta namaã nangupetü i ngẽma duü̃xü̃gü i nügüca̱xtama norü ngẽmaxü̃gümaã nguxü̃xü̃ rü tama nügü ímexẽẽxü̃ i Tupanape̱xewa —ñanagürü ga Ngechuchu. 22 Rü yemawena rü norü ngúexü̃güxü̃ ñanagürü ga Ngechuchu: —Pemaã nüxü̃ chixu ¡rü tãxṹ i pexoegaãẽgüxü̃ naxca̱x i ṯacü tá na pengṍxü̃ rü ṯacümaã tá na pixãxchiruxü̃! 23 —Erü perü maxü̃ rü õnaãrü yexera nixĩ, rü pexene rü naxchiruarü yexera nixĩ. 24 —¡Dücax penangugü i werigü i tama toegüchiréxü̃, rü tama nanetüarü o ibuxgüxü̃, rü ngepatagüxü̃ na ngexta namaã nanguxü̃güxü̃ca̱x i norü õna! Natürü Tupana rü nanaxüwemü. Rü pema rü Tupanaca̱x rü poraãcü guxü̃ma i werigüarü yexera pixĩgü. 25 —Rü taxuwama name na pexoegaãẽgüxü̃. Erü taxucürüwama wüxie i pema rü pegütama ipema̱xãchixẽẽ ngãxü̃ ya metrugu ega woo poraãcü naxca̱x pexoegaãẽgügu. 26 —Rü ngẽxguma tama pemaã nanguxü̃ i ngẽma íraxü̃ rü taxucürüwama pegütama ipema̱xãchixẽẽ ega woo naxca̱x pexoegaãẽgügu, rü ¿tü̱xcüü̃ i ngẽxguma rü ta ṯacü i togü i ngẽmaxü̃güca̱x pexoegaãẽgüxü̃? 27 —¡Dücax penangugü i putüragü na ñuxãcü nayaexü̃ i nachacu! Rü tama napuracüexü̃, rü tama nügü üxchirugüxü̃. Natürü woo guma ãẽ̱xgacü ga Charumóũ ga na namexẽchixü̃ ga naxchiru rü taguma wüxi ga putürachacuarü mexü̃rüü̃ nixĩ. 28 —Rü marü nüxü̃ pedau i ñuxãcü Tupana na nanga̱xãẽxü̃ i putüragü i ñu̱xma naãnewa rüxügümarexü̃ natürü moxü̃ rü marü taxuxü̃. Rü ngẽxguma Tupana ngẽmaãcü nanga̱xãẽgu i putüragü rü pema rü tá ngẽmaãrü yexera pexchiru pexna naxã, Pa Duü̃xü̃gü i Írarüwatama Yaxõgüxü̃x. 29 —Rü ngẽmaca̱x tama name i pexoegaãẽ naxca̱x i ṯacü tá na pengṍxü̃ rü ṯacü tá na pixaxüxü̃. 30 —Erü ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü rü naxca̱x nadaugü i guxü̃ma i ngẽma pemaã nüxü̃ chixuxü̃. Natürü pema rü pexü̃́ nangẽxma ya Penatü ya Tupana ya nüẽchama nüxü̃ cuácü na pexü̃́ nataxuxü̃ i guxü̃ma i ngẽma. 31 —Rü ngẽmaca̱x narümemaẽ nixĩ na Tupanaãrü ngúchaü̃ca̱x pedaugüxü̃ na perü ãẽ̱xgacü yiĩxü̃ca̱x. Rü ñu̱xũchi nüma rü tá pexna nanaxã i guxü̃ma i ṯacü i pexü̃́ taxuxü̃. 32 —¡Tãxṹ i pemuü̃ẽxü̃, Pa Chauxacügüx! Pema rü noxretama pixĩgü natürü Penatü ya Tupana rü norü ngúchaü̃ nixĩ na pexna naxããxü̃ i pechica i ngextá nüma ãẽ̱xgacü íyiĩxü̃wa. 33 —¡Rü namaã petaxe i perü ngẽmaxü̃gü rü togü i duü̃xü̃gü i nüxü̃́ nataxuxü̃na penaxã i ngẽma dĩẽru! Rü ngẽmaãcü tá pegüxü̃́ penangẽxmaxẽẽ i perü ngẽmaxü̃gü i taguma pexü̃́ ṉg̱auxü̃ rü taguma gúxü̃ i daxũguxü̃ i naãnewa i ngextá tama íyaxücuxü̃wa i ngĩ́ta̱xáxü̃ rü naweane tama ínachixexẽẽxü̃wa. 34 —Erü ngextá ínangẽxmaxü̃wa i perü ngẽmaxü̃gü, rü ngẽxma nixĩ i perüxĩnüẽxü̃. 35 —¡Rü ípememare namaã i perü omügü i naĩgüxü̃! 36 —Rü name nixĩ i wüxi i coriarü duü̃xü̃gü i ímemaregüxü̃rüü̃ na pixĩgüxü̃. Rü penaxwa̱xe na ñoma duü̃xü̃gü i ĩã̱xwa norü corixü̃ naṉg̱uxẽẽgüxü̃rüü̃ na pixĩgüxü̃. Rü ngẽxguma norü cori rü wüxi i ngĩgüarü petawa ne naxũxgu rü: Tu tu tu ñaxgu, rü paxa naxca̱x nayawãxnagü i ĩã̱x. 37 —Rü nataãẽgü i ngẽma coriarü duü̃xü̃gü ega inadauegu i ngẽxguma ínanguxgu i norü cori. Rü pemaã nüxü̃ chixu rü ngẽma cori rü norü mechawa tátama nanatogüxẽẽ i ngẽma norü duü̃xü̃gü i nüxü̃ ínaṉg̱uxẽẽgüxü̃, rü nüma tátama ngẽma norü duü̃xü̃güxü̃ inaxüwemü. 38 —Rü woo ngãxü̃cüü ínanguxgu rü e̱xna marü yangunechaü̃gu rü nataãẽgü i ngẽma coriarü duü̃xü̃gü ega inadauegu i ngẽxguma ínanguxgu i norü cori. 39 —Rü ngẽxguma chi wüxi ya ĩãrü yora nüxü̃ cua̱xgu na ñuxguacü ínanguégaxü̃ i ngĩ́ta̱xáxü̃, rü tãũ chima nape. Rü chi nüxna nadau ya napata na tama yawãxnaãxü̃ca̱x rü tama na nüxü̃́ nangĩ́xü̃ca̱x. 40 —Rü pema rü ta penaxwa̱xe na ípememarexü̃. Erü ngürüãchi tama nagu íperüxĩnüẽyane tá íchangu i choma i Tupana Nane na duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃ —ñanagürü ga Ngechuchu. 41 Rü yexguma ga Pedru rü Ngechuchuna naca rü ñanagürü: —Pa Corix, ¿toxca̱xicatama e̱xna nixĩ i ñaã ore i cua̱xruü̃ i tomaã nüxü̃ quixuxü̃, rü e̱xna guxü̃ i duü̃xü̃güca̱x yiĩxü̃? —ñanagürü. 42 Rü ñanagürü ga Cori ga Ngechuchu: —¿Texé tiĩxü̃ ya yíxema tümaãrü coriarü duü̃xẽ ya aixcüma yanguxẽẽ́xẽ rü meã tümaãẽxü̃ cuáxe? ¿Tama e̱xna yíxema tiĩxü̃ ya tümaãrü cori tüxna ãgaxe na meã nüxna tadauxü̃ca̱x rü meã ngoragu tanachibüexẽẽxü̃ca̱x i norü duü̃xü̃gü? 43 —Rü tataãẽ ya yíxema coriarü duü̃xẽ i ngẽxguma ínanguxgu i tümaãrü cori rü tüxü̃ íyangueü̃gu na meãma ítanaxüxü̃ i ngẽma puracü i nagu tüxü̃ namuxü̃. 44 —Rü aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü ngẽma tümaãrü cori rü tá guxü̃ma i norü ngẽmaxü̃güarü dauruü̃xü̃ tá tüxü̃ nixĩxẽẽ. 45 —Natürü ngẽxguma chi ngẽma duü̃xü̃ nagu rüxĩnügu rü norü cori rü tama paxa na ínanguxü̃, rü inaxügüãgu na chixri namuãxü̃ i natanüxü̃gü i yatüxü̃gü rü ngexü̃gü, rü peta naxü̱xgu rü nachibüxgu, rü naxaxegu, rü nügü nangãxẽẽgu, rü ngürüãchi ngẽma ngunexü̃ rü ngẽma ngora i tama nagu ínaṉg̱uxẽẽãxü̃gu tá ínangu i norü cori. Rü poraãcüxüchi tá nanapoxcu ngẽma duü̃xü̃gü i tama norü coriga ĩnüẽxü̃xü̃ napoxcuexü̃rüü̃. 47 —Rü ngẽma coriarü duü̃xü̃ i nüxü̃ cua̱xchiréxü̃ na ṯacü nanaxwa̱xexü̃ i norü cori, natürü tama nügü ímexẽẽxü̃ rü tama norü coriga ĩnüxü̃, rü tá poraãcü nanac̱uaxi. 48 —Natürü ngẽma coriarü duü̃xü̃ i tama nüxü̃ nacuáãcüma chixri norü coriga ĩnüxü̃, rü chixexü̃ üxü̃, rü tá írarüwaxüra nanac̱uaxi. Rü texé ya Tupana muxü̃ma tüxna ãxẽ, rü muxü̃ca̱xtáma tüxna naca. Rü texé ya muxü̃na tüxü̃ nadauxẽẽ́xẽ rü tá yexeraãcü tüxna naca. 49 —Núma chaxũ na ñoma i naãnewa duü̃xü̃güxü̃ chidauchitanüxẽẽxü̃ca̱x. Rü chierü aixcüma marü yadauchitanügu. 50 —Rü choma rü tá poraãcü ngúxü̃ chinge, rü chanaxi̱xãchiãẽ ñu̱xmatáta yangu i ngẽma. 51 —Rü tama name i nagu perüxĩnüẽ na núma chaxũxü̃ na guxü̃ i duü̃xü̃gü rü wüxigu naxĩnüẽxü̃ca̱x. Natürü pemaã nüxü̃ chixu rü núma chaxũ na chaugagu yatoyexü̃ca̱x i duü̃xü̃gü. 52 —Erü ñaãwena ega wüxi ya ĩpatawa nangẽxmagu i wüxime̱ẽ̱xpü̱x i duü̃xü̃gü, rü tomaẽ̱xpü̱x tá choxü̃́ nayaxõgü rü taxre i tama, rü e̱xna taxre tá choxü̃́ nayaxõgü rü tomaẽ̱xpü̱x i tama. 53 —Rü wüxi i papa tá nayaxõ rü nane rü tãũtáma nayaxõ, rü e̱xna nane tá nayaxõ natürü nanatü i tama. Rü ngẽxgumarüü̃ ta wüxi i mama tá iyaxõ rü ngĩxãcü rü tãũtáma iyaxõxchãü̃, rü e̱xna ngĩxãcü tá iyaxõ rü ngĩẽ rü tãũtáma iyaxõxchãü̃. Rü wüxi ya ngĩ̱xẽ tá iyaxõ rü ngĩneã̱x rü tãũtáma iyaxõ, rü e̱xna ngĩneã̱x tá iyaxõ rü ngĩ̱xẽ rü tãũtáma iyaxõ —ñanagürü ga Ngechuchu. 54 Rü Ngechuchu ñanagürü ta nüxü̃ ga duü̃xü̃gü: —Ngẽxguma nüxü̃ peda̱u̱xgu na naxẽãchianexü̃, rü nagu perüxĩnüẽ tá na napuxü̃. Rü aixcüma ngẽmaãcü nixĩ. 55 —Rü pema nüxü̃ pecua̱x na ñuxãcü penangugüxü̃ ya buanecü, rü ngẽmaãcü nüxü̃ pecua̱x rü tá na nangu̱xetüxü̃. Rü aixcüma ngẽmaãcü nixĩ. 56 —Pa Duü̃xü̃güx, pema rü togü i duü̃xü̃güpe̱xewa meã pemaxẽneta, natürü peãẽwa rü chixexü̃gu perüxĩnüẽ. Pema nüxü̃ pecua̱x na ñuxãcü penangugüxü̃ ega tá napuxgu rü e̱xna tá nangu̱xetügu. ¿Rü ñuxãcü i ñu̱xma i tama nüxü̃ pecuáxü̃ na Tupana yiĩxü̃ ya petanüwa ngucü? 57 —Rü tü̱xcüü̃ tama nüxü̃ pecuáxchaü̃ i ngẽma nama i mexü̃ i Tupana pexü̃́ naxwa̱xexü̃ na nagu pexĩxü̃. 58 —Rü ngẽxguma chi wüxie wüxi i ngetanüca̱x cuxü̃ íxuaxü̃gu rü ãẽ̱xgacüxü̃tawa cuxü̃ tagaxgu, rü name nixĩ i namawatama tüxü̃ icurüngüxmüxẽẽ na tama ãẽ̱xgacüpe̱xewa cuxü̃ tagaxü̃ca̱x. Erü wüxicana na ãẽ̱xgacüxü̃tawa cunguxü̃ rü ãẽ̱xgacü tá purichíagüna cuxü̃ namu. Rü purichíagü tá cuxü̃ napoxcu. 59 —Rü cumaã nüxü̃ chixu rü ngẽxma poxcuchicagu tá curüxã̱ũ̱x ñu̱xmatáta ngĩxü̃ cuxütanü i gu̱xcü i dĩẽru i nüxü̃́ ngĩxü̃ cungetanücü. [Rü aixcüma ngẽxgumarüü̃ tá cumaã nanaxü ya Tupana ega tama namaã cunamexẽẽ̱xgu i curü maxü̃ —ñanagürü ga Ngechuchu.]

Luca 13

1 Rü yexgumatama Ngechuchuxü̃tawa nangugü ga ñuxre ga duü̃xü̃gü. Rü Ngechuchumaã nüxü̃ nixugü ga na ñuxãcü ãẽ̱xgacü ga Piratu namuxü̃ ga norü churaragü na nadaiãxü̃ca̱x ga ñuxre ga yatügü ga Gariréaanecü̱̃ã̱x ga yexguma yema yatügü rü Tupanaca̱x carneru nadaixgu tupauca ga taxü̃newa. 2 Rü Ngechuchu nüxna naca rü ñanagürü nüxü̃: —¿Pema nagu perüxĩnüẽgu rü yemaãcü nüxü̃ nangupetü ga yema yatügü, yerü yema togü ga Gariréaanecü̱̃ã̱xãrü yexera nipecaduã̱xgü? 3 —Pemaã nüxü̃ chixu rü tama nixĩ. Rü ngẽxguma chi pema rü tama nüxü̃ perüxoegu i pecüma i chixexü̃, rü guxãma i pema rü tá ta ipeyarütauxe. 4 —¿Rü e̱xna pema nagu perüxĩnüẽgu rü guxü̃ ga Yerucharéü̃cü̱̃ã̱xãrü yexera nipecaduã̱xgü ga yema 18 ga yatügü ga yuexü̃ ga yexguma Chiruéwa yexmaxü̃ ga dauxü̃taechica naẽ́tü rüngutaü̃gu? 5 —Pemaã nüxü̃ chixu rü tama nixĩ. Rü ngẽxguma chi pema rü tama nüxü̃ perüxoegu i pecüma i chixexü̃, rü guxãma i pema rü tá ta ipeyarütauxe —ñanagürü ga Ngechuchu. 6 Rü yexguma ga Ngechuchu rü wüxi ga ore ga cua̱xruü̃wa namaã nüxü̃ nixu na ñuxãcü yaxna duü̃xü̃gümaã, naxĩnüxü̃, rü ñanagürü: —Wüxi ga yatü nüxü̃́ nayexma ga wüxi ga nanetü ga iguera ga norü naãnegu natoxü̃. Rü ínayadau rü ngoxi naxõṍ, natürü taxuü̃ma ga norü oxü̃ inayangau. 7 —Rü yemaca̱x yema norü duü̃xü̃ ga norü naãnena dauxü̃xü̃ ñanagürü: “Dücax, tomaẽ̱xpü̱x ya taunecü guxü̃guma íchayadauxü̃ i ñaã nanetü, rü taguma naxo. Rü ngẽmaca̱x chanaxwa̱xe na cuyadaxüchixü̃ na tama natüca̱xma nuã naãnewa naxíaneã̱xü̃ca̱x”, ñanagürü nüxü̃. 8 —Natürü ga yema norü duü̃xü̃ ga norü naãnena dauxü̃, rü norü corixü̃ nangãxü̃, rü ñanagürü: “Pa Corix, ¡nüẽ́tama doma taunecüxicatama nangẽma̱x! Rü tá chanaxaimüãnepǘne rü waxmüãnexü̃maã tá chanagüpǘne. 9 —Rü bexmana ngẽxguma rü tá naxo. Natürü ngẽxguma tãũtáma naxo̱xgu rü tá chayadaxüchi”, ñanagürü. 10 Rü wüxi ga ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu rü Ngechuchu nangu̱xẽẽtae ga wüxi ga ngutaque̱xepataü̃wa. 11 Rü yéma iyexma ga wüxi ga ngecü ga 18 ga taunecü iḏaawecü. Rü ipüca̱xwe yerü wüxi ga ṉg̱oxo ngĩxü̃ napüca̱xwexẽẽ, rü taxuacüma iyarüwe̱xãchi. 12 Rü yexguma Ngechuchu ngĩxü̃ da̱u̱xgu rü ngĩxca̱x naca, rü ñanagürü ngĩxü̃: —Pa Ngecüx, ñu̱xma rü marü cuxca̱x nitaane i curü ḏaawewa —ñanagürü. 13 Rü yexguma rü ngĩxü̃ ningõgü, rü yexgumatama iyarüwe̱xãchiwemüxü̃, rü inaxügü ga Tupanaxü̃ na yacua̱xüü̃xü̃. 14 Natürü yema ngutaque̱xepataü̃ãrü ãẽ̱xgacü rü nanu, yerü Ngechuchu rü ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu ngĩxü̃ narümexẽẽ ga yema nge. Rü yemaca̱x ga yema ãẽ̱xgacü rü ñanagürü duü̃xü̃güxü̃: —Nangẽxma i 6 i ngunexü̃ i nagu namexü̃ na ipuracüexü̃. Rü ngẽma ngunexü̃gügu nixĩ i namexü̃ na nuã pexĩxü̃ na pegü peyarümexẽẽgüxü̃ca̱x rü tama i ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu —ñanagürü. 15 Rü yexguma ga Cori ga Ngechuchu rü nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Pa Duü̃xü̃güx, pema rü togü i duü̃xü̃güpe̱xewa meã pemaxẽneta, natürü peãẽwa rü chixexü̃gu perüxĩnüẽ. ¿Tama e̱xna guxã i pema rü ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu peyawẽxü̃ i perü woca rü e̱xna perü cowaru na peyaxaxexẽẽgüxü̃ca̱x? 16 —Rü ñaã ngecü rü Abráü̃tanüxü̃ iyixĩ, rü Chataná rü 18 ya taunecü ngĩxü̃ nachixexẽẽ namaã i ñaã ḏaawe. ¿Rü taux e̱xna i namexü̃ na ngĩxca̱x chayataanexẽẽxü̃ i ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu? —ñanagürü. 17 Rü yexguma yema ñaxgu ga Ngechuchu, rü guxü̃ma ga norü uwanügü rü poraãcü naxãneẽ. Natürü guxü̃ma ga togü ga duü̃xü̃gü rü nataãẽgü ga yexguma nüxü̃ nadaugügu ga yema mexü̃gü ga Ngechuchu üxü̃. 18 Rü ñanagürü ga Ngechuchu: —¿Ñuxãcü nixĩ i ãẽ̱xgacü na yiĩxü̃ ya Tupana, rü nañuxraü̃xü̃ i nüma ãẽ̱xgacü íyiĩxü̃wa? ¿Rü ṯacügu tá chanangu? 19 —Maneca wüxi ya motachachire ya wüxi ya yatü naãnegu toxü̃nerüü̃ nixĩ. Rü woo naxíraxüchichire̱x ya naxchire natürü narüxü, rü naya ñu̱xmata wüxi i nanetü i taetaxü̃ nixĩ. Rü ngẽmaca̱x i werigü rü natanügu nixüachiãü̃ —ñanagürü. 20 Rü ñanagürü ta ga Ngechuchu: —¿Ñuxãcü nixĩ i Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa? ¿Rü ṯacügu tá chanangu? 21 —Rü pãũãrü puxẽẽruü̃rüü̃ nixĩ na guxü̃wama nanguxü̃. Erü wüxi i ngecü rü íraxü̃- tama i pãũãrü puxẽẽruü̃maã inaxüéü̃ i taxü̃ i ngĩrü pãũchara. Rü ngẽma pãũãrü puxẽẽruü̃ rü woo naxíra rü nayapuxẽẽ i guxü̃ma i ngĩrü pãũchara —ñanagürü ga Ngechuchu. 22 Rü inixũchigü ga Ngechuchu ga Yerucharéü̃wa na naxũxü̃. Rü yexguma namagu yaxũxgu rü ĩãnegüwa rü ĩãnexãcügüwa nixüpetüchigü, rü yéma nayangúexẽẽtanü ga duü̃xü̃gü. 23 Rü wüxi ga duü̃xü̃ nüxna naca rü ñanagürü: —Pa Corix ¿noxretátama nixĩ i ngẽma nayauxgüxü̃ i maxü̃ i taguma gúxü̃? —ñanagürü. Rü nüma ga Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü: 24 —Daxũguxü̃ i naãneãrü ĩã̱x rü naxíraxüchi. ¡Rü paxa naxca̱x pedau na nawa pichocuxü̃ca̱x! Erü pemaã nüxü̃ chixu rü muxũchixü̃ma i duü̃xü̃gü tá nüxü̃́ nangúchaü̃ na nawa yachocuxü̃, natürü tãũtáma nawa nichocu. 25 —Erü ngẽxguma ĩãrü yora marü nawãxtagu i ĩã̱x, rü pema i düxétüwa ngẽxmagüxe rü tá penatutuã́ü̃. Rü ñaperügügü tá: “Pa Corix, ¡paxa toxca̱x yawãxna i ĩã̱x!” ñaperügügü tá. Natürü nüma i cori rü tá pexü̃ nangãxü̃, rü ñanagürü tá: “Tama pexü̃ chacua̱x na ngextácü̱̃ã̱x pixĩgüxü̃”, ñanagürü tá pexü̃. 26 —Rü ngẽxguma rü tá ñaperügügü nüxü̃: “Cumaãchire̱x wüxiwa tachibüe rü taxaxegü. Rü toxü̃ cungúexẽẽ ga torü ĩãneãrü cayegüwa”, ñaperügügü tá. 27 —Natürü nüma rü tá pexü̃ nangãxü̃ rü ñanagürü tá: “Marü pemaã nüxü̃ chixu rü tama pexü̃ chacua̱x na ngextácü̱̃ã̱xgü pixĩgüxü̃. ¡Rü ípixĩ i nuã chauxü̃tawa i guxãma i pemax, Pa Chixri Maxẽxü̃x!” ñanagürü tá. 28 —Rü ngẽ́ma tá pexauxe, rü tá pixü̃́xchapütagü i ngẽxguma nüxü̃ peda̱u̱xgu i Abráü̃ rü Ichaá rü Acobu rü guxü̃ma i Tupanaãrü orearü uruü̃gü na Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa na nangẽxmagüxü̃ rü pema rü nüxna na ípewoxü̃xü̃. 29 —Erü guxü̃watáma ne naxĩ i duü̃xü̃gü. Rü Tupana ãẽ̱x- gacü íixĩxü̃wa tá nangẽxmagü. Rü ngẽ́ma tá narütogü na ngẽ́ma nachibüexü̃ca̱x. 30 —Rü tá nangẽxma i nümaxü̃ i ñoma i naãnewa duü̃xü̃gü nüxü̃ oexü̃, natürü daxũguxü̃ i naãnewa rü Tupana tá wixpe̱xewa nanaxügüxẽẽ. Rü tá nangẽxma i nümaxü̃ i ñoma i naãnewa duü̃xü̃gü nüxü̃ icua̱xüü̃güxü̃, natürü daxũguxü̃ i naãnewa rü Tupana rü tá wixweama nanaxügüxẽẽ —ñanagürü ga Ngechuchu. 31 Rü yematama ga ngunexü̃gu rü Ngechuchuxü̃tawa nangugü ga ñuxre ga Parichéugü. Rü ñanagürügü Ngechuchuxü̃: —¡Íixũ i nuã! Erü ãẽ̱xgacü ya Erode rü cuxü̃ nima̱xéga —ñanagürügü. 32 Natürü nüma ga Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü: —¡Naxü̃tawa pexĩ i ngẽma yatü i nüxü̃ cua̱xüchixü̃ na ñuxãcü duü̃xü̃güxü̃ nawomüxẽẽxü̃, rü namaã nüxü̃ pixu rü ñu̱xma rü moxü̃ rü tá íchana- woxü̃ i ṉg̱oxogü, rü tá chanameẽxẽẽ i ngẽma duü̃xü̃gü i iḏaaweexü̃, rü pa̱xmaãcü tá chanagu̱xẽẽ! 33 —Natürü chanaxwa̱xe i ichixũchigü i ñu̱xma rü moxü̃ rü paxmaãcü ñu̱xmatáta Yerucharéü̃wa changu. Erü Yerucharéü̃gu nixĩ i na nayuexü̃ i guxü̃ma i Tupanaãrü orearü uruü̃gü. 34 —Rü dücax, Pa Yerücharéü̃cü̱̃ã̱x, pema peyadaietanü i Tupanaãrü orearü uruü̃gü, rü nutamaã ípenamuxũchigü i Tupanaãrü orearü ngeruü̃gü i pexca̱x núma namugüxü̃. Rü ñuxree̱xpü̱xcüna wüxigu chaugüxü̃tagu pexü̃ chanutaque̱xexẽẽchaü̃, ñoma wüxi i ota ya naxãcüã̱x nügütüü̃gu tüxü̃ nutaque̱xexü̃rüü̃. Natürü pema rü tama penaxwa̱xe. 35 —Dücax i ñu̱xma ya perü ĩãne, rü Tupana tá ínanata̱x. Rü pemaã nüxü̃ chixu rü tãũtáma wena choxü̃ pedau ñu̱xmatáta daxũguxü̃ i naãnewa ne chaxũ. Rü ngẽxguma rü tá choxü̃ pedau rü tá ñaperügügü: “Namexẽchi nixĩ ya yima Cori ya Tupana núma namucü”, ñaperügügü tá —ñanagürü ga Ngechuchu.

Luca 14

1 Rü wüxi ga ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu rü Ngechuchu rü wüxi ga Parichéupatawa nayachibü. Rü yéma nayexmagü ga togü ga Parichéugü ga yéma bexma Ngechuchuxü̃ ngugüexü̃. 2 Rü yéma nayexma ta ga wüxi ga yatü ga iḏaawexü̃ ga rüchaxünexü̃. 3 Rü yexguma ga Ngechuchu rü yema ngúexẽẽruü̃gü ga Moĩchéarü mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃na rü Parichéugüna naca, rü ñanagürü: —¿Tama penachu̱xuxü̃ ega ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu chanamexẽẽ̱xgu i wüxi i iḏaawexü̃? —ñanagürü. 4 Natürü ga nümagü rü nangea̱xgümare. Rü yexguma ga Ngechuchu rü naxme̱xgu nayayauxãchi ga yema iḏaawexü̃, rü nanamexẽẽ. Rü namaã nüxü̃ nixu ga na íyaxũxü̃ca̱x. 5 Rü Ngechuchu rü ñanagürü Parichéugüxü̃: —¿Texé i pema i ngẽxguma perü cowaru rü e̱xna perü woca puchugu nagoxgu, rü taux e̱xna i ngẽxgumatama ípeyadauxü̃ rü ípe- yatúãchixü̃ i woo ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu? —ñanagürü. 6 Rü nümagü rü taxuü̃maãma nanangãxü̃gü. 7 Rü yexguma mechawa natogüchaü̃gu ga yema nüxna naxugüxü̃, rü Ngechuchu nüxü̃ nadau na wüxichigü rü ĩãrü yoraxü̃tawaxüchi natoxchaü̃xü̃. Rü yexguma yemaxü̃ nada̱u̱xgu rü nayaxucu̱xẽgü, rü ñanagürü: 8 —Ngẽxguma texé cuxna uxgu i wüxi i ngĩgüarü petawa, rü tama name i petaarü yoraxü̃tawaxüchi üxü̃ i naxma̱xwe̱xewa cuyarüto. Erü yixcüra ngürüãchi tá ínangu i to i nüxna naxuxü̃ i curü yexeraxüchi ixĩxü̃. 9 —Rü ngẽma petaarü yora i pexna uxü̃, rü tá cumaã nüxü̃ nayarüxu na icuchixü̃ca̱x i ngẽma nachicawa na ngẽ́ma natoxẽẽãxü̃ca̱x i ngẽma to i curü yexera ixĩxü̃. Rü ngẽxguma i cuma rü poraãcü cuxãneãcüma rü nawa iyacuáxü̃ i naxma̱xwe̱xewa tá cuyarüto. 10 —Rü narümemaẽ ega texé cuxna uxgu, rü nawa iyacuáxü̃ i naxma̱xwe̱xewa curüto. Rü ngẽxguma i ngẽma petaarü yora i cuxna uxü̃ rü ñanagürü tá cuxü̃: “Pa Chomücüx, ¡nuã chauxü̃tawa yarüto!” ñanagürü tá cuxü̃. Rü ngẽmaãcü ngẽma petaarü yora rü wüxi i mexü̃ tá cumaã naxü nape̱xewa i guxü̃ma i duü̃xü̃gü i nüxna naxuxü̃ i cumaã ngẽ́ma rütogüxü̃. 11 —Erü texé ya tügü írütaxe rü Tupana tá tüxü̃ naxãnexẽẽ. Natürü texé ya tügü írüxíraxe rü Tupana tá tüxü̃ nicua̱xüü̃ —ñanagürü ga Ngechuchu. 12 Rü ñanagürü ta ga Ngechuchu nüxü̃ ga yema yatü ga nüxna uxü̃: —Rü ngẽxguma wüxi i õnaca̱x rü e̱xna petaca̱x texéna cuxuxchaü̃gu, rü tama name i nüxna cuxu i cumücügü, rü bai i cueneẽgü, rü bai i cutanüxü̃gü, rü bai i curü ngaicamagu pegüxü̃ i duü̃xü̃gü i dĩẽruã̱xgüxü̃. Erü nümagü rü tá nüxĩ cuxna naxugüe, rü ngẽmaãcü tá cuxü̃́ nanaxütanügü. 13 —Natürü ngẽxguma wüxi i peta cuxü̱xgu, rü narümemaẽ nixĩ i nüxna cuxu i duü̃xü̃gü i ngearü dĩẽruã̱xgüxü̃, rü duü̃xü̃gü i taxucürüwama puracüexü̃, rü ngẽma ichixeparagüxü̃, rü ngẽma ingexetügüxü̃ . 14 —Rü tá cutaãẽxü̃chi i ngẽxguma erü nümagü rü taxucürüwa cuxü̃́ nanaxütanügü. Natürü tá cunayaxu i curü natanü i ngẽxguma wena namaxẽgu i Tupanaãrü duü̃xü̃gü i mexü̃ —ñanagürü. 15 Rü yexguma yemaxü̃ naxĩnügu ga wüxi ga yatü ga mechawa rütoxü̃ rü Ngechuchuxü̃ ñanagürü: —Rü tataãẽ ya yíxema Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa chibüxe —ñanagürü. 16 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Wüxi ga yatü nanaxü ga wüxi ga õna ga taxü̃. Rü norü duü̃xü̃xü̃ namu na nüxna yaxuxü̃ca̱x ga muxü̃ma ga duü̃xü̃gü. 17 —Rü yexguma marü namexgu ga norü õna, rü wena norü duü̃xü̃xü̃ namu na yema duü̃xü̃gü ga marü nüxna naxugüxü̃maã nüxü̃ na yanaxuxü̃ca̱x ga marü na namemarexü̃ ga norü õna, rü paxa yéma na naxĩxü̃ca̱x. 18 —Natürü guxü̃ma ga yema nüxna naxugüxü̃, rü inanaxügü ga nügü na ínaxuegüxü̃. Rü yema nüxĩra nüxna naxu rü ñanagürü: “Ngexwacaxtama naxca̱x chataxe i wüxi i naãne. Rü paxa tá íchayadau. ¡Rü namaã nüxü̃ ixu i cori rü taxucürüwama ngẽ́ma chaxũ!” ñanagürü. 19 —Rü ga yema to rü ñanagürü: “10 i wocagü i puracüruü̃ca̱x chataxe, rü tá ngẽmaxü̃ chayaxü. ¡Rü namaxã nüxü̃ ixu i cori rü taxucürüwama ngẽ́ma chaxũ!” ñanagürü. 20 —Rü ga to rü ñanagürü: “Ngexwacaxtama chaxãma̱x rü ngẽmaca̱x taxucürüwama ngẽ́ma chaxũ”, ñanagürü. 21 —Rü yexguma nataegugu ga yema coriarü duü̃xü̃, rü norü corimaã nüxü̃ nixu ga guxü̃ma ga yema ore. Rü yexguma ga norü cori rü nanu, rü ñanagürü nüxü̃ ga norü duü̃xü̃: “¡Paxa ngẽ́ma cayegüwa rü cayexacügüwa naxũ, rü nuã nagagü i ngẽma duü̃xü̃gü i ngearü dĩẽruã̱xgüxü̃, rü ngẽma duü̃xü̃gü i taxucürüwama puracüexü̃, rü ngẽma ichixeparagüxü̃, rü ngẽma ingexetügüxü̃!” ñanagürü. 22 —Rü yixcamaxü̃ra ga yema norü cori namaã nüxü̃ ixuxü̃ naxü̱xguwena rü yema norü duü̃xü̃ ñanagürü nüxü̃: “Pa Corix, marü chanaxü i ngẽma chomaã nüxü̃ quixuxü̃rüü̃, natürü naxãchicaaneãmatama i nuã cupatawa”, ñanagürü. 23 —Rü yexguma ga norü cori rü ñanagürü nüxü̃: “¡Paxa ngẽ́ma nama i taxü̃güwa rü nama i íraxü̃güwa naxũ, rü nuã nagagü i togü i duü̃xü̃gü na nuxã chopatagu nachocuxü̃ca̱x, rü ngẽmaãcü na naxããcuxü̃ca̱x ya daa chopata! 24 Erü pemaã nüxü̃ chixu rü taxuü̃ma ga yema nüxĩra nüxna chaxuxü̃ rü nuã chorü õnawa tá nachibüe”, ñanagürü. 25 Rü muxũchixü̃ma ga duü̃xü̃gü Ngechuchuwe narüxĩ. Rü nadauegu ga Ngechuchu, rü ñanagürü nüxü̃: 26 —Rü ngẽxguma texé chowe rüxũxchaü̃gu, rü tanaxwa̱xe i choxü̃ tangechaü̃ tümanatüarü yexera, rü tümaẽãrü yexera, rü tümama̱xãrü yexera, rü tümaxãcügüarü yexera, rü tümaẽneẽgüarü yexera, rü tümaẽya̱xgüarü yexera, rü tümaãrü maxü̃ãrü yexera rü ta. Rü ngẽxguma tama ngẽmaãcü choxü̃ tangechaü̃gu rü taxucürüwama aixcüma chorü ngúexü̃ tixĩ. 27 —Rü yíxema tama naxwa̱xexẽ na chaugagu ngúxü̃ tingeãcüma chowe tarüxũxü̃, rü taxucürüwama chorü ngúexü̃ tixĩ. 28 —Rü ngẽxguma chi wüxie i petanüwa rü wüxi ya ĩpata ya taxü̃ne taxüxchaü̃gu, ¿rü tama e̱xna i noxri i tanangugüxiraxü̃ na ñuxre i dĩẽru tá nagu ngĩxü̃ ítatáxü̃? Rü ngẽmawa nüxü̃ tacua̱x rü marü tüxü̃́ iyangu i ngẽma tümaãrü dĩẽru i tüxü̃́ ngẽxmacü na tayanguxẽẽxü̃ca̱x ya yima ĩ. 29 —Erü ngẽxguma chi tama meã tanangugügu i tümaãrü dĩẽru na ñuxregu tá naxãtanüxü̃ ya yima ĩ, rü norü caxtaxica chi itapugügu rü yixcüra rü taxucürüwa chi tanagu̱xẽẽgu i ngẽma puracü, rü guxü̃ma i duü̃xü̃gü i nüxü̃ daugüxü̃ i ngẽma tümaãrü puracü rü tá tüxü̃ nacugüe. 30 —Rü ñanagürügü tá: “Ngẽma yatü inanaxügü na naxüpataxü̃, natürü taxucürüwama nayanguxẽẽ”, ñanagürügü tá. 31 —Rü ngẽxguma wüxi i nachiü̃ãneãrü ãẽ̱xgacü rü to i nachiü̃ãneãrü ãẽ̱xgacümaã nügü nadaixchaü̃gu, ¿rü tama e̱xna i noxri inangugüãxü̃ rü ngoxi 10,000 i churaragü rü yangu na nügü nadaixü̃ca̱x namaã i norü uwanü i 20,000 i churaragü nüxü̃́ ngẽxmaxü̃? 32 —Rü ngẽxguma nangugüãgu na tama yanguxü̃ i norü churaragü rü, ¿taux e̱xna i ngẽxguma yaxü̃wa nangẽxmagutama i norü uwanü, rü naxü̃tawa namugüãxü̃ i norü orearü ngeruü̃gü, rü namaã nüxü̃ na yanaxugüexü̃ca̱x na nügümaã nangüxmüẽxü̃? 33 —Rü ngẽxgumarüü̃ tá ta nixĩ i pemax, erü ngẽxguma ngexerüxǘxe i petanüwa tama ngẽ́ma tanawogügu i guxü̃ma i tüxü̃́ ngẽxmaxü̃ na chowe tarüxũxü̃ca̱x, rü taxucürüwama aixcüma chorü ngúexü̃ tixĩ. 34 —Pema rü ñoma yucürarüü̃ pixĩgü i ñoma i naãnewa, erü yima yucüra rü õna na namexẽẽxü̃rüü̃ rü pema rü ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gütanüwa rü norü mexẽẽruü̃ pixĩgü. Name ya yucüra. Natürü ngẽxguma chi nangeacagu, ¿rü ñuxãcü tá wenaxãrü naxããca? 35 —Rü taxuwama name. Rü woo waixü̃müãrü waxmüãnexẽẽruü̃ca̱x rü tama name. Rü ítanata̱xmare. Rü yíxema aixcüma ãchi̱xẽ́xẽ, ¡rü name nixĩ i nagu tarüxĩnüẽ i ñaã ore! —ñanagürü.

Luca 15

1 Rü guxü̃ma ga yema yatügü ga Dumaãrü ãẽ̱xgacüca̱x dĩẽru ngĩxü̃ ideetanüxü̃, rü togü ga duü̃xü̃gü ga pecaduã̱xgüxü̃, rü Ngechuchuca̱x naxĩ na iyanaxĩnüẽxü̃ca̱x ga norü ore. 2 Rü yemaca̱x ga Parichéugü rü ngúexẽẽruü̃gü ga Moĩchéarü mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃, rü Ngechuchuxü̃ nixugüe, rü ñanagürügü: —Ñaã yatü rü norü me nixĩ i pecaduã̱xgüxü̃maã na naxãmücüxü̃, rü namaã na nachibüxü̃ —ñanagürügü. 3 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñaã ore ga cua̱xruü̃xü̃ namaã nixu, rü ñanagürü: 4 —¿Texé i petanüwa rü ngẽxguma tüxü̃́ nangẽxmagu i 100 i tümaãrü carnerugü rü wüxi tüxü̃́ iyarütau̱xgu, rü taux e̱xna i nachitaü̃wa tanawogüxü̃ i ngẽma 99, rü naxca̱x tayadauxü̃ i ngẽma tüxü̃́ iyarütaxuxü̃ ñu̱xmata nüxü̃ itayangau? 5 —Rü ngẽxguma nüxü̃ itayanga̱u̱xgu rü taãẽãcüma tügüãtügu tayagaxü̃. 6 —Rü ngẽxguma tümapatawa tanguxgu, rü tanangutaque̱xexẽẽ i tümamücügü, rü duü̃xü̃gü i tümaãrü ngaicamagu pegüxü̃, rü ñatagüxü̃ nüxü̃: “¡Wüxigu chomaã petaãẽgü, Pa Chomücügüx! Erü marü nüxü̃ ichayangau i ngẽma chorü carneru ga iyarütaxuxü̃”, ñatagüxü̃ nüxü̃. 7 —Rü pemaã nüxü̃ chixu rü ngẽxgumarüü̃ ta nataãẽgü i daxũcü̱̃ã̱x i ngẽxguma nangẽxmagu i 99 i duü̃xü̃gü i mexü̃gü i marü Tupanaãrü ixĩgüxü̃, natürü yexeraãcü nataãẽgü i ngẽxguma wüxi i duü̃xü̃ i pecaduã́xü̃ nüxü̃ rüxo̱xgu i nacüma i chixexü̃ rü Tupanaãxü̃́ yaxõõgu —ñanagürü. 8 Rü Ngechuchu rü wüxi ga to ga cua̱xruü̃xü̃ nixu, rü ñanagürü: —Ngẽxguma chi wüxi i ngecüaxü̃́ nangẽxmagu i 10 tachinü i dĩẽru, rü wüxi ngĩxü̃́ iyarütau̱xgu, ¿rü taux e̱xna i omüwa nangixichiãxü̃ rü nabixichiãxü̃ ya ngĩpata, rü meãma ngĩxca̱x nadauxü̃ ñu̱xmata ngĩxü̃ iyangau? 9 —Rü ngẽxguma ngĩxü̃ iyangauxgu, rü inangutaque̱xexẽẽ i ngĩmücügü i ngexü̃gü rü ngĩtanüxü̃gü i ngĩrü ngaicamagu pegüxü̃, rü ngĩxü̃ nüxü̃: “¡Wüxigu chomaã petaãẽgü, Pa Chomücügüx! Erü marü ngĩxü̃ ichayangau i ngẽma chorü dĩẽru ga iyarütau̱xchire̱xcü”, ngĩxü̃. 10 —Rü pemaã nüxü̃ chixu rü ngẽxgumarüü̃ ta nataãẽgü i daxũcü̱̃ã̱x i Tupanaãrü orearü ngeruü̃gü i ngẽxguma wüxi i duü̃xü̃ i pecaduã́xü̃ nüxü̃ rüxo̱xgu i nacüma i chixexü̃ rü Tupanaãxü̃́ yaxõõgu —ñanagürü ga Ngechuchu. 11 Rü ñanagürü ta ga Ngechuchu: —Nayexma ga wüxi ga yatü ga taxre ga nane nüxü̃́ yexmacü. 12 —Rü guma rübumaẽcü, rü nanatüxü̃ ñanagürü: “Pa Pa, ¡choxna naxã i ngẽma curü ngẽmaxü̃gü i choxna üxü̃!” ñanagürü. Rü yexguma ga nanatü rü yema taxre ga nanemaã nayatoye ga norü yemaxü̃gü. 13 —Rü ñuxre ga ngunexü̃guwena rü guma nane ga rübumaẽcü rü nananutaque̱xe ga guxü̃ma ga norü yemaxü̃gü rü namaã nataxe. Rü yema dĩẽrumaã rü to ga nachiü̃ãnewa naxũ . Rü chixri yéma namaxü̃, rü yemaãcü ngĩxü̃ nagu̱xẽẽ ga gu̱xcüma ga norü dĩẽru. 14 —Natürü yexguma marü ngĩxü̃ nagu̱xẽẽguwena ga gu̱xcüma ga norü dĩẽru, rü poraãcü nataxu ga õna ga yema nachiü̃ãnewa. Rü yemaca̱x ga guma ngextü̱xücü rü inanaxügü ga taiya nüxü̃́ na ngúxü̃. 15 —Rü yexguma rü norü puracüca̱x nadau naxü̃tagu ga wüxi ga yatü ga yema nachiü̃ãnecü̱̃ã̱x. Rü nüma ga yema yatü rü norü naãnewa nanamu na yéma norü cuchigüna yadauxü̃ca̱x. 16 —Rü düxwa nüxü̃́ nachi̱xéga ga yema cuchiwemü, yerü poraãcü nataiyaxüchi. Natürü taxúema õna nüxna taxã. 17 —Rü yexguma naãẽwa nagu narüxĩnü, rü ñanagürü: “¿Ñuxre i chaunatüarü puracütanüxü̃ rü nüxü̃́ nangẽxma i õna rü nüxü̃́ ínayaxü? Rü choma i nuã rü taiyamaã tá nuxma chayu. 18 —Rü chaunatüca̱x tá chataegu, rü ñachagürü tá tüxü̃: ‘Pa Papa, marü chixexü̃ Tupanamaã chaxü rü cumaã rü ta. 19 —Rü tama marü chame na Chaune, ñacuxü̃ choxü̃. ¡Rü wüxi i curü puracütanüxü̃xü̃ choxü̃ ixĩxẽẽ!’ ñacharügü tá tüxü̃ ya chaunatü”, ñanagürü. 20 —Rü inaxũãchi rü nanatüpataca̱x nataegu. Rü yexguma yangaicagu ga nanatüpata, rü yaxü̃gu nüxü̃ tadau ga nanatü, rü tüxü̃́ nangechaü̃tümüü̃. Rü naxca̱x tiña, rü nüxna tana̱ĩ̱xãchi, rü nüxü̃ tachúxu. 21 —Rü yexguma ga nüma ga tümane rü ñanagürü tüxü̃: “Pa Papa, marü chixexü̃ Tupanamaã chaxü, rü cumaã rü ta. Rü taxuwama chame na ‘Chaune’ ñacuxü̃ choxü̃”, ñanagürü. 22 —Natürü tüma ga nanatü rü tümaãrü duü̃xü̃güxü̃ ñatarügü: “¡Paxa nuã penange i naxchiru i mexẽchixü̃ rü peyacu̱xcuchi̱x! ¡Rü wüxi i anera ta naxme̱xwa ngĩxü̃ pinga̱xcuchix! ¡Rü chapatu rü ta nuãta penge, rü peyacuaixcuchix! 23 —¡Rü nuã penaga i ngẽma wocaxacü i ngüxüchixü̃, rü peyamá, rü ngĩxã namaã tachibüe rü tapetae! 24 —Erü daa chaune rü chauxca̱x rü marü nayu, natürü maxü̃cü chauxca̱x ínangu. Rü marü inayarütauxchire̱x, rü wenaxãrü nango̱x”, ñanagürü. Rü yexguma inanaxügüe ga na napetaegüxü̃. 25 —Rü yoxni ga guma nane ga rüyamaẽcü, rü naãnewa nayexma. Rü yexguma nataegugu rü marü ĩãrü ngaicamana nangugu, rü nüxü̃ naxĩnü ga na ínapaxetagüxü̃ rü íyaxü̃ãchitanüxü̃xü̃. 26 —Rü wüxi ga nanatüarü duü̃xü̃ca̱x naca, rü nüxna naca ga ṯacü na ínaxüexü̃ ga ĩwa. 27 —Rü yema nanatüarü duü̃xü̃ rü nanangãxü̃, rü ñanagürü: “Cueneẽ rü marü ínangu. Rü ngẽmaca̱x cunatü toxü̃ tamu na tayamáxü̃ca̱x i ngẽma wocaxacü i ngüxüchixü̃, erü cueneẽ rü mecü ínangu rü tama niḏaawe”, ñanagürü nüxü̃. 28 —Natürü ga guma naẽneẽ ga rüyamaẽcü rü nanu, rü tama ĩgu naxücuchaü̃. Rü yemaca̱x düxwa ga nanatü rü naxca̱x ítaxũxũ, rü nüxü̃ tayaca̱a̱xü̃ na yaxücuxü̃ca̱x. 29 —Rü nüma rü ñanagürü tüxü̃ ga nanatü: “Cuma nüxü̃ cucua̱x i ñuxre ya taunecü cuxü̃́ chapuracü, rü taguma chixri cuga chaxĩnü. Rü bai i ñuxgu wüxicana wüxi i chibuxacü choxna cumu na chomücügümaã chapetaexü̃ca̱x. 30 —Natürü ñu̱xma na ínanguxü̃ i ngẽma cune i chixri curü dĩẽru ngĩxü̃ gu̱xẽẽxü̃ nagu i ngexü̃gü i ngẽãẽxü̃, rü naxca̱x cuyama̱x i ngẽma wocaxacü i ngüxüchixü̃”, ñanagürü. 31 —Rü yexguma ga nanatü rü ñatarügü nüxü̃: “Pa Chaunex, cuma rü guxü̃guma chauxü̃tawa cungẽxma, rü guxü̃ma i chorü ngẽmaxü̃gü rü cuxrü nixĩ. 32 —Natürü ñu̱xma rü name nixĩ na ipetaegüxü̃ rü na itaãẽgüxü̃ erü cueneẽ ga guma chauxca̱x rü marü yucü, rü maxü̃cü taxca̱x ínangu. Rü woo tüxna inayarütaxu, rü wenaxãrü taxca̱x nango̱x”, ñatarügü.

Luca 16

1 Rü ñanagürü ta ga Ngechuchu norü ngúexü̃güxü̃: —Nayexma ga wüxi ga cori ga muãrü yemaxü̃ã̱xü̃chixü̃. Rü nüxü̃́ nayexma ga wüxi ga norü duü̃xü̃ ga norü yemaxü̃ãrü dauruü̃. Natürü togü ga duü̃xü̃gü rü norü corimaã nüxü̃ nixugü na yema norü duü̃xü̃ rü chixri norü yemaxü̃na na nadauxü̃. 2 —Rü yexguma ga yema cori rü yema norü duü̃xü̃ca̱x naca, rü ñanagürü nüxü̃: “Dücax, cuchigaxü̃ chomaã nixugügü i duü̃xü̃gü. ¿Rü ṯacü nixĩ i ngẽma? ¡Rü chomaã nüxü̃ ixu rü ñuxãcü nixĩ i curü puracü, erü marü tãũtáma chorü ngẽmaxü̃ãrü dauruü̃xü̃ cuxü̃ chixĩxẽẽ!” ñanagürü nüxü̃. 3 —Rü yexguma ga yema coriarü duü̃xü̃ rü nagu narüxĩnü, rü nügüãẽwa ñanagürü: “¿Ṯacü tá chaxü i ñu̱xmax, erü chorü cori rü marü choxü̃ ínata̱xüchi i ngẽma chorü puracüwa? Tama chapora na naãnewa chapuracüxü̃ca̱x, rü chaxãne na dĩẽruca̱x na íchac̱axü̃ nüxna i togü. 4 —Rü marü nüxü̃ chacua̱x na ṯacü tá na chaxüxü̃ na choxü̃́ nangẽxmaxü̃ca̱x na texé tümapatawa choxü̃ yaxuxü̃ i ngẽxguma changearü puracüã̱xgu”, ñanagürü. 5 —Rü yexguma nügüxü̃tawa naxca̱x naca ga wüxichigü ga yema duü̃xü̃gü ga norü coriaxü̃́ yangetanügüxü̃. Rü yema nüxĩra yéma naxü̃tawa nguxü̃na naca, rü ñanagürü: “¿Ñuxre i nüxü̃́ cungetanüxü̃ i chorü cori?” ñanagürü. 6 —Rü nüma nanangãxü̃, rü ñanagürü: “Nüxü̃́ chanangetanü i 100 i data i chixü̃”, ñanagürü. Rü yema coriarü duü̃xü̃ rü ñanagürü nüxü̃: “Ñaã nixĩ i popera i curü ngetanü nawa ngóxü̃. ¡Rü paxa írüto rü to i popera naxü, rü 50 i dataguxicatama naxü i curü ngetanü!” ñanagürü. 7 —Rü yemawena rü yema to ga duü̃xü̃ ga norü coriaxü̃́ nangetanüxü̃na naca, rü ñanagürü: “¿Cuma rü ñuxre yiĩxü̃ i nüxü̃́ cungetanüxü̃ i chorü cori?” ñanagürü. Rü nüma rü nanangãxü̃, rü ñanagürü: “Nüxü̃́ chanangetanü i 100 i choca i trigu”, ñanagürü. Rü yema coriarü duü̃xü̃ rü ñanagürü nüxü̃: “Ñaã nixĩ i popera i curü ngetanü nawa ngóxü̃. ¡Rü paxa írüto rü to i popera naxü rü 80 i chocaguxicatama naxü i curü ngetanü!” ñanagürü. 8 —Rü norü cori rü nüxü̃ nicua̱xüü̃ãma ga yema norü duü̃xü̃ ga chixexü̃, yerü nüxü̃ nadau ga ñuxãcü na naxããẽxü̃chixü̃. Rü pemaã nüxü̃ chixu rü ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü, rü ngẽma Tupanaãxü̃́ yaxõgüxü̃ i duü̃xü̃güarü yexera paxa naxca̱x nadaugü na ñux- ãcü nüxü̃ natúxü̃ i duü̃xü̃gü. 9 —Rü pemaã nüxü̃ chixu rü ngẽma ñoma i naãne i chixexü̃wa pexü̃́ ngẽxmaxü̃ rü name nixĩ i ngẽmamaã nüxü̃́ penangúchaü̃xẽẽ i duü̃xü̃gü na Tupanaxü̃tawa nangugüxü̃. Rü ngẽmaãcü i ngẽxguma nagu̱xgu i ngẽma ñoma i naãnewa pexü̃́ ngẽxmaxü̃ rü peyu̱xgu, rü tá pexü̃́ nangẽxma ya Penatü ya pexü̃ yaxucü i daxũguxü̃ i naãnewa. 10 —Yíxema meã namaã icuáxe ega woo noxretama tümame̱xẽwa ngẽxmagu, rü ngẽxguma muxü̃ma tümame̱xẽwa ngẽxmagu rü tá ta meã namaã itacua̱x. Natürü yíxema chixri namaã icuáxe ega noxretama tümame̱xẽwa ngẽxmagu, rü ngẽxguma muxü̃ma tümame̱xẽwa ngẽxmagu rü ngẽxgumarüü̃ tá ta chixri namaã itacua̱x. 11 —Rü ngẽxguma tama meã namaã ipecua̱xgu i ngẽma pexme̱xwa ngẽxmaxü̃ i ñoma i naãne i chixexü̃wa, ¿rü texé tá pexme̱xgu tanaxü i ngẽma aixcüma mexü̃ i Tupanaãrü ixĩxü̃? 12 —Rü ngẽxguma tama meã namaã ipecua̱xgu i ngẽma Tupana pexna ãxü̃ i ñoma i naãnewa, ¿rü ñuxãcü tá pexna nanaxã i pechica i daxũguxü̃ i naãnewa? 13 —Taxucürüwama i wüxi i duü̃xü̃ rü nataxrearü coriã̱x. Erü wüxi i norü corichi rü tá naxai, rü ngẽma to rü tá nüxü̃ nangechaü̃. Rü e̱xna wüxica̱x rü tá meã napuracü rü ngẽma to rü tá nüxü̃ naxo. Rü pema rü taxucürüwama Tupanaca̱x pemaxẽ ega perü dĩẽruguxicatama perüxĩnüẽgu —ñanagürü ga Ngechuchu. 14 Natürü ga yema Parichéugü rü poraãcü norü dĩẽruguama narüxĩnüẽ. Rü yemaca̱x Ngechuchuxü̃ nacugüe ga yexguma nüxü̃ naxĩnüẽgu ga guxü̃ma ga yema ore. 15 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Pema nixĩ i duü̃xü̃güpe̱xewa meã pemaxẽnetaxü̃, natürü Tupana pexü̃ nacua̱x na ṯacügu perüxĩnüẽxü̃. Rü woo duü̃xü̃gü pexü̃ nicua̱xüü̃gü naxca̱x i ngẽma pexüxü̃, natürü Tupana rü naãẽwa nangu̱x i ngẽma —ñanagürü ga Ngechuchu. 16 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü: —Noxri nayexma ga Tupanaãrü mugü ga Moĩché duü̃xü̃güxü̃ ngu̱xẽẽxü̃, rü yema ngu̱xẽẽtae ga nuxcümaü̃güxü̃ ga Tupanaãrü orearü uruü̃gü duü̃xü̃güxü̃ namaã ngu̱xẽẽxü̃. Natürü yexguma Cuáü̃ ga baiü̃xẽẽruü̃ ínguxguwena, rü marü duü̃xü̃gümaã nüxü̃ chixuchiga i Tupanaãrü ore i mexü̃ i ñuxãcü ãẽ̱xgacü na yiĩxü̃. Rü ñu̱xma rü guxü̃ma i ngẽma duü̃xü̃gü rü poraãcü nügü naporaexẽẽ na yachocuxü̃ca̱x i ngẽ́ma Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa. 17 —Naxü̃pa na yanguxü̃ i Tupanaãrü mugü rü woo wüxi i mu i íramarexü̃ yixĩgu, rü naguxchaxüchi na iyanaxoxü̃ i ngẽma nüxü̃ yaxuxü̃. Natürü aixcüma narütauxchamaẽ nixĩ na iyanaxoxü̃ i ñoma i naãne rü guxü̃ma i ngẽma daxũwa nüxü̃ idauxü̃. 18 —Ngẽxguma wüxi ya yatü ítáma̱xgu rü naĩ i ngemaã naxãma̱xgu rü Tupanape̱xewa rü pecadu naxü. Rü texé ya yíxema ngĩmaã ãmaxẽ i wüxi i nge i ngĩte ngĩxü̃ íta̱xcü, rü Tupanape̱xewa rü tüma rü ta pecadu taxü. 19 —Nayexma ga wüxi ga yatü ga muãrü dĩẽruã̱xü̃chixü̃ ga guxü̃guma mexẽchixü̃ ga naxchirugu icu̱xü̃. Rü guxü̃ ga ngunexü̃gu rü mexẽchixü̃ ga peta naxü. 20 —Rü nayexma ta ga wüxi ga yatü ga ngearü dĩẽruã́cü ga Dácharugu ãẽ́gacü. Rü narüxoxone, rü guxü̃guma yema dĩẽruã̱xü̃chixü̃pataa̱xwa ñaxtüanewa nayarütooxü̃. 21 —Rü guma Dácharu rü nanangṍxchaü̃ ga yema õnatüchi ga yema yatü ga dĩẽruã̱xü̃chixü̃ãrü mechawa rüyiiixü̃. Rü naxca̱x naxĩ ga airugü, rü nanawearü o̱xriã̱xgü. 22 —Rü wüxi ga ngunexü̃ nayu ga guma ngearü dĩẽruã́cü, rü daxũcü̱̃ã̱x ga Tupanaãrü orearü ngeruü̃gü rü daxũguxü̃ ga naãnewa nanagagü na wüxiwa Abráü̃maã nayexmaxü̃ca̱x. Rü nayu ta ga yema yatü ga dĩẽruã̱xü̃chixü̃, rü inayata̱xgü ga duü̃xü̃gü. 23 —Rü ngẽma nachica i Tupana ṉg̱oxogüxü̃ nagu poxcuxü̃wa naxũ ga yema yatü ga dĩẽruã̱xü̃chixü̃ rü yéma poraãcü ngúxü̃ ninge. Rü daxũ nadau, rü yaxü̃gu Abráü̃xü̃ nadau na Dácharumaã wüxiwa nayexmaxü̃ ga daxũguxü̃ ga naãnewa. 24 —Rü yexguma ga yema yatü ga dĩẽruã̱xü̃chichiréxü̃ rü aita naxü rü ñanagürü: “Pa O̱xi Pa Abráü̃x, ¡cuxü̃́ changechaü̃tümüü̃, rü nuã namu ya Dácharu na dexámaã nügü yawaixpe̱xeme̱xẽãcüma choxü̃ yanawaixpe̱xearü conüã́xü̃ca̱x! Erü poraãcü choxü̃́ nangu̱x i nuã üxüwa”, ñanagürü. 25 —Natürü Abráü̃ rü ñanagürü nüxü̃: “Pa Chaunex, ¡nüxna nacua̱xãchi na taxuü̃ma cuxü̃́ taxuxü̃ ga yexguma cumaü̃xgu! Natürü Dácharu rü poraãcü chixexü̃ nüxü̃ naxüpetü. Rü ngẽmaca̱x i ñu̱xma rü nuã mexü̃wa nangẽxma, rü cuma rü ngẽ́ma poxcuchicawa ngúxü̃ quinge. 26 —Rü ñu̱xũchi nangẽxma i wüxi i taxüchixü̃ i ngatexü̃ i tórü ngãxü̃wa üxü̃. Rü ngẽmaca̱x ega númacü̱̃ã̱x ngẽ́ma ĩxchaü̃gu, rü taxucürüwama ngẽ́ma naxĩ. Rü woo ngẽ́macü̱̃ã̱x núma ĩxchaü̃gu rü taxucürüwama núma naxĩ”, ñanagürü. 27 —Rü yexguma ga yema yatü ga dĩẽruã̱xü̃chichiréxü̃ rü ñanagürü: “Cuxü̃ chaca̱a̱xü̃, Pa O̱xi, Pa Abráü̃x, na chaunatüpatawa cunamuxü̃ca̱x ya Dácharu. 28 —Erü ngẽ́ma nangẽxmagü ya wüxime̱ẽ̱xpü̱x ya chaueneẽgü. Rü chanaxwa̱xe na namaã nüxü̃ na yanaxuxü̃ca̱x na tama nuã ñaã poxcuchica i poraãcü choxü̃́ ínangúxü̃wa naxĩxü̃ca̱x”, ñanagürü. 29 —Natürü ga Abráü̃ rü ñanagürü nüxü̃: “Cueneẽgü nüxü̃́ nangẽxma i Tupanaãrü mugü ga Moĩché ümatüxü̃ rü yema ore ga nuxcümaü̃güxü̃ ga Tupanaãrü orearü uruü̃gü ümatüxü̃. Rü name nixĩ i ngẽma orega na naxĩnüẽxü̃”, ñanagürü. 30 —Rü yexguma ga yema yatü ga dĩẽruã̱xü̃chichiréxü̃ rü Abráü̃xü̃ nangãxü̃, rü ñanagürü: “Ngẽmáãcü, Pa O̱xi, Pa Abráü̃x, natürü ngẽxguma chi wüxi i duü̃xü̃ i yuchiréxü̃ ngẽ́ma ũxgu rü namaã nüxü̃ yanaxuxgu, rü chi nüxü̃ narüxoe i nacüma i chixexü̃”, ñanagürü. 31 —Natürü Abráü̃, rü ñanagürü nüxü̃: “Ngẽxguma tama naga naxĩnüẽgu ga yema ore ga Moĩché ümatüxü̃ rü yema ore ga nuxcümaü̃güxü̃ ga Tupanaãrü orearü uruü̃gü ümatüxü̃, rü woo chi wüxi i marü yuwa írüdaxü̃ i duü̃xü̃ ngẽ́ma ũxgu, rü namaã nüxü̃ yanaxuxgu i ore, rü tãũ chima nüxü̃́ nayaxõgü”, ñanagürü.

Luca 17

1 Rü Ngechuchu rü norü ngúexü̃güxü̃ ñanagürü: —Rü guxü̃gutáma nangẽxma i ṯacü i duü̃xü̃güxü̃ pecaduã̱xẽẽxü̃. Natürü wüxi i ngechaü̃ tá tümaca̱x nixĩ ya yíxema duü̃xẽ ya togüxü̃ pecadugu nguxẽẽ́xẽ. 2 —Rü tümaca̱x rü narümemaẽ nixĩ na tümanaxãwa yangacuchixü̃ ya wüxi ya nuta ya tacü rü ngẽmaãcü taxtüwa tüxü̃ na itáexü̃ naxü̃pa na pecadugu tananguxẽẽxü̃ i wüxi i chorü duü̃xü̃. ¡Rü ngẽmaca̱x name nixĩ i pexuãẽgü i pemax! Rü ngẽxguma wüxi i cueneẽ chixexü̃ cumaã ü̱xgu rü ¡meã naxuxcu̱xẽ! Rü ngẽxguma nüxü̃ naxoxgu i nacüma i chixexü̃ rü ¡nüxü̃́ nüxü̃ nangechaü̃ i ngẽma! 4 —Rü woo 7 e̱xpü̱xcüna chixexü̃ cumaã naxü̱xgu i wüxi i ngunexü̃gu, rü 7 e̱xpü̱xcüna cuxna yacaxgu na nüxü̃́ nüxü̃ cungechaü̃xü̃ca̱x, rü name nixĩ i nüxü̃́ nüxü̃ cungechaü̃ —ñanagürü ga Ngechuchu. 5 Rü norü ngúexü̃gü ga norü orearü uwa namugüxü̃ rü ñanagürügü: —Pa Corix, ¡toxü̃ rüngü̃xẽẽ na yexeraãcü tayaxõgüxü̃ca̱x! —ñanagürügü. 6 Rü yexguma ga Cori ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃ ga norü ngúexü̃gü: —Rü ngẽxguma chi woo naxíraxüchigu i perü õ, rü daa naĩ rü chi pega naxĩnü ega ñapegügu: “¡Cugü nabe̱x i nuã rü taxtüchiügu cugü yato!” ñapegügu, rü chi pega naxĩnü. 7 —Ngẽxguma chi wüxie i petanüwa rü tüxü̃́ nangẽxmagu i wüxi i tümaãrü duü̃xü̃ i tümaãnewa ne ũxü̃ i puracüwa rü e̱xna carneruarü dauwa, rü tama nügüca̱xira naxüwemü. 8 —Natürü norü corixü̃xĩra naxüwemü na nachibüxü̃ca̱x rü naxaxexü̃ca̱x, rü nüma rü yixcama nachibü. 9 —Rü norü cori rü tama moxẽ nüxna naxã na naxüwemüãxü̃ca̱x, erü woetama ngẽma nixĩ i norü puracü i ngẽma norü duü̃xü̃. 10 —Rü ngẽxgumarüü̃ tá pixĩgü i pemax. Erü ngẽxguma ngẽma Tupana pexü̃ üxẽẽxü̃xĩcatama pexü̱xgu, rü penaxwa̱xe i pegü ñaperügügü: “Puracütanüxü̃ i taxuwama mexü̃ tixĩgü, erü ngẽma nawa tüxü̃ namuxü̃xĩcatama nixĩ i tinguxẽẽxü̃”, ñaperügügü —ñanagürü ga Ngechuchu. 11 Rü yexguma namagu yaxũxgu ga Ngechuchu ga Yerucharéü̃wa na naxũxü̃, rü Chamáriaane rü Gariréaane nügümaã íxüyexü̃wa naxüpetü. 12 Rü yexguma wüxi ga ĩãnexãcüwa nanguxgu, rü yexma nape̱xegu nayayi ga 10 ga yatügü ga chaxünemaã iḏaaweexü̃. Rü yaxü̃gu nüxü̃́ nachigü. 13 Rü tagaãcü ñanagürügü nüxü̃: —Pa Ngechuchux, Pa Ngúexẽẽruü̃x, ¡cuxü̃́ tangechaü̃tümüü̃gü! —ñanagürügü. 14 Rü yexguma Ngechuchu nüxü̃ da̱u̱xgu, rü ñanagürü nüxü̃: —¡Yéa paigüxü̃tawa pexĩ, rü nüxü̃ pegü peyawe̱xgü! —ñanagürü. Rü yexguma namagu naxĩyane, rü naxca̱x nitaanetanü ga yema yatügü. 15 Natürü natanüwa rü nayexma ga wüxi ga Ngechuchuca̱x taeguxü̃ ga yexguma marü nügü nada̱u̱xgu ga naxca̱x na yataanexü̃. Rü tagaãcü Tupanaxü̃ nicua̱xüü̃chigü. 16 Rü Ngechuchupe̱xegu nanangücuchi rü moxẽ nüxna naxã. Rü yema yatü rü Chamáriaanecü̱̃ã̱x nixĩ. 17 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü: —¿Taux e̱xna i 10 chire̱x pixĩgüxü̃ na pexca̱x chayataanexẽẽgüxü̃? ¿Ngẽxü̃gü nixĩ i ngẽma togü i 9 i yatügü? 18 —¿Rü ñaã to i nachiü̃ãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃xĩcatama nixĩ itaeguxü̃ na Tupanaxü̃ yacua̱xüü̃xü̃ca̱x? —ñanagürü. 19 Rü yexguma rü guma yatüxü̃ ñanagürü: —¡Inachi rü íĩxũ! Cuxca̱x nitaane, erü cuyaxõ —ñanagürü. 20 Rü Parichéugü rü Ngechuchuna nacagü, rü ñanagürügü: —¿Ñuxgu tá nixĩ na yangucuchixü̃ ya Tupana na ãẽ̱xgacü yiĩxü̃ca̱x i núma? —ñanagürügü. Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Norü nguchiga ya Tupana rü tama wüxi i ṯacü i nüxü̃ idauxü̃rüü̃ nixĩ. 21 —Rü taxuacüma ñaperügügü: “Daa nixĩ”, rü e̱xna “Gua nixĩ”, ñaperügügü. Erü marü petanüwa nangu ya Tupana na ãẽ̱xgacü yiĩxü̃ca̱x —ñanagürü. 22 Rü yexguma norü ngúexü̃güxü̃ ñanagürü: —Rü tá pexca̱x ínangu i ngunexü̃ i nagu poraãcü tá choxü̃ pedaugüchaü̃xü̃ woo wüxi i paxaãchica̱xtama yixĩgu. Natürü tãũtáma choxü̃ pedaugü i ngẽxguma. 23 —Rü duü̃xü̃gü rü tá ñanagürügü pexü̃: “Daa nixĩ ya Cristu”, rü e̱xna, “Gua nixĩ ya Cristu”, ñanagürügü tá. Natürü pemax ¡rü tãũtáma nüxü̃́ peyaxõgü, rü tãũtáma nawe perüxĩ! 24 —Rü ngẽxguma íchanguxgu i choma i Tupana Nane na duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃, rü wüxi i ãẽmacü i guxü̃ãneguma baxixü̃rüü̃ tá chixĩ. 25 —Natürü noxri rü tá poraãcü ngúxü̃ chinge, rü ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü i ñu̱xma maxẽxü̃ rü tá choxü̃ naxoe. 26 —Rü yexgumarüü̃ ga duü̃xü̃gü na chixri maxẽxü̃ ga yexguma Noẽ́ maü̃xgu, rü ngẽxgumarüü̃ tá ta chixri namaxẽ i duü̃xü̃gü i ngẽxguma íchanguxgu i choma i Tupana Nane na duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃. 27 —Rü ga duü̃xü̃gü ga yexguma rü nachibüe, rü naxaxegü, rü nixãma̱xgü, rü nixütexacügü ñu̱xmata nawa nangu ga yema ngunexü̃ ga Noẽ́ naweü̃gu nagu ixüexü̃. Rü ínangu ga mucü ga taxüchicü, rü guxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü rü nayue. 28 —Rü yexgumarüü̃ ta nangupetü ga yexguma nuxcümaü̃cü ga Lox maü̃xgu. Rü duü̃xü̃gü rü nachibüe, rü naxaxegü, rü norü yemaxü̃ca̱x nataxegü, rü namaã nataxegü, rü nixüanegü rü nitoegü, rü nixüpatagü. 29 —Natürü yexguma Lox ixũxgu nawa ga guma ĩãne ga Chodoma, rü daxũwa narüyi ga üxü ga naxĩchine, rü nanadai ga guxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü. 30 —Rü ngẽxgumarüü̃ tá ta nangupetü i ngẽxguma íchanguxgu i choma i Tupana Nane na duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃. 31 Rü ngẽma ngunexü̃gu rü texé tama tümapataarü aixepewa ngẽxmagu, rü tama name i tümapatagu tayangaxi na tümaãrü ngẽmaxü̃gü tayatoxü̃ca̱x. Rü texé ya tümaãnewa ngẽxmaxẽ, rü tama name i tümapataca̱x tataegu na ṯacü ngẽ́ma tayayaxuxü̃ca̱x. 32 —Rü nüxna pecua̱xãchie ga ñuxãcü ngĩxü̃ na naxüpetüxü̃ ga Lox nama̱x ga na nayuxü̃, ga yexguma ngĩgüweama nada̱u̱xgu. 33 —Erü yíxema tügü maxẽchaxẽẽchaü̃xẽ rü tá itayarütaxu, natürü yíxema chauxca̱x yuxe rü aixcüma tá tüxü̃́ nangẽxma i maxü̃ i taguma gúxü̃. 34 —Rü pemaã nüxü̃ chixu rü ngẽma chütaxü̃gu rü wüxi i ngürücarewa tá nangẽxmagü i taxre i duü̃xü̃gü. Rü wüxi tá niga, rü ngẽma to rü tá ngẽ́ma nata̱x. 35 —Rü taxre i ngexü̃gü tá nügümaã ínacaegü. Rü wüxi tá niga rü ngẽma to rü tá ngẽ́ma nata̱x. 36 —Rü taxre i yatügü rü wüxi i naãnewa tá nangẽxmagü. Rü wüxi tá niga rü ngẽma to rü tá ngẽ́ma nata̱x —ñanagürü ga Ngechuchu. 37 Rü yemaxü̃ naxĩnüẽgu ga norü ngúexü̃gü, rü Ngechuchuna nacagü, rü ñanagürügü: —Pa Corix, ¿ngextá tá nixĩ i nangupetüxü̃ i ngẽma nüxü̃ quixuxü̃? —ñanagürügü. Rü nüma ga Ngechuchu rü nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Duü̃xü̃gü rü tá chauxca̱x nangutaque̱xegü ñoma ẽxchagü nawemüca̱x ngutaque̱xexü̃rüü̃ —ñanagürü.

Luca 18

1 Rü Ngechuchu rü wüxi ga to ga cua̱xruü̃xü̃ namaã nixu na yemawa nangúexẽẽãxü̃ca̱x na ñuxãcü nanaxwa̱xexü̃ na taguma nüxü̃ nachaueãcüma guxü̃guma nayumüxẽgüxü̃. 2 Rü ñanagürü nüxü̃ ga norü ngúexü̃gü: —Wüxi ga ĩãnewa nayexma ga wüxi ga ãẽ̱xgacü ga tama Tupanaxü̃ ngechaü̃xü̃ rü taxúexü̃ma cuáxchaü̃xü̃. 3 —Rü guma ĩãnewatama iyexma ga wüxi ga nge ga yutecü. Rü guxü̃guma yema ãẽ̱xgacüxü̃tawa ixũẽcha na ngĩxü̃ nangü̃xẽẽxü̃ca̱x, rü na ngĩrü uwanüna ngĩxü̃ ínapoxü̃xü̃ca̱x. 4 —Rü muẽ̱xpü̱xcüna yéma ixũũxü̃, natürü yema ãẽ̱xgacü rü tama ngĩxü̃ narüngü̃xẽẽchaü̃. Natürü düxwa nagu narüxĩnü ga yema ãẽ̱xgacü rü naãẽwa ñanagürü: “Choma rü tama Tupanaxü̃ changechaü̃, rü taxúexü̃ma chacuáxchaü̃. 5 —Natürü ngẽma choxü̃ na nachixeweechaxü̃ca̱x i ñaã nge, rü noxtacüma tá ngĩxü̃ charüngü̃xẽẽ na tama yeü̃cürü choxü̃ nachixeweechaxü̃ca̱x”, ñanagürü. 6 Rü Cori ga Ngechuchu rü ñanagürü: —Yema nixĩ ga norü ore ga yema ãẽ̱xgacü ga chixexü̃. 7 —¿Taux e̱xna i Tupana rü paxa tüxü̃ nangü̃xẽẽxü̃ ya yíxema duü̃xẽ ya tüxü̃ yadexechixe i ngẽxguma chütacü rü ngunecü rü norü ngü̃xẽẽca̱x nüxna tacaxgu i tümaãrü yumüxẽwa? 8 —Rü pemaã nüxü̃ chixu rü Tupana rü paxatáma tüxü̃ narüngü̃xẽẽ. Natürü ngẽxguma wenaxãrü núma chaxũxgu i choma i Tupana Nane na duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃, ¿rü ñuxre i duü̃xü̃gü i aixcüma yaxõgüxü̃xü̃ tá ichayangau i ñoma i naãnewa? —ñanagürü ga Ngechuchu. 9 Rü Ngechuchu rü to ga ore ga cua̱xruü̃xü̃ nixu naxca̱x ga ñuxre ga duü̃xü̃gü ga nügü icua̱xüü̃güxü̃ rü tama togüxü̃ cuáxchaü̃güxü̃. 10 Rü ñanagürü: —Taxre ga yatü rü tupauca ga taxü̃newa nayayumüxẽgü. Rü wüxi rü Parichéu nixĩ, rü yema to rü wüxi ga yatü ga Dumaãrü ãẽ̱xgacüca̱x dĩẽru ngĩxü̃ dexü̃ nixĩ. 11 —Rü yema Parichéu rü yexma nachi, rü ñaããcü nayumüxẽ: “Pa Tupanax, moxẽ cuxna chaxã erü tama togü i duü̃xü̃gürüü̃ chixĩ. Rü tama togürüü̃ changĩ́ta̱x, rü tama ngẽmarüü̃ taxü̃ i chixexü̃ chaxü rü e̱xna wüxi i nge i ãtecümaã ichape. Rü bai i ñaã yatü i Dumaãrü ãẽ̱xgacüca̱x dĩẽru ngĩxü̃ dexü̃rüü̃ chixĩ. 12 —Choma rü guxcü ya yüxügu rü taxree̱xpü̱xcüna chaxaure rü tama chachibü na cugu charüxĩnüxü̃ca̱x. Rü chorü dĩẽruwa rü guxü̃guma meã cuxna chanaxã i ngẽma cuxna üxü̃”, ñanagürü. 13 —Natürü ga guma yatü ga Dumaãrü ãẽ̱xgacüca̱x dĩẽru ngĩxü̃ decü, rü yaxü̃gu narüxã̱ũ̱x. Rü namuü̃ ga daxũ na nadawenüxü̃, rü yema norü ngechaü̃maã nügüremügu nayayauxãchi, rü ñanagürü: “Pa Tupanax, ¡Cuxü̃́ changechaü̃tümüü̃! Erü wüxi i pecaduã́xü̃ chixĩ”, ñanagürü ga guma yatü. 14 —Rü ngẽmaca̱x pemaã nüxü̃ chixu rü guma yatü ga Dumaãrü ãẽ̱xgacüca̱x dĩẽru ngĩxü̃ decü rü yexguma napataca̱x nataegugu rü Tupanape̱xewa rü mecü nixĩ. Natürü yema Parichéu rü Tupana rü tama namaã nataãẽ. Erü texé ya tügü írütaxe rü Tupana tá tüxü̃ naxãnexẽẽ. Natürü texé ya tügü írüxíraxe rü Tupana rü tá tüxü̃ nicua̱xüü̃ —ñanagürü ga Ngechuchu. 15 Rü yéma Ngechuchuxü̃tawa tüxü̃ tagagü ta ga buã̱xgü na tüxü̃ yangõgüchigüxü̃ca̱x. Natürü yexguma norü ngúexü̃gü yemaxü̃ dauxgügu rü tüxü̃ ningagü ga guxema tümaxãcüegü Ngechuchuxü̃tawa tüxü̃ gagüxe. 16 Natürü Ngechuchu rü nügüxü̃tawa tümaca̱x naca ga guxema buã̱xta rü ñanagürü norü ngúexü̃güxü̃: —Chanaxwa̱xe i chauxü̃tawa naxĩ i buxü̃gü. ¡Rü tãxṹ i nüxna penachu̱xuxü̃! Erü Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa rü tümaca̱x nixĩ ya yíxema ñaã buxü̃gürüü̃ ixĩgüxe. 17 —Aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü texé ya tama wüxi i buxü̃rüü̃ Tupanaxü̃ yaxúxe na tümaãrü ãẽ̱xgacü na yiĩxü̃ca̱x, rü tagutáma nagu taxücu i Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa —ñanagürü ga Ngechuchu. 18 Rü wüxi ga yema Yudíugüarü ãẽ̱xgacü rü Ngechuchuna naca rü ñanagürü: —Pa Ngúexẽẽruü̃ ya Mecüx, ¿ṯacü tá chaxüxü̃ na chanayaxuxü̃ca̱x i maxü̃ i taguma gúxü̃? —ñanagürü. 19 Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —¿Tü̱xcüü̃ “Mecü” ñacurügü choxü̃? Erü Tupanaxĩcatama nixĩ ya mecü ixĩcü, rü nataxuma i to i mecü ixĩxü̃. 20 —Cuma nüxü̃ cucua̱x i Tupanaãrü mugü i ñaxü̃: “¡Tãũtáma naĩ i ngemaã icupe, rü tãũtáma cumáẽta, rü tãũtáma cungĩ́ta̱a̱x, rü tãũtáma doraxü̃ quixu i togüchiga, rü tümaga naxĩnü ya cunatü rü cue!” ñaxü̃. 21 Rü yexguma ga guma yatü rü ñanagürü Ngechuchuxü̃: —Woetama chorü bucüma meãma chayanguxẽẽ i guxü̃ma i ngẽma mugü i nüxü̃ quixuxü̃ —ñanagürü. 22 Rü yemaxü̃ naxĩnügu ga Ngechuchu rü ñanagürü: —Wüxixicatama cuxü̃́ nataxu, rü ngẽma nixĩ na namaã cutaxexü̃ i guxü̃ma i curü ngẽmaxü̃gü rü togü i ngearü ngẽmaxü̃ã̱xgüxü̃na na cunaxãxü̃ i curü natanü, rü ngẽxguma rü tá cuxü̃́ nangẽxma i cuchica i daxũguxü̃ i naãnewa. Rü ñu̱xũchi marü name i chowe curüxũ —ñanagürü. 23 Natürü yemaxü̃ naxĩnügu ga guma yatü rü poraãcü inayarümaãchi, yerü namuãrü dĩẽruã̱xü̃chi. 24 Rü yexguma Ngechuchu nüxü̃ da̱u̱xgu ga ñuxãcü na nangechaü̃xü̃, rü ñanagürü nüxü̃ ga norü ngúexü̃gü: —Naguxchaxüchi tá nixĩ na Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa na yachocuxü̃ i ngẽma dĩẽruã̱xü̃chigüxü̃. 25 —Rü dücax, wüxi i cameyu rü taxucürüwama wüxi ya ucumaxẽtüwa naxüpetü. Rü ngẽxgumarüü̃ ta nixĩ i wüxi i duü̃xü̃ i dĩẽruã̱xü̃chixü̃ rü taxucürüwama Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa nixücu [ega norü dĩẽruguama naxĩnügu rü tama yaxõõgu —ñanagürü.] 26 Rü yexguma yemaxü̃ naxĩnüẽgu ga duü̃xü̃gü rü ñanagürügü: —¿E̱xna texé tá ya nayaxúxe i maxü̃ i taguma gúxü̃? —ñanagürügü. 27 Rü Ngechuchu ñanagürü nüxü̃: —Duü̃xü̃gü rü taxuacüma nügü namaxẽẽ, natürü Tupanaãxü̃́ rü natauxcha na namaxẽxẽẽãxü̃ —ñanagürü. 28 Rü Pedru ñanagürü Ngechuchuxü̃: —Pa Corix, toma rü yéma tanawogü ga guxü̃ma ga torü yemaxü̃gü na cuwe tarüxĩxü̃ca̱x —ñanagürü. 29 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃ ga norü ngúexü̃gü: —Aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü texé ya Tupanaca̱x tümapatana, rü e̱xna tümanatüna, rü e̱xna tümaẽna, rü e̱xna tümaẽneẽgüna, rü e̱xna tümaẽya̱xgüna, rü e̱xna tümama̱xna, rü e̱xna tümaxãcügüna ngẽ́ma ixũxẽ na Tupanaãxü̃́ tapuracüxü̃ca̱x, rü ñoma i naãnewa tátama poraãcü tanayaxu i tümaãrü natanü. Rü daxũguxü̃ i naãnewa rü tá ta tanayaxu i maxü̃ i taguma gúxü̃ —ñanagürü. 31 Rü Ngechuchu rü noxrüwama naxca̱x naca ga norü ngúexü̃gü, rü ñanagürü nüxü̃: —Ñu̱xma rü Yerucharéü̃wa tá taxĩ na ngẽ́ma yanguxü̃ca̱x i guxü̃ma ga yema ore ga nuxcümaü̃güxü̃ ga Tupanaãrü orearü uruü̃gü ümatüxü̃ ga chauchiga. 32 —Rü Yerucharéü̃cü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü rü tá to i nachiü̃ãnecü̱̃ã̱xna choxü̃ namugü. Rü ngẽma duü̃xü̃gü rü tá chaugu nidauxcüraü̃gü, rü tá chomaã naguxchigagü, rü tá chauchiwewa nacuaixgüe. 33 —Rü tá choxü̃ nac̱uaixgü, rü yixcüra rü tá choxü̃ nima̱xgü. Natürü tomaẽ̱xpü̱x i ngunexü̃guwena rü tá wenaxãrü chamaxü̃ —ñanagürü. 34 Natürü yema norü ngúexü̃gü rü tama nüxü̃ nacua̱xgüéga ga na ṯacüchiga yiĩxü̃ ga yema ore ga namaã nüxü̃ yaxuxü̃. Yerü poraãcü nüxü̃́ naguxcha ga aixcüma nüxü̃ na nacua̱xgüxü̃ca̱x. 35 Rü yexguma Ngechuchu ĩãne ga Yericúwa nguxchaü̃gu, rü yéma namacüwawa narüto ga wüxi ga yatü ga ngexetücü ga dĩẽruca̱x yéma iwémécü. 36 Rü yexguma guma ngexetücü nüxü̃ ĩnügu ga muxü̃ma ga duü̃xü̃gü na yéma chopetüxü̃, rü duü̃xü̃güna naca ga ṯacü na ngupetüxü̃. 37 Rü nanangãxü̃gü, rü ñanagürügü: —Ngechuchu ya Nacharétucü̱̃ã̱x nuã naxüpetü —ñanagürügü. 38 Rü yexguma ga guma ngexetücü rü tagaãcü ñanagürü: —Pa Ngechuchux, Pa Dabítanüxü̃x, ¡cuxü̃́ changechaü̃tümüü̃! —ñanagürü. 39 Rü yema duü̃xü̃gü ga Ngechuchupe̱xegu ĩxü̃, rü nanangagü ga na iyanangeáxü̃ca̱x. Natürü guma ngexetücü rü yexeraãcü tagaãcü ñanagürü: —Pa Dabítanüxü̃x, ¡cuxü̃́ changechaü̃tümüü̃! —ñanagürüama. 40 Rü yexma nayachiãchi ga Ngechuchu, rü duü̃xü̃güxü̃ namu na naxü̃tawa nagagüãxü̃ca̱x. Rü yexguma marü naxü̃tawa nanguxgu, rü guma ngexetücüna naca ga Ngechuchu, rü ñanagürü: 41 —¿Ṯacü i cunaxwa̱xexü̃ na cumaã chanaxüxü̃? —ñanagürü. Rü guma ngexetücü nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Pa Corix, chanaxwa̱xe na choxü̃ quidauchixẽẽxü̃ —ñanagürü. 42 Rü Ngechuchu ñanagürü nüxü̃ —¡Idauchi! Rü marü cuxca̱x nitaane erü cuyaxõ —ñanagürü. 43 Rü yexgumatama nidauchi ga guma ngexetücü, rü Ngechuchuwe narüxũ, rü Tupanaxü̃ nicua̱xüü̃chigü. Rü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga nüxü̃ daugüxü̃ ga yema ngupetüxü̃ rü Tupanaxü̃ nicua̱xüü̃gü ta.

Luca 19

1 Rü Yericúwa nangu ga Ngechuchu, rü guma ĩãnegu naxücu na nawa naxüpetüxü̃ca̱x. 2 Rü yéma nayexma ga wüxi ga yatü ga dĩẽruã̱xü̃chixü̃ ga Zaquéugu ãẽ́gaxü̃. Rü nüma nixĩ ga naẽru ga yema yatügü ga Dumaãrü ãẽ̱xgacüca̱x dĩẽru ngĩxü̃ ideetanüxü̃. 3 Rü yema Zaquéu rü poraãcü nüxü̃́ nangúchaü̃ ga Ngechuchuxü̃ na nadauxü̃ na nüxü̃ nacuáxü̃ca̱x. Natürü taxuacüma nüxü̃ nadau, yerü namuxũchi ga duü̃xü̃gü, rü ñu̱xũchi nanuxchanexü̃chi ga nümax. 4 Rü yemaca̱x Ngechuchupe̱xegu nayangu, rü namacüwawa wüxi ga naĩgu naxĩnagü na Ngechuchuxü̃ nadauxü̃ca̱x ga yexguma yéma naxüpetügu. 5 Rü yexguma yéma naxüpetügu ga Ngechuchu, rü daxũ nadau natüü̃wa ga guma naĩ. Rü ñanagürü nüxü̃: —Pa Zaquéux, ¡paxa írüxĩ i ngẽ́ma! Erü cupatawa tá changu i ñu̱xma —ñanagürü. 6 Rü paxa ínarüxĩ ga Zaquéu, rü taãẽãcüma Ngechuchuxü̃ nayaxu. 7 Rü yexguma yemaxü̃ nadaugügu ga duü̃xü̃gü, rü guxü̃ma inanaxügüe ga Ngechuchuchiga na yadexagüxü̃. Rü ñanagürügü: —¿Ñuxãcü i nüma rü wüxi i duü̃xü̃ i pecaduã́xü̃patawa nangu? —ñanagürügü. 8 Rü yexguma ga Zaquéu rü inachi rü ñanagürü Ngechuchuxü̃: —Dücax, Pa Corix, choma rü ngearü dĩẽruã̱xgüxü̃na tá chanaxã i ngãxü̃gu i guxü̃ma i chorü ngẽmaxü̃gü. Rü ngẽxguma chi texé tüxü̃ chawomüxẽẽãcüma tüxü̃́ changĩ̱xgu, rü ãgümücüe̱xpü̱xcüna tá tüxü̃́ ngĩxü̃ chataeguxẽẽ i ngẽma tümaãrü dĩẽru —ñanagürü. 9 Rü Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Rü ñoma i ngunexü̃gu cupatawa nangu i maxü̃ i taguma gúxü̃, erü cuma rü ta rü Abráü̃rüü̃ cuyaxõ. 10 —Rü choma i Tupana Nane na duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃, rü ñoma i naãnewa chaxũ na naxca̱x chayadauxü̃ca̱x i ngẽma duü̃xü̃gü i iyarütauxexü̃ na chanamaxẽxẽẽxü̃ca̱x —ñanagürü. 11 Rü yoxni yema Ngechuchuarü ore inaxĩnüẽyane ga duü̃xü̃gü, rü Ngechuchu rü wüxi ga to ga ore ga cua̱xruü̃xü̃ namaã nixu, yerü marü Yerucharéü̃xü̃ ningaica, rü duü̃xü̃gü nagu rüxĩnüẽgu rü paxa tá ínangu ga Tupana na norü ãẽ̱xgacü yiĩxü̃ca̱x. 12 Rü yexguma ga Ngechuchu rü nügüchiga nidexa rü ñanagürü nüxü̃: —Nayexma ga wüxi ga yatü ga taxü̃ ga cori ixĩcü ga nayaxucü ga ore na nachiü̃ãneãrü ãẽ̱xgacüxü̃tawa naxũxü̃ca̱x ga yaxü̃wa na yema ãẽ̱xgacü nüxü̃ unetaxü̃ca̱x na guma nawa ne naxũxü̃ne ga ĩãneãrü ãẽ̱xgacü yiĩxü̃ca̱x. 13 —Rü yexguma tauta inaxũãchigu, rü naxca̱x nangema ga 10 ga norü duü̃xü̃gü. Rü wüxichigüna ngĩxü̃ naxã ga wüxitachinü ga tatanücü ga dĩẽru. Rü ñanagürü nüxü̃: “¡Ngĩmaã pepuracüe rü ngĩxü̃ pimuxẽẽ i ñaã dĩẽru ñu̱xmatáta chataegu!” ñanagürü. 14 —Natürü yema ĩãnecü̱̃ã̱x ga duü̃xü̃gü rü naxchi naxaie ga guma cori. Rü yemaca̱x nawenaãma nayamugü ga ñuxre ga orearü ngeruü̃gü na nachiü̃ãneãrü ãẽ̱xgacümaã nüxü̃ yanaxugüxü̃ca̱x na tama nanaxwa̱xegüxü̃ na norü ãẽ̱xgacüxü̃ na yiĩxü̃ca̱x ga guma cori. 15 —Natürü nachiü̃ãneãrü ãẽ̱xgacü rü nayangucuchixẽẽãma ga guma cori. Rü ñu̱xũchi ga guma cori rü norü ĩãneca̱x nataegu na yéma ãẽ̱xgacü na yiĩxü̃ca̱x. Rü yexguma ínanguxgu rü naxca̱x nangema ga yema 10 ga norü duü̃xü̃gü ga dĩẽru nüxna ngĩxü̃ naxãxü̃, yerü nüxü̃ nacuáxchaü̃ ga ñuxrechigü ngĩxü̃ na yamuxẽẽxü̃ ga norü dĩẽru ga wüxichigü ga yema norü duü̃xü̃gü. 16 —Rü yema nüxĩra dĩẽru nüxna ngĩxü̃ naxãxü̃ rü norü corixü̃tawa nangu, rü ñanagürü: “Pa Corix, curü dĩẽru rü 10 e̱xpü̱xcüna ngĩxü̃ chimuxẽẽ”, ñanagürü. 17 —Rü guma Cori ga yexwaca ãẽ̱xgacüxü̃ ingucuchicü rü nanangãxü̃, rü ñanagürü: “Wüxi i mexü̃ i chorü duü̃xü̃ quixĩ. Maneca meãma namaã cupuracü i ngẽma íraxü̃ i dĩẽru i cuxna chaxãxü̃. Rü ñu̱xma rü 10 ya ĩãnegüarü ãẽ̱xgacüxü̃ tá cuxü̃ chixĩxẽẽ”, ñanagürü. 18 —Rü yéma nangu ga to ga norü duü̃xü̃, rü ñanagürü: “Pa Corix, curü dĩẽru rü wüxime̱ẽ̱xpü̱xcüna ngĩxü̃ chimuxẽẽ”, ñanagürü. 19 —Rü norü cori nanangãxü̃ rü ñanagürü nüxü̃: “Cuma rü wüxime̱ẽ̱xpü̱x ya ĩãnegüarü ãẽ̱xgacüxü̃ tá cuxü̃ chixĩxẽẽ”, ñanagürü. 20 —Rü yéma nangu ga to ga norü duü̃xü̃ rü ñanagürü nüxü̃: “Pa Corix, ñaã iyixĩ i curü dĩẽru. Rü wüxi ya dechugu ngĩxü̃ chanuque, rü ngẽmaãcü ngĩmaã changuxü̃. 21 —Yerü cuxca̱x chamuü̃, erü wüxi i yatü i aüxü̃ quixĩ. Rü cunayauxtanü i ngẽma tama cuxrü ixĩxü̃, rü cunayaxu i nanetüarü o i ngextá tama cuma ícutoexü̃wa”. 22 —Rü yexguma ga guma ãẽ̱xgacü rü ñanagürü nüxü̃: “Wüxi i chorü duü̃xü̃ i chixexü̃ quixĩ i cumax. Rü curü oretama nixĩ i cuxü̃ ixuxü̃ na cuchixexü̃. Marü nüxü̃ cucua̱xchire̱x ga na chaxaüxü̃, rü chanayautanüxü̃ i ngẽma tama choxrü ixĩxü̃, rü chanayaxuxü̃ i nanetüarü o i tama choma ichatoxü̃. 23 —¿Natürü tü̱xcüü̃ tama bancugu choxü̃́ ngĩmaã cunguxü̃ i chorü dĩẽru na ngẽ́ma choxü̃́ ngĩxü̃ yamuxẽẽgüxü̃ca̱x, rü ngẽmaãcü mucü ngĩxü̃ na chayaxuxü̃ca̱x i ngẽxguma íchanguxgu?” ñanagürü. 24 —Rü yexguma ga ãẽ̱xgacü rü yema yexmagüxü̃maã nüxü̃ nixu, rü ñanagürü: “¡Nüxna ngĩxü̃ peyaxu i ngẽma dĩẽru, rü ngẽma 10 i dĩẽru nüxü̃́ ngẽxmaxü̃na ngĩxü̃ pexã!” ñanagürü. 25 —Rü nümagü rü nanangãxü̃gü, rü ñanagürügü: “Natürü, Pa Corix, nüma rü marü nüxü̃́ ingẽxma i 10 i dĩẽru”, ñanagürügü. 26 —Rü guma ãẽ̱xgacü nanangãxü̃, rü ñanagürü: “Pemaã nüxü̃ chixu rü texé ya chauga ĩnüxẽ rü yexera tá tüxna chanaxã. Natürü texé ya tama chauga ĩnüxẽ rü tá tüxna chanayaxu i woo ngẽma íraxü̃ i tüxü̃́ ngẽxmaxü̃. 27 —Rü yema chorü uwanügü ga tama naxwa̱xegüxü̃ ga norü ãẽ̱xgacüxü̃ na chiĩxü̃, ¡rü nuã penagagü, rü nuã chope̱xegu peyaḏai!” ñanagürü. 28 Rü yema ore ga cua̱xruü̃xü̃ yaxuxguwena ga Ngechuchu, rü inixũchigü ga Yerucharéü̃wa na naxũxü̃. 29 Rü yexguma marü nawa nangugüchaü̃gu ga guma ĩãnegü ga Bechagué rü Betániã ga Oríbunecüarü Ma̱xpǘneãrü ngaicamana yexmagüne, rü Ngechuchu nanamu ga taxre ga norü ngúexü̃gü. 30 Rü ñanagürü nüxü̃: —¡Gua ĩãnexãcüwa pexĩ! Rü ngẽxma tá nüxü̃ peyangau i wüxi i cowaru i ngexwaca yaxü̃ i ngẽxma ngaxü̃xü̃ i taguma texé natagu aunagüxü̃. ¡Rü peyawẽxü̃, rü nuã penaga! 31 —Rü ngẽxguma texé pexna c̱axgu na ṯacüca̱x peyawẽxü̃xü̃ i ngẽma cowaru, ¡rü tümamaã nüxü̃ pixu rü ñapegügü: “Torü Cori nanaxwa̱xe”, ñapegügü tüxü̃! 32 Rü yéma naxĩ ga yema taxre ga norü ngúexü̃gü. Rü yexma nüxü̃ nayangau ga yema cowaru ga Ngechuchu namaã nüxü̃ ixuxü̃rüü̃. 33 Rü yexguma yawẽxü̃güãgu ga yema cowaru, rü norü yoragü rü yema ngúexü̃güna nacagüe, rü ñanagürügü: —¿Tü̱xcüü̃ peyawẽxü̃ i ngẽma cowaru? —ñanagürügü. 34 Rü nümagü nanangãxü̃gü, rü ñanagürügü: —Torü Cori nanaxwa̱xe —ñanagürügü. 35 Rü Ngechuchuxü̃tawa nanagagü ga yema cowaru. Rü yema norü ngúexü̃gü rü norü gáuxü̃chirumaã nanatütagü. Rü ñu̱xũchi Ngechuchuxü̃ natagu naxaunagüxẽẽgü. 36 Rü duü̃xü̃gü rü Ngechuchupe̱xewa norü gáuxü̃chirumaã nayac̱ẖamagü ga nama. 37 Rü yexguma inaxügüãgu na ínaxĩgüxü̃ nawa ga yema nama ga Oríbunecüarü Ma̱xpǘnewa yarüdaexü̃, rü guxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü ga yaxõgüxü̃ ga nawe rüxĩxü̃ rü inanaxügü ga taãẽãcüma aita na naxüexü̃ rü tagaãcü Tupanaxü̃ na yacua̱xüü̃güxü̃ naxca̱x ga guxü̃ma ga yema cua̱xruü̃gü ga taxü̃ ga nüxü̃ nadaugüxü̃ ga Tupanaãrü poramaã naxüxü̃ ga Ngechuchu. 38 Rü ñanagürügü: —Namexẽchi ya daa tórü ãẽ̱xgacü ya Tupana núma namucü. ¡Rü petaãẽgü, Pa Daxũcü̱̃ã̱x. Rü nüxü̃ picua̱xüü̃gü ya Tupana! —ñanagürügü. 39 Rü yéma duü̃xü̃gütanüwa nayexmagü ga ñuxre ga Parichéugü. Rü ñanagürügü Ngechuchuxü̃: —Pa Ngúexẽẽruü̃x, ¡Yangagü i ngẽma cuwe rüxĩxü̃ i duü̃xü̃gü na yanachianegüxü̃ca̱x! —ñanagürügü. 40 Natürü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —Pemaã nüxü̃ chixu rü ngẽxguma chi iyanangea̱xgügu i ñaã duü̃xü̃gü, rü daa nutagü ya namacüwawa ngẽxmagücü rü chi nüxĩ aita naxüe —ñanagürü. 41 Rü yexguma Yerucharéü̃ãrü ngaicamana nanguxgu ga Ngechuchu, rü guma ĩãnecü̱̃ã̱x ga duü̃xü̃güca̱x naxaxu. 42 Rü ñanagürü: —Pa Yerucharéü̃cü̱̃ã̱xgü, chierü ñoma i ngunexü̃gu nüxü̃ pecua̱xgu na texé aixcüma taãẽ pexna ãxü̃. Natürü ngẽma rü pexchawa inicu̱x i ñu̱xma, rü taxuacüma nüxü̃ pecua̱x. 43 —Rü tá guxchaxü̃gü pexü̃ naxüpetü. Rü perü uwanügü tá nanaxü i norü poxü̃chica i norü guxü̃cüwawa ya perü ĩãne. Rü norü churaragü tá pexü̃ ínachoeguãchi, rü guxü̃cüwawa tá pexca̱x ne naxĩ. 44 —Rü tá nagu napogüe ya perü ĩãne, rü tá pexü̃ nadai. Rü taxucütáma ya nuta ngextá nügüxétü nanugüxüra i perü ĩãneãrü poeguxü̃tapüwa. Rü ngẽmaãcü tá pexü̃ naxüpetü, yerü tama nüxü̃ pecua̱xgüchaü̃ ga yexguma Tupana petanügu naxũãnegu —ñanagürü. 45 Rü Ngechuchu rü tupauca ga taxü̃newa nangu rü yexma naxücu. Rü inanaxügü na ínawoxü̃ãxü̃ ga yema duü̃xü̃gü ga tupauca ga taxü̃newa taxegüxü̃. 46 Rü Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa rü ñanagürü: “Chopata rü yumüxẽpataü̃ nixĩ”. Natürü pema rü ngĩ́ta̱a̱xgüxü̃pataü̃ peyaxĩxẽẽ —ñanagürü. 47 Rü guxü̃ ga ngunexü̃gu rü tupauca ga taxü̃newa nayangu̱xẽẽtae ga Ngechuchu. Natürü ga paigüarü ãẽ̱xgacügü, rü ngúexẽẽruü̃gü ga Moĩchéarü mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃, rü Yerucharéü̃ãrü ãẽ̱xgacügü, rü naxca̱x nadaugü ga ñuxãcü tá na yama̱xgüãxü̃ca̱x. 48 Natürü taxucürüwa ṯacü namaã naxügü, yerü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü namaã nataãẽgü, rü meã inarüxĩnüẽ ga norü ore.

Luca 20

1 Wüxi ga ngunexü̃ ga Ngechuchu rü tupauca ga taxü̃newa nayexma. Rü nanangúexẽẽ ga duü̃xü̃gü, rü namaã nüxü̃ nixu ga Tupanaãrü ore. Rü yexguma íyadexayane rü yéma nangugü ga paigüarü ãẽ̱xgacügü, rü ngúexẽẽruü̃gü ga Moĩchéarü mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃, rü Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü ga yaguã̱xgü. 2 Rü ñanagürügü nüxü̃: —¿Texéarü mugagu nixĩ i cunaxüxü̃ i ngẽma núma cuxüxü̃? ¿Rü texé cuxü̃ tamu na cunaxüxü̃ca̱x i ngẽma? —ñanagürügü. 3 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Choma rü tá ta pexna chaca, rü chanaxwa̱xe i choxü̃ pengãxü̃gü. 4 —¿Rü texé tanamu ga Cuáü̃ na duü̃xü̃güxü̃ ínabaiü̃xẽẽxü̃ca̱x? ¿Pexca̱x rü Tupana yiĩxü̃ ga namucü rü e̱xna duü̃xü̃gümare? —ñanagürü. 5 Rü yexguma ga Parichéugü rü inanaxügüe ga nügümaã na yaporagatanücüüxü̃. Rü nügümaãtama ñanagürügü: —¿Ñuxũ ñagügüxü̃ tá? Erü ngẽxguma chi: “Tupana núma nanamu”, ñagügu, rü nüma rü chi ñanagürü tüxü̃: “¿Rü tü̱xcüü̃ ga tama nüxü̃́ peyaxõgüxü̃?” ñanagürü chi tüxü̃. 6 —Rü ngẽxguma chi ñagügu: “Yatügümare nuã nanamu”, ñagügu, rü guxü̃ i duü̃xü̃gü chi nutamaã tüxü̃ ínamuxũchigü, rü tüxü̃ chi nadai. Erü nümagü i duü̃xü̃gü rü nagu narüxĩnüẽ na Tupana yiĩxü̃ ga Cuáü̃xü̃ mucü. 7 Rü Ngechuchuxü̃ nangãxü̃gü rü ñanagürügü: —Tama nüxü̃ tacua̱x ga texé núma na namuxü̃ ga Cuáü̃ ga baiü̃xẽẽruü̃ —ñanagürügü. 8 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Choma rü ta tãũtáma pemaã nüxü̃ chixu na texé choxü̃ muxü̃ na chanaxüxü̃ca̱x i ngẽma choxna naxca̱x pec̱axü̃ —ñanagürü. 9 Rü inanaxügü ga Ngechuchu ga duü̃xü̃gümaã na yadexaxü̃. Rü ñaã ore ga cua̱xruü̃xü̃ namaã nixu, rü ñanagürü: —Nayexma ga wüxi ga yatü ga wüxi ga ubanecü ücü ga norü naãnewa. Rü ñu̱xũchi ñuxre ga puracütanüxü̃na nanaxã na nüxna nadaugüxü̃ca̱x rü yixcama rü norü yoramaã na yayauxyegüãxü̃ca̱x ga yema norü o. Rü ñu̱xũchi ga guma yatü rü nixũ ga yéma rü nuxcüma nataegu. 10 —Rü yexguma nawa nanguxgu ga na yadauxü̃ ga yema ubagü, rü guma yatü rü yéma puracütanüxü̃güxü̃tawa nanamu ga wüxi ga norü duü̃xü̃ na naxca̱x íyac̱axü̃ca̱x ga yema ubagü ga nüxna üxü̃. Natürü yema puracütanüxü̃gü rü nanac̱uaixgü ga guma yatüarü duü̃xü̃, rü taxuü̃ma ga uba nüxna naxãgü. Rü yemaãcü ínayamugü. 11 —Rü yexguma ga guma yatü rü wenaxãrü to ga norü duü̃xü̃ yéma ta namu. Natürü ga yema puracütanüxü̃gü rü chixexü̃ namaã nixugüe, rü nanac̱uaixgü, rü taxuü̃ma ga uba nüxna naxãgü. Rü yemaãcü ínayamugü. 12 —Rü wenaxãrü to ga norü duü̃xü̃ yéma ta namu ga guma yatü. Natürü ga yema puracütanüxü̃gü rü nanapi̱xẽẽ, rü ínanata̱xüchigü ga yema naãnewa. 13 —Rü düxwa ñanagürü ga guma naãneãrü yora: “¿Ṯacü tá chaxüxü̃ i ñu̱xmax? Maneca name nixĩ i chaune ya nüxü̃ changechaü̃cü ngẽ́ma chanamu. Rü ngẽxguma nüxü̃ nadaugügu rü bexmana naga tá naxĩnüẽ”, ñanagürü. 14 —Natürü ga yema puracütanüxü̃gü rü yexguma guma yatü nanexü̃ nadaugügu, rü nügümaã ñanagürügü: “Ñaããrü tá nixĩ i ñaã naãne i yixcama. ¡Rü ngĩxã tayama̱xgü na tórü na yiĩxü̃ca̱x!” ñanagürügü. 15 —Rü ínanata̱xüchigü ga yema naãnewa, rü nayama̱xgü —ñanagürü ga Ngechuchu. Rü yexguma ga Ngechuchu rü duü̃xü̃güna naca, rü ñanagürü: —¿Ṯacü tá ngẽma puracütanüxü̃maã naxü i ngẽma naãneãrü yora i ñu̱xmax? 16 —Rü ngẽ́ma tá naxũ rü tá nanadai i ngẽma puracütanüxü̃gü, rü togüna tá nanaxã i norü naãne —ñanagürü ga Ngechuchu. Rü yexguma yemaxü̃ naxĩnüẽgu ga duü̃xü̃gü rü ñanagürügü: —Chierü tama ngẽmaãcü nangupetüxẽẽãxgu ya Tupana —ñanagürügü. 17 Natürü Ngechuchu rü nüxü̃ nadawenü, rü ñanagürü nüxü̃: —¿Natürü ñuxũ ñaxü̃chiga nixĩ i ngẽma Tupanaãrü ore i ümatüxü̃ i ñaxü̃?: “Yima nuta ya mecü ya ĩãrü üruü̃gü nüxü̃ oechirécü, rü ñu̱xma rü yimatama nixĩ ya Tupana nüxĩra yaxücuchicü na namaã inaxügüãxü̃ ya ĩpata”, ñaxü̃. 18 Rü ñanagürü ta ga Ngechuchu: —Texé ya yima nutamaã yarüñaxẽ, rü tá itapoü̃gü. Rü yíxema tümaẽ́tügu nanguxe ya yima nuta, rü tá tüxü̃ niñáĩxmü —ñanagürü ga Ngechuchu. 19 Rü ga paigüarü ãẽ̱xgacügü rü ngúexẽẽruü̃gü ga Moĩchéarü mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃, rü yexgumatama Ngechuchuxü̃ niyauxgüchaü̃. Yerü nüxü̃ nacua̱xgü ga nachiga na yiĩxü̃ ga yema ore ga cua̱xruü̃ ga nüxü̃ yaxuxü̃. Natürü tama nayayauxgü, yerü duü̃xü̃güxü̃ namuü̃ẽ. 20 Rü yemaca̱x ga yema paigüarü ãẽ̱xgacügü rü Ngechuchuxü̃tawa nanamugü ga ñuxre ga norü duü̃xü̃gü na mexü̃ i duü̃xü̃gürüü̃ yéma iyanaxĩnüẽxü̃ca̱x natürü naxca̱x na nadaugüxü̃ca̱x ga ñuxãcü nachiü̃ãneãrü ãẽ̱xgacüxü̃tawa Ngechuchuxü̃ na ínaxuaxü̃güxü̃ca̱x. 21 Rü yemaca̱x Ngechuchuna nacagü rü ñanagürügü: —Pa Ngúexẽẽruü̃x, toma nüxü̃ tacua̱x rü aixcüma nixĩ i ngẽma nüxü̃ quixuxü̃ rü ngẽma namaã cungúexẽẽtaexü̃. Rü tama duü̃xü̃ãrü düxétüxü̃negu cudawenü erü nacüma nixĩ i cungugüxü̃. Rü aixcüma cunangúexẽẽ i duü̃xü̃gü na Tupana naxwa̱xexü̃ãcüma namaxẽxü̃ca̱x. 22 —Rü dücax, ngẽma ĩãneãrü dĩẽru i ãẽ̱xgacü ya tacü ya Dumacü̱̃ã̱x naxwa̱xexü̃ na tanaxütanüxü̃, ¿rü namexü̃ yiĩxü̃ na nüxü̃́ tanaxütanüxü̃ rü e̱xna tama? —ñanagürügü. 23 Natürü Ngechuchu nüxü̃ nacua̱xama na chixexü̃gu naxĩnüẽxü̃ ga yema duü̃xü̃gü, rü yemaca̱x ñanagürü nüxü̃ : —¿Tü̱xcüü̃ i chixexü̃gu choxü̃ penguxẽẽchaü̃? 24 —¡Choxü̃ ngĩxü̃ pewé i wüxi i dĩẽru na ngĩxü̃ chadauxü̃ca̱x! ¿Rü texéchicüna̱xã rü texééga ngĩgu ü̱x? —ñanagürü. Rü nanangãxü̃gü rü ñanagürügü: —Dumacü̱̃ã̱x ya ãẽ̱xgacü ya tacüchicüna̱xã nixĩ —ñanagürügü. 25 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —¡Ãẽ̱xgacüna ngĩxü̃ pexã i ngẽma ãẽ̱xgacüarü ixĩcü, rü Tupanana ngĩxü̃ pexã i ngẽma Tupanaãrü ixĩcü! —ñanagürü. 26 Rü yemaãcü ga Ngechuchu rü woo norü orewa rü taxucürüwama chixexü̃gu nananguxẽẽgü ga duü̃xü̃güpe̱xewa, yerü meãma nanangãxü̃. Rü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü nangea̱xgümare yerü naḇaixãchiãẽgü namaã ga yema norü ore. 27 Rü Ngechuchuxü̃tawa ínayadaugü ga ñuxre ga Chaduchéugü. Rü nümagü nixĩ ga nagu naxĩnüẽxü̃ na tagutáma wena namaxẽxü̃ i yuexü̃. Rü yemaca̱x Ngechuchuxü̃ ñanagürügü: 28 —Pa Ngúexẽẽruü̃x, Moĩchéarü mugüwa rü ñanagürü: “Ngẽxguma wüxi ya yatü naxma̱x ngexacüyane nayu̱xgu, rü name nixĩ i naẽneẽtama ngĩmaã naxãma̱x i ngẽma yutecü i naxü̃ma̱x, na ngẽmaãcü naxãxãcüxü̃ca̱x nüxü̃́ ya naẽneẽ ya marü yucü”, ñanagürü ga yema ore. 29 Rü ñanagürügü ta ga Chaduchéugü: —Nayexma ga 7 ga nügüeneẽ. Rü naxãma̱x ga guma yacü, natürü tauta naxãxãcüyane nayu. 30 —Rü yexguma naĩ ga naẽneẽ nüxĩ ngĩmaã naxãma̱x ga yema ngecü. Rü guma rü ta nayu, rü nangexacü. 31 —Rü yexguma rü naĩ ga naẽneẽ nüxĩ ngĩmaã naxãma̱x. Rü yemaãcü gucüma ga guma 7 ga nügüeneẽgü rü ngĩmaã naxãma̱x ga yema nge. Rü gucüma nayue tauta naxãxãcüyane. 32 —Rü ngĩma rü ta düxwa iyu ga yema nge. 33 Rü ngẽxguma yuexü̃ wena maxẽgu, ¿rü ngecürüücü naxma̱x tá iyixĩ i ngẽma nge? Yerü yexguma namaxẽgu rü gucüma ga guma 7 ga nügüeneẽ ngĩmaã naxãma̱x —ñanagürügü. 34 Rü yexguma ga Ngechuchu rü nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Ñoma i naãnewa rü yatügü rü nixãma̱xgü rü ngexü̃gü rü nixãtegü. 35 —Natürü ngẽma duü̃xü̃gü i Tupanape̱xewa mexü̃ na wena namaxẽxü̃ na daxũguxü̃ i naãnewa naxĩxü̃ca̱x rü ngẽ́ma rü tãũtáma nixãma̱xgü rü e̱xna nixãtegü. 36 —Erü ngẽ́ma rü tagutáma nayue. Rü daxũcü̱̃ã̱x i Tupanaãrü orearü ngeruü̃gürüü̃ tá nixĩgü. Rü aixcüma Tupanaxãcügü nixĩgü erü yuwa ínarüdagü. 37 —Rü yema ore ga naĩxãcü ga iy̱auratanücüxǘnechigawa, rü Moĩché tüxü̃ nüxü̃ nacua̱xẽẽ rü yuexü̃ rü tá wena na namaxẽxü̃. Erü yema orewa, rü ñanagürü ga Cori ga Tupana: “Choma nixĩ i Abráü̃ãrü Tupana, rü Ichaáarü Tupana, rü Acobuarü Tupana”, ñanagürü. 38 —Rü ngẽmawa nüxü̃ tacua̱x rü woo ñoma i naãnewa nayuegu i duü̃xü̃gü, natürü Tupanaca̱x rü guxü̃guma namaxẽ —ñanagürü. 39 Rü yexguma ga ñuxre ga ngúexẽẽruü̃gü ga Moĩchéarü mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃ rü ñanagürügü: —Aixcüma meãma nüxü̃ quixu, Pa Ngúexẽẽruü̃x —ñanagürügü. 40 Rü yemawena rü marü namuü̃ẽ ga ṯacüchigaca̱x Ngechuchuna na nacagüexü̃. 41 Rü Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —¿Tü̱xcüü̃ duü̃xü̃gü nüxü̃ nixugüe rü Cristu rü nuxcümaü̃cü ga ãẽ̱xgacü ga Dabítaa nixĩ? 42 —Yerü Dabítama ñaããcü nanaxümatü ga Wiyaegüarü poperawa: “Tupana rü chorü Cori ya Cristuxü̃ ñanagürü: ‘¡Nuã chorü tügünecüwawa rüto, ñu̱xmatáta cuxme̱xwa chanangẽxmagüxẽẽ i curü uwanügü na namaã icucuáxü̃ca̱x!’ ” ñaããcü nanaxümatü. 44 Rü ñanagürü ga Ngechuchu: —¿Ñuxũcürüwa i Dabítaa yiĩxü̃ ya Cristu ega nümatama ga Dabí rü norü Corimaã naxuãgu? —ñanagürü. 45 Rü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü yéma inarüxĩnüẽ ga yexguma Ngechuchu norü ngúexü̃güxü̃ ñaxgu: 46 —¡Pexuãẽgü naxca̱x i ngẽma ngúexẽẽruü̃gü i Moĩchéarü mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃! Erü nümagü rü norü me nixĩ i mexü̃ i naxchirumaã na naxĩãneãxü̃. Rü cayewa nanaxwa̱xegü na duü̃xü̃gü meã nüxü̃ rümoxẽgüxü̃. Rü ngutaque̱xepataü̃güwa rü norü me nixĩ i ãẽ̱xgacügüma̱xwe̱xewa na natogüxü̃. Rü õna i taxü̃wa rü ngẽma õnaãrü yoraxü̃tawa ügüxü̃ i nachicaca̱x nadaugü. 47 —Rü tüxü̃ nawomüxẽẽgüãcüma tüxna nanapuxü̃ ya tümapatagü ya yíxema yutegüxe. Rü ñu̱xũchi nanama̱xẽẽ i norü yumüxẽgü na duü̃xü̃gü nagu rüxĩnüẽxü̃ca̱x na aixcüma mexü̃gü yiĩgüxü̃. Natürü nümagü tá nixĩ i yexeraãcü napoxcuexü̃ —ñanagürü.

Luca 21

1 Rü yexguma tupauca ga taxü̃newa nayexmagu ga Ngechuchu, rü yéma nüxü̃ nadau ga ñuxãcü duü̃xü̃gü ga idĩẽruã́xü̃ Tupanana ngĩxü̃ na naxãgüxü̃ ga norü dĩẽru ga tupaucaarü dĩẽruchiü̃wa. 2 Rü ngĩxü̃ nadau ta ga wüxi ga ngecü ga yutecü ga ngearü dĩẽruã̱xcü ga tupaucaarü dĩẽruchiü̃gu taxretachinü ga íraxüchicü ga dĩẽru ngĩxü̃ ixücuchicü. 3 Rü ñanagürü ga Ngechuchu: —Aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü ñaã ngecü i yutecü i ngearü dĩẽruã̱xcü rü guxü̃ i togü i dĩẽru ngĩxü̃ ixãgüxü̃ãrü yexera ngĩxü̃ ixã. 4 —Yerü guxü̃ma ga togü rü ngĩxü̃ inaxã ga yema nüxü̃́ íyaxügücü. Natürü ngĩma ngĩxü̃́ natauxyane ngĩxü̃ ixã ga gu̱xcüma ga ngĩxü̃́ yexma̱xcü ga ngĩrü õnatanü —ñanagürü. 5 Rü ñuxre ga norü ngúexü̃gü rü nidexagü nachiga ga tupauca ga taxü̃ne ga ñuxãcü na namexẽchixü̃ ga naxtapü̱x ga nutanaxca̱xgü, rü na namexẽchixü̃ ga guxü̃ma ga guma tupaucaarü yemaxü̃gü ga duü̃xü̃gü nüxna ãmarexü̃. Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü: 6 —Wüxi i ngunexü̃ rü guxü̃netama ya daa tupauca ya nüxü̃ pedauxü̃ne, rü tá nagu napogüe. Rü naxtapü̱xarü nutagü rü taxucütáma nügüétü naxüxüra, rü bai ya wüxi —ñanagürü. 7 Rü yexguma ga norü ngúexü̃gü rü Ngechuchuna nacagü, rü ñanagürügü: —Pa Ngúexẽẽruü̃x, ¿ñuxgu tá nixĩ i nangupetüxü̃ i ngẽma nüxü̃ quixuxü̃? ¿Rü ṯacüwa tá nüxü̃ tacua̱x na nangupetüchaü̃xü̃ i ngẽma? —ñanagürügü. 8 Rü Ngechuchu rü ñanagürü: —¡Pexuãẽgü tá na taxuü̃ma pexü̃ womüxẽẽxü̃ca̱x! Erü muxũchixü̃ tá chaugu nügü nicu̱xgü rü tá ínangugü rü ñanagürügü tá: “Choma nixĩ i Cristu, rü paxa tá nagu̱x i naãne”, ñanagürügü tá pexü̃. ¡Natürü tãũtáma nüxü̃́ peyaxõgü! 9 —Rü ngẽxguma tá nüxü̃ pexĩnüẽgu na nügü naḏaixü̃ i wüxi i nachiü̃ãne to i nachiü̃ãnemaã, rü e̱xna nüxü̃ pexĩnüẽgu na wüxi i nachiü̃ãnewatama rü duü̃xü̃gü rü norü ãẽ̱xgacümaã nügü naḏaixü̃, ¡rü tãũtáma peḇaixãchiãẽgü! Erü ngẽmaãcü tá nangupetü i noxrix. Natürü tãũtáma naãneãrü gu̱x nixĩ i ngẽma. 10 —Erü wüxi i ãẽ̱xgacüarü churaragü rü to i ãẽ̱xgacüarü churaragümaã tá nügü nadai. Rü wüxi i nachiü̃ãne rü to i nachiü̃ãnemaã tá nügü nadai. 11 —Rü nümaxü̃ i nachiü̃ãnegüwa rü poraãcü tá naxĩã̱xãchiane, rü poraãcü tá nangu̱x i taiya, rü tá nataxüchi i ḏaaweane. Rü duü̃xü̃gü tá nüxü̃ nadaugü i daxũwa i ṯacü i namaã naḇaixãchiexü̃, rü taxü̃ i cua̱xruü̃gü. 12 —Natürü naxü̃pa i guxü̃ma i ngẽma rü duü̃xü̃gü tá pexü̃ ínayauxü̃, rü tá pewe ningẽxü̃tanü. Rü ngutaque̱xepataü̃güwa tá pexü̃ nagagü na ngẽ́ma pexna nacagüxü̃ca̱x, rü tá pexü̃ napoxcue. Rü nachiü̃ãnegüarü ãẽ̱xgacügüpe̱xewa tá pexü̃ nagagü, naxca̱x na chorü duü̃xü̃gü pixĩgüxü̃. 13 —Rü ngẽmaãcü tá pexü̃́ natauxcha na ãẽ̱xgacügümaã nüxü̃ pixuxü̃ i chauchiga. 14 —Rü ngẽxguma tá ngẽ́ma pexü̃ nagagügu, ¡rü tãxṹ i pexoegaãẽgüxü̃ naxca̱x na ṯacümaã tá penangãxü̃xü̃ na pegüétüwa pechogüxü̃ca̱x! 15 —Erü choma tá pexü̃ charüngü̃xẽẽ na nüxü̃ pecuáxü̃ca̱x na ṯacümaã penangãxü̃xü̃ i perü uwanügü. Rü nümagü rü tãũtáma nüxü̃ nacua̱xgü na ṯacümaã pexü̃ nangãxü̃güxü̃ i ngẽxguma. 16 —Natürü pema rü woo penatügü, rü peegü, rü peeneẽgü, rü peeya̱xgü, rü petanüxü̃gü, rü pemücügü rü tá napeechitaegü na purichíagüxü̃tawa pexü̃ íyaxuaxü̃güxü̃. Rü purichíagü rü tá pexü̃ nadai i ñuxre i pemax. 17 —Rü guxü̃ i naãnewa rü duü̃xü̃gü tá pexchi naxaie, erü choxü̃́ peyaxõgü rü chorü duü̃xü̃gü pixĩgü. 18 —Natürü woo ṯacü pexü̃ üpetügu rü Tupaname̱xẽwa tá pengẽxmagü, rü nüma tá pexü̃ ínapoxü̃ rü bai i wüxi i peyae tá inayarütaxu. 19 —Rü ngẽxguma aixcüma peyaxõgüamagu rü tama choxü̃ ípeta̱xgu, rü tá penayauxgü i maxü̃ i taguma gúxü̃. 20 —Rü ngẽxguma nüxü̃ peda̱u̱xgu na perü uwanügüarü churaragü Yerucharéü̃xü̃ íchomaẽguãchixü̃, rü ngẽmawa tá nüxü̃ pecua̱x na paxa tá nagu napogüexü̃ ya yima ĩãne. 21 —Rü yíxema Yudéaanewa ngẽxmagüxe rü name nixĩ i ma̱xpǘneãnewa tabuxmü. Rü yíxema Yerucharéü̃wa ngẽxmagüxe rü tanaxwa̱xe na paxa ítachoxü̃xü̃. Rü yíxema tümaãnewa ngẽxmagüxe rü tama name na ĩãneca̱x tawoeguxü̃. 22 —Erü ngẽma ngunexü̃gügu tá ínangu i Tupanaãrü poxcu. Rü ngẽmaãcü tá nayanguxẽẽ i guxü̃ma i ngẽma norü ore i ümatüxü̃wa nüxü̃ yaxuxü̃. 23 —Rü ngẽma ngunexü̃gügu rü tá poraãcü tüxü̃́ naguxcha ya yíxema ngexegü ya iitacharaü̃güxe rü yíxema imaĩxãcügüxe. Erü tá nangẽxma i taxü̃ i ngúxü̃, rü Tupana rü poraãcü tá nanapoxcue i ngẽma duü̃xü̃gü. 24 —Rü ñuxre, rü tá norü uwanügü taramaã nanadai. Rü togü, rü tá ínanayauxü̃ na to i nachiü̃ãnewa nagagüãxü̃ca̱x. Rü ñu̱xũchi i ngẽma norü uwanügü rü tá nagu napogüe ya yima ĩãne ya Yerucharéü̃. Rü ngẽmaãcü tá nangupetü ñu̱xmatáta nawa nangu na Tupana ínamuxü̃xü̃ i ngẽ́ma. 25 —Rü üa̱xcü, rü tauemacü, rü woramacurigü, rü tá naxüchicüügü. Rü guxü̃ i nachiü̃ãnegüwa rü duü̃xü̃gü rü tá nanaxi̱xãchiãẽtanü rü tá naḇaixãchiãẽgü namaã na poraãcü naxãũgaãchixü̃ i taxü̃ i taxtü rü norü yuapegü. 26 —Rü duü̃xü̃gü rü norü muü̃maã tá niyuãchitanü i ngẽxguma nagu naxĩnüẽgu i ngẽma üpetüchaü̃xü̃ i ñoma i naãnewa. Erü woo guxü̃ma i ṯacü i daxũwa nüxü̃ idauxü̃ rü tá naxĩã̱xãchitanü rü tá nu ne nanaxĩmare. 27 —Rü ngẽxguma rü guxü̃ i duü̃xü̃gü i ñoma i naãnecü̱̃ã̱x rü tá choxü̃ nadaugü i ngẽxguma wüxi i caixanexü̃maã ícharüxĩ̱xgu rü núma chaxũxgu namaã i taxü̃ i chorü pora rü chorü mexü̃. 28 —Rü ngẽxguma inaxügügu na naxüpetüxü̃ i ngẽma pemaã nüxü̃ chixuxü̃, rü name nixĩ na petaãẽgüxü̃ rü meã pedaunagüxü̃, erü paxa tá íchangu na pexü̃ íchanguxü̃xẽẽxü̃ca̱x —ñanagürü. 29 Rü yemawena rü wüxi ga ore ga cua̱xruü̃xü̃ namaã nixu ga Ngechuchu, rü ñanagürü: —¡Dücax penangugü i iguera, rü e̱xna ngẽxü̃rüüxü̃mare i to i naĩgü! 30 —Rü ngẽxguma nüxü̃ peda̱u̱xgu na ngexwaca naxüátüxü̃, rü ngẽmawa nüxü̃ pecua̱x na paxa tá taunecü na yiĩxü̃. 31 —Rü ngẽxgumarüü̃ ta i ngẽxguma nüxü̃ peda̱u̱xgu na nangupetüxü̃ i ngẽma pemaã nüxü̃ chixuxü̃, rü ngẽmawa tá nüxü̃ pecua̱x na yimama yiĩxü̃ ya Tupana na ãẽ̱xgacü yiĩxü̃ca̱x. 32 —Aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü guxü̃ma i ngẽma nüxü̃ chixuxü̃ rü tá ningu naxü̃pa na nayuexü̃ i duü̃xü̃gü i ñu̱xma maxẽxü̃. 33 —Daxũguxü̃ i naãne rü ñoma i naãne rü tá nagu̱x. Natürü chorü ore rü tagutáma inayarüxo. 34 —¡Pexuãẽgü na tama ṯacü rü chixexü̃gagu düxwa nüxü̃ perüxoexü̃ na peyaxõgüxü̃! Rü ngẽmaca̱x penaxwa̱xe na pegüna pedaugüxü̃ na tama pengãxẽxü̃ rü e̱xna ñoma i naãneãrü ngúchaü̃guama na perüxĩnüẽxü̃. Erü ngürüãchi ngẽmagu íperüxĩnüẽyane tá pexü̃ íchayaḇaixgü. 35 —Rü ñoma wüxi ya yüta ya ngürüãchi ṯacü iyaxúnerüü̃ tá nixĩ naxca̱x i guxü̃ma i duü̃xü̃gü i ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i ngẽxguma wenaxãrü núma chaxũxgu. 36 —Rü ngẽmaca̱x name nixĩ i pegü ípemexẽẽgü. ¡Rü guxü̃guma peyumüxẽgü na ngẽmaãcü tama pexü̃ naxüpetüxü̃ca̱x i ngẽma ãũcümaxü̃gü, rü aixcüma pimexü̃ca̱x i ngẽxguma chope̱xewa pengugügu! —ñanagürü ga Ngechuchu. 37 Rü guxü̃ ga ngunexü̃gügu rü tupauca ga taxü̃newa nayexma ga Ngechuchu, rü duü̃xü̃güxü̃ nangúexẽẽ. Rü chütacü rü guma Ma̱xpǘne ga Oríbunecügu ãẽ́ganegu nayapeexü̃. 38 Rü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü pa̱xmamaxü̃chi tupauca ga taxü̃newa nangugüxü̃ na Ngechuchuxü̃ naxĩnüẽxü̃ca̱x.

Luca 22

1 Rü marü ningaica ga Yudíugüarü peta ga Üpetüchiga ga nagu nangõ̱xgüãxü̃ ga pãũ ga ngearü puxẽẽruü̃ã́xü̃. 2 Rü ga paigüarü ãẽ̱xgacügü rü ngúexẽẽruü̃gü ga Moĩchéarü mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃ rü naxca̱x nadaugü ga ñuxãcü duü̃xü̃güechita Ngechuchuxü̃ na yama̱xgüxü̃, yerü duü̃xü̃güxü̃ namuü̃ẽ. 3 Rü yexguma ga Chataná rü Yuda ga Icariútegu nangaxi. Rü nüma ga Yuda rü yema 12 ga Ngechuchuarü ngúexü̃gü ga imugüxü̃tanüxü̃chire̱x nixĩ. 4 Rü nüma ga Yuda rü ínayadau natanüwa ga paigüarü ãẽ̱xgacügü rü tupauca ga taxü̃neãrü purichíagüarü ãẽ̱xgacügü. Rü namaã nüxü̃ nixu ga ñuxãcü na natauxchaxü̃ ga Ngechuchuxü̃ na yayauxgüxü̃ca̱x. 5 Rü nümagü ga yema ãẽ̱xgacügü rü nataãẽgü. Rü dĩẽru Yudana ngĩxü̃ naxuaxü̃gü. 6 Rü Yuda rü: —Ngü̃ —ñanagürü ga yexguma. Rü inanaxügü ga naxca̱x na nadauxü̃ ga ñuxãcü duü̃xü̃güechita Ngechuchuxü̃ na yayauxgüxü̃ ga ãẽ̱xgacügü. 7 Rü nawa nangu ga yema petaarü ngunexü̃ ga nagu nangõ̱xgüãxü̃ ga pãũ ga ngearü puxẽẽruü̃ã́xü̃. Rü yema nixĩ ga ngunexü̃ ga nagu carneruxacü yama̱xgüxü̃ naxca̱x ga Üpetüchigaarü peta. 8 Rü Ngechuchu nanamu ga Pedru rü Cuáü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —¡Peyamexẽẽ̱x i tórü õna i Üpetüchigaca̱x! —ñanagürü. 9 Rü nümagü Ngechuchuxü̃ nangãxü̃gü, rü ñanagürügü: —¿Ngextá nixĩ i cunaxwa̱xexü̃ na tanamexẽẽxü̃? —ñanagürügü. 10 Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Ngẽxguma Yerucharéü̃wa pengugügu rü ngẽxma tá nüxü̃ peyangau i wüxi ya yatü i wüxi i tü̃xü̃ i dexámaã ããcuxcü ngĩxü̃ ingexü̃. ¡Rü nawe perüxĩ ñu̱xmatáta napatawa pengugü! 11 —¡Rü yima ĩpata ya nagu yaxücune ya yima yatü, rü yima ĩãrü yoramaã nüxü̃ pixu rü ñapegügü nüxü̃: “Torü ngúexẽẽruü̃ rü nüxü̃ nacuáxchaü̃ na ngẽxü̃rüüxü̃ yiĩxü̃ i ngẽma ucapu i norü ngúexü̃gümaã tá nawa nachibüxü̃ i Üpetüchigaarü õnaca̱x”, ñapegügü nüxü̃! 12 —Rü tá pexü̃ nüxü̃ nadauxẽẽ i wüxi i ucapu i taxü̃ i marü mexẽẽxü̃ i norü daxũchiü̃wa ngẽxmaxü̃. ¡Rü ngẽmawa tá penamexẽẽ i ngẽma õna i Üpetüchigaca̱x ixĩxü̃! —ñanagürü nüxü̃. 13 Rü yéma naxĩ ga nümagü rü nüxü̃ inayangaugü ga guxü̃ma yema Ngechuchu namaã nüxü̃ ixuxü̃rüü̃. Rü yéma nanamexẽẽgü ga õna ga Üpetüchigaca̱x ixĩxü̃. 14 Rü yexguma nawa nanguxgu ga ngora ga na nachibüexü̃, rü mechawa narüto ga Ngechuchu namaã ga norü ngúexü̃gü. 15 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü: —Ñuxãcü poraãcü choxü̃́ nangúchaü̃ na pemaã chachibüxü̃ i ñaã Üpetüchigaarü õnawa naxü̃pa na chayuxü̃. 16 —Natürü pemaã nüxü̃ chixu rü tãũtáma wenaxãrü Üpetüchigaarü õnawa chachibü, ñu̱xmatáta chowa yangu i ngẽma Tupana naxwa̱xexü̃ —ñanagürü. 17 Rü yexguma nanayaxu ga wüxi ga pochiyu ga binumaã ããcuxü̃. Rü Tupanana moxẽ naxãxĩra, rü ñu̱xũchi ñanagürü nüxü̃ ga norü ngúexü̃gü: —¡Peyaxaxü ya daa binu, rü pegümaã peṉg̱au! 18 —Erü pemaã nüxü̃ chixu rü tagutáma wena chayaxaxü ya binu ñu̱xmatáta nawa nangu na pecaduarü ütanüca̱x chayuxü̃ na aixcüma pemaã inacuáxü̃ca̱x ya Tupana —ñanagürü. 19 Rü nanayaxu ta ga pãũ, rü Tupanana moxẽ naxca̱x naxã. Rü ñu̱xũchi inanabücu, rü norü ngúexü̃güna nanaxã. Rü ñanagürü nüxü̃: —Ñaã pãũ rü chaxune i pexca̱x yuxü̃chiga nixĩ. ¡Rü ñaãwena rü ñaãcü tá penaxü na choxna pecua̱xãchiexü̃ca̱x! —ñanagürü. 20 Rü marü chibüwena rü to ga pochiyu ga binumaã ããcuxü̃ norü ngúexü̃güna naxã, rü ñanagürü: —Daa binu rü Tupanaãrü uneta i ngexwacaxü̃xü̃ãrü cua̱xruü̃ nixĩ. Rü chaugü ya pexca̱x ibacüwa Tupana pexü̃ nüxü̃ nadauxẽẽ na aixcüma yiĩxü̃ i ngẽma norü uneta. 21 —Natürü ngẽma yatü i chauechita ãẽ̱xgacügüna choxü̃ muxchaü̃xü̃, rü nuã mechawa tamaã narüto i ñu̱xmax. 22 —Rü choma i Tupana Nane na duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃, rü Chaunatü ixunetaxü̃rüü̃ tá chayu. Natürü wüxi i ngechaü̃xü̃chi tá nixĩ naxca̱x i ngẽma yatü i ãẽ̱xgacügüna choxü̃ muxü̃. 23 Rü yexguma ga norü ngúexü̃gü rü inanaxügüe ga nügüna na nacagüexü̃, rü ñanagürügü: —¿Texé tá tixĩ ya yíxema naẽchita ãẽ̱xgacügüna namuxẽ? —ñanagürügü. 24 Rü yexguma ga yema ngúexü̃gü rü nügümaã niporagatanücüü nachiga na texé tá tiĩxü̃ ya natanüwa guxããrü yexera ixĩxẽ. 25 Natürü ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Ñoma i naãnewa rü guxü̃ i nachiü̃ãnegüarü ãẽ̱xgacügü, rü poraãcü norü duü̃xü̃güxü̃ namugü. Rü ñu̱xũchi nügü yaxugügu rü norü duü̃xü̃güarü dauruü̃ i mexü̃gü nixĩgü. 26 —¡Natürü pema rü tãũtáma ngẽxgumarüü̃ pixĩgü! Rü ngẽxguma texé naxwa̱xegu na guxããrü yexera tiĩxü̃ i petanüwa, rü name nixĩ na tügü ítarüxíraxü̃ i guxü̃ma i tümamücügütanüwa. Rü texé naxwa̱xegu na peeru tiĩxü̃ i petanüwa, rü name nixĩ i noxri rü guxããrü ngü̃xẽẽruü̃ tixĩ. 27 —Rü ñoma i naãnewa rü corigü rü mechawa narütogü na nachibüexü̃ca̱x, rü norü duü̃xü̃gü nixĩ i ngẽma naxca̱x õna ixüxü̃ rü nüxü̃ rüngü̃xẽẽxü̃. Natürü tatanüwa rü tama ngẽmaãcü nixĩ, erü choma i perü cori na chiĩxü̃ rü perü ngü̃xẽẽruü̃ chixĩ. 28 —Rü pemagü nixĩ ga guxü̃guma chauxü̃tawa peyexmagüxü̃ ga yexguma ngúxü̃ chingexgu. 29 —Rü ngẽmaca̱x i choma rü ãẽ̱xgacügüxü̃ pexü̃ chixĩgüxẽẽ yema chaunatü ãẽ̱xgacüxü̃ choxü̃ ingucuchixẽẽxü̃rüü̃. 30 —Rü ngẽmaãcü ãẽ̱xgacü íchixĩxü̃wa rü chomaã tá pechibüe rü tá pexaxegü. Rü ãẽ̱xgacüchicawa tá perütogü na norü maxü̃ca̱x nüxna pecagüxü̃ i guxü̃ma i Yudíugü —ñanagürü. 31 Rü Pedruxü̃ ñanagürü ta ga Cori ga Ngechuchu: —Pa Pedrux, Chataná rü pexca̱x ínaca na chixexü̃maã poraãcü pexü̃ naxüxü̃ca̱x. 32 —Natürü choma rü Chaunatüxü̃ cuxca̱x chaca̱a̱xü̃ na taguma nüxü̃ curüxoxü̃ca̱x na cuyaxõxü̃. Rü ngẽmaca̱x i cumax, Pa Pedru, rü ngẽxguma chauxca̱x cutaeguxgu, rü chanaxwa̱xe i nüxü̃ curüngü̃xẽẽ i cumücügü na nümagü rü yaxõgüechaãxü̃ca̱x —ñanagürü. 33 Rü ñanagürü ga Pedru: —Pa Corix, choma rü marü íchamemare na wüxigu cumaã na chapoxcuxü̃ rü e̱xna wüxigu cumaã na chayuxü̃ —ñanagürü. 34 Natürü Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Pa Pedrux, cumaã nüxü̃ chixu rü ñomatama i chütaxü̃gu naxü̃pa na ota ic̱axü̃, rü cuma rü tomaẽ̱xpü̱xcüna tá nüxü̃ quixu na tama choxü̃ cucuáxü̃ —ñanagürü. 35 Rü yexguma ga Ngechuchu rü norü ngúexü̃güna naca, rü ñanagürü: —Yexguma pexü̃ chimugügu ngearü chocaã̱xgüxemaã rü ngearü dĩẽruã̱xgüxemaã rü ngearü chapatuã̱xgüxemaã, ¿rü ṯacü pexü̃́ taxuxü̃ ga yexguma? —ñanagürü. Rü nümagü nanangãxü̃gü rü ñanagürügü: —Taxuü̃ma —ñanagürügü. 36 Rü yexguma norü ngúexü̃güxü̃ ñanagürü ga Ngechuchu: —Natürü ñu̱xma rü texé ya petanüwa ya chocaã́xẽ rü tanaxwa̱xe na ítayangexü̃ i tümaãrü choca rü tümaãrü dĩẽruchixü̃ rü ta. Rü ngẽxguma texé ngearü taraã̱xgu rü tanaxwa̱xe i namaã tataxe i tümaãrü gáuxü̃chiru na tümaãrü poxü̃ruü̃ i taraca̱x tataxexü̃ca̱x. 37 —Erü pemaã nüxü̃ chixu rü chauchiga nixĩ i ngẽma Tupanaãrü ore i ümatüxü̃ i ñaxü̃: “Wüxi i máẽtaxü̃rüü̃ tá nanapoxcugü rü tá nayama̱xgü”, ñaxü̃. Erü guxü̃ma i ngẽma chauchiga ümatüxü̃ i Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa rü aixcüma ngẽmaãcü tá ningu —ñanagürü. 38 Rü yexguma ga norü ngúexü̃gü rü ñanagürügü: —Pa Corix, nuã nangẽxma i taxre i tara —ñanagürügü. Rü nüma ga Ngechuchu rü nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Marü ningu i ngẽma —ñanagürü. 39 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ínaxũxũ ga guma ĩãnewa. Rü Oríbunecüarü Ma̱xpǘnewa naxũ, yerü woetama nacüma nixĩ ga yéma na naxũũxü̃xü̃. Rü norü ngúexü̃gü rü ta nawe narüxĩ. 40 Rü yexguma yema nachicawa nanguxgu, rü norü ngúexü̃güxü̃ ñanagürü: —¡Tupanana naxca̱x pec̱a na pexü̃ nangü̃xẽẽxü̃ca̱x na tama Chatanáãrü ügagu chixexü̃gu pey̱ixü̃ca̱x! —ñanagürü. 41 Rü yexguma ga Ngechuchu rü yéamaxü̃ra 50 ga metruwa norü ngúexü̃güna naxũ. Rü yexma nacaxã́pü̱xü rü nayumüxẽ. 42 Rü ñanagürü: —Pa Chaunatüx, ngẽxguma cuma cunaxwa̱xegu, ¡rü nüxna choxü̃ ínanguxuchixẽẽ i ñaã ngúxü̃ i tá choxü̃ üpetüxü̃! Natürü chanaxwa̱xe i cunaxü i curü ngúchaü̃ rü tama i choxrü —ñanagürü. 43 Rü yexguma wüxi ga daxũcü̱̃ã̱x ga Tupanaãrü orearü ngeruü̃ rü naxca̱x nango̱x, rü nanaporaxẽẽ. 44 Rü poraãcü nanaxi̱xãchiãẽ ga Ngechuchu, rü yemaca̱x yexeraãcü nayumüxẽ. Rü yema na naxi̱xãchiãẽxü̃maã poraãcü nanaxaiyaãchi. Rü guma norü aiyacümaã nichuruxü̃ne. Rü ñoma nagü waixü̃müãnewa ichuruxü̃rüü̃ nixĩ ga norü aiyacü. 45 Rü yema ínayumüxẽxü̃wa rü inachi ga Ngechuchu, rü norü ngúexü̃gütanüwa naxũ. Rü nüxü̃ inayangau ga na ínapeexü̃ yerü norü ngechaü̃maã düxwa nayaxtae. 46 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —¿Tü̱xcüü̃ ípepee? ¡Íperüdagü rü Tupanana naxca̱x pec̱a na pexü̃ nangü̃xẽẽxü̃ca̱x na tama Chatanáãrü ügagu chixexü̃gu pey̱ixü̃ca̱x! —ñanagürü. 47 Rü yexguma íyadexayane ga Ngechuchu, rü yéma nangugü ga muxü̃ma ga duü̃xü̃gü. Rü Yuda ga Ngechuchuarü ngúexü̃chire̱x ixĩxü̃ nixĩ ga naxũpe̱xexü̃. Rü Ngechuchuca̱x nixũ na nüxü̃ nachúxãcüma nüxü̃ namoxẽxü̃ca̱x. 48 Rü Ngechuchu rü ñanagürü: —Pa Yudax, ¿tü̱xcüü̃ wüxi i chúxumaã cuchauechitae? —ñanagürü. 49 Rü yema togü ga Ngechuchuarü ngúexü̃gü ga naxü̃tawa yexmagüxü̃, rü yexguma nüxü̃ nadaugügu ga yema ngupetüxü̃ rü ñanagürügü nüxü̃: —Pa Corix, ¿cunaxwa̱xexü̃ na taramaã tanaḏaixü̃? —ñanagürügü. 50 Rü wüxi ga Ngechuchuarü ngúexü̃ rü paigüarü ãẽ̱xgacüarü duü̃xü̃xü̃ nanapi̱xẽẽ, rü ínanadae ga norü tügünechinü. 51 Natürü Ngechuchu rü ñanagürü: —¡Ngexrüma na pegü namaã peḏaixü̃! —ñanagürü. Rü yexguma ga Ngechuchu rü yema yatü ga ídaechinüxü̃xü̃ ningõgü, rü nanamexẽẽ. 52 Rü Ngechuchu namaã nidexa ga yema ãẽ̱xgacügü ga norü yauxwa yéma ĩxü̃. Rü yema ãẽ̱xgacügütanüwa nayexmagü ga paigüarü ãẽ̱xgacügü, rü tupauca ga taxü̃neãrü purichíagüarü ãẽ̱xgacügü, rü Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü ga yaguã̱xgü. Rü Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —¿Tü̱xcüü̃ taragü rü naĩxmena̱xãgümaã chauxca̱x nuã pexĩ ñoma wüxi i ngĩ́ta̱xáxü̃ chiĩxü̃rüü̃? 53 —Rü guxü̃ ga ngunexü̃gu ga yexguma petanüwa chayexmagu ga tupauca ga taxü̃newa, rü tama choxü̃ piyauxgü. Natürü marü nawa nangu na pexü̃́ natauxchaxü̃ na choxü̃ piyauxgüxü̃, erü ñoma nixĩ i ngora na naporaxü̃ i Chataná —ñanagürü. 54 Rü Ngechuchuxü̃ niyauxgü, rü paigüarü ãẽ̱xgacüpatawa nanagagü. Rü Pedru rü nawe narüxũ, natürü yaxü̃guma nüxü̃́ nixũchigü. 55 Rü yéma paigüarü ãẽ̱xgacüpataa̱xtüarü ngãxü̃wa, rü purichíagü nanaxügü ga wüxi ga üxü. Rü nüxü̃ ínachomaẽguãchi. Rü Pedru rü ta yéma natanüwa narüto. 56 Rü yexguma yéma üxücutüwa nato̱xgu ga Pedru, rü wüxi ga ngecü ga ãẽ̱xgacüarü duü̃xü̃ nüxü̃ idau. Rü meãma nüxü̃ idawenü, rü ngĩgürügü: —Ñaã yatü rü Ngechuchutanüxü̃ nixĩ —ngĩgürügü. 57 Natürü Pedru rü tama nüxü̃ nacuáxchaü̃ ga yema ore, rü ñanagürü: —Pa Ngecüx, choma rü tama nüxü̃ chacua̱x ya yima Ngechuchu —ñanagürü. 58 Natürü yixcamaxü̃ra rü to ga duü̃xü̃ Pedruxü̃ nadau, rü ñanagürü nüxü̃: —Cuma rü ta Ngechuchutanüxü̃ quixĩ —ñanagürü. Natürü Pedru nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Tama nixĩ, Pa Yatüx. Tama natanüxü̃ chixĩ —ñanagürü. 59 Rü wüxi ga ngora ngupetüguwena rü to ga duü̃xü̃ rü nüxĩ ñanagürüama: —Aixcümaxü̃chi ñaã yatü rü Ngechuchutanüxü̃ nixĩ, erü Gariréaanecü̱̃ã̱x nixĩ —ñanagürü. 60 Rü yexguma ga Pedru rü ñanagürü: —Pa Yatüx, tama nüxü̃ chacua̱x na ṯacüchigaxü̃ quixuxü̃ —ñanagürü. Rü yexgumatama Pedru íidexayane rü nica ga ota. 61 Rü yexguma ga Cori ga Ngechuchu rü Pedruca̱x nügü ínidau. Rü nüma ga Pedru rü nüxna nacua̱xãchi ga yema ore ga Cori ga Ngechuchu namaã nüxü̃ ixuxü̃ ga ñaxü̃: “Ñomatama i chütaxü̃gu naxü̃pa na ota ic̱axü̃, rü tomaẽ̱xpü̱xcüna tá nüxü̃ quixu na tama chorü duü̃xü̃ quiĩxü̃”, ñaxü̃. 62 Rü yexguma ga Pedru rü ínaxũxũ ga yéma. Rü poraãcüxüchi naxaxu. 63 Rü yema yatügü ga Ngechuchuna daugüxü̃, rü nagu nidauxcüraü̃gü, rü nüxna nanac̱uaixcagüxü̃. 64 Rü nayadüxétügü, rü nachiwegu nidagügü, rü ñanagürügü: —¡Nüxü̃ nacua̱x na texé cuxü̃ na idagüxü̃! —ñanagürügü. 65 Rü muxü̃ma ga to ga ore ga chixexü̃ namaã nixugüe. 66 Rü yexguma yangunegu rü nangutaque̱xegü ga Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü ga yaguã̱xgü, rü paigüarü ãẽ̱xgacügü, rü ngúexẽẽruü̃gü ga Moĩchéarü mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃. Rü ñu̱xũchi norü purichíagüxü̃ namu na nape̱xewa Ngechuchuxü̃ nagagüxü̃ca̱x. Rü yéma Ngechuchuna nacagü, rü ñanagürügü: 67 —Toma rü nüxü̃ tacuáxchaü̃ rü cuma quiĩxü̃ i Cristu rü e̱xna tama. ¡Tomaã cugü ixu! —ñanagürügü. Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Ngẽxguma chi pemaã nüxü̃ chixuxgu na choma chiĩxü̃ i Cristu, rü tãũ chima choxü̃́ peyaxõgü. 68 —Rü ngẽxguma chi pexna chacaxgu na ṯacüca̱x choxna pec̱axü̃, rü tãũ chima choxü̃ pengãxü̃ga, rü tãũ chima choxü̃ pinge̱xgü. 69 —Natürü ñu̱xmawena rü choma i Tupana Nane na duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃ rü Chaunatü ya Tupana ya poracüxü̃tawa tá changẽxma —ñanagürü. 70 Rü yexguma guxü̃ma ga yema ãẽ̱xgacügü nüxna nacagü, rü ñanagürügü: —¿E̱xna cuma quiĩxü̃ i Tupana Nane? —ñanagürügü. Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Ngü̃. Tupana Nane chixĩ ngẽxgumarüü̃ i pematama nüxü̃ pixuxü̃rüü̃ —ñanagürü. 71 Rü yexguma nügümaã ñanagürügü ga yema ãẽ̱xgacügü: —Ñu̱xma rü marü taxuca̱xma naxca̱x tadau i to i duü̃xü̃gü i nüxü̃ ixuxü̃ i ñaã yatüchiga. Erü yixematama marü naã̱xwatama nüxü̃ taxĩnüẽ i norü ore na ñuxũ ñaxü̃ —ñanagürügü.

Luca 23

1 Rü guxü̃ma ga yema ãẽ̱xgacügü rü inachigü, rü ãẽ̱xgacü ga Dumacü̱̃ã̱x ga Piratuxü̃tawa Ngechuchuxü̃ nagagü. 2 Rü yéma Piratupe̱xewa inanaxügüe ga Ngechuchuxü̃ na yaxugüexü̃. Rü ñanagürügü: —Ñaã yatü rü nüxü̃ itayangaugü na cumaã nanuẽxẽẽãxü̃ i duü̃xü̃gü. Rü tomaã nüxü̃ nixu na tama namexü̃ na ãẽ̱xgacü ya Dumawa ngẽxmacüaxü̃́ na tanaxütanüxü̃. Rü nügü nixu na nüma na yiĩxü̃ i torü ãẽ̱xgacü i Cristu —ñanagürügü. 3 Rü yexguma ga Piratu rü Ngechuchuna naca rü ñanagürü: —¿Cuma quiĩxü̃ i Yudíugüarü ãẽ̱xgacü? —ñanagürü. Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Ngẽmáãcü, ngẽma nüxü̃ quixuxü̃ chixĩ i chomax —ñanagürü. 4 Rü yexguma ga Piratu rü ñanagürü nüxü̃ ga paigüarü ãẽ̱xgacügü rü togü ga duü̃xü̃gü: —Chauxca̱x rü taxuü̃ma i chixexü̃ naxü i ñaã yatü —ñanagürü. 5 Natürü nümagü rü yexeraãcü Ngechuchuxü̃ nixugüeama, rü ñanagürügü: —Nüma rü guxü̃ i Yudéaanewa nanangúexẽẽ i duü̃xü̃gü na cuxchi naxaiexü̃ca̱x. Rü Gariréaanewa inanaxügü ga yemaãcü na duü̃xü̃güxü̃ nangúexẽẽxü̃, rü ngẽmaãcü nanaxü ñu̱xmata núma Yudéaanewa nangu —ñanagürügü. 6 Rü yexguma yemaxü̃ naxĩnügu ga Piratu, rü duü̃xü̃güna naca rü ngoxi Gariréaanecü̱̃ã̱x yixĩ ga Ngechuchu. 7 Rü yexguma Piratu nüxü̃ ĩnügu ga aixcüma Gariréaanecü̱̃ã̱x na yiĩxü̃ ga Ngechuchu rü Gariréaaneãrü ãẽ̱xgacü ga Erodexü̃tawa nanamu, yerü Yerucharéü̃wa nayexma ga Erode ga yexguma. 8 Rü yexguma Ngechuchuxü̃ nada̱u̱xgu ga Erode rü nataãẽxü̃chi. Yerü nuxcümama poraãcü nüxü̃ nadauxchaü̃, yerü ü̃paacü nüxü̃ naxĩnü ga nachiga. Rü ínanaṉg̱uxẽẽ na Ngechuchuxü̃ nadauxchaü̃xü̃ na nape̱xewa naxüãxü̃ ga wüxi ga mexü̃ ga taxü̃ ga Tupanaãrü poramaã naxüxü̃. 9 Rü muẽ̱xpü̱xcüna Ngechuchuna naca ga Erode. Natürü Ngechuchu rü tama nanangãxü̃. 10 Rü yéma nayexmagü ta ga paigüarü ãẽ̱xgacügü rü ngúexẽẽruü̃gü ga Moĩchéarü mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃. Rü nümagü rü poraãcü Ngechuchuxü̃ ínaxuaxü̃gü. 11 Rü yexguma ga Erode rü norü churaragü rü poraãcü chixri Ngechuchumaã nachopetü. Rü nagu nidauxcüraü̃gü. Rü ñu̱xũchi wüxi ga ãẽ̱xgacüchirugu nayacu̱xẽẽgü na yemaãcü nüxü̃ nacugüexü̃ca̱x. Rü yemawena Piratuxü̃ta wenaxãrü Ngechuchuxü̃ namu ga Erode. 12 Rü woo ü̃paacü ga Piratu rü Erodemaã nügüchi na naxaiexü̃, natürü yema ngunexü̃gu nixĩ ga nügümaã nangüxmüẽxü̃. 13 Rü yexguma ga Piratu rü nanangutaque̱xexẽẽ ga paigüarü ãẽ̱xgacügü, rü togü ga Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü, rü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga yéma yexmagüxü̃. 14 Rü Piratu ñanagürü nüxü̃: —Pema nuã chauxca̱x penaga i ñaã yatü, rü nüxü̃ pixu na chomaã nanuẽxẽẽãxü̃ i duü̃xü̃gü. Natürü pepe̱xewa nüxna chaca i ngẽmachiga rü ñu̱xma rü marü nüxü̃ pedau na taxuü̃ma nawa ichayaṉg̱auxü̃ i ngẽma chixexü̃ i naxca̱x ípenaxuaxü̃xü̃. 15 —Rü Erode rü ta taxuü̃ma nawa inayangau i ngẽma chixexü̃, rü ngẽmaca̱x wenaxãrü taxca̱x nanamuẽgu. Rü dücax, taxuü̃ma i chixexü̃ naxü na ngẽmagagu nayuxü̃ca̱x. 16 —Rü ngẽmaca̱x chorü churaragüxü̃ tá chamu na nac̱uaixgüãxü̃ca̱x, rü ñu̱xũchi tá chayange̱x —ñanagürü. 17 Rü nüma ga Piratu rü guxü̃guma ga yexguma yema petawa nanguuü̃xgu rü duü̃xü̃güxü̃ nataãẽxẽẽchaü̃ namaã ga na yangéãxü̃ ga wüxi ga yatü ga poxcuxü̃. 18 Natürü guxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü rü wüxigu inanaxügüe ga aita na naxüexü̃. Rü ñanagürügü: —¡Napoxcu i ngẽma Ngechuchu! ¡Rü Barabáxü̃ waxi ínanguxuchixẽẽ! —ñanagürügü. 19 Rü yema Barabá rü napoxcu yerü ü̃paacü Yerucharéü̃wa ãẽ̱xgacümaã nananuẽxẽẽ ga duü̃xü̃gü, rü ñu̱xũchi namáẽta. 20 Natürü ga Piratu rü wenaxãrü duü̃xü̃gümaã nidexa, yerü nüma rü Ngechuchuxü̃ ningéxchaü̃. 21 Natürü ga duü̃xü̃gü rü yexeraãcü aita naxüe rü ñanagürügü: —¡Curuchawa yapota! ¡Curuchawa yapota! —ñanagürügü. 22 Rü Piratu norü tomaẽ̱xpü̱xcüna duü̃xü̃gümaã nidexa, rü ñanagürü: —Dücax, ¿ṯacü rü chixexü̃ e̱xna naxü? Choma rü taxuü̃ma i chixexü̃xü̃ nawa ichayangau na ngẽmaca̱x chanayuxẽẽxü̃. Rü chorü churaragüxü̃ tá chamu na nac̱uaixgüãxü̃ca̱x, rü ñu̱xũchi tá chayange̱x —ñanagürü. 23 Natürü nümagü ga duü̃xü̃gü rü yexeraãcü aita naxüeama, rü naxca̱x ínacagü na curuchawa yapotaãxü̃ca̱x. Rü yema na nayexeragüamaxü̃ ga yema duü̃xü̃gü rü düxwa ga Piratu rü duü̃xü̃güga naxĩnü. 24 Rü nüma ga Piratu rü norü churaragüxü̃ namu na naxügüãxü̃ca̱x ga yema duü̃xü̃gü naxwa̱xegüxü̃. 25 Rü Barabáxü̃ ninge̱x, yerü yema nixĩ ga duü̃xü̃gü naxca̱x ícagüxü̃. Rü yema Barabá nixĩ ga poxcuxü̃ naxca̱x na duü̃xü̃güxü̃ ãẽ̱xgacümaã nanuẽxẽẽxü̃ rü namáẽtaxü̃. Rü yexguma ga Piratu rü duü̃xü̃güna Ngechuchuxü̃ namu na namaã naxügüãxü̃ca̱x ga yema nümagü nanaxwa̱xegüxü̃. 26 Rü yema duü̃xü̃gü rü Ngechuchuxü̃ nigagü na curuchawa yanapotagüãxü̃ca̱x. Rü yexguma Ngechuchuxü̃ yagagüyane, rü yexma namagu nüxü̃ nangaugü ga wüxi ga yatü ga Chirenecü̱̃ã̱x ga naãnewa ne ũcü. Rü Chimáũ nixĩ ga naẽ́ga. Rü Chimáũxü̃ niyauxgü ga duü̃xü̃gü, rü naãtügu ngĩxü̃ naxünagügü ga curucha na Ngechuchuwe ngĩxü̃ nangexü̃ca̱x. 27 Rü muxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü nawe narüxĩ. Rü yema duü̃xü̃gütanüwa nayexmagü ga muxü̃ma ga ngexü̃gü ga auxexü̃ rü aita üexü̃, yerü Ngechuchuca̱x nangechaü̃gü. 28 Natürü ga Ngechuchu rü yema ngexü̃güxü̃ nadawenü, rü ñanagürü nüxü̃: —Pa Ngecügüx, Pa Yerucharéü̃cü̱̃ã̱x ¡tãxṹ i chauxca̱x pexauxexü̃, natürü pegüca̱xtama pexauxe rü pexacügüca̱x! 29 —Erü nawa tá nangu i ngunexü̃gü i nagu ñagüxü̃ tá i duü̃xü̃gü: “Tataãẽgü ya yíxema ngeã̱xta ya taxuacüma ãxãcügüxe, rü taguma tacharaü̃güxe, rü taguma maĩxãcügüxe, erü taxucatáma tümaxãcügüca̱x taxauxe”, ñagüxü̃. 30 —Rü ngẽxguma i duü̃xü̃gü rü tá ma̱xpǘnegüxü̃ naca̱a̱xü̃gü rü ñanagürügü tá: “¡Toétügu rübuemü!” ñanagürügü tá. Rü tá ngüchitaerugüxü̃xü̃ naca̱a̱xü̃gü, rü ñanagürügü tá: “¡Toxü̃ idüxétügü!” ñanagürügü tá. 31 —¿Erü ñuxãcü tá namaã nachopetü i ngẽma duü̃xü̃gü i aixcüma chixexü̃ ügüxü̃, ega ñaã chixexü̃ chomaã naxügügu na woo taxuü̃ma i chixexü̃ chaxüchiréxü̃? —ñanagürü ga Ngechuchu. 32 Rü yéma nanagagü ta ga taxre ga máẽtagüxü̃ na Ngechuchurüü̃ curuchawa yanapotagüãxü̃ca̱x. 33 Rü yexguma nawa nangugügu ga yema nachica ga Duü̃xẽẽruchina̱xãgu ãẽ́gaxü̃, rü yéma curuchawa Ngechuchuxü̃ nipotagü. Rü yema taxre ga máẽtagüxü̃ rü ta Ngechuchurüü̃ curuchawa nipotagü, wüxi ga norü tügünecüwawa rü to ga norü ṯoxwecüwawa. 34 Rü yexguma Ngechuchuxü̃ curuchawa íyapotagüyane, rü ñanagürü ga Ngechuchu: —Pa Chaunatüx, ¡nüxü̃ nangechaü̃ i ñaã duü̃xü̃gü, erü tama nüxü̃ nacua̱xgü na ṯacü rü chixexü̃ naxüexü̃! —ñanagürü. Rü yema churaragü rü nanade ga Ngechuchuchiru. Rü ñu̱xũchi wüxi ga dĩẽru ngĩxü̃ nañanagügü na yemawa nüxü̃ nacua̱xgüxü̃ca̱x na texéarü tá yiĩxü̃ ga yema Ngechuchuchiru. 35 Rü duü̃xü̃gü rü yéma inarüdaunü. Natürü yema Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü rü Ngechuchuxü̃ nacugüe, rü ñanagürügü: —Nüma rü togüxü̃ namaxẽxẽẽ. ¡Ẽcü, ñu̱xma rü nügütama namaxẽẽ ega aixcüma Cristu ya Tupana nüxü̃ unetacü yixĩgu! —ñanagürügü. 36 Rü yema churaragü rü ta Ngechuchuxü̃ nacugüe. Rü naxü̃tawa naxĩ, rü nüxna nanaxã ga binu ga üxchiücü. 37 Rü ñanagürügü nüxü̃: —Ega Yudíugüarü ãẽ̱xgacü ya tacü quixĩgu, ¡rü cugütama rüngü̃xẽẽ i ñu̱xmax, na ícunguxuchixü̃ca̱x! —ñanagürügü. 38 Rü norü curuchatape̱xewa nipota ga wüxi ga mürapewaxacü ga ãẽ́gatachinüxü̃ ga Griégugügawa rü Dumacü̱̃ã̱xgügawa rü Yudíugügawa ümatüxü̃ ga ñaxü̃: —Daa nixĩ ya Yudíugüarü Ãẽ̱xgacü ya Tacüxüchi —ñaxü̃. 39 Rü wüxi ga yema máẽtaxü̃ ga naxrüü̃ curuchawa ipotaxü̃ rü Ngechuchumaã naguxchiga, rü ñanagürü: —Ega aixcüma Cristu quixĩgu, ¡rü cugütama rüngü̃xẽẽ na ícunguxuchixü̃ca̱x, rü toxü̃ rü ta rüngü̃xẽẽ na ítanguxü̃xü̃ca̱x! —ñanagürü. 40 Natürü ga yema to ga máẽtaxü̃ rü namücüxü̃ ínangaxüchiama, rü ñanagürü nüxü̃: —Cuma rü naxrüü̃ na curuchawa quipotachiréxü̃, ¿rü ngẽxguma rü ta tama Tupanaxü̃ cumuü̃xü̃? 41 —Yixema rü name nixĩ na ipoxcuexü̃ erü tagagutama nixĩ i ngúxü̃ ingegüxü̃ erü ngẽma nixĩ i tórü natanü naxca̱x ga yema chixexü̃ ga ixügüxü̃. Natürü daa yatü rü taxuü̃ma i chixexü̃ naxü —ñanagürü. 42 Rü yexguma ga yema máẽtaxü̃ rü ñanagürü: —Pa Ngechuchux, ¡choxna nacua̱xãchi i ngẽxguma wenaxãrü núma cuxũxgu rü ãẽ̱xgacüxü̃ ícunguxgu! —ñanagürü. 43 Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Aixcüma cumaã nüxü̃ chixu rü ñomatátama i ngunexü̃gu chomaã cungẽxma i mexẽchixü̃ i naãnewa —ñanagürü. 44 Rü yexguma tocuchiwa nanguxgu rü guxü̃wama naxẽãne ñu̱xmata tomaẽ̱xpü̱xarü ngorawa nangu ga yáuanecü. 45 Rü ga üa̱xcü rü nixo. Rü tupauca ga taxü̃neãrü tüyemachiü̃xü̃ rü ngãxü̃gu narügaute. 46 Rü yexguma ga Ngechuchu rü poraãcü aita naxü rü ñanagürü: —Pa Chaunatüx, cuxme̱xwa chanange̱x i chauãẽ —ñanagürü. Rü yema ñaxguwena rü nayu. 47 Rü yexguma yema churaragüarü ãẽ̱xgacü ga Dumacü̱̃ã̱x nüxü̃ da̱u̱xgu ga yema ngupetüxü̃, rü Tupanaxü̃ nicua̱xüü̃, rü ñanagürü: —Aixcüma ñaã yatü rü taxuü̃ma i chixexü̃ naxü —ñanagürü. 48 Rü guxü̃ma ga yema togü ga duü̃xü̃gü ga yéma yexmagüxü̃ rü nüxü̃ daugüxü̃ ga yema ngupetüxü̃, rü poraãcü nangechaü̃güãcüma napataca̱x nawoegu. 49 Natürü guxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü ga aixcüma Ngechuchuxü̃ cua̱xgüxü̃ rü yaxü̃wa- tama nüxü̃ narüdaunü ga yema ngupetüxü̃. Rü yema duü̃xü̃gütanüwa ta iyexmagü ga yema ngecügü ga Ngechuchuwe rüxĩcü ga yexguma Gariréaanewa ne naxũxgu. 50 Rü nayexma ga wüxi ga yatü ga Yudéaanewa yexmane ga ĩãne ga Arimatéacü̱̃ã̱x, rü Yuche nixĩ ga naẽ́ga. Rü nüma rü Yudíugüarü ãẽ̱xgacügütanüwa naxü, natürü namecüma rü meã namaxü̃. 51 Rü nüma rü poraãcü ínanaṉg̱uxẽẽ na ínanguxü̃ ga Tupana na yéma ãẽ̱xgacü yiĩxü̃ca̱x. Rü yemaca̱x tama norü me nixĩ ga yema Ngechuchumaã naxügüxü̃ ga yema togü ga namücügü ga ãẽ̱xgacügü. 52 Rü nüma ga Yuche rü Piratuxü̃tawa naxũ, rü Ngechuchuxü̃neca̱x ínayaca. 53 Rü curuchawa nayayaxu ga Ngechuchuxü̃ne, rü wüxi ga düxruü̃maã nananuque. Rü wüxi ga naxmaü̃ ga nutaarü ma̱xpǘxü̃wa yacaxmaü̃güxü̃gu nayanaxücuchi. Rü yema naxmaü̃ rü nayexwacaxü̃, rü taguma texéxü̃ nagu yaxücuchigüxü̃ nixĩ. 54 Rü yema nixĩ ga ngunexü̃ ga nagu Yudíugü nügü imexẽẽgüxü̃ naxca̱x ga ngü̃xchigaarü ngunexü̃. Rü marü ningóonechaü̃ ga yema ngü̃xchigaarü ngunexü̃. 55 Rü yema ngecügü ga Ngechuchumaã Gariréaanewa ne ĩcü, rü Ngechuchuxü̃ íyaxücuchigüxü̃wa íiyadaugü. Rü nüxü̃ idaugü ga ñuxãcü na íyaxücuchigüãxü̃ ga naxü̃ne. 56 Rü yexguma ngĩpatawa nangugügu, rü inamexẽẽgü ga pumara rü chixü̃. Rü irüngü̃gü ga ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu, yerü yema nixĩ ga Tupanaãrü mu.

Luca 24

1 Rü pa̱xmamaxü̃chi ga yüxüarü ngunexü̃gu, rü yema ngecügü rü wenaxãrü naxmaü̃wa íiyadaugü. Rü yéma inangegü ga yema pumara ga yamexẽẽgüxü̃. Rü naĩgü ga ngecügü rü ta ngĩxü̃ íiyaxümücügü. 2 Rü yexguma yéma nangugügu, rü nüxü̃ iiyangaugü ga marü na ínaxügachixü̃ ga guma nuta ga naxmaü̃ãrü ngũxtaü̃xü̃. 3 Rü yexma nagu ichocu, natürü taxuü̃ma idaugü ga naxü̃ne ga Cori ga Ngechuchu. 4 Rü yema ngecügü rü poraãcü iḇaixãchiãẽgü, rü tama nüxü̃ icua̱xgüéga ga ṯacü na naxügüxü̃. Rü ngürüãchi nüxü̃ idaugü ga taxre ga yatügü ga ngĩxü̃tagu chigüxü̃ ga poraãcü iy̱aurachirutanücüüxü̃. 5 Rü yema ngecügü rü iyarüm̱axãchierugü, yerü poraãcü imuü̃ẽ. Rü yemaca̱x ga yema yatügü rü ñanagürügü ngĩxü̃: —¿Tü̱xcüü̃ nuxã yuetamaü̃gu naxca̱x peyadau ya yima maxü̃cü? 6 —Nataxuma i nuã ya Ngechuchu, erü marü wena namaxü̃. ¡Rü nüxna pecua̱xãchie ga yema ore ga pemaã nüxü̃ yaxuxü̃ ga yexguma Gariréaanewa nayexmagu! 7 —Yerü pemaã nüxü̃ nixu ga ñuxãcü pecaduã̱xgüxü̃ tá na yayauxgüxü̃, rü curuchawa na yapotagüãxü̃, rü ñuxãcü tomaẽ̱xpü̱x i ngunexü̃gu tá wena na namaxü̃xü̃ —ñanagürügü ga yema yatügü. 8 Rü yexguma ga yema ngecügü rü nüxna icua̱xãchie ga yema Ngechuchuarü ore. 9 Rü nüxna iwoegu ga yema naxmaü̃. Rü yema 11 ga Ngechuchuarü ngúexü̃gümaã nüxü̃ iyarüxugüe ga guxü̃ma ga yema nüxü̃ nadaugüxü̃. Rü guxü̃ma ga togü ga yaxõgüxü̃ ga yéma yexmagüxü̃maã rü ta nüxü̃ iyarüxugüe. 10 Rü María ga Magadácü̱̃ã̱x, rü Cuána, rü María ga Chaü̃tiágu naẽ, rü naĩgü ga ngecügü iyixĩ ga wüxigu yéma Ngechuchuarü ngúexü̃güxü̃tawa nangegücü ga yema ore. 11 Natürü yema ngúexü̃güca̱x rü ĩnücamare nixĩ ga yema ore, rü tama ngĩxü̃́ nayaxõgüchaü̃. 12 Natürü ga Pedru rü inañaãchi, rü ínayadau ga naxmaü̃wa. Rü yexguma nagu yadaucuchigu ga naxmaü̃, rü nüxü̃ nadau ga düxruü̃gü ga wüxicüwagu na nanuxü̃. Rü poraãcü naḇaixãchiãẽ namaã ga yema ngupetüxü̃, rü ḇaixãchiãẽãcüma napataca̱x nataegu. 13 Rü yema ngunexü̃gutama rü taxre ga yema Ngechuchuarü ngúexü̃gü rü wüxi ga ĩãne ga Emaṹwa naxĩ. Rü norü yaxü̃ ga guma ĩãne rü 11 ga kilómetru nixĩ nüxna ga Yerucharéü̃. 14 Rü yexguma namagu naxĩyane, rü nachigagu nidexatanü ga guxü̃ma ga yema ngupetüxü̃. 15 Rü yexguma yemachigagu iyadexatanüyane, rü nümatama ga Ngechuchu rü ngürüãchi naxca̱x yéma nixũ, rü natanügu nixũchigü. 16 Natürü yema ngúexü̃gü rü woo Ngechuchuxü̃ nadaugü, rü tama nüxü̃ nacua̱xgüéga na Ngechuchu yiĩxü̃, yerü Tupana rü nanatoõẽgü na tama Ngechuchuxü̃ nacua̱xgüxü̃ca̱x. 17 Rü yexguma ga Ngechuchu, rü yema taxre ga ngúexü̃güna naca, rü ñanagürü: —¿Ṯacüchiga nixĩ i pidexatanüxü̃ na nuxã namagu na pexĩxü̃? ¿Rü ṯacüca̱x nixĩ i pengechaü̃ẽxü̃? —ñanagürü. 18 Rü wüxi ga yema ngúexü̃ ga Creopágu ãẽ́gaxü̃ nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Guxü̃ma i duü̃xü̃gü nixĩ i nüxü̃ cuáxü̃ ga yema yexwaca ngupetüxü̃ ga Yerucharéü̃wa. Rü cuma na yexma cunaxũãnechiréxü̃ rü maneca cuxicatama nixĩ i tama nüxü̃ cucuáxü̃ ga yema ngupetüxü̃ —ñanagürü. 19 Rü yexguma ga nüma ga Ngechuchu rü ñanagürü: —¿Ṯacü nangupetü ga Yerucharéü̃wa? —ñanagürü. Rü nanangãxü̃gü ga yema ngúexü̃gü, rü ñanagürügü: —Poraãcü chixexü̃ nüxü̃ naxüpetü ga Ngechuchu ga Nacharétucü̱̃ã̱x. Nüma ga Ngechuchu rü Tupanaãrü orearü uruü̃ ga mecü nixĩ. Rü Tupanape̱xewa rü duü̃xü̃güpe̱xewa namecüma rü nanaxü ga taxü̃ ga cua̱xruü̃gü ga Tupanaãrü poramaã naxüxü̃, rü meã duü̃xü̃güxü̃ nangúexẽẽ. 20 —Natürü ga paigüarü ãẽ̱xgacügü rü tórü ãẽ̱xgacügü rü nayayauxgü. Rü Dumacü̱̃ã̱x ga ãẽ̱xgacügüna nanamugü na curuchawa yapotagüãcüma nayuxẽẽgüãxü̃ca̱x. Rü yemaãcü nayama̱xgü. 21 —Toma nüxü̃ tacua̱xgu rü nüma tá nixĩ i tomaã naporaxü̃ na ínanguxuchixü̃ca̱x i tachiü̃ãne nüxna i Dumacü̱̃ã̱xãrü ãẽ̱xgacü. Rü ñu̱xma rü marü tomaẽ̱xpü̱x i ngunexü̃ nawena nixĩ ga na yama̱xgüãxü̃. 22 —Natürü tama ngẽxĩcatama nixĩ, yerü ñuxre ga ngexü̃gü ga totanüxü̃ rü toxü̃ ínayaḇaixgügü. Yerü yema ngexü̃gü rü pa̱xmamaxü̃chi ínayadaugü ga naxmaü̃wa, rü tama nüxü̃ inayangaugü ga naxü̃ne ga guma Ngechuchu. Rü yemaca̱x ga yema ngexü̃gü rü toxca̱x nawoegu, rü tomaã nüxü̃ nayarüxugüe ga nüxü̃ na nadaugüxü̃ ga Tupanaãrü orearü ngeruü̃gü ga daxũcü̱̃ã̱x. Rü yema daxũcü̱̃ã̱xgü rü namaã nüxü̃ nixugügü ga Ngechuchu rü na namaxü̃xü̃ —ñanagürügü. 24 Rü yexguma yema ngexü̃güarü orexü̃ taxĩnüẽgu, rü ñuxre ga tomücügü rü naxmaü̃wa ínayadaugü. Rü yema ngexü̃gü nüxü̃ ixugüxü̃rüü̃ nüxü̃ inayangaugü ga naxmaü̃. Natürü tama Ngechuchuxü̃ nadaugü —ñanagürügü. 25 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —¿Tü̱xcüü̃ tama peãẽta ipexü i pemax? ¿Rü ñuxgura tá ta ipeyaxõgüxü̃ i nuxcümaü̃güxü̃ ga Tupanaãrü orearü uruü̃güarü ore? 26 ¿Rü tama e̱xna nüxü̃ pecua̱x ga yema ngúxü̃ tá na yangexü̃ ga Cristu naxü̃pa na daxũguxü̃ i naãnewa naxũxü̃, na ngẽ́ma ãẽ̱xgacü yiĩxü̃ca̱x? —ñanagürü. 27 Rü yexguma inanaxügü ga namaã na nango̱xẽẽãxü̃ ga guxü̃ma ga Tupanaãrü ore ga nachiga ümatüxü̃. Rü yema Tupanaãrü ore ga Moĩché ümatüxü̃maã inanaxügü. Rü ñu̱xũchi namaã nüxü̃ nixu ga guxü̃ma ga yema Tupanaãrü ore ga nuxcümaü̃güxü̃ ga Tupanaãrü orearü uruü̃gü ümatügüxü̃. 28 Rü yexguma yema ĩãne ga Emaṹwa nangugügu, rü Ngechuchu rü nümaxü̃ toxnamana nügü naxũxẽẽneta. 29 Natürü ga yema ngúexü̃gü rü nüxü̃ naca̱a̱xü̃gü na yexma naxã́ũxü̃ca̱x, rü ñanagürügü: —¡Nuxma toxü̃tagu nape, erü marü nayáuane, rü paxa tá nachüta! —ñanagürügü. Rü yexguma ga Ngechuchu rü nawe yexma narüxã̱ũ̱x. 30 Rü yexguma chibüca̱x wüxiwa mechawa natogügu, rü Ngechuchu nanayaxu ga pãũ. Rü Tupanana moxẽ naxca̱x naxã. Rü ñu̱xũchi inanabücu, rü wüxichigüna nanaxã. 31 Rü yexgumatama naãẽxü̃ nicua̱xãchitanü. Rü nüxü̃ nacua̱xgü na guma yiĩxü̃ ga Ngechuchu. Natürü yexgumatama ngürüãchi inayarütaxu ga nümax. 32 Rü yema taxre ga ngúexü̃gü rü nügümaã ñanagürügü: —¿Tama e̱xna ga itaãẽgüxü̃ ga tórü maxü̃newa ga yexguma namawa tamaã yadeaxgu rü tamaã nango̱xẽẽãgu ga Tupanaãrü ore i ümatüxü̃? —ñanagürügü. 33 Rü yexgumatama ga yema taxre ga ngúexü̃gü rü inaxĩãchi ga Yerucharéü̃ca̱x na nawoeguxü̃. Rü yexma nüxü̃ nayangau ga na ínangutaque̱xegüxü̃ ga yema 11 ga Ngechuchuarü ngúexü̃gü rü togü ga natanüxü̃gü. 34 Rü yema duü̃xü̃gü ga íngutaque̱xegüxü̃ rü ñanagürügü nüxü̃: —Aixcüma nixĩ i marü wena namaxü̃xü̃ ya Cori ya Ngechuchu. Rü Chimáũ ga Pedru rü marü nüxü̃ nadau —ñanagürügü. 35 Rü yexguma ga yema taxre ga ngúexü̃gü rü ta nüxü̃ nixugügü ga yema nüxü̃ ngupetüxü̃ ga namawa, rü ñuxãcü nüxü̃ na yacua̱xãchitanüxü̃ ga guma na yiĩxü̃ ga Ngechuchu ga yexguma pãũ inabücu̱xgu. 36 Rü yexguma yemaãcü íyadexagüyane, rü ngürüãchi norü ngãxü̃tanügu nachi ga Ngechuchu. Rü nüxü̃ narümoxẽ, rü ñanagürü: —Nuxmaẽ Pa Chorü Duü̃xü̃güx —ñanagürü. 37 Natürü nümagü rü naḇaixãchiãẽgü, rü poraãcü namuü̃ẽ, yerü nagu naxĩnüẽgu rü wüxi ga naxchi̱xixü̃mare nadaugü. 38 Natürü ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —¿Tü̱xcüü̃ peḇaixãchiãẽgü rü tama peyaxõgü na choma chiĩxü̃? 39 —¡Dücax, nüxü̃ peda̱u̱x ya cho̱xme̱xgü rü chaucutügü! Rü chomatama chixĩ. ¡Rü choxü̃ pingõgü rü meã choxü̃ perüdaunü! Erü wüxi i naxchi̱xi rü tama choxü̃ pedauxü̃rüü̃ naxãmachi rü naxãxchina̱xã —ñanagürü. 40 Rü yema ñaxguwena, rü nüxü̃ nanawe̱x ga naxme̱x rü nacutü. 41 Natürü ga yema duü̃xü̃gü rü yexguma rü ta tama nüxü̃́ nayaxõgü, yerü naḇaixãchiãẽgü rü nataãẽgü. Rü yemaca̱x ga Ngechuchu rü nüxna naca rü ñanagürü nüxü̃: —¿Pexü̃́ nangẽxmaxü̃ i õna i nuã? —ñanagürü. 42 Rü yexguma nüxna nanaxãgü ga wüxi ga choxni ga iguxü̃chipe̱xe rü wüxiweü̃ ga berure. 43 Rü nüma ga Ngechuchu rü nanayaxu. Rü yema duü̃xü̃güpe̱xewa nanangõ̱x. 44 Rü ñu̱xũchi ñanagürü nüxü̃: —Rü yema choxü̃ ngupetüxü̃ rü yema nixĩ ga pemaã nüxü̃ chixuxü̃ ga yexguma tauta chayu̱xgu rü petanüwa chayexmagu. Yerü yexguma rü pemaã nüxü̃ chixu rü ñacharügü: “Rü tá ningu i guxü̃ma i Tupanaãrü ore i chauchiga ümatüxü̃ i Wiyaegüarü poperawa, rü Moĩché ümatüxü̃ i mugüwa, rü ore i nuxcümaü̃güxü̃ ga Tupanaãrü orearü uruü̃gü ümatüxü̃wa”, ñacharügüchire̱x pexü̃. 45 Rü yemaãcü namaã nanango̱xẽẽ ga Tupanaãrü ore ga ümatüxü̃. 46 Rü ñanagürü nüxü̃: —Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa rü nüxü̃ nixu rü choma i Cristu rü tá chayu, rü tomaẽ̱xpü̱x i ngunexü̃gu rü tá wena chamaxü̃. 47 —Rü yematama ore i ümatüxü̃wa nüxü̃ nixu rü tá chauégagu tá nixĩ i nüxü̃ yaxugüxü̃ i ore i mexü̃. Rü Yerucharéü̃wa tá inaxügü i ngẽma ñu̱xmatáta guxü̃ i naãnewa nangu na ngẽmaãcü duü̃xü̃gü nüxü̃ rüxoexü̃ca̱x i nacüma i chixexü̃ na Tupana nüxü̃́ nüxü̃ ngechaü̃xü̃ca̱x i norü pecadugü. 48 —Rü ñu̱xma rü pematama nixĩ i chorü orearü uruü̃gü, rü tá duü̃xü̃gümaã nüxü̃ pixu ga yema chauxü̃tawa nüxü̃ pedaugüxü̃ rü nüxü̃ pexĩnüẽxü̃. 49 —Rü dücax, choma rü pexca̱x tá núma chanamu i Naãẽ i Üünexü̃ ga pexca̱x nüxü̃ naxunetaxü̃ ya Chaunatü. Natürü chanaxwa̱xe i númatátama daa ĩãne ya Yerucharéü̃wa pengẽxmagü, ñu̱xmatáta penayauxgü i ngẽma Tupanaãẽ i Üünexü̃ i daxũwa ne ũxü̃ i tá pexü̃ poraexẽẽxü̃ —ñanagürü. 50 Rü yexguma ga Ngechuchu rü Yerucharéü̃ãrü toxnamana norü ngúexü̃güxü̃ nagagü, ñu̱xmata Betániããrü ngaicamana nangugü. Rü yéma norü ngúexü̃güétü nawéme̱x, rü Tupanana naxca̱x naca na nüxü̃ nangü̃xẽẽxü̃ca̱x. 51 Rü yexguma yema ngúexü̃güca̱x nayumüxẽguwena rü nüxna nixũgachi. Rü Tupana daxũguxü̃ ga naãnewa nanaga. 52 Rü nümagü ga norü ngúexü̃gü rü Ngechuchuxü̃ nicua̱xüü̃gü. Rü ñu̱xũchi taãẽãcüma Yerucharéü̃ca̱x nawoegu. 53 Rü guxü̃guma tupauca ga taxü̃newa naxĩĩxü̃, rü yéma Tupanaxü̃ nicua̱xüü̃gü. Rü ngẽmaãcü yiĩ.

Cuáü̃ 1

1 Naxü̃pa ga guxü̃ma, rü marü nayexma ga Tupana Nane. Rü Tupanamaã nayexma rü woetama Tupana nixĩ ga nümax. Nüma rü Tupanaãrü Ore nixĩ i naẽ́ga erü tamaã nüxü̃ nixu i Tupanachiga. 2 Rü naxü̃pa ga guxü̃ma rü nüma ga Tupana Nane rü naxü̃tawatama nayexma. 3 Rü guma Nanexü̃ nixĩ ga namuxü̃ ga Tupana na naxüãxü̃ca̱x ga guxü̃ma. Rü nataxuma i ṯacü i ñu̱xma ngẽxmaxü̃ i tama nüma naxüxü̃. 4 Rü Nanewa nixĩ ga nayexmaxü̃ ga maxü̃. Rü yema maxü̃ rü guxü̃ ga duü̃xü̃güarü ngóonexẽẽruü̃ nixĩ. 5 Rü yima Nane rü woo chixexü̃ íporaxü̃wa rü duü̃xü̃güxü̃ nüxü̃ nacua̱xẽẽ i Tupanachiga. Rü ngẽma chixexü̃ rü taxucü-rüwama ngẽma mexü̃xü̃ narüyexera. 6 Rü nayexma ga wüxi ga yatü ga Cuáü̃ ga baiü̃xẽẽruü̃gu ãẽ́gacü. Rü guma nixĩ ga Tupana núma namucü na nüxü̃ yaxuxü̃ca̱x ga nachiga ga guma ngóonexẽẽruü̃ na yemaãcü guxãma nüxü̃́ yaxõgüxü̃ca̱x. 8 Rü nüma ga Cuáü̃ rü tama Tupana Nane ya duü̃xü̃güarü ngóonexẽẽruü̃ nixĩ. Natürü nüma nixĩ ga Tupana núma namuxü̃ na nüxü̃ yaxuxü̃ca̱x ga nachiga ga guma ngóonexẽẽruü̃. 9 Rü ñoma ga naãnewa nangu ga guma aixcüma Tupana Nane ixĩcü i guxü̃ma i duü̃xü̃güxü̃ ngóonetanüxẽẽcü. 10 Rü nüma ga guma Nane ga Tupanaãrü Ore ixĩcü rü ñoma ga naãnewa nayexma. Rü woo nagagu nixĩ ga naxüãxü̃ ga guxü̃ma ga ñoma ga naãne, natürü ñoma ga naãne-cü̱̃ã̱x ga duü̃xü̃gü rü tama nüxü̃ nacua̱xgü na texe yiĩxü̃. 11 Nuã norü naãnewatama nangu, natürü norü duü̃xü̃gü ga Yudíugü rü tama nanayauxgü. 12 Natürü guxema nayauxgüxe rü nüxü̃́ yaxõgüxe rü tüxü̃́ nanatauxchaxẽẽ na Tupanaxãcügü tixĩgüxü̃ca̱x. 13 Rü ñu̱xma rü Tupanaxãcügü tixĩgü ga guxema yaxõgüxe. Natürü tama noxri tabuexü̃gagu nixĩ i ngẽma rü tama tümanatügüarü ngúchaü̃gagu nixĩ. Natürü i ñu̱xma rü Tupanaxãcügü tixĩgü ga guxema yaxõgüxe yerü nümatama ga Tupana rü naxãcügüxü̃ tüxü̃ nixĩgüxẽẽ. 14 Rü nüma ga guma Nane ga Tupanaãrü ore ixĩcü rü narüduü̃. Rü totanüwa nayexma rü poraãcü toxü̃ nangechaü̃ rü aixcüma nixĩ ga norü ore. Rü toma nüxü̃ tadaugü ga ñuxãcü na namexẽchixü̃ ga nümax. Rü Nanatüxü̃tawa nanayaxu ga yema yerü nügümaã nüxü̃́ nawüxica̱x. 15 Rü gumachigaxü̃ nixĩ ga yaxuxü̃ ga Cuáü̃ ga yexguma ñaxgu: —Daa nixĩ ga guma pemaã nüxü̃ chixuchigacü ga yexguma ñachaxgu: “Rü yima choweama ne ũcü rü choxü̃ rüyexeracü nixĩ, yerü woetama marü nayexma ga tauta chabuxgu ga chomax”, ñanagürü ga Cuáü̃. 16 Rü yima Tupana Nane rü namexẽchi rü naxme̱xwa nangẽxma i guxü̃ma. Rü naxü̃tawa rü guxü̃guma tanayauxgüecha ga muxũchixü̃ma ga ngü̃xẽẽgü ga mexü̃gü. 17 Rü Moĩchéxü̃ nixĩ ga namuxü̃ ga Tupana na tüxü̃ nangúexẽẽxü̃ ga yema norü mugü. Natürü Ngechuchu ya Cristuxü̃ nixĩ ga namuxü̃ na tüxü̃ nangúexẽẽxü̃ na yigü ingechaü̃güxü̃ rü tüxü̃́ nangẽxmaxü̃ i ore i aixcüma ixĩxü̃. 18 Taguma texé ñuxgu nüxü̃ tadau ga Tupana. Natürü Nane ya nügümaã nüxü̃́ wüxicacü nixĩ ya tüxü̃ nüxü̃ cua̱xẽẽcü. Rü yima Nane rü Tupanaxü̃chi nixĩ, rü Nanatümaã wüxiwa nangẽxmagü. 19 Rü yema Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü ga Yerucharéü̃cü̱̃ã̱x rü Cuáü̃ ga baiü̃xẽẽruü̃xü̃tawa nanamugü ga paigü rü Lebítanüxü̃gü na nüxna yacagüexü̃ca̱x na texe yiĩxü̃. 20 Rü nüma ga Cuáü̃ rü meãma nügü nixu, rü ñanagürü: —Tama nixĩ i Cristu chiĩxü̃ i chomax —ñanagürü. 21 Rü wenaxãrü nüxna nacagü rü ñanagürügü: —¿Texé e̱xna quixĩ? ¿E̱xna cuma ga nuxcümaü̃cü ga Tupanaãrü orearü uruü̃ ga Ería quiĩxü̃? —ñanagürügü. Rü Cuáü̃ nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Tama Ería chixĩ —ñanagürü. Rü nümagü rü wenaxãrü nüxna nacagü rü ñanagürügü: —¿E̱xna cuma quiĩxü̃ ya yima orearü uruü̃ ga Moĩché nüxü̃ ixucü ga ínguxchaü̃cü? —ñanagürügü. Rü Cuáü̃ nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Tama yima chixĩ —ñanagürü. 22 Rü yexguma ñanagürügüama: —¿E̱xna texé quiĩxü̃? Erü tanaxwa̱xe i ngẽma núma toxü̃ mugüxü̃xü̃tawa tanange i curü ngãxü̃ga. ¿Rü ñuxũ ñacuxü̃ i ñu̱xma na texé quiĩxü̃? —ñanagürügü. 23 Rü Cuáü̃ nanangãxü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —Choma nixĩ i ngẽma duü̃xü̃ i dauxchitawa i ngextá taxúema íxãpataxü̃wa tagaãcü ñachaxü̃: “¡Rü nüxü̃ perüxoe i pecüma i chixexü̃ rü ipeyanawe̱xãchixẽẽ̱x i perü maxü̃ naxca̱x ya Cori ya Tupana!” ñachaxü̃, guma nuxcümaü̃cü ga orearü uruü̃ ga Ichaía nüxü̃ ixuxü̃rüü̃ —ñanagürü. 24 Rü yexguma ga yema paigü rü Parichéugü yéma mugüxü̃ ga Cuáü̃maã na yanadexagüxü̃ca̱x rü wenaxãrü nüxna nacagüe, rü ñanagürügü: —Rü ngẽxguma tama Cristu quixĩgu, rü tama Ería quixĩgu, rü tama yima orearü uruü̃ ya ínguxchaü̃cü quixĩgu, ¿rü tü̱xcüü̃ i duü̃xü̃güxü̃ ícubaiü̃xẽẽxü̃ i ñu̱xmax? —ñanagürügü nüxü̃. 26 Rü Cuáü̃ nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Choma rü dexáwamare íchanabaiü̃xẽẽ i duü̃xü̃gü. Natürü petanüwa nangẽxma ya yima tama nüxü̃ pecuácü ya choweama ne ũcü. Rü choma rü nape̱xewa rü taxuwama chame, rü bai i norü chapatucunügüarü wẽgüwa chame —ñanagürü ga Cuáü̃. 28 Rü yema nachica ga Betániãgu ãẽ́gaxü̃wa nixĩ ga Cuáü̃ ga nüxü̃ yaxuxü̃ ga yema ore. Rü natü ga Yudáü̃ãrü tocutüwa nixĩ ga yema nachica ga ngextá Cuáü̃ duü̃xü̃güxü̃ íbaiü̃xẽẽxü̃wa. 29 Rü moxü̃ãcü ga Cuáü̃ rü Ngechuchuxü̃ nadau ga naxca̱x na yaxũxü̃. Rü ñanagürü ga Cuáü̃: —¡Rü dücax! Daa nixĩ ya yima Tupana núma namucü na nayuxü̃ca̱x na ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃güarü pecaduxü̃ iyanaxoxẽẽxü̃ca̱x. 30 —Rü choma rü daa Ngechuchuchigaxü̃ nixĩ ga chixuxü̃ ga yexguma ñachagu: “Rü choweama ne naxũ ya wüxi ya chorü yexeracü, yerü nüma rü woetama nayexma ga tauta chabuxgu ga chomax”, ñachagu. 31 —Rü chomatama ga noxri rü tama nüxü̃ chacua̱x ga texe na yiĩxü̃ ga nümax. Natürü núma chaxũ na dexáwamare duü̃xü̃güxü̃ íchibaiü̃xẽẽtanüxü̃ca̱x na tatanüxü̃ i Yudíugü nüxü̃ cua̱xgüxü̃ca̱x na texé yiĩxü̃ —ñanagürü. 32 Rü ñanagürü ta ga Cuáü̃: —Rü chomatama nüxü̃ chadau ga Tupanaãẽ ga Üünexü̃ ga yexguma wüxi ga muxtucurüü̃ daxũwa ínaxexeegu rü Ngechuchuxü̃negu yanawa̱xgux. 33 —Choma rü noxri tama nüxü̃ chacua̱x ga texe na yiĩxü̃ ga nümax. Natürü ga Tupana ga choxü̃ mucü na dexáwamare duü̃xü̃güxü̃ íchabaiü̃xẽẽxü̃ca̱x, rü ñanagürü choxü̃: “Rü yima nüxü̃ cudaucü ya chauãẽ i Üünexü̃ naẽ́tügu írüxexeecü, rü yima tá nixĩ ya chauãẽ i Üünexü̃ duü̃xü̃güna nguxẽẽcü”, ñanagürü choxü̃. 34 —Choma rü marü yima Ngechuchuxü̃ chadau rü pemaã nüxü̃ chixu na nüma rü aixcüma Tupana Nane yiĩxü̃ —ñanagürü. 35 Moxü̃ãcü rü wenaxãrü Cuáü̃maã yema nachicawa tayexmagü ga toma ga taxre ga norü ngúexü̃gü. 36 Rü yexguma Ngechuchuxü̃ nada̱u̱xgu ga yéma na naxüpetüxü̃, rü Cuáü̃ rü ñanagürü toxü̃: —¡Dücax! Yima nixĩ ya Tupana núma namucü na pecaduca̱x nayuxü̃ca̱x —ñanagürü. 37 Rü toma ga Cuáü̃ãrü ngúexü̃gü rü nüxü̃ taxĩnüẽ ga yexguma yema ñaxgu. Rü Ngechuchuwe tarüxĩ. 38 Rü nügü ínidau ga Ngechuchu, rü toxü̃ nadau ga nawe na tarüxĩxü̃. Rü toxna naca rü ñanagürü toxü̃: —¿Ṯacüca̱x pedau? —ñanagürü. Rü tomagü rü ñatarügügü: —Pa Ngúexẽẽruü̃x, ¿ngexta nixĩ i cupexü̃? —ñatarügügü. 39 Rü Ngechuchu toxü̃ nangãxü̃, rü ñanagürü toxü̃: —¡Nuã chowe perüxĩ rü ípeyada̱u̱x! —ñanagürü. Rü nawe tarüxĩ, rü nüxü̃ tadaugü ga na ngexta napexü̃. Rü yexguma yéma tangugügu, rü marü ãgümücüarü ngorawa nangu ga na nayáuanexü̃. Rü yexma naxü̃tagu tarücho rü ñu̱xmata nachüta. 40 Rü choma chixĩ ga noxri Cuáü̃ ga baiü̃xẽẽruü̃xü̃ chaxĩnüxü̃ ga yixcama Ngechuchuwe charüxũxü̃. Rü chomücü rü Aü̃dré nixĩ. Rü nüma rü Pedru ga Chimáũẽneẽ nixĩ. 41 Rü yexgumatama ga Aü̃dré, rü naẽneẽ ga Chimáũca̱x nayadau. Rü ñanagürü nüxü̃: —Rü marü nüxü̃ itayangau ya yima Cristu ga nuxcüma Tupana nüxü̃ unetacü —ñanagürü. 42 Rü yemawena, rü Ngechuchu íyexmaxü̃wa Chimáũxü̃ naga ga Aü̃dré. Rü yexguma Ngechuchu Chimáũxü̃ da̱u̱xgu, rü ñanagürü nüxü̃: —Cuma nixĩ i Chimáũ i Cuáü̃ nane quiĩxü̃. Natürü i ñu̱xmawena rü Nuta tá nixĩ i cuéga —ñanagürü. Rü ngẽma naẽ́ga rü Pedru ñaxü̃chiga nixĩ. 43 Rü moxü̃ãcü ga Ngechuchu rü nügü namexẽẽ na Gariréaanewa naxũxü̃ca̱x. Rü Piripixü̃ inayangau rü ñanagürü nüxü̃: —¡Chowe rüxũ! —ñanagürü. 44 Rü nüma ga Piripi rü ĩãne ga Bechaídacü̱̃ã̱x nixĩ. Rü yémacü̱̃ã̱x ta nixĩ ga Aü̃dré rü Pedru. 45 Rü Piripi rü Natanaẽ́ca̱x nayadau, rü ñanagürü nüxü̃: —Marü nüxü̃ itayangau ya yima Cristu ga Moĩché nachiga naxümatücü ga mugüarü poperawa, rü nuxcümaü̃güxü̃ ga Tupanaãrü orearü uruü̃gü ta nachiga naxümatügücü. Yima nixĩ ya Yuche nane ya Ngechuchu ya Nacharétucü̱̃ã̱x —ñanagürü. 46 Rü ñanagürü ga Natanaẽ́: —¿Ñuxãcü i ṯacü rü mexü̃ i Nacharétuwa ne naxũxü̃? —ñanagürü. Rü Piripi nanangãxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —¡Dücax, ngĩxã rü ítayadau! —ñanagürü. 47 Rü yexguma Ngechuchu Natanaẽ́xü̃ da̱u̱xgu ga naxca̱x na yaxũxü̃, rü ñanagürü: —¡Dücax! Yéa ne naxũ i wüxi i yatü i aixcüma Yudíu ixĩxü̃ i aixcüma ngearü chixexü̃ã́xü̃ —ñanagürü. 48 Rü yexguma ga Natanaẽ́ rü Ngechuchuna naca, rü ñanagürü nüxü̃: —¿Ñuxãcü i choxü̃ cucuáxü̃? —ñanagürü. Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —Naxü̃pa ga Piripi cuxca̱x na yac̱axü̃, rü choma rü cuxü̃ chadau ga yexguma ori̱x ga igueratüü̃gu curüxã̱ũ̱xgux —ñanagürü. 49 Rü Natanaẽ́ nanangãxü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —Pa Ngúexẽẽruü̃x, cuma rü Tupana Nane quixĩ. Rü cuma nixĩ i guxü̃ma i Yudíugüarü Ãẽ̱xgacü quiĩxü̃ —ñanagürü. 50 Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —Cuma rü choxü̃́ cuyaxõ erü cumaã nüxü̃ chixu na igueratüü̃wa cuxü̃ na chadauxü̃. Rü ngẽmaca̱xicatama nixĩ i cuyaxõxü̃. Natürü ngẽma ñu̱xma nüxü̃ cudauxü̃ãrü yexera tá nixĩ i nüxü̃ cudauxü̃ i yixcüra —ñanagürü. 51 Rü ñanagürü ta ga Ngechuchu: —Rü aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü tá nüxü̃ pedaugü na yawãxnaxü̃ i daxũguxü̃ i naãne. Rü tá nüxü̃ pedaugü i Tupanaãrü orearü ngeruü̃gü i daxũcü̱̃ã̱x i ngẽ́ma daxũ ĩgüxü̃ rü írüxĩgüüxü̃ i naẽ́tüwa ya Tupana Nane ya duü̃xü̃xü̃ ixĩcü —ñanagürü.

Cuáü̃ 2

1 Rü yemawena ga tomaẽ̱xpü̱x ga ngunexü̃gu, rü nayexma ga wüxi ga ngĩgüarü peta ga Gariréaanewa yexmane ga ĩãne ga Canáwa. Rü yéma iyexma ga naẽ ga Ngechuchu. 2 Rü Ngechuchuna rü toxna rü ta naxugüe na yéma taxĩxü̃ca̱x. 3 Rü nagu̱x ga norü axexü̃ ga binu. Rü Ngechuchu naẽ ngĩgürügü nüxü̃ ga Ngechuchu: —Marü nagúarü binuã̱xgü —ngĩgürügü. 4 Natürü Ngechuchu ngĩxü̃ nangãxü̃, rü ñanagürü: —Pa Mamax, ¿tü̱xcüü̃ chomaã nüxü̃ quixu i ngẽma? Erü tauta nawa nangu na chanaxüxü̃ca̱x i ṯacü rü mexü̃ i Tupanaãrü poramaã üxü̃ —ñanagürü. 5 Natürü ga ngĩma ga naẽ rü ngĩgürügü nüxü̃ ga yema baegüxü̃ namaã ga binuchiü: —¡Penaxü̱x i guxü̃ma i ngẽma nüma pemaã nüxü̃ yaxuxü̃! —ngĩgürügü. 6 Rü yéma iyexma ga 6 ga tü̃xü̃ ga nutagüngĩxca̱x. Rü wüxichigü ga yema tü̃xü̃wa rü maneca yexma name ga 50 rü e̱xna 70 litrugü ga dexá. Rü yema tü̃xü̃gü iyixĩ ga yema Yudíugü ngĩxü̃ ixügüãcugücü ga yexguma dexámaã nügü yayauxme̱xgüchaü̃gu na Tupanaca̱x nügü yamexẽẽgüxü̃ca̱x. 7 Rü Ngechuchu rü yema baegüxü̃xü̃ namu, rü ñanagürü: —¡Dexámaã ngĩxü̃ pixügüãcu i ñaã tü̃xü̃gü! —ñanagürü. Rü nümagü ga yema baegüxü̃ rü meãma ngĩxü̃ nixügüãcu. 8 Rü Ngechuchu ñanagürü nüxü̃: —Rü ñu̱xma chanaxwa̱xe i íraxü̃ peyaxu, rü petaarü yoraxü̃tawa penange —ñanagürü. Rü yemaãcü nanaxügü ga yema baegüxü̃. 9 Rü yema petaarü yora nüxü̃ naxaxneta ga yema dexá ga binuxü̃ naca̱xichixü̃. Natürü tama nüxü̃ nacua̱x ga ngextá na nayauxgüãxü̃. Rü yema baegüxü̃xĩcatama nixĩ ga nüxü̃ cua̱xgüxü̃ ga dexámare na yiĩxü̃ ga noxrix. Rü yexgumatama ga yema petaarü yora rü yema yatü ga ingĩxü̃ca̱x naca. 10 Rü ñanagürü nüxü̃: —Guxü̃ i naãnewa rü duü̃xü̃gü rü noxri rü namaã nabae ya mecü ya binu. Rü ngẽxguma marü meãma guxü̃ma axegügu i ngẽma nüxna naxuxü̃, rü ngẽmawena rü nüxna nanaxã ya ngexcürüücümare ya binu. Natürü i cuma rü marü nagúxchaü̃gu i peta, rü mexẽchicü ya binumaãtama cuyaxaxegüxẽẽ i duü̃xü̃gü —ñanagürü. 11 Rü guma Gariréaanewa yexmane ga ĩãne ga Canáwa nixĩ ga yema naxüxü̃ ga Ngechuchu. Rü yema nixĩ ga nüxĩraü̃xü̃ ga cua̱xruü̃ ga Tupanaãrü poramaã üxü̃ ga nawa nügü inawéxü̃ ga Tupana Nane na yiĩxü̃. Rü toma ga norü ngúexü̃gü rü nüxü̃́ tayaxõgü. 12 Rü yemawena rü Capernáũ ga ĩãnewa naxũ ga Ngechuchu. Rü naẽ rü naẽneẽgü rü toma ga norü ngúexü̃gü rü ta ítayaxümücügü. Rü yéma guma ĩãnewa tayexmagü ga ñuxre ga ngunexü̃. 13 Rü marü ningaica ga torü peta ga Üpetüchiga ga nawa nüxna tacua̱xãchiexü̃ ga ñuxãcü nuxcüma ga Equituanewa Tupanaãrü orearü ngeruü̃ nüxü̃ naxüpetüxü̃ ga guma torü o̱xigüpata rü tama yaxücuxü̃ na yamáãxü̃ca̱x ga torü o̱xigü nane ga yacü. Rü yemaca̱x ga Ngechuchu rü toma ga norü ngúexü̃gü rü Yerucharéü̃ãrü ĩãnewa taxĩ. 14 Rü yexma tupauca ga taxü̃negu nüxü̃ nayangau ga duü̃xü̃gü ga yéma norü wocagümaã rü carnerugümaã rü muxtucugümaã taxegüxü̃. Rü yéma nüxü̃ nadau ta ga duü̃xü̃gü ga yéma norü taxechicawa rütogüxü̃ rü dĩẽruca̱x taxegüxü̃. 15 Rü yexguma yemaxü̃ nada̱u̱xgu ga Ngechuchu, rü nanaxü ga wüxi ga c̱uaixruü̃ ga naxcha̱xmünaxca̱x. Rü yemamaã tupauca ga taxü̃newa ínanawoxü̃ ga yema duü̃xü̃gü guxü̃ma ga norü carnerugümaã rü wocagümaã. Rü yema dĩẽruca̱x taxegüxü̃ãrü dĩẽru rü ngĩxü̃ narüwoü̃ ñaxtüanegu. Rü norü mechagü rü ta nüxü̃ nawoneta. 16 Rü yema muxtucugümaã taxegüxü̃xü̃ ñanagürü: —¡Ípeyana i ngẽma perü muxtucugü i nuã! Tama name i taxepataü̃xü̃ peyaxĩxẽẽ ya daa Chaunatüpata —ñanagürü. 17 Rü yexguma ga toma ga norü ngúexü̃gü rü nüxna tacua̱xãchie ga nuxcümaü̃xü̃ ga ümatüxü̃ ga ñaxü̃: “Duü̃xü̃gü rü tá chauxchi naxaie erü chanachu̱xu i ṯacü i chixexü̃ na naxügüxü̃ i Tupanapatawa”, ñaxü̃. 18 Rü yexguma ga yema ãẽ̱xgacügü rü Ngechuchuna nacagü, rü ñanagürügü: —¿Ṯacü rü cua̱xruü̃xü̃ toxü̃ cudauxẽẽ na nawa nüxü̃ tacuáxü̃ca̱x na aixcüma Tupana yiĩxü̃ ya cuxü̃ mucü na ícunawoxü̃xü̃ca̱x i ñaã duü̃xü̃gü i nuã? —ñanagürügü. 19 Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü: —¡Nagu pepogüe ya daa tupauca ya taxü̃ne! Rü choma rü tomaẽ̱xpü̱x i ngunexü̃gu rü tá wena íchanadaxẽẽ —ñanagürü. 20 Rü yexguma ga yema ãẽ̱xgacügü rü nanangãxü̃gü, rü ñanagürügü: —Rü 46 ga taunecü nawa napuracüe ga duü̃xü̃gü na naxügüãxü̃ca̱x ga daa tupauca ya taxü̃ne. ¿Rü ñuxãcü tá i cuma i tomaẽ̱xpü̱x i ngunexü̃ tátama wena ícunadaxẽẽxü̃? —ñanagürügü. 21 Natürü guma Tupanapata ga Ngechuchu nachiga idexane rü naxü̃nechigatama nixĩ. 22 Rü yemaca̱x ga toma ga norü ngúexü̃gü, rü yexguma Ngechuchu yuwa írüdaxgu, rü nüxna tacua̱xãchie ga yema ore ga Ngechuchu nüxü̃ ixuxü̃. Rü aixcüma tayaxõgü ga yema ore ga nüxü̃ yaxuxü̃ rü yema Tupanaãrü ore ga nuxcümaü̃güxü̃ ga orearü uruü̃gü Ngechuchuchigagu ümatügüxü̃. 23 Rü yexguma Ngechuchu Üpetüchigaarü petaca̱x Yerucharéü̃wa yexmagu, rü muxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü nüxü̃́ nayaxõgü, yerü nüxü̃ nadaugü ga yema taxü̃ ga mexü̃gü ga Tupanaãrü poramaã naxüxü̃. 24 Natürü ga nüma ga Ngechuchu rü tama yema duü̃xü̃güme̱xẽwa nügü nayexmaxẽẽchaü̃, yerü woetama marü nüxü̃ nacua̱x ga ṯacügu na naxĩnüẽxü̃ ga guxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü. 25 Rü yemaca̱x ga nüma rü taxuca̱xma texé namaã nüxü̃ tixu na ṯacügu naxĩnüẽxü̃ ga yema duü̃xü̃gü. Yerü nümatama marü nüxü̃ nacua̱x ga ṯacügu na naxĩnüẽxü̃ ga naãẽwa ga wüxichigü.

Cuáü̃ 3

1 Nayexma ga wüxi ga Parichéu ga Nicodémugu ãẽ́gacü. Rü nüma rü wüxi ga ãẽ̱xgacü ga nüxü̃ nangechaü̃gücü nixĩ ga Yudíugütanüwa. 2 Rü guma Nicodému rü Ngechuchuxü̃tagu nanaxũãne ga chütacü. Rü ñanagürü Ngechuchuxü̃: —Pa Ngúexẽẽruü̃x, toma nüxü̃ tacua̱x na aixcüma Tupana núma cuxü̃ muxü̃ na toxü̃ cungúexẽẽxü̃ca̱x. Erü taxucürüwa texé cuxrüü̃ tanaxü i ngẽma taxü̃ i mexü̃gü i Tupanaãrü poramaã üxü̃, ega tama Tupana tümaxü̃tawa ngẽxmagu —ñanagürü. 3 Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —Aixcüma cumaã nüxü̃ chixu, rü yíxema tama wenaxãrü buxe rü taxucürüwama Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa tangu —ñanagürü. 4 Rü Nicodému rü Ngechuchuna naca, rü ñanagürü nüxü̃: —¿Natürü ñuxãcü i wüxi i yatü i marü yaxü̃ i wena nabuxü̃? ¿E̱xna wena naẽãnügu naxücuxü̃ rü ngẽmaãcü wena nabuxü̃? —ñanagürü. 5 Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Rü aixcüma cumaã nüxü̃ chixu rü yíxema tama nüxü̃ rüxoxe i tümaãrü pecadu rü tama Tupanaãẽ i Üünexü̃wa nayaxúxe i maxü̃ i ngexwacaxü̃xü̃, rü taxucürüwama Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa tichocu. 6 —Yíxema duü̃xü̃wa buxe rü duü̃xü̃tama tixĩ. Natürü yíxema Naãẽ i Üünexü̃wa nayaxúxe i maxü̃ i ngexwacaxü̃xü̃, rü Tupanaxãcü tixĩ. 7 —¡Tãũtáma cuḇaixãchiãẽ na cumaã nüxü̃ chixuxü̃ na Tupana naxwa̱xexü̃ na guxü̃ma i duü̃xü̃gü rü wena nabuexü̃! 8 —Ya buanecü rü nüma ínanaxwa̱xexü̃wa nabu. Rü nüxü̃ cuxĩnü i naga, natürü tama nüxü̃ cucua̱x na ngextáama ne naxũxü̃ rü ngextáama na naxũxü̃. Rü ngẽxgumarüü̃ ta tixĩgü ya guxãma ya yíxema Naãẽ i Üünexü̃wa nayaxúxe i maxü̃ i ngexwacaxü̃xü̃ —ñanagürü. 9 Rü Nicodému wenaxãrü Ngechuchuna naca, rü ñanagürü: —¿Natürü ñuxãcü nixĩ i ngẽma? —ñanagürü. 10 Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —Cuma rü Yudíugüarü ngúexẽẽruü̃ i nüxü̃ cuáxü̃ quixĩ. ¿Rü ñuxãcü chi i cuma i tama nüxü̃ cucuáxü̃ i ngẽma? 11 —Aixcüma cumaã nüxü̃ chixu rü toma rü namaã tidexagü i ngẽma nüxü̃ tacuáxü̃. Rü norü uruü̃ tixĩgü i ngẽma nüxü̃ tadaugüxü̃. Natürü pema rü tama toxü̃́ peyaxõgü i ngẽma pemaã nüxü̃ tixuxü̃. 12 —Rü ñu̱xma na tama choxü̃́ peyaxõgüxü̃ i ngẽma pemaã nüxü̃ chixuxü̃ i ñoma i naãneãrü ngẽmaxü̃chiga, rü ¿ñuxãcü tá peyaxõgüxü̃ ega pemaã nüxü̃ chixuxgu i daxũguxü̃ i naãneãrü ngẽmaxü̃chiga? 13 —Taguma texé daxũguxü̃ i naãnewa taxũ. Natürü i choma i Tupana Nane na duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃, rü chaxicatama nixĩ i ngẽ́ma ne chaxũxü̃ rü ngẽ́ma tá chaxũxü̃. 14 —Pema nüxü̃ pecua̱x ga ñuxãcü nuxcümaxü̃chima yema nachica ga ngextá taxúema íxãpataxü̃wa, rü Moĩché wüxi ga naĩgu nanaxünagü ga yema ãxtape ga dĩẽrumünaxca̱x. Rü ngẽxgumarüü̃ tá ta i choma i Tupana Nane i duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃, rü wüxi i naĩgu tá choxü̃ naxünagügü i duü̃xü̃gü na guxãma ya texé ya choxü̃́ yaxõgüxe rü tüxü̃́ nangẽxmaxü̃ca̱x i maxü̃ i taguma gúxü̃. 16 —Rü Tupana rü poraãcü nüxü̃ nangechaü̃ i ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü. Rü yemaca̱x inanamu ga Nane ga nügümaã wüxicacü na guxãma ya texé ya nüxü̃́ yaxõgüxe rü tama itarütauxexü̃ca̱x rü tüxü̃́ nangẽxmaxü̃ca̱x i maxü̃ i taguma gúxü̃. 17 —Yerü ga Tupana rü tama ñoma ga naãnewa nanamu ga Nane na duü̃xü̃gümaã naxueguãxü̃ca̱x na napoxcuexü̃. Natürü núma nanamu na namaxẽxẽẽãxü̃ca̱x i duü̃xü̃gü. 18 —Rü yíxema Tupana Naneãxü̃́ yaxṍxẽ, rü Tupana rü tama tümamaã nanaxuegu na tapoxcuxü̃. Natürü yíxema tama nüxü̃́ yaxṍxẽ, rü marü tümamaã nanaxuegu na tapoxcuxü̃, erü tama nüxü̃́ tayaxõ ya yima Tupana Nane ya nügümaã wüxicacü. 19 —Rü yíxema tama nüxü̃́ yaxõgüxe, rü Tupana rü marü tümamaã nanaxuegu na tapoxcuexü̃. Yerü yexguma ñoma ga naãnewa nanguxgu ga Tupana Nane ya duü̃xü̃güarü ngóonexẽẽruü̃, rü tama nawe tarüxĩxchaü̃. Natürü yexera tümaãrü me nixĩ ga ẽãnexü̃waama na tayexmagüxü̃, yerü chixexü̃ taxügü. 20 —Guxãma ya yíxema chixexü̃ ügüxe rü naxchi taxaie i ngóonexü̃. Rü tama nüxna tangaicamagüchaü̃ erü tama tanaxwa̱xe na nangóxü̃ i ngẽma chixexü̃ i ítaxügüxü̃. 21 —Natürü yíxema aixcüma Tupanaãrü ore nüxü̃ ixuxü̃ãcüma meã maxẽxẽ rü nüxna tangaicama i ngẽma ngóonexü̃. Rü ngẽmaãcü tanaxü na meã nangóxü̃ca̱x na Tupanaãrü ngúchaü̃ãcüma na yiĩxü̃ i guxü̃ma i ngẽma taxügüxü̃ —ñanagürü. 22 Rü yemawena rü tomaã Yudéaanewa naxũ ga Ngechuchu. Rü ñuxre ga ngunexü̃ tomaã yéma nayexma rü yéma duü̃xü̃güxü̃ ítabaiü̃xẽẽgü. 23 Rü Cuáü̃ ga baiü̃xẽẽruü̃ rü Enóãrü ĩãnewa ga Charíarü ngaicamana rü ínanabaiü̃xẽẽ ta ga duü̃xü̃gü yerü yéma nayexma ga taxü̃ ga dexá. Rü yema yéma íngugüetanüxü̃ ga duü̃xü̃gü, rü Cuáü̃ ínayabaiü̃xẽẽtanü. 24 Rü yemaãcü nangupetü naxü̃pa ga na poxcupataü̃gu yata̱xcuchixü̃ ga Cuáü̃. 25 Rü yexguma rü ñuxre ga norü ngúexü̃gü ga Cuáü̃, rü wüxi ga Yudíumaã niporagatanücüü nachiga ga nacümagü na ñuxãcü namexü̃ na Tupanaca̱x nügü yamexẽẽgüxü̃ ga duü̃xü̃gü. 26 Rü Cuáü̃maã nüxü̃ nayarüxugüe, rü ñanagürügü: —Pa Ngúexẽẽruü̃x, dücax guma yatü ga tomaã nüxü̃ quixucü rü cumaã yexmacü ga natü i Yudáü̃ãrü tocutüwa, rü yima rü ñu̱xma rü duü̃xü̃güxü̃ ínabaiü̃xẽẽ, rü guxü̃ma i duü̃xü̃gü rü nawe narüxĩ —ñanagürügü. 27 Rü Cuáü̃ nanangãxü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —Taxúema ṯacü tüxü̃́ nangẽxma ega Tupana tama tüxna naxãxgu. 28 —Pematama rü marü choxü̃ pexĩnüẽ ga yexguma ñachagu: “Choma rü tama Cristu chixĩ. Natürü choma chixĩ i Tupana yima Cristupe̱xegu choxü̃ imuxü̃ na nüxü̃ chixuxü̃ca̱x i nachiga”, ñachagu. 29 —Rü wüxi i ngĩgüwa rü yima yatü ya ingĩcü rü naxma̱xãrü yora nixĩ. Rü yima yatümücü i naxü̃tawa ngẽxmaxü̃ rü nüxü̃́ inarüxĩnü i norü ore. Rü nataãẽ i ngẽxguma nüxü̃ naxĩnügu i ngẽma na yadexaxü̃. Rü ngẽxgumarüü̃ i choma rü aixcüma Cristumaã chataãẽxü̃chi i ñu̱xmax. 30 —Nüma rü tá nixĩnagüchigü na ãẽ̱xgacü yiĩxü̃, natürü i choma rü tá ícharüxĩchigü. 31 —Rü yima Cristu ya daxũwa ne ũxcü rü guxãẽ́tüwa nangẽxma. Natürü i choma rü ñoma i naãnewa changẽxma, rü ñoma i naãnecü̱̃ã̱x chixĩ, rü ngẽma ñoma i naãnewa ngẽxmaxü̃chigaxü̃ chixu. Natürü i nüma ya Cristu ya daxũwa ne ũxcü, rü guxãẽ́tüwa nangẽxma. 32 —Rü nüma rü tamaã nüxü̃ nixuchiga ga yema nüxü̃ nadauxü̃ rü nüxü̃ naxĩnüxü̃. Natürü noxretama nüxü̃́ nayaxõgü i ngẽma nüxü̃ yaxuxü̃. 33 —Natürü ngẽxguma texé nüxü̃́ yaxõxgu i norü ore, rü ngẽmaãcü tanango̱xẽẽ na aixcüma yiĩxü̃ i ngẽma Tupana nüxü̃ ixuxü̃. 34 —Rü yima Tupana núma namucü, rü Tupanaãrü orexü̃ nixu. Erü Tupana rü nüxna nanamu i Naãẽ i Üünexü̃ na guxü̃guma naxü̃tawa nangẽxmaxü̃ca̱x. 35 —Rü Tanatü ya Tupana rü Nanexü̃ nangechaü̃. Rü ngẽmaca̱x marü naxme̱xwa nanangẽxmaxẽẽ i guxü̃ma i ṯacü i ngẽxmaxü̃. 36 —Rü yíxema Tupana Naneãxü̃́ yaxṍxẽ rü tüxü̃́ nangẽxma i maxü̃ i taguma gúxü̃. Natürü yíxema tama nüxü̃́ yaxõxchaü̃xẽ ya Tupana Nane, rü tãũtáma tüxü̃́ nangẽxma i ngẽma maxü̃ i taguma gúxü̃. Natürü tá tanayaxu i ngẽma ãũcümaxü̃ i poxcu i Tupana tá namaã tüxü̃ poxcuxü̃ —ñanagürü ga Cuáü̃ ga baiü̃xẽẽruü̃.

Cuáü̃ 4

1 Rü Parichéugü rü nüxü̃ nacuáchigagü ga Ngechuchu rü Cuáü̃ãrü yexera nüxü̃́ na nayexmaxü̃ ga norü ngúexü̃gü, rü norü yexera duü̃xü̃güxü̃ na ínabaiü̃xẽẽxü̃. 2 Natürü tama Ngechuchu nixĩ ga ínabaiü̃xẽẽcü ga duü̃xü̃gü. Rü toma ga norü ngúexü̃gü tixĩ ga tanaxüxü̃ ga yema. 3 Rü yexguma Ngechuchu nüxü̃ ĩnügu ga Parichéugü rü nachigagu na yadexagüxü̃, rü yéma Yudéaanewa ítachoxü̃ na Gariréaaneca̱x tawoeguxü̃. 4 Natürü ga yema nama ga nagu tawoeguxü̃ rü Chamáriaanewa nadapetü. 5 Rü yemaca̱x ga toma rü nawa tangugü ga wüxi ga Chamáriaaneãrü ĩãne ga Chicarugu ãẽ́gane. Rü guma ĩãneãrü ngaicamana nayexma ga yema naãne ga nuxcümaü̃cü ga Acobuaxü̃́ yexmaxü̃ rü yixcama rü nane ga Yuchena naxãxü̃. 6 Rü yéma nayexma ga wüxi ga puchu ga duü̃xü̃gü dexáca̱x ixaixmaü̃gücü ga Acobuarü Puchugu ãẽ́gacü. Rü poraãcü nipa ga Ngechuchu ga namagu na yaxũxü̃. Rü yemaca̱x guma puchuxü̃tawa nayarütoõchi. Rü tocuchiwa nanguxchaü̃ ga yexguma. 7 Rü toma ga norü ngúexü̃gü rü guma ĩãnewa taxĩ na torü õnaca̱x tayataxegüxü̃ca̱x. Rü towena yéma ingu ga wüxi ga ngecü ga Chamáriaanecü̱̃ã̱x ga guma puchuwa dexáwa ũcü. Rü Ngechuchu rü ñanagürü ngĩxü̃: —¡Íraxü̃ i dexá choxna naxã! —ñanagürü. 9 Natürü ga yema nge rü iḇaixãchiãẽ yerü ga Yudíugü rü Chamáriaanecü̱̃ã̱xgümaã nügüchi naxaie rü yemaca̱x ga yema nge rü inangãxü̃ rü ngĩgürügü nüxü̃: —¿Ñuxãcü i cuma na Yudíu quiĩxü̃ i dexáca̱x choxna cuc̱axü̃ i choma na Chamáriaanecü̱̃ã̱x chiĩxü̃? —ngĩgürügü. 10 Rü Ngechuchu ngĩxü̃ nangãxü̃, rü ñanagürü: —Ngẽxguma chi nüxü̃ cucua̱xgu i ngẽma mexü̃ i Tupana cuxna ãxchaü̃xü̃, rü chi nüxü̃ cucua̱xgu na texé yiĩxü̃ ya yima dexá cuxna tac̱acü, rü cuma rü chi nüxnata cuca i dexá i maxü̃ nawa ngẽxmaxü̃ rü nüma rü chi cuxna nanaxã i ngẽma dexá —ñanagürü. 11 Rü yema ngecü inangãxü̃, rü ngĩgürügü nüxü̃: —Pa Corix, ¿ñuxãcü tá i dexáta cuyaxu? Erü daa puchu rü namátamaxü̃chi rü cuxü̃́ nataxuma na ṯacümaã cunayaxuxü̃ca̱x i dexá. ¿Rü ngextá tá i cunayaxuxü̃ i ngẽma dexá i maxü̃ nawa ngẽxmaxü̃ na choxna cunaxãxü̃ca̱x? 12 —Nuxcümaü̃cü ga tórü o̱xi ga Acobu toxca̱x núma Chamáriaanewa nanata̱x ga daa puchu. Rü gumawa nixĩ ga naxaxexü̃ ga nüma rü nanegü rü norü wocagü. ¿Rü ñuxãcü chi i cuma i norü yexera quiĩxü̃? —ngĩgürügü. 13 Rü Ngechuchu ngĩxü̃ nangãxü̃, rü ñanagürü: —Rü guxãma ya texé ya daa puchuarü dexáwa axexe, rü wena táxarü tiṯawae. 14 —Natürü texé ya yíxema choma tüxna chaxãxü̃ i dexáwa axexe, rü tagutáma wena tiṯawa. Erü ngẽma dexá i choma tüxna chaxãxü̃ rü wüxi ya puchu ya guxü̃guma ibaibecürüü̃ tá nixĩ i tümawa, erü ngẽma dexáwa nangẽxma i maxü̃ i taguma gúxü̃ —ñanagürü. 15 Rü ngĩma ga yema nge rü inangãxü̃ rü ngĩgürügü: —Pa Corix, ¡choxna naxã i ngẽma dexá na taguma wena chiṯawaxü̃ca̱x, rü taguma wena daa puchuwa dexáwa chaxũxü̃ca̱x! —ngĩgürügü. 16 Rü Ngechuchu ñanagürü ngĩxü̃: —¡Íyadau ya cute, rü naxca̱x yaca, rü nuã pexĩ! —ñanagürü. 17 Rü yema ngecü rü inangãxü̃, rü ngĩgürügü nüxü̃: —Nataxuma ya chaute —ngĩgürügü. Rü Ngechuchu ñanagürü ngĩxü̃: —Aixcüma nixĩ i ngẽma nüxü̃ quixuxü̃ na nataxuü̃ma ya cute. 18 —Yerü wüxime̱ẽ̱xpü̱xchire̱x nixĩ ga cute, rü yima ñu̱xma cuxü̃tawa ngẽxmacü rü tama aixcüma cutexüchi nixĩ. Rü ngẽmaca̱x aixcüma nixĩ i curü ore i chomaã nüxü̃ quixuxü̃ —ñanagürü. 19 Rü yexguma yemaxü̃ naxĩnügu ga yema ngecü, rü ngĩgürügü: —Pa Corix, nüxü̃ chicua̱xãchi rü cuma rü wüxi i Tupanaãrü orearü uruü̃ quixĩ. 20 —Nuxcümaü̃güxü̃ ga torü o̱xigü ga Chamáriaanecü̱̃ã̱xgü rü daa ma̱xpǘne ga Garachíü̃wa Tupanaxü̃ nicua̱xüü̃gü. Natürü i pema i Yudíugü rü ñaperügügü: “Rü Yerucharéü̃ nixĩ i nachica i mexü̃ i ngextá Tupanaxü̃ ticua̱xüü̃gü”, ñaperügügü. 21 Rü Ngechuchu ngĩxü̃ nangãxü̃ rü ñanagürü: —Pema i Chamáriaanecü̱̃ã̱xgü rü tama aixcüma nüxü̃ pecua̱xgü ya yima nüxü̃ picua̱xüü̃gücü. Natürü toma i Yudíugü rü aixcüma nüxü̃ tacua̱x ya yima nüxü̃ ticua̱xüü̃gücü, erü Yudíugügagu nixĩ i Tupana namaxẽxẽẽxü̃ i guxü̃ma i duü̃xü̃gü. ¡Choxü̃́ yaxõ, Pa Ngecüx! Rü aixcüma ínangu tá i ngunexü̃ na tãũtáma daa ma̱xpǘnewa rü e̱xna Yerucharéü̃wa tá nüxü̃ na picua̱xüü̃güxü̃ ya Tanatü ya Tupana. 23 —Erü yíxema aixcüma Tupanaxü̃ icua̱xüü̃güxe rü nüẽ́tama nixĩ i ngẽxü̃rüüxü̃mare i nachicawa Tupanaxü̃ ticua̱xüü̃gü. Erü ñu̱xma rü ngẽma Naãẽ i Üünexü̃ naxwa̱xexü̃ nixĩ na guxü̃ma i tümaãẽmaã rü tümaãrü maxü̃maã aixcüma Tupanaxü̃ ticua̱xüü̃güxü̃. Rü ngẽmaãcü nixĩ i nanaxwa̱xexü̃ ya Tanatü na nüxü̃ ticua̱xüü̃güxü̃. 24 —Erü Tupana rü wüxi i Naãẽ nixĩ. Rü ngẽmaca̱x yíxema texé ya nüxü̃ icua̱xüü̃güxe rü tanaxwa̱xe i guxü̃ma i tümaãẽmaã rü tümaãrü maxü̃maã na aixcüma nüxü̃ ticua̱xüü̃güxü̃, ngẽma Naãẽ i Üünexü̃ naxwa̱xexü̃ãcüma —ñanagürü. 25 Rü yema ngecü inangãxü̃ rü ngĩgürügü: —Choma nüxü̃ chacua̱x rü tá ñoma i naãnewa nangu ya yima Cristu ya Tupana nüxü̃ unetacü. Rü ngẽxguma yima núma ũxgu rü tá tamaã nanango̱xẽẽ i guxü̃ma i Tupanachiga —ngĩgürügü. 26 Rü Ngechuchu rü ñanagürü ngĩxü̃: —Choma na cumaã chidexaxü̃, rü yima chixĩ —ñanagürü. 27 Rü yexguma íyadexayane rü ítangugü ga toma ga norü ngúexü̃gü. Rü taḇaixãchiãẽgü yerü ga Ngechuchu rü wüxi ga ngecümaã ínidexa. Natürü taxúema ga toma rü togü taporaxẽẽ ga nüxna na tacagüxü̃ ga ṯacü ngĩmaã na nanaxwa̱xexü̃ rü ṯacüchiga yiĩxü̃ ga ngĩmaã na íyadexaxü̃. 28 Rü yexguma ga yema ngecü rü yéma ngĩxü̃ ita̱x ga ngĩrü tü̃xü̃. Rü ĩãnewa ixũ na duü̃xü̃gümaã nüxü̃ yanaxuxü̃ca̱x. 29 Rü ngĩgürügü: —¡Ngĩxã rü ítayadaugü i wüxi i yatü i chomaã nüxü̃ ixuxü̃ ga guxü̃ma ga ṯacü ga chaxüxü̃! ¿Taux e̱xna yima yiĩxü̃ ya Cristu? —ngĩgürügü. 30 Rü inaxĩãchi ga yema ĩãnecü̱̃ã̱x, rü Ngechuchu íyexmaxü̃wa naxĩ. 31 Rü yoxni ga toma ga norü ngúexü̃gü rü Ngechuchuxü̃ tachixewegü na nachibüxü̃ca̱x. 32 Natürü ga nüma rü ñanagürü toxü̃: —Choma rü choxü̃́ nangẽxma i chowemü i pema tama nüxü̃ pecuáxü̃ —ñanagürü. 33 Rü yexguma ga toma ga norü ngúexü̃gü rü togüna tacagüe, rü ñatarügügü: —Bexmana marü ¿texé nuã tanange i nawemü? —ñatarügügü. 34 Natürü ga Ngechuchu rü ñanagürü toxü̃: —Ngẽma õna i choxü̃ poraxẽẽxü̃ nixĩ na chanaxüxü̃ i norü ngúchaü̃ ya yima nuã choxü̃ mucü ya Chaunatü, rü na chayanguxẽẽxü̃ i norü puracü. 35 —Rü pema rü ñaperügügü: “Rü ãgümücü ya tauemacü nataxu na yabuxgüxü̃ i trigu”, ñaperügügü. Natürü i choma rü ñacharügü pexü̃: “¡Dücax, rü meã penangugü i duü̃xü̃gü! Erü marü ínamegü na Tupanaxü̃ nayauxgüxü̃ca̱x, ngẽxgumarüü̃ i wüxi i trigunecü i marü nawa nanguxü̃ na yabuxgüxü̃ erü marü nidau”. 36 —Rü yíxema Tupanaca̱x nadexe i duü̃xü̃gü rü tá tanayaxu i tümaãrü natanü. Rü guxü̃ma i ngẽma duü̃xü̃gü i tüxü̃́ irüxĩnüẽxü̃ rü tá nanayauxgü i maxü̃ i taguma gúxü̃. Rü ngẽmaãcü rü wüxigu tá tataãẽgü ya yíxema tüxira ngẽma duü̃xü̃gümaã Tupanaãrü orexü̃ ixuxe rü yíxema yixcama ngẽma duü̃xü̃güxü̃ Tupanaca̱x dexe. 37 —Rü aixcüma nixĩ i ngẽma ore i ñaxü̃: “Wüxie tixĩ ya namaã toexe i trigu rü togue tixĩ ya yíxema yabuxgüxe i norü o”, ñaxü̃. [Rü ngẽxgumarüü̃ rü wüxie tixĩ ya tüxira duü̃xü̃gümaã nüxü̃ ixuxe i Tupanaãrü ore, rü togue tixĩ ya yixcama ngẽma duü̃xü̃güxü̃ dexe Tupanaca̱x.] 38 —Rü noxri rü togü nixĩ ga duü̃xü̃gümaã nüxü̃ ixuxü̃ ga Tupanaãrü ore, natürü ga duü̃xü̃gü rü tama nayaxõgü ga yexguma. Rü yemawena rü pexü̃ chamu na yema duü̃xü̃gümaã nüxü̃ pixuxü̃ca̱x ga yema ore. Rü pema nixĩ ga yema duü̃xü̃güxü̃ pedexü̃ Tupanaca̱x, yerü nayaxõgü ga yexguma namaã nüxü̃ pixuxgu ga yema ore. Rü yemaãcü ga pema rü marü peyoxniẽ nawa ga togüarü puracü —ñanagürü. 39 Rü muxü̃ma ga guma Chamáriaanewa yexmane ga ĩãnecü̱̃ã̱x rü Ngechuchuaxü̃́ nayaxõgü, yerü nüxü̃́ nayaxõgü ga yema ore ga yema ngecü namaã nüxü̃ ixuxü̃ ga yexguma ngĩxgu: “Guxü̃ma ga ṯacü ga ü̃pa chaxüxü̃ rü chomaã nüxü̃ nixu” ngĩxgu. 40 Rü yemaca̱x ga yema Chamáriaanecü̱̃ã̱xgü rü yexguma Ngechuchuxü̃tawa nangugügu rü nüxü̃ naca̱a̱xü̃gü ga yexma natanügu na naxã́ũxü̃ca̱x. Rü taxre ga ngunexü̃ yexma natanügu narüxã̱ũ̱x ga Ngechuchu. 41 Rü muxü̃ma ga togüamachigü ga Chamáriaanecü̱̃ã̱xgü rü Ngechuchuaxü̃́ nayaxõgü ga yexguma nüxü̃ naxĩnüẽgu ga yema norü ore ga nümatama nüxü̃ yaxuxü̃. 42 Rü yexguma ga yema duü̃xü̃gü rü ñanagürügü ngĩxü̃ ga yema ngecü: —Ñu̱xma waxi nixĩ i aixcüma nüxü̃́ tayaxõgüxü̃ erü tomatama nüxü̃ taxĩnüẽ i ngẽma norü ore i tomaã nüxü̃ yaxuxü̃. Rü ngẽmawa nüxü̃ tacua̱x na aixcüma yima yiĩxü̃ ya Cristu ya ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃güarü maxẽxẽẽruü̃. Rü tama ngẽma cuma tomaã nüxü̃ quixuxü̃ca̱xicatama tayaxõgü —ñanagürügü. 43 Rü taxre ga ngunexü̃guwena ga Ngechuchu rü tomaã inaxũãchi ga Chamáriaanewa na Gariréaanewa naxũxü̃ca̱x. 44 Rü nümatama ga Ngechuchu ga ü̃paacü rü ñanagürü: —Wüxi i Tupanaãrü orearü uruü̃, rü norü naãnewatama i duü̃xü̃gü rü tama meã nanayauxgü —ñanagürü. 45 Natürü yexguma Gariréaanewa tangugügu, rü yema naãnecü̱̃ã̱x ga duü̃xü̃gü rü meãma nanayauxgü. Yerü nümagü ga yema naãnecü̱̃ã̱xgü rü Yerucharéü̃wa naxĩ ta naxca̱x ga Üpetüchigaarü peta, rü yéma nüxü̃ nadaugü ga yema taxü̃ ga mexü̃gü ga Tupanaãrü poramaã naxüxü̃ ga Ngechuchu ga yexguma. 46 Rü ga Ngechuchu rü tomaã nataegu naxca̱x ga guma ĩãne ga Caná ga Gariréaanewa yexmane. Rü guma ĩãnewa nixĩ ga binuxü̃ nanguxuchixẽẽãxü̃ ga dexá. Rü ĩãne ga Capernáũwa nayexma ga wüxi ga tacü ga ãẽ̱xgacü, rü niḏaawe ga wüxi ga nane. 47 Rü yexguma guma ãẽ̱xgacü nüxü̃ cuáchigagu ga Ngechuchu rü Gariréaanewa na nanguxü̃ ga Yudéaanewa na ne naxũxü̃, rü naxü̃tawa naxũ. Rü nüxü̃ nayaca̱a̱xü̃ na napatawa naxũxü̃ca̱x, rü naxca̱x na yanataanexẽẽãxü̃ca̱x ga guma nane ga marü turaxüchicü. 48 Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —Pema rü tama peyaxõgü ega tama nüxü̃ pedauxiragu i taxü̃ i cua̱xruü̃gü i Tupanaãrü poramaã üxü̃ —ñanagürü. 49 Natürü ga guma ãẽ̱xgacü rü ñanagürü nüxü̃: —Pa Corix, ¡paxa chowe rüxũ naxü̃pa na nayuxü̃ ya chaune! —ñanagürü. 50 Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —¡Nataegu i cupatawa! Erü cune rü marü naxca̱x nitaane —ñanagürü. Rü guma yatü rü nayaxõ ga yema ore ga Ngechuchu namaã nüxü̃ ixuxü̃. Rü napataca̱x nataegu. 51 Rü yexguma napatawa nanguxchaü̃gu ga guma ãẽ̱xgacü, rü norü duü̃xü̃gü nape̱xegu nayayi, rü ñanagürügü nüxü̃: —Cune rü marü naxca̱x nitaane —ñanagürügü. 52 Rü yexguma rü norü duü̃xü̃güna naca, rü ñanagürü nüxü̃: —¿Ṯacü rü ngoragu inaxügüxü̃ na naxca̱x yataanexü̃? —ñanagürü. Rü yema norü duü̃xü̃gü nanangãxü̃ rü ñanagürügü: —Ĩne tocuchiguwena nixĩ ga nüxü̃ nangupetüxü̃ ga na yaxaxünexü̃ —ñanagürügü. 53 Rü guma bucü nanatü rü nüxna nacua̱xãchi ga yema ngoragu na yiĩxü̃ ga Ngechuchu ga ñaxü̃ nüxü̃: “Cune rü marü naxca̱x nitaane” ñaxü̃. Rü nüma ga guma ãẽ̱xgacü rü guxü̃ma ga napatacü̱̃ã̱x rü Ngechuchuaxü̃́ nayaxõgü. 54 Rü yexguma Yudéaanewa ne naxũxgu ga Ngechuchu, rü yema nixĩ ga norü taxre ga cua̱xruü̃ ga taxü̃ ga Tupanaãrü poramaã duü̃xü̃güxü̃ nawéxü̃ ga Gariréaanewa.

Cuáü̃ 5

1 Rü ñuxre ga ngunexü̃gü ngupetüguwena rü nayexma ga wüxi ga peta ga Yudíugü auregüxü̃ na yemaãcü Tupanaxü̃ yacua̱xüü̃güxü̃ca̱x. Rü yemaca̱x ga Ngechuchu rü Yerucharéü̃ca̱x nataegu. 2 Rü guma ĩãneãrü poxeguxü̃ rü nüxü̃́ nayexma ga wüxi ga ĩã̱x ga Carneruarü Choxü̃chicagu ãẽ́gaxü̃. Rü yema ĩã̱xãrü ngaicamana nayexma ga wüxi ga puchu ga Yudíugügawa Betechagu ãẽ́gaxü̃. Rü guma puchuanacüwa nayexma ga wüxime̱ẽ̱xpü̱x ga chopetüchica ga ãxpataü̃ẽ́tügüxü̃. 3 Rü yema chopetüchicagu nacagü ga muxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga iḏaaweexü̃. Rü nümaxü̃ rü nangexetügü, rü togü rü nachixeparagü, rü togü rü nanaw̱ãĩxãchigü. Rü yema iḏaaweexü̃ rü yéma nanaṉg̱uxẽẽgü ga guma puchu ga na naxĩã̱xãchichiüxü̃ca̱x. 4 Yerü ñuxguacü rü guma puchugu ínarüxĩĩxü̃ ga wüxi ga daxũcü̱̃ã̱x ga Tupanaãrü orearü ngeruü̃, rü nayaxĩã̱xchiücüüxẽẽxü̃. Rü guxema tüxira tügü yéma táexe nachiüwa ga guma puchu ga yexguma yaxĩã̱xchiücüügu, rü tümaca̱x nitaane woo ga ngẽxü̃rüü̃mare ga ḏaawe tüxü̃́ yexmaxẽ. 5 Rü yéma natanüwa nayexma ga wüxi ga yatü ga marü 38 ga taunecü iḏaawecü. 6 Rü yexguma Ngechuchu nüxü̃ da̱u̱xgu ga guma yatü ga yexma na nacaxü̃, rü nüxü̃ nacuáchiga ga marü mucüma ga taunecü na yaḏaawexü̃. Rü yemaca̱x nüxna naca rü ñanagürü nüxü̃: —¿Cunaxwa̱xexü̃ i cuxca̱x na yataanexü̃? —ñanagürü. 7 Rü Ngechuchuxü̃ nangãxü̃ ga guma iḏaawecü, rü ñanagürü: —Pa Corix, tataxuma ya texé ya choxü̃ rüngü̃xẽẽxẽ na ngẽ́ma choxü̃ tatáexü̃ca̱x i ngẽxguma naxĩã̱xãchichiügu ya daa puchu. Rü guxü̃guma i ngẽxguma ngẽ́ma chaugü chatáechaü̃gu, rü yoxni i togü rü marü nüxĩra nügü ngẽ́ma natáegü —ñanagürü. 8 Rü Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —¡Inachi, rü nayaxu i curü caruü̃, rü íixũ! —ñanagürü. 9 Rü yexgumatama naxca̱x nitaane ga guma yatü. Rü nanayaxu ga norü caruü̃, rü ínixũ. Natürü ga yema ngunexü̃ rü ngü̃xchigaarü ngunexü̃ nixĩ. Rü yemaca̱x ga yémacü̱̃ã̱xgü ga Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü rü ñanagürügü nüxü̃ ga guma yatü ga naxca̱x itaanecü: —Ñoma nixĩ i ngü̃xchigaarü ngunexü̃. Rü ngẽmaca̱x nachu̱xu nixĩ na cuyangexü̃ i curü caruü̃ erü yemaãcü tamaã nüxü̃ nixu ga Moĩché —ñanagürügü. 11 Natürü ga guma yatü rü yema Yudíugüarü ãẽ̱xgacügüxü̃ nangãxü̃, rü ñanagürü: —Yima choxü̃ rümexẽẽcü rü ñanagürü choxü̃: “¡Nayaxu i curü caruü̃ rü íixũ!” ñanagürü. 12 Rü yexguma ga yema ãẽ̱xgacügü rü nüxna nacagü, rü ñanagürügü: —¿Texé ngẽma ñatarügü cuxü̃: “¡Nayaxu i curü caruü̃ rü íixũ!” ñatarügü cuxü̃? —ñanagürügü. 13 Natürü ga guma yatü rü tama nüxü̃ nacua̱x ga texé naxca̱x na yataanexẽẽxü̃, yerü namuxũchi ga duü̃xü̃gü ga yéma, rü yexma nayarütaxu ga Ngechuchu. 14 Natürü yixcama ga Ngechuchu rü tupauca ga taxü̃negu nüxü̃ nayangau ga guma yatü, rü ñanagürü nüxü̃: —¡Dücax i ñu̱xma marü cuxca̱x na yataanexü̃, rü tãũtáma wena chixexü̃ cuxü na tama quiḏaawexü̃ca̱x namaã i wüxi i ḏaawe i ngẽma marü cuxü̃ ngupetüxü̃ãrü yexera ixĩxü̃! —ñanagürü. 15 Rü ínixũ ga guma yatü, rü Yudíugüarü ãẽ̱xgacügümaã nüxü̃ nayarüxu ga Ngechuchu na yiĩxü̃ ga guma namexẽẽcü. 16 Rü yemaca̱x nixĩ ga yema ãẽ̱xgacügü ga Ngechuchuca̱x nadaugüxü̃ na yama̱xgüãxü̃ca̱x, yerü ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu napuracü. 17 Natürü ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Chaunatü ya Tupana rü guxü̃ i ngunexü̃gu napuracü rü mexü̃ naxü. Rü ngẽmaca̱x i choma rü ta naxrüü̃ chapuracü—ñanagürü. 18 Rü yemaca̱x ga yema Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü rü yexeraãcü Ngechuchuxü̃ nima̱xgüchaü̃. Yerü tama naxrüü̃ nanaxaure ga ngü̃xchigaarü ngunexü̃ rü ñu̱xũchi nüxü̃ nixu ga Nanatüxüchi na yiĩxü̃ ga Tupana, rü yemaãcü nügü nixu ga Nanatü ga Tupanamaã na nawüxiguxü̃. 19 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃ ga yema ãẽ̱xgacügü: —Aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü choma i Tupana Nane rü tama chorü poramaã chanaxü i ṯacü rü puracü i mexü̃. Natürü ngẽma nüxü̃ chadauxü̃ i Chaunatü üxü̃xĩcatama nixĩ ichaxüxü̃. Rü guxü̃ma i ngẽma Chaunatü üxü̃, rü choma ya Nane rü ta chanaxü. 20 —Chaunatü ya Tupana rü choxü̃ nangechaü̃, rü ngẽmaca̱x choxü̃ nüxü̃ nadauxẽẽ i guxü̃ma i ṯacü i nüma naxüxü̃. Rü ngẽma ñu̱xma choxü̃ nüxü̃ nadauxẽẽxü̃ãrü yexera tá choxü̃ nüxü̃ nadauxẽẽ i yixcüra. Rü ngẽxguma i pema ega ngẽmaxü̃ pedaugügu, rü tá peḇaixãchiãẽgü namaã. 21 —Rü Chaunatü rü ínanadagüxẽẽ i yuexü̃gü rü wena nanamaxẽxẽẽ. Rü ngẽxguma-rüü̃ ta i choma i Nane rü tüxna chanaxã i maxü̃ ya yíxema chatümawa̱xéxe na tüxna chanaxãxü̃. 22 —Rü tama Chaunatü nixĩ ya duü̃xü̃güxü̃ icagücü i norü maxü̃chiga. Natürü choxü̃ nixĩ i namuxü̃ na chanaxüxü̃ca̱x i ngẽma, na choxü̃ yacua̱xüü̃güxü̃ca̱x i duü̃xü̃gü, ngẽma Chaunatüxü̃ na yacua̱xüü̃güxü̃rüü̃. Rü yíxema tama choxü̃ icua̱xüxü̃́xẽ, rü tama nüxü̃ ticua̱xüü̃ ta ya Chaunatü ya choxü̃ nuã mucü. 24 —Aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü yíxema texé ya choxü̃́ irüxĩnüxẽ i chorü ore, rü nüxü̃́ yaxṍxẽ ya yima Chaunatü ya núma choxü̃ mucü, rü tüxü̃́ nangẽxma i maxü̃ i taguma gúxü̃. Rü Chaunatü rü tãũtáma tümamaã nanaxuegu na tapoxcuxü̃ erü marü nawa ítanguxuchi na tayuxü̃, rü tüxü̃́ nangẽxma i maxü̃ i taguma gúxü̃. 25 —Rü aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü marü nawa tá nangu i ngunexü̃ rü ñu̱xmatama nixĩ i chauga naxĩnüẽxü̃ tá i ngẽma duü̃xü̃gü i norü pecadugu yuexü̃ rü iyarütauxexü̃. Rü texé ya chauga ĩnüẽxẽ rü tá tamaxẽ. 26 —Nüma ya Chaunatü rü nüxü̃́ nangẽxma i pora na namaxẽxẽẽãxü̃ca̱x i duü̃xü̃gü. Rü ngẽma pora rü choxna nanaxã ya Chaunatü na choma rü ta duü̃xü̃güxü̃ chamaxẽxẽẽxü̃ca̱x. 27 —Rü Chaunatü ya Tupana choxü̃ namu na duü̃xü̃güna chac̱axü̃ca̱x naxca̱x i norü maxü̃chiga, erü choma nixĩ i Nane i duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃. 28 —¡Tãxṹ i peḇaixãchiãẽgüxü̃ namaã i ñaã ore i pemaã nüxü̃ chixuxü̃! Erü tá ínangu i ngẽma ngunexü̃ i nagu guxü̃ma i duü̃xü̃gü i yuexü̃ rü tá na nüxü̃ naxĩnüẽxü̃ i chauga. 29 —Rü naxmaü̃güwa tá ínachoxü̃. Rü ngẽma meã maxẽxü̃, rü tá ínarüdagü na nayauxgüãxü̃ca̱x i maxü̃ i taguma gúxü̃. Natürü ngẽma chixexü̃ ügüxü̃, rü tá ínarüdagü na napoxcuexü̃ca̱x. 30 —Choma rü taxucürüwa ṯacü chaxü chauechamatama ega tama choxü̃ naxüxẽẽãgu ya Chaunatü. Rü Chaunatü chomaã nüxü̃ ixuxü̃ãcüma nixĩ i nüxna chac̱axü̃ i duü̃xü̃gü i norü maxü̃chiga. Rü ngẽxguma nüxna chacaxgu rü aixcüma meãma chanangugü i duü̃xü̃gü. Erü tama choxrütama ngúchaü̃ nixĩ i ngẽma chaxüxü̃, natürü Chaunatü ya nuã choxü̃ mucüarü ngúchaü̃ nixĩ i ngẽma chaxüxü̃. 31 —Rü ngẽxguma chi chauchigaxü̃tama chixuxgu rü taxuwama name i ngẽma. 32 —Natürü nangẽxma i to i chauchigaxü̃ ixuxü̃. Rü nüxü̃ chacua̱x rü aixcüma nixĩ i norü ore i pemaã nüxü̃ yaxuxü̃. 33 Pema rü Cuáü̃ ya baiü̃xẽẽruü̃xü̃tawa penamugü ga perü duü̃xü̃gü na nüxü̃ pecuáxü̃ca̱x ga ore ga aixcüma ixĩxü̃ ga chauchiga. Rü yema ore ga Cuáü̃ pexü̃ namaã ngãxü̃xü̃ rü aixcüma nixĩ. 34 —Natürü i choma rü tama chanaxwa̱xe i ṯacü rü yatü chauétüwa nachogü, erü choma tátama chaugüna chadau. Natürü pemaã nüxü̃ chixu i ngẽma Cuáü̃ãrü ore na choxü̃́ peyaxõgüxü̃ca̱x rü na penayauxgüxü̃ca̱x i maxü̃ i taguma gúxü̃. 35 —Cuáü̃ rü wüxi ga omü ga iy̱auracüüxü̃ rü pexü̃ báxixü̃-rüü̃ nixĩ ga pexca̱x. Rü pema rü paxaãchi namaã petaãẽgü. 36 —Natürü nangẽxma i ṯacü i Cuáü̃ãrü orearü yexera chauétüwa íchogüxü̃. Rü ngẽma nixĩ ga yema taxü̃gü ga cua̱xruü̃gü ga Chaunatü choxü̃ muxü̃ na norü poramaã chanaxüxü̃ca̱x. Rü yemawa pexü̃ nüxü̃ chadauxẽẽ na aixcüma Chaunatü ya Tupana yiĩxü̃ ga núma choxü̃ mucü. 37 —Rü ngẽxgumarüü̃ ta ya Chaunatü ga guma núma choxü̃ mucü, rü marü chauétüwa ínachogü, woo taguma nüxü̃ pexĩnüẽ ga naga rü taguma nüxü̃ pedau. 38 —Rü ngẽma Chaunatüarü ore rü ta tama peãẽwa nixücu, erü tama choxü̃́ peyaxõgü woo Chaunatü núma choxü̃ na muxü̃. 39 —Pema meãma nawa pengúe i Tupanaãrü ore i ümatüxü̃, erü nagu perüxĩnüẽ rü ngẽmawa tá nüxü̃ ipeyangau i perü maxü̃ i taguma gúxü̃. Natürü woo ngẽmatama Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa rü chauchiga meã na yadexaxü̃, natürü i pema rü tama choxü̃́ peyaxõgüchaü̃ na ngẽmaãcü penayauxgüxü̃ca̱x i ngẽma maxü̃. 41 —Rü choma rü tama chanaxwa̱xe na choxü̃ picua̱xüü̃güxü̃ erü meãma pexü̃ chacua̱x, rü nüxü̃ chacua̱x na tama aixcüma Tupanaxü̃ pengechaü̃güxü̃. 43 —Chaunatü ya Tupana nixĩ ga núma choxü̃ mucü, natürü i pema rü tama choxü̃ peyauxgüchaü̃. Natürü ngẽxguma chi tomare i yatü nagagutama núma ũxgu, rü ngẽma chi nixĩ i taãẽãcüma peyauxgüxü̃. 44 —¿Rü ñuxãcü chi choxü̃́ peyaxõgü ega penaxwa̱xegu na pemücügütama pemaã taãẽxü̃ rü tama naxca̱x pedaugügu na Tupanaxü̃chi pemaã taãẽxü̃? 45 —¡Tãxṹ i nagu perüxĩnüẽxü̃ na choma tá yiĩxü̃ na pexü̃ chixugüxü̃ i Chaunatüxü̃tawa! Erü Moĩché ga guma perü maxü̃ca̱x nüxü̃́ peyaxõgücü tátama nixĩ ya yima pexü̃ ixugücü i Chaunatüxü̃tawa. 46 —Rü ngẽxguma chi peyaxõgügu i ngẽma ore ga Moĩché ümatüxü̃, rü choxü̃́ rü chi ta peyaxõgü. Yerü ga Moĩché rü chauchigagu nixĩ ga naxümatüãxü̃ ga norü poperawa. 47 —Natürü ngẽxguma tama peyaxõgügu i ngẽma Moĩché ümatüxü̃ i ore, ¿rü ñuxãcü tá peyaxõgü i ngẽma choma pemaã nüxü̃ chixuxü̃? —ñanagürü ga Ngechuchu.

Cuáü̃ 6

1 Rü yemawena ga Ngechuchu rü naxtaxa ga Gariréagu ãẽ́ganearütocutüwa tomaã naxũ. Rü norü toéga ga guma naxtaxa rü Tibéria nixĩ. 2 Rü muxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü nawe narüxĩ. Yerü ü̃paacü rü marü nüxü̃ nadaugü ga ñuxãcü Ngechuchu na naxüxü̃ ga taxü̃ ga mexü̃gü ga Tupanaãrü poramaã üxü̃ ga yexguma duü̃xü̃gü ga iḏaaweegüxü̃ca̱x yataanexẽẽgüãgu. 3 Rü yexguma ga Ngechuchu rü wüxi ga ma̱xpǘnewa tomaã ínaxü̃ãchi. Rü wüxigu tomaã yéma narüto. 4 Rü marü ningaica ga yema Yudíugüarü peta ga Üpetüchiga. 5 Rü yexguma Ngechuchu nüxü̃ dawenügu rü nüxü̃ nadau ga muxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga nawe rüxĩxü̃. Rü yemaca̱x Piripina naca, rü ñanagürü: —¿Rü ngextá tá naxca̱x tataxe i nawemü i ñaã duü̃xü̃gü na nachibüexẽẽxü̃ca̱x? —ñanagürü. 6 Rü nümatama ga Ngechuchu rü marü nüxü̃ nacua̱x ga ṯacü tá na naxüxü̃. Natürü yema ñanagürü Piripixü̃, yerü nüxü̃ nacuáxchaü̃ ga ṯacümaã tá na nangãxü̃ãxü̃. 7 Rü yexguma Ngechuchuxü̃ nangãxü̃ ga Piripi, rü ñanagürü: —Woo chi naxca̱x itaxegügu i 200 i dĩẽru naguxü̃ i pãũ, rü tãũ chima nüxü̃́ ningu ega woo wüxichigüna íraxü̃ ixãchigügu —ñanagürü. 8 Rü yexguma ga Aü̃dré ga Ngechuchuarü ngúexü̃ ga Pedru ga Chimáũ naẽneẽ, rü ñanagürü: —Nuã nangẽxma i wüxi i buxü̃ rü nüxü̃́ nangẽxma i 5 i pãũ i chebadanaxca̱x rü taxre ta i choxni. ¿Natürü ṯacüwa name i ngẽma naxca̱x i ñaã muxũchixü̃ i duü̃xü̃gü? —ñanagürü. 10 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü toxü̃: —¡Ẽcü, namaã nüxü̃ pixu i duü̃xü̃gü na ínatogüxü̃ca̱x! —ñanagürü. Rü yema nachicawa rü namete̱xeane ga guma maxẽ. Rü gumate̱xewa narütogü ga duü̃xü̃gü. Rü maneca 5000 wa nangu ga yexguma yatügüxica ixugügu. 11 Rü yexguma ga Ngechuchu rü nanade ga yema pãũgü, rü Tupanana moxẽ naxã. Rü yemawena rü toxü̃ nayanu na yema duü̃xü̃gü ga yéma rütogüxü̃xü̃ tayanuxü̃ca̱x. Rü yexgumarüü̃ ta ga choxni rü nüxü̃ toxü̃ nayanuxẽẽ, ñu̱xmata meãma nachibüe ga guxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü. 12 Rü yexguma marü meã nachibüegu ga guxü̃ma, rü Ngechuchu toxü̃ namu rü ñanagürü toxü̃: —¡Penade i ngẽma naxchipe̱xegü i íyaxügüxü̃ na tama inaxaiya̱xü̃xü̃ca̱x! —ñanagürü. 13 Rü tanade ga yema naxchipe̱xegü ga yema 5 ga pãũwa íyaxüxü̃, rü 12 ga pexchi namaã tanaxüãcugü. 14 Rü yexguma yema duü̃xü̃gü nüxü̃ daugügu ga yema mexü̃ ga taxü̃ ga Tupanaãrü poramaã naxüxü̃ ga Ngechuchu, rü ñanagürügü: —Aixcümaxü̃chi daa nixĩ ya Tupanaãrü orearü uruü̃ ga guma ínaṉg̱uxẽẽcü —ñanagürügü. 15 Natürü ga Ngechuchu rü nüxü̃ nicua̱xãchi ga duü̃xü̃gü rü na norü ãẽ̱xgacüxü̃ yangu-cuchixẽẽgüchaü̃ãxü̃. Rü yemaca̱x nüxna nixũgachi rü yéamaxü̃ra naxũ nawa ga guma ma̱xpǘne na nüxĩcatama nayexmaxü̃ca̱x. 16 Rü yexguma marü nachütagu, rü toma ga Ngechuchuarü ngúexü̃gü rü wenaxãrü naxtaacutüwa taxĩ. 17 Rü poraãcü naxẽãne. Rü tama ínangu ga Ngechuchu. Rü yemaca̱x wüxi ga ngue ga taxü̃negu tichoü̃, rü itaxĩãchi ga na tocutüwa taxĩxü̃ ga Capernáũãrü ĩãnewa na tangugüxü̃ca̱x. 18 Rü yexguma tixãü̃yane rü inaxügü ga na poraãcü yabuaxü̃. Rü yemagagu rü poraãcü nayuape. 19 Rü yexguma marü 5 ga kilómetru tixãü̃gu, rü Ngechuchuxü̃ tadaugü ga na dexáchiüétügu yaxũxü̃. Rü toma ga norü ngúexü̃gü rü poraãcü tamuü̃ẽ. 20 Natürü nüma ga Ngechuchu rü ñanagürü toxü̃: —Choma chixĩ. ¡Rü tãxṹ i pemuü̃ẽxü̃! —ñanagürü. 21 Rü yexguma ga toma ga norü ngúexü̃gü rü taãẽãcüma tanayauxgüchaü̃ ga toweü̃wa. Rü yexgumatama ítangugü ga yema ítaxĩxü̃wa. 22 Rü moxü̃ãcü ga yema duü̃xü̃gü ga naxtaxaarü tocutügu rüchoxü̃, rü nüxü̃ nicua̱xãchitanü ga toma ga Ngechuchuarü ngúexü̃gü ga marü nagu na taxĩxü̃ ga guma ngue ga taxü̃ne ga nügümaã wüxicane. Rü nüxü̃ nacua̱xgü ta ga Ngechuchu rü tama towe na naxũxü̃. 23 Rü yexguma yemagu ínaxĩnüẽyane, rü yoxocüne ínangugü ga náĩgü ga ngue ga itaxü̃ne ga Tibériaarü ĩãnewa ne ĩxü̃ne. Rü norü ngaicamana nangugü ga yema nachica ga ngextá Ngechuchu ínachibüexẽẽxü̃wa ga yema muxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga yexguma moxẽ inaxãxgu naxca̱x ga yema pãũ. 24 Rü yexguma yema duü̃xü̃gü nüxü̃ daugügu ga guma nguewa na Ngechuchu rü toma ga na tatauxexü̃ma rü yexma guma nguegügu nichoü̃ na Ngechuchuca̱x yadaugüxü̃ Capernáũãrü ĩãnegu. 25 Rü yexguma guma naxtaxaarü tocutüwa nangugügu ga yema duü̃xü̃gü, rü Ngechuchuxü̃ yexma nayangaugü. Rü nüxna nacagüe, rü ñanagürügü: —Pa Ngúexẽẽruü̃x, ¿ñuxgu nixĩ i nuã cunguxü̃? —ñanagürügü. 26 Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —Aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü chauxca̱x pedaugü yerü meãma pechibüe nawa ga yema õna ga pexna chaxãxü̃. Rü tama yema na marü meã choxü̃́ peyaxõgüxü̃ca̱x nixĩ i chauxca̱x pedaugüxü̃. Erü tama nüxü̃ pecua̱x i ṯacüchiga na yiĩxü̃ ga yema taxü̃ ga mexü̃gü ga Tupanaãrü poramaã chaxüxü̃. 27 —¡Tãxṹ i naxca̱x pepuracüexü̃ i õna i paxama gúxü̃! Rü narümemaẽ nixĩ i naxca̱x pepuracüe i maxü̃ i aixcüma ixĩxü̃ i taguma gúxü̃. Rü ngẽma nixĩ i maxü̃ i choma i Tupana Nane ya duü̃xü̃xü̃ chixĩcü tá pexna chaxãxü̃, erü Chaunatü ya Tupana rü marü nanango̱xẽẽ na aixcüma Nane chiĩxü̃ —ñanagürü. 28 Rü yexguma ga nümagü rü nüxna nacagü, rü ñanagürügü: —¿Ṯacü tá taxüe na tayanguxẽẽxü̃ca̱x i ngẽma Tupana toxü̃́ naxwa̱xexü̃? —ñanagürügü. 29 Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —Rü Tupana rü núma choxü̃ namu. Rü ngẽma nüma pexü̃́ nanaxwa̱xexü̃ nixĩ na choxü̃́ peyaxõgüxü̃ —ñanagürü. 30 Rü yexguma ga nümagü rü nüxna nacagü, rü ñanagürügü nüxü̃: —¿Ṯacü rü cua̱xruü̃xü̃ tá toxü̃ cudauxẽẽ na cuxü̃́ tayaxõgüxü̃ca̱x na aixcüma Cristu quiĩxü̃? ¿Rü ṯacü i to i mexü̃ tá toxca̱x cuxüxü̃ i ñu̱xmax? 31 Yerü nuxcümaü̃güxü̃ ga tórü o̱xigü, rü nanangõ̱xgü ga yema pãũ ga Tupana nüxna ãxü̃ ga dauxchitawa ga ngextá taxúema íxãpataxü̃wa. Rü Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa rü ñanagürü: “Tupana rü daxũcü̱̃ã̱x ga pãũmaã nanachibüexẽẽ ga duü̃xü̃gü”, ñanagürü i ngẽma orewa. 32 Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —Aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü tama nixĩ ga Moĩché yiĩxü̃ ga nüxna naxãxü̃ ga yema pãũ ga daxũ- cü̱̃ã̱x, natürü Chaunatü ga Tupana nixĩ ga nüxna naxãcü. Rü nüma nixĩ i ñu̱xma i pexna naxããxü̃ i pãũ i aixcüma ixĩxü̃ i daxũwa ne ũxü̃. 33 —Erü ngẽma pãũ i Tupana ixãxü̃, rü daxũguxü̃ i naãnewa ne naxũ rü nanamaxẽxẽẽ i ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü —ñanagürü. 34 Rü naxca̱x ínacagü, rü ñanagürügü nüxü̃: —Pa Corix, ¡guxü̃guma toxna naxãẽcha i ngẽma pãũ! —ñanagürügü. 35 Rü Ngechuchu ñanagürü nüxü̃: —Choma nixĩ i ngẽma pãũ i maxẽxẽẽruü̃ chiĩxü̃. Rü yíxema texé ya chauxü̃tawa ũxẽ rü tagutáma tataiya. Rü texé ya choxü̃́ yaxṍxẽ rü tagutáma tiṯawa. 36 —Natürü marü pemaã nüxü̃ chixu rü woo na choxü̃ pedaugüxü̃ rü tama choxü̃́ peyaxõgü i pemax. 37 —Rü guxãma ya yíxema duü̃xẽgü ya Chaunatü choxna tüxü̃ mugüxe rü chorü duü̃xü̃gü tixĩgü. Rü texé ya choxü̃́ yaxõgüxe rü tãũtáma tüxü̃ chaxoo̱x. 38 —Yerü tama choxrütama ngúchaü̃ na chaxüxü̃ca̱x nixĩ ga daxũguxü̃ ga naãnewa ne chaxũxü̃. Natürü núma chaxũ na chanaxüxü̃ca̱x i norü ngúchaü̃ ya Chaunatü ga núma choxü̃ mucü. 39 —Rü ngẽma norü ngúchaü̃ ya Chaunatü ya Tupana ga núma choxü̃ mucü nixĩ i na taxúexü̃ma na ichayarütauxẽẽxü̃ ya yíxema choxna tüxü̃ namugüxe. Erü nüma ya Chaunatü nanaxwa̱xe i tüxü̃ na chamaxẽxẽẽxü̃ i naãneãrü gu̱xgu. 40 —Choma nixĩ i Tupana Nane chiĩxü̃. Rü ngẽma norü ngúchaü̃ ya Chaunatü ya Tupana ga núma choxü̃ mucü nixĩ na tüxü̃́ nangẽxmaxü̃ i maxü̃ i taguma gúxü̃ ya guxãma ya texé ya choxü̃ daugüxe rü choxü̃́ yaxõgüxe. Erü choma tá nixĩ i tüxü̃ ícharüdagüxẽẽxü̃ i naãneãrü gu̱xgu —ñanagürü. 41 Rü yexguma yema orexü̃ naxĩnüẽgu ga yema Yudíugü, rü inanaxügüe ga Ngechuchuchiga na yadexagüxü̃. Yerü ñanagürü ga Ngechuchu: —Choma nixĩ i pãũ i daxũguxü̃ i naãnewa ne chaxũxü̃ —ñanagürü. 42 Rü ñanagürügü: —¿Taux e̱xna ñaã yiĩxü̃ i Ngechuchu i Yuche nane? Rü yixema rü tüxü̃ tacua̱x ya nanatü rü naẽ. ¿Rü ñuxãcü i nüma i “Daxũwa ne naxũxü̃”, ñaxü̃? —ñanagürügü. 43 Rü Ngechuchu ñanagürü nüxü̃: —¡Nüxü̃ perüxoe na choxü̃ na pixuechaxü̃! 44 —Taxúema chauxü̃tawa tangu ega tama choxna tüxü̃ namu̱xgu ya chaunatü ga guma núma choxü̃ mucü. Rü texé ya chauxü̃tawa ngugüxe rü choma rü tá wena tüxü̃ chamaxẽxẽẽ i naãneãrü gu̱xgu. 45 —Nuxcümaü̃güxü̃ ga Tupanaãrü orearü uruü̃güarü poperawa naxümatü i ore i ñaxü̃: “Tupana tá guxãxü̃ nangúexẽẽ”, ñaxü̃. Rü ngẽmaca̱x guxãma ya texé ya Chaunatüxü̃ ĩnüxẽ rü naxü̃tawa ngúxe, rü chauxü̃tawa taxĩ. 46 —Taguma texé Chaunatü ya Tupanaxü̃ tadau. Rü chaxicatama nixĩ i nüxü̃ chadauxü̃ erü naxü̃tawa ne chaxũ. 47 —Aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü texé ya choxü̃́ yaxṍxẽ rü tüxü̃́ nangẽxma i maxü̃ i taguma gúxü̃. 48 —Choma nixĩ i pãũ i maxẽxẽẽruü̃ chiĩxü̃. 49 —Rü perü o̱xigü ga nuxcümaü̃güxü̃ rü nanangõ̱x ga yema pãũ ga Tupana nüxna ãxü̃ ga yema nachica ga ngextá taxúema íxãpataxü̃wa. Natürü woo nanangõ̱xgü ga yema pãũ rü nayueamatama. 50 —Natürü ñaã pãũ i pemaã nüxü̃ chixuxü̃ i daxũwa ne ũxü̃ rü chomatama chixĩ. Rü guxãma ya texé ya choxü̃ yaxúxe ñoma pãũ tangṍxü̃rüü̃ rü tá tamaxẽcha. 51 —Chomatama nixĩ i pãũ i maxẽxẽẽruü̃ i daxũwa ne chaxũxü̃. Rü texé ya ñoma chomaã taxãwemüxü̃rüü̃ choxü̃́ yaxṍxẽ rü guxü̃gutáma tamaxẽcha. Erü ngẽma pãũ i choma tüxna chaxãxü̃ rü chaxunetama nixĩ. Rü ichanaxã i chaxune na namaxẽxü̃ca̱x i ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü —ñanagürü ga Ngechuchu. 52 Rü yexguma ga yema Yudíugü rü poragaãcü nügünatama nacagüe, rü ñanagürügü: —¿Ñuxãcü tá i ñaã yatü i naxü̃ne tátama tüxü̃ nangõ̱xẽẽxü̃? —ñanagürügü. 53 Rü Ngechuchu ñanagürü nüxü̃: —Rü choma i Tupana nane na duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃ rü aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü ngẽxguma pema rü tama chaxunemaã pexãwemügügu rü tama nawa pexaxegügu ya chaugü, rü tãũtáma pexü̃́ nangẽxma i maxü̃ i taguma gúxü̃. 54 —Texé ya chaxunemaã ãwemüxẽ rü chaugüwa axexe rü tüxü̃́ nangẽxma i maxü̃ i taguma gúxü̃. Erü choma rü tá tüxü̃ chamaxẽẽ ega naãneãrü gu̱xgu. 55 —Erü chaxune rü õnaxü̃chi nixĩ rü chaugü rü axeü̃xü̃chi nixĩ. 56 —Texé ya chaxunemaã ãwemüxẽ rü chaugüwa axexe rü chowa tayaxũ̱x rü choma i tümawa. 57 —Chaunatü ga núma choxü̃ mucü rü namaxü̃. Rü nüma choxna nanaxã i maxü̃. Rü ngẽxgumarüü̃ ta i choma rü tá tüxna chanaxã i maxü̃ ya yíxema choxü̃ yaxúxe rü choxü̃́ yaxṍxẽ. 58 —Marü pemaã nüxü̃ chixu na choma rü pãũ i daxũwa ne ũxü̃ chiĩxü̃. Natürü choma rü tama yema pãũ ga nuxcümaü̃güxü̃ ga perü o̱xigü ngõ̱xgüxü̃ ga pãũrüü̃ chixĩ. Yerü woo ga yema pãũ na nangõ̱xgüxü̃ ga perü o̱xigü rü nayueamatama. Natürü texé ya choxü̃ yaxúxe, ñoma pãũ tangṍxü̃rüü̃, rü choxü̃́ yaxṍxẽ rü guxü̃gutáma tamaxü̃ —ñanagürü. 59 Rü Ngechuchu rü duü̃xü̃gümaã nüxü̃ nixu ga yema ore ga yexguma nangúexẽẽãgu ga Yudíugüarü ngutaque̱xepataü̃wa ga ĩãne ga Capernáũwa. 60 Rü yexguma nüxü̃ naxĩnüẽgu ga yema ngu̱xẽẽtae, rü muxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü ga nawe rüxĩxü̃ rü ñanagürügü: —Rü ngẽma tamaã nüxü̃ yaxuxü̃, rü naguxchaxüchi na nüxü̃ icuáxü̃ na ñuxũ ñaxü̃. ¿Ñuxãcü texé tüxü̃́ natauxcha na naga taxĩnüxü̃? —ñanagürügü. 61 Natürü ga Ngechuchu rü nüxü̃ nacua̱xama ga yemaãcü nügümaã na íyadexagüxü̃ naxca̱x ga yema ngu̱xẽẽtae, rü yemaca̱x nüxna naca, rü ñanagürü: —¿E̱xna peãẽwa nangu̱x i ngẽma ore? 62 —Rü ngẽxguma peãẽwa nangu̱xgu i ngẽma ore i pemaã nüxü̃ chixuxü̃, rü ¿ṯacügu chi perüxĩnüẽxü̃ ega choxü̃ peda̱u̱xgu na wenaxãrü daxũ na chaxĩxü̃, ga noxri ne chaxũxü̃wa na chaxũxü̃ i choma i Tupana Nane na duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃? 63 —Tupanaãẽ i Üünexü̃ nixĩ i inaxãxü̃ i maxü̃ i taguma gúxü̃. Rü tama pexene nixĩ i pexü̃ maxẽxẽẽxü̃. Rü ngẽma ore i pemaã nüxü̃ chixuxü̃ rü peãẽca̱x nixĩ, rü nawa nangẽxma i maxü̃ i taguma gúxü̃. 64 —Natürü tangẽxma i petanüwa ya ñuxre ya tama yaxõgüxe —ñanagürü. Rü yema ñanagürü ga Ngechuchu yerü noxriarü ügügumama marü nüxü̃ nacua̱x ga texé tá nüxü̃́ na yaxõgüxü̃, rü texé tá cúãcü ínaxuaxü̃xü̃. 65 Rü ñanagürü ta: —Rü ngẽmaca̱x marü pemaã nüxü̃ chixu rü taxuacüma texé chauxü̃tawa tangu ega tama Chaunatü chauxü̃tawa tüxü̃ gaxgu —ñanagürü. 66 Rü yexguma inanaxügüe ga nüxna na yaxĩgüxü̃ ga muxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü ga noxri nawe rüxĩchiréxü̃. Rü marü tama nawe ínaxĩĩxü̃. 67 Rü yexguma ga Ngechuchu rü norü 12 ga ngúexü̃güna naca, rü ñanagürü nüxü̃: —¿E̱xna pema rü ta choxna pixĩgachitanüchaü̃? —ñanagürü. 68 Natürü Chimáũ ga Pedru rü nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Pa Corix, ¿Texéxü̃tawa chi taxĩxü̃ ega cuxna tixĩgachitanügu? Erü cuma rü cuxü̃́ nangẽxma i ore i nawa nangẽxmaxü̃ i maxü̃ i taguma gúxü̃. 69 —Toma rü marü cuxü̃́ tayaxõgü, rü nüxü̃ tacua̱x na cuma quiĩxü̃ ya Cristu ya Üünecü ya Tupana Nane —ñanagürü. 70 Rü Ngechuchu toxü̃ nangãxü̃, rü ñanagürü: —¿Taux e̱xna choma yiĩxü̃ ga pexü̃ chidexechixü̃ ga pema ga 12? Natürü nangẽxma i wüxi i petanüwa i Chatanáãrü duü̃xü̃ ixĩxü̃ —ñanagürü. 71 Rü Yuda ga Icariúte ga Chimáũ nanechiga nixĩ ga yadexaxü̃ ga Ngechuchu. Yerü Yuda tá nixĩ ga cúãcü ínaxuaxü̃xü̃ rü woo ga nüma rü wüxi ga totanüxü̃chire̱x na yiĩxü̃.

Cuáü̃ 7

1 Rü yemawena ga Ngechuchu rü Gariréaanewa yexmagüne ga ĩãnegügu nixũãgüchigü. Rü tama Yudéaanewa nayexmachaü̃ yerü yémacü̱̃ã̱x ga Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü rü naxca̱x nadaugü ga na yama̱xgüchaü̃ãxü̃ca̱x. 2 Natürü marü ningaica ga yema Yudíugüarü peta ga nagu norü düxenügü yaxügüxü̃ na yemawa nüxna nacua̱xãchiexü̃ca̱x ga ñuxãcü nuxcümaü̃güxü̃ ga norü o̱xigü na naxügüxü̃ ga norü düxenügü ga naĩxã́tünaxca̱x ga yexguma Moĩchéwe naxĩxgu ga ngextá taxúema íxãpataxü̃wa. Rü yemaca̱x nixĩ ga Düxenügüarü Petagu naxãẽ́gaxü̃. 3 Rü naẽneẽgü ga Ngechuchu rü ñanagürügü nüxü̃: —Tama name i nuxã Gariréaarü naãnegu curüxã̱ũ̱x. Rü name nixĩ i petaca̱x Yudéawa cuxũ, na ngẽma duü̃xü̃gü i cuwe rüxĩxü̃ i ngẽ́ma ngẽxmagüxü̃ nüxü̃ daugüxü̃ca̱x i ngẽma cua̱xruü̃gü i mexü̃gü i Tupanaãrü poramaã cuxüxü̃. 4 —Erü ngẽxguma chi wüxi ya yatü rü duü̃xü̃güxü̃ nügü nacua̱xẽẽchaü̃gu rü tama cúãcü nanaxü i ṯacü i naxüxü̃. Rü ñu̱xma na cunaxüxü̃ i muxü̃ma i mexü̃gü i Tupanaãrü poramaã cuxüxü̃, rü name nixĩ i guxü̃ i duü̃xü̃güpe̱xewa cunaxü —ñanagürügü. 5 Rü yema ñanagürügü ga naẽneẽgü yerü woo ga nümagü rü ta tama nüxü̃́ nayaxõgü. 6 Rü yexguma ga Ngechuchu rü nanangãxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —Tauta nawa nangu i ngunexü̃ na petawa chaxũxü̃. Natürü pexca̱x rü ngẽxü̃rüüxü̃mare i ngunexü̃ nixĩ i mexü̃ na petawa nagu pexĩxü̃. 7 —Ngẽma duü̃xü̃gü i ñoma i naãnecü̱̃ã̱x rü tama pexchi naxaie. Natürü chauxchi naxaie erü chanango̱xẽẽ i ngẽma naxügüxü̃ rü na nachixexü̃. 8 —Name nixĩ i petawa pexĩ i pemax. Choma rü tauta ngẽ́ma chaxũ erü tauta nawa nangu i ngunexü̃ i nagu ngẽ́ma chaxũxü̃ —ñanagürü ga Ngechuchu. 9 Rü yexguma yema ñaxguwena, rü Gariréaanegu narüxã̱ũ̱x. 10 Natürü nawena ga naẽneẽgü ga petawa na naxĩxü̃, rü Ngechuchu rü ta yéma naxũ. Natürü cúãcü yéma naxũ, rü tama poraãcü duü̃xü̃güxü̃ nügü nadauxẽẽ. 11 Rü yema Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü rü naxca̱x nadaugü ga yema petawa, rü ñanagürügü: —¿Ngextá nangẽxma i ngẽma yatü? —ñanagürügü. 12 Rü nügütanüwa ga yema duü̃xü̃gü ga yéma yexmagüxü̃, rü poraãcü Ngechuchuchiga ínidexagü. Rü ñuxre ga yema duü̃xü̃gü rü ñanagürügü: —Yima rü wüxi ya yatü ya mecü nixĩ —ñanagürügü. Natürü ga togü rü ñanagürügü: —Ngẽma yatü rü tama name erü duü̃xü̃güxü̃ nawomüxẽẽ —ñanagürügü. 13 Natürü taxuü̃ma ga duü̃xü̃gü rü mea togüpe̱xewa Ngechuchuxü̃ nicua̱xüü̃güchaü̃, yerü yema Yudíugüarü ãẽ̱xgacügüxü̃ namuü̃ẽ. 14 Rü yexguma marü yema petaarü ngãxü̃wa nanguxgu, rü nixücu ga Ngechuchu nawa ga tupauca ga taxü̃ne. Rü inanaxügü ga na nangu̱xẽẽtaexü̃. 15 Rü yema Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü, rü naḇaixãchiãẽgü namaã ga yema ore ga Ngechuchu nüxü̃ ixuxü̃. Rü ñanagürügü: —¿Ñuxãcü i ngẽmaãcü poraãcü nüxü̃ nacuáxü̃, rü taguma texé nangu̱xẽẽ? —ñanagürügü. 16 Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —Ñaã chorü ngu̱xẽẽtae rü tama choxrü nixĩ, erü Chaunatü ya núma choxü̃ mucüarü nixĩ. 17 —Ngẽxguma texé naxüxchaü̃gu i Tupanaãrü ngúchaü̃ rü yíxema tá nüxü̃ tacua̱x ngoxi aixcüma Tupanaxü̃tawa chanayaxu i ngẽma chorü ngu̱xẽẽtae rü e̱xna chaugüxü̃tawatama chayaxuxü̃ yixĩ i ngẽma. 18 —Yíxema texé ya mexü̃ i tümachigaxü̃tama ixuxe rü ngẽmaãcü tanaxü erü tanaxwa̱xe i duü̃xü̃gü na tüxü̃ icua̱xüü̃güxü̃. Natürü texé nüxü̃ tixu i ore i mexü̃ nachiga i ngẽma tüxü̃ muxü̃, rü aixcüma nixĩ i tümaãrü ore. Rü tama dora nixĩ i ngẽma nüxü̃ tixuxü̃. 19 —¿Tama e̱xna aixcüma yiĩxü̃ ga Moĩché pexna naxãxü̃ ga Tupanaãrü mugü? Natürü taxúema i pema naga pexĩnüẽ i ngẽma mugü. ¿Rü ñu̱xma rü tü̱xcüü̃ nixĩ i choxü̃ pima̱xgüchaü̃xü̃? —ñanagürü. 20 Rü yema duü̃xü̃gü nanangãxü̃gü, rü ñanagürügü: —Cuma rü ṉg̱oxo cuwa nangẽxmamare. ¿E̱xna texé cuxü̃ tima̱xgüchaü̃? —ñanagürügü. 21 Natürü ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Choma rü ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu chanamexẽẽ ga wüxi ga yatü. Rü guxãma i pema rü penuãẽgü naxca̱x ga yema wüxitama ga mexü̃ ga ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu chaxüxü̃. 22 —Natürü pema rü ta ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu pepuracüe na nagu pexĩxü̃ca̱x ga Moĩchéarü mugü. Rü Moĩché pemaã nüxü̃ nixu na tüxü̃ ípewiecha̱xmüpe̱xechiraü̃xü̃ ya guxãma ya yatüxe ya buxe. Natürü tama Moĩché nixĩ ga inaxügücü ga yema, yerü nuxcümaü̃güxü̃ ga perü o̱xigüwa nixĩ ga ne naxũxü̃. Rü ñu̱xma i pema rü yema mugagu rü tüxü̃ ípewiecha̱xmüpe̱xechiraü̃ ya guxãma ya buxe ya yatüxe woo ngü̃xchigaarü ngunexü̃ yixĩgu. 23 —Rü ngẽmaãcü i pema rü ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu buxexü̃ ípewiecha̱xmüpe̱xechiraü̃ erü naga pexĩnüẽchaü̃ i Moĩchéarü mugü. ¿Rü ñu̱xma rü tü̱xcüü̃ yiĩxü̃ i chomaã penuẽxü̃ naxca̱x na ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu chanamexẽẽxü̃ ga wüxi ga yatü ga iḏaaweecü? 24 —Rü ngẽmaca̱x tama name i ngürümare penangugü i ngẽma chaxüxü̃. Rü penaxwa̱xe i meã nagu perüxĩnüẽxira, na aixcüma meã penangugüxü̃ca̱x —ñanagürü ga Ngechuchu. 25 Rü ñuxre ga yema duü̃xü̃gü ga Yerucharéü̃gu ãchiü̃güxü̃ rü nügüna nacagüe, rü ñanagürügü: —¿Taux e̱xna daa yiĩxü̃ ya yima yatü ya ãẽ̱xgacügü naxca̱x daugücü na yama̱xgüchaü̃ãxü̃ca̱x? 26 —¡Dücax! Gua nixĩ rü yéa guxü̃ i duü̃xü̃güpe̱xewa nidexa rü taxúema ñuxũ ñatarügü nüxü̃. ¿Taux e̱xna i tórü ãẽ̱xgacügü i marü nüxü̃́ yaxõgüãxü̃ na aixcüma Cristu na yiĩxü̃ i nümax? 27 —Natürü i yixema rü nüxü̃ tacua̱xgü na ngextá ne naxũxü̃ i nümax. Natürü ngẽxguma aixcüma Cristu núma ũxgu rü taxúetáma nüxü̃ tacua̱x na ngextá na ne naxũxü̃ —ñanagürügü. 28 Rü nüma ga Ngechuchu rü tupauca ga taxü̃newa ínanangúexẽẽ ga duü̃xü̃gü. Rü yexguma nüxü̃ naxĩnügu ga yema ore ga Yudíugü nüxü̃ ixugüexü̃ ga nachiga, rü tagaãcü ñanagürü: —Pema rü marü choxü̃ pecua̱x rü nüxü̃ pecua̱x na ngextá na ne chaxũxü̃. Natürü tama chaugagu nixĩ i núma chaxũxü̃. Choma núma chaxũ yerü núma choxü̃ namu ga Tupana ya naxwa̱xecü na nüxü̃́ yaxõgüxü̃ natürü i pema rü tama nüxü̃ pecuácü. 29 —Choma rü nüxü̃ chacua̱x yerü naxü̃tawa ne chaxũ, rü nüma nixĩ i núma choxü̃ namuxü̃ —ñanagürü. 30 Rü yexguma ga yema ãẽ̱xgacügü rü Ngechuchuxü̃ niyauxgüchaü̃. Natürü taxuü̃ma nayayauxgü, yerü tauta nawa nangu ga ngunexü̃ ga na yayauxgüãxü̃ rü na yama̱xgüãxü̃ca̱x. 31 Natürü muxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü nüxü̃́ nayaxõgü. Rü ñanagürügü: —¿Ngẽxguma ínanguxgu ya Cristu rü ṯacü rü cua̱xruü̃ i taxü̃ tá naxü ya daa yatü tama üxü̃ i ñu̱xmax? —ñanagürügü. 32 Rü yema Parichéugü rü duü̃xü̃güxü̃ naxĩnüẽ ga yemaãcü Ngechuchuchiga na yadexagüxü̃. Rü yemaca̱x ga nümagü rü paigüarü ãẽ̱xgacügü rü yéma nanamugü ga tupauca ga taxü̃neãrü purichíagü na Ngechuchuxü̃ yanayauxgüxü̃ca̱x. 33 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Paxaãchi tátama nixĩ i petanüwa changẽxmaxü̃, rü ñu̱xũchi tá chataegu naxü̃tawa ya yima núma choxü̃ mucü. 34 —Pema rü tá chauxca̱x pedaugü, natürü tãũtáma choxü̃ ipeyangaugü. Erü ngẽma ngextá tá íchangẽxmaxü̃wa rü taxuacü ngẽ́ma pengugü. 35 Rü yexguma ga yema Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü rü nügüna nacagüe, rü ñanagürügü: —¿Ngextá tá naxũ ega taxuacütáma nüxü̃ iyarüngaugügu? ¿E̱xna ngẽma Yudíugü i to i nachiü̃ãnewa ngẽxmagüxü̃tanüwa tá naxũ rü e̱xna ngẽma tama Yudíugü ixĩgüxü̃tanüwa tá naxũ na yangúexẽẽãxü̃ca̱x? 36 —¿Rü ṯacüchiga nixĩ i ngẽma na ngẽma ñaxü̃: “Tá chauxca̱x pedaugü natürü tãũtáma choxü̃ ipeyangaugü, erü taxuacütáma ngẽ́ma pexĩ i ngẽma tá íchangẽxmaxü̃wa”, ñaxü̃? —ñanagürügü. 37 Rü yema nawa iyacuáxü̃ ga petaarü ngunexü̃ nixĩ ga guxü̃ ga togü ga ngunexü̃ãrü yexera rümemaẽxü̃ naxca̱x ga Yudíugü. Rü yema ngunexü̃gu nixĩ ga inachixü̃ ga Ngechuchu rü tagaãcü ñaxü̃: —Rü ngẽxguma texé iṯawaxgu rü ¡nuã chauxü̃tawa taxũ rü tayaxaxe! 38 —Rü “texé ya choxü̃́ yaxṍxẽ rü tümaãrü maxü̃newa tá nibaibe i taxü̃ i dexá i maxẽẽruü̃” ngẽma Tupanaãrü ore i ümatüxü̃ nüxü̃ ixuxü̃rüü̃ —ñanagürü. 39 Rü yexguma yema ñaxgu ga Ngechuchu rü Tupanaãẽ i Üünexü̃chiga nixĩ ga yadexaxü̃. Rü nüxü̃ nixu ga guxü̃ma ga yema nüxü̃́ yaxõgüxü̃ rü tá na nayauxgüãxü̃ i Naãẽ i Üünexü̃. Natürü tama yexgumatama nanayauxgü, yerü tauta wenaxãrü daxũguxü̃ ga naãneca̱x nataegu ga Ngechuchu na guxü̃ãrü ãẽ̱xgacü na yiĩxü̃ca̱x. 40 Rü nümaxü̃ ga yema duü̃xü̃gü rü yexguma nüxü̃ naxĩnüẽgu ga yema Ngechuchu nüxü̃ ixuxü̃, rü ñanagürügü: —Aixcüma ñaã yatü nixĩ i ngẽma Tupanaãrü orearü uruü̃ i ínguxchaü̃xü̃ —ñanagürügü. 41 Rü togü rü ñanagürügü: —Daa nixĩ ya Cristu —ñanagürügü. Natürü togü rü ñanagürügü: —Tama nixĩ, erü taxucürüwa Gariréaanecü̱̃ã̱x nixĩ ya Cristu. 42 —Erü Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa rü ñanagürü: “Cristu rü tá Dabítaa nixĩ, rü tá nango̱x i ĩãne i Beréü̃wa ga ngextá Dabí íbuxü̃wa”, ñanagürügü. 43 Rü yemaãcü Ngechuchugagu nügü nitoye ga duü̃xü̃gü. 44 Rü ñuxre ga yema duü̃xü̃gü rü Ngechuchuxü̃ niyauxgüchaü̃, natürü taxuü̃ma nayayauxgü. 45 Rü yema tupauca ga taxü̃neãrü purichíagü, rü Parichéugüca̱x rü paigüarü ãẽ̱xgacügüca̱x nawoegu. Rü yema ãẽ̱xgacügü rü nüxna nacagü, rü ñanagürügü: —¿Tü̱xcüü̃ tama nuã penaga? —ñanagürügü. 46 Rü yema purichíagü rü nanangãxü̃gü rü ñanagürügü: —Taguma texé tidexa i ñaã yatü idexaxü̃rüü̃ —ñanagürügü. 47 Rü yexguma ga Parichéugü rü ñanagürügü nüxü̃: —¿E̱xna pexü̃ rü ta marü nawomüxẽẽ i nümax? 48 —Dücax, rü taxúema i tomax i Parichéugü rü taxuü̃ma i tórü ãẽ̱xgacügü rü nüxü̃́ nayaxõgü i ngẽma Ngechuchu. 49 —Natürü ñaã duü̃xü̃gü i tama Tupanaãrü mugüxü̃ cua̱xgüxü̃ rü marü nachixexü̃gugü —ñanagürügü. 50 Natürü Nicodému ga Parichéu ixĩcü ga wüxicana Ngechuchuxü̃tagu naxũãnecü, rü ñanagürü nüxü̃: 51 —Ngẽma tórü mugü i ümatüxü̃wa rü ñanagürü: “Taxuacüma wüxi i yatüxü̃ tapoxcu ega tama nüxü̃ ixĩnüẽxĩragu i norü dexa na nüxü̃ icuáxü̃ca̱x na ṯacü na naxüxü̃”, ñanagürü. 52 Rü yexguma ga natanüxü̃gü rü nanangãxü̃gü, rü ñanagürügü nüxü̃: —¿E̱xna cuma rü ta Gariréaanecü̱̃ã̱x quixĩ? ¡Nawa nangu̱x i Tupanaãrü ore i ümatüxü̃ rü ngẽ́ma tá nüxü̃ cudau rü taxuü̃táma i Tupanaãrü orearü uruü̃ rü Gariréaanecü̱̃ã̱x nixĩ! —ñanagürügü. 53 Rü yexguma ga wüxichigü rü nachiü̃wa naxĩ.

Cuáü̃ 8

1 Rü Ngechuchu rü Oríbunecügu ãẽ́gane ga ma̱xpǘnewa naxũ. 2 Rü moxü̃ãcü ga yexguma yangunegu, rü wenaxãrü tupauca ga taxü̃neca̱x nataegu. Rü ga duü̃xü̃gü rü naxca̱x naxĩ. Rü nüma ga Ngechuchu rü ínarüto, rü inanaxügü ga na nangúexẽẽãxü̃ ga duü̃xü̃gü. 3 Rü yema ngúexẽẽruü̃gü ga Moĩchéarü mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃ rü Parichéugü, rü Ngechuchuxü̃tawa ngĩxü̃ nagagü ga wüxi ga nge ga ãtecü ga ngĩxü̃ nadaugücü ga naĩ ga yatümaã na inapexü̃. Rü guxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü ga yéma yexmagüxü̃pe̱xegu ngĩxü̃ nayachixẽẽgü. 4 Rü ñanagürügü Ngechuchuxü̃: —Pa Ngúexẽẽruü̃x, ñaã nge i ãtecü rü ngĩxü̃ itayangau na naĩ ya yatümaã na inapexü̃. 5 Moĩchéarü mugüwa tamaã nüxü̃ nixu na nutamaã ngĩxü̃ íimuxũchiãcüma ngĩxü̃ imáxü̃ i wüxi i nge i ngẽmaãcü maxü̃cü. ¿Ñuxũ ñacuxü̃ i cuma i ñu̱xmax? —ñanagürügü. 6 Rü yema ñanagürügü ga nümagü, yerü Ngechuchuxü̃ guxchaxü̃gu nanguxẽẽgüchaü̃ na nüxü̃́ nayexmaxü̃ca̱x ga ṯacüca̱x na ínaxuaxü̃güãxü̃. Natürü ga Ngechuchu rü inayarümaxãchi rü inanaxügü ga naxme̱xmaã waixü̃müwa na naxümatüãxü̃. 7 Natürü nüxü̃ naca̱a̱xü̃güama, rü yemaca̱x düxwa wenaxãrü nadaunagü ga Ngechuchu, rü ñanagürü nüxü̃: —Ngexerǘxe i petanüwa ya ngearü pecaduã́xẽ rü tüxira nuta ngĩxü̃ tanaṉ̃a —ñanagürü. 8 Rü wenaxãrü inayarümaxãchi ga Ngechuchu rü naxme̱xmaã nanaxümatü ga waixü̃müwa. 9 Natürü yexguma nüxü̃ naxĩnüẽgu ga yema ore ga Parichéugü rü inanaxügüe ga nügü na yawüxíxü̃ ga nügüwe na ínachoxü̃xü̃. Rü yaguã̱xgü ga Parichéugüwa inaxügü ga na ínachoxü̃xü̃ rü düxwa guxü̃ma ínachoxü̃. Rü yexguma marü guxü̃ma ga Parichéugü íchoü̃xgu, rü Ngechuchu rü yema ngecüxicatama yéma duü̃xü̃güpe̱xewa nayaxügü. 10 Rü yexguma ga Ngechuchu rü wena nadaunagü. Rü ngĩxna naca rü ñanagürü ngĩxü̃: —Pa Ngecüx, ¿Ngẽxü̃gü nixĩ i ngẽma cuxü̃ ixugüexü̃? ¿Rü taxuü̃ma cuxü̃ imáxchaü̃? —ñanagürü. 11 Rü ngĩma rü ngĩgürügü nüxü̃: —Taxuü̃ma Pa Corix —ngĩgürügü. Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü ngĩxü̃: —Choma rü ta tama cuxü̃ chapoxcu. Ñu̱xma rü marü name rü íquixũ rü tama wena pecadu cuxü —ñanagürü. 12 Rü wenaxãrü duü̃xü̃gümaã nidexa ga Ngechuchu, rü ñanagürü nüxü̃: —Choma nixĩ i ñoma i naãnecü̱̃ã̱xãrü ngóonexẽẽruü̃. Rü yíxema chowe rüxũxẽ rü chorü ngóonexü̃wa tangẽxma rü tüxna chanaxã i maxü̃. Rü tá nüxna ítanguxuchi i tümaãrü chixexü̃ —ñanagürü. 13 Rü yexguma ga Parichéugü rü ñanagürügü nüxü̃: —Cuma rü cugüchigaxü̃tama quixu. Rü ngẽma cuchiga i nüxü̃ quixuxü̃ rü taxuwama name —ñanagürügü. 14 Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —Ngẽma ore i choma nüxü̃ chixuxü̃ rü aixcüma nixĩ woo chauchigaxü̃tama chixuxgu. Erü choma rü nüxü̃ chacua̱x na ngextá na ne chaxũxü̃, rü ngextá tá na chaxũxü̃. Natürü pema rü tama nüxü̃ pecua̱x na ngextá na ne chaxũxü̃ rü tama nüxü̃ pecua̱x na ngextá tá na chaxũxü̃. 15 Pema rü choxü̃ pengugü i ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü nagu rüxĩnüẽxü̃ãcümamare. Natürü i choma rü taxúexü̃ma changugü i ñu̱xmax. 16 Natürü ngẽxguma chi texéxü̃ changugügu rü aixcüma meãma tüxü̃ changugü. Erü tama chaxicatama tüxü̃ changugü, natürü yima Chaunatü ga núma choxü̃ mucümaã nixĩ i wüxigu tüxü̃ tangugüxü̃. 17 Rü ngẽma mugü ga Moĩché ümatüxü̃ i nagu pexĩxü̃, rü ñanagürü: “Ngẽxguma taxre i duü̃xü̃gü rü wüxitama i orexü̃ yaxugügu, rü ngẽmawa ãẽ̱xgacü nüxü̃ nacua̱x na aixcüma yiĩxü̃ i ngẽma nüxü̃ yaxugüexü̃”, ñanagürü. 18 Rü dücax, choma nixĩ i wüxi i chauchigaxü̃ chixuxü̃ rü Chaunatü ga núma choxü̃ mucü nixĩ ya naĩ. ¿Rü tü̱xcüü̃ tama choxü̃́ peyaxõgüchaü̃ i ñu̱xmax? —ñanagürü. 19 Rü yexguma ga nümagü rü nüxna nacagüe rü ñanagürügü: —¿Ngexcü ya yima Cunatü? —ñanagürügü. Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Choxü̃ rü tama pecua̱x rü Chaunatüxü̃ rü ta tama pecua̱x. Rü ngẽxguma chi choxü̃ pecua̱xgügu rü Chaunatüxü̃ rü chi ta pecua̱xgü —ñanagürü. 20 Rü yema orexü̃ nixu ga Ngechuchu ga yexguma nangu̱xẽẽtaegu ga tupauca ga taxü̃newa naxü̃tawa ga yema nachica ga ngextá duü̃xü̃gü tupaucana dĩẽru ngĩxü̃ íxãgüxü̃wa. Natürü taxuü̃ma Ngechuchuxü̃ niyauxgü, yerü tauta nawa nangu ga yema ngunexü̃ ga nagu yayauxgüãxü̃. 21 Rü Ngechuchu rü wenaxãrü namaã nüxü̃ nixu, rü ñanagürü: —Choma rü tá pexna chixũ i núma, rü pema rü tá chauxca̱x pedaugü, natürü tá perü pecadugu peyue. Rü ngextá íchaxũxü̃wa rü taxucürüwama ngẽ́ma pexĩ —ñanagürü. 22 Rü yexguma ga yema Yudíugü rü ñanagürügü: —¿E̱xna nügü tátama nima̱x rü ngẽmaca̱x tamaã nüxü̃ yaxuxü̃ na taxucürüwama ngẽ́ma ixĩxü̃ i ngẽma ínaxũxü̃wa? —ñanagürügü. 23 Rü Ngechuchu ñanagürü nüxü̃: —Pema rü ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü pixĩgü, natürü i choma rü daxũguxü̃ i naãnewa ne chaxũ. Pema rü ñoma i naãneãrü duü̃xü̃gü pixĩgü natürü i choma rü tama ñoma i naãnecü̱̃ã̱x chixĩ. 24 —Rü ngẽmaca̱x pemaã nüxü̃ chixu rü tá perü pecadugu peyue. Erü ngẽxguma tama choxü̃́ peyaxõgügu na choma chiĩxü̃ ya Cristu, rü perü pecadugu tá peyue —ñanagürü. 25 Rü yexguma nüxna nacagüe, rü ñanagürügü: —¿Natürü texé quixĩ i cumax? —ñanagürügü. Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Marü noxritama pemaã nüxü̃ chixu na texé chiĩxü̃. 26 —Rü choma rü choxü̃́ nangẽxma i muxü̃ma i ṯacü i chomatama pexü̃ changúexẽẽchaü̃xü̃ rü ṯacüca̱x pexna na chac̱axü̃, natürü tãũtáma chanaxü i ngẽma. Erü yima Chaunatü ga núma choxü̃ mucü chomaã nüxü̃ ixuxü̃ i orexicatama nixĩ i ñoma i naãnecü̱̃ã̱xgümaã nüxü̃ chixuxü̃. Rü guxü̃ma i ngẽma nüxü̃ yaxuxü̃ ya Chaunatü, rü aixcüma nixĩ —ñanagürü. 27 Natürü nümagü rü tama nüxü̃ nacua̱xgüéga ga Nanatü ya Tupanachiga na yiĩxü̃ na yema ñaxü̃ ga Ngechuchu. 28 Rü yemaca̱x ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Choma nixĩ i Tupana Nane i duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃. Rü yixcüra ngẽxguma curuchawa choxü̃ pipotagügu, rü tá nüxü̃ picua̱xãchitanü na Cristu na chiĩxü̃. Rü tá nüxü̃ pecua̱x na taxuü̃ma chauechamatama chaxüxü̃. Rü ngẽma Chaunatü chomaã nüxü̃ ixuxü̃xĩcatama nixĩ i pemaã nüxü̃ chixuxü̃. 29 —Yima núma choxü̃ mucü ya Chaunatü rü chauxü̃tawa nangẽxma. Rü taguma choxna nixũgachi, erü choma rü guxü̃guma chanaxü i ngẽma norü ngúchaü̃ ixĩxü̃ —ñanagürü. 30 Rü yexguma yema ñaxgu ga Ngechuchu rü muxü̃ma ga duü̃xü̃gü nüxü̃́ nayaxõgü. 31 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃ ga yema Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü ga nüxü̃́ yaxõgüxü̃: —Ngẽxguma pema meãma peyaxõgüechagu i ngẽma pemaã nüxü̃ chixuxü̃, rü aixcümaxü̃chi tá chorü ngúexü̃gü pixĩgü. 32 —Rü tá nüxü̃ pecua̱x i ore i aixcüma ixĩxü̃. Rü ngẽma ore tá pexü̃ ínanguxü̃xẽẽ —ñanagürü. 33 Rü nümagü rü Ngechuchuxü̃ nangãxü̃gü, rü ñanagürügü: —Toma rü nuxcümaü̃cü ga torü o̱xi ga Abráü̃taa tixĩgü rü taguma texéme̱xẽwa tangẽxmagü. ¿Ñuxãcü i cumax rü tá na ítanguxü̃xü̃, ñacuxü̃? —ñanagürügü. 34 Rü Ngechuchu ñanagürü nüxü̃: —Aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü guxãma ya pecaduã́xẽ rü pecadutüü̃wa tangẽxmagü. 35 —Wüxi i coriarü duü̃xü̃mare rü tama norü coripatacü̱̃ã̱x nixĩ. Natürü wüxi i cori nane rü guxü̃guma nanatü nane nixĩ. 36 —Choma rü Tupana Nane chixĩ. Rü ngẽxguma chi choma pecaduna pexü̃ íchanguü̃xẽẽgu, rü aixcüma tá nüxna ípenguü̃. 37 —Marü nüxü̃ chacua̱x na Abráü̃taa pixĩgüxü̃ i pemax. Natürü choxü̃ pima̱xgüchaü̃ erü tama aixcüma choxü̃́ peyaxõgü i ngẽma ore i pemaã nüxü̃ chixuxü̃. 38 —Choma rü yema Chaunatü choxü̃ wéxü̃ nixĩ i pemaã nüxü̃ chixuxü̃. Natürü pema rü penaxü i ngẽma penatü pemaã nüxü̃ ixuxü̃ —ñanagürü ga Ngechuchu. 39 Rü nümagü rü Ngechuchuxü̃ nangãxü̃ rü ñanagürügü: —Torü o̱xi nixĩ ga Abráü̃ —ñanagürügü. Natürü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —Ngẽxguma chi aixcüma Abráü̃taa pixĩgügu rü chi Abráü̃ üxü̃rüü̃ penaxü. 40 —Natürü woo pemaã nüxü̃ chixu i ore i aixcüma ixĩxü̃ ga Chaunatü ga Tupana choxü̃ ngu̱xẽẽxü̃, rü pema rü choxü̃ pima̱xgüchaü̃. Natürü ga Abráü̃ rü taguma yemaãcü nanaxü. 41 —Pema rü penaxü i penatügücümatama —ñanagürü. Rü yexguma ga nümagü rü ñanagürügü: —Toma rü tama tangürüwaü̃gümare, rü toxü̃́ nangẽxma ya wüxitama ya tonatü. Rü yima nixĩ ya Tupana —ñanagürügü. 42 Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —Ngẽxguma chi aixcüma Tupana yixĩgu ya penatü rü choxü̃ chi pengechaü̃, erü choma rü Tupanaxü̃tawa nixĩ i ne chaxũxü̃, rü ngẽmaca̱x chanuxma. Rü tama chauechamatama núma chaxũ, natürü núma chaxũ yerü Chaunatü ya Tupana núma choxü̃ namu. 43 —¿Tü̱xcüü̃ tama nüxü̃ pecua̱xéga i ngẽma pemaã nüxü̃ chixuxü̃? Pexü̃́ naguxcha erü woetama tama iperüxĩnüẽchaü̃ i ngẽma pemaã nüxü̃ chixuxü̃ i ore. 44 —Penatü rü Chataná nixĩ rü pema rü naxãcügü pixĩgü. Rü ngẽmaca̱x penaxü i ngẽma nüma pexü̃́ nanaxwa̱xexü̃. Rü ngẽma Chataná rü noxriarü ügügumama wüxi i máẽtaxü̃ nixĩ. Rü taguma ore i aixcümaxü̃gu narüxĩnü rü taguma ore i aixcümaxü̃ nixu. Rü ngẽxguma yadeaxgu rü doraxü̃xĩcatama nixu, erü nüma rü wüxi i dorata̱xáxü̃ nixĩ. Rü guxü̃ma i dorata̱xáxü̃natü nixĩ. 45 —Natürü i pema rü tama choxü̃́ peyaxõgüchaü̃ erü ore i aixcümaxü̃ chixu. 46 —¿Texé ya petanüwa choxü̃ dauxe na pecadu chaxüxü̃? Rü ñu̱xma na nüxü̃ chixuxü̃ i ore i aixcüma ixĩxü̃, rü ¿tü̱xcüü̃ tama choxü̃́ peyaxõgü? 47 —Texé ya Tupanaãrü duü̃xü̃ ixĩxẽ rü itarüxĩnü i Tupanaãrü ore. Natürü i pema rü tama Tupanaãrü duü̃xü̃gü pixĩgü, rü ngẽmaca̱x nixĩ i tama iperüxĩnüẽchaü̃xü̃ i Tupanaãrü ore —ñanagürü. 48 Rü yexguma ga yema Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü rü ñanagürügü nüxü̃: —Rü aixcüma nixĩ ga yema torü ore ga yexguma ñatagügügu: “Cuma rü wüxi i Chamáriacü̱̃ã̱x quixĩ, rü ṉg̱oxo cuwa nangẽxma”, ñatagügügu —ñanagürügü. 49 Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —Chowa rü nataxuma i ṉg̱oxo. Rü ngẽma chaxüxü̃ nixĩ na Chaunatüxü̃ chicua̱xüü̃xü̃, natürü i pema rü chixri chauchiga pidexagü. 50 —Choma rü tama naxca̱x chadau na texé choxü̃ icua̱xüü̃güxü̃ca̱x. Natürü Tupana nixĩ ya naxwa̱xecü na duü̃xü̃gü choxü̃ icua̱xüü̃güxü̃. Rü nüma tá nanapoxcue i ngẽma chauxchi aiexü̃. 51 —Aixcüma pemaã nüxü̃ chixu, rü texé ya naga ĩnüxẽ i ngẽma tümamaã nüxü̃ chixuxü̃ rü guxü̃gutáma tamaxẽcha —ñanagürü. 52 Rü yexguma ga yema Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü, rü Ngechuchuxü̃ nangãxü̃gü, rü ñanagürügü: —Ñu̱xma rü meãxü̃chima nüxü̃ tacua̱x na cuwa nangẽxmaxü̃ i wüxi i ṉg̱oxo. Yerü ga Abráü̃ rü guxü̃ma ga nuxcümaü̃güxü̃ ga Tupanaãrü orearü uruü̃gü rü nayue. Natürü cuma rü ñu̱xma tomaã nüxü̃ quixu rü texé ya naga ĩnüxẽ i ngẽma curü ore rü guxü̃gutáma tamaxẽcha —ñacurügü. 53 —¿E̱xna cuma rü tórü o̱xi ga Abráü̃ãrü yexera quixĩ? Yerü nüma rü nayu rü guxü̃ma ga nuxcümaü̃güxü̃ ga Tupanaãrü orearü uruü̃gü rü ta nayue. ¿Rü cugüca̱x rü texé quixĩ? —ñanagürügü. 54 Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —Ega chaugü chitama chicua̱xüü̃gu rü ngẽma rü taxuwama name. Natürü yima choxü̃ icua̱xüü̃cü rü Chaunatü nixĩ. Rü yima Chaunatütama nixĩ ya perü Tupana ixĩcü —ñapegücü nüxü̃. 55 —Natürü i pema rü tama aixcüma nüxü̃ pecua̱x ya Chaunatü ya Tupana. Natürü i choma rü ngẽmáãcü nüxü̃ chacua̱x. Rü ngẽxguma chi: “Tama nüxü̃ chacua̱x”, ñachaxgu, rü pexrüü̃ chi wüxi i dorata̱xáxü̃ chixĩ. Natürü i choma rü aixcümaxü̃chima nüxü̃ chacua̱x ya Chaunatü ya Tupana, rü naga chaxĩnü i guxü̃ma i norü ore i chomaã nüxü̃ yaxuxü̃. 56 —Perü o̱xi ga Abráü̃ rü nataãẽ yerü aixcüma nayaxõ rü tá na íchanguxü̃ i ñoma i naãnewa. Rü yemaxü̃ nacua̱x rü yemaca̱x nataãẽ —ñanagürü ga Ngechuchu. 57 Rü yexguma ga yema Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü rü Ngechuchuxü̃ nangãxü̃gü, rü ñanagürügü: —Cuma rü tauta 50 ya taunecü cuxü̃́ nangẽxma. ¿Ñuxãcü Abráü̃xü̃ cudau ga tauta cungo̱xgux ga yexguma? —ñanagürügü. 58 Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —Aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü tauta Abráü̃ ngo̱xgu rü choma rü marü chayexma —ñanagürü. 59 Rü yexguma ga nümagü rü nutane nanayauxgü na gumamaã ínamuxũchigüãxü̃ca̱x. Natürü ga Ngechuchu rü naxchaxwa inicu̱x. Rü yemaãcü ínaxũxü̃ nawa ga guma tupauca ga taxü̃ne.

Cuáü̃ 9

1 Rü yexguma namagu tomaã yaxũxgu ga Ngechuchu, rü yéma nüxü̃ nadau ga wüxi ga yatü ga woetama norü bucüma ngexetücü. 2 Rü toma ga norü ngúexü̃gü rü nüxna tacagü, rü ñatarügügü: —Pa Ngúexẽẽruü̃x, ¿Tü̱xcüü̃ ngexetücüma nabu ya daa yatü? ¿E̱xna nanatü rü naẽãrü pecadugagu rü e̱xna norü pecadugagutama? —ñatarügügü. 3 Rü Ngechuchu toxü̃ nangãxü̃, rü ñanagürü toxü̃: —Tama norü pecadugagu rü tama i nanatü rü naẽãrü pecadugagu nixĩ i ngẽmaãcü nabuxü̃. Natürü ngẽmaãcü nabu na nawa nüxü̃ pedauxü̃ca̱x na ñuxãcü Tupana tüxü̃ na rümexẽẽxü̃. 4 —Rü ñoma rü ta nangune rü name nixĩ na paxama na naxüxü̃ i ngẽma puracü ya Chaunatü ga núma choxü̃ mucü tüxna ãxü̃. Erü paxa tá nachüta rü ngẽxguma rü taxucürüwama texé tá tapuracü. 5 —Rü ñu̱xma na ñoma i naãnewa changẽxmaxü̃ rü ñoma i naãneãrü ngóonexẽẽruü̃ chixĩ —ñanagürü. 6 Rü yexguma yema ñaxguwena rü Ngechuchu waixü̃müãnewa nacuaxi. Rü yema waixü̃mü ga iwaixü̃maã nanachaxetü ga guma yatü ga ngexetücü. 7 Rü yexguma guma ngexetücüxü̃ ñanagürü: —¡Dexámaã cugü yayauxetü i Chiruéarü puchuwa! —ñanagürü. Rü ngẽma naẽ́ga rü “Tüxü̃ muxü̃”, ñaxü̃chiga nixĩ. Rü yéma naxũ ga guma ngexetücü rü nügü dexámaã nayauxetü. Rü yexguma nataegugu rü marü nidauchixetü. 8 Rü yexguma ga yema duü̃xü̃gü ga guma ngexetücüpataarü ngaicamagu pegüxü̃ rü yema duü̃xü̃gü ga ü̃paacü nüxü̃ daugüxü̃ ga na nangexetüxü̃, rü ñanagürügü: —¿Taux e̱xna i ñaã yiĩxü̃ ga yema yatü ga ngexetüchiréxü̃ ga duü̃xü̃güxü̃ dĩẽruca̱x ca̱a̱xü̃xü̃? —ñanagürügü. 9 Rü nümaxü̃ rü ñanagürügü: —Ngẽmáãcü nüma nixĩ —ñanagürügü. Rü togü rü ñanagürügü: —Tama nixĩ i yima yiĩxü̃, natürü nanangẽxgumaraü̃xü̃chi —ñanagürügü. Natürü nümatama ga guma yatü ga ngexetüchirécü, rü ñanagürü: —Ngẽmáãcü choma chixĩ —ñanagürü. 10 Rü yexguma ga yema duü̃xü̃gü rü nüxna nacagü rü ñanagürügü: —¿Rü ñuxãcü nixĩ i marü quidauchixü̃ i ñu̱xmax? —ñanagürügü. 11 Rü nüma nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Yima yatü ya Ngechuchugu ãẽ́gacü rü yima waixü̃müãnewa nacuaxi. Rü yema waixü̃mü ga iwaixü̃maã choxü̃ nachaxetü. Rü ñanagürü choxü̃: “¡Yéa Chiruéarü puchuwa naxũ rü ngẽ́ma dexámaã cugü yayauxetü!” ñanagürü choxü̃. Rü yéma chaxũ, rü yexguma dexámaã chaugü chayauxetügu rü chidauchi —ñanagürü ga guma yatü. 12 Rü yexguma nüxna nacagüe, rü ñanagürügü: —¿Ngextá nangẽxmaxü̃ i ñu̱xma ya yima yatü ya cuxü̃ rümexẽẽcü? —ñanagürügü. Rü nüma ga guma yatü ga ngexetüchirécü rü ñanagürü: —Tama nüxü̃ chacua̱x —ñanagürü. 13 Natürü yema ngunexü̃ ga Ngechuchu nagu namexẽẽxü̃ ga guma ngexetücü, rü ngü̃xchigaarü ngunexü̃ nixĩ. Rü yemaca̱x ga duü̃xü̃gü rü Parichéugüxü̃tawa nanagagü ga guma yatü ga ngexetüchirécü. 15 Rü yexguma ga yema Parichéugü rü nüxna nacagüe ga guma yatü, rü ñanagürügü: —¿Ñuxãcü i marü curümexẽtüxü̃ i ñu̱xmax? —ñanagürügü. Rü nüma nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Waixü̃mü ga naxbüxágümaã yawaixẽẽxü̃maã choxü̃ nachaxetü ga Ngechuchu, rü ñu̱xũchi dexámaã chaugü chayayauxetü, rü ngẽmaca̱x marü chidauchi —ñanagürü. 16 Rü yexguma ga ñuxre ga Parichéugü rü ñanagürügü: —Yema yatü ga cuxü̃ rümexẽẽxü̃ rü tama Tupanaãrü duü̃xü̃ nixĩ, erü tama nanaxaure i ngü̃xchigaarü ngunexü̃ —ñanagürügü. Natürü togü ga Parichéugü rü ñanagürügü: —¿Ñuxãcü nanaxü i ngẽma cua̱xruü̃ i mexü̃ i taxü̃ ega wüxi i pecaduã́xü̃ yixĩxgux? —ñanagürügü. Rü yemaãcü nügü nitoye ga nagu naxĩnüẽxü̃wa ga yema Parichéugü. 17 Rü wena nüxna nacagüe ga guma yatü ga ngexetüchirécü, rü ñanagürügü: —¿Natürü cuma rü ñuxũ ñacuxü̃ nachiga i ngẽma yatü ga cuxü̃ rümexẽẽxü̃? —ñanagürügü. Rü nüma nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Chauxca̱x rü wüxi i Tupanaãrü orearü uruü̃ nixĩ —ñanagürü. 18 Natürü ga yema Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü rü tama nüxü̃́ nayaxõgüchaü̃ ga nüma na yiĩxü̃ ga na nangexetüchiréxü̃ ga noxrix, rü ñu̱xma rü marü na yadauchixü̃. Rü yemaca̱x ga yema ãẽ̱xgacügü rü tümaca̱x nangemagü ga nanatü rü naẽ ga guma yatü ga rümexẽtücü. 19 Rü tüxna nacagü, rü ñanagürügü: —¿Daa yiĩxü̃ ga guma pene ga nüxü̃ pixucü ga woetama ngexetüãcü bucü? ¿Ñuxãcü i ñu̱xma i yadauchixü̃? —ñanagürügü. 20 Rü nanatü rü naẽ tanangãxü̃gü rü ñatarügügü: —Ngẽmáãcü nüxü̃ tacua̱x rü daa nixĩ ya tone ga ngexetüãcüma buchirécü. 21 Natürü tama nüxü̃ tacua̱x ga ñuxãcü na yadauchixü̃ i ñu̱xmax. Rü tama nüxü̃ tacua̱x ga texé na namexẽtüxẽẽxü̃. ¡Ẽcü nüxnatama pecagü! Erü nüma rü marü naya, rü nümatama pemaã nüxü̃ na yaxuxü̃ca̱x —ñatarügügü. 22 Rü yema ñatarügügü ga nanatü rü naẽ, yerü tamuü̃ẽ. Yerü ga Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü rü marü nügümaã nanamexẽẽgü na tüxü̃ ínata̱xüchigüxü̃ca̱x ga ngutaque̱xepataü̃wa ga texé ga Ngechuchuaxü̃́ yaxṍxẽ na Cristu yiĩxü̃. 23 Rü yemaca̱x nixĩ ga nanatü rü naẽ ga ñatagügüxü̃: “¡Ẽcü, nüxnatama pecagü! Erü nüma rü marü naya rü nümatama pemaã nüxü̃ na yaxuxü̃ca̱x”, ñatagügüxü̃. 24 Rü yexguma ga yema Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü rü wenaxãrü naxca̱x nacagü ga guma ngexetüchirécü. Rü ñanagürügü nüxü̃: —Rü ñu̱xma tanaxwa̱xe i Tupanape̱xewa rü aixcüma tomaã nüxü̃ quixu na texé cuxü̃ rümexẽẽxü̃. Erü toma rü meãma nüxü̃ tacua̱x i ngẽma Ngechuchu rü wüxi i pecaduã́xü̃ na yiĩxü̃ —ñanagürügü. 25 Rü nüma nanangãxü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —Choma rü tama nüxü̃ chacua̱x ega wüxi i pecaduã́xü̃ yixĩgu rü e̱xna tama. Rü ngẽma nüxü̃ chacuáxü̃ nixĩ ga na changexetüchiréxü̃ ga noxrix rü ñu̱xma rü na chidauchixü̃ —ñanagürü. 26 Rü wenaxãrü nüxna nacagüe, rü ñanagürügü: —¿Rü ṯacü nixĩ ga cumaã naxüxü̃? ¿Rü ñuxãcü ga naxüãxü̃ ga cuxü̃ na yadauchixetüxẽẽxü̃? —ñanagürügü. 27 Rü nanangãxü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —Marü pemaã nüxü̃ chixu, rü tama choxü̃́ iperüxĩnüẽchaü̃. ¿Tü̱xcüü̃ penaxwa̱xe na wena pemaã nüxü̃ chixuxü̃? ¿E̱xna pema rü ta nüxü̃́ peyaxõgüchaü̃? —ñanagürü. 28 Rü yexguma rü guma yatümaã chixexü̃ nixugüe, rü ñanagürügü: —Cumaẽrü nixĩ i nüxü̃́ cuyaxõxü̃ i ngẽma yatü, natürü i toma rü Moĩchéarü oreaxü̃́ nixĩ i tayaxõgüxü̃. 29 —Toma rü nüxü̃ tacua̱x ga Tupana rü aixcüma Moĩchémaã na yadexaxü̃, natürü ngẽma Ngechuchu rü tama nüxü̃ tacua̱x na ngextá na ne naxũxü̃ —ñanagürügü. 30 Rü guma yatü nanangãxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —¿Ñuxãcü nixĩ i ngẽma? Nüma rü marü choxü̃ narümexẽtüxẽẽ, natürü ¿ñuxãcü i pema i tama nüxü̃ pecuáxü̃ na ngextá ne naxũxü̃? 31 —Rü guxãma i yixema rü meãma nüxü̃ tacua̱x rü Tupana tama nüxü̃ naxĩnü i pecaduã̱xgüxü̃ãrü yumüxẽ. Natürü Tupana rü tüxü̃́ nüxü̃ naxĩnü i tümaãrü yumüxẽ ya yíxema nüxü̃ icua̱xüü̃güxe rü naxǘxe i Tupanaãrü ngúchaü̃. 32 —Taguma ñuxgu nüxü̃ taxĩnüchiga i wüxi i yatü na yadauchixẽẽãxü̃ i wüxi i duü̃xü̃ i norü bucüma ngexetüxü̃. 33 —Rü ngẽxguma chi tama Tupana núma namu̱xgux ya daa yatü ya choxü̃ rümexẽẽcü, rü taxuacü chima mexü̃ naxü —ñanagürü ga guma yatü ga ngexetüchirécü. 34 Rü yexguma ga yema Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü, rü ñanagürügü nüxü̃: —Cuma na pecadugu na cubuxü̃, ¿rü ñuxãcü cunaxwa̱xe na toxü̃ cungúexẽẽchaü̃xü̃? —ñanagürügü. Rü ñu̱xũchi ínanata̱xüchigü ga ngutaque̱xepataü̃wa. 35 Rü Ngechuchu rü nüxü̃ nacuáchiga ga na ínata̱xüchigüãxü̃ ga guma ngexetüchirécü. Rü yexguma nüxü̃ nada̱u̱xgu, rü ñanagürü nüxü̃: —¿Nüxü̃́ cuyaxõxü̃ ya Tupana Nane ya duü̃xü̃xü̃ ixĩcü? —ñanagürü. 36 Rü yexguma ga nüma rü Ngechuchuxü̃ nangãxü̃ rü ñanagürü: —Pa Corix, ¡chomaã nüxü̃ ixu na texe yiĩxü̃ na nüxü̃́ chayaxõxü̃ca̱x! —ñanagürü. 37 Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Marü nüxü̃ cudau ya Tupana Nane. Rü chomatama nixĩ i cumaã na íchidexaxü̃ chiĩxü̃ —ñanagürü. 38 Rü yexguma ga guma yatü ga ngexetüchirécü rü Ngechuchupe̱xegu nacaxã́pü̱xü, rü nüxü̃ nicua̱xüü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —Ngẽmáãcü cuxü̃́ chayaxõ, Pa Corix —ñanagürü. 39 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü: —Rü ñoma i naãnewa chaxũ na chayadexechixü̃ca̱x i chorü duü̃xü̃gü nüxna i ngẽma duü̃xü̃gü i tama choxrü ixĩgüxü̃. Rü nuã chaxũ na chanameẽxẽẽxü̃ca̱x i ngẽma duü̃xü̃gü i noxri tama Tupanaxü̃ cua̱xgüxü̃. Rü ngẽxgumarüü̃ ta núma chaxũ na duü̃xü̃gü i tama choxü̃ cua̱xgüchaü̃xü̃xü̃ chanawéxü̃ na duü̃xü̃gü i ngexetüxü̃rüü̃ na yixĩgüxü̃, erü tama choxü̃́ nayaxõgüchaü̃ —ñanagürü. 40 Rü ñuxre ga Parichéugü ga yéma Ngechuchumaã yexmagüxü̃, rü yexguma yema orexü̃ naxĩnüẽgu, rü Ngechuchuna nacagü, rü ñanagürügü: —¿E̱xna toma rü ta tama Tupanaxü̃ tacua̱xgü ñacuxü̃? —ñanagürügü. 41 Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —Ngẽxguma chi tama aixcüma Tupanaxü̃ pecua̱xgügu rü tãũ chima pegagu nixĩ na pepecaduã̱xgüxü̃. Natürü ngẽma na pegü pixuxü̃ na Tupanaxü̃ pecuáxü̃ rü ngẽmaca̱x pegagutama nixĩ na pepecaduã̱xgüxü̃ i ñu̱xmax —ñanagürü.

Cuáü̃ 10

1 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü: —Rü aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü ngẽma yatü i tama carnerupǘxü̃ãrü ĩã̱xwa ixücuxü̃ rü wüxi i ngĩ́ta̱xáxü̃ nixĩ i ngẽma, erü ngextámare nixücu. 2 —Natürü ngẽma carnerupǘxü̃ãrü ĩã̱xwa meãma ixücuxü̃, rü ngẽma nixĩ i norü dauruü̃xü̃chi i carnerugü. 3 —Rü ngẽma yatü i carnerupǘxü̃ãrü ĩã̱xna dauxü̃ rü nayawãxna i ĩã̱x na yaxücuxü̃ca̱x i carnerugüarü dauruü̃. Rü nüma i carnerugü rü nüxü̃ nacua̱xgü i naga i ngẽma norü dauruü̃. Rü ngẽma norü dauruü̃ rü wüxichigü i norü carneru rü naẽ́gamaã naxca̱x naca na ínamuxü̃ãxü̃ca̱x i naxpǘxü̃wa. 4 —Rü ngẽxguma ínamuxü̃ã̱xgu i guxü̃ma i norü carnerugü, rü nüma i norü dauruü̃ rü nape̱xegu nixũchigü. Rü nümagü i carnerugü rü nawe narüxĩ, erü nüxü̃ nacua̱xgü i naga. 5 —Natürü ngẽxguma wüxi i yatü i tama aixcüma norü dauruü̃ ixĩxü̃, rü tama nawe narüxĩ i ngẽma carnerugü. Rü nüxna naxĩgü, erü tama nüxü̃ nacua̱xgü i naga i ngẽma tama norü dauruü̃ ixĩxü̃ —ñanagürü ga Ngechuchu. 6 Rü Ngechuchu rü duü̃xü̃gümaã nüxü̃ nixu ga yema ore ga cua̱xruü̃, natürü ga nümagü rü tama nüxü̃ nacua̱xgüéga ga ṯacüchiga na yiĩxü̃. 7 Rü yexguma ga Ngechuchu rü wenaxãrü ñanagürü nüxü̃: —Aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü choma nixĩ i carnerupǘxü̃ãrü ĩã̱x i nawa yachocuxü̃xü̃ i carnerugü. 8 Guxü̃ma ga yema chauxü̃pa núma ĩxü̃ rü ngĩ́ta̱a̱xgüxü̃ rü máẽtagüxü̃ nixĩgü. Natürü yema carnerugü rü tama naga naxĩnüẽ. 9 Choma nixĩ i ĩã̱x. Rü texé ya chowa ixücuxe rü tá tamaxü̃. Rü meãma tá tüxü̃ naxüpetü ngẽxgumarüü̃ i wüxi i carneru i naxpǘxü̃gu ücuxü̃ rü íxũxũxü̃xü̃ rü nüxü̃ iyaṉg̱aucü ya mecü ya maxẽ. 10 Ngẽma ngĩ́ta̱xáxü̃ rü núma naxũ na yangĩ́xü̃ca̱x rü namáẽtaxü̃ca̱x rü nachixexẽẽãxü̃ca̱x. Rü ngẽmaca̱xicatama núma naxũ. Natürü i choma rü núma chaxũ na chanamaxẽxẽẽxü̃ca̱x i duü̃xü̃gü rü na aixcüma nüxü̃́ nangẽxmaxü̃ca̱x i maxü̃ i taguma gúxü̃. 11 Choma nixĩ i carneruarü dauruü̃ ya mecü chiĩxü̃. Erü wüxi i carneruarü dauruü̃ ya mecü rü norü carnerugüxü̃ ínapoxü̃ rü ñu̱xmata naxca̱x nayu̱x. 12 Natürü ngẽma dĩẽruca̱xmare puracüxü̃, rü ega ngẽxguma aixü̃ nada̱u̱xgux rü carnerugüna ngẽ́ma niña. Rü ngẽmaãcü nanaxü erü tama aixcüma norü dauruü̃ nixĩ i nümax, rü tama noxrü nixĩ i ngẽma carnerugü. Rü ngẽma ai rü carnerugüxü̃ ínayauxü̃ rü ngẽxma tüxü̃ naxüanexẽẽmare. 13 Rü ngẽma yatü rü niña, erü norü dĩẽruca̱xicatama ngẽ́ma napuracü. Rü tama aixcüma carnerugügu narüxĩnü. 14 Choma nixĩ i carnerugüarü dauruü̃ ya mecü chiĩxü̃. Rü ngẽxgumarüü̃ ya Chaunatü na choxü̃ nacuáxü̃ rü choma rü Chaunatüxü̃ na chacuáxü̃, rü ngẽxgumarüü̃ ta nüxü̃ chacua̱x i chorü carnerugü, rü nümagü rü choxü̃ nacua̱xgü. Rü choma rü naxca̱x chayu i chorü carnerugü. 16 Rü choxü̃́ nangẽxmagü ta i togü i carnerugü i tama ñaã naxpǘxü̃wa ngẽxmagüxü̃. Rü ngẽmagü rü tá ta nuã chanagagü, rü tá chauga naxĩnüẽ. Rü wüxitücumü tátama nixĩ rü choma tátama nixĩ i norü dauruü̃ chiĩxü̃. 17 Chaunatü rü choxü̃ nangechaü̃, erü chorü carnerugüca̱x chayu rü wena táxarü chamaxü̃. 18 Taxúema choxü̃ tayuxẽẽ, natürü chomatama chorü ngúchaü̃maãtama ichanaxã i chorü maxü̃. Erü cho̱xme̱xwa nangẽxma na ichanaxãxü̃ca̱x, rü wena na chanayaxuxü̃ca̱x, yerü yemaãcü choxü̃ namu ga Chaunatü —ñanagürü. 19 Rü yexguma yema orexü̃ naxĩnüẽgu ga yema Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü rü wenaxãrü nügü nitoye ga yema nagu naxĩnüẽxü̃wa. 20 Rü muxü̃ma ga nümagü rü ñanagürügü: —¿Tü̱xcüü̃ nüxü̃́ iperüxĩnüẽ i ñaã yatü i ngẽãẽxü̃ i ṉg̱oxo nawa ngẽxmaxü̃? —ñanagürügü. 21 Natürü ga togü rü ñanagürügü: —Taxuü̃ma i yatü i ṉg̱oxo nawa ngẽxmaxü̃ rü ñaãrüü̃ meã nidexa. ¿Ñuxãcü i wüxi i yatü i ṉg̱oxo nawa ngẽxmaxü̃ rü tüxü̃ narümexẽtüxẽẽ ya wüxi ya ngexetüxe? —ñanagürügü. 22 Rü nawa nangu ga yema peta ga gucü ga taunecügu norü tupauca ga taxü̃neca̱x naxügüxü̃ ga Yudíugü na nüxna nacua̱xãchigüxü̃ca̱x ga yema ngunexü̃ ga nagu yanguxü̃ ga guma tupauca. Rü nagáuane ga Yerucharéü̃wa ga yexguma. 23 Rü guma tupauca ga taxü̃newa nayexma ga wüxi ga chopetüchica ga Charumóũãrü Chopetüchicagu ãẽ́gaxü̃. Rü yemagu nayarüxũũxü̃ ga Ngechuchu. 24 Rü ga yema Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü rü nüxü̃ ínachomaẽguãchi, rü ñanagürügü nüxü̃: —¿Ñuxguratáta tomaã quixaixcüma na cugü quixuxü̃ na texé na quiĩxü̃? Ega aixcüma cuma rü Cristu quixĩgu, rü ¡meã noxtacüma tomaã nüxü̃ ixu! —ñanagürügü. 25 Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —Marü pemaã nüxü̃ chixu, natürü i pema rü tama choxü̃́ peyaxõgü. Guxü̃ma i ṯacü i chaxüxü̃ rü Chaunatüarü poramaã nixĩ i chanaxüxü̃, rü ngẽmawa meãma pexü̃ nüxü̃ chadauxẽẽ na choma rü Cristu na chiĩxü̃. 26 —Natürü pema rü tama peyaxõgü, erü tama chorü carnerugütanüxü̃ pixĩgü. 27 —Chorü carnerugü rü nüxü̃ nacua̱x i chauga, rü choma rü chorü carnerugüxü̃ chacua̱x, rü nüma rü chowe narüxĩ. 28 —Rü choma rü nüxna chanaxã i maxü̃ i taguma gúxü̃. Rü nümagü rü tagutáma inayarütauxe, rü taxúetáma choxna tanapuxü̃ i cho̱xme̱xwa. 29 —Rü yíxema Chaunatü choxna tüxü̃ mugüxe ya chorü carnerugü, rü guxü̃ãrü yexera tixĩ i nape̱xewa. Rü taxúema texé nüxna tüxü̃ tapuxü̃. 30 —Chaunatü rü choma rü wüxitama tixĩgü —ñanagürü. 31 Rü yexguma ga yema Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü rü wenaxãrü nutane nanayauxgü na gumamaã Ngechuchuxü̃ ínamuxũchigüxü̃ca̱x. 32 Natürü ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Pepe̱xewa chanaxü i muxü̃ma i mexü̃gü i Chaunatüarü poramaã chaxüxü̃. ¿Rü ngẽxü̃rüüxü̃ i ngẽma mexü̃ i chaxüxü̃ca̱x nixĩ i choxü̃ nutamaã ípemuxũchigüchaü̃xü̃? —ñanagürü. 33 Rü yema Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü rü Ngechuchuxü̃ nangãxü̃gü, rü ñanagürügü: —Tama wüxi i puracü i mexü̃ca̱x cuxü̃ ítamuxũchigüchaü̃. Natürü cuxü̃ ítamuxũchigüchaü̃ erü Tupanamaã rü ṯacü quixugü. Cuma rü wüxi i duü̃xü̃mare quixĩ rü cugü Tupanaxü̃ quixĩxẽẽchaü̃ —ñanagürügü. 34 Rü nüma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Perü mugüpanewa rü naxümatü i Tupanaãrü ore i ñaxü̃: “Rü pematama nixĩ i tupanagü pixĩgüxü̃”, ñaxü̃. 35 —Rü ngẽma Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa nüxü̃ yaxuxü̃, rü nüxü̃ tacua̱x rü taxucürüwama texé itayanaxoxẽẽ. Rü ngẽma orewa rü Tupana rü ñanagürü: “Guxãma ya yíxema texé yanayauxgüxe i chorü ore rü tupanagü tixĩgü”, ñanagürü i ngẽma orewa. 36 —Rü Tupana choxü̃ nayaxu na chanaxüxü̃ca̱x i norü puracü, rü yemaca̱x ñoma ga naãnewa choxü̃ namu. ¿Rü ñuxãcü i pema nagu perüxĩnüẽgu rü chixexü̃ Tupanamaã chaxüxü̃ i ngẽxguma Tupana Nane chixĩ —ñachagu pemaã? 37 —Rü ngẽxguma chi tama chanaxü̱xgu i ngẽma mexü̃ i Chaunatü üxü̃, rü marü name ega woo tama choxü̃́ peyaxõgügu. 38 —Natürü ngẽxguma chanaxü̱xgu i ngẽma Chaunatü üxü̃, rü woo tama choxü̃́ peyaxõgügu, rü chanaxwa̱xe i nüxü̃́ peyaxõgü i ngẽma taxü̃ i mexü̃gü i Chaunatüarü poramaã chaxüxü̃. Erü ngẽmawa tá nüxü̃ pecua̱x na Chaunatü rü chowa nangẽxmaxü̃ rü choma i nawa —ñanagürü. 39 Rü wenaxãrü Ngechuchuxü̃ niyauxgüchaü̃ ga yema Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü. Natürü nüma ga Ngechuchu rü naxchaxwa niña. 40 Rü yexguma ga Ngechuchu rü natü ga Yudáü̃ãrü tocutüca̱x tomaã nataegu. Rü yema nachica ga Cuáü̃ duü̃xü̃güxü̃ ü̃paacü nawa íbaiü̃xẽẽxü̃gu tomaã narüxã̱ũ̱x. 41 Rü muxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü Ngechuchuxü̃ ínayadaugü, rü ñanagürügü: —Cuáü̃ rü taxuü̃ma ga taxü̃ ga mexü̃ ga cua̱xruü̃ naxü ga Tupanaãrü poramaã. Natürü guxü̃ma ga ore ga Cuáü̃ tamaã nüxü̃ ixuxü̃ ga ñaã yatüchiga rü aixcüma nixĩ —ñanagürügü. 42 Rü yema nachicawa rü muxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü Ngechuchuaxü̃́ nayaxõgü.

Cuáü̃ 11

1 Nayexma ga wüxi ga yatü ga iḏaawecü ga Dácharugu ãẽ́gacü. Rü nüma rü naẽya̱xgü ga María rü Marta rü ĩãne ga Betániãcü̱̃ã̱x nixĩgü. 2 Rü yema María iyixĩ ga Cori ga Ngechuchucutügu pumara bacü rü ñu̱xũchi ngĩyaemaã ínapicutücü. Rü guma Dácharu ga iḏaawecü nixĩ ga ngĩẽneẽ. 3 Rü poraãcü niḏaawe ga Dácharu. Rü yemaca̱x ga naẽya̱xgü, rü Ngechuchuxü̃tawa imugagü, rü ngĩgürügügü: “Pa Corix, cumücü ya Dácharu ya nüxü̃ cungechaü̃cü rü niḏaawe”, ngĩgürügügü. 4 Rü yexguma yema orexü̃ naxĩnügu ga Ngechuchu, rü ñanagürü: —Ngẽma ḏaawe rü tãũtáma yumaã inayacua̱x. Natürü niḏaawe na duü̃xü̃gü nüxü̃ nadaugüxü̃ca̱x na ñuxãcü naporaxü̃ ya Tupana rü ñuxãcü choma i Nane rü ta na chaporaxü̃ —ñanagürü. 5 Rü Ngechuchu poraãcü María rü Marta rü Dácharuxü̃ nangechaü̃. 6 Natürü yexguma nüxü̃ naxĩnügu ga na yaḏaawexü̃ ga Dácharu, rü tama paxa ínayadau. Rü taxre ga ngunexü̃ãmatama yexma narüxã̱ũ̱x ga yema nachica ga nawa nayexmaxü̃wa. 7 Rü yixcama ga yemawena rü toxü̃ ñanagürü: —¡Ngĩxã rü wena Yudéaanewa taxĩ! —ñanagürü. 8 Rü toma ga norü ngúexü̃gü rü ñatarügügü nüxü̃: —Pa Ngúexẽẽruü̃x, yexwacatama nixĩ ga yémacü̱̃ã̱x ga Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü yexma nutamaã cuxü̃ ímuxũchigüchaü̃xü̃. ¿Rü tü̱xcüü̃ wena ngẽ́ma cuxũxchaü̃ i ñu̱xmax? —ñatarügügü. 9 Rü Ngechuchu rü tomaã nüxü̃ nixu ga wüxi ga ore na nüxü̃ tacua̱xgüxü̃ca̱x na tauta nawa nanguxü̃ na nayuxü̃ ga nümax. Rü ñanagürü toxü̃: —¿Taux e̱xna i wüxi i ngunexü̃ rü 12 i ngora nawa ngẽxmaxü̃? Ngẽxguma texé ngunecü ixũxgu rü tama ṯacümaã itayarüña, erü tümaca̱x nangóone. 10 —Natürü ngẽxguma wüxie chütacü ixũxgu rü ngẽmáãcü ṯacümaã itayarüña, erü tümaca̱x naxẽãne —ñanagürü. Rü yemaãcü nanango̱xẽẽ na tauta nawa nanguxü̃ na nayuxü̃ ga nümax. 11 Rü yemawena ga Ngechuchu rü ñanagürü toxü̃: —Tamücü ya Dácharu rü napemare. Natürü ñu̱xma rü tá chayaḇaixãchixẽẽ —ñanagürü. 12 Rü yexguma ga toma ga norü ngúexü̃gü rü ñatarügügü: —Pa Corix, ega napemaregu, rü ngẽmawa nüxü̃ tacua̱x na naxca̱x tá yataanexü̃ —ñatarügügü. 13 Natürü ga Ngechuchu rü nüxü̃ nixuxchaü̃chire̱x ga Dácharu ga marü na nayuxü̃. Natürü ga toma nüxü̃ tacua̱xgügu rü na napemarexü̃chigaxü̃ yiĩxü̃ ga tomaã yaxuxü̃. 14 Rü yexguma ga Ngechuchu rü meãma tomaã nüxü̃ nixu rü ñanagürü: —Dácharu rü marü nayu. 15 —Natürü choma rü chataãẽ na tama ngẽ́ma changẽxmaxü̃, erü ngẽmaãcü nixĩ i namemaẽxü̃ i pexca̱x na choxü̃́ peyaxõgüxü̃ca̱x. ¡Rü ngĩxã rü ítayadaugü! —ñanagürü. 16 Rü yéma nayexma ga totanüxü̃ ga Tumachi ga Wüxigu Buexü̃ ga Taxree̱xpǘxü̃maã, naxugüxü̃. Rü nüma ga Tumachi rü ñanagürü toxü̃: —¡Ngĩxã i yixema rü ta ngẽ́ma taxĩ na wüxigu Ngechuchumaã iyuexü̃ca̱x! —ñanagürü. 17 Rü yexguma Betániãwa tomaã nanguxgu ga Ngechuchu, rü marü ãgümücü ga ngunexü̃ nangupetü ga na iyata̱xgüãxü̃ ga Dácharu. 18 Rü guma Betániã rü Yerucharéü̃ãrü ngaicamana nayexma. Rü maneca tomaẽ̱xpü̱x ga kilómetru nixĩ ga norü yaxü̃. 19 Rü muxü̃ma ga Yudíugü rü Dácharueya̱x ga Marta rü Maríaxü̃tawa naxĩ na ngĩxü̃ yataãẽxẽẽgüxü̃ca̱x, yerü nayu ga ngĩẽneẽ. 20 Rü yexguma Marta nüxü̃ cua̱xgu ga marü na ínanguxü̃ ga Ngechuchu, rü nüxü̃ iyatüxãchi. Natürü ga María rü ĩxgutama irüxã̱ũ̱x. 21 Rü Marta rü ngĩgürügü nüxü̃ ga Ngechuchu: —Pa Corix, yexguma chi cuma cunuma̱xgu rü tãũ chima nayu ga chaueneẽ. 22 —Natürü choma nüxü̃ chacua̱x na woo i ñu̱xma na nayuxü̃, rü Tupana tá cuxna nanaxã i guxü̃ma i ṯacü i naxca̱x ícuc̱axü̃ —ngĩgürügü. 23 Rü Ngechuchu ngĩxü̃ nangãxü̃ rü ñanagürü: —Cueneẽ rü wena tá namaxü̃ —ñanagürü. 24 Rü Marta ngĩgürügü nüxü̃: —Ngẽmáãcü nüxü̃ chacua̱x rü wena tá namaxü̃ i ngẽxguma nagu̱xgu i naãne rü ngẽxguma wena namaxẽgu i guxü̃ma i yuexü̃ —ngĩgürügü. 25 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü: —Choma nixĩ i íchanadagüxẽẽxü̃ i yuexü̃gü, rü wena chanamaxẽxẽẽxü̃. Rü yíxema choxü̃́ yaxṍxẽ rü woo tayu̱xgu rü tá wenaxãrü tamaxü̃. 26 —Rü guxãma ya texé ya maxü̃́xẽ rü choxü̃́ yaxṍxẽ, rü guxü̃gutáma tamaxü̃. ¿Cuyaxõxü̃ yĩĩxü̃ i ngẽma? —ñanagürü ga Ngechuchu. 27 Rü ngĩma rü ngĩgürügü nüxü̃: —Ngü̃, Pa Corix, choma rü chayaxõ na cuma rü Tupana Nane ya Cristu ga ítanaṉg̱uxẽẽcü na quiĩxü̃ —ngĩgürügü. 28 Rü yema ñaxguwena rü Marta rü ngĩẽya̱x ga Maríaca̱ x iyaca. Rü bexma ngĩmaã nüxü̃ iyarüxu, rü ngĩgürügü: —Marü nuã nangu ya Ngúexẽẽruü̃ ya Ngechuchu, rü choxü̃ cuxca̱x nayacaxẽẽ —ngĩgürügü. 29 Rü yexguma María nüxü̃ ĩnügu ga marü yéma na nanguxü̃ ga Ngechuchu, rü paxa ichi, rü Ngechuchuxü̃ íiyadau. 30 Rü Ngechuchu rü tauta ĩãnewa nangu ga yexguma, rü yema nachica ga Marta nüxü̃ ídauxü̃watama nixĩ ga nayexmaxü̃. 31 Rü Maríapatawa nayexma ga ñuxre ga yémacü̱̃ã̱x ga Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü ga ngĩxü̃ yéma taãẽxẽẽgüxü̃. Rü yexguma ngĩxü̃ nadaugügu ga paxa na inachixü̃ rü na ínaxũxũxü̃, rü ngĩwe narüxĩ. Yerü nüma nüxü̃ nacua̱xgügu rü yéma Dácharu itáxü̃wa ixũ na yéma yaxaxuxü̃ca̱x. 32 Rü yexguma Ngechuchuxü̃tawa nanguxgu ga María, rü nape̱xegu iyacaxã́pü̱xü, rü ngĩgürügü: —Pa Corix, yexguma chi cuma cunuma̱xgu rü tãũ chima nayu ga chaueneẽ ya Dácharu —ngĩgürügü. 33 Rü yexguma Ngechuchu ngĩxü̃ da̱u̱xgu ga na naxaxuxü̃ rü na naxauxexü̃ ga yema Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü ga ngĩwe rüxĩxü̃, rü poraãcü ngechaü̃ nüxü̃́ nangu̱x. 34 Rü Ngechuchu nüxna naca rü ñanagürü: —¿Ngexta nixĩ i ipenatáxü̃? —ñanagürü. Rü nümagü nanangãxü̃ rü ñanagürügü: —Pa Corix, ¡dücax, nuã naxũ, rü íyadau! —ñanagürügü. 35 Rü naxaxu ga Ngechuchu. 36 Rü yema Yudíugü rü ñanagürügü: —¡Dücax ñuxãcü poraãcü Dácharuxü̃ nangechaü̃! —ñanagürügü. 37 Natürü ñuxre ga yema ãẽ̱xgacügü ga Yudíugüarü rü ñanagürügü: —Daa nixĩ ga guma yatü ga ngexetücüxü̃ rümexẽẽcü. ¿Rü tü̱xcüü̃ taxucürüwa ṯacü rü mexü̃ Dácharuca̱x naxü na tama nayuxü̃ca̱x? —ñanagürügü. 38 Rü Ngechuchu poraãcü ngechaü̃ nüxü̃́ nangu̱x rü Dácharumaxü̃ca̱x nixũ. Rü wüxi ga ma̱xpǘneãrü ãxmaxü̃ nixĩ ga yema naxmaxü̃. Rü nayexma ga wüxi ga nuta ga norü ngũxtaü̃ruü̃. 39 Rü Ngechuchu rü ñanagürü: —¡Ípenangũxgachi̱x ya yima nuta ya namaã nangũxtaü̃cü! —ñanagürü. Natürü ga Marta ga Dácharueya̱x rü ngĩgürügü: —Pa Corix, cuxá marü nayixane nixĩ, erü marü ãgümücü i ngunexü̃ naẽ́tü nixĩ ga na nayuxü̃ —ngĩgürügü. 40 Natürü ga Ngechuchu rü ñanagürü ngĩxü̃: ¿Taux e̱xna i marü cumaã nüxü̃ chixuchiréxü̃ rü ngẽxguma cuyaxõ̱xgu rü tá nüxü̃ cudau i wüxi i mexü̃ i taxü̃ i Tupana üxü̃? —ñanagürü. 41 Rü yexguma ínanangũxgachigü ga guma nuta. Rü Ngechuchu daxũgu nadawenüãcüma ñanagürü: —Pa Chaunatü Pa Tupanax, moxẽ cuxna chaxã erü marü choxü̃ cuxĩnü. 42 —Choma nüxü̃ chacua̱x rü guxü̃guma choxü̃ cuxĩnü. Natürü moxẽ cuxna chaxã i ñu̱xma erü chanaxwa̱xe i ñaã duü̃xü̃gü na yaxõgüãxü̃ na cuma núma choxü̃ cumuxü̃ —ñanagürü. 43 Rü yexguma yema ñaxguwena, rü tagaãcü ñanagürü: —Pa Dácharux, ¡ínaxũxü̃ i ngẽ́ma! —ñanagürü. 44 Rü ínaxũxü̃ ga Dácharu ga naxchápenüü̃maã guxü̃wama rübuxpüxü̃cü. Rü Ngechuchu ñanagürü nüxü̃ ga duü̃xü̃gü: —¡Ípeyawẽxpüxü̃ na íyaxũxü̃ca̱x! —ñanagürü. 45 Rü yema Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü ga Maríawe rüxĩxü̃ rü nüxü̃ nadaugü ga yema Ngechuchu üxü̃, rü muxü̃ma Ngechuchuaxü̃́ nayaxõgü ga yexguma nüxü̃ nadaugügu ga ñuxãcü wena Dácharuxü̃ na namaxẽẽxü̃. 46 Natürü ñuxre ga yema ãẽ̱xgacügü rü Parichéugümaã nüxü̃ nayarüxugü ga yema Ngechuchu üxü̃. 47 Rü yexguma ga yema Parichéugü rü paigüarü ãẽ̱xgacügü rü nangutaque̱xegü namaã ga guxü̃ma ga yema ãẽ̱xgacügütücumüwa ügüxü̃. Rü ñanagürügü: —¿Ṯacü tá taxüe? Erü ñaã yatü i Ngechuchu rü nanaxü i muxü̃ma i mexü̃ i cua̱xruü̃gü. 48 —Ngẽxguma chi tama yayauxgügu, rü guxü̃táma i duü̃xü̃gü rü tá nüxü̃́ nayaxõgü, rü Dumacü̱̃ã̱xgüarü churaragü rü núma chi naxĩ rü nagu napogüe ya tórü tupauca ya taxü̃ne, rü düxwa tãũ chima tóxrü nixĩ i ñaã tachiü̃ãne —ñanagürügü. 49 Natürü guma taunecügu rü yema paigütanüwa rü Caipá nixĩ ga norü ãẽ̱xgacü. Rü nüma rü ñanagürü nüxü̃: —Pemagü rü taxuü̃ma pecua̱x. 50 —¿E̱xna tama nüxü̃ pecua̱x rü taxca̱x rü na namemaẽxü̃ na wüxitama i yatü guxü̃ i duü̃xü̃güca̱x na yuxü̃, na tama nayuexü̃ca̱x i guxü̃ma i tachiü̃ãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü? —ñanagürü. 51 Natürü ga Caipá rü tama nüẽchama yema ñanagürü, yerü guma taunecügu rü nüma nixĩ ga paigüarü ãẽ̱xgacü yiĩxü̃. Rü yemaca̱x rü Tupana nixĩ ga Caipáwa idexacü ga yexguma nüxü̃ yaxuxgu na Ngechuchu rü guxü̃ma i Yudíugüca̱x tá na nayuxü̃. 52 Rü yema orewa rü nanango̱xẽẽ na tama Yudíugüca̱xicatama tá na nayuxü̃, natürü guxü̃ma i Tupanaãrü duü̃xü̃gü i guxü̃ i naãnewa ngẽxmagüxü̃ca̱x rü tá ta na nayuxü̃, na ngẽmaãcü wüxigu nangutaque̱xexü̃ca̱x i guxü̃ma i ngẽma duü̃xü̃gü i Tupanaãrü ixĩgüxü̃. 53 Rü yexgumaü̃cüü nixĩ ga inaxügüeãxü̃ ga Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü ga nagu na naxĩnüẽxü̃ ga ñuxãcü tá na Ngechuchuxü̃ yama̱xgüxü̃. 54 Rü yemaca̱x ga Ngechuchu rü marü tama yema Yudíugü ímuxü̃tanügu naxã. Rü tomaã ínaxũxũ ga Yudéaanewa, rü wüxi ga ĩãnexãcü ga Efraĩ́gu ãẽ́ganewa naxũ. Rü yexma tomaã narüxã̱ũ̱x. Rü guma ĩãne rü wüxi ga nachica ga ngextá taxúema íxãpataxü̃ãrü ngaicamana nayexma. 55 Rü marü ningaica ga yema Yudíugüarü peta ga Üpetüchiga. Rü yemaca̱x muxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga náĩ ga ĩãnecü̱̃ã̱x rü Yerucharéü̃wa naxĩ na Tupanaca̱x nügü yamexẽẽgüxü̃ca̱x naxü̃pa ga yema peta. 56 Rü Ngechuchuca̱x nadaugü ga duü̃xü̃gü. Rü tupauca ga taxü̃newa nügüna nicagüetanü, rü ñanagürügü: —¿Ñuxũ ñapegüxü̃ i pemax? ¿Ñoma i petawa tá naxũxü̃ rü e̱xna tama? —ñanagürügü. 57 Rü yema Parichéugü rü paigüarü ãẽ̱xgacügü rü duü̃xü̃güna naxãgagü, rü ñanagürügü: —Ngẽxguma ngextá nüxü̃ pedaugügu i ngẽma Ngechuchu, ¡rü tomaã nüxü̃ peyarüxu na tayayauxgüxü̃ca̱x! —ñanagürügü.

Cuáü̃ 12

1 Rü 6 ga ngunexü̃ naxü̃pa ga Üpetüchigaarü peta, rü Ngechuchu rü tomaã Betániãwa naxũ. Rü guma ĩãne nixĩ ga nagu naxãchixü̃ne ga Dácharu ga Ngechuchu wena namaxẽẽcü. 2 Rü yéma Dácharupatawa rü nanamexẽẽgü ga wüxi ga taxü̃ ga õna ga Ngechuchuca̱x ixĩxü̃. Rü totanüwa ga yema mechawa yexmagüxe rü Dácharu nixĩ ga Ngechuchuxü̃tawaama chibücü. Rü Marta iyixĩ ga inaxücü ga õna. 3 Rü yexguma ga María rü yéma inange ga wüxi ga taxüraweü̃xü̃ ga pumara ga yixichixü̃ rü tatanüxü̃chixü̃. Rü Ngechuchuxü̃ namaã iyixcutü. Rü ñu̱xũchi ngĩyaemaã íinapicutü. Rü guma ĩ rü guxü̃wama nayixmachĩã namaã ga yema pumara. 4 Rü yexguma ga Yuda ga Icariúte ga wüxi ga totanüxü̃chire̱x ixĩxü̃ ga yixcama bexma cúãcü Ngechuchuxü̃ íxuaxü̃xü̃, rü ñanagürü: —¿Tü̱xcüü̃ tama tatanüxü̃gu namaã itaxe i ngẽma pumara na ngẽma dĩẽrumaã nüxü̃ nangü̃xẽẽxü̃ca̱x i ngẽma duü̃xü̃gü i ngearü dĩẽruã̱xgüxü̃? —ñanagürü. 6 Natürü ga Yuda rü tama aixcüma nagu narüxĩnü ga yema ngearü dĩẽruã̱xgüxü̃. Natürü yema ñanagürü yerü nüma rü wüxi ga ngĩ́ta̱xáxü̃ nixĩ. Rü naxme̱xwa nayexma ga yema choca ga dĩẽru ngĩxü̃ nagu taxügüxü̃ ga guxãma ga toma ga Ngechuchuarü ngúexü̃gü. Rü Yuda rü ñuxguacü rü noxrüxü̃tama ngĩxne nangĩ̱xĩxü̃. 7 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —¡Tãxṹ i ngĩxü̃ cuchixewexü̃! Erü choma rü paxa tá chayu rü tá ichata̱x. Rü ngẽmaca̱x nixĩ i ngẽma pumaramaã choxü̃ nachaxü̃. 8 —Ngẽma ngearü dĩẽruã̱xgüxü̃ rü guxü̃gutáma petanüwa nangẽxmagü. Natürü i choma rü tãũtáma guxü̃gu petanüwa changẽxma —ñanagürü. 9 Rü muxü̃ma ga Yudíugü rü nüxü̃ nacuáchiga ga Betániãwa na nayexmaxü̃ ga Ngechuchu. Rü yéma naxĩ na nüxü̃ nadaugüxü̃ca̱x. Rü tama Ngechuchuxü̃xĩcatama nadaugüchaü̃ natürü nüxü̃ nadaugüchaü̃ ta ga Dácharu ga Ngechuchu wena namaxẽẽcü. 10 Rü yexguma ga paigüarü ãẽ̱xgacügü rü nügümaã nanamexẽẽgü ga Dácharuxü̃ rü ta na yama̱xgüxü̃ca̱x. 11 Yerü Dácharugagu nixĩ ga muxü̃ma ga Yudíugü ga Ngechuchuaxü̃́ yaxõgüãxü̃ rü yema paigüna naxĩgüxü̃. 12 Rü muxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü Yerucharéü̃wa naxĩ naxca̱x ga Üpetüchigaarü peta. Rü moxü̃ãcü duü̃xü̃gü nüxü̃ nacuáchigagü ga Ngechuchu rü guma ĩãnewa na nanguxchaü̃xü̃. 13 Rü yexguma moruátüta nadaü̃gü rü yemamaã Ngechuchuxü̃ nayatüxgütanüãchi. Rü tagaãcü ñanagürügü: —¡Namexẽchi ya yima Tupana núma namucü! ¡Namexẽchi ya daa tachiü̃ãneãrü ãẽ̱xgacü! ¡Namaxü̃ i nümax! —ñanagürügü. 14 Rü Ngechuchu nüxü̃ inayangau ga wüxi ga buru, rü naẽ́tügu naxaunagü ga yema Tupanaãrü ore ga ümatüxü̃ nüxü̃ ixuxü̃rüü̃ ga yexguma ñaxgu: 15 “¡Tãxṹ i pemuü̃ẽxü̃, Pa Yerucharéü̃cü̱̃ã̱xgüx! ¡Rü iperüdaunü na ngẽ́ma ne naxũxü̃ ya perü ãẽ̱xgacü ya wüxi i buru i íraxü̃ẽ́tügu aunagücü!” ñaxü̃. 16 Rü noxri ga toma ga norü ngúexü̃gü rü tama nüxü̃ tacua̱xgüéga ga Ngechuchuchiga na yiĩxü̃ ga yema ore. Natürü yixcüra marü Ngechuchu Tupanaxü̃tawa ũxgu, rü yexguma nixĩ ga nüxna tacua̱xãchiexü̃ ga guxü̃ma ga yema Ngechuchuxü̃ ngupetüxü̃, rü yema Tupanaãrü ore nüxü̃ ixuxü̃ãcütama nüxü̃ na nangupetüxü̃. 17 Rü yema duü̃xü̃gü ga Ngechuchuxü̃tawa yexmagüxü̃ ga yexguma Dácharuxü̃ wena namaxẽẽgu, rü nüxü̃ nixugüe ga yema nüxü̃ nadaugüxü̃. 18 Rü yemaca̱x nixĩ ga duü̃xü̃gü ga Ngechuchuxü̃ íyatuãchitanüxü̃xü̃, yerü nüxü̃ nacuáchigagü ga yema taxü̃ ga mexü̃ ga Tupanaãrü poramaã naxüxü̃ ga Ngechuchu. 19 Natürü ga yema Parichéugü rü nügümaã ñanagürügü: —Marü nüxü̃ pedauxü̃ i ñu̱xma na taxucürüwama ṯacü namaã ixüxü̃. ¡Rü dücax, guxü̃ma i duü̃xü̃gü rü nawe narüxĩ! —ñanagürügü. 20 Rü muxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü petaca̱x Yerucharéü̃wa naxĩ na yéma Tupanaxü̃ na yanacua̱xüü̃güxü̃ca̱x. Rü yema duü̃xü̃gütanüwa nayexma ga ñuxre ga Griégugü. 21 Rü yema Griégugü rü Piripica̱x naxĩ. Rü nüma ga Piripi rü Gariréaaneãrü ĩãne ga Bechaídacü̱̃ã̱x nixĩ. Rü nüxü̃ naca̱a̱xü̃gü rü ñanagürügü: —Pa Corix, nüxü̃ tadauxchaü̃ ya Ngechuchu —ñanagürügü. 22 Rü Piripi rü Aü̃drémaã nüxü̃ nayarüxu. Rü yema taxre rü wüxigu Ngechuchuxü̃tawa naxĩ, rü namaã nüxü̃ nayarüxugü. 23 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Rü marü nawa nangu tá na chayuxü̃ rü wenaxãrü Chaunatüxü̃tawa tá na chaxũxü̃ i choma i Tupana Nane i duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃. 24 —Rü aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü ngẽxguma chi wüxipü̱xü i trigu tama waixü̃müãnegu toxgu rü wüxipü̱xüechatama nixĩ. Natürü ega waixü̃mügu natoxgu, rü ngẽ́ma naxüxgu, rü muxũchinema ínanguxuchi. [Rü ngẽxgumarüü̃ tá ta Tupanaxü̃tawa nangugü i muxü̃ma i duü̃xü̃gü ega chayu̱xgux.] 25 —Rü pemaã nüxü̃ chixu rü texé ya yíxema tümaãrü maxü̃xü̃ ngechaü̃xẽ i ñoma i naãnewa rü tá itayarütaxu. Natürü texé ya yíxema tama tümaãrü maxü̃xü̃ ngechaü̃xẽ rü tama yuxü̃ muü̃xẽ i ñoma i naãnewa, rü tá tüxü̃́ nangẽxma i maxü̃ i taguma gúxü̃. 26 —Rü ngẽxguma texé choxü̃́ puracüchaü̃gu rü name nixĩ i chowe tarüxũ. Rü ngẽma choma tá íchangẽxmaxü̃wa rü ngẽ́ma rü tá ta tangẽxma i tümax. Rü ngẽxguma texé choxü̃́ puracügu rü Chaunatü ya Tupana rü tá tümamaã nataãẽ —ñanagürü. 27 —Rü Ngechuchu ñanagürü: —Rü ñu̱xma rü poraãcü changechaü̃ rü chanaxi̱xãchiãẽ. ¿Rü ṯacüxü̃ tá Chaunatümaã chixuxü̃? Taxucürüwa namaã nüxü̃ chixu na choxü̃ ínanguxuchixẽẽxü̃ca̱x na tama chayuxü̃ca̱x, erü woetama ngẽmaca̱x núma chaxũ —ñanagürü. 28 Rü ñanagürü: —Pa Chaunatüx, ¡Choxü̃ rüngü̃xẽẽ na duü̃xü̃güpe̱xewa cuxü̃ chataxẽẽxü̃ca̱x! —ñanagürü. Rü yexguma ga yema duü̃xü̃gü ga yéma yexmagüxü̃ rü nüxü̃ naxĩnüẽ ga wüxi ga naga ga daxũwa inaxũxü̃ ga ñaxü̃: —Marü cuxü̃ charüngü̃xẽẽ na choxü̃ cutaxẽẽxü̃ ga noxrix, rü wena táxarü cuxü̃ charüngü̃xẽẽ na choxü̃ cutaxẽẽxü̃ca̱x —ñanagürü ga yema naga. 29 Rü yema duü̃xü̃gü ga yéma yexmagüxü̃ ga nüxü̃ ĩnüẽxü̃ ga yema naga, rü ñanagürügü: —Wüxi i duruanexü̃ nixĩ —ñanagürügü. Natürü togü rü ñanagürügü: —Wüxi i Tupanaãrü orearü ngeruü̃ i daxũcü̱̃ã̱x nixĩ i namaã idexaxü̃ —ñanagürügü. 30 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Tama chauxca̱x nixĩ i nüxü̃ pexĩnüẽxü̃ i ngẽma naga. Rü pexca̱xtama nixĩ i nüxü̃ pexĩnüẽxü̃. 31 —Rü ñu̱xma tá nixĩ i Tupana inaxügüãxü̃ na tüxü̃ napoxcuexü̃ ya duü̃xẽ naxca̱x i tümaãrü pecadugü. Rü ñu̱xma tá nixĩ i Tupana ínata̱xüchixü̃ i ngẽma ñoma i naãnewa poraxü̃ i Chataná. 32 —Rü ngẽxguma curuchawa chipotagu rü chaugüxü̃tawa tá chanagagü i guxü̃ma i duü̃xü̃gü —ñanagürü ga Ngechuchu. 33 Rü yema orewa duü̃xü̃gümaã nüxü̃ nixu ga ñuxãcü tá na nayuxü̃. 34 Rü yema duü̃xü̃gü nanangãxü̃gü, rü ñanagürügü: —Torü mugü i ümatüxü̃wa nüxü̃ tadaugü na guxü̃gutáma namaxẽchaxü̃ ya Cristu. ¿Rü ñuxãcü i cuma rü ñacurügü: “Rü Tupana Nane ya duü̃xü̃xü̃ ixĩcü rü curuchawa tá nipota”, ñacurügü? ¿Rü texé tixĩ ya yíxema Tupana Nane ya duü̃xü̃xü̃ ixĩxẽ? —ñanagürügü. 35 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Ñoma rü ta petanüwa changẽxma na ñoma i naãnewa pexü̃ changúexẽẽxü̃ca̱x rü ngẽmaãcü pexü̃ changóonetanüxẽẽxü̃ca̱x. Natürü paxaãchica̱xicatama petanüwa changẽxma. Rü name nixĩ i paxa choxü̃́ peyaxõgü ñoma rü ta pexca̱x chanangóonexẽẽ naxü̃pa na naxẽãnexü̃. Erü yíxema ẽãnexü̃wa ngẽxmaxẽ rü tama nüxü̃ tacua̱x na ngextá taxũxü̃. 36 —Rü ñoma rü ta petanüwa changẽxma rü name nixĩ i paxa choxü̃́ peyaxõgü na chorü ngóonexü̃wa pengẽxmagüxü̃ca̱x —ñanagürü. Rü yema ñaxguwena rü natanüwa ínaxũxü̃ ga Ngechuchu. Rü naxchaxwa inicu̱x. 37 Rü woo ga Ngechuchu rü duü̃xü̃güpe̱xewa nanaxü ga muxü̃ma ga taxü̃ ga mexü̃ ga cua̱xruü̃gü ga Tupanaãrü poramaã naxüxü̃, natürü yexguma rü ta tama nüxü̃́ nayaxõgü ga duü̃xü̃gü. 38 Rü yemaãcü Tupana nayanguxẽẽ ga yema ore ga Ichaía ümatüxü̃ ga ñaxü̃: “Pa Corix, taxúema tayaxõ ga yema ore ga tüxü̃ tangúexẽẽxü̃. Rü woo nüxü̃ tadaugü na ñuxãcü naporaxü̃ ya Tupana, rü tama tayaxõgü”, ñaxü̃. 39 Rü yemaãcü ga yema duü̃xü̃gü rü tama nayaxõgü yema Ichaía ümatüxü̃wa nüxü̃ yaxuxü̃rüü̃, rü: “Yema duü̃xü̃gü rü tama nüxü̃ nadaugüchaü̃ rü tama nayaxõgüchaü̃ rü tama Tupanaca̱x nawoeguchaü̃. Rü yemaca̱x ga Tupana rü nüxna nixũ na tama nüxü̃ nadaugüxü̃ca̱x rü tama yaxõgüãxü̃ca̱x rü tama naxca̱x nawoeguxü̃ca̱x na nüma nüxna naxããxü̃ca̱x i maxü̃ i ngexwacaxü̃xü̃”, ñaxü̃. 41 Rü yema ñanagürü ga Ichaía yerü nango̱xetügu marü nüxü̃ nadau na ñuxãcü ãẽ̱xgacü ya tacüxüchi na yiĩxü̃ ya Ngechuchu ya Cristu. Rü yemaãcü nachiga nidexa. 42 Natürü muxü̃ma ga yema Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü rü Ngechuchuaxü̃́ nayaxõgü, rü woo ga ñuxre ga naẽrugü rü ta nayaxõgü, natürü tama nügü nixugüchaü̃ ga duü̃xü̃güpe̱xewa, yerü namuü̃ẽ na Parichéugü ngutaque̱xepataü̃wa ínawoxü̃xü̃. 43 Rü yemaãcü tama nügü nixugüchaü̃, yerü norü me nixĩ ga duü̃xü̃gü namaã nataãẽgüxü̃ rü tama aixcüma naxca̱x nadaugü na Tupana namaã taãẽxü̃. 44 Rü tagaãcü ñanagürü ga Ngechuchu: —Texé ya choxü̃́ yaxṍxẽ rü tama choxü̃́xĩcatama tayaxõ. Natürü Chaunatü ya núma choxü̃ mucüaxü̃́ rü ta tayaxõ. 45 —Rü texé ya choxü̃ dauxe, rü Chaunatü ya núma choxü̃ mucüxü̃ rü ta tadau. 46 —Choma na ngóonexẽẽruü̃ chiĩxü̃, rü ñoma i naãnewa changu na guxãma ya texé ya choxü̃́ yaxṍxẽ rü tama ẽãnexü̃wa na tangẽxmagüechaxü̃ca̱x. 47 —Natürü ngẽxguma texé nüxü̃ ĩnügu i chorü ore rü tama tayaxõ̱xgu rü tama choma nixĩ i tüxü̃ chapoxcuxü̃. Erü tama ñoma i naãnewa changu na chanapoxcuexü̃ca̱x i duü̃xü̃gü, natürü núma chaxũ na chanamaxẽxẽẽxü̃ca̱x. 48 —Yíxema texé ya tama choxü̃́ yaxṍxẽ rü tama chauga ĩnüxẽ rü marü tüxü̃́ nangẽxma na ṯacüca̱x tá Tupana tüxü̃ poxcuxü̃. Erü ngẽma ore i nüxü̃ chixuxü̃gagu tátama nixĩ ya Tupana i tüxü̃ napoxcuxü̃ i naãneãrü gu̱xgu, erü tama tayaxõ i ngẽma ore i nüxü̃ chixuxü̃. 49 —Tama chaugagutama chidexa, natürü guma Chaunatü ga núma choxü̃ mucü, rü guma nixĩ ga chomaã nüxü̃ ixucü na ṯacüxü̃ tá duü̃xü̃gümaã chixuxü̃ rü ñuxãcü tá chanangúexẽẽxü̃. 50 —Rü nüxü̃ chacua̱x na Chaunatüarü orewa nangẽxmaxü̃ i maxü̃ i taguma gúxü̃. Rü ngẽmaca̱x i ngẽma ore i nüxü̃ chixuxü̃, rü ngẽmatama ore nixĩ i Chaunatü choxü̃ muxü̃ na nüxü̃ chixuxü̃ —ñanagürü ga Ngechuchu.

Cuáü̃ 13

1 Rü wüxi ga ngunexü̃ nataxu ga nawa na nanguxü̃ ga yema Yudíugüarü peta ga Üpetüchiga. Rü Ngechuchu nüxü̃ nacua̱x ga marü nawa na nanguxü̃ ga ñoma ga naãnewa na yaxũxü̃ rü wenaxãrü Nanatüxü̃tawa na naxũxü̃. Rü nüma rü yexguma ñoma ga naãnewa nayexmagu rü guxü̃guma tüxü̃ nangechaü̃ ga guxema noxrü ixĩgüxe. Rü yexgumarüü̃ ta ga yexguma toxna yaxũxchaü̃gu ga daxũguxü̃ ga naãnewa na naxũxü̃, rü yemaãcü poraãcü toxü̃ nangechaü̃. 2 Natürü ga Chataná rü marü Yuda ga Chimáũ ga Icariúte nanena nangu na bexma cúãcü Ngechuchuxü̃ ínaxuaxü̃xü̃ca̱x. Rü Ngechuchu rü marü nüxü̃ nacua̱x ga Nanatüxü̃tawa na ne naxũxü̃ rü wena táxarü Nanatüca̱x na nataeguxü̃. Rü nüxü̃ nacua̱x ga Nanatü rü naxme̱xgu na naxüãxü̃ ga guxü̃ma ga pora. Rü yemaca̱x ga yema chütaxü̃gu ga yexguma mechawa ítachibüeyane, rü inachi ga Ngechuchu. Rü ínacu̱xuchi ga norü gáuxü̃chiru, rü wüxi ga tuayamaã nügü nigoye. 5 Rü ñu̱xũchi yauxme̱xü̃páxü̃gu dexáta naba, rü toxü̃ niyauxgücutü. Rü guma tuaya ga namaã yagoyecümaã toxü̃ ínapigücutü. 6 Rü yexguma Chimáũ ga Pedruxü̃ nayauxcutüchaü̃gu rü ñanagürü ga Pedru: —Pa Corix, ¿ñuxãcü tá i cuma i choxü̃ cuyauxcutüxü̃? —ñanagürü. 7 Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Ñu̱xma rü tama nüxü̃ cucua̱x i tü̱xcüü̃ na chanaxüxü̃ i ñaã, natürü yixcama rü tá nüxü̃ cucua̱x —ñanagürü. 8 Natürü ga Pedru rü ñanagürü: —Choma rü tãũtáma chanaxwa̱xe na choxü̃ cuyauxcutüxü̃ —ñanagürü. Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —Ngẽxguma tama cuxü̃ chayauxcutügu, rü tãũtáma choxrü quixĩ —ñanagürü. 9 Rü yexguma ga Chimáũ ga Pedru rü ñanagürü nüxü̃: —Pa Corix, ¡Tama choxü̃ cuyauxcutüxicatama! Natürü chanaxwa̱xe i choxü̃ cuyauxme̱x rü choxü̃ cuyauxeru ta —ñanagürü. 10 Natürü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —Texé ya ngexwacax aiyaxe rü tanaxwa̱xe i tümacutüxicatama tayaxu, erü guxü̃wama tangemata. Rü pema rü marü pingematagü, natürü tama guxãma aixcüma tingemata —ñanagürü. 11 Rü Ngechuchu nüxü̃ nacua̱x na texé tá bexma cúãcü ínaxuaxü̃xü̃, rü yemaca̱x ñanagürü nüxü̃: —Natürü tama guxãma aixcüma tingemata —ñaxü̃. 12 Rü yexguma toxü̃ yayauxgücutüguwena, rü Ngechuchu wena nicu̱xcuchi ga norü gáuxü̃chiru. Rü wenaxãrü mechawa narüto. Rü ñanagürü toxü̃: —¿Nüxü̃ pecuáxü̃ yiĩxü̃ i ngẽma chaxüxü̃? 13 —Pema rü: “Pa Ngúexẽẽruü̃” rü “Pa Corix”, ñaperügü choxü̃. Rü marü name i ngẽma ñaperügü, erü aixcümaxü̃chi ngẽma chixĩ. 14 —Choma i Ngúexẽẽruü̃ rü perü Cori na chiĩxü̃ rü pexü̃ chiyauxgücutü. Rü ngẽmaca̱x i pema rü penaxwa̱xe na pegü íperüxíragüxü̃ rü ngẽma pexü̃ na chiyauxgücutüxü̃rüü̃ peyayauxgücutü i wüxichigü i pemücügü. 15 —Choma rü pexü̃ nüxü̃ chadauxẽẽ na ñuxãcü tá na penaxüxü̃. Rü ñu̱xma rü chanaxwa̱xe i pema rü ngẽxgumarüü̃ pegü íperüxíragü. 16 —Rü aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü taxuü̃ma i wüxi i coriarü duü̃xü̃ rü norü corixü̃ narüyexera. Rü taxuü̃ma i wüxi i duü̃xü̃ i norü ãẽ̱xgacü muxü̃, rü norü ãẽ̱xgacü i namuxü̃xü̃ narüyexera. 17 —Rü ngẽxguma nüxü̃ pecua̱xgu i chorü ore rü penaxü̱xgu i ngẽma pemaã nüxü̃ chixuxü̃, rü aixcüma tá petaãẽgü. 18 —Rü tama guxãma i pechiga nixĩ i chidexaxü̃. Erü choma rü tüxü̃ chacua̱x rü texégü tixĩ ya yíxema tüxü̃ chidexechíxe. Natürü Tupana nayanguxẽẽchaü̃ i norü ore i ümatüxü̃ i ñaxü̃: “Texé ya chomaã chibüxe rü chorü uwanüxü̃ tá tixĩ”, ñaxü̃. Rü paxa tá nixĩ i ngẽmaãcü nangupetüxü̃. 19 —Natürü naxü̃pa na nangupetüxü̃ i ngẽma, rü pemaã nüxü̃ chixu na choxü̃́ peyaxõgüxü̃ca̱x i ngẽxguma nangupetüxgu. 20 —Aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü texé ya tüxü̃ yaxúxe ya yíxema choma ngẽ́ma tüxü̃ chamuxẽ, rü choxü̃ nixĩ i tayaxuxü̃. Rü texé ya choxü̃ yaxúxe, rü Chaunatü ga núma choxü̃ mucüxü̃ nixĩ i tayaxuxü̃ —ñanagürü ga Ngechuchu. 21 Rü yexguma yema ñaxguwena ga Ngechuchu rü poraãcü ngechaü̃ nüxü̃́ nangu̱x, rü meãma tomaã nanango̱xẽẽ, rü ñanagürü toxü̃: —Aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü wüxie i petanüwa tá nixĩ i bexma cúãcü choxü̃ ítaxuaxü̃xü̃ —ñanagürü. 22 Rü yexguma ga toma ga norü ngúexü̃gü rü wüxichigü togü tadawenü, rü tama nüxü̃ tacua̱xgü ga texéchiga na yema ñaxü̃. 23 Rü chomatama ga Ngechuchuarü ngúexü̃ ga poraãcü choxü̃ nangechaü̃xẽ rü Ngechuchucüwawa charüto ga yema mechawa. 24 Rü Chimáũ ga Pedru rü bexma choxü̃ naxuneta ga na Ngechuchuna chac̱axü̃ca̱x ga texéchiga na yiĩxü̃ ga yema. 25 Rü yexguma ga choma rü yexeraãcü Ngechuchuna chim̱axcuchi rü nüxna chaca, rü ñacharügü: —Pa Corix, ¿texé tá tixĩ ya yíxema? —ñacharügü. 26 Rü Ngechuchu choxü̃ nangãxü̃, rü ñanagürü: —Wüxi i pãũãrü bücuxü̃ tá íchacúe, rü yíxema tüxna chanaxãxẽ, rü yíxema tixĩ —ñanagürü. Rü yexguma ínanacúe ga wüxi ga pãũãrü bücuxü̃ rü Yuda ga Icariúte ga Chimáũ nanena nanaxã. 27 Rü yexgumatama Yuda nayauxgu ga yema pãũãrü bücuxü̃ rü ṉg̱oxo ga Chataná rü Yudagu naxücu. Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Rü ngẽma cuxüxchaü̃xü̃, ¡rü paxa naxü! —ñanagürü. 28 Natürü taxúema ga toma ga mechawa chibüexe nüxü̃ tacua̱xgü ga ṯacüchiga na yiĩxü̃ ga yema ñaxü̃ ga Ngechuchu. 29 Rü nüma ga Yuda rü dĩẽruchiü̃ãrü dauruü̃ nixĩ. Rü yemaca̱x ñuxre ga toma nüxü̃ tacua̱xgügu rü Ngechuchu taxewa nanamu, na ṯacüca̱x yataxexü̃ca̱x naxca̱x ga peta, rü e̱xna duü̃xü̃gü ga ngearü dĩẽruã́xü̃na ngĩxü̃ na naxãxü̃ca̱x ga dĩẽru. 30 Rü yexguma Yuda nayauxgu ga yema pãũ, rü ínaxũxũ ga yema ucapuwa. Rü marü nachüta ga yexgumax. 31 Rü yexguma Yuda íxũxguwena, rü Ngechuchu rü ñanagürü: —Rü ñu̱xma rü tá aixcüma nango̱x na ñuxãcü naporaxü̃ ya Tupana Nane ya duü̃xü̃xü̃ ixĩcü. Rü yimawa tá nixĩ i nango̱xẽẽãxü̃ ya Tupana i norü pora. 32 —Rü ngẽxguma yima Tupana Nane nango̱xẽẽ̱xgu i Tupanaãrü pora, rü ngẽxgumarüü̃ tá ta ya Tupana rü nanango̱xẽẽ i Naneãrü pora. Rü paxa tá nixĩ i ngẽma. 33 —Pa Chauxacüã̱xgüx, tãũtáma muxü̃ i ngunexü̃ petanüwa changẽxma. Rü pema rü tá chauxca̱x pedaugü, natürü ngẽma choma íchaxũxü̃wa rü taxucürüwama ngẽ́ma pexĩ. Rü ñaãtama ore nixĩ ga marü Yudíugüarü ãẽ̱xgacügümaã nüxü̃ chixuxü̃, rü ñu̱xma rü pemaã rü ta nüxü̃ chixuxü̃. 34 —Rü pemaã nüxü̃ chixu i wüxi i ngexwacaxü̃xü̃ i mu. Rü ngẽma pexü̃ chamuxü̃ nixĩ i pemücügüxü̃ na pengechaü̃xü̃ i wüxichigü. Rü ngẽma na choma pexü̃ changechaü̃xü̃rüü̃, rü chanaxwa̱xe i wüxichigü i pema rü pemücügüxü̃ pengechaü̃gü. 35 —Rü ngẽxguma wüxichigü pemücügüxü̃ pengechaü̃gu, rü guxü̃ma i duü̃xü̃gü tá nüxü̃ nicua̱xãchitanü na chorü ngúexü̃gü pixĩgüxü̃ —ñanagürü. 36 Rü Chimáũ ga Pedru rü Ngechuchuna naca, rü ñanagürü: —Pa Corix ¿ngextá tá cuxũ? —ñanagürü. Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Ngẽ́ma íchaxũxü̃wa rü taxucürüwa chowe curüxũ i ñu̱xmax. Natürü yixcama rü ngẽmáãcü tá chowe curüxũ —ñanagürü. 37 Rü yexguma ga Pedru rü ñanagürü: —Pa Corix, ¿tü̱xcüü̃ taxucürüwa cuwe charüxũ i ñu̱xmax? Erü marü íchamemare na cuxca̱x na chayuxü̃ —ñanagürü. 38 Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü: —¿Aixcüma yiĩxü̃ i marü ícumemarexü̃ na chauxca̱x cuyuxü̃? Aixcüma cumaã nüxü̃ chixu rü tãũtátama yacaxgu ya ota, rü tomaẽ̱pü̱xcüna tá nüxü̃ quixu na tama choxü̃ cucuáxü̃ —ñanagürü ga Ngechuchu.

Cuáü̃ 14

1 —¡Tãxṹ i penaxi̱xãchiãẽgüxü̃ i pemax! ¡Tupanaãxü̃́ peyaxõgü rü choxü̃́ rü ta peyaxõgü! 2 —Chaunatüxü̃tawa nangẽxma i muxũchixü̃ma i nachicagü. Ngẽxguma chi natau̱xguma, rü tãũ chima pemaã nüxü̃ chixu na pexca̱x chayamexẽẽxü̃ca̱x i pechicagü. 3 —Rü ngẽxguma marü ngẽ́ma chaxũxgu rü wüxi i pechica chamexẽẽxgu, rü wena táxarü núma chaxũ. Rü pexü̃ tá chayagagü na ngẽma nachica i chomatátama nawa changẽxmaxü̃wa na pengẽxmagüxü̃ca̱x i pemax. 4 —Rü pema rü nüxü̃ pecua̱x na ngextá tá na chaxũxü̃, rü marü nüxü̃ pecua̱x i nama i ngẽ́ma nadaxü̃ —ñanagürü ga Ngechuchu. 5 Rü Tumachi rü ñanagürü: —Pa Corix, tama nüxü̃ tacua̱x na ngextá na cuxũxü̃. ¿Rü ñuxãcü tá i nüxü̃ tacuáxü̃ i ngẽma nama? —ñanagürü. 6 Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Choma nixĩ i ngẽma nama i Chaunatüxü̃tawa nadaxü̃ chiĩxü̃. Rü aixcüma nixĩ i ngẽma ore i nüxü̃ chixuxü̃. Rü choma nixĩ i duü̃xü̃güxü̃ chamaxẽxẽẽxü̃. Rü chaugaguxicatama nixĩ i Chaunatüxü̃tawa nangugüxü̃ i duü̃xü̃gü. 7 —Rü ngẽxguma chi pema rü aixcüma meã choxü̃ pecua̱xgügu, rü Chaunatüxü̃ rü chi ta pecua̱xgü. Rü ñu̱xmaü̃cüü nixĩ i Chaunatüxü̃ pecuáxü̃, erü marü nüxü̃ pedaugüecha —ñanagürü. 8 Rü yexguma ga Piripi rü ñanagürü: —Pa Corix, ¡Toxü̃ nüxü̃ nadauxẽẽ ya Cunatü! Rü ngẽxĩcatama i tanaxwa̱xegüxü̃ —ñanagürü. 9 Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Pa Piripix, ¿ñuxre ya taunecü marü petanüwa changẽxma rü ñu̱xma rü ta tama choxü̃ cucua̱xégaxü̃? Yíxema choxü̃ dauxe rü Chaunatüxü̃ rü ta tadau. ¿Rü tü̱xcüü̃ i ngẽxguma rü ta cunaxwa̱xexü̃ i pexü̃ nüxü̃ na chadauxẽẽxü̃ ya Chaunatü? 10 —¿Tama e̱xna cuyaxõ na choma rü Chaunatümaã rü wüxitama tixĩgüxü̃? Rü guxü̃ma i ore i pemaã nüxü̃ chixuxü̃ rü tama chauechama nüxü̃ chixu. Erü yima Chaunatü ya wüxiwa chomaã ngẽxmacü, rü yima nixĩ ya naxücü i guxü̃ma i noxrütama puracü. 11 —Chanaxwa̱xe i choxü̃́ peyaxõgü na choma rü Chaunatümaã wüxitama tixĩgüxü̃. Natürü woo tama ngẽma pixõgügu rü chanaxwa̱xe na choxü̃́ peyaxõgüxü̃ naxca̱x i ngẽma mexü̃gü i taxü̃ i Tupanaãrü poramaã chaxüxü̃. 12 —Aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü yíxema choxü̃́ yaxṍxẽ rü tá tanaxü i guxü̃ma i choma chaxüxü̃. Rü ngẽma chaxüxü̃ãrü yexera tá taxü, erü choma rü tá Chaunatüxü̃tawa chaxũ. 13 —Rü guxü̃ma i ṯacü i chauégagu Tupanaxü̃tawa naxca̱x ípec̱axü̃ rü tá pexna chanaxã. Rü ngẽmaãcü tá chanaxü na chaugagu nangóxü̃ca̱x i Chaunatüarü pora. 14 —Rü choma tá chanaxü i guxü̃ma i ṯacü i chauégagu choxna naxca̱x pec̱axü̃. 15 —Rü ngẽxguma aixcüma choxü̃ pengechaü̃gu, rü naga tá pexĩnüẽ i chorü mugü. 16 —Rü choma tá Chaunatüna naxca̱x chaca na núma pexca̱x namuãxü̃ca̱x i to i perü ngü̃xẽẽruü̃ i Naãẽ i Üünexü̃, na guxü̃gutáma petanüwa nangẽxmaxü̃ca̱x. Rü nüma tá nixĩ i pexca̱x nango̱xẽẽãxü̃ i ore i aixcüma ixĩxü̃. 17 —Rü ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü rü taxucürüwama nanayauxgü, erü tama nüxü̃ nadaugü rü tama nüxü̃ nacua̱xgü. Natürü i pema rü marü nüxü̃ pecua̱x, erü nüma rü petanüwa nangẽxma. Rü guxü̃gutáma pemaã inarüxã̱ũ̱x. 18 —Rü tãũtáma núma pexü̃ chawogümare i chomax, erü wena táxarü pexca̱x chataegu, na petanüwa changẽxmaxü̃ca̱x. 19 —Rü paxa tá nixĩ na tãũtáma choxü̃ nadaugüxü̃ i ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü. Natürü i pema rü tá choxü̃ pedaugü. Rü tá pemaxẽ, erü choma rü chamaxü̃. 20 —Rü ngẽxguma yuwa ícharüdaxgu rü wena chamaü̃xgu, rü ngẽxguma tá nüxü̃ picua̱xãchitanü na choma rü Chaunatümaã wüxitama tixĩgüxü̃. Rü tá nüxü̃ pecua̱x na pema rü choma na wüxitama ixĩgüxü̃. 21 —Yíxema texé ya nüxü̃ cuáxe rü naga ĩnüxẽ i chorü mugü, rü tanango̱xẽẽ na aixcüma choxü̃ tangechaü̃xü̃. Rü Chaunatü tá tüxü̃ nangechaü̃ ya yíxema choxü̃ ngechaü̃xẽ, rü choma rü tá ta tüxü̃ changechaü̃. Rü tüxü̃ tá chaugü chawe̱x —ñanagürü ga Ngechuchu. 22 Rü nayexma ga to ga Ngechuchuarü ngúexü̃ ga Yudagu ãẽ́gaxü̃ ta. Rü yema rü ñanagürü: —Pa Corix, ¿tü̱xcüü̃ toxü̃ cugü cuwe̱x, rü tama ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃güxü̃ cugü cuwe̱x? —ñanagürü. 23 Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Yíxema choxü̃ ngechaü̃xẽ rü naga taxĩnü i ngẽma ore i tümamaã nüxü̃ chixuxü̃. Rü Chaunatü tá tüxü̃ nangechaü̃. Rü choma rü Chaunatümaã wüxigu tümaxü̃tawa tá tangẽxmagü. 24 —Yíxema tama choxü̃ ngechaü̃xẽ rü tama naga taxĩnü i ngẽma chorü ore. Rü ngẽma ore i chauxü̃tawa nüxü̃ pexĩnüẽxü̃ rü tama chorü ore nixĩ, natürü guma Chaunatü ga núma choxü̃ mucüarü ore nixĩ. 25 —Ñoma rü ta petanüwa changẽxma rü pemaã nüxü̃ chixu i guxü̃ma i ngẽma ore i pexca̱x choxü̃́ ngẽxmaxü̃. 26 —Natürü Chaunatü rü tá chauégagu núma nanamu i Naãẽ i Üünexü̃ na pexü̃ nangü̃xẽẽxü̃ca̱x. Rü nüma i Naãẽ i Üünexü̃ tá pexü̃ nangúexẽẽ i guxü̃ma, rü tá nüxna pexü̃ nacua̱xãchixẽẽ i guxü̃ma i ore ga pemaã nüxü̃ chixuxü̃. 27 —Rü ñu̱xma na pexna íchixũxü̃, rü pexna chanaxã i taãẽ. Natürü ngẽma taãẽ i pexna chaxãxü̃, rü tama ñoma i naãnecü̱̃ã̱x pexna ãxü̃ i taãẽrüü̃ nixĩ. Rü tama chanaxwa̱xe i penaxi̱xãchiãẽgü rü pemuü̃ẽ. 28 —Marü pemaã nüxü̃ chixu na pexna tá íchixũxü̃ rü wena táxarü pexca̱x chataeguxü̃ na pemaã changẽxmaxü̃ca̱x. Rü choxü̃ pexĩnüẽ ga yexguma yema ñachaxgu. Rü ngẽxguma aixcüma choxü̃ pengechaü̃gu rü tá petaãẽgü ega nüxü̃ pecua̱xgu na Chaunatüca̱x chataeguxü̃, erü Chaunatü rü chorü yexera nixĩ. 29 —Rü naxü̃pa na nangupetüxü̃ i ngẽma, rü pemaã nüxü̃ chixu na choxü̃́ peyaxõgüxü̃ca̱x i ngẽxguma nangupetügu. 30 —Marü tãũtáma poraãcü pemaã chidexa, erü marü ínangu i Chataná i ñoma i naãneãrü ãẽ̱xgacü ixĩxü̃. Natürü nüma rü taxuwama choxü̃ narüyexera. 31 —Natürü ngẽma tá choxü̃ ngupetüxü̃, rü ngẽmaãcü tá nixĩ na guxü̃ma i ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü nüxü̃ nacuáxü̃ca̱x na choma rü Chaunatüxü̃ na changechaü̃xü̃, rü chanaxüxü̃ i ngẽma nüma choxü̃ namuxü̃. ¡Rü ipechigü, rü ngĩxã ítixĩ! —ñanagürü ga Ngechuchu.

Cuáü̃ 15

1 Rü ñanagürü ga Ngechuchu: —Choma nixĩ i ñoma wüxi i ubanerüü̃ chiĩxü̃ erü chowa nangẽxma i pora na pexü̃ chaporaexẽẽxü̃ca̱x. Rü Chaunatü nixĩ ya nüxna daucü i ngẽma uba. 2 —Rü chorü duü̃xü̃gü rü ngẽma ubachacüügürüü̃ nixĩgü. Rü ngẽma ubachacüü i tama oxü̃, rü norü dauruü̃ rü nayadae. Natürü ngẽma nachacüü i oxü̃, rü meã nanamexẽẽtanü na yexeraãcü poraãcü naxoxü̃ca̱x. 3 —Pema rü marü pime, yerü naga pexĩnüẽ ga yema ore ga pexü̃ changúexẽẽxü̃. 4 —Rü name nixĩ i guxü̃guma chowa peyaxũ̱xgü, ngẽma na choma rü pewa chayaxṹxü̃rüü̃. Erü wüxi i ubachacüü rü tama nüxĩca naxo, ega tama nanewa yaxũ̱xgux. Rü ngẽxgumarüü̃ ta i pema rü taxuacüma chauxca̱x pemaxẽ, ega tama chowa peyaxũ̱xgüechagu. 5 —Choma nixĩ i ubane, rü pema i nachacüügü. Rü yíxema chowa yaxṹẽchaxe rü choma i tümawa, rü aixcüma tá chauxca̱x tamaxü̃. Rü ngẽmaãcü wüxi i ubachacüü i oxü̃rüü̃ tá tixĩ. Natürü ngẽxguma tama chowa peyaxũ̱xgüechagu, rü taxucürüwama ṯacü pexüe. 6 —Rü texé ya tama chowa yaxṹẽchaxe rü tá ítata̱xüchi. Rü wüxi i ubachacüü i daexü̃ rü ipaxü̃ rü iguxü̃rüü̃ tá tixĩ, rü ngẽxma tá tayarüxo. 7 —Rü ngẽxguma chowa peyaxũ̱xgüechagu rü taguma nüxü̃ ipeyarüngümaẽgu i ngẽma ore i pexü̃ changúexẽẽxü̃, rü marü name i naxca̱x ípeca i ṯacü i penaxwa̱xexü̃, rü choma rü tá pexna chanaxã. 8 —Rü ngẽxguma aixcüma meã chauxca̱x pemaxẽgu, rü Chaunatüxü̃ tá nicua̱xüü̃gü i duü̃xü̃gü. Rü ngẽmaãcü aixcüma chorü ngúexü̃gü tá pixĩgü. 9 —Choma rü pexü̃ changechaü̃ ngẽma na Chaunatü choxü̃ ngechaü̃xü̃rüü̃. Rü chanaxwa̱xe i aixcüma meã chauga pexĩnüẽẽcha, erü choma rü guxü̃guma pexü̃ changechaü̃. 10 —Choma rü naga chaxĩnü i Chaunatüarü mugü rü nüma rü guxü̃guma choxü̃ nangechaü̃. Rü ngẽxgumarüü̃ tá ta nixĩ ega naga pexĩnüẽgu i chorü mugü, rü guxü̃gutáma pexü̃ changechaü̃ẽcha. 11 —Choma rü ngẽmaãcü pemaã nüxü̃ chixu na wüxigu chomaã petaãẽgüxü̃ca̱x. Rü ngẽmaãcü tá aixcüma petaãẽgü. 12 —Rü choma pexü̃ chamu na pemücügüxü̃ pengechaü̃güxü̃ca̱x, ngẽma choma na pexü̃ changechaü̃xü̃rüü̃. 13 —Rü ngẽxguma wüxie aixcüma tümamücüxü̃ ngechaü̃gu, rü nüxü̃ tangechaü̃ãma rü nüẽ́tama ega woo tümamücüca̱x tayu̱xgu. Rü nataxuma i to i ngechaü̃ i ngẽmaãrü yexera. 14 —Pema rü chomücügü pixĩgü i ngẽxguma chauga pexĩnüẽgu. 15 —Choma rü marü tama chorü duü̃xü̃gümareãcü pexü̃ chaxu. Erü wüxi i coriarü duü̃xü̃mare rü tama nüxü̃ nacua̱x i ngẽma norü cori üxü̃. Natürü ñu̱xma rü chomücügümaã pexü̃ chaxu, erü pexü̃ nüxü̃ chacua̱xẽẽ i guxü̃ma i ore ga Chaunatü chomaã nüxü̃ ixuxü̃. 16 —Pema rü tama pexira chauxca̱x pedaugü, natürü chaxira nixĩ ga pexca̱x chadauxü̃ rü pexü̃ chamuxü̃ na aixcüma chauxca̱x pemaxẽxü̃ca̱x rü chauxü̃tawa penagagüxü̃ca̱x i muxü̃ma i duü̃xü̃gü na guxü̃guma choxü̃́ yaxõgüãxü̃ca̱x. Rü Chaunatü ya Tupana tá pexna nanaxã i guxü̃ma i ṯacü i chauégagu nüxna naxca̱x pec̱axü̃. 17 —Rü ngẽma nixĩ i pexü̃ chamuxü̃ na pemücügüxü̃ pengechaü̃güxü̃ca̱x. 18 —Ngẽxguma ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü pexchi aiegu, rü ¡nüxna pecua̱xãchie ga chaxira chauxchi na naxaiexü̃! 19 —Rü ngẽxguma chi ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gürüü̃ pixĩgügu, rü ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü rü chi pexü̃ nangechaü̃gü ngẽma natanüxü̃güxü̃ na nangechaü̃güxü̃rüü̃. Natürü choma nixĩ ga pexca̱x chadauxü̃ natanüwa ga ñoma ga naãnecü̱̃ã̱x ga duü̃xü̃gü. Rü ngẽmaca̱x nixĩ i pexchi naxaiexü̃, erü marü tama naxrüü̃ pixĩgü. 20 —¡Nüxna pecua̱xãchie ga pemaã ñachagu: “Taxuü̃ma i wüxi i coriarü duü̃xü̃ rü norü corixü̃ narüyexera”, ñachagu! Rü yema na chauxchi na naxaiexü̃, rü pexchi rü tá ta naxaie. Rü yexguma chi chauga naxĩnüẽgu rü ñu̱xma rü chi ta pega naxĩnüẽ. 21 —Rü ngẽmaãcü ta chaugagu pexchi naxaie i ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü erü tama nüxü̃ nacua̱xgü ya Chaunatü ga núma choxü̃ mucü. 22 —Rü ngẽxguma chi choma tama namaã chanango̱xẽẽgu na ñuxãcü chixri na namaxẽxü̃, rü tãũ chima nüxü̃ nacua̱xgü ga pecadu na naxügüxü̃. Natürü ñu̱xma namaã nüxü̃ na chixuxü̃ na ñuxãcü chixri namaxẽxü̃, rü ngẽmaca̱x i ñu̱xma rü taxuacüma nüxü̃ nixugü na yangearü pecaduã́xü̃. 23 —Rü guxü̃ma i duü̃xü̃gü i chauxchi aiexü̃ rü Chaunatüchi rü ta naxaie. 24 —Rü ngẽma duü̃xü̃güpe̱xewa rü Tupanaãrü poramaã chanaxü i mexü̃gü i taxü̃ i taguma texé ya togue üxü̃. Rü ngẽxguma chi tama nape̱xewa chanaxü̱xgu i ngẽma mexü̃gü rü tãũ chima Tupana namaã nanaxuegu na nagagutama yapecaduã̱xgüxü̃. Natürü na woo marü nüxü̃ nadaugüxü̃ i ngẽma mexü̃gü i taxü̃ i Tupanaãrü poramaã chaxüxü̃, rü ngẽxguma rü ta chauxchi naxaieama rü Chaunatüchi rü ta naxaie. 25 —Natürü ngẽmaãcü nangupetü erü Tupana nayanguxẽẽchaü̃ i norü ore i ümatüxü̃ i ñaxü̃: “Chauxchi naxaie woo taxuü̃ma i chixexü̃ chaxü̱xgu”, ñaxü̃. 26 —Natürü choma rü tá Chaunatüégagu pexca̱x núma chanamu i perü ngü̃xẽẽruü̃ i Tupanaãẽ i Üünexü̃ i tá pexü̃ nüxü̃ cua̱xẽẽxü̃ i ore i aixcüma ixĩxü̃. Rü nüma tá nixĩ i meãma pemaã nüxü̃ yaxuxü̃ i chauchiga. 27 —Rü pema rü tá ta chauchigaxü̃ pixugüe, yerü noxri ichanaxügügu ga duü̃xü̃gümaã nüxü̃ na chixuxü̃ ga chorü ore, rü woetama marü chauxü̃tawa peyexmagü —ñanagürü ga Ngechuchu.

Cuáü̃ 16

1 Rü Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Rü pemaã nüxü̃ chixu i ñaã ore na tama nüxü̃ na perüxoexü̃ca̱x na choxü̃́ peyaxõgüxü̃. 2 —Rü ngutaque̱xepataü̃güwa tá pexü̃ ínawoxü̃. Rü aixcüma tá nawa nangu na texé pexü̃ ḏaixü̃ rü tá nagu tarüxĩnüxü̃ na ngẽmaãcü mexü̃ Tupanaca̱x taxüxü̃. 3 —Rü ngẽmaãcü tá pemaã namaxẽ i duü̃xü̃gü, erü taguma nüxü̃ nacua̱xgü ya Chaunatü, rü choxü̃ rü ta tama nacua̱xgü. 4 —Rü pemaã nüxü̃ chixu i ñaã ore i ñu̱xmax, na nüxna pecua̱xãchiexü̃ca̱x i ngẽxguma yixcüra ngẽmaãcü pexü̃ nangupetügu. —Noxri rü tama pemaã nüxü̃ chixu i ñaã ore, yerü petanügu charüxã̱ũ̱x. 5 —Natürü i ñu̱xma rü tá pexna íchixũ na Chaunatü ga núma choxü̃ mucüxü̃tawa na changẽxmaxü̃ca̱x. Rü pema rü taxúema choxna peca na ngextá tá na chaxũxü̃. 6 —Natürü poraãcü pengechaü̃güama erü pemaã nüxü̃ chixu i ngẽma ore. 7 —Natürü aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü pexca̱x narümemaẽ nixĩ na Chaunatüca̱x chataeguxü̃. Rü ngẽxguma chi tama Chaunatüxü̃tawa chaxũxgu rü tãũ chima núma naxũ i Naãẽ i Üünexü̃ i pexü̃ rüngü̃xẽẽxü̃. Natürü ngẽxguma ngẽ́ma chaxũxgu rü choma tá núma chanamu i Naãẽ i Üünexü̃. 8 —Rü ngẽxguma Naãẽ i Üünexü̃ núma ũxgu rü tá guxü̃ i duü̃xü̃güxü̃ nüxü̃ nacua̱xẽẽ na yapecaduã̱xgüxü̃. Rü tá nanango̱xẽẽ i ñuxãcü na yiĩxü̃ i ngẽma maxü̃ i Tupanape̱xewa aixcüma mexü̃. Rü tá duü̃xü̃güxü̃ nüxü̃ nacua̱xẽẽ na Tupana tá napoxcuexü̃ i duü̃xü̃gü naxca̱x i norü pecadugü. 9 —Rü nüma i Naãẽ i Üünexü̃ tá duü̃xü̃güxü̃ nüxü̃ nacua̱xẽẽ na pecaduã̱xgüxü̃ yiĩxü̃ erü tama choxü̃́ nayaxõgü. 10 —Rü tá nanangúexẽẽ i ñuxãcü na yiĩxü̃ i ngẽma maxü̃ i Tupanape̱xewa aixcüma mexü̃, erü choma rü tá Chaunatüxü̃tawa chaxũ, rü pema rü tãũtáma marü choxü̃ pedaugü. 11 —Rü Naãẽ i Üünexü̃ tá duü̃xü̃güxü̃ nüxü̃ nacua̱xẽẽ na Tupana tá napoxcuexü̃ i duü̃xü̃gü i chixexü̃ ügüxü̃, erü Tupana rü namaã nanaxuegu na marü napoxcuãxü̃ i Chataná i ñoma i naãnemaã icuáxü̃. 12 —Choma rü choxü̃́ nangẽxma i muxü̃ma i to i ore i pemaã nüxü̃ chixuxchaü̃chiréxü̃. Natürü ega ñu̱xma chi pemaã nüxü̃ chixuxgu rü tãũ chima nüxü̃ pecua̱xgü. 13 —Rü Tupanaãẽ i Üünexü̃ rü nüxü̃ nixu i ore i aixcüma ixĩxü̃xĩcatama. Rü ngẽxguma núma naxũxgu rü nüma tá pexü̃ nangúexẽẽ i guxü̃ma i ore i aixcüma ixĩxü̃. Erü nüma rü tama nüẽchama tá nidexa, natürü ngẽma ore i Chaunatüxü̃tawa rü chauxü̃tawa nüxü̃ naxĩnüxü̃xü̃xica tátama nixu. Rü tá pexü̃ nüxü̃ nacua̱xẽẽ i guxü̃ma i ṯacü i yixcüra tá ngupetüxü̃. 14 —Rü nüma rü tá choxü̃ nataxẽẽ, erü chauxü̃tawa tá nanayaxu i norü ngu̱xẽẽtae, rü ñu̱xũchi tá pexü̃ nangúexẽẽ namaã i ngẽma ngu̱xẽẽtae. 15 —Guxü̃ma i Chaunatüaxü̃́ ngẽxmaxü̃ rü choxrü ta nixĩ. Ngẽmaca̱x pemaã nüxü̃ chixu rü Naãẽ i Üünexü̃ rü chauxü̃tawa tá nanayaxu i norü ngu̱xẽẽtae, rü ñu̱xũchi pexü̃ tá namaã nangúexẽẽ. 16 —Rü paxa tãũtáma choxü̃ pedau. Natürü ngẽmawena rü wena táxarü choxü̃ pedau erü Chaunatüxü̃tawa tá chaxũ —ñanagürü ga Ngechuchu. 17 Rü yexguma ñuxre ga toma ga Ngechuchuarü ngúexü̃gü rü togüna tacagü, rü ñatarügügü: —¿Ṯacüchiga nixĩ na ngẽma ñaxü̃: “Rü paxa tãũtáma choxü̃ pedaugü. Natürü ngẽmawena rü wena táxarü choxü̃ pedaugü”, ñaxü̃? ¿Rü ṯacüchiga ta nixĩ na ñaxü̃: “Choma rü Chaunatüxü̃tawa tá chaxũ”, ñaxü̃? 18 —¿Rü ṯacüchiga ta nixĩ na ñaxü̃: “Rü paxa tãũtáma choxü̃ pedaugü”, ñaxü̃? Rü yixema rü tama nüxü̃ tacua̱xgüéga na ṯacüchigaxü̃ tamaã yaxuxü̃ —ñatarügügü. 19 Rü Ngechuchu rü nüxü̃ nacua̱xama ga nüxna na tacagüchaü̃xü̃ ga tomax. Rü yemaca̱x ñanagürü toxü̃: —Choma rü marü pemaã nüxü̃ chixu rü paxa tãũtáma choxü̃ pedau, natürü ngẽmawena rü wena táxarü choxü̃ pedau. ¿Rü ngẽma dexaca̱xtama i pegüna pecagüxü̃? 20 —Rü aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü pema rü tá pexauxe, rü tá pengechaü̃gü. Natürü ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü rü tá nataãẽgü. Natürü woo pema tá pengechaü̃gü, rü ngẽma perü ngechaü̃ rü tá taãẽxü̃ nananguxuchi. 21 —Ngẽxguma wüxi i nge íraxacüchaü̃gu rü inaxi̱xãchiãẽ, erü ingu̱xneca. Natürü ngẽxguma marü tabuxgu ya ngĩrü õxchana, rü nüxü̃ iyarüngüma na ñuxãcü poraãcü ngĩxü̃́ na nangu̱xchiréxü̃ i noxrix, erü tümamaã itaãẽ ya ngĩrü õxchana. 22 —Rü ngẽxgumarüü̃ tá ta pexü̃ nangupetü i pemax, erü ñu̱xma rü penaxi̱xãchiãẽgü. Natürü wena táxarü chataegu rü pexü̃ íchayadau. Rü ngẽxguma rü tá pexü̃́ nangẽxma i wüxi i taãẽ i taxucürüwama texé pexna yaxuxü̃. 23 —Rü ngẽxguma ínanguxgu tá i ngẽma ngunexü̃ na yanguxü̃ i ñaã pemaã nüxü̃ chixuxü̃, rü taxuca̱xtáma ṯacüca̱x choxna pecagü erü aixcüma Chaunatü tá nixĩ ya pexna naxãcü i guxü̃ma i ṯacü i chauégagu nüxna naxca̱x pec̱axü̃. 24 —Ñu̱xmarüta i pema rü taxuü̃ca̱xma chauégagu ípecagü. ¡Naxca̱x ípeca rü tá penayaxu i ngẽma naxca̱x ípec̱axü̃! Rü ngẽmaãcü rü tá aixcüma petaãẽgü. 25 —Ñu̱xma rü cua̱xruü̃gügu chayaxuãcüma pemaã nüxü̃ chixu i ore. Natürü nawa tá nangu i ngunexü̃ i marü tãũtáma ngẽmaãcü pemaã nüxü̃ chixu. Rü ngẽxguma rü tá noxtacüma meã pemaã chanango̱xẽẽ i Chaunatüchiga. 26 —Rü ngẽma ngunexü̃gu i pema rü Chaunatüxü̃tawa tá chauégagu naxca̱x ípeca i ṯacü i penaxwa̱xexü̃. Rü taxuca̱xma tü̱xcüü̃ choma tá Chaunatüxü̃tawa pexü̃́ naxca̱x íchaca, erü nümatama ya Chaunatü rü woetama pexü̃ nangechaü̃, erü pema rü choxü̃ pengechaü̃ rü peyaxõgü na naxü̃tawa ne chaxũxü̃. 28 —Chaunatüxü̃tawa ne chaxũ na ñoma ga naãnewa chaxũxü̃ca̱x. Rü ñu̱xma rü tá nüxna chataegu i ñoma i naãne na wenaxãrü Chaunatüxü̃tawa chaxũxü̃ca̱x —ñanagürü. 29 Rü yexguma ga toma ga norü ngúexü̃gü rü ñatarügügü: —Ñu̱xma waxi nixĩ i meãxü̃chima tomaã cunango̱xẽẽxü̃ i curü ore i tomaã nüxü̃ quixuxü̃. Rü tama ṯacügu ixuxü̃ãcüma tomaã nüxü̃ quixu. 30 —Rü ñu̱xma rü nüxü̃ tacua̱x na aixcüma guxü̃xü̃ma na cucuáxü̃. Rü taxuacüma texé ñuxũ ñatagürü cuxü̃. Rü ngẽmaca̱x nixĩ i tayaxõgüxü̃ na aixcüma Tupanaxü̃tawa na ne cuxũxü̃ —ñatarügügü. 31 Rü Ngechuchu toxü̃ nangãxü̃ rü ñanagürü: —¿Aixcüma peyaxõgüxü̃ i ñu̱xmax? 32 —Rü nawa tá nangu i ngunexü̃ rü ñu̱xmatátama nixĩ i na pegü pewoonexü̃. Rü wüxichigü i pema rü tá pepatawa pexĩ, rü chaxica tá nuã choxü̃ peta̱x. Natürü tama chaxica tá icharüxã̱ũ̱x, erü Chaunatü rü chauxü̃tawa nangẽxma. 33 —Rü guxü̃ma i ñaã ore rü pemaã nüxü̃ chixu na chaugagu petaãẽgüxü̃ca̱x. Rü ñoma i naãnewa rü tá ngúxü̃ pinge. Natürü ¡peporae! erü choma rü marü nüxü̃ charüyexera i guxü̃ma i ṯacü i ñoma i naãnewa ngẽxmaxü̃ —ñanagürü.

Cuáü̃ 17

1 Rü yema ñaxguwena rü Ngechuchu daxũgu nadawenü, rü ñanagürü: —Pa Chaunatüx, marü nawa nangu i ngunexü̃ na chayuxü̃. Rü chanaxwa̱xe na duü̃xü̃güxü̃ nüxü̃ cucua̱xẽẽxü̃ na aixcüma choma rü cune chiĩxü̃. Rü ngẽmaãcü i choma rü tá nüxü̃ nüxü̃ chacua̱xẽẽ na cuma rü aixcüma Tupana na quiĩxü̃. 2 —Erü marü guxü̃ i duü̃xü̃güarü ãẽ̱xgacüxü̃ choxü̃ quixĩxẽẽ, na chanamaxẽxẽẽxü̃ca̱x i guxü̃ma i duü̃xü̃gü i choxna cumugüxü̃. 3 —Rü ngẽma duü̃xü̃gü tá nüxü̃́ nangẽxma i maxü̃ i taguma gúxü̃ ega cuxü̃ nacua̱xgügu na cuxicatama Tupana na quiĩxü̃, rü choxü̃ nacua̱xgügu na choma rü Cristu ga núma choxü̃ cumucü na chiĩxü̃. 4 —Choma rü marü cuxü̃ chataxẽẽ i ñoma i naãnewa rü chayanguxẽẽ i guxü̃ma i puracü ga nawa choxü̃ cumuxü̃. 5 —Rü ñu̱xma Pa Chaunatüx, rü chanaxwa̱xe i cugüxü̃tawa choxü̃ cungẽxmaxẽẽ na choxü̃́ nangẽxmaxü̃ca̱x ga yematama pora ga cumaã choxü̃́ yexmaxü̃ ga noxri tauta naãne ü̱xgu. 6 —Rü guxema duü̃xẽgü ya tüxü̃ quidexechixe ga ñoma ga naãnewa na choxna tüxü̃ cumugüxü̃ca̱x, rü marü tüxü̃ nüxü̃ chacua̱xẽẽ i texé na quiĩxü̃ i cumax. Rü woetama cuxrügü tixĩgü rü cuma nixĩ ga choxna tüxü̃ cumugüxü̃. Rü tümagü rü marü naga taxĩnüẽ i curü ore. 7 —Rü ñu̱xma rü marü nüxü̃ tacua̱x rü guxü̃ma i ngẽma choxna cuxãxü̃, rü aixcüma cuxü̃tawa ne naxũ. 8 —Rü choma rü marü tümamaã nüxü̃ chixu ga curü ore ga chomaã nüxü̃ quixuxü̃. Rü tümagü rü marü tayaxõgü i ngẽma ore. Rü nüxü̃ ticua̱xãchitanü na aixcüma cuxü̃tawa na ne chaxũxü̃ i chomax. Rü tayaxõgü ga cuma núma choxü̃ na cumuxü̃. 9 —Rü ngẽmaca̱x cuxna chaca na tüxü̃ na curüngü̃xẽẽxü̃ca̱x. Rü tama cuxna chaca na nüxü̃ curüngü̃xẽẽxü̃ca̱x i ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü, natürü cuxna chaca na tüxü̃ curüngü̃xẽẽxü̃ca̱x ya guxema choxna tüxü̃ cumugüxe, erü curü duü̃xü̃gü tixĩgü. 10 Rü guxãma ya yíxema choxrügü ixĩgüxe rü cuxrügü tixĩgü. Rü guxãma ya cuxrügü ixĩgüxe rü choxrügü tixĩgü. Rü tümagagu rü duü̃xü̃gü choxü̃ nicua̱xüü̃gü. 11 —Choma rü marü tãũtáma ñoma i naãnewa changẽxmaẽcha, natürü i tümagü rü ngẽmáãcü ñoma i naãnewa tá tangẽxmagü ngẽxguma cuxü̃tawa chaxũyane. Pa Chaunatü ya Üünecüx, rü chanaxwa̱xe na curü pora ga choxna cuxãxü̃maã tüxna cudauxü̃ ya yíxema choxna tüxü̃ cumugüxe, na ngẽmaãcü guxãma wüxigu rüxĩnüẽxü̃ca̱x, ngẽma cuma rü choma na wüxigu rüxĩnüẽxü̃rüü̃. 12 —Rü yexguma guxema choxna tüxü̃ cumugüxetanüwa chayexmagu ga ñoma ga naãnewa, rü curü pora ga choxna cuxãxü̃maã tüxna chadau rü tüxü̃ íchapoxü̃. Rü taxúema ga guxema choxna tüxü̃ cumugüxe rü itayarütauxe. Rü Yuda ga woetama iyarütaxuxü̃xicatama inayarütaxu na yanguxü̃ca̱x i curü ore i ümatüxü̃. 13 —Rü ñu̱xma rü cuxü̃tawa tá chaxũ. Natürü ñomarüta ñoma i naãnewa changẽxma-yane rü nüxü̃ chixu i ñaã curü ore na tümagü rü ta tüxü̃́ nangẽxmaxü̃ca̱x i ngẽma taãẽ i aixcüma ixĩxü̃ i choma choxü̃́ ngẽxmaxü̃. 14 —Choma rü marü tümamaã nüxü̃ chixu i curü ore. Natürü ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü rü tümachi naxaie, erü tüma rü tama naxrüü̃ tixĩgü, ngẽxgumarüü̃ i choma rü tama ñoma i naãnecü̱̃ã̱xrüü̃ chixĩ. 15 —Tama cuxna tümaca̱x chaca na tüxü̃ na quigagüxü̃ca̱x i ñoma i naãnewa. Natürü cuxna chaca na tüxü̃ na ícupoxü̃xü̃ca̱x nüxna i ṉg̱oxo i Chataná. 16 —Choma rü tama ñoma i naãnecü̱̃ã̱x chixĩ. Rü tümagü rü ta tama ñoma i naãnecü̱̃ã̱x tixĩgü, erü cuxrügü tixĩgü i ñu̱xmax. 17 —Curü ore rü aixcüma nixĩ. Rü chanaxwa̱xe i tüxü̃ cungúexẽẽ i curü ore, na aixcüma cupe̱xewa tixüünexü̃ca̱x ya yíxema choxna tüxü̃ cumugüxe. 18 —Rü yexgumarüü̃ ga ñoma ga naãnecü̱̃ã̱x ga duü̃xü̃gütanüwa choxü̃ na cumuxü̃rüü̃, rü ngẽxgumarüü̃ i choma rü ta ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü-tanüwa tüxü̃ chamugü. 19 —Rü tümagagu chaugü ichaxã na tüxü̃ changúexẽẽxü̃ca̱x i curü ore i aixcüma ixĩxü̃, na cupe̱xewa tixüünexü̃ca̱x ya yíxema choxna tüxü̃ cumugüxe. 20 —Natürü tama yíxema ñu̱xma yaxõgüxeca̱xicatama cuxna chaca. Natürü cuxna chaca ta tümaca̱x ya yíxema yixcüra tá yaxõgüxe nagagu i tümaãrü ore ya yíxema ñu̱xma yaxõgüxe. 21 —Rü guxãma ya yíxemaca̱x cuxna chaca na aixcüma wüxitama tixĩgüxü̃ca̱x. Rü ngẽma cuma rü choma na wüxitama ixĩgüxü̃rüü̃, Pa Chaunatüx, rü chanaxwa̱xe i guxãma i tüma rü ta wüxitama tixĩgü. Rü ngẽmaãcü i ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü, rü tá nayaxõgü na cuma núma choxü̃ cumuxü̃. 22 —Rü choma rü marü tüxna chanaxã i ngẽmatama pora i cuma choxna cuxãxü̃ na ngẽmaãcü wüxitama tixĩgüxü̃ca̱x ngẽma cuma rü choma na wüxitama ixĩgüxü̃rüü̃. 23 —Rü chanaxwa̱xe na tümawa changẽxmaxü̃ rü cuma i chowa na cungẽxmaxü̃ na ngẽmaãcü aixcüma wüxi-tama ixĩgüxü̃ i guxãma i yixema. Rü ngẽmaãcü i ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü rü tá nüxü̃ nicua̱xãchitanü na cuma núma choxü̃ cumuxü̃, rü tá nüxü̃ nicua̱xãchitanü na tüxü̃ cungechaü̃xü̃ ya yíxema choxna tüxü̃ cumugüxe ngẽma na choxü̃ cungechaü̃xü̃rüü̃. 24 —Pa Chaunatüx, cuma choxna tüxü̃ cumugü. Rü chanaxwa̱xe i chauxü̃tawa tangẽxmagü i ngẽ́ma tá íchangẽxmaxü̃wa, na nüxü̃ tadaugüxü̃ca̱x i chorü pora ga choxna cuxãxü̃. Yerü choxü̃ cungechaü̃ ga yexguma tauta naãne ixügügumama. 25 —Pa Chaunatü ya Mecüx, ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü rü tama cuxü̃ nacua̱xgü. Natürü choma rü cuxü̃ chacua̱x. Rü yíxema choxna tüxü̃ cumugüxe rü ta marü nüxü̃ tacua̱xgü na cuma núma choxü̃ cumuxü̃. 26 —Rü marü tüxü̃ nüxü̃ chacua̱xẽẽ na texé quiĩxü̃. Rü guxü̃gutáma tüxü̃ nüxü̃ chicua̱xẽẽãmachigü na cuma choxü̃ cungechaü̃xü̃rüü̃ tügü tangechaü̃güxü̃ca̱x rü choma rü tümaxü̃tawa na changẽxmaxü̃ca̱x —ñanagürü ga Ngechuchu.

Cuáü̃ 18

1 Rü yema ñaxguwena ga Ngechuchu rü tomaã inaxũãchi, na Cheduruarü ngatexü̃ãrü tocutüwa taxĩxü̃ca̱x. Rü yéma nayexma ga wüxi ga nanetünecü. Rü yemawa naxũ ga Ngechuchu tomaã. 2 Rü Yuda ga yema bexma cúãcü Ngechuchuxü̃ íyaxuaxü̃xü̃ rü nüxü̃ nacua̱x ga yema nachica, yerü Ngechuchu rü muẽ̱xpü̱xcüna yéma tomaã nangutaque̱xexü̃. 3 Rü yéma nangu ga Yuda namaã ga ñuxre ga churaragü rü ñuxre ga tupauca ga taxü̃neãrü purichíagü ga yéma namugüxü̃ ga paigüarü ãẽ̱xgacügü rü parichéugü. Rü meãma nixãxne, rü yéma nanangegü ga omügü. 4 Natürü ga Ngechuchu rü marü nüxü̃ nacua̱x ga guxü̃ma ga ṯacü tá nüxü̃ na ngupetüxü̃. Rü yemaca̱x naxca̱x nixũ, rü nüxna naca, rü ñanagürü: —¿Texéca̱x nixĩ i pedaugüxü̃? —ñanagürü. 5 Rü nümagü rü Ngechuchuxü̃ nangãxü̃gü, rü ñanagü-rügü: —Nacharétucü̱̃ã̱x i Ngechuchuca̱x nixĩ i tadaugüxü̃ —ñanagürügü. Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Choma chixĩ —ñanagürü. Rü Yuda ga bexma cúãcü ínaxuaxü̃xü̃ rü yema churaragütanüwa nayexma. 6 Rü yexguma yema ñaxgu ga Ngechuchu: “Choma chixĩ”, ñaxgu, rü nügüweama nacaixü̃tanü ga yema churaragü, rü yexma nayayi. 7 Rü yexguma ga Ngechuchu rü wena nüxna naca, rü ñanagürü: —¿Texéca̱x nixĩ i pedaugüxü̃? —ñanagürü. Rü nümagü rü nanangãxü̃gü rü ñanagürügü: —Nacharétucü̱̃ã̱x i Ngechuchuca̱x nixĩ i tadaugüxü̃ —ñanagürügü. 8 Rü Ngechuchu rü wenaxãrü ñanagürü nüxü̃: —Marü pemaã nüxü̃ chixu rü choma chixĩ. Rü ngẽxguma chauxca̱x pedaugügu rü ¡ípeyaxĩxẽẽ i ñaã chorü ngúexü̃gü! —ñanagürü. 9 Rü yemaãcü nangupetü na yanguxü̃ca̱x ga norü ore ga nümatama ga Ngechuchu nüxü̃ yaxuxü̃ ga ñaxgu: “Yíxema Chaunatü choxna tüxü̃ mugüxe rü taxúetáma itayarütauxe”, ñaxgu. 10 Rü Chimáũ ga Pedru rü nüxü̃́ iyexma ga wüxi ga cüxchi. Rü ngĩxü̃ nayaxu ga norü cüxchi rü yemamaã ínanadaechinü ga paigüarü ãẽ̱xgacüarü duü̃xü̃ ga Macugu ãẽ́gaxü̃. Rü norü tügünechinü ínadae. 11 Natürü ga Ngechuchu rü Pedruxü̃ ñanagürü: —¡Ngĩxchixü̃gu ngĩxü̃ ixücuchi i curü cüxchi! ¿Tama e̱xna nüxü̃ cucua̱x na choma rü tá ngúxü̃ chingexü̃ ngẽma Chaunatü chomaã naxueguxü̃rüü̃? —ñanagürü. 12 Rü yexguma ga churaragüarü ãẽ̱xgacü, namaã ga norü churaragü rü tupaucaarü purichíagü, rü Ngechuchuxü̃ niyauxgü. Rü nayana̱ĩ̱xchacüügü. 13 Rü noxri rü ãẽ̱xgacü ga Anápatawa nanagagü. Rü Aná rü Caipána̱xtü nixĩ. Rü guma taunecügu ga Caipá rü paigüeru nixĩ. 14 Rü yema Caipá nixĩ ga ü̃paacü yema Yudíugüarü ãẽ̱xgacügümaã nüxü̃ ixuxü̃ ga na namemaẽxü̃ ga wüxitama ga yatü guxü̃ma ga Yudíugüca̱x na yuxü̃ . 15 Rü choma rü Chimáũ ga Pedru rü wüxigu Ngechuchuwe tarüxĩ. Rü yema paigüarü ãẽ̱xgacü rü choxü̃ nacua̱x. Rü yemaca̱x ga choma rü wüxigu Ngechuchumaã tichocu ga ãẽ̱xgacüpataa̱xtüwa. 16 Natürü ga Pedru rü ĩã̱xãrü düxétügutama narüxã̱ũ̱x. Rü yemaca̱x íchaxũxü̃ ga choma, rü yema ĩã̱xãrü dauruü̃ ga ngecümaã chayarüdexa rü yexguma Pedruxü̃ iyamucuchi. 17 Rü yexguma ga yema ngecü ga ĩã̱xãrü dauruü̃, rü Pedruna ica, rü ngĩgürügü: —¿Tama e̱xna cuma rü ta wüxi i norü ngúexü̃ quiĩxü̃ i ngẽma yatü i yayauxgüxü̃? —ngĩgürügü. Rü Pedru ngĩxü̃ nangãxü̃, rü ñanagürü: —Tama nixĩ —ñanagürü. 18 Rü yéma ĩã̱xtüwa rü ãẽ̱xgacüarü duü̃xü̃gü rü purichíagü rü nanaxügü ga wüxi ga üxü, yerü nagáuane. Rü guma üxüxetüarü ngaicamagu nachigü, rü yéma nügü ninaĩxü̃gü. Rü Pedru rü ta yéma nügü nanaĩxü̃ naxẽtüwa ga guma üxü. 19 Rü yema paigüarü ãẽ̱xgacü rü inanaxügü ga Ngechuchuna na nac̱axü̃, rü ñanagürü: —¿Ṯacü nixĩ ga duü̃xü̃güxü̃ namaã cungúexẽẽxü̃? ¿Rü texégü tixĩ ya yíxema curü ngúexü̃gü? —ñanagürü. 20 Rü Ngechuchu ñanagürü nüxü̃: —Choma rü guxü̃ ga duü̃xü̃güpe̱xewa nüxü̃ chixu ga chorü ore. Rü ngutaque̱xepataü̃güwa rü tupauca ya taxü̃newa i ngextá guxü̃ma i Yudíugü íngutaque̱xegüxü̃wa chanangúexẽẽ ga duü̃xü̃gü. Rü yemaãcü taxuü̃ma ichicu̱x ga chorü ore. 21 —¿Rü tü̱xcüü̃ i choxna cuc̱axü̃ i ñu̱xmax? Ẽcü, ¡nüxna naca i ngẽma duü̃xü̃gü ga nüxü̃ ĩnüẽxü̃ ga chorü ore! Rü nümagü tá cumaã nüxü̃ nixugüe ga ṯacüchigaxü̃ namaã na chixuxü̃. Erü nümagü rü nüxü̃ nacua̱xgü i guxü̃ma ga ṯacü ga namaã nüxü̃ chixuxü̃ —ñanagürü. 22 Rü yexguma Ngechuchu yema ñaxgu, rü wüxi ga tupauca ga taxü̃neãrü purichía ga naxü̃tagu chixü̃, rü Ngechuchuchiwegu nidagü. Rü ñanagürü Ngechuchuxü̃: —¿Tü̱xcüü̃ ngẽmaãcü cunangãxü̃ ya daa paigüarü ãẽ̱xgacü? —ñanagürü. 23 Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Rü ngẽxguma ṯacü rü chixexü̃xü̃ chixuxgu, ¡rü nüxü̃ ixu na ñuxãcü chixri na chidexaxü̃! Natürü ega chorü ore rü aixcüma yixĩgu, rü ¿tü̱xcüü̃ i choxü̃ quidagüxü̃ i ñu̱xmax? —ñanagürü. 24 Rü yexguma ga Aná rü Ngechuchuxü̃ yanáĩãcüma paigüarü ãẽ̱xgacü ga Caipáxü̃tawa nanamu. 25 Rü yoxni ga Pedru rü üxüarü ngaicamagu nachiecha, rü yéma nügü nanaĩxü̃ãma. Rü yema yéma yexmagüxü̃ rü nüxna nacagüe, rü ñanagürügü: —¿Tama e̱xna cuma rü ta norü ngúexü̃ quiĩxü̃ i ngẽma yatü i yayauxgüxü̃? —ñanagürügü. Natürü ga Pedru rü tama nügü nixu, rü ñanagürü: —Tama nixĩ —ñanagürü. 26 Rü yéma nayexma ga wüxi ga paigüarü ãẽ̱xgacüarü duü̃xü̃. Rü yema rü Pedru ídaechinüxü̃tanüxü̃ nixĩ. Rü Pedruna naca, rü ñanagürü: —¿Tama e̱xna cuma yiĩxü̃ ga nanetünecüwa Ngechuchumaã cuxü̃ chadauxü̃? —ñanagürü. 27 Rü Pedru rü wenama tama nügü nixu. Rü yexgumatama nica ga ota. 28 Rü yexguma Ngechuchumaã nüxü̃ nachauegu ga nüxna na nacagüxü̃, rü Caipápatawa ínanagaxüchigü rü Yudéaaneãrü ãẽ̱xgacü ga Dumacü̱̃ã̱xpatawa nanagagü. Natürü marü ningóonechaü̃ ga yexguma rü yemaca̱x ga yema Yudíugü rü tama guma ãẽ̱xgacüpatagu nachocu, yerü norü mugü nüxü̃ nixu rü taxü̃ ga pecadu nixĩ na wüxi ga Dumacü̱̃ã̱xpatagu na nachocuxü̃ ga yema ngunexü̃gu. Rü yemaãcü tama Tupanape̱xewa nügü nixüxaarü maxü̃ã̱xẽẽgüchaü̃, yerü yexguma nügü yaxüxaarü maxü̃ã̱xẽẽgügu, rü taxucürüwa nanangõ̱xgü ga õna ga Üpetüchigaarü petaca̱x namexẽẽxü̃. 29 Rü yemaca̱x ga guma ãẽ̱xgacü ga Dumacü̱̃ã̱x ga Piratu rü napatawa ínaxũxũ ga duü̃xü̃gümaã na yadexaxü̃ca̱x. Rü ñanagürü nüxü̃: —¿Ṯacüca̱x ípenaxuaxü̃ ya daa yatü? —ñanagürü. 30 Rü nümagü rü Piratuxü̃ nangãxü̃gü, rü ñanagürügü: —Ngẽxguma chi tama wüxi i taxü̃ i chixexü̃ naxü̱xgu, rü tãũ chima cuxü̃tawa tanaga —ñanagürügü. 31 Rü yexguma ga Piratu rü ñanagürü nüxü̃: —¡Ẽcü perü ãẽ̱xgacügüxü̃tawa penaga, rü perü mugü pemaã nüxü̃ ixuxü̃ãcüma penapoxcux! —ñanagürü. Natürü ga yema Yudíugü rü Piratuxü̃ nangãxü̃gü, rü ñanagürügü: —Natürü pema i Dumacü̱̃ã̱xgü rü marü toxna penachu̱xu na texéxü̃ tima̱xgüxü̃ tümaãrü chixexü̃ca̱x —ñanagürügü. 32 Rü yemaãcü ningu ga yema ore ga Ngechuchu ü̃paacü nüxü̃ ixuxü̃ ga ñuxãcü tá na nayuxü̃. 33 Rü Piratu rü wenaxãrü napatagu naxücu, rü Ngechuchuca̱x nangema. Rü nüxna naca, rü ñanagürü: —¿Cuma yiĩxü̃ i Yudíugüarü Ãẽ̱xgacü quiĩxü̃? —ñanagürü. 34 Rü Ngechuchu ñanagürü nüxü̃: —¿Cuechamatama i nagu curüxĩnüxü̃ na ngẽmaãcü choxna cuc̱axü̃, rü e̱xna togü marü cumaã nüxü̃ nixu na ngẽmaãcü choxna cuc̱axü̃ca̱x? —ñanagürü. 35 Rü Piratu Ngechuchuxü̃ nangãxü̃, rü ñanagürü: —¿E̱xna cuma nagu curüxĩnügu rü Yudíu chiĩxü̃? Rü ngẽma cuchiü̃ãnecü̱̃ã̱xgü rü paigüarü ãẽ̱xgacügütama nixĩ i chauxü̃tawa cuxü̃ gagüxü̃. ¿E̱xna ṯacü rü chixexü̃ cuxü? —ñanagürü. 36 Rü yexguma ga Ngechuchu rü nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Choma rü tama ñoma i naãnewa ãẽ̱xgacü chixĩ. Rü ngẽxguma ñoma i naãnewa ãẽ̱xgacü chixĩgu, rü chorü duü̃xü̃gü rü chi Yudíugüarü ãẽ̱xgacügümaã nügü nadai rü tãũ chima choxü̃ niyauxgü i ngẽxguma. Natürü tama ñoma i naãnewa ãẽ̱xgacü chixĩ —ñanagürü. 37 Rü yexguma ga Piratu rü ñanagürü nüxü̃: —¿E̱xna to i nachiü̃ãneãrü ãẽ̱xgacü quixĩ i cumax? —ñanagürü. Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Cumatama marü nüxü̃ quixu na ãẽ̱xgacü chiĩxü̃. Rü yemaca̱x ga choma rü chabu rü ñoma ga naãnewa chaxũ na duü̃xü̃gümaã nüxü̃ chayarüxuxü̃ca̱x i ore i aixcüma ixĩxü̃. Rü guxãma ya texé ya nüxü̃ cuáxchaü̃xẽ i ngẽma ore i aixcüma ixĩxü̃, rü choxü̃́ itarüxĩnüẽ i ngẽma ore i nüxü̃ chixuxü̃ —ñanagürü. 38 Rü Piratu rü ñanagürü nüxü̃: —¿Ṯacü nixĩ i ngẽma ore i aixcüma ixĩxü̃? —ñanagürü. Rü yemaãcü Ngechuchuna nacaxguwena ga Piratu, rü wenaxãrü Yudíugümaã nayarüdexa. Rü ñanagürü nüxü̃: —Taxuü̃ma i chixexü̃xü̃ nawa chadau i ñaã yatü. ¿Rü tü̱xcüü̃ chi inapoxcuxü̃? 39 —Natürü guxü̃guma ega Üpetüchigaarü petawa nanguxgu, rü pecüma nixĩ na choxna naxca̱x na pec̱axü̃ na íchananguxuchixẽẽxü̃ca̱x i wüxi i duü̃xü̃ i poxcuxü̃. ¿Rü penaxwa̱xexü̃ na pexca̱x íchananguxuchixẽẽxü̃ i ñaã perü ãẽ̱xgacü, Pa Yudíugüx? —ñanagürü. 40 Rü yexguma ga guxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü, rü tagaãcü aita naxüe, rü ñanagürügü: —Tama tanaxwa̱xe na cuya-ngéxü̃ i ngẽma yatü. Rü Barabá waxi nixĩ i tanaxwa̱xexü̃ na cuyangéxü̃ —ñanagürügü. Rü yema Barabá rü wüxi ga máẽtaxü̃ nixĩ.

Cuáü̃ 19

1 Rü yexguma ga Piratu rü churaragüxü̃ namu na Ngechuchuxü̃ nac̱uaixgüxü̃ca̱x. 2 Rü yema churaragü rü chuchuxü̃wa nanaxügü ga wüxi ga nga̱xcueruü̃ rü ñu̱xũchi naẽruwa nayanga̱xcuchigü. Rü wüxi ga máxü̃ ga naxchiru ga dauxcharaxü̃gu nayacu̱xẽẽgü. 3 Rü ñu̱xũchi naxca̱x naxĩ, rü nüxü̃ nacugüeãcüma ñanagürügü nüxü̃: —¡Namaxü̃, Pa Yudíugüarü Ãẽ̱xgacüx! —ñanagürügü. Rü nanapechiwegü. 4 Rü Piratu rü wenaxãrü düxétüwa naxũ, rü Yudíugüxü̃ ñanagürü: —¡Dücax! ñu̱xma tá nuã pepe̱xewa chanaga na nüxü̃ pecuáxü̃ca̱x na taxuü̃ma i chixexü̃xü̃ nawa chadauxü̃ —ñanagürü. 5 Rü düxétüwa naxũ ga Ngechuchu. Rü namaã nanga̱xcueru ga yema nga̱xcueruü̃ ga chuchuxü̃naxca̱x. Rü nagu nicu̱x ga yema máxü̃ ga naxchiru ga dauxcharaxü̃. Rü yex-guma ga Piratu rü Yudíugüxü̃ ñanagürü: —Daa nixĩ ya yima yatü —ñanagürü. 6 Natürü yexguma Ngechuchuxü̃ nadaugügu ga paigüarü ãẽ̱xgacügü rü purichíagü, rü inanaxügüe ga aita na naxüexü̃. Rü ñanagürügü: —¡Curuchawa yapota! ¡Curuchawa yapota! —ñanagürügü. Rü Piratu rü ñanagürü nüxü̃: —¡Ẽcü, peyaga rü pematama curuchawa peyapota! Erü choma rü taxuü̃ma i chixexü̃xü̃ nawa chadau —ñanagürü ga Piratu. 7 Natürü ga yema Yudíugü rü Piratuxü̃ nangãxü̃gü, rü ñanagürügü: —Toma toxü̃́ nangẽxma i wüxi i torü mu. Rü ngẽma torü mu toxü̃ nüxü̃ nacua̱xẽẽ na namexü̃ na nayuxü̃ i ñaã yatü, yerü nüma rü nüxü̃ nixu ga Tupana Nane na yiĩxü̃ —ñanagürügü. 8 Rü yexguma yemaxü̃ naxĩnügu ga Piratu, rü yexeraãcü namuü̃. 9 Rü wena Ngechuchumaã napatagu naxücu. Rü yéma Ngechuchuna nayaca, rü ñanagürü: —¿Ngextácü̱̃ã̱x quixĩ i cumax? —ñanagürü. Natürü ga Ngechuchu rü tama nanangãxü̃. 10 Rü yexguma ga Piratu rü Ngechuchuxü̃ ñanagürü: —¿E̱xna ngẽma tãũtáma choxü̃ cungãxü̃? ¿Tau e̱xna i nüxü̃ cucuáxü̃ na cho̱xme̱xwa cungẽxmaxü̃ na curuchawa cuxü̃ chipotaxü̃ rü e̱xna cuxü̃ na íchanguxuchixẽẽxü̃ca̱x? —ñanagürü. 11 Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Tãũ chima cuxme̱xwa changẽxma, ega tama Tupana naxwa̱xegu. Rü ngẽmaca̱x nixĩ i ngẽma duü̃xü̃gü i cuxna choxü̃ mugüxü̃ rü curü yexera poraãcü napecaduã̱xgü —ñanagürü. 12 Rü yemawena rü Piratu nagu narüxĩnü ga ñuxãcü Ngechuchuxü̃ na ínanguxuchixẽẽẽ́gaxü̃. Natürü yema Yudíugü rü poraãcü aita naxüe, rü ñanagürügü: —Ngẽxguma tá ícunanguxuchixẽẽ̱xgu rü tama curü ãẽ̱xgacü ya tacü ya Dumacü̱̃ã̱x ya Chécharuxü̃ cungechaü̃. Erü ngexerǘxe ya ãẽ̱xgacü ya tacüxü̃ tügü ingucuchixẽẽ́xẽ, rü Dumacü̱̃ã̱x ya ãẽ̱xgacü ya tacü ya Chécharuarü uwanü tixĩ —ñanagürügü. 13 Rü yexguma yemaxü̃ naxĩnügu ga Piratu, rü churaragüxü̃ namu ga Ngechuchuxü̃ düxétüwa na nagagüxü̃ca̱x. Rü nawa nayarüto ga wüxi ga tochicaü̃ ga taxü̃ ga nutagünaxca̱x ga togawa rü Gabatagu ãẽ́gaxü̃. Rü yema nachicawa nixĩ ga poxcuexü̃ ga duü̃xü̃güna nac̱axü̃ ga ãẽ̱xgacü. 14 Rü wüxi ga ngunexü̃ nataxu ga Üpetüchigaarü petawa na nanguxü̃ ga yexguma, rü marü tocuchiwa nangu. Rü Piratu rü Yudíugüxü̃ ñanagürü: —¡Daa nixĩ ya yima perü ãẽ̱xgacü! ñanagürü. 15 Natürü ga nümagü rü aita naxüe, rü ñanagürügü: —Tanaxwa̱xe na nayuxü̃. Rü ¡curuchawa yapota! —ñanagürügü. Rü Piratu nüxna naca rü ñanagürü nüxü̃: —¿Ñuxãcü i choma rü ichanamu na curuchawa yapotagüãxü̃ca̱x ya perü ãẽ̱xgacü? —ñanagürü. Natürü ga paigüarü ãẽ̱xgacügü rü Piratuxü̃ nangãxü̃gü, rü ñanagürügü: —Yima ãẽ̱xgacü ya tacü ya Chécharu ya Dumawa ngẽxmacü rü yima nixĩ ya torü ãẽ̱xgacü, rü nataxuma i to —ñanagürügü. 16 Rü yexguma ga Piratu rü yema Yudíugüna Ngechuchuxü̃ namu na curuchawa yapotagüãxü̃ca̱x. Rü nümagü rü nayagagü. 17 Rü ínaxũxü̃ ga Ngechuchu, rü norü curucha ngĩxü̃ ininge. Rü yéma nanagagü nawa ga wüxi ga nachica ga “Duü̃xẽẽruchina̱xãgu” ãẽ́gaxü̃. Rü yema rü Górguta nixĩ ga naẽ́ga ga togawa. 18 Rü yéma curuchawa Ngechuchuxü̃ nayarüpotagü. Rü Ngechuchurüü̃ curuchawa nayapotagü ga taxre ga to ga yatügü, rü wüxi ga norü tügünecüwawa rü to ga norü ṯoxwecüwawa. 19 Rü Piratu rü churaragüxü̃ namu na Ngechuchuarü curuchatape̱xewa na yapocuchigüãxü̃ca̱x ga wüxi ga mürapewaxacü ga ãẽ́gatachinüxü̃ ga ñaxü̃: “Ngechuchu ya Nacharétucü̱̃ã̱x ya Yudíugüarü Ãẽ̱xgacü”, ñaxü̃. 20 Rü muxü̃ma ga yema Yudíugü nüxü̃ nadaumatü ga yema namatü ga mürapewaxacügu üxü̃. Yerü yema nachica ga Ngechuchuxü̃ curuchawa íyanapotagüxü̃wa, rü ĩãneãrü ngaicamana nixĩ. Rü tomaẽ̱xpü̱x ga nagawa naxümatü ga yema naẽ́ga ga yema mürapewawa. Rü togawa rü Griégugügawa rü Dumacü̱̃ã̱xgügawa naxümatü. 21 Rü yemaca̱x ga yema Yudíugüarü paigüarü ãẽ̱xgacügü rü Piratuxü̃ ñanagürügü: —Toma rü tama tanaxwa̱xe i cunaxümatü i “Yudíugüarü Ãẽ̱xgacü”, ñaxü̃. Rü narümemaẽ nixĩ i cunaxümatü rü ñacurügü: “Nügü ixucü na Yudíugüarü Ãẽ̱xgacü yiĩxü̃”, ñacurügü. 22 Natürü Piratu nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Ngẽma chaxümatüxü̃ rü marü ngẽxma naxümatü —ñanagürü. 23 Rü curuchawa marü Ngechuchuxü̃ yapotagüguwena ga churaragü, rü nanade ga Ngechuchuchiru. Rü yema ãgümücü ga churaragü rü nügümaã nayatoye ga naxchiru. Rü nanayauxgü ta ga norü gáuxü̃chiru ga máxü̃. Natürü taxuwama narünga̱i̱xte, yerü woetama yemaãcü naxü. 24 Rü yemaca̱x ga yema churaragü rü nügümaã ñanagürügü: —¡Tãũtáma nagu tagaugüe! Rü narümemaẽ nixĩ i naxca̱x tá naxĩnüca̱xwe̱xegü rü ngĩxü̃ tañanagügü i wüxi i dĩẽru na ngẽmawa nüxü̃ icua̱xgüxü̃ca̱x na texéarü tá na yiĩxü̃ —ñanagürügü. Rü yemaãcü ningu ga Tupanaãrü ore ga ümatüxü̃ ga ñaxü̃: “Nügümaã nayatoye i chauxchiru, rü naxca̱x ngĩxü̃ tanañanagügü i wüxi i dĩẽru”, ñaxü̃. Rü aixcüma yemaãcü nixĩ ga naxügüãxü̃ ga churaragü. 25 Rü Ngechuchuarü curuchapünewa iyexma ga naẽ ga María, rü ngĩẽya̱x, rü María ga Creopá naxma̱x, rü María ga Magadácü̱̃ã̱x. 26 Rü yexguma Ngechuchu naẽxü̃ da̱u̱xgu ga yexma chauxü̃tagu na nachixü̃, rü ñanagürü ngĩxü̃: —Pa Mamax, yima nixĩ ya cune, —ñanagürü. 27 Rü yemawena, rü ñanagürü choxü̃: —Ngẽma iyixĩ i cue —ñanagürü. Rü yexgumamama rü chopatawa ngĩxü̃ chayaxu. Rü chauxü̃tawa iyexmaẽcha. 28 Rü Ngechuchu nüxü̃ nacua̱x ga marü na yanguxü̃ ga guxü̃ma ga norü puracü ga ñoma ga naãnewa. Rü yema Tupanaãrü ore ga ümatüxü̃ na yanguxẽẽxü̃ca̱x, rü ñanagürü: —Chiṯawa —ñanagürü. 29 Rü yéma iyexma ga wüxi ga tü̃xü̃xãcü ga binu ga marü üxchiücümaã ããcuxcü. Rü wüxi ga tüa̱xmü guma binumaã niwaixẽẽgü, rü wüxi ga dexnemena̱xãwa nayana̱ĩ̱x. Rü yemamaã naã̱xgu nanawe̱xgü. 30 Rü Ngechuchu nayaxaxü ga guma binu ga üxchiücü rü ñanagürü: —Marü ningu i guxü̃ma i chorü puracü —ñanagürü. Rü ñu̱xũchi inayarümaxãchieru, rü nayu. 31 Natürü ga yema Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü rü tama nanaxwa̱xegü ga curuchagüwa na nayexmagüxü̃ ga yema naxü̃negü. Yerü moxü̃ãcü rü ngü̃xchigaarü ngunexü̃ nixĩ. Rü yema Yudíugüca̱x rü yema nixĩ ga guxü̃ ga ngü̃xchigaarü ngunexü̃ãrü yexera ga üünexü̃, yerü norü peta ga Üpetüchigaarü ügü nixĩ. Rü yemaca̱x Piratuna naxca̱x nacagü na churaragü yéma namugüxü̃ca̱x na yapoyeparagüãxü̃ca̱x na paxa nayuexü̃ca̱x ga yema curuchawa ipotagüxü̃, rü paxa na nadeãxü̃ca̱x ga curuchawa naxü̃pa ga ngü̃xchigaarü ngunexü̃. 32 Rü yéma naxĩ ga churaragü rü inanapoeparagü ga yema taxre ga yatügü ga Ngechuchumaã yéma curuchawa ipotagüxü̃. 33 Rü Ngechuchuca̱x naxĩ ga churaragü, natürü nüxü̃ nadaugü ga marü na nayuxü̃. Rü yemaca̱x tama nayapoyeparagü. 34 Natürü wüxi ga churara rü Ngechuchuxü̃ nacanapacütüxü̃. Rü yexgumatama ínaya̱xüchi ga nagü rü dexá. 35 Rü choma i Cuáü̃ rü nüxü̃ chadau i guxü̃ma ga ñaã pemaã nüxü̃ chixuxü̃. Rü aixcüma nixĩ i ñaã chorü ore. Rü chomatama nüxü̃ chacua̱x i aixcüma na yiĩxü̃, rü pemaã nüxü̃ chixu na pema rü ta peyaxõgüxü̃ca̱x. 36 Rü yema nangupetü na yanguxü̃ca̱x i Tupanaãrü ore i ümatüxü̃ i ñaxü̃: “Rü taxúnetáma ya naxchina̱xã nipoyegü”, ñaxü̃. 37 Rü toxnamana i Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa rü ñanagürü: “Tá nüxü̃ narüdaunü ya yima nacanapacütüxü̃güãcü”, ñanagürü. 38 Rü nayexma ga wüxi ga yatü ga Arimatéacü̱̃ã̱x ga Yuchegu ãẽ́gacü. Rü nüma rü ta Ngechuchuaxü̃́ nayaxõ, natürü cúãcü nayaxõ yerü natanüxü̃ ga Yudíugüarü ãẽ̱xgacügüxü̃ namuü̃. Rü guma nixĩ ga Piratuna yac̱acü na nayauxãxü̃ca̱x ga Ngechuchuxü̃ne. Rü Piratu rü: —Ngü̃, —ñanagürü. Rü yexguma ga Yuche rü yéma naxũ ga curuchawa íyapotaxü̃wa, rü curuchawa nayayaxu ga naxü̃ne ga Ngechuchu. 39 Rü yéma nangu ga Nicodému ga ü̃paacü chütacü Ngechuchuxü̃tagu naxũãnecü. Rü yéma nanange ga 30 kilo naguxü̃ ga pumara ga yixichixü̃ na Ngechuchuxü̃ namaã nachaxünegüxü̃ca̱x. 40 Rü yemaãcü ga Yuche rü Nicodému rü curuchawa nanayauxgü ga naxü̃ne ga Ngechuchu. Rü naxchiru ga marü pumaracharaxü̃maã nayanáĩxpüxü̃gü. Yerü yema nixĩ ga tocüma ga toma ga Yudíugü ga yexguma wüxi ga yueta tüxü̃ itata̱xgügu. 41 Rü yema nachica ga Ngechuchu curuchawa íipotaxü̃wa nayexma ga wüxi ga nanetünecü. Rü yema nanetünecüwa nayexma ga wüxi ga naxmaxü̃ ga yexwacaxü̃xü̃ ga taguma texéxü̃ nagu nata̱xgüxü̃. 42 Rü yema naxmaxü̃gu nayaxücuchigü ga Ngechuchuxü̃ne yerü nangaicama, rü paxa tá ningune ga ngü̃xchigaarü ngunexü̃ca̱x.

Cuáü̃ 20

1 Rü yüxüarü pa̱xmamaxü̃chi ga tauta meã yangóonegu, rü María ga Magadácü̱̃ã̱x rü Ngechuchuxü̃ íyaxücuchigüxü̃wa ixũ. Rü nüxü̃ idau ga guma nuta ga Ngechuchumaxü̃ namaã rüngũxtaü̃cü, rü marü na ínaxügachixü̃. 2 Rü yexgumatama iiñaãchi, rü yema choma rü Chimáũ ga Pedrumaã ítayexmagüxü̃wa iña. Rü ngĩgürügü toxü̃: —Rü marü nanayauxgü ya Cori ya Ngechuchu i naxmaxü̃wa. Rü tama nüxü̃ tacua̱x na ngexta na naxügüãxü̃ —ngĩgürügü. 3 Rü yexguma ga choma rü Pedru rü Ngechuchuxü̃ íyaxücuchigüxü̃wa taxĩ. 4 Rü wüxigu itaxü̃ãchi ga tomax, natürü ga choma rü poraãcü Pedruarü yexera ichañaãchi. Rü chaxira Ngechuchuxü̃ íyaxücuchixü̃wa changu. 5 Rü ichayarüm̱axãchi na nagu chidaucuchixü̃ca̱x. Rü nüxü̃ chadau ga naxchiru ga namaã yanáĩxpüxü̃güãxü̃ ga yexma na naxüxü̃. Natürü tama aixepegu chaxücu. 6 Rü choweama ínangu ga Chimáũ ga Pedru. Rü nüma rü yema naxmaxü̃gu naxücu. Rü nüma rü ta nüxü̃ nadau ga yema naxchiru ga namaã yanáĩxpüxü̃chiréxü̃. 7 Rü nüxü̃ nadau ta ga naxchiru ga namaã yana̱ĩ̱xẽrugüãxü̃ ga meãma dixcumüxü̃ ga nüxrüguma üxü̃. Rü tama wüxigu namaã nanu ga yema naxchiru ga namaã yanáĩxpüxü̃güãxü̃. 8 Rü yexguma ga choma ga chaxiraxüchi yéma na changuxü̃, rü choma rü ta chixücu. Rü nüxü̃ chadau ga guxü̃ma, rü chayaxõ ga Ngechuchu rü marü wena na namaxü̃xü̃. 9 Yerü noxri rü tama nüxü̃ tacua̱xgüéga ga yema Tupanaãrü ore ga ümatüxü̃ ga ñaxü̃: “Cristu rü tá wena namaxü̃”, ñaxü̃. 10 Rü yexguma ga toma rü tochiü̃ca̱x tawoegu. 11 Natürü ga María rü yexma irüxã̱ũ̱x naxü̃tagu ga Ngechuchumaxü̃. Rü yéma ixaxu. Rü naxauxãcüma iyarüm̱axãchi, rü nagu iyadaucuchi ga naxmaxü̃. 12 Rü nüxü̃ idau ga taxre ga daxũcü̱̃ã̱x ga Tupanaãrü orearü ngeruü̃gü ga icómüchiruxü̃. Rü Ngechuchuxü̃ne ixüchiréxü̃wa narütogü, rü wüxi ga Ngechuchueru ixüxü̃waama rü to ga nacütawaama. 13 Rü yema daxũcü̱̃ã̱x ga duü̃xü̃gü rü ngĩxna nacagüe, rü ñanagürügü: —Pa Ngecüx, ¿ṯacüca̱x cuxaxu? —ñanagürügü. Rü ngĩma rü inangãxü̃, rü ngĩgürügü: —Chaxaxu erü nayangegü i naxü̃ne ya chorü Cori, rü tama nüxü̃ chacua̱x na ngexta naxügüãxü̃ —ngĩgürügü. 14 Rü yexgumatama yema ngĩxgu, rü ngĩgüweama idau. Rü nüxü̃ idau ga Ngechuchu ga ngĩxü̃tawa na nayexmaxü̃. Natürü tama nüxü̃ icua̱x ga Ngechuchu na yiĩxü̃ ga guma. 15 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ngĩxna naca, rü ñanagürü: —Pa Ngecüx, ¿ṯacüca̱x cuxaxu? ¿Rü texéca̱x nixĩ i cudauxü̃? —ñanagürü. Rü ngĩma nüxü̃ nacua̱xgu rü yema nixĩ ga yema nanetünecüarü dauruü̃. Rü yemaca̱x ngĩgürügü nüxü̃: —Pa Corix, ega cuma cuyangexgu i naxü̃ne ya Ngechuchu, rü ¡chomaã nüxü̃ ixu na ngexta na cunaxüxü̃ na choma chayayaxuxü̃ca̱x! —ngĩgürügü. 16 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü ngĩxü̃: —Pa Maríax —ñanagürü. Rü ngĩma rü naxca̱x idaueguãchi, rü togawa ngĩgürügü nüxü̃: —Pa Rabunix —ngĩgürügü. Rü ngẽma rü “Pa Ngúexẽẽruü̃x”, ñaxü̃chiga nixĩ. 17 Rü Ngechuchu rü ñanagürü ngĩxü̃: —¡Tãxṹ i choxü̃ quingõgüxü̃, erü tauta Chaunatüxü̃tawa chaxũ! ¡Natürü ngẽ́ma chaueneẽgütanüwa naxũ rü namaã nüxü̃ yarüxu na choma rü tá Chaunatü ya chorü Tupana ya Penatü ya perü Tupanaxü̃tawa chaxũxü̃! —ñanagürü. 18 Rü yexguma ga María ga Magadácü̱̃ã̱x rü tomaã nüxü̃ iyarüxu ga marü nüxü̃ na nadauxü̃ ga Cori ga Ngechu-chu. Rü ñu̱xũchi tomaã nüxü̃ iyaxu ga yema ore ga Ngechuchu ngĩmaã nüxü̃ ixuxü̃. 19 Rü yema yüxüarü ngunexü̃ãrü chütacü, rü tangutaque̱xegü ga toma ga Ngechuchuarü ngúexü̃gü. Rü togü tarüwãtaü̃gü, yerü yema Yudíugüarü ãẽ̱xgacügüxü̃ tamuü̃ẽ. Rü Ngechuchu rü ngürüãchi yéma nango̱x, rü torü ngãxü̃tanügu nachi. Rü toxü̃ narümoxẽ, rü ñanagürü: —¡Petaãẽgü! —ñanagürü. 20 Rü yema ñaxguwena rü toxü̃ nügü nawéme̱x, rü nügü inawépacütüxü̃. Rü tomagü ga norü ngúexü̃gü rü tataãẽgü, yerü nüxü̃ tadaugü ga guma torü Cori. 21 Rü yexguma rü wenaxãrü ñanagürü toxü̃: —¡Petaãẽgü! Rü yema Chaunatü núma choxü̃ na muxü̃rüü̃ tátama nixĩ i pexü̃ chamuxü̃ i chomax —ñanagürü. 22 Rü yexguma rü toétü “cue” ñanagürü ga Ngechuchu. Rü ñu̱xũchi ñanagürü toxü̃: —¡Penayauxgü i Tupanaãẽ i Üünexü̃! 23 Rü ngẽxguma duü̃xü̃gü nüxü̃ rüxoegu i norü pecadugü, rü pema rü pexü̃́ nangẽxma i pora na namaã nüxü̃ pixuxü̃ na Tupana marü nüxü̃́ nüxü̃ nangechaü̃xü̃ i norü pecadugü. Natürü ngẽxguma duü̃xü̃gü tama nüxü̃ rüxoegu i norü pecadugü, rü pema rü pexü̃́ nangẽxma i pora na namaã nüxü̃ pixuxü̃ na marü ngẽma norü pecadugüwatama nangẽxmagüxü̃ —ñanagürü ga Ngechuchu. 24 Natürü totanüxü̃ ga Tumachi ga Wüxigu Buexü̃maã taxugüxü̃, rü tama totanüwa nayexma ga yexguma Ngechuchu toxca̱x ngo̱xgu. 25 Rü yixcama ga toma rü Tumachimaã nüxü̃ tixugüe, rü ñatarügügü: —Marü nüxü̃ tadau ya tórü Cori ya Ngechuchu —ñatarügügü. Natürü ga Tumachi rü toxü̃ nangãxü̃ rü ñanagürü: —Ngẽxguma tama nüxü̃ chada̱u̱xgu i norü itapuamaxü̃ i naxme̱xwa rü tama nüxü̃ chingõgügu i ngẽma itapuamaxü̃ rü ngẽma norü cana-pacütüxü̃, rü tãũtáma chayaxõ i ngẽma ore i chomaã nüxü̃ pixuxü̃ —ñanagürü. 26 Rü 8 ga ngunexü̃guwena rü wenaxãrü tangutaque̱xegü ga toma ga wüxi ga ĩpatawa. Rü totanüwa nayexma ga Tumachi ga yexguma. Rü woo ga na nawãxtaxü̃ ga ĩã̱x, rü ngürüãchi yéma nango̱x ga Ngechuchu, rü torü ngãxü̃tanügu nachi. Rü toxü̃ narümoxẽ, rü ñanagürü: —¡Petaãẽgü! —ñanagürü. 27 Rü yexguma Tumachixü̃ ñanagürü ga Ngechuchu: —¡Nüxü̃ ingõgü i ñaã chorü itapuamaxü̃ i cho̱xme̱xwa ngẽxmaxü̃, rü nüxü̃ nadau ya daa cho̱xme̱x! ¡Rü nuxa chorü canapacütüxü̃gu ingõgü! ¡Rü nüxü̃ rüxo na tama cuyaxõxü̃! ¡Rü meãma yaxõ i ñu̱xmax! —ñanagürü. 28 Rü yexguma ga Tumachi rü Ngechuchuxü̃ nangãxü̃, rü ñanagürü: —Pa Chorü Corix, cuma nixĩ i chorü Tupana quiĩxü̃ —ñanagürü. 29 Rü Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Pa Tumachix, cuma cuyaxõ i ñu̱xma erü choxü̃ cudau. Natürü tataãẽgü ya yíxema tama choxü̃ daugüãcüma yaxõgüxe —ñanagürü. 30 Rü Ngechuchu rü tope̱xewa nanaxü ga muxü̃ma ga to ga mexü̃gü ga cua̱xruü̃gü i tama ñaã poperagu ümatüxü̃. 31 Natürü guxü̃ma i ñaã poperagu ümatüxü̃, rü naxümatü na peyaxõgüxü̃ca̱x na Ngechuchu rü Cristu ya Tupana Nane na yiĩxü̃. Rü ngẽxguma nüxü̃́ peyaxõgügu rü tá pexü̃́ nangẽxma i maxü̃ i taguma gúxü̃.

Cuáü̃ 21

1 Rü yemawena ga Ngechuchu rü wenaxãrü toxca̱x nango̱x naxtaxa ga Gariréaanacüwa. Rü Tibéria nixĩ ga to ga naẽ́ga. Rü ñaãcü nixĩ ga toxca̱x nangóxü̃. 2 Rü wüxiwa tayexmagü ga choma rü Chaü̃tiágu ga Zebedeu nanegü rü Chimáũ ga Pedru, rü Tumachi ga Wüxigu Buexü̃maã taxugüxü̃, rü Natanaẽ́ ga Gariréaanegune ga ĩãne ga Canácü̱̃ã̱x, rü to ga taxre ga tomücügü ga Ngechuchuarü ngúexü̃gü. 3 Rü Chimáũ ga Pedru rü ñanagürü toxü̃: —Tá chayapüchae —ñanagürü. Rü yexguma ga toma rü tanangãxü̃gü, rü ñatarügügü nüxü̃: —Toma rü tá ta cuwe tarüxĩ —ñatarügügü. Rü yéma taxĩ, rü wüxi ga nguegu tichoü̃. Natürü yema chütaxü̃gu rü taxuü̃ma ga choxni tiyauxgü. 4 Rü yexguma noxri yangóonegu rü Ngechuchu toxca̱x nango̱x ga naxtaxaanacüwa. Natürü ga toma rü tama nüxü̃ tacua̱xgü ga Ngechuchu na yiĩxü̃. 5 Rü yexguma ga Ngechuchu rü toxna naca, rü ñanagürü toxü̃: —Pa Ngextü̱xücügüx, ¿e̱xna taxuü̃ma i choxni piyauxgü? —ñanagürü. Rü toma rü tanangãxü̃gü rü ñatarügügü: —Taxuü̃ma —ñatarügügü. 6 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü toxü̃: —¡Peweü̃ãrü tügünecüwawaama penatáe i perü pücha! rü tá ípenayauxü̃ i choxni —ñanagürü. Rü yémaãma tanatáegü ga torü pücha, rü taxucürüwa ítanatúãchigü, yerü muxũchixü̃ ga choxni tiyauxgü. 7 Rü yexguma ga choma rü Pedruxü̃ ñacharügü: —Yima nixĩ ya Cori ya Ngechuchu —ñacharügü. Rü yexguma yemaxü̃ naxĩnügu ga Pedru ga guma na yiĩxü̃ ga Cori, rü nicu̱xcuchi ga naxchiru yerü noxri rü ínacu̱xuchichire̱x. Rü natüchiüwa nayuxu, rü naxãnacüwa naxca̱x nawẽxẽ. 8 Rü toma ga natanüxü̃ rü nguemaãtama naxãnacüwa taxãgü. Rü yéma tanatúgü ga yema pücha ga choxnimaã ããcuxü̃ yerü 100 metruxicatama nataxu ga na naxãnacüwa na tangugüxü̃. 9 Rü yexguma nguewa ítachoü̃gu rü yéma nüxü̃ tadau ga wüxi ga üxü, rü naxẽtügu naxü ga wüxi ga choxni. Rü yéma nayexma ta ga wüxi ga pãũ. 10 Rü Ngechuchu rü ñanagürü toxü̃: —¡Nuãta penge i ñuxre i ngẽma choxni i ípeyauxü̃xü̃! —ñanagürü. 11 Rü Chimáũ ga Pedru rü nguegu nixüe. Rü yema püchamaã naxnücügu ínanatúãchiwetaü̃ ga choxni ga ínayauxü̃xü̃. Rü 153 ga choxni ga itaxü̃ nayexma nawa ga yema pücha. Rü woo ga na namuxũchixü̃, rü tama narügáu ga pücha. 12 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü toxü̃: —¡Nuã pexĩ rü peyachibüe! —ñanagürü. Rü taxúema ga toma rü nüxna tacaxchaü̃ na texé yiĩxü̃ ga nümax, yerü marü nüxü̃ tacua̱xgü ga guma na yiĩxü̃ ga Cori ga Ngechuchu. 13 Rü yexguma ga Ngechuchu rü yéma toxü̃tawa naxũ. Rü nanayaxu ga pãũ rü wüxichigü toxna nanaxã. Rü yexgumarüü̃ ta ga choxni rü toxna nanaxã. 14 Rü yema nixĩ ga norü tomaẽ̱xpü̱xcüna ga toxca̱x na nangóxü̃ ga Ngechuchu ga yuwa ínadaxguwena. 15 Rü yexguma chibüewa tingugüguwena rü Ngechuchu rü Chimáũ ga Pedruna naca, rü ñanagürü: —Pa Chimáũ Pa Cuáü̃ Nanex, ¿aixcüma choxü̃ cungechaü̃xü̃ i ñaã cumücügüxü̃ na cungechaü̃xü̃ãrü yexera? —ñanagürü. Rü Pedru nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Ngü̃, Pa Corix, cuma nüxü̃ cucua̱x na cuxü̃ changechaü̃xü̃ —ñanagürü. Rü Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —¡Nachibüexẽẽ i chorü duü̃xü̃gü! —ñanagürü. 16 Rü wenaxãrü Pedruna naca, rü ñanagürü: —Pa Chimáũ Pa Cuáü̃ Nanex, ¿aixcüma i choxü̃ cungechaü̃xü̃? —ñanagürü. Rü Pedru nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Ngü̃, Pa Corix, cuma nüxü̃ cucua̱x na cuxü̃ changechaü̃xü̃ —ñanagürü. Rü Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Ẽcü, ¡nüxna nadau i chorü duü̃xü̃gü! —ñanagürü. 17 Rü norü tomaẽ̱xpü̱xcüna wenama Pedruna naca, rü ñanagürü: —Pa Chimáũ Pa Cuáü̃ Nanex, ¿aixcümaxü̃chi yiĩxü̃ i choxü̃ cungechaü̃xü̃? —ñanagürü. Rü yexguma ga Pedru rü düxwa nangechaü̃, yerü norü tomaẽ̱xpü̱xcüna Ngechuchu nüxna naca ngoxi aixcüma nüxü̃ nangechaü̃. Rü ñanagürü ga Pedru: —Pa Corix, cuma nüxü̃ cucua̱x i guxü̃ma. Rü cuma nüxü̃ cucua̱x na aixcümaxü̃chi cuxü̃ changechaü̃xü̃ —ñanagürü. Rü Ngechuchu ñanagürü nüxü̃: —Ẽcü ¡nachibüexẽẽ i chorü duü̃xü̃gü! 18 —Rü aixcüma cumaã nüxü̃ chixu rü yexguma cungextü̱xügu rü cugü quicu̱xcuchi ga na ngextá cuma ícunaxwa̱xexü̃wa cuxũxü̃ca̱x. Natürü ngẽxguma yaguã̱x quixĩgu rü tá quixuuchichacüü na togue cuxü̃ icu̱xcuchixü̃ca̱x. Rü ngẽma tama cuma ícunaxwa̱xexü̃wa tá cuxü̃ nagagü —ñanagürü. 19 Rü Ngechuchu rü yema ñanagürü na nüxü̃ nüxü̃ nacua̱xẽẽxü̃ca̱x ga ñuxãcü tá na nayuxü̃ ga Pedru na yemaãcü Tupanaxü̃ nataxẽẽxü̃ca̱x. Rü yemawena ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —¡Chowe rüxũ! —ñanagürü. 20 Rü yexguma nügüweama nada̱u̱xgu ga Pedru rü choxü̃ nadau ga naweama na ne chaxũxü̃. Rü chomachire̱x nixĩ ga chibüwa Ngechuchuxü̃tawaxüchi charütoxü̃ rü nüxna chac̱axü̃ rü ñachaxü̃: “Pa Corix, ¿texé tá tixĩ ya yíxema bexma cúãcü cuxü̃ íxuaxü̃xẽ?” ñachaxü̃. 21 Rü yexguma Pedru choxü̃ da̱u̱xgu rü Ngechuchuna naca, rü ñanagürü: —Pa Corix, ¿ñaã Cuáü̃ rü ṯacü tá nüxü̃ üpetüxü̃? —ñanagürü. 22 Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —Ngẽxguma choma chanaxwa̱xegu rü chanamaxẽẽ ñu̱xmatáta wena núma chaxũ, rü cuma rü taxu-ca̱xma nüxü̃ cucuáxchaü̃ i ngẽma. Rü ¡chowe rüxũ! —ñanagürü. 23 Rü yexguma guxema chautanüxü̃ ga ngúexü̃gü nüxü̃ ĩnüẽgu ga yema chauchiga, rü tügümaã naxca̱x tidexagü, rü ñatarügügü: —Rü tãũtáma nayu i Cuáü̃ —ñatarügügü. Natürü Ngechuchu rü tama nüxü̃ nixu ga tãũtáma na chayuxü̃. Natürü ñanagürümare: “Ngẽxguma choma chanaxwa̱xegu rü chanamaxẽẽ ñu̱xmatáta wena núma chaxũ, rü cuma rü taxuca̱xma nüxü̃ cucuáxchaü̃ i ngẽma”, ñanagürümare. 24 Rü chomatama nixĩ ga nüxü̃ chadauxü̃ i guxü̃ma i ñaã pemaã nüxü̃ chixuxü̃, rü chomatama nixĩ i pexca̱x chanaxümatüxü̃ i ñaã ore. Rü guxãma i toma rü nüxü̃ tacua̱x na aixcüma na yiĩxü̃ i ñaã pemaã nüxü̃ chixuxü̃. 25 Rü nayexma ga to ga muxũchixü̃ma ga ṯacü ga Ngechuchu üxü̃. Rü ngẽxguma chi naxümatügu i guxü̃ma ga yema naxüxü̃chiga, rü nagu charüxĩnügu rü tãũ chima ñoma i naãnegu name i ngẽma poperagü i nachiga ümatüxü̃.

Puracügü 1

1 Pa Mecü Pa Teóquirux, nüxĩra chaxümatüxü̃ ga poperawa cumaã nüxü̃ chixu ga guxü̃ma ga Ngechuchu üxü̃ rü duü̃xü̃güxü̃ namaã nangúexẽẽxü̃ ga noxritama inaxügüãgu ga norü puracü ñu̱xmata yema ngunexü̃ ga Tupana daxũguxü̃ ga naãnewa nagaxgu. Rü yexguma tauta daxũguxü̃ ga naãnewa naxũxgu ga Ngechuchu rü nayadexechi ga norü ngúexü̃gü ga yamugüchaü̃xü̃ na Tupanaãrü puracü naxügüxü̃ca̱x. Rü Tupanaãẽ i Üünexü̃ãrü poramaã nanangúexẽẽ ga yema duü̃xü̃gü, rü namaã nüxü̃ nixu ga ṯacü tá na naxüexü̃. 3 Rü yixcama marü norü yuwena rü 40 ga ngunexü̃gu rü yema duü̃xü̃güca̱x nügü nango̱xẽẽxü̃ na nüxü̃ nacua̱xgüxü̃ca̱x na wenaxãrü namaxü̃xü̃. Rü namaã nüxü̃ nixu na ñuxãcü aixcüma ãẽ̱xgacü na yiĩxü̃ ya Tupana. 4 Rü yexguma yema ngúexü̃gü ga yamugüxü̃tanüwa nayexmagu ga Ngechuchu, rü namaã nüxü̃ nixu ga tama nüxna na ngextá naxĩxü̃ca̱x ga Yerucharéü̃. Rü ñanagürü nüxü̃: —¡Ípenaṉg̱uxẽẽx i ngẽma Tupanaãẽ i Üünexü̃ ga Chaunatü pemaã ixunetaxü̃ ga pemaã nüxü̃ chixuchigaxü̃! 5 Aixcüma nixĩ ga Cuáü̃ rü dexáwa duü̃xü̃güxü̃ ínabaiü̃xẽẽxü̃, natürü i pema rü tãũtáma muxü̃ i ngunexü̃ nangupetü na Tupanaãẽ i Üünexü̃ tá pexna nguxü̃ —ñanagürü. 6 Rü yexguma nangutaque̱xegügu ga yema norü duü̃xü̃gü, rü Ngechuchuna nacagü, rü ñanagürügü: —Pa Corix, ¿e̱xna ñoma tá nixĩ i ngunexü̃ i marü ícunawoxü̃ i nuã Yudíugüchiü̃ãnewa i torü uwanügüarü churaragü na wenaxãrü tomatama namaã itacuáxü̃ca̱x i ñaã tochiü̃ãne? —ñanagürügü. 7 Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Pema rü taxuca̱xma nüxü̃ pecuáxchaü̃ i ñuxgu tá nixĩ i ngẽma ngunexü̃, erü Chaunatüxicatama nüxü̃́ nangẽxma i pora na nüxü̃ naxunetaxü̃ i ngẽma ngunexü̃ i choxna naxca̱x pec̱axü̃. 8 Natürü ngẽxguma pexna nanguxgu i Tupanaãẽ i Üünexü̃, rü tá pexü̃ naporaexẽẽ. Rü tá ípechoxü̃ na nüxü̃ peyarüxugüexü̃ca̱x i chauchiga i Yerucharéü̃wa, rü guxü̃ma i Yudéaanewa, rü Chamáriaanewa, rü ñu̱xmatáta guxü̃ i naãnewa nangu —ñanagürü. 9 Rü yexguma yema ñaxguwena rü nüxü̃ ínadaunüyane ga norü ngúexü̃gü, rü Tupana rü daxũguxü̃ ga naãnewa Ngechuchuxü̃ naga. Rü wüxi ga caixanexü̃gu nayaxücu, rü yemaãcü tama wenaxãrü nüxü̃ nadaugü. 10 Rü yexguma Ngechuchuxü̃ ínadaunüyane ga daxũwa na naxũxü̃, rü ngürüãchi natanüwa nango̱x ga taxre ga yatü ga icómüchiruxü̃. 11 Rü ñanagürügü nüxü̃: —Pa Yatügü i Gariréaanecü̱̃ã̱x, ¿tü̱xcüü̃ daxũgu íperüdaunü? Erü daatama Ngechuchu ga petanüwa yexmacü rü ñu̱xma Tupana daxũwa nagacü, rü ngẽma ñu̱xma nüxü̃ na pedauxü̃ na ñuxãcü daxũwa naxũxü̃, rü ngẽmaãcü tátama nixĩ i wena núma naxũxü̃ —ñanagürügü. 12 Rü yema ngúexü̃gü ga Ngechuchu imugüxü̃ na Tupanaãrü puracü naxügüxü̃ca̱x, rü nüxna ínixĩ ga guma ma̱xpǘne ga Oríbunecügu ãẽ́gane. Rü Yerucharéü̃ca̱x nawoegu. Rü guma ma̱xpǘneãrü yaxü̃ rü maneca wüxi ga kilómetru nixĩ na Yerucharéü̃wa inguxü̃. 13 Rü yexguma Yerucharéü̃ãrü ĩãnewa nangugügu, rü nagu nachocu ga guma ĩ ga nagu napegüne. Rü dauxna naxĩgü naxca̱x ga yema ucapu ga taxü̃ ga nagu napegüxü̃. Rü nümagü nixĩ ga Pedru, rü Cuáü̃, rü Chaü̃tiágu, rü Aü̃dré, rü Piripi, rü Tumachi, rü Baturumé, rü Mateu, rü Chaü̃tiágu ga Arupéu nane, rü Chimáũ ga Iporaãẽcüücü, rü Yuda ga Chaü̃tiágu naẽneẽ. 14 Rü guxü̃ma ga nümagü rü guxü̃guma nangutaque̱xegüxü̃ na wüxigu naxĩnüẽãcüma nayumüxẽgüxü̃ca̱x namaã ga Ngechuchueneẽgü, rü ngĩmaã ga María ga Ngechuchu naẽ, rü ñuxre ga togü ga ngexü̃gümaã. 15 Rü guxü̃ma ga yema ngunexü̃gügu rü nangutaque̱xegüxü̃ ga yema yaxõgüxü̃. Rü maneca 120 nixĩ. Rü wüxi ga ngunexü̃gu ga Pedru rü inachi ga norü ngãxü̃tanüwa, rü ñanagürü: 16 —Pa Chomücügüx, marü ningu ga yema Tupanaãẽ i Üünexü̃ nuxcüma Dabíxü̃ muxü̃ na naxümatüãxü̃ca̱x nachiga ga Yuda ga namaãrü cua̱xruü̃ ixĩxü̃ naxca̱x ga yema duü̃xü̃gü ga Ngechuchuxü̃ iyauxgüxü̃. 17 —Rü tatanüxü̃chire̱x nixĩ ga Yuda, rü nüma rü ta taxrüü̃ ñaã Tupanaãrü puracüwa napuracü ga noxrix. 18 —Natürü nüma ga Yuda rü bexma Ngechuchuxü̃ ínaxuaxü̃. Rü yemaca̱x ga ãẽ̱xgacügü rü nüxü̃́ nanaxütanü. Natürü yixcama ga Yuda rü naxca̱x ínicua̱x ga yema chixexü̃ ga naxüxü̃, rü yemaca̱x nanataeguxẽẽ ga yema dĩẽru. Rü yemawena rü nügü nawẽxnaxã rü naĩtanüwa nügü narütáe. Rü yexguma duü̃xü̃gü nadaexü̃gügu rü inanago, rü niwã́ĩxpütüwe rü ínayixü̃ ga naü̃nüta. Rü yema dĩẽru ga nataeguxẽẽxü̃maã ga ãẽ̱xgacügü rü naxca̱x nataxe ga wüxi ga naãne. 19 —Rü nüxü̃ nacuáchigagü ga guxü̃ma ga Yerucharéü̃cü̱̃ã̱x, rü yemaca̱x Achédamagu nanaxüéga ga yema naãne. Rü ngẽma nixĩ i “Nagüchitaü̃” ñaxü̃chiga. 20 —Rü Wiyaegüarü poperawa yemachiga nanaxümatü ga Dabí, rü ñanagürü: “Yixrüma rü ngẽ́ma natá ya napata, rü taxúema nagu pe”, ñanagürü. Rü toxnamana i ngẽma poperawa rü ñanagürü ta: “Rü name nixĩ na togue naxüxü̃ i ngẽma norü puracü”, ñanagürü. 21 —Rü nuã tatanüwa nangẽxmagü i ñuxre i yatügü ga guxü̃guma tüxü̃ ümücügüxü̃ ga yexguma tatanüwa nanuxmagu ga Cori ga Ngechuchu. Rü nümagü rü tawe narüxĩ ga noxritama Cuáü̃ Ngechuchuxü̃ íbaiexẽẽgu rü ñu̱xmata yema ngunexü̃ ga daxũguxü̃ ga naãnewa naxũxgu. Rü name nixĩ i ngẽmatanüwa na nayaxuxü̃ i wüxi i Yudachicüüxü̃ na tamücü yiĩxü̃ca̱x rü tarüü̃ nüxü̃ yaxuxü̃ca̱x i ñuxãcü wena na namaxü̃xü̃ ya Ngechuchu. 23 Rü yemawena rü nüxü̃ naxunetagü ga taxre ga yatügü. Rü wüxi nixĩ ga Yuche ga Yuchugu ãẽ́gaxü̃ ga Bachabámaã naxugüxü̃. Rü Matía nixĩ ga to. 24 Rü ñaãcü nayumüxẽgü: —Pa Corix, cuma nüxü̃ cucua̱x i guxü̃ma i duü̃xü̃güarü ngúchaü̃. ¡Rü ñu̱xma rü toxü̃ nawe̱x i ngẽxü̃rüüxü̃ i cuxca̱x mexü̃ i ñaã taxrewa na cunamuxü̃ca̱x rü nüma na naxüãxü̃ca̱x i ñaã puracü ga Yuda ítáxü̃ ga yexguma norü poxcuwa naxũxgu! —ñanagürügü. 26 Rü wüxi ga dĩẽru ga cua̱xruü̃ ngĩxü̃ nañanagügü na yemawa nüxü̃ nacua̱xgüxü̃ca̱x ga ngẽxü̃rüüxü̃ ga yema taxre tá na ixücuxü̃. Rü Matíagu nangu na yangucuchixü̃ca̱x. Rü yexgumatama rü yema 11 ga duü̃xü̃gü ga Ngechuchu imugüxü̃tanügu naxã ga Matía.

Puracügü 2

1 Rü nawa nangu ga yema Yudíugüarü peta ga Pẽtecóstegu ãẽ́gaxü̃. Rü yema ngunexü̃gu rü guxü̃ma ga yema yaxõgüxü̃ rü wüxi ga nachicawa nangutaque̱xegü. 2 Rü ngürüãchi daxũwa ne naxũ ga wüxi ga naga ñoma wüxi ya buanecü ya taxüchicü icuxcugurüü̃, rü guxü̃ne ga guma ĩ ga nawa nayexmagünegu nayaxũga. 3 Rü naxca̱x nango̱x ga ñuxre ga üxüema. Rü nügüna nixĩgüema ga yema üxüema, rü wüxichigü ga yema yaxõgüxü̃güétüwa ninguchigü. 4 Rü Tupanaãẽ i Üünexü̃ rü guxü̃nama nangu rü namaã inacua̱x. Rü yema Naãẽ i Üünexü̃ yadexagüxẽẽxü̃ãcüma inanaxügüe ga to ga nagawachigü na yadexagüxü̃. 5 Rü yema ngunexü̃gügu rü yema petaca̱x Yerucharéü̃wa nayexmagü ga muxü̃ma ga toxnamana ne ĩxü̃ ga Yudíugü ga Tupanaga ĩnüẽxü̃ ga guxü̃ ga togü ga nachiü̃ãnewa ne ĩxü̃. 6 Rü yexguma nüxü̃ naxĩnüẽgu ga ñuxãcü na yadexagüxü̃ ga yema yaxõgüxü̃, rü nangutaque̱xegü ga muxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü ga toxnamana ne ĩxü̃. Rü naḇaixãchiãẽgü yerü yema yaxõgüxü̃ rü wüxichigü ga yema togü ga duü̃xü̃gügawachigü nidexagü. 7 Rü yema na poraãcü naḇaixãchiãẽgüxü̃ca̱x, rü nügümaã rü ñanagürügü: —¿Tama e̱xna Gariréaanecü̱̃ã̱x yixĩgüxü̃ i guxü̃ i ñaã duü̃xü̃gü i tagawa idexagüxü̃? 8 —¿Rü ñuxãcü e̱xna i nüxü̃ ixĩnüẽxü̃ i wüxichigü i yixema i taga i nawa iyaexü̃wa na yadexagüxü̃? 9 —Yixema tixĩgü i Pártiaanecü̱̃ã̱x, rü Médiaanecü̱̃ã̱x, rü Eraṹãnecü̱̃ã̱x, rü Mechopotámiããnecü̱̃ã̱x, rü Yudéaanecü̱̃ã̱x, rü Capadochíaanecü̱̃ã̱x, rü Põtuanecü̱̃ã̱x, rü Áchiaarü naãnecü̱̃ã̱x, rü Piríquiaanecü̱̃ã̱x, rü Paü̃píriaanecü̱̃ã̱x, rü Equituarü naãnecü̱̃ã̱x, rü Díbiaarü naãnecü̱̃ã̱x i Chirenecü̱̃ã̱x. Rü tatanüwa nangẽxma ta i duü̃xü̃gü i Cretaanewa rü Arábiaarü naãnewa ne ĩxü̃. Rü ñuxre i yixema rü Dumacü̱̃ã̱x i Yudíugü tixĩgü. Rü nuã tatanüwa nangẽxma ta i Dumacü̱̃ã̱x i tama Yudíugü ixĩgüxü̃ natürü tacümagu ĩxü̃. Rü guxãma rü nüxü̃ taxĩnüẽ na wüxichigü i tagawachigü na yadexagüxü̃ i ñaã ngúexü̃gü. Rü tagawa tamaã nüxü̃ nixugüe i ñuxãcü na namexẽchixü̃ ya Tupana —ñanagürügü. 12 Rü guxü̃ma poraãcü naḇaixãchiãẽgü, rü tama nüxü̃ nacua̱xgü ga ñuxãcü na yiĩxü̃ ga yema. Rü nügüna nacagüe, rü ñanagürügü: —¿Ṯacüchiga nixĩ i guxü̃ma i ñaã? —ñanagürügü. 13 Natürü ga togü rü nüxü̃ nacugüecüraxü̃, rü ñanagürügü: —Nangãxẽmare rü ngẽmaca̱x nixĩ i ngẽmaãcü yadexagüxü̃ —ñanagürügü. 14 Rü yexguma inachi ga Pedru namaã ga yema 11 ga namücügü, rü tagaãcüma ñanagürü: —Pa Yudíugü i nuxma Yerucharéü̃gu naxĩãnexü̃ rü Pa Nuãcü̱̃ã̱xgüx, ¡rü dücax, meã iperüxĩnüẽ i ñaã tá pemaã nüxü̃ chixuxü̃! 15 —Rü ñaã chomücügü rü tama nangãxẽ i pema nagu perüxĩnüẽxü̃rüü̃, erü pa̱xmamatama nixĩ rü ngexwacax 9 arü ngorawa nangu. 16 —Natürü ñaã ñu̱xma nüxü̃ pedauxü̃ nixĩ ga yema Tupanaãrü orearü uruü̃ ga Yoé marü nüxü̃ ixuchigaxü̃ ga yexguma ñaxgux: 17 “Rü ñanagürü ya Tupana: ‘Ngẽma nawa iyacuáxü̃ i ngunexü̃gügu rü guxü̃ i duü̃xü̃gütanüwa tá chanamu i Chauãẽ i Üünexü̃, rü penegü rü pexacügü rü tá chauchigagu nidexagü. Rü choma rü tá chayango̱xetüxẽẽ i perü ngextü̱xüxü̃gü rü tá nüxü̃ nadaugü i ngẽma tá nüxü̃ chawéxü̃. Rü perü yaguã̱xgümaã tá chidexa i nanegüwa. 18 Rü chorü duü̃xü̃gütanüwa tá chanamu i Chauãẽ i Üünexü̃ i ngẽma ngunexü̃gügu, rü tá chauchigagu nidexagü. 19 Rü naãnetüwewa tá ichanawe̱x i mexü̃gü i taguma nüxü̃ idauxü̃. Rü ñoma i naãnewa tá ichanawe̱x i cua̱xruü̃gü i nagü, rü üxüema, rü taemaxü̃. 20 Rü üa̱xcü rü tá nixoema rü tauemacü rü tá nagürüü̃ naduema naxü̃pa na wenaxãrü núma naxũxü̃ ya Cori. Rü ngẽma ngunexü̃ i nagu núma naxũxü̃, rü wüxi i ngunexü̃ i mexẽchixü̃ tá nixĩ. 21 Rü guxãma ya yíxema Corina c̱axe na tüxü̃ nangü̃xẽẽxü̃ca̱x, rü tá tamaxẽ’ ”, ñanagürü ga yema orewa. 22 Rü ñanagürü ga Pedru: —Pa Duü̃xü̃gü Pa Yudíugüx, ¡iperüxĩnüẽ i ñaã ore! Rü pema rü meãma nüxü̃ pecua̱x rü Ngechuchu ga Nacharétucü̱̃ã̱x rü guma nixĩ ga wüxi ga yatü ga Tupana pepe̱xewa nüxü̃ yaxucü na Nanexü̃chi yiĩxü̃. Rü yemaca̱x ga Tupana rü norü poramaã nüxü̃ nanaxüxẽẽ ga muxü̃ma ga mexü̃gü rü cua̱xruü̃gü ga noxri taguma nüxü̃ idauxü̃. 23 —Rü Tupana pexna nanamu ga guma Ngechuchu na pecaduca̱x nayuxü̃ca̱x yerü yemaãcü nanaxüxchaü̃ ga Tupana, rü yemaãcü nagu narüxĩnü ga noxri tauta naxü̱xgux ga naãne. Rü pema penamu ga yatügü ga tama yaxõgüxü̃ na yayauxgüãxü̃ca̱x rü curuchawa na yapotagüãxü̃ca̱x. Rü yemaãcü penayuxẽẽ. 24 —Rü woo nayuchire̱x natürü tama yexma nayacua̱x, yerü Tupana wena nanamaxẽẽ rü ínanadaxẽẽ. Rü yemaãcü ga yema yu rü taxuacüma marü nüxü̃ narüporamaẽẽcha. 25 —Yerü ga ãẽ̱xgacü ga Dabí rü Ngechuchuchigagu nidexa, rü ñanagürü: “Guxü̃guma nachauxü̃tagu ya Cori ya Tupana rü choxü̃ narüngü̃xẽẽ na taxuca̱xma chaxoegaãẽxü̃ca̱x. 26 Rü yemaca̱x marü chataãẽ rü taãẽxü̃ ga oremaã chidexa. Rü choma nüxü̃ chacua̱x na mexü̃ tá choxü̃ üpetüxü̃ i ngẽxguma chayu̱xgux. 27 Erü cuma tãũtáma yuexü̃chicawa choxü̃ cuta̱x, rü tãũtáma cunaxwa̱xe na yayixixü̃ i chaxune i choma ya Cune ya Üünecü na chiĩxü̃. 28 Marü choxü̃ nüxü̃ cucua̱xẽẽ i ñuxãcü tá chanayaxu i maxü̃ i taguma gúxü̃, rü tá poraãcü choxü̃ cutaãẽxẽẽ, erü chomaã tá icurüxã̱ũ̱x”, ñanagürü ga Dabí. 29 Rü ñanagürü ga Pedru: —Pa Chaueneẽgüx, rü aixcüma pemaã nüxü̃ chixu na nayuxü̃ ga nuxcümaü̃cü ga tórü ãẽ̱xgacü ga Dabí, rü marü inata̱x, rü ñu̱xma rü ta tatanüwa nangẽxma i naxmaxü̃. 30 —Natürü nüma ga Dabí rü wüxi ga Tupanaãrü orearü uruü̃ nixĩ. Rü yemaca̱x nüxü̃ nacua̱x rü wüxi ga nataa tá nixĩ i ãẽ̱xgacü ya Cristuxü̃ ingucuchicü, yerü ga Tupana rü yemaãcü namaã inaxuneta. 31 —Rü yemaca̱x nuxcümaxü̃chima ga Dabí rü ñoma marü nüxü̃ nadauxuchixü̃rüü̃ nüxü̃ nixu rü Cristu rü tá yuwa ínarüda rü tãũtáma naxmaxü̃wa nangẽxmaẽcha rü tãũtáma niyixi i naxü̃ne. 32 —Rü ñu̱xma ya Tupana rü marü wena nanamaxẽẽ ga guma Ngechuchu, rü guxãma ga toma rü nüxü̃ tadaugü na wena namaxü̃xü̃, rü ngẽmaca̱x pemaã nüxü̃ tixuchiga. 33 —Rü Tupana rü daxũguxü̃ ga naãnewa nanaga na norü tügünecüwawa yanatoxü̃ca̱x. Rü Tanatü ya Tupana rü marü nüxna nanamu ga Naãẽ i Üünexü̃ ga nuxcüma nüxü̃ yaxuxü̃ rü tá nuã na namuãxü̃. Rü ñu̱xma ya yima Ngechuchu rü núma totanüwa nanamu i ngẽma Naãẽ i Üünexü̃. Rü ngẽma Naãẽ nuã üxü̃ nixĩ i ñu̱xma nüxü̃ pedauxü̃ rü nüxü̃ pexĩnüẽxü̃. 34 —Rü taguma daxũwa naxũ ga Dabí, natürü nümatama rü ñanagürü: “Tupana rü chorü Cori ya Cristumaã nüxü̃ nixu rü ñanagürü: ‘¡Rü chorü tügünecüwawa rüto ñu̱xmatáta cuxme̱xwa chanangẽxmagüxẽẽ i curü uwanügü!’ ” ñanagürü. 36 Rü ñanagürü ga Pedru: —Name nixĩ i guxãma i pema i Yudíugü na nüxü̃ pecua̱xgüxü̃ rü guma Ngechuchu ga curuchawa peyapotacü, rü Tupana rü marü perü Cori ya Cristuxü̃ nayaxĩxẽẽ —ñanagürü ga Pedru. 37 Rü yexguma yemaxü̃ naxĩnüẽgu ga yema duü̃xü̃gü ga yéma yexmagüxü̃, rü poraãcü nanaxi̱xãchiãẽgü. Rü Pedruna nacagüe, rü yema togü ga Pedrumücügüna rü ta nacagüe, rü ñanagürügü: —¿Rü ṯacü tá taxüexü̃ i ñu̱xmax, Pa Toeneẽgüx? —ñanagürügü. 38 Rü Pedru nanangãxü̃, rü ñanagürü: —¡Nüxü̃ perüxoe i pecüma i chixexü̃ rü Tupanaca̱x pedaugüe rü Ngechuchuégagu ípebaiü̃ na pexü̃́ nüxü̃ nangechaü̃xü̃ca̱x i perü pecadugü ya Tupana! Rü Tupana tá pexna nanamu i Naãẽ i Üünexü̃. 39 —Rü ñaã Tupanaãrü uneta, rü pexca̱x nixĩ, rü pexacügüca̱x, rü guxü̃ i duü̃xü̃gü i yaxü̃wa ngẽxmagüxü̃ca̱x nixĩ. Erü guxü̃ i duü̃xü̃gü i tórü Cori ya Tupana nügüxü̃tawa naxca̱x c̱axü̃ca̱x nixĩ i ngẽma uneta —ñanagürü ga Pedru. 40 Rü yema oremaã rü muxü̃ma ga to ga oremaã nayaxucu̱xẽgü ga Pedru, rü ñanagürü: —¡Nüxna pixĩgachi i ngẽma duü̃xü̃gü i chixexü̃ ügüxü̃ na pema rü ta tama chixexü̃ pexügüxü̃ca̱x! —ñanagürü. 41 Rü yema duü̃xü̃gü ga naga ĩnüẽxü̃ ga yema ore ga Pedru namaã nüxü̃ ixuxü̃, rü ínabaiü̃. Rü yema ngunexü̃gu rü poraãcü nayexera ga na yamuxü̃ ga yema yaxõgüxü̃. Yerü maneca 3,000 ga duü̃xü̃gü nixĩ ga Ngechuchuaxü̃́ yaxõgüxü̃ ga yexguma. 42 Rü yema yexwacax yaxõgüxü̃ rü guxü̃guma inarüxĩnüẽ ga yema ngúexü̃gü ga Ngechuchu imugüxü̃ãrü ngu̱xẽẽtae. Rü meã nügümaã nangaugü ga norü yemaxü̃gü. Rü guxü̃guma nayumüxẽgüxü̃ rü chibüca̱x nangutaque̱xegüxü̃. 43 Rü yema ngúexü̃gü ga Ngechuchu imugüxü̃ rü nanaxügü ga muxü̃ma ga mexü̃gü ga Tupanaãrü poramaã naxügüxü̃. Rü yexguma yemaxü̃ nadaugügu ga togü ga duü̃xü̃gü, rü poraãcü naḇaixãchiãẽgü ga guxü̃ma. 44 Rü guxü̃ma ga yema yaxõgüxü̃, rü wüxigu narüxĩnüẽ. Rü meã nügümaã nangaugü ga norü yemaxü̃gü. 45 Rü namaã nataxegüxü̃ ga norü naãnegü rü guxü̃ma ga togü ga norü yemaxü̃gü. Rü nügümaã ngĩxü̃ nitoyegüxü̃ ga yema dĩẽru yexgumarüü̃ na ñuxre natümawa̱xexü̃ ga norü õnatanü ga wüxichigü. 46 Rü guxü̃ ga ngunexü̃gu tupauca ga taxü̃newa nangutaque̱xegüxü̃, rü chibüca̱x nangutaque̱xegüxü̃ ga napatagüwa, rü taãẽãcüma nügümaã nachibüexü̃. 47 Rü guxü̃guma Tupanaxü̃ nicua̱xüü̃güxü̃. Rü guxü̃ma ga yema ĩãnecü̱̃ã̱x rü nüxü̃ nangechaü̃gü ga yema yaxõgüxü̃. Rü wüxichigü ga ngunexü̃gu rü nimuẽtanü ga duü̃xü̃gü ga yaxõgüxü̃, yerü nüma ga Cori ga Ngechuchu rü nüxü̃ narüngü̃xẽẽ na nayauxgüãxü̃ca̱x ga norü maxü̃ i taguma gúxü̃.

Puracügü 3

1 Rü wüxi ga ngunexü̃gu ga Pedru rü Cuáü̃ rü tomaẽ̱xpü̱xarü ngoragu ga yáuanecü rü tupauca ga taxü̃newa naxĩ, yerü yema nixĩ ga yumüxẽãrü ngora. 2 Rü yéma guma tupauca ga taxü̃newa nayexma ga wüxi ga yatü ga norü bucümatama chixeparacü. Rü guxü̃ ga ngunexü̃gu rü natanüxü̃gü rü guma tupauca ga taxü̃neãrü ĩã̱x ga Mexẽchixü̃gu ãẽ́gaxü̃gu nayamugüxü̃, na dĩẽruca̱x ínacaüüxü̃ca̱x nüxna ga duü̃xü̃gü ga guma tupauca ga taxü̃negu chocuxü̃xü̃. 3 Rü yexguma Pedru rü Cuáü̃xü̃ nada̱u̱xgux ga tupauca ga taxü̃negu na nachocuxü̃, rü guma chixeparacü rü nüxü̃ nawéme̱x rü dĩẽruca̱x nüxna naca. 4 Rü Pedru rü Cuáü̃ meãma nüxü̃ narüdaunü, rü Pedru rü ñanagürü nüxü̃: —¡Toxü̃ nadawenü! —ñanagürü. 5 Rü nüma ga yatü rü nüxü̃ nadawenü, yerü nüma nüxü̃ nacua̱xgu rü chi ṯacü nüxna naxãgü. 6 Natürü ga Pedru rü ñanagürü nüxü̃: —Choxü̃́ nataxuma i dĩẽru. Natürü ngẽma choxü̃́ ngẽxmaxü̃ tá cuxna chaxã. Rü naẽ́gagu ya Ngechuchu ya Cristu ya Nacharétucü̱̃ã̱x cuxü̃ chamu, rü ¡inachi rü íixũ! —ñanagürü. 7 Rü yema ñaxguwena ga Pedru, rü norü tügüneme̱xẽgu nayayauxãchi, rü inanachixẽẽ, rü yexgumatama napora ga name̱xtü̱xügüwa rü nacutügüwa. 8 Rü nayuxnagü rü inachi, rü inanaxügü na iyaxũxü̃. Rü nümatama iyaxũãcüma Pedru rü Cuáü̃we tupauca ga taxü̃negu naxücu. Rü nanayuxnagüane rü Tupanaxü̃ nicua̱xüü̃. 9 Rü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü nüxü̃ nadaugü ga na íyaxũxü̃, rü Tupanaxü̃ na yacua̱xüü̃xü̃. 10 Rü poraãcü naḇaixãchiãẽgü ga duü̃xü̃gü naxca̱x ga yema nüxü̃ ngupetüxü̃ ga guma yatü. Yerü nüxü̃ nacua̱xgü ga na guma yiĩxü̃ ga tupauca ga taxü̃neãrü ĩã̱x ga Mexẽchixü̃gu ãẽ́gaxü̃wa rütooxü̃chirécü rü yéma dĩẽruca̱x ícacü. 11 Rü guma chixeparachirécü ga marü naxca̱x yataanecü, rü tama Pedru rü Cuáü̃na nixũgachichaü̃. Rü guma tupauca ga taxü̃necüwawa nayexma ga wüxi ga chopetüchica ga “Charumóũãrü Chopetüchicagu” ãẽ́gaxü̃. Rü yema chopetüchicawa rü Pedru rü Cuáü̃ca̱x naxĩtaque̱xe ga guxü̃ma ga duü̃xü̃gü yerü poraãcü naḇaixãchiãẽgü. 12 Rü yexguma Pedru nüxü̃ da̱u̱xgu ga yema duü̃xü̃gü ga yéma naxca̱x ĩtaque̱xegüxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —Pa Chautanüxü̃gü i Yudíugüx, ¿Tü̱xcüü̃ peḇaixãchie namaã i ngẽma ñaã yatümaã ngupetüxü̃? ¿Rü tü̱xcüü̃ toxü̃ perüdaunü ñoma torü poramaã rü torü mexü̃maã tanamexẽẽxü̃rüü̃? 13 —Nuxcümaü̃gücü ga tórü o̱xigü ga Abráü̃ rü Ichaá rü Acobu rü togü ga tórü o̱xigü rü nüxü̃́ nayaxõgü ga Tupana. Rü yimatama Tupana nixĩ ya ñu̱xma Ngechuchuxü̃ taxẽẽcü, na guxü̃ãrü yexera yiĩxü̃ca̱x. Rü gumatama Ngechuchu ya Tupanaãrü ngü̃xẽẽruü̃ ixĩcü nixĩ ga pema ãẽ̱xgacü ga Piratuxü̃tawa penagagücü. Rü yexguma nüxü̃ yangéxchaü̃gu ga Piratu, rü pema rü tama penaxwa̱xegü ga na yangéãxü̃. 14 —Pema rü tama penaxwa̱xe ga na ínanguxuchixü̃ ga guma üünecü ga aixcüma mecü ga Ngechuchu, natürü naxca̱x ípeca na pexca̱x ínanguxuchixẽẽãxü̃ca̱x ga wüxi ga máẽtaxü̃. 15 —Rü yemaãcü pematama peyama̱xgü ga guma Ngechuchu ya tüxü̃ maxẽxẽẽcü. Natürü ga Tupana rü wena nanamaxẽẽ. Rü toma nixĩ ga nüxü̃ tadaugüxü̃ ga wena na namaxü̃xü̃. 16 —Rü ñaã yatü ga chixeparachiréxü̃ i pema nüxü̃ pedauxü̃ rü nüxü̃ pecuáxü̃ rü marü naxca̱x nitaane erü Ngechuchuaxü̃́ nayaxõ. Rü ngẽma Ngechuchuaxü̃́ na yaxõõxü̃ca̱x nixĩ i naxca̱x yataanexü̃ ngẽma ñu̱xma guxãma i pema nüxü̃ pedauxü̃rüü̃. 17 —Rü dücax i ñu̱xma Pa Chaueneẽgüx, rü yexguma pema rü wüxigu perü ãẽ̱xgacügümaã peyama̱xgügu ga Ngechuchu, rü tama nüxü̃ pecua̱xgü ga ṯacü na pexüexü̃. 18 —Natürü ga Tupana rü yemaãcü nayanguxẽẽ ga yema uneta ga nuxcüma nümatama nüxü̃ yaxuxü̃ nawa ga guxü̃ma ga norü orearü uruü̃gü. Yerü yema norü ore ga ümatüxü̃wa rü ñanagürü: “Cristu rü tá ngúxü̃ ninge”, ñanagürü. 19 —Rü ngẽmaca̱x, Pa Chaueneẽgüx, rü name nixĩ i nüxü̃ perüxoe i pecüma i chixexü̃, rü Tupanaca̱x pedaugü, rü nüxü̃́ peyaxõgü na nüma pexü̃́ ínapiãxü̃ca̱x i perü pecadugü. Rü ngẽxguma i nüma rü tá pexü̃ nataãẽgüxẽẽ, rü tá núma nanamu ya Ngechuchu ga noxritama naãne ixügügu pexca̱x nüxü̃ naxunetacü na perü ãẽ̱xgacü ya Cristu na yiĩxü̃ca̱x. 21 —Natürü i ñu̱xma rü Tupana nanaxwa̱xe i daxũguxü̃ i naãnegu na naxã́ũxü̃ ya Ngechuchu ñu̱xmatáta nüma ya Tupana wena namexẽẽãgu i guxü̃ma i ñoma i naãnewa ngẽxmaxü̃. Yerü yemaãcü nixĩ ga nüxü̃ yaxuxü̃ ga Tupana nawa ga nuxcümaü̃güxü̃ ga norü orearü uruü̃gü ga ixüünexü̃. 22 —Rü Moĩché rü tórü o̱xigümaã nüxü̃ nixu rü ñanagürü: “Rü perü Cori ya Tupana rü petanüwa tá nüxü̃ naxuneta i wüxi i norü orearü uruü̃ i chauxrüü̃ ixĩxü̃. Rü name nixĩ na naga pexĩnüẽxü̃ i guxü̃ma i ngẽma pemaã nüxü̃ yaxuxü̃. 23 Rü texé ya tatanüwa tama naga ĩnüxẽ i ngẽma orearü uruü̃, rü tá tüxü̃ ínata̱xüchi i tatanüwa”, ñanagürü ga Moĩché. 24 —Rü Chamuẽ́ rü guxü̃ma ga togü ga Tupanaãrü orearü uruü̃gü ga naweama ügüxü̃ rü ta nüxü̃ nixugüe ga ṯacü tá na üpetüxü̃ i ñomaü̃cüü. 25 —Rü nuxcümaxü̃chima ga Tupana rü tórü o̱xi ga Abráü̃maã nüxü̃ nixu rü ñanagürü: “Rü wüxi i cutaa tá nixĩ i nüxü̃ rüngü̃xẽẽxü̃ i guxü̃ma i duü̃xü̃gü i ñoma i naãnecü̱̃ã̱x”, ñanagürü. Rü yemaãcü ta Tupana inaxuneta nawa ga nuxcümaü̃güxü̃ ga norü orearü uruü̃gü. Rü pemaã nüxü̃ chixu i ñu̱xma, rü pexca̱x nixĩ ga yema unetagü ga nuxcümaü̃güxü̃ ga orearü uruü̃güwa tórü o̱xigümaã nüxü̃ yaxuxü̃ ga Tupana. 26 —Rü pemaã nüxü̃ chixu Pa Chautanüxü̃gü i Yudíugüx, rü yexguma Tupana wena namaxẽẽgu ga Nane ga Ngechuchu rü petanüwaxira nanamu na pexü̃ nangü̃xẽẽxü̃ca̱x, erü nanaxwa̱xe i wüxichigü i pema na nüxü̃ perüxoexü̃ i pecümagü i chixexü̃ —ñanagürü ga Pedru.

Puracügü 4

1 Rü yexguma duü̃xü̃gümaã íyadexagügu ga Pedru rü Cuáü̃, rü yexgumayane yéma nangugü ga guma tupauca ga taxü̃neãrü purichíaarü ãẽ̱xgacü, rü paigü, rü Chaduchéugü. 2 Rü Pedru rü Cuáü̃maã nanuẽ ga paigü yerü duü̃xü̃güxü̃ nangúexẽẽ ga na marü wena namaxü̃xü̃ ga Ngechuchu, rü naxrüü̃ tá ta wena namaxẽxü̃ i guxü̃ma i duü̃xü̃gü i marü yuexü̃. 3 Rü ínanayauxü̃, rü poxcupataü̃gu nanawocu ñu̱xmata moxü̃ãcü, yerü marü nayáuane. 4 Natürü muxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü ga nüxü̃ ĩnüẽxü̃ ga yema Tupanaãrü ore rü nayaxõgü. Rü maneca 5000 wa nangu ega yatügüxicatama ixugügu. 5 Rü moxü̃ãcü Yerucharéü̃wa nangutaque̱xegü ga Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü, rü ãẽ̱xgacügü ga yaguã̱xgü, rü ngúexẽẽruü̃gü ga ore ga mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃. 6 Rü yéma nayexma ta ga Aná ga paigüeru ixĩcü, rü Caipá, rü Cuáü̃, rü Aré, rü guxü̃ma ga yema togü ga paigü ga paigüerutanüxü̃ ixĩgüxü̃. 7 Rü nanamu na naxü̃tawa nagagüãxü̃ca̱x ga Pedru rü Cuáü̃. Rü yexma norü ngãxü̃tanügu nanachigüxẽẽ rü nüxna nacagü, rü ñanagürügü: —¿Texé pexü̃ tamu, rü texé pexna tanaxã i pora na penamexẽẽxü̃ca̱x i ñaã yatü? —ñanagürügü. 8 Rü Pedruwa nayexma ga Tupanaãẽ ga Üünexü̃ rü nanaporaxẽẽ. Rü yemaca̱x ga Pedru rü nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Pa Ĩãneãrü Ãẽ̱xgacügüx, rü Pa Ãẽ̱xgacügü i Yaguã̱xgüx, rü ñu̱xma toxna naxca̱x peca naxca̱x ga norü mexẽẽ i ñaã chixeparachiréxü̃ erü nüxü̃ pecuáxchaü̃ ga ñuxãcü na namexü̃. 10 —Rü ñu̱xma tá pemaã nüxü̃ tixu na nüxü̃ pecuáxü̃ca̱x i guxãma i pema rü nüxü̃ nacua̱xgüxü̃ca̱x i guxü̃ma i tatanüxü̃gü i Yudíugu. Rü ñaã yatü i ñu̱xma pepe̱xewa ngẽxmaxü̃ rü Ngechuchu ya Cristu ya Nacharétucü̱̃ã̱x nixĩ ga namexẽẽcü. Rü guma nixĩ ga pema curuchawa peyapotacü rü peyuxẽẽcü. Natürü ga Tupana rü wena nanamaxẽẽ. 11 —Rü gumatama Ngechuchu nixĩ ga pema nüxü̃ pexoecü. Natürü ga Tupana rü nayamucuchi na guxü̃ãrü ãẽ̱xgacü yiĩxü̃ca̱x. 12 —Rü yima Ngechuchuxicatama nixĩ ya tórü maxẽxẽẽruü̃, erü ñoma i naãnewa i tatanüwa rü yixicatama nixĩ ga Tupana tüxna namucü na tüxü̃ namaxẽxẽẽxü̃ca̱x —ñanagürü ga Pedru. 13 Rü yexguma yema ãẽ̱xgacügü nüxü̃ daugügu ga ñuxãcü tama muü̃ẽãcüma na yadexagüxü̃ ga Pedru rü Cuáü̃, rü naḇaixãchiãẽgü, yerü nüxü̃ nicua̱xãchitanü ga tama meã poperaxü̃ na yacuáxü̃ rü puracütanüxü̃mare yixĩgüxü̃. Rü aixcüma nüxü̃ nicua̱xãchitanü ga Ngechuchuarü ngúexü̃gü na yixĩgüxü̃. 14 Rü ñu̱xũchi nüxü̃ nadaugü ta ga guma yatü ga rümecü ga Pedru rü Cuáü̃xü̃tagu na nachixü̃. Rü yemaca̱x ga yema ãẽ̱xgacügü rü taxuacüma ñuxũ ñanagürügüéga nachiga ga yema ngupetüxü̃. 15 Rü yexguma ga yema ãẽ̱xgacügü rü ínanamuxü̃ ga yema ínangutaque̱xegüxü̃wa, rü nüxĩcatama nügümaã nidexagü. 16 Rü ñanagürügü: —¿Ṯacü tá namaã ixüexü̃ i ñaã yatügü? Erü guxü̃ma i Yerucharéü̃cü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü rü nüxü̃ nacua̱xgü i ngẽma mexü̃ i taxü̃ i naxügüxü̃, rü taxuacüma itayacu̱x. 17 —Natürü ngẽma na tama yexeraãcü duü̃xü̃gütanüwa nanguchigaxü̃ca̱x i ngẽma ngupetüxü̃, ¡rü ngĩxã tanamuü̃ẽxẽẽ na ñu̱xmawena rü taxúemaãma ngẽma Ngechuchuchigagu yadexagüxü̃ca̱x! —ñanagürügü. 18 Rü wenaxãrü Pedru rü Cuáü̃ca̱x nacagü, rü nüxna naxãga na tama Ngechuchuchigamaã yadexagüxü̃ca̱x, rü bai i texéxü̃ na nangúexẽẽxü̃ca̱x i nachiga. 19 Natürü ga Pedru rü Cuáü̃ rü nanangãxü̃gü, rü ñanagürügü: —¡Nagu perüxĩnüẽ i pematama! ¿Rü namexü̃ i Tupanape̱xewa na pega taxĩnüẽxü̃ rü e̱xna Tupanaga taxĩnüẽxü̃? 20 —Erü toma rü taxuacüma nüxü̃ tarüxoe na nüxü̃ tixuxü̃ ga yema nüxü̃ tadaugüxü̃ rü nüxü̃ taxĩnüẽxü̃ —ñanagürügü. 21 Rü yexguma ga yema ãẽ̱xgacügü rü nayaxãxũnegü rü yemaãcü ínayamugü, yerü nataxuma ga ṯacüca̱x na napoxcueãxü̃ rü duü̃xü̃güxü̃ namuü̃ẽ, yerü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü Tupanaxü̃ nicua̱xüü̃gü naxca̱x ga yema nüxü̃ ngupetüxü̃ ga guma yatü ga chixeparawa rümecü. 22 Rü guma yatü ga yemaãcü Tupanaãrü poramaã naxca̱x itaanecü, rü maneca 40 arü yexera nixĩ ga norü taunecü. 23 Rü yexguma marü ínamuxü̃ã̱xgu, rü Pedru rü Cuáü̃ rü namücügü íyexmagüxü̃wa naxĩ. Rü namaã nüxü̃ nixugüe ga guxü̃ma ga yema ore ga ãẽ̱xgacügü ga yaguã̱xgü rü paigüarü ãẽ̱xgacügü namaã nüxü̃ ixuxü̃. 24 Rü yexguma Pedru rü Cuáü̃xü̃ naxĩnüẽgu ga namücügü, rü guxü̃ma wüxigu nayumüxẽgü rü Tupanamaã nidexagü rü ñanagürügü: —Pa Corix, cuma cunaxü ga daxũguxü̃ ga naãne rü ñoma ga naãne, rü taxü̃ i taxtü, rü guxü̃ma i ṯacü i nawa ngẽxmaxü̃. 25 —Rü cumatama nixĩ ga nuxcüma Cuãẽ i Üünexü̃xü̃ cumuxü̃ na curü ngü̃xẽẽruü̃ ga Dabíwa yanadexaxü̃ca̱x rü ñaxü̃ca̱x: “¿Tü̱xcüü̃ ínipurae i ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü i tama yaxõgüxü̃? ¿Rü tü̱xcüü̃ ngẽma natüca̱xmamare ixĩgüxü̃gu narüxĩnüẽ i guxü̃ i nachiü̃ãnecü̱̃ã̱x? 26 —Nümagü i nachiü̃ãnegüarü ãẽ̱xgacügü rü Tupanamaã nanuẽ, rü nügümaã nangutaque̱xegü na wüxigu nügümaã nagu naxĩnüẽxü̃ca̱x na ñuxãcü tá nüxü̃ na nayexeragüxü̃ca̱x ya Cori ya Tupana rü Nane ya nüxü̃ naxunetacü ya Cristu”, ñanagürü. 27 —Rü aixcüma nixĩ ga ñoma ga ĩãnewa ga ãẽ̱xgacügü ga Erode rü Piratu ga nangutaque̱xegüxü̃ namaã ga to ga nachiü̃ãnegücü̱̃ã̱x rü totanüxü̃ ga Yudíugü, na chixexü̃ naxügüxü̃ca̱x namaã ya curü ngü̃xẽẽruü̃ ya üünecü ya Ngechuchu ya Cristuxü̃ nüxü̃ cuxunetacü. 28 —Rü yemaãcü ga nümagü rü nayanguxẽẽ ga guxü̃ma ga yema cuma nuxcümama nagu curüxĩnüxü̃ rü nüxü̃ cuxunetaxü̃ rü tá na yanguxü̃. 29 —¡Rü dücax, Pa Corix, cuma nüxü̃ cucua̱x na ñuxãcü toxü̃ naxãxũnegüxü̃! Toma nixĩ i curü ngü̃xẽẽruü̃gü rü tanaxwa̱xe na toxü̃ cuporaexẽẽxü̃ na tama tamuü̃ẽãcüma nüxü̃ tixuxü̃ca̱x i curü ore. 30 —¡Rü curü poramaã nameẽxẽẽ i duü̃xü̃gü i iḏaaweexü̃! ¡Rü duü̃xü̃güxü̃ nawe̱x i cua̱xruü̃gü i curü poramaã cuxüxü̃ i naẽ́gagu ya curü ngü̃xẽẽruü̃ ya üünecü ya Ngechuchu! —ñanagürügü. 31 Rü yexguma yumüxẽwa nüxü̃ nachauegu, rü guma ĩpata ga nawa nangutaque̱xegüne rü naxĩã̱xãchi. Rü Tupanaãẽ i Üünexü̃ rü nüxna nangu ga guxü̃ma. Rü tama namuü̃ẽãcüma nüxü̃ nixugüe ga Tupanaãrü ore. 32 Rü namu ga yema yaxõgüxü̃. Rü guxü̃ma rü wüxigu narüxĩnüẽ. Rü taxuü̃ma nagu narüxĩnü ga noxrüxicatama na yiĩxü̃ ga norü yemaxü̃gü, natürü guxü̃ma ga namücügümaã nangau. 33 Rü yema ngúexü̃gü ga Ngechuchu imugüxü̃ na Tupa-naãrü puracü naxügüxü̃ca̱x, rü Tupanaãrü poramaã nüxü̃ nixugüe ga ñuxãcü wena na namaxü̃xü̃ ga Cori ga Ngechuchu. Rü Tupana rü poraãcü nüxü̃ narüngü̃xẽẽ ga guxü̃ma ga yema yaxõgüxü̃. 34 Rü natanüwa rü nataxuma ga wüxi ga nüxü̃́ nataxuxü̃, yerü guxü̃ma ga yema nüxü̃́ yexmaxü̃ ga naãnegü rü e̱xna ĩpatagü, rü namaã nataxegü. Rü yema dĩẽru ga ngĩxü̃ nayauxgücü rü yéma ngĩxü̃ nangegü, rü yema ngúexü̃gü ga Ngechuchu imugüxü̃na ngĩxü̃ nayaxãgü. Rü ñu̱xũchi nügü ngĩxü̃ ninuü̃xü̃ ga ñuxrechigü nüxü̃́ nataxuxü̃ ga wüxichigü. 36 Rü nayexma ga wüxi ga yatü ga Lebítanüxü̃ ga Chiprecü̱̃ã̱x ga Yuchegu ãẽ́gacü. Rü yema ngúexü̃gü ga Ngechuchu imugüxü̃ na Tupanaãrü puracü naxügüxü̃ca̱x rü Bernabémaã nanaxugü. Rü ngẽma naẽ́ga, rü: “Taãẽxẽẽruü̃”, ñaxü̃chiga nixĩ. 37 Rü nüma ga Bernabé rü nüxü̃́ nayexma ga wüxi ga naãne, rü namaã nataxe. Rü yema ngúexü̃gü ga Ngechuchu imugüxü̃xü̃tawa ngĩxü̃ nana ga yema dĩẽru.

Puracügü 5

1 Rü nayexma ga wüxi ga yatü ga Ananíãgu ãẽ́gaxü̃ rü Chacuíra ga nama̱x. Rü nümagü rü namaã nataxegü ga wüxi ga norü naãne. 2 Natürü ga yema yatü rü nama̱xmaã nanamexẽẽ na nügüxü̃́ ngĩxne nayauxgüxü̃ ga ñuxre ga yema naãnetanü. Rü ñu̱xũchi yema ngúexü̃gü ga Ngechuchu imugüxü̃xü̃tawa ngĩxü̃ nangegü ga yema nüxü̃́ íyaxücü. 3 Rü yexguma ga Pedru rü ñanagürü nüxü̃: —Pa Ananíãx, ¿tü̱xcüü̃ ṉg̱oxo i Chatanága cuxĩnü rü Tupanaãẽ i Üünexü̃maã quidora, rü cugüxü̃́ ngĩxne cuyaxu i ñuxre i ngẽma curü naãnetanü? 4 —¿E̱xna yexguma tauta namaã cutaxegu, rü tama e̱xna cuxrü yiĩxü̃ ga yema naãne? ¿Rü yexguma namaã cutaxegu, tama e̱xna cuxrü yiĩxü̃ ga yema dĩẽru na ngĩxü̃ cugu̱xẽẽxü̃ca̱x i ngẽma cuma cunaxwa̱xexü̃ãcüma? ¿Tü̱xcüü̃ i cunaxüxü̃ i ñaã? Tama yatügümaãxĩca quidora, natürü Tupanamaã rü ta nixĩ i quidoraxü̃ —ñanagürü ga Pedru. 5 Rü yexguma yema orexü̃ naxĩnügu ga Ananíã, rü yuxü̃ma inayangu. Rü poraãcüxüchima namuü̃ẽ ga guxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü ga yexguma yemaxü̃ nacuáchigagügu. 6 Rü ñuxre ga yéma yexmagüxü̃ ga ngextü̱xüxü̃gü rü nanayauxgü ga naxü̃ne, rü nananuquegü, rü inayata̱xgü. 7 Rü tomaẽ̱xpü̱x ga ngora ngupetüxgu rü íingu ga nama̱x. Rü yexma ixücu natürü tama nüxü̃ icua̱x ga ṯacü na ngupetüxü̃. 8 Rü Pedru ngĩxna naca, rü ñanagürü: —¿Yema natanü ga ipexunetaxü̃gu yiĩxü̃ ga namaã petaxegüxü̃ ga perü naãne? —ñanagürü. Rü ngĩma rü: —Ngü̃, ngẽxgumaẽ̱xpü̱xgu nixĩ —ngĩgürügü. 9 Rü Pedru rü ñanagürü ngĩxü̃: —¿Tü̱xcüü̃ pegümaã ngẽmaãcü wüxigu perüxĩnüẽ na namaã pidoraexü̃ca̱x i Tupanaãẽ i Üünexü̃? ¡Dücax, ngẽma cutexü̃ iyata̱xgüxü̃ rü marü ínangugü, rü ñu̱xma rü cuxü̃ rü tá ta ngẽ́ma nangegü! —ñanagürü. 10 Rü yexgumatama yu̱xcüma Pedrupe̱xegu iyangu. Rü yexguma nachocu̱xgu ga yema ngextü̱xüxü̃gü, rü yu̱xcüma ngĩxü̃ inayangaugü. Rü ngĩxü̃ nayauxgü, rü ngĩtexü̃tagutama ngĩxü̃ nayata̱xgü. 11 Rü yexguma nüxü̃ nacua̱xgügu ga yema ngupetüxü̃, rü guxü̃ma ga yema yaxõgüxü̃ rü yema togü ga duü̃xü̃gü rü ta poraãcüxüchima namuü̃ẽ. 12 Rü yema ngúexü̃gü ga Ngechuchu imugüxü̃, rü duü̃xü̃güpe̱xewa nanaxügü ga muxü̃ma ga mexü̃gü ga Tupanaãrü poramaã naxügüxü̃. Rü inanawe̱xgü ga muxü̃ma ga cua̱xruü̃gü. Rü guxü̃ma ga yema yaxõgüxü̃ rü guxü̃guma naxĩtaque̱xegüxü̃ nawa ga yema tupauca ga taxü̃neãrü chopetüchica ga Charumóũãrü Chopetüchicagu ãẽ́gaxü̃. 13 Rü yema togü ga duü̃xü̃gü ga tama yaxõgüxü̃ rü namuü̃ẽ na yema yaxõgüxü̃tanügu naxãgüxü̃, natürü poraãcü yema yaxõgüxü̃xü̃ nangechaü̃gü. 14 Rü nimuẽtanüãma ga yema yaxõgüxü̃ yerü muxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga yatüxü̃gü rü ngexü̃gü rü Coriaxü̃́ nayaxõgüetanü. 15 Rü yema duü̃xü̃gü rü cayegüwa nanagagüxü̃ ga duü̃xü̃gü ga iḏaaweexü̃, rü yexma nayamugüxü̃ naxchápenüü̃maã rü norü caruü̃gümaã na yexguma Pedru yéma üpetüxgu, rü naxchipetamare nüxü̃ na nachixü̃ca̱x. 16 Rü yexgumarüü̃ ta rü yéma naxĩtaque̱xegüxü̃ ga muxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga Yerucharéü̃ãrü ngaicamana imugüne ga ĩãnewa ne ĩxü̃. Rü yéma naxca̱x nanagagüxü̃ ga yema iḏaaweexü̃ rü yema ng̱oxoã̱xgüxü̃. Rü guxü̃ma naxca̱x nitaanegü. 17 Rü yexguma ga guma paigüeru rü guxü̃ma ga yema natanüxü̃gü ga Chaduchéugü rü poraãcü nixãũxãchigü naxca̱x ga yema mexü̃gü ga naxügüxü̃ ga yema ngúexü̃gü ga Ngechuchu imugüxü̃. 18 Rü yemaca̱x norü purichíagüxü̃ namu na ínayauxü̃ãxü̃ca̱x ga yema ngúexü̃gü. Rü ĩãneãrü poxcupataü̃gu nanapoxcue. 19 Natürü Coriarü orearü ngeruü̃ ga daxũcü̱̃ã̱x naxca̱x nayawãxna ga yema poxcupataü̃ãrü ĩã̱xgü ga chütacü. Rü ínanamuxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: 20 —¡Ngẽ́ma tupauca ya taxü̃newa pexĩ, rü guxü̃ i duü̃xü̃gümaã nüxü̃ pixu na ñuxãcü Tupana inaxãxü̃ i ngexwacaxü̃xü̃ i maxü̃! —ñanagürü. 21 Rü yexguma ga yema ngúexü̃gü ga Ngechuchu imugüxü̃ rü naga naxĩnüẽ ga yema ore. Rü moxü̃ãcü ga pa̱xmamaxü̃chi rü tupauca ga taxü̃newa naxĩ, rü duü̃xü̃güxü̃ nangúexẽẽ. Rü yoxni ga guma paigüeru rü natanüxü̃gü, rü nanangutaque̱xexẽẽ ga guxü̃ma ga yema togü ga ãẽ̱xgacügü ga ãẽ̱xgacügütücumüwa ügüxü̃. Rü poxcupataü̃wa nanamugü ga purichíagü na yagagüãxü̃ca̱x ga yema ngúexü̃gü ga Ngechuchu imugüxü̃. 22 Rü yexguma poxcupataü̃wa nangugügu ga yema purichíagü, rü taxuxü̃xü̃ma inayangaugü. Rü nayawoegu, rü nüxü̃ nayarüxugüe, rü ñanagürügü: —Yima poxcupataü̃ rü narüwãxta, rü meãma nataichire̱x, rü purichíagü nüxna nadaugü i naã̱xwa. Natürü ngẽxguma tayawãxnagu, rü taxuxü̃xü̃ma itayangaugü i aixepewa —ñanagürügü. 24 Rü yexguma yema orexü̃ naxĩnüẽgu ga yema paigüeru rü yema togü ga paigü ga ãẽ̱xgacügü ixĩgüxü̃ rü yema tupauca ga taxü̃neãrü purichíagüarü ãẽ̱xgacü rü guxü̃ma naḇaixãchiãẽgü yerü tama nüxü̃ nacua̱xgü ga ngextá tá na nanguxü̃ ga guxü̃ma ga yema rü ñuxãcü tá na iyanaxoxẽẽgüãxü̃. 25 Rü yexguma yemagu ínaxĩnüẽyane rü yéma nangu ga wüxi ga yatü, rü namaã nüxü̃ nixu, rü ñanagürü: —Ngẽma yatügü i pepoxcuechiréxü̃, rü tupauca ya taxü̃newa nangẽxmagü, rü ínanangúexẽẽ i duü̃xü̃gü —ñanagürü. 26 Rü yéma naxĩ ga tupauca ga taxü̃neãrü purichíagüarü ãẽ̱xgacü wüxigu namaã ga norü purichíagü na yagagüãxü̃ca̱x. Natürü namuü̃ẽ na duü̃xü̃gü nutamaã yamuxü̃tanüxü̃, rü yemaca̱x meãmare yema ngúexü̃güxü̃ nigagü. 27 Rü yexguma namaã ínangugügu, rü yema ãẽ̱xgacügüpe̱xewa nanagagü. Rü yema paigüeru rü namaã nidexa rü ñanagürü nüxü̃: 28 —Marü poraãcü pexna tanachu̱xu na tama ngẽma Ngechuchuégamaã penangúexẽẽxü̃ca̱x. Natürü i pema rü guxü̃ne ya Yerucharéü̃wa penangúexẽẽ i duü̃xü̃gü, rü ñu̱xũchi toxna penaxuxchaü̃ ga na togagu nayuxü̃ ga yema Ngechuchu —ñanagürü. 29 Rü Pedru rü namücügümaã nanangãxü̃gü, rü ñanagürügü: —Narümemaẽ nixĩ na Tupanaga taxĩnüẽxü̃ rü tama i yatügüga. 30 —Guma Tupana ga nuxcümaü̃güxü̃ ga tórü o̱xigü nüxü̃́ yaxõgücü, rü guma nixĩ ga wena namaxẽẽcü ga Ngechuchu ga pema peyamácü ga yexguma curuchawa peyapotagügu. 31 —Natürü Tupana rü nanataxẽẽãma, rü nügüarü tügünecüwawa nanatoxẽẽ. Rü tórü cua̱xruü̃ rü maxẽxẽẽruü̃ nayangucuchixẽẽ na tatanüxü̃gü i Yudíugüxü̃ nangü̃xẽẽxü̃ca̱x na nüxü̃ naxoexü̃ca̱x i norü chixexü̃gü, rü Tupana nüxü̃́ nüxü̃ nangechaü̃xü̃ca̱x i norü pecadugü. 32 —Rü toma nüxü̃ tacua̱x na aixcüma yiĩxü̃ i guxü̃ma i ngẽma pemaã nüxü̃ tixuxü̃ erü tomatama nüxü̃ tadaugü. Rü ngẽxgumarüü̃ ta i Tupanaãẽ i Üünexü̃ i Tupana tüxna ãxü̃ ya yíxema naga ĩnüẽxẽ, rü nüxü̃ nacua̱x na aixcüma yiĩxü̃ —ñanagürügü. 33 Rü yexguma yemaxü̃ naxĩnüẽgu ga yema ãẽ̱xgacügü, rü poraãcüxüchima nanuẽ, rü nanadaixchaü̃. 34 Natürü yema ãẽ̱xgacügütanüwa nayexma ga wüxi ga Parichéu ga Gamariéu ga naẽ́ga. Rü nüma rü meãma nanangúexẽẽ ga Tupanaãrü mugü. Rü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü nüxü̃ nangechaü̃gü. Rü nüma ga Gamariéu inachi rü nanamu na paxaãchi ínamuxü̃ãxü̃ca̱x ga yema ngúexü̃gü ga Ngechuchu imugüxü̃. 35 Rü ñu̱xũchi namücügü ga ãẽ̱xgacügümaã nüxü̃ nixu rü ñanagürü: —Pa Chautanüxü̃x, ¡pexuãẽgü na ṯacü tá namaã pexüexü̃ i ñaã yatügü! 36 —Rü nüxna pecua̱xãchie ga ü̃pa ga ñuxãcü ãẽ̱xgacüxü̃ nügü ningucuchixẽẽchaü̃ ga Teudá. Rü nügütama nixu na wüxi ga ṯacü na yiĩxü̃. Rü maneca 400 naguxü̃ ga yatügü nawe narüxĩ. Natürü churaragü nayama̱xgü, rü nayu. Rü guxü̃ma ga yema nawe rüxĩxü̃ rü nangĩãchi, rü yexma nayarüxo ga guxü̃ma. 37 —Rü yixcüra ínangu ga to ga yexguma tachiü̃ãneãrü ãẽ̱xgacü duü̃xü̃güxü̃ ixugügu, rü yema nixĩ ga Yuda ga Gariréaanecü̱̃ã̱x ga ãẽ̱xgacüxü̃ nügü ingucuchixẽẽchaü̃xü̃. Rü nayaxucu̱xẽgü ga duü̃xü̃gü rü nawe narüxĩ ga ñuxre. Natürü yemaxü̃ rü ta nima̱xgü rü nayu. Rü guxü̃ma ga yema nawe rüxĩxü̃ rü nangĩãchi. 38 —Rü ngẽmaca̱x i ñu̱xma rü pexü̃ chaxucu̱xẽ na peyange̱xgüxü̃ i ñaã yatügü, rü tama penapoxcuexü̃. Erü ngẽxguma nagagutama yixĩgu i ngẽma nüma naxügüxü̃, rü tá inayarüxo. 39 —Natürü ngẽxguma Tupanaãrü yixĩgu i ñaã naxügüxü̃, rü taxuacüma ipeyanaxoxẽẽ. ¡Rü pexuãẽgü na tama ngürüãchi Tupanamaã yiĩxü̃ i penuẽxü̃! —ñanagürü. Rü guxü̃ma ga yema ãẽ̱xgacügü rü naga naxĩnüẽ ga yema norü ucu̱xẽ. 40 Rü ñu̱xũchi nanachocuxẽẽ ga yema ngúexü̃gü ga Ngechuchu imugüxü̃. Rü nayac̱uaixgü. Rü nüxna naxãga na tama Ngechuchuchiga yadexagüxü̃ca̱x. Rü yemawena rü nayange̱xgü. 41 Rü yema ãẽ̱xgacügüna ínixĩ ga yema ngúexü̃gü. Rü nataãẽgü yerü woetama Tupana nanaxwa̱xe ga yemaãcü Ngechuchuca̱x ngúxü̃ na yangegüxü̃. 42 Rü guxü̃ ga ngunexü̃gu tupauca ga taxü̃newa rü ĩpatagüwa, rü nanangúexẽẽãma, rü nüxü̃ nixugüetanü ga ore ga mexü̃ ga Ngechuchu ya Cristuchiga.

Puracügü 6

1 Rü yexgumaü̃cüü rü yexeraãcü nimuchigü ga yema duü̃xü̃gü ga yaxõgüxü̃. Rü natanüwa nayexmagü ga Yudíugüchire̱x ga Griéguanewa ne ĩxü̃ rü Griégugawa idexagüxü̃. Rü nayexma ta ga yaxõgüxü̃ ga Yudíugü ga Yerucharéü̃cü̱̃ã̱x ga woetama nagawa idexagüxü̃. Rü yema yaxõgüxü̃ ga Griégugawa idexagüxü̃ rü nidexagüecha nachigagu ga yema yaxõgüxü̃ ga Yerucharéü̃cü̱̃ã̱xgü ixĩgüxü̃, rü ñanagürügü: —Totanüwa yutegüxe rü tama meã õna tüxna naxãgüxü̃ i ngẽxguma õna inaxãgüü̱̃xgu i wüxichigü i ngunexü̃gu —ñanagürügü. 2 Rü yexguma ga yema 12 ga ngúexü̃gü ga Ngechuchu imugüxü̃ rü guxü̃ma ga yema yaxõgüxü̃xü̃ nangutaque̱xexẽẽgü, rü ñanagürügü nüxü̃: —Tama name na ítanangéxü̃ i Tupanaãrü orearü uchiga i tomax na õnamaã itacuáxü̃ca̱x. 3 —Rü ngẽmaca̱x, Pa Tomücügüx, rü ¡Naxca̱x peda̱u̱x i petanüwa ya 7 ya yatügü ya guxãma nüxü̃ ngechaü̃cü, rü meã naãẽxü̃ cuácü, rü aixcüma Tupanaãẽ i Üünexü̃ nawa ngẽxmacü! Rü toma tá nüxna tanaxã i ngẽma puracü na nümagü õnamaã inacua̱xgüxü̃ca̱x. 4 —Rü ngẽxguma i toma rü yumüxẽwa rü Tupanaãrü orearü uchigawaxicatama tá tapuracüe —ñanagürügü. 5 Rü yexguma ga guxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü rü: —Ngü̃ —ñanagürügü naxca̱x ga yema ore. Rü nüxü̃ naxunetagü ga Etébaü̃ ga meã yaxõcü rü aixcüma Tupanaãẽ i Üünexü̃ nawa yexmacü, rü Piripi, rü Pócoro, rü Nicanúru, rü Timú rü Paruménu, rü Nicuráchi ga Aü̃tioquíacü̱̃ã̱x ga tauta Ngechuchuaxü̃́ yaxõõgu Yudíugücüma yaxucü. 6 Rü yema ngúexü̃gü ga Ngechuchu imugüxü̃xü̃tawa nanagagü. Rü nümagü naxme̱xmaã nüxü̃ yangõgüãcüma naxca̱x nayumüxẽgü. 7 Rü yema Tupanaãrü ore rü yexeraãcü nixũchigü. Rü poraãcü nimuẽtanü ga yema yaxõgüxü̃ ga Yerucharéü̃wa. Rü woo muxũchixü̃ma ga Yudíugüarü paigü rü ta Ngechuchuaxü̃́ nayaxõgü. 8 Rü Etébaü̃ nixĩ ga wüxi ga yatü ga Tupana poraãcü nüxü̃ rüngü̃xẽẽcü rü naporaxẽẽcü na duü̃xü̃gütanüwa naxüãxü̃ca̱x ga mexü̃gü ga taxü̃gü rü cua̱xruü̃gü ga Tupanaãrü poramaã naxüxü̃. 9 Rü nayexma ga wüxi ga ngutaque̱xepataü̃ ga Yudíugüarü ga Ínguxü̃xü̃ãrü Ngutaque̱xepataü̃gu ãẽ́gane. Rü gumawa nangutaque̱xegü ga duü̃xü̃gü ga ü̃paacü corigüme̱xẽwa yexmagüxü̃. Rü ñuxre ga guma ngutaque̱xepataü̃cü̱̃ã̱x rü wüxigu namaã ga ñuxre ga Chireneãnecü̱̃ã̱x, rü Aleyãdríaanecü̱̃ã̱x, rü Chiríchiaanecü̱̃ã̱x, rü Áchiaarü naãnecü̱̃ã̱x, rü inanaxügüe ga Etébaü̃maã na iyaporagatanücüüxü̃. 10 Natürü taxuacüma Etébaü̃xü̃ narüyexeragü, yerü nüma ga Etébaü̃ rü nidexa namaã ga yema cua̱x ga Tupanaãẽ i Üünexü̃ nüxna ãxü̃. 11 Rü yexguma ga yema duü̃xü̃gü rü togüaxü̃́ nanaxütanügü na Etébaü̃chiga doraxü̃ yaxugüxü̃ca̱x. Rü ñanagürügü ga yema idoraegüxü̃: —Toma nüxü̃ taxĩnüẽgu, rü Moĩchéchiga rü Tupanachigamaã chixexü̃ ga ore nixugü ga Etébaü̃ —ñanagürügü. 12 Rü yemaãcü nananuẽxẽẽ ga duü̃xü̃gü, rü ãẽ̱xgacügü ga yaguã̱xgü, rü ngúexẽẽruü̃gü ga ore ga mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃. Rü yemaca̱x Etébaü̃ca̱x nibuxmü, rü nayayauxgü, rü ãẽ̱xgacügü ga tacügü íngutaque̱xegüxü̃wa nanagagü. 13 Rü naxca̱x nadaugü ta ga yatügü ga doraxü̃ ixugüemarexü̃ rü yema rü ñanagürügü: —Ñaã yatü rü guxü̃guma chixexü̃maã nidexa i nachigagu ya daa tupauca ya taxü̃ne, rü nachigagu i Tupanaãrü mugü. 14 —Rü toma rü nüxü̃ taxĩnüẽ rü: “Yima Ngechuchu ya Nacharétucü̱̃ã̱x rü tá nanangutaü̃xẽẽ ya daa tupauca, rü tá inayanaxoxẽẽ i nacümagü ga Moĩché tüxü̃ ngúexẽẽxü̃”, —ñanagürügü. 15 Rü yexguma Etébaü̃xü̃ nadaunügu ga guxü̃ma ga yema ãẽ̱xgacügü ga yéma rütogüxü̃, rü nüxü̃ nadaugü ga nachametü rü wüxi ga daxũ-cü̱̃ã̱x ga orearü ngeruü̃chametürüü̃ na yiĩxü̃.

Puracügü 7

1 Rü nüma ga paigüeru, rü Etébaü̃na naca rü ñanagürü: —¿ Aixcüma yiĩxü̃ i ñaã ore i nüxü̃ yaxugüexü̃? —ñanagürü. 2 Rü Etébaü̃ nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Pa Chautanüxü̃ Pa Ãẽ̱xgacügüx, ¡Choxü̃́ iperüxĩnüẽ! Guma Tupana ya mexẽchicü, rü nuxcümaü̃cü ga tórü o̱xi ga Abráü̃ca̱x nango̱x ga yexguma Mechopotámiããrü naãnegu naxãchiü̃gu ga yexguma tauta Aráü̃ãrü naãnewa naxũxgu na yexma yaxãchiü̃xü̃ca̱x. 3 —Rü Tupana rü ñanagürü nüxü̃: “¡Nüxna ixũ i cuchiü̃ãne rü cutanüxü̃, rü ngẽma choma tá cuxü̃ nüxü̃ chadauxẽẽxü̃ i naãnewa naxũ!” ñanagürü. 4 —Rü yexguma ínaxũxũ ga Abráü̃ nawa ga yema Cadéucü̱̃ã̱xãrü naãne ga ngextá noxri ínaxãchiü̃xü̃wa, rü Aráü̃ãrü naãnegu nayaxãchiü̃. Rü yexguma nanatü yu̱xguwena, rü ñoma ga naãne i ñu̱xma nagu pexãchiü̃xü̃wa naxũ, yerü yemaãcü Tupana núma nanaga. 5 —Natürü yexguma rü ta taxuü̃ma ga noxrüxüchi ga naãne nüxna naxã ga Tupana i ñoma i naãnewa, rü bai ga íraxü̃ ga noxrüxüchi ga naãne. Natürü Abráü̃maã inaxuneta ga yixcama tá nüxna na naxããxü̃ ga ñoma i naãne na noxrüxüchi yiĩxü̃ca̱x, rü yixcama marü nayu̱xguwena rü nanegüarü na yiĩxü̃ca̱x. Rü yemaãcü Abráü̃maã inaxuneta ga woo na nangexacüxü̃ ga yexguma. 6 —Rü ñanagürü Abráü̃xü̃ ga Tupana: “Rü yixcama i cutaagü rü tá to i nachiü̃ãne i tama noxrü ixĩxü̃wa nangẽxmagü. Rü ngẽma nachiü̃ãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü rü norü duü̃xü̃güxü̃ tá nayaxĩgüxẽẽ. Rü 400 ya taunecü rü ngẽma duü̃xü̃gü rü tá chixri namaã nachopetü i cutaagü. 7 Natürü choma tá chanapoxcue i ngẽma nachiü̃ãnecü̱̃ã̱x i norü duü̃xü̃güxü̃ yaxĩgüxẽẽxü̃. Rü ngẽmawena i cutaagü rü tá ínachoxü̃ nawa i ngẽma naãne, rü nuã ñaã i naãnewa tá choxü̃ nicua̱xüü̃gü”, ñanagürü ga Tupana. 8 —Rü yexguma Tupana rü Abráü̃ rü nügümaã nanamexẽẽ, rü ñanagürü ga Tupana: “Choma rü tá cuxü̃ charüngü̃xẽẽ ega cuma rü guxü̃ma i cutanüxü̃gü ípewiü̃cha̱xmüpe̱xechiraü̃gu. Rü ngẽma tá nixĩ i cua̱xruü̃ i yigümaã imexẽẽxü̃”, ñanagürü ga Tupana. Rü nabu ga wüxi ga nane ga Abráü̃, rü Ichaágu nanaxüéga. Rü yexguma 8 ga norü ngunexü̃wa nanguxgu ga Ichaá, rü nümatama ga Abráü̃ rü ínanawiecha̱xmüpe̱xechiraü̃. Rü yexguma marü naya̱xgu ga Ichaá rü nabu ga nane ga Acobu, rü nümatama ga Ichaá rü ínanawiecha̱xmüpe̱xechiraü̃. Rü yixcama marü naya̱xgu ga Acobu rü nüxü̃́ nayexma ga 12 ga nanegü. Rü nümatama ga Acobu rü ínanawiecha̱xmüpe̱xechiraü̃ ga guxü̃ma ga yema 12 ga nanegü. Rü yema 12 ga nanegü nixĩ ga yema 12 ga nuxcümaü̃güxü̃ ga tórü o̱xigü. 9 —Rü yema 12 ga Acobu nanegü ga tórü o̱xigü ixĩgüxü̃tanüwa rü wüxi rü Yuche nixĩ ga naẽ́ga. Natürü naẽneẽgü ga guma Yuche rü nixãũxãchie, rü yemaca̱x Equituarü naãnewa ĩxü̃ ga taxetanüxü̃xü̃ Yuchemaã nataxegü na Equituarü naãnewa nagagüãxü̃ca̱x. Natürü Tupana rü Yuchemaã nayexma, rü nüxü̃ narüngü̃xẽẽ na tama pecadu naxüxü̃ca̱x ga yexguma guxchaxü̃wa nayexmagu. Rü nüxna nanaxã ga cua̱x, rü Yuchexü̃ narüngü̃xẽẽ ga meã na nayauxãxü̃ca̱x ga Equituaneãrü ãẽ̱xgacü ga Faraṹ. Rü yemaca̱x ga Faraṹ rü ãẽ̱xgacüxü̃ nayangucuchixẽẽ. Rü nüma ga Yuche nixĩ ga ãẽ̱xgacü ga Faraṹpatawa rü guxü̃ma ga yema nachiü̃ãnewa. Rü Faraṹxĩcatama nixĩ ga Yuchearü yexera na ãẽ̱xgacü yiĩxü̃ ga yema naãnewa. 11 —Rü yexgumaü̃cüü nayexma ga taiya ga guxü̃ ga Equituarü naãnewa rü Canaã́ãrü naãnewa. Rü poraãcü taiya nüxü̃́ nangu̱x ga duü̃xü̃gü. Rü yemaca̱x ga yema nuxcümaü̃güxü̃ ga tórü o̱xigü rü düxwa taxuacüma nüxü̃ inayangaugü ga nabü ga Canaã́ãrü naãnewa. 12 —Natürü yexguma nüxü̃ nacuáchigaxgu ga Acobu ga na nayexmaxü̃ ga nabü ga Equituanewa, rü yéma nanamugü ga nanegü ga guma tórü o̱xigü ixĩgücü. Rü yema nixĩ ga nawa inaxügüxü̃ ga noxrima nabüca̱x Equituanewa na naxĩxü̃. 13 —Rü yixcama marü nagu̱xgu ga yema nabü rü wenaxãrü Equituanewa naxĩ nawa ga nabü. Rü yexguma wenaxãrü yéma naxĩxgu ga naẽneẽgü, rü nügü nixu ga Yuche namaã. Rü yexguma nüxü̃ nacua̱x ga Faraṹ ga ngextácü̱̃ã̱x na yiĩxü̃ ga Yuche. 14 —Rü yixcamaxü̃ra ga Yuche rü tümaca̱x nangema ga nanatü rü guxü̃ma ga natanüxü̃. Rü maneca 75wa nangu ga yema duü̃xü̃gü ga Yuchetanüxü̃. 15 —Rü yemaãcü Equituanewa naxũ ga Acobu na yexma yaxãchiü̃xü̃ca̱x. Rü yexma nayu ga nümax. Rü yexma nayue ta ga nanegü ga tórü o̱xigü. 16 —Rü yexguma nayu̱xgu ga Acobu, rü Chiquéü̃wa nanangegü ga naxü̃ne na yexma yata̱xgüãxü̃ca̱x nagu ga yema naxmaxü̃ ga Abráü̃ dĩẽrumaã naxca̱x taxexü̃ ga Amú nanegüxü̃tawa ga Chiquéü̃wa. 17 —Rü düxwa nawa nangu na Equituanewa ínanguxü̃xü̃ca̱x ga tatanüxü̃ ga yexgumarüü̃ ga Tupana Abráü̃maã ixu-netaxü̃. Rü yexguma rü marü poraãcü nimu ga tatanüxü̃ ga Equituanewa. 18 —Rü yexguma ningucuchi ga to ga Equituaneãrü ãẽ̱xgacü ga tama Yuchechigaxü̃ cuáxü̃. 19 —Rü yema ãẽ̱xgacü rü tatanüxü̃xü̃ nawomüxẽẽ rü chixri tümamaã naxüpetü ga guxema nuxcümaü̃güxe ga tórü o̱xigü. Rü tüxü̃ namu na yexwaca buexe ga tümaxãcügüxü̃ ítawogüxü̃ na tayuexü̃ca̱x. 20 —Rü yexgumaü̃cüü nabu ga Moĩché, rü Tupanaãxü̃́ nangúchaü̃. Rü tomaẽ̱xpü̱x ga tauemacü nüxna tadaugü ga tümapatawa ga naẽ rü nanatü. 21 —Rü yexguma düxwa ítanata̱xgügu, rü Faraṹxãcü inayaxu, rü ngĩnexü̃ inayaxẽẽ. 22 —Rü yemaãcü Moĩchéxü̃ nangu̱xẽẽgü ga guxü̃ma ga Equituanecü̱̃ã̱xãrü cua̱x. Rü nüma ga Moĩché rü wüxi ga ãẽ̱xgacü ga poracü nixĩ, rü norü dexawa rü ta napora. 23 —Rü yexguma 40 ga norü taunecüwa nanguxgu ga Moĩché rü nagu narüxĩnü ga natanüxü̃gü ga Yudíugütanügu na naxũãneãxü̃. 24 —Rü nüxü̃ nadau ga wüxi ga Equituanecü̱̃ã̱x ga wüxi ga Yudíuxü̃ na nac̱uaxixü̃. Rü yemaca̱x ga Moĩché rü yema Yudíuétüwa ínayuxu, rü yema Equituanecü̱̃ã̱xü̃ nima̱x rü nanayuxẽẽ. 25 —Rü nüma ga Moĩché nagu rüxĩnügu rü chi natanüxü̃gü ga Yudíugü rü chi nüxü̃ nacua̱xgü na Tupana yéma namuxü̃ na ínanguxü̃xẽẽãxü̃ca̱x. Natürü tama nüxü̃ nacua̱xgüéga ga yema natanüxü̃gü. 26 —Rü moxü̃ãcü ga Moĩché rü nüxü̃ nadau ga to ga taxre ga Yudíugü ga nügü yexma ḏaixü̃, rü nüxna nachogüchaü̃. Rü ñanagürü nüxü̃: “Pema rü pegütanüxü̃gü pixĩgü. ¿Rü tü̱xcüü̃ pegü pedai i pemax?” ñanagürü. 27 —Rü yexguma ga yema namücüxü̃ ic̱uaxixü̃ rü Moĩchéxü̃ nata̱xneta, rü ñanagürü nüxü̃: “¿Texé cuxü̃ tamu na toeru quiĩxü̃ca̱x rü tomaã icucuáxü̃ca̱x? 28 —¿E̱xna choxü̃ quimáxchaü̃ ta, ga ĩne quimáxü̃ ga Equituanecü̱̃ã̱xrüü̃?” ñanagürü. 29 —Rü yexguma yemaxü̃ naxĩnügu ga Moĩché, rü niña ga yema naãnewa. Rü Madiáü̃ãnewa naxũ. Rü yema nachiü̃ãne ga tama noxrü ixĩxü̃gu nayaxãchiü̃. Rü yexma naxãma̱x rü nabu ga taxre ga nanegü. 30 —Rü 40 ga taunecüguwena ga dauxchitawa ga Chinaĩ́ ga ma̱xpǘneãrü ngaicamana, rü wüxi ga naĩxẽtaxacü ga yéma iy̱auraxü̃wa Moĩchéca̱x nango̱x ga wüxi ga Tupanaãrü orearü ngeruü̃ ga daxũcü̱̃ã̱x. 31 —Rü naḇaixãchiãẽ ga Moĩché ga yexguma nüxü̃ nada̱u̱xgu. Rü naxca̱x nixũ rü nüxna nangaicama na meã nüxü̃ nadauxü̃ca̱x. Rü yexguma Moĩchémaã nidexa ga Cori ga Tupana, rü ñanagürü nüxü̃: 32 “Choma nixĩ i curü o̱xigüarü Tupana chiĩxü̃ rü Abráü̃ rü Ichaá rü Acobuarü Tupana chiĩxü̃”, ñanagürü. Rü yexguma ga Moĩché rü inanaxügü ga norü muü̃maã na yadu̱ru̱xü̃. Rü namuü̃ ga yexma na nadawenüxü̃. 33 —Rü yexguma ga Cori ga Tupana rü ñanagürü nüxü̃: “¡Ínacuaixü̃ i curü chapatu erü ñaã naãne i nagu cuchixü̃ rü naxüüne, erü chanuxma! 34 Choma rü ngóxü̃wama nüxü̃ chadau i ñuxãcü poraãcü ngúxü̃ na yangegüxü̃ i chorü duü̃xü̃gü i Equituanewa. Rü nüxü̃ chaxĩnü i na naxauxexü̃. Rü ngẽmaca̱x núma chaxũ na íchananguxü̃xẽẽxü̃ca̱x. ¡Nuã naxũ na Equituanewa cuxü̃ chamuxü̃ca̱x!”, ñanagürü. 35 —Rü woo ga noxri ga nümagü ga natanüxü̃gü rü guma Moĩchéxü̃ naxoe ga yexguma ñagügu: “¿Rü texé cuxü̃ tamu na toeru quiĩxü̃ca̱x rü tomaã icucuáxü̃ca̱x?” ñagügu, natürü ga Tupana rü yéma nanamuãma na yema duü̃xü̃güxü̃ ínanguxü̃xẽẽxü̃ca̱x rü norü ãẽ̱xgacü na yiĩxü̃ca̱x. Rü yemaãcü Moĩchéxü̃ namu ga Tupana ga yexguma naxü̃tawa namuãxgu ga yema norü orearü ngeruü̃ ga yema naĩxẽtaxacü ga iy̱auraxü̃wa naxca̱x ngóxü̃. 36 —Rü Moĩché nixĩ ga Equituarü naãnewa ínagaxü̃xü̃ ga nuxcümaü̃güxü̃ ga tórü o̱xigü. Rü Equituanewa, rü Dauchiüxü̃ ga Taxtüwa, rü dauxchitawa ga ngextá taxúema íxãpataxü̃wa inanawe̱x ga cua̱xruü̃gü, rü nanaxü ga mexü̃ ga taxü̃gü ga Tupanaãrü poramaã naxüxü̃. Rü yemaãcü 40 ga taunecü nüxü̃ na rü-ngü̃xẽẽ ga yema duü̃xü̃gü. 37 —Rü nümatama ga Moĩché nixĩ ga tatanüxü̃gü ga Yudíugümaã ñaxü̃: “Tupana rü yixcüra tá pexca̱x nüxü̃ naxuneta i petanüwa i wüxi i norü orearü uruü̃ ga yexgumarüü̃ ga choxü̃ na naxunetaxü̃rüü̃”, ñanagürü. 38 —Rü nümatama ga Moĩché nixĩ ga nuxcümaü̃güxü̃ ga tórü o̱xigümaã nangutaque̱xexü̃ ga yema naãne ga ngextá taxúema ixãpataxü̃wa. Rü tórü o̱xigümaã nayexma ga Chinaĩ́ ga ma̱xpǘnewa ga yexguma namaã yadeaxgu ga Tupanaãrü orearü ngeruü̃ ga daxũcü̱̃ã̱x. Rü nümatama ga Moĩché nixĩ ga nayauxãxü̃ ga Tupanaãrü ore i maxẽxẽẽruü̃ na nüxĩ tüxna naxããxü̃ca̱x. 39 —Natürü ga tórü o̱xigü rü tama naga naxĩnüẽchaü̃ ga guma Moĩché. Rü ínanata̱xüchigüama, rü Equituaneguama narüxĩnüãẽgü. 40 —Rü tórü o̱xigü rü Moĩchéeneẽ ga Arã́ũxü̃ ñanagürügü: “¡Rü toxca̱x naxü i tupanachicüna̱xãgü na nawe tarüxĩxü̃ca̱x! Erü tama nüxü̃ tacua̱xgü i ṯacü nüxü̃ na üpetüxü̃ i ngẽma Moĩché ga Equituanewa tüxü̃ yagagüxü̃”, ñanagürügü. 41 —Rü yexguma nanaxügü ga wüxi ga wocaxacüchicüna̱xã norü tupanaxü̃. Rü ñu̱xũchi naxca̱x nanadai ga ñuxre ga carnerugü na yemamaã nüxü̃ yacua̱xüü̃güxü̃ca̱x. Rü wüxi ga peta naxca̱x naxügü ga yema wocaxacüchicüna̱xã ga nümatama naxügüxü̃. 42 —Rü yemaca̱x ga Tupana rü nüxna nixũgachi ga yema duü̃xü̃gü. Rü ínanawogü na woramacuri rü üa̱xcü rü tauemacümaã natupanaã̱xẽẽãxü̃ca̱x. Yerü yemaãcü Tupanaãrü orearü uruü̃güarü poperagu naxümatü, rü ñanagürü: “Pema, Pa Yudíugüx, ¿Chauxca̱x yiĩxü̃ ga penaḏaixü̃ ga carnerugü ga yexguma 40 ga taunecü dauxchitawa ga ngextá taxúema íxãpataxü̃wa peyexmagügu? 43 Tama aixcüma chauxca̱x nixĩ yerü ga pema rü ngextá ípexĩxü̃wa rü ípenangeexü̃ ga napata ga perü tupananeta ga Moro rü ípenangeexü̃ ga perü tupananeta ga Refã́ãrü woramacurichicüna̱xã. Rü yemaãcü pegümaã ípenangeexü̃ ga yema tupananetachicüna̱xãgü ga pematama pexügüxü̃ na nüxü̃ picua̱xüü̃güxü̃ca̱x. Rü ngẽmaca̱x i ñu̱xma rü perü naãnewa tá pexü̃ íchawoxü̃ rü yaxü̃wa i Babiró-niããrü yexerawa tá pexü̃ chamugü”, ñanagürü ga Tupana ga yema orewa. 44 —Rü yema naãne ga ngextá taxúema íxãpataxü̃wa rü tórü o̱xigü nüxü̃́ nayexma ga wüxi ga ĩpata ga naxchirunaxca̱x ga nagu namaã nanguxü̃güne ga Tupanaãrü mugü ga nutagu ümatüxü̃. Rü guma ĩpata ga naxchirunaxca̱x nixĩ ga nüxü̃ nawéãcüma Tupana Moĩchéxü̃ naxüxẽxẽ́ne. 45 —Rü yexguma nayu̱xguwena ga Moĩché, rü Yochué ningucuchi ga ãẽ̱xgacü na yiĩxü̃. Rü tórü o̱xigü rü nuã tórü naãnewa nanangegü ga guma ĩpata ga naxchirunaxca̱x ga yexguma Yochuémaã napugüãgu ga ñaã naãne nüxna ga yema duü̃xü̃gü ga Tupana íwoxü̃xü̃ nape̱xewa ga tórü o̱xigü. Rü núma nayexma ga guma ĩpata rü ñu̱xmata Dabí ingucuchigu ga ãẽ̱xgacü na yiĩxü̃. 46 —Rü guma ãẽ̱xgacü ga Dabí rü Tupana rü poraãcü namaã nataãẽ, rü nüxü̃ narüngü̃xẽẽ. Rü nüma ga Dabí rü Tupanana naxca̱x naca na naxüãxü̃ca̱x ga wüxi ga tupauca ga taxü̃ne ga nawa Tupanaxü̃ na yacua̱xüü̃güxü̃ca̱x ga tatanüxü̃gü ga Acobutaagü. 47 —Natürü Dabí nane ga Charumóũ nixĩ ga naxücü ga guma tupauca ga Tupanaca̱x ixĩxü̃ne. 48 —Natürü ya Tupana ya tacüxüchima rü tama duü̃xü̃gü üxü̃ne ya tupaucagümaã naxãpata. Rü yemaca̱x ga Tupana rü nuxcümaü̃cü ga norü orearü uruü̃wa rü ñanagürü: 49 “Choma nixĩ ya ãẽ̱xgacü ya tacüxüchima, rü daxũguxü̃ i naãne nixĩ i chorü toxmaxwa̱xeruü̃ ixĩxü̃ rü ñoma i naãne nixĩ i chorü chicutüruü̃ ixĩxü̃. ¿Rü ñuxũcürüwa i nagu perüxĩnüẽxü̃ tá na penaxüxü̃ ya wüxi ya tupauca ya chaugu mexü̃ne?” ñanagürü ga Cori ya Tupana. Rü ñanagürü ta ga Tupana: “¿Tama e̱xna choma yiĩxü̃ ichanaxüxü̃ ga guxü̃ma i ṯacü i ngẽxmaxü̃? ¿Rü ñuxãcü chi penaxüxü̃ i wüxi i nachica i nagu charüngü̃xü̃?” ñanagürü ga norü orewa. 51 Rü ñanagürü ga Etébaü̃: —Dücax Pa Ãẽ̱xgacügüx, pema rü guxü̃guma nüxü̃ pexoe i Tupanaãrü ore, rü tama iperüxĩnüẽchaü̃. Rü peãẽwa rü tama peyaxõgüchaü̃. Rü pema rü guxü̃guma Tupanaãẽ i Üünexü̃maã penuẽẽcha. Yema nuxcümaü̃güxü̃ ga perü o̱xigürüü̃tama pixĩgü i pemax. 52 —Rü perü o̱xigü rü chixeãcüma namaã nachopetü ga guxü̃ma ga Tupanaãrü orearü uruü̃gü. Rü nanadai ga yema orearü uruü̃gü ga nüxü̃ ixuchigagüxü̃ ga na núma naxũxü̃ tá ga guma mecü ya Ngechuchu. Rü yexguma ínanguxgu ga guma Ngechuchu rü pema Piratuna penamu rü penayuxẽẽ. 53 —Rü woo pema rü Tupanaãrü orearü ngeruü̃gü ga daxũcü̱̃ã̱xü̃tawa penayaxu ga Tupanaãrü ore, natürü tama naga pexĩnüẽ —ñanagürü ga Etébaü̃. 54 Rü yexguma nüxü̃ naxĩnüẽgu ga yema ore, rü nanuẽxü̃chiama ga yema duü̃xü̃gü. Rü norü numaã Etébaü̃ca̱x nixü̃́xchapütagü. 55 Natürü ga Etébaü̃ rü aixcüma Tupanaãẽ i Üünexü̃ nawa nayexma. Rü daxũ nadawenü, rü nüxü̃ nadau na ñuxãcü namexẽchixü̃ ga Tupana. Rü nüxü̃ nadau ga Ngechuchu ga Tupanaãrü tügüneguama chicü. 56 Rü yexguma rü ñanagürü: —Nüxü̃ chadau i na yango̱xnaãchixü̃ i naãnetüwe, rü nüxü̃ chadau ya Cristu ya Tupana Nane ya duü̃xü̃xü̃ ixĩcü ya Tupanaãrü tügüneguama chicü —ñanagürü ga Etébaü̃. 57 Natürü nümagü rü nügü narütütamachi̱xẽgü, rü tagaãcü aixta naxüeãcüma nüxna nayuxgü. 58 Rü ínanagaxüchigü ga ĩãnewa, rü nutagümaã ínanamuxũchigü. Rü yéma nayexma ga wüxi ga ngextü̱xüxü̃ ga Chaurugu ãẽ́gaxü̃. Rü yemaxü̃ nanawotanü ga norü gáuxü̃chirugü ga ínacu̱xuchigüxü̃ ga yema duü̃xü̃gü ga Etébaü̃xü̃ ima̱xgüxü̃. 59 Rü yexguma nutamaã ínamuxũchigüãguyane, rü nayumüxẽ ga Etébaü̃ rü ñanagürü: —Pa Cori Pa Ngechuchux, ¡Nayaxu i chauãẽ! —ñanagürü. 60 Rü yemawena rü inacaxã́pü̱xü, rü tagaãcü aixta naxü, rü ñanagürü: —Pa Cori Pa Tupanax, ¡Tãxṹ i ñaã pecaduca̱x cunapoxcuexü̃ i ñaã duü̃xü̃gü! —ñanagürü. Rü yexguma yema ñaxguwena rü nayu.

Puracügü 8

1 Rü Chauru rü norü me nixĩ ga Etébaü̃xü̃ na yama̱xgüxü̃. Rü yematama ngunexü̃gu rü norü uwanügü rü inanaxügüe ga na poraãcü nawe yangẽxü̃tanüxü̃ ga yema yaxõgüxü̃ ga Yerucharéü̃wa yexmagüxü̃. Rü düxwa ga guxü̃ma rü Yudéaanegu rü Chamáriaanegu nügü nawoone. Rü yema ngúexü̃gü ga Ngechuchu imugüxü̃xicatama ínayaxügü ga Yerucharéü̃wa. 2 Rü ñuxre ga yatügü ga meãma Tupanaãxü̃́ yaxõgüxü̃ rü nanayauxgü ga Etébaü̃xü̃ne, rü inanata̱xgü rü poraãcü naxca̱x naxauxe. 3 Natürü ga Chauru rü chixri tümamaã naxüpetü ga guxema yaxõgüxe. Rü tümapatagu nixücuchigü na tüxü̃ ínayauxü̃xü̃ca̱x. Rü yéma tüxü̃ ínatúxü̃ ga yatügü rü ngexegü, rü ñu̱xũchi poxcupataü̃gu tüxü̃ nawocu. 4 Rü yema yaxõgüxü̃ ga Chauruchaxwa ibuxmüxü̃ ga Yerucharéü̃wa, rü guxü̃wama ga ngextá ínaxĩxü̃wa rü nüxü̃ nixuchigagü ga ñuxãcü Ngechuchu tüxü̃ na maxẽxẽẽxü̃. 5 Rü Piripi nixĩ ga wüxi ga yema orexü̃ ixuchigacü. Rü nüma rü ĩãne ga Chamáriawa naxũ, rü yéma inanaxügü ga Cristuchigaxü̃ na yaxuxü̃. 6 Rü yema duü̃xü̃gü ga Chamáriacü̱̃ã̱x, rü Piripica̱x nangutaque̱xegü. Rü guxü̃ma meãma inarüxĩnüẽ ga yema ore ga namaã nüxü̃ yaxuxü̃, yerü nüxü̃ nadaugü ga yema mexü̃gü ga taxü̃gü ga Tupanaãrü poramaã naxüxü̃ ga Piripi. 7 Rü muxẽma ga duü̃xẽgü ga ṉg̱oxogü tümawa yexmaxẽ rü tümaca̱x nitaanegü. Rü yema ṉg̱oxogü rü tagaãcü aita naxüeãcüma tümawa ínachoxü̃. Rü yexgumarüü̃ ta rü muxẽma ga naw̱ãĩxãchigüxe rü chixeparagüxe rü tümaca̱x nitaanegü. 8 Rü yemaca̱x poraãcü nataãẽgü ga guxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga guma ĩãne ga Chamáriawa. 9 Natürü guma ĩãnewa nayexma ga wüxi ga yatü ga Chimáũgu ãẽ́gaxü̃ ga ñuxre ga taunecü norü yuümaã duü̃xü̃güxü̃ womüxẽẽxü̃ ga guma ĩãnewa. Rü nügü nixu ga na wüxi ga ṯacüxü̃ cuáxü̃ na yiĩxü̃. 10 Rü guxü̃ma meãma nüxü̃́ inarüxĩnüẽ woo ga buxü̃gü rü yaxü̃gü. Rü ñanagürügü: —Ñaã yatü rü aixcüma nüxü̃́ nangẽxma i Tupanaãrü pora i taxü̃ —ñanagürügü. 11 Rü naga naxĩnüẽ ga duü̃xü̃gü, yerü mucüma ga taunecü rü norü yuümaã nanawomüxẽẽ. 12 Rü Piripi rü yema duü̃xü̃gümaã nüxü̃ nixu ga ore ga mexü̃ ga Ngechuchu ya Cristuchiga, rü ñuxãcü na ãẽ̱xgacü yiĩxü̃ ya Tupana. Rü yexguma yema ore yaxõgügu ga duü̃xü̃gü, rü Piripi ínanabaiü̃xẽẽ ga yatüxü̃ rü ngexü̃gü. 13 Rü nümatama ga Chimáũ rü ta nayaxõ, rü ínabaie. Rü inanaxügü ga Piripixü̃ na naxümücüxü̃. Rü yexguma nüxü̃ nada̱u̱xgu ga yema cua̱xruü̃gü rü mexü̃gü ga taxü̃ ga Tupanaãrü poramaã naxüxü̃ ga Piripi, rü poraãcü naḇaixãchiãẽ ga Chimáũ. 14 Rü yema ngúexü̃gü ga Ngechuchu imugüxü̃ ga Yerucharéü̃wa yexmagüxü̃ rü nüxü̃ naxĩnüẽchiga ga meã na nayauxgüãxü̃ ga Tupanaãrü ore ga Chamáriawa. Rü yemaca̱x yéma nanamugü ga Pedru rü Cuáü̃. 15 Rü yexguma Chamáriawa nangugügu ga Pedru rü Cuáü̃, rü naxca̱x nayumüxẽgü ga yema yexwaca yaxõgüxü̃ ga duü̃xü̃gü, na nayauxgüãxü̃ca̱x ga Tupanaãẽ i Üünexü̃. 16 Yerü yexguma noxri yaxõgüãgu ga yema duü̃xü̃gü rü Piripi marü ínanabaiü̃xẽẽmare naẽ́gagu ga Cori ga Ngechuchu, natürü taxuxü̃nata nangu ga Tupanaãẽ i Üünexü̃. 17 Rü yemaca̱x ga Pedru rü Cuáü̃ naxme̱xmaã nüxü̃ ningõgügü ga yema yaxõgüxü̃, rü yexguma nanayauxgü ga Tupanaãẽ i Üünexü̃. 18 Rü nüxü̃ nadau ga Chimáũ ga na duü̃xü̃güna nanguxü̃ ga Tupanaãẽ i Üünexü̃ ga yexguma Pedru rü Cuáü̃ naxme̱xmaã yema duü̃xü̃güxü̃ yangõgügügu. Rü yemaca̱x dĩẽru Pedru rü Cuáü̃na ngĩxü̃ naxãxchaü̃ ga Chimáũ rü ñanagürü nüxü̃: —¡Choxna rü ta penaxã i ngẽma pora, na yíxema tüxü̃ chingõgüxe rü ta tüxna nanguxü̃ca̱x i Tupanaãẽ i Üünexü̃! —ñanagürü. 20 Rü yexguma ga Pedru rü ñanagürü nüxü̃: —¡Cuxrüü̃tama iyanataxu̱x i curü dĩẽru, erü ngĩmaã naxca̱x cutaxechaü̃ i Naãẽ i Üünexü̃ i Tupana tüxna mumarexü̃! 21 Cuma rü taxucürüwama cunayaxu i ngẽma pora, erü curü maxü̃ rü tama name i Tupanape̱xewa. 22 ¡Nüxü̃ rüxo i ngẽma curü chixexü̃, rü Tupanana naxca̱x naca na cuxü̃́ nüxü̃ nangechaü̃xü̃ca̱x! Rü bexmana tá cuxü̃́ nüxü̃ nangechaü̃ i ngẽma chixexü̃ i cuãẽwa nagu curüxĩnüxü̃. 23 Erü nüxü̃ chacua̱x rü poraãcü cunuãẽwa̱xe, rü ngẽma curü chixexü̃ rü cumaã inacua̱x rü ñoma cupoxcuxü̃rüü̃ cuxü̃ nixĩxẽẽ —ñanagürü. 24 Rü Chimáũ nanangãxü̃, rü ñanagürü: —¡Pema Tupanana chauxca̱x pec̱a na tama choxü̃ nangupetüxü̃ca̱x i ngẽma nüxü̃ pixuxü̃! —ñanagürü. 25 Rü Pedru rü Cuáü̃ rü yema Chamáriaanecü̱̃ã̱x ga duü̃xü̃gümaã nüxü̃ nixugüe ga Cori ga Ngechuchuchiga, rü namaã nüxü̃ nixugüe ga Tupanaãrü ore. Rü yemawena rü Yerucharéü̃ca̱x nawoegu. Rü namawa rü muxü̃ne ga Chamáriaanewa yexmane ga ĩãnexãcügüwa rü nüxü̃ nixuetanü ga Tupanaãrü ore i mexü̃. 26 Rü yemawena, rü Tupanaãrü orearü ngeruü̃ ga daxũcü̱̃ã̱x rü Piripimaã nüxü̃ nixu, rü ñanagürü: —¡Rü paxa inaxũãchi rü ĩãne ya Gachawaama naxũ nawa i ngẽma nama i Yerucharéü̃wa ne daxü̃ rü Gachawa iyarügoxü̃! —ñanagürü. Rü ngẽma nixĩ i nama i dauxchitawa i ngextá taxúema íxãpataxü̃wa dapetüxü̃. 27 Rü inaxũãchi ga Piripi rü yema namawa naxũ. Rü yexma nügü nangau namaã ga wüxi ga yatü ga Etiópiaanecü̱̃ã̱x. Rü nüma nixĩ ga wüxi ga ãẽ̱xgacü ga tacü ga Etiópiaanecü̱̃ã̱xgüarü ãẽ̱xgacüarü ngü̃xẽẽruü̃ yiĩxü̃. Rü ngĩmaã nanguxü̃ ga gu̱xcüma ga yema ãẽ̱xgacüarü dĩẽru. Rü ĩneãcü Yerucharéü̃wa naxũ na Tupanaxü̃ yanacua̱xüü̃xü̃ca̱x. 28 Rü nachiü̃ãneca̱x nataegu, rü norü autu ga cowaru itúchigünewa narüto. Rü nawa ningúchigü ga yema ore ga Tupanaãrü orearü uruü̃ ga Ichaía ümatüxü̃. 29 Rü Tupanaãẽ i Üünexü̃ rü Piripixü̃ ñanagürü: —¡Paxa naxca̱x ixũ i ngẽma autu! —ñanagürü. 30 Rü paxa yema autuca̱x niña ga Piripi. Rü yexguma naxü̃tawa nanguxgu rü nüxü̃ naxĩnü ga na Tupanaãrü orearü uruü̃ ga Ichaía ümatüxü̃ ga orewa nangúxü̃ ga yema ãẽ̱xgacü. Rü yexguma ga Piripi rü nüxna naca rü ñanagürü nüxü̃: —¿Nüxü̃ cucuáxü̃ i ṯacüchiga na yiĩxü̃ i ngẽma nawa cungúxü̃? —ñanagürü. 31 Rü nüma ga ãẽ̱xgacü ga Etiópiaanecü̱̃ã̱x rü nanangãxü̃, rü ñanagürü: —¿Ñuxũcürüwa i nüxü̃ chacuáxü̃ ega taxúema chomaã inanguxü̃xẽẽgux? —ñanagürü. Rü Piripica̱x naca na naxĩnagüxü̃ca̱x, rü naxü̃tawa na natoxü̃ca̱x. 32 Rü yema nawa yangúchigüxü̃ ga Tupanaãrü ore ga ümatüxü̃, rü ñanagürü: “Rü ñoma wüxi i carneru i norü ma̱xwa nagagüxü̃rüü̃ãcü nayagagü. Rü wüxi i carneruxacü i ngẽma yayo̱xta̱xagüxü̃pe̱xewa tama aita üxü̃rüü̃ nachianemare, rü taxu ñanagürü. 33 Rü yexguma duü̃xü̃gü poraãcü chixri namaã chopetügu rü taxúema naẽ́tüwa tachogü. ¿Rü texé tá meã nachiga tidexa ga yema duü̃xü̃gü ga yemaãcü poraãcüxüchima chixexü̃ ügüxü̃? Yerü nayama̱xgü na nataxuxü̃ca̱x i norü maxü̃ i ñoma i naãnewa”, ñanagürü ga yema ore ga nawa nangúxü̃. 34 Rü Piripina naca ga yema ãẽ̱xgacü ga Etiópiaanecü̱̃ã̱x, rü ñanagürü: —¡Chomaã nüxü̃ ixu! ¿Rü texéchigagu nixĩ ga yadexaxü̃ ga yema Tupanaãrü orearü uruü̃? ¿Nügüchigagutama rü e̱xna toguechigagu? —ñanagürü. 35 Rü yexguma nanangãxü̃ ga Piripi. Rü yematama ore ga ümatüxü̃maã inanaxügü na namaã nüxü̃ yaxuxü̃ ga ore i mexü̃ ga Ngechuchuchiga. 36 Rü yixcamaxü̃ra ga yexguma inaxĩyane, rü dexá íyexmaxü̃wa nangugü. Rü ñanagürü ga yema ãẽ̱xgacü: —Nuã nangẽxma i dexá. ¿Rü tama e̱xna inamexü̃ na nuã choxü̃ ícubaiexẽẽxü̃? —ñanagürü. 37 Rü ñanagürü ga Piripi: —Ngẽxguma aixcüma meãma cuyaxõ̱xgux, rü marü name i na cuxü̃ íchabaiexẽẽxü̃ —ñanagürü. Rü nanangãxü̃ ga yema ãẽ̱xgacü, rü ñanagürü: —Ngẽmáãcü chayaxõ na Ngechuchu ya Cristu yiĩxü̃ ya Tupana Nane —ñanagürü. 38 Rü yexguma ínayachaxãchixẽẽ ga norü autu, rü wüxigu dexáchiüwa nachoü̃. Rü Piripi ínanabaiexẽẽ ga yema ãẽ̱xgacü. 39 Rü yexguma dexáwa ínachoõchigu, rü Tupanaãẽ i Üünexü̃ rü Piripixü̃ niga. Rü yema ãẽ̱xgacü rü marü tama wena Piripixü̃ nadau. Natürü taãẽãcü namagu nixũ. 40 Natürü Achotowa nayango̱x ga Piripi. Rü yema ĩãnewa inaxũãchi, rü nüxü̃ nixuchigü ga ore i mexü̃ ga guxü̃ma ga ĩãnewa ñu̱xmata Checharéaarü naãnewa nangu.

Puracügü 9

1 Rü yoxni ga Chauru rü daimaã nayaxãxũnechigüama ga yema duü̃xü̃gü ga Cori ga Ngechuchuaxü̃́ yaxõgüxü̃. Rü yemaca̱x paigüeruxü̃tawa naxũ, rü naxca̱x nüxna naca ga popera ga nüxna ãgaxü̃ na Yudíugüarü ngutaque̱xepataü̃gü ga Damacuwa yexmagünegu yaxücuchigüxü̃ca̱x rü yexma tümaca̱x nadauxü̃ca̱x ga guxema yaxõgüxe ga yatüxe rü ngexegü na Yerucharéü̃wa tüxü̃ nagagüxü̃ca̱x rü yexma tüxü̃ yapoxcuexü̃ca̱x. 3 Natürü yexguma marü Damacuxü̃ yangaicagu, rü ngürüãchi meãma nüxü̃ nabáxi ga wüxi ga omü ga poraxü̃ ga daxũwa ibáxixü̃. 4 Rü ñaxtüanegu nayangu ga Chauru, rü nüxü̃ naxĩnü ga wüxi ga naga ga nüxna c̱agüxü̃ ga ñaxü̃: —Pa Chauru Pa Chaurux, ¿tü̱xcüü̃ i nawe quingẽchigüxü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü i choxü̃́ yaxõgüxü̃? —ñaxü̃. 5 Rü Chauru nanangãxü̃, rü ñanagürü: —¿Rü texé quixĩ, Pa Corix? —ñanagürü. Rü nüma ga Cori rü nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Choma nixĩ i Ngechuchu, rü chorü duü̃xü̃gü nixĩ i ngẽma nawe quingẽchigüxü̃. 6 ¡Rü inachi, rü ngẽ́ma Damacuarü ĩãnewa naxũ! Rü ngẽ́ma rü wüxi ya yatü tá cumaã nüxü̃ nixu na ṯacü tá cuxüxü̃ —ñanagürü. 7 Rü yema yatügü ga Chauruxü̃ íixümücügüxü̃, rü inayanguãẽgü, yerü nüxü̃ naxĩnüẽ ga yema ore natürü taxúexü̃ma nadaugü. 8 Rü ñu̱xũchi inachi ga Chauru ga ñaxtüanewa ga íyanguxü̃wa, rü nidauchixetü, natürü taxuü̃ma nadau yerü nixoxetü. Rü yemaca̱x ga namücügü, rü nachacüügu nayayauxãchi, rü yemaãcü Damacuwa nanagagü. 9 Rü tomaẽ̱xpü̱x ga ngunexü̃gu, rü nangexetü, rü tama nachibü, rü tama naxaxe. 10 Rü Damacuwa nayexma ga wüxi ga yatü ga Ngechuchuaxü̃́ yaxõxü̃ ga Ananíã ga naẽ́ga. Rü nango̱xetü, rü Corixü̃ nadau, rü ñanagürü: —Pa Ananíãx —ñanagürü. Rü nüma ga Ananíã nanangãxü̃, rü ñanagürü: —¿Ṯacü? Pa Corix —ñanagürü. 11 Rü nüma ga Cori nanangãxü̃, rü ñanagürü: —¡Dücax, ngẽma caye i Meã i Wéxü̃gu ãẽ́gaxü̃wa naxũ! ¡Rü ngẽ́ma Yudapatawa naxca̱x ínaca i wüxi i yatü i Tarsucü̱̃ã̱x i Chaurugu ãẽ́gaxü̃! Rü nüma rü ngẽ́ma ínayumüxẽ rü nango̱xetü rü marü cuxü̃ nadau, Pa Ananíãx, na ngẽxma cuxücuxü̃ rü naxẽtügu quingõgüxü̃ na wena yadauchixü̃ca̱x —ñanagürü ga Cori ga Tupana. 13 Rü yexguma yemaxü̃ naxĩnügu ga Ananíã, rü ñanagürü: —Pa Corix, muxü̃ma i duü̃xü̃gü chomaã nüxü̃ nixu i ngẽma yatüchiga na ñuxre i chixexü̃ naxüxü̃ namaã i curü duü̃xü̃gü i Yerucharéü̃wa. 14 Rü ñu̱xma rü paigüarü ãẽ̱xgacügüarü mumaã núma naxũ na ínayauxü̃ãxü̃ca̱x i guxü̃ma i duü̃xü̃gü i cuégagu yumüxẽgüxü̃ —ñanagürü. 15 Natürü nüma ga Cori rü ñanagürü nüxü̃: —¡Ngẽ́ma naxũ erü choma chanayaxu i ngẽma yatü na choxü̃ yaxuchigaxü̃ca̱x namaã i togü i nachiü̃ãnecü̱̃ã̱xgü, rü norü ãẽ̱xgacügü, rü Yudíugü ta! 16 Rü choma tá nüxü̃ nüxü̃ chadauxẽẽ i ñuxre i ngúxü̃ i tá yangexü̃ i chauxca̱x —ñanagürü ga Cori. 17 Rü guma ĩpata ga Chauru nawa yexmanewa naxũ ga Ananíã. Rü nagu naxücu, rü nüxü̃ ningõgü, rü ñanagürü nüxü̃: —Pa Chaueneẽ Pa Chaurux, nüma ya Cori ya Ngechuchu ga guma namawa cuxca̱x ngócü ga yexguma núma cuxũxgu, rü núma choxü̃ namu na wenaxãrü quidauchixü̃ca̱x, rü cuxna nanguxü̃ca̱x i Naãẽ i Üünexü̃ —ñanagürü. 18 Rü yexgumatama rü ñoma ṯacüchicute̱xerüü̃ naxẽtüwa ínayi, rü yexguma wenaxãrü meã nidauchixetü. Rü yexguma inachi ga Chauru, rü Ananíã ínanabaiexẽẽ. 19 Rü yemawena nachibü, rü wenaxãrü napora. Rü ñuxre ga ngunexü̃gu yexma Damacugu narüxã̱ũ̱x namaã ga yema yaxõgüxü̃ ga yexma ãchiü̃güxü̃. 20 Rü yexguma inanaxügü ga Chauru ga ngutaque̱xepataü̃güwa nüxü̃ na yaxuchigaxü̃ na Ngechuchu yiĩxü̃ ya Tupana Nane. 21 Rü guxü̃ma ga yema nüxü̃ ĩnüẽxü̃ rü poraãcü naḇaixãchiãẽgü, rü ñanagürügü: —¿Tama e̱xna ñaã yatü yiĩxü̃ ga Yerucharéü̃wa íyayauxü̃güxü̃ ga guxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga Ngechuchuaxü̃́ yaxõgüxü̃? ¿Rü tama e̱xna ñaãtama yiĩxü̃ ga yema núma ũxü̃ na ínayauxü̃ãxü̃ca̱x rü ñu̱xũchi paigüarü ãẽ̱xgacüxü̃tawa nagagüãxü̃ca̱x i duü̃xü̃gü i yaxõgüxü̃? —ñanagürügü. 22 Natürü ga Chauru rü guxü̃ ga ngunexü̃gu yexeraãcü tama namuü̃ãcüma nüxü̃ nixuchigaama ga ore ga Ngechuchuchiga. Rü inayanangea̱xgüxẽẽ ga Yudíugü ga Damacuwa yexmagüxü̃, yerü meãma nanango̱xẽẽ na Cristu yiĩxü̃ ga Ngechuchu. 23 Rü marü muxü̃ma ga ngunexü̃gü ngupetüguwena rü yema Yudíugü rü wüxigu nügümaã nagu narüxĩnüẽ na Chauruxü̃ yama̱xgüxü̃ca̱x. 24 Natürü nüma ga Chauru rü nüxü̃ nacuáchiga ga na yama̱xgüchaü̃ãxü̃. Rü yema Yudíugü rü ngunecü rü chütacü rü guma ĩãneãrü poxeguxü̃ãrü ĩã̱xgügu Chauruxü̃ nana̱ĩ̱xgüxü̃ na yama̱xgüãxü̃ca̱x. 25 Natürü ga Chauruarü ngúexü̃gü rü chütacü rü wüxi ga pexchi ga tacügu guma ĩãneãrü poxeguxü̃tapü̱xétüwa ínanac̱ẖüxüetaü̃güama, rü yemaãcü niña ga Chauru. 26 Rü yexguma Yerucharéü̃wa nanguxgu ga Chauru, rü yema yaxõgüxü̃maã nangutaque̱xechaü̃. Natürü yema yaxõgüxü̃ rü nüxü̃ namuü̃ẽ, yerü nüma nüxü̃ nacua̱xgügu rü tama aixcüma Ngechuchuaxü̃́ nayaxõ. 27 Natürü Bernabé rü yema ngúexü̃gü ga Ngechuchu imugüxü̃tanüwa nanagaama. Rü yema ngúexü̃gümaã nüxü̃ nixu ga ñuxãcü Cori ya Ngechuchuxü̃ na nadauxü̃ ga Chauru ga namawa, rü ñuxãcü Cori namaã na idexaxü̃. Rü nüxü̃ nixu ta ga ñuxãcü Damacuwa rü tama namuü̃ãcüma nüxü̃ na yaxuxü̃ ga Ngechuchuchiga. 28 Rü yemaãcü ga Chauru rü Yerucharéü̃gu narüxã̱ũ̱x. Rü yema ngúexü̃gü ga Tupana imugüxü̃tanügu naxã. Rü tama namuü̃ãcüma Cori ya Ngechuchuchigaxü̃ nixuchigü. 29 Rü yema Yudíugü ga Griégugawa idexagüxü̃maã nidexaxü̃ ga Chauru, rü Ngechuchuchigagu nügümaã nayaporagaexü̃. Natürü ga nümagü rü naxca̱x nadaugüama ga ñuxãcü tá na yama̱xgüãxü̃. 30 Rü yexguma nüxü̃ yacua̱xãchitanügu ga yema togü ga yaxõgüxü̃, rü Checharéawa Chauruxü̃ nagagü. Rü yexguma yéma nangugügu rü wüxi ga wapurugu nayamuẽgü rü Tarsuwa naxũ. 31 Rü yexguma rü meãma nüxü̃ naxüpetü ga yema yaxõgüxü̃ ga guxü̃ma ga Yudéaanewa, rü Gariréaanewa rü Chamáriaanewa. Rü yexeraãcü meã nayaxõgüetanü rü aixcüma Tupana naxwa̱xexü̃ãcüma meã namaxẽ. Rü Tupanaãẽ i Üünexü̃ãrü ngü̃xẽẽmaã nimuẽtanüãma ga yema yaxõgüxü̃. 32 Rü yexguma Pedru yema yaxõgüxü̃tanügu ixũãgüchigüxgu, rü yema Didágu ãchiü̃güxü̃ ga yaxõgüxü̃tanüwa rü ta nangu. 33 Rü yexma nüxü̃ nayangau ga wüxi ga yatü ga Eneã ga naẽ́ga ga 8 ga taunecü norü pechicagu cacü, yerü nanaw̱ãĩxãchi. 34 Rü Pedru ñanagürü nüxü̃: —Pa Eneãx, Ngechuchu ya Cristu cuxü̃ narümexẽẽ. ¡Inachi rü namexẽẽ i cuxchapenüxü̃! —ñanagürü. Rü yexgumatama inachi. 35 Rü guxü̃ma ga yema Didácü̱̃ã̱xgü rü Charunacü̱̃ã̱xgü rü nüxü̃ nadaugü ga na inachixü̃ ga guma yatü, rü nüxü̃ narüxoe ga nacümagü ga chixexü̃, rü Cori ya Ngechuchuwe narüxĩ. 36 Rü yexgumaü̃cüü ga ĩãne ga Yopewa rü iyexma ga wüxi ga Tupanaãxü̃́ yaxõ̱xcü ga ngecü ga Tabita ga ngĩẽ́ga. Rü ngẽma naẽ́ga i Griégugawa rü Dorca ñaxü̃chiga nixĩ. Rü ngĩma rü wüxi ga mecü iyixĩ ga ngĩrü üwa, rü guxü̃guma nüxü̃ irüngü̃xẽẽ ga yema duü̃xü̃gü ga ṯacü nüxü̃́ taxuxü̃. 37 Rü yexgumaü̃cüü iyaḏaawe ga Dorca, rü iyu, rü ngĩmücügü nanamexẽẽ ga ngĩxĩne. Rü ĩpataarü daxũchiü̃wa yexmaxü̃ ga ucapugu nanaxügü ga ngĩxĩne. 38 Rü Yopearü ngaicamana nayexma ga guma ĩãne ga Didá ga Pedru nawa yexmane. Rü yema yaxõgüxü̃ ga Yopecü̱̃ã̱x rü nüxü̃ nacua̱xgü ga Didáwa na nayexmaxü̃ ga Pedru. Rü naxca̱x yéma nanamugü ga taxre ga yatü ñaxü̃maã: —¡Rü paxa toxca̱x nuã naxũ! —ñaxü̃maã. 39 Rü yexguma ga Pedru rü nawe narüxũ. Rü yexguma ínanguxgu, rü yema ucapu ga yema yueta nawa yexmaxü̃wa nanagagü. Rü guxü̃ma ga yutegüxü̃ rü Pedruxü̃ ínachomaẽguãchi, rü naxauxe, rü nüxü̃ nayawégü ga yema naxchirugü ga Tabita nüxü̃́ íxüxü̃xü̃ ga yexguma namaü̃xgu. 40 Rü Pedru rü düxétüwa nanamugü ga guxü̃ma. Rü inacaxã́pü̱xü, rü nayumüxẽ. Rü ñu̱xũchi ngĩxca̱x nadauegu ga yema yu̱xcü, rü ñanagürü: —Pa Tabitax, ¡Írüda! —ñanagürü. Rü yexguma rü iyadauchixetü, rü Pedruxü̃ idau, rü íirüto. 41 Rü yexguma ngĩxme̱xgu nayayauxãchi, rü ngĩxü̃ inachixẽẽ. Rü ñu̱xũchi naxca̱x naca ga yema yaxõgüxü̃ rü yema yutegüxü̃, rü maxü̃xcü nüxü̃ ngĩxü̃ nawe̱x. 42 Rü guxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü ga Yopewa yexmagüxü̃ rü nüxü̃ nacuáchigagü ga yema. Rü Cori ga Ngechuchuaxü̃́ nayaxõgü ga muxü̃ma. 43 Rü muxü̃ma ga ngunexü̃ Yopegu narüxã̱ũ̱x ga Pedru napatagu ga Chimáũ ga naxcha̱xmüãrü paxẽẽwa puracüxü̃.

Puracügü 10

1 Rü ĩãne ga Checharéawa nayexma ga wüxi ga yatü ga Cornériu ga naẽ́ga. Rü 100 ga Itáriaanecü̱̃ã̱x ga churaragüarü capitáü̃ nixĩ. 2 Rü nüma nixĩ ga wüxi ga yatü ga meãma Tupanaãxü̃́ yaxõcü. Rü wüxigu nama̱xmaã rü naxãcügümaã Tupanaxü̃ nangechaü̃gü. Rü mucüma ga norü dĩẽrumaã nüxü̃ narüngü̃xẽẽ ga duü̃xü̃gü ga Yudíugü ga ṯacü nüxü̃́ taxuxü̃. Rü guxü̃guma nayumüxẽ rü Tupanamaã nidexa. 3 Rü wüxi ga ngunexü̃ ga yexguma tomaẽ̱xpü̱xarü ngorawa nanguxchaü̃gu ga yáuanecü, rü nango̱xetü. Rü meãma nüxü̃ nadau ga wüxi ga Tupanaãrü orearü ngeruü̃ ga daxũcü̱̃ã̱x ga yema ucapu ga nawa nayexmaxü̃gu ücuxü̃. Rü ñanagürü nüxü̃: —Pa Cornériux —ñanagürü. 4 Natürü nüma ga Cornériu rü meãma nüxü̃ nadawenü, rü poraãcü namuü̃ãcüma nüxna naca, rü ñanagürü: —¿Ṯacü cunaxwa̱xe, Pa Corix? —ñanagürü. Rü nanangãxü̃ ga yema orearü ngeruü̃ ga daxũcü̱̃ã̱x, rü ñanagürü: —Curü yumüxẽgü rü Tupana marü cuxü̃́ nüxü̃ naxĩnü, rü cumaã nataãẽ na ñuxãcü nüxü̃ curüngü̃xẽẽxü̃ i duü̃xü̃gü i ṯacü nüxü̃́ taxuxü̃. 5 —¡Rü chanaxwa̱xe i Yopewa cunamugü i ñuxre i yatügü na naxca̱x yacagüxü̃ca̱x i wüxi i yatü i Chimáũ i Pedrugu ãẽ́gaxü̃! 6 —Rü to i Chimáũ i naxcha̱xmüãrü paxẽẽwa puracüxü̃patawa nangẽxma rü ngẽxma nape. Rü yima napata rü taxtü i taxü̃cutüwa nangẽxma —ñanagürü. 7 Rü yexguma nüxna iyanatau̱xgu ga yema orearü ngeruü̃ ga namaã yéma idexaxü̃, rü Cornériu rü naxca̱x naca ga taxre ga norü puracütanüxü̃ rü wüxi ga churara ga meã naga ĩnüxü̃ ga meã Tupanaãxü̃́ yaxõxü̃. 8 Rü namaã nüxü̃ nixu ga guxü̃ma ga yema nüxü̃ nadauxü̃, rü ñu̱xũchi Yopewa nanamugü. 9 Rü moxü̃ãcü ga yexguma namagu naxĩyane rü marü Yopexü̃ yangaicagügu ga yema duü̃xü̃gü ga Cornériu yéma mugüxü̃, rü Pedru rü daxũ naxĩ ga ĩpataétüwa na yéma nayumüxẽxü̃ca̱x. Rü tocuchiarü ngoragu nixĩ ga yexguma. 10 Rü nataiya, rü nüxü̃́ nachi̱xéga ga na nachibüxü̃. Rü yexguma norü õna ínaxügüyane, rü nango̱xetü ga Pedru. 11 Rü nüxü̃ nadau ga na yango̱xnaxü̃ ga naãnetüwe, rü yéma ínarüxĩ ga wüxi ga naxchiru ga ñoma wüxi ga taxü̃ ga naxchápenüü̃rüü̃ ixĩxü̃. Rü norü ãgümücüpe̱xewa naxãtü̱xü rü yemaãcü ínarüc̱ẖüxüe ñu̱xmata ñaxtüanewa nangu. 12 Rü yemagu ínarüc̱ẖüxüewetaxü̃ ga nagúxü̃raü̃xü̃ ga naẽxü̃gü, rü ãxtapegü, rü werigü. Rü yema naxchápenüü̃wa nayexma ta ga ṯacü ga tama nangõ̱xgüxü̃ ga Yudíugü. 13 Rü Pedru nüxü̃ naxĩnü ga Tupanaga ga nüxü̃ ñaxü̃: —Pa Pedrux ¡Inachi, rü ta ima̱x, rü nangõ̱x! —ñaxü̃. 14 Rü Pedru nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Taxucürüwa nixĩ, Pa Corix, erü taguma chanangõ̱x i ṯacü i toxca̱x ãũãchixü̃ —ñanagürü. 15 Rü yexguma ga yema Tupanaga, rü wenaxãrü ñanagürü: —Ngẽma choma chamexẽẽxü̃ rü tama name i ãũãchi nüxü̃ cuwogü —ñanagürü. 16 Rü tomaẽ̱xpü̱xcüna yemaãcü nangupetü. Rü yexguma wenaxãrü daxũ nac̱ẖüxnagü ga yema naxchápenüü̃ namaã ga guxü̃ma ga nawa yexmagüxü̃. 17 Rü poraãcü nagu narüxĩnü ga Pedru ga ṯacüchiga na yiĩxü̃ ga yema nüxü̃ nadauxü̃ ga yexguma nango̱xetügu. Rü yemagu ínaxĩnüyane, rü guma ĩpataa̱xwa nangugü ga yema yatügü ga Cornériu yéma mugüxü̃ ga naxca̱x íicaetanüxü̃ ga Chimáũpata. 18 Rü yéma naxca̱x ínacagü rü aixcüma yexma nape ga wüxi ga yatü ga Chimáũ ga Pedrugu ãẽ́gaxü̃. 19 Rü Pedru nagu írüxĩnüyane ga yema nüxü̃ nadauxü̃ ga yexguma nango̱xetügu, rü Tupanaãẽ i Üünexü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —Ngẽãgü nixĩ i tomaẽ̱xpü̱x i yatügü i cuxca̱x daugüxü̃. 20 —¡Inachi, rü írüxĩ, rü tama cuxoegaãẽãcüma nawe rüxũ! Erü choma nixĩ i núma chanamugüxü̃ —ñanagürü. 21 Rü yexguma naxca̱x ínarüxĩ ga Pedru, rü ñanagürü nüxü̃ ga yema yatügü: —Choma nixĩ i chauxca̱x pedaugüxü̃. ¿Rü ṯacüwa nuã pexĩ? —ñanagürü. 22 Rü nümagü nanangãxü̃gü, rü ñanagürügü: —Capitáü̃ ya Cornériuxü̃tawa ne taxĩ rü nüma nixĩ i nuã toxü̃ namugüxü̃. Rü wüxi ya yatü ya mecü nixĩ, rü Tupanaxü̃ nangechaü̃. Rü guxü̃ma i Yudíugü nüxü̃ nangechaü̃ i nümax. Rü wüxi ga Tupanaãrü orearü ngeruü̃ ga daxũcü̱̃ã̱x nanamu na cuxca̱x toxü̃ yacaxẽẽxü̃ca̱x ga Cornériu rü napatawa cuxũxü̃ca̱x rü nüxü̃ na naxĩnüxü̃ca̱x i curü ore —ñanagürügü. 23 Rü yexguma nanachocuxẽẽ ga Pedru, rü yexma nanapegüxẽẽ ga yema chütaxü̃gu. Rü moxü̃ãcü inaxĩãchi rü nawe narüxũ ga Pedru. Rü ínayaxümücügü ga ñuxre ga Yopecü̱̃ã̱x ga yaxõgüxü̃. 24 Rü moxü̃ãcü Checharéawa nangugü ga ngextá Cornériu ínaṉg̱uxẽẽxü̃wa namaã ga guxü̃ma ga natanüxü̃gü rü namücügü ga nüxü̃ nangechaü̃güxü̃ ga nüxna naxuxü̃. 25 Rü yexguma Cornériupatawa nanguxgu ga Pedru, rü ĩã̱xtüwa naxca̱x naxũ ga Cornériu, rü Pedrupe̱xegu nayacaxã́pü̱xü, rü nüxü̃ nicua̱xüü̃. 26 Natürü ga Pedru rü inanachixẽẽ rü ñanagürü: —¡Inachi! Rü choma rü ta cuxrüü̃ duü̃xü̃mare chixĩ rü tama Tupana chixĩ —ñanagürü. 27 Rü nügümaã yadexagüãcüma wüxigu nichocu. Rü Pedru yéma namaã inayarüxũ ga muxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga yexma ngutaque̱xegüxü̃. 28 Rü yexguma ga Pedru rü ñanagürü nüxü̃ ga yema duü̃xü̃gü ga yexma ngutaque̱xegüxü̃: —Pema nüxü̃ pecua̱x i toma i Yudíugüca̱x rü nangẽxma i torü mugü i toxna nachu̱xuxü̃ na pemaã tangutaque̱xegüxü̃, rü pepatagu na tachocuxü̃. Natürü Tupana choxü̃ nango̱xetüxẽẽ rü choxü̃ nüxü̃ nadauxẽẽ na tama namexü̃ na ngẽmaãcü nagu na charüxĩnüxü̃ pemaã. 29 Rü ngẽmaca̱x tama chaxoõcüma núma chaxũ i ngẽxguma chauxca̱x pengemagu. Rü ñu̱xma rü chanaxwa̱xe i chomaã nüxü̃ pixu na ṯacüca̱x chauxca̱x pengemaxü̃ —ñanagürü. 30 Rü Cornériu nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Marü ãgümücü i ngunexü̃ nangupetü ga ñúxgumaãcü ga tomaẽ̱xpü̱xarü ngoragu ga yáuanecü, rü nuã chopatawa chayumüxẽ erü guxü̃guma ngẽmaãcü chanaxü. Rü yexguma chayumüxẽgu rü chango̱xetü, rü chauxca̱x nango̱x ga wüxi ga yatü ga iy̱aurachirucüüxü̃. 31 —Rü ñanagürü choxü̃: “Pa Cornériux, Tupana marü nüxü̃ naxĩnü i curü yumüxẽ rü cumaã nataãẽ na ñuxãcü nüxü̃ curüngü̃xẽẽxü̃ i duü̃xü̃gü i ṯacü nüxü̃́ taxuxü̃. 32 —¡Rü Yopewa namugü i ñuxre i yatügü na naxca̱x yacagüxü̃ca̱x i Chimáũ i Pedrugu ãẽ́gaxü̃! Rü to i Chimáũ i naxcha̱xmüãrü paxẽẽwa puracüxü̃patagu pexü̃. Rü yima napata rü taxtü i taxü̃cutüwa nangẽxma”, ñanagürü choxü̃. 33 Rü yemaca̱x rü yexgumatama paxa cuxca̱x yéma chanamugü, rü cuma rü mexü̃ toxca̱x cuxü erü núma cuxũ. Rü ñu̱xma i guxãma i toma rü Tupanape̱xewa tangẽxmagü. Rü nüxü̃ taxĩnüẽchaü̃ i gux-ü̃ma i ngẽma ore i Cori namaã núma cuxü̃ muxü̃ na tomaã nüxü̃ quixuxü̃ca̱x —ñanagürü ga Cornériu. 34 Rü yexguma inanaxügü ga Pedru ga na yadexaxü̃, rü ñanagürü: —Ñu̱xma waxi nixĩ i nüxü̃ chacuáxü̃ na Tupanaca̱x nawüxiguxü̃ i guxü̃ma i duü̃xü̃gü erü nüma rü aixcüma guxãxü̃ma nangechaü̃. 35 —Rü nüma rü wüxichigü i nachiü̃ãnewa nanade i ngẽma duü̃xü̃gü i nüxü̃ ngechaü̃güxü̃ rü mexü̃ ügüxü̃. 36 —Rü nüma ga Tupana rü Yudíugütanüwaxíra nanamu ga norü ore rü marü nüxü̃ nixu na tüxü̃́ nüxü̃ nangechaü̃xü̃ i tórü pecadugü i ngẽxguma Cristu ya guxããrü Cori ixĩcüaxü̃́ yaxõgügu. 37 —Pema rü meãma nüxü̃ pecua̱x na ṯacü ngupetüxü̃ ga guxü̃wama ga Yudíugüarü naãnewa. Rü noxri ga Cuáü̃ rü nüxü̃ nixu na Tupana naxwa̱xexü̃ na ínabaiü̃xü̃ ga duü̃xü̃gü. Rü yemawena ga Ngechuchu rü Gariréaanewa inanaxügü ga duü̃xü̃gümaã nüxü̃ na yaxuxü̃ ga ore i mexü̃. 38 —Rü pema nüxü̃ pecua̱x ga ñuxãcü Tupana na naporaxẽẽxü̃ ga Ngechuchu ya Nacharétucü̱̃ã̱x yerü nüxna nanaxã ga Naãẽ i Üünexü̃. Rü nüma ga Ngechuchu rü mexü̃ naxü ga yema íyaxũgüxü̃wa, rü nanameẽxẽẽ ga guxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü ga ṉg̱oxoã̱xgüxü̃. Rü yemaãcü nanaxü yerü Tupana nüxü̃ narüngü̃xẽẽ. 39 —Rü toma nixĩ ga nüxü̃ tadaugüxü̃ rü nüxü̃ tixuchigaxü̃ i guxü̃ma ga naxüxü̃ ga Ngechuchu ga Yudéaanewa rü Yerucharéü̃ãrü ĩãnewa. Rü yemawena rü nayama̱xgü rü curuchawa nayapotagü. 40 —Natürü ga Tupana rü tomaẽ̱xpü̱x ga ngunexü̃ ngupetügu rü wena nanamaxẽẽ rü toxca̱x nanango̱xẽẽ. 41 —Natürü tama guxü̃ ga duü̃xü̃güca̱x nango̱x. Rü toxca̱xicatama nango̱x ga toma ga ü̃pamama Tupana toxü̃ idexechixe na nüxü̃ tixuxü̃ca̱x i Ngechuchuchiga. Rü yexguma marü yuwa ínadaxguwena rü namaã tachibüe rü namaã taxaxegü. 42 —Rü nümatama ga Ngechuchu toxü̃ nimugü na duü̃xü̃gümaã nüxü̃ tixuxü̃ca̱x na Tupana marü ãẽ̱xgacüxü̃ yangucuchixẽẽxü̃ na guxü̃ i duü̃xü̃güarü ngugüruü̃ na yiĩxü̃ca̱x. Rü nüma ya Ngechuchu nixĩ i tórü maxü̃xü̃ nangugüxü̃, rü nüma tá nixĩ i guxü̃ i duü̃xü̃gü i maxẽxü̃ rü yuexü̃xü̃ yacagüxü̃ naxca̱x i norü maxü̃chiga. 43 —Rü ü̃pamamatama guxü̃ma ga Tupanaãrü orearü uruü̃gü rü Ngechuchuchiga nidexagü, rü ñanagürügü: “Rü nüma tá nüxü̃́ nüxü̃ nangechaü̃ i norü pecadugü i guxü̃ma i duü̃xü̃gü i nüxü̃́ yaxõgüxü̃”, ñanagürügü. 44 Rü yexguma íyadexayane ga Pedru, rü Tupanaãẽ i Üünexü̃ nüxna nangu ga guxü̃ma ga yema yéma irüxĩnüẽxü̃ ga yema ore. 45 Rü yema yaxõgüxü̃ ga Yudíugü ga Pedrumaã yéma ĩxü̃, rü poraãcü naḇaixãchiãẽgü yerü Tupanaãẽ i Üünexü̃ rü nüxna rü ta nangu ga yema duü̃xü̃gü ga tama Yudíugü ixĩgüxü̃. 46 Rü nüxü̃ naxĩnüẽ ga to ga nagawachigü na yadexagüxü̃, rü Tupanaxü̃ na yacua̱xüü̃güxü̃. 47 Rü yexguma ga Pedru rü ñanagürü: —¿E̱xna nangẽxmaxü̃ i texé na nüxna nachu̱xuxü̃ i na ínabaiü̃xü̃ i ñaã duü̃xü̃gü i marü taxrüü̃ Tupanaãẽ i Üünexü̃ nüxna nguxü̃? —ñanagürü. 48 Rü nanamu na Ngechuchu ya Cristuégagu na ínabaiü̃xü̃ ga yema duü̃xü̃gü ga yexwaca yaxõgüxü̃. Rü yexguma Pedruxü̃ naca̱a̱xü̃gü na yexma naxã́ũxü̃ca̱x ga ñuxre ga ngunexü̃.

Puracügü 11

1 Rü yema ngúexü̃gü ga Ngechuchu imugüxü̃ rü yema yaxõgüxü̃ ga Yudéagugüxü̃, rü nüxü̃ nacuáchigagü na yema tama Yudíugü ixĩgüxü̃ rü ta nayauxgüãxü̃ ga Tupanaãrü ore. 2 Natürü yexguma Yerucharéü̃wa nanguxgu ga Pedru, rü ñuxre ga Yudíugü ga yaxõgüxü̃ rü Pedruxü̃ nixugüe. 3 Rü ñanagürügü: —¿Rü tü̱xcüü̃ natanüwa cuxũ i ngẽma tama Yudíugü ixĩgüxü̃, rü namaã cuchibü? —ñanagürügü. 4 Rü Pedru meãma namaã nüxü̃ nixu ga guxü̃ma ga ṯacü na ngupetüxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: 5 —Choma rü Yopearü ĩãnewa chayexma, rü yexguma íchayumüxẽyane, rü chango̱xetü. Rü nüxü̃ chadau ga wüxi ga naxchápenüü̃rüü̃ ixĩxü̃ ga norü ãgümücüpe̱xewa ãtü̱xüxü̃ ga írüc̱ẖüxüexü̃ ñu̱xmata chauxü̃tawa nguxü̃. 6 —Rü meãma nüxü̃ chadawenü na nüxü̃ chadauxü̃ca̱x na ṯacü yexmaxü̃ ga aixepewa. Rü nüxü̃ chadau ga naxü̃nagü ga ixãgümücüparaxü̃ rü naẽxü̃gü ga idüraexü̃, rü ãxtapegü rü werigü. Rü yema naxchápenüü̃wa nayexma ta ga ṯacü ga tama ingṍxü̃, erü taxca̱x i yixema i Yudíugü rü naxãũãchi. 7 —Rü nüxü̃ chaxĩnü ta ga Tupanaga ga choxü̃ ñaxü̃: “¡Inachi! Pa Pedrux. ¡Rü ta ima̱x, rü nangõ̱x!” ñaxü̃. 8 —Natürü choma chanangãxü̃, rü ñacharügü: “Taxucürüwa nixĩ, Pa Corix, erü taguma chanangõ̱x i ṯacü i toxca̱x ãũãchixü̃”, ñacharügü. 9 —Rü yexguma wenaxãrü ñanagürü choxü̃ ga yema Tupanaga ga daxũwa inaxũxü̃: “Ngẽma choma i Tupana chamexẽẽxü̃, rü tama name i ãũãchi nüxü̃ cuwogü”, ñanagürü. 10 —Rü tomaẽ̱xpü̱xcüna yemaãcü nangupetü, rü yexguma wenaxãrü daxũ nac̱ẖüxnagü ga yema naxchápenüü̃ namaã ga guxü̃ma ga nawa yexmagüxü̃. 11 —Rü yexgumatama guma ĩ ga nawa chayexmanewa nangugü ga tomaẽ̱xpü̱x ga yatügü ga Checharéawa ne mugüxü̃ ga chauxca̱x daugüxü̃. 12 —Rü Tupanaãẽ i Üünexü̃ choxü̃ namu na tama chaxoegaãẽãcüma nawe charüxũxü̃ca̱x. Rü chomaã ta yéma naxĩ ga ñaã 6 ga yaxõgüxü̃. Rü napatawa tangugü ga guma yatü ga Cornériu, rü yexma tachocu. 13 —Rü tomaã nüxü̃ nixu ga ñuxãcü na napatawa nüxü̃ nadauxü̃ ga Tupanaãrü orearü ngeruü̃ ga daxũcü̱̃ã̱x ga yexma chixü̃ ga ñaxü̃ nüxü̃: “¡Yopewa namugü i yatügü na naxca̱x yacagüxü̃ca̱x i Chimáũ i Pedrugu ãẽ́gaxü̃! 14 —Rü nüma tá cumaã nüxü̃ nixu na ñuxãcü tá cuma rü guxü̃ i cupatagugüxü̃maã penayaxuxü̃ i perü maxü̃ i taguma gúxü̃”, ñanagürü nüxü̃. 15 —Rü yexguma ichanaxügügu ga na chidexaxü̃, rü nüxna nangu ga Tupanaãẽ i Üünexü̃, yexgumarüü̃ ga noxri tüxna nanguxgurüü̃. 16 —Rü yexguma ga choma rü nüxna chacua̱xãchi ga Cori ya Ngechuchuarü ore ga yexguma ñaxgu: “Rü aixcüma nixĩ ga Cuáü̃ ga dexáwamare ínabaiü̃xẽẽãxü̃, natürü i pema rü Tupanaãẽ i Üünexü̃ tá pexna nangu”, ñaxgu. 17 —Rü pema nüxü̃ pecua̱x na ñuxãcü Tupana tüxna nanguxẽẽxü̃ ga Naãẽ i Üünexü̃ i yixema na Cori ya Ngechuchu ya Cristuaxü̃́ yaxõgüxü̃. Rü ñu̱xma na taxrüü̃ Tupana yema duü̃xü̃güna nanguxẽẽxü̃ ga Naãẽ i Üünexü̃, ¿rü ñuxũcürüwa i choma i nüxü̃ chaxoxü̃ na naga chaxĩnüxü̃ ya Tupana? —ñanagürü ga Pedru. 18 Rü yexguma yema orexü̃ naxĩnüẽgu ga yema yaxõgüxü̃ ga Yerucharéü̃cü̱̃ã̱x, rü nachianegümare. Rü Tupanaxü̃ nicua̱xüü̃gü. Rü ñanagürügü: —Rü ngẽmawa nüxü̃ tacua̱x na Tupana tüxü̃ dexü̃ ya yíxema woo tama Yudíugü ixĩgüxe. Rü ngẽxguma nüxü̃ tarüxoegu i tümaãrü chixexü̃ rü Tupanaca̱x tadaugügu, rü nüma tüxna nanaxã i maxü̃ i taguma gúxü̃ —ñanagürügü. 19 Rü yexguma Etébaü̃xü̃ yama̱xgüguwena, rü norü uwanügü poraãcü nawe ningẽxü̃tanü ga yema yaxõgüxü̃. Rü yemaca̱x nügü nawoone. Rü Peníchiawa, rü Chiprewa rü Aü̃tioquíawa nabuxmü. Rü yéma nüxü̃ nixugüe ga ore ga mexü̃ ga Ngechuchuchiga. Natürü Yudíugümaãxĩcatama nüxü̃ nixugüe ga yema ore rü tama ga togümaã. 20 Natürü yéma Aü̃tioquíawa nangugü ta ga ñuxre ga togü ga yaxõgüxü̃ ga Chíperecü̱̃ã̱x, rü Chirenecü̱̃ã̱x. Rü nümagü rü yema tama Yudíugü ixĩgüxü̃maã rü ta nüxü̃ nixugüe ga ore i mexü̃ i Cori ya Ngechuchuchiga. 21 Rü Tupana nüxü̃ narüngü̃xẽẽ, rü nanaporaexẽẽ. Rü yemaca̱x muxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü rü nüxü̃ narüxoe ga nuxcümaü̃xü̃ ga nacümagü, rü Cori ya Ngechuchuaxü̃́ nayaxõgü. 22 Rü yexguma yemaxü̃ nacuáchigagügu ga yema yaxõgüxü̃ ga Yerucharéü̃wa yexmagüxü̃, rü Aü̃tioquíawa nanamugü ga Bernabé. 23 Rü yexguma yéma nanguxgu ga Bernabé, rü nüxü̃ nadau ga ñuxãcü Tupana nüxü̃ na rüngü̃xẽẽxü̃ ga yema yaxõgüxü̃ ga Aü̃tioquíacü̱̃ã̱x, rü poraãcü namaã nataãẽ. Rü nayaxucu̱xẽgü ga guxü̃ma na meãma Cori ya Ngechuchuwe naxĩãmaxü̃ca̱x, rü taguma nüxü̃ naxoexü̃ca̱x. 24 Yerü nüma ga Bernabé rü wüxi ga yatü ga mecü nixĩ. Rü aixcüma Tupanaãẽ i Üünexü̃ rü nawa nayexma, rü napora ga norü õwa. Rü yemaca̱x muxũchixü̃ma ga duü̃xü̃gü rü Cori ya Ngechuchuca̱x naxĩ rü nüxü̃́ nayaxõgü. 25 Rü yemawena ga Bernabé rü Tarsuwa naxũ na Chauruca̱x yadauxü̃ca̱x. 26 Rü yexguma nüxü̃ iyangauxgu, rü Aü̃tioquíawa nanaga. Rü wüxi ga taunecü wüxiwa yéma nayexmagü namaã ga yema yaxõgüxü̃. Rü nanangúexẽẽ ga muxũchixü̃ma ga duü̃xü̃gü. Rü Aü̃tioquíawa nixĩ ga inaxügüxü̃ ga duü̃xü̃gü na Cristutanüxü̃maã na naxugüãxü̃ ga yema yaxõgüxü̃. 27 Rü yexgumaü̃cüü Yerucharéü̃wa ne naxĩ ga ñuxre ga Tupanaãrü orearü uruü̃gü rü Aü̃tioquíawa naxĩ. 28 Rü natanüwa nayexma ga wüxi ga orearü uruü̃ ga Agabu ga naẽ́ga. Rü nanangutaque̱xexẽẽ ga yema yaxõgüxü̃ ga Aü̃tioquíawa yexmagüxü̃. Rü yema ngutaque̱xewa rü inachi ga Agabu rü Tupanaãẽ i Üünexü̃ nanamu ga na yadexaxü̃, rü ñanagürü: —Wüxi i taiya i taxü̃ tá ínangu i guxü̃ i ñaã nachiü̃ãnewa —ñanagürü. Rü aixcüma ínangu ga yema taiya ga yexguma Cáudiu ãẽ̱xgacü ixĩxgu. 29 Rü yexguma ga yema yaxõgüxü̃ ga Aü̃tioquíawa yexmagüxü̃, rü marü wüxigu nagu narüxĩnüẽ na yéma ngĩxü̃ namugüxü̃ca̱x ga dĩẽru na nüxü̃ nangü̃xẽẽgüxü̃ca̱x ga yema yaxõgüxü̃ ga Yudéaanegu ãchiü̃güxü̃. Rü wüxichigü ngĩxü̃ inaxã ga dĩẽru yexgumarüü̃ ga ñuxre ga nüxü̃́ yexmacü. 30 Rü yemaãcü nanaxügü, rü Bernabé rü Chaurumaã yéma ngĩxü̃ namugü ga yema dĩẽru naxca̱x ga yema yaxõgüxü̃ãrü ãẽ̱xgacügü ga Yudéaanewa yexmagüxü̃.

Puracügü 12

1 Rü yexgumaü̃cüü inanaxügü ga ãẽ̱xgacü ga Erode ga na ínayauxü̃ãxü̃ ga ñuxre ga yaxõgüxü̃ ga Yerucharéü̃cü̱̃ã̱x na napoxcuexü̃ca̱x. 2 Rü norü churaragüxü̃ namu na taramaã Chaü̃tiágu ga Cuáü̃ẽneẽxü̃ yama̱xgüxü̃ca̱x. 3 Rü yexguma nüxü̃ nada̱u̱xgu ga Erode ga norü me na yiĩxü̃ ga Yudíugü ga yema na naxüxü̃, rü norü churaragüxü̃ namu na Pedruxü̃ rü ta yayauxgüxü̃ca̱x. Rü yema nangupetü ga Yudíugüarü peta ga Üpetüchigagu ga yexguma pãũ ga ngearü puxẽẽruü̃ã́xü̃ nangõ̱xgügu. 4 Rü yexguma Pedruxü̃ yayauxgügu, rü poxcupataü̃gu nayata̱xcuchi. Rü ñu̱xũchi ga Erode rü nanamu ga ãgümücütücumü ga norü churaragü na nüxna nadaugüxü̃ca̱x. Rü wüxitücumüwachigü rü nayexma ga ãgümücü ga churaragü. Rü yemaãcü nanaxü ga Erode, yerü nagu narüxĩnü ga yema petawena guxü̃ ga duü̃xü̃güpe̱xewa na nagaãxü̃ca̱x na yama̱xgüãxü̃ca̱x. 5 Rü yemaãcü ga Pedru rü poxcupataü̃wa nayexma rü churaragü rü meãma nüxna nadaugü. Natürü ga yema yaxõgüxü̃ ga Yerucharéü̃cü̱̃ã̱x rü poraãcü nayumüxẽgü, rü Tupanana naxca̱x nacagü. 6 Rü yematama ga chütaxü̃gu naxü̃pa ga yema ngunexü̃ ga Erode duü̃xü̃güpe̱xewa nagaxchaü̃xü̃, rü taxre ga churaragüarü ngãxü̃wa nape ga Pedru. Rü taxre ga cadenamaã nina̱ĩ̱xgüchacüü. Rü togü ga churaragü ga dauxü̃taexü̃ nüxna nadaugü ga poxcupataü̃ãrü ĩã̱x. 7 Rü ngürüãchi yema poxcupataü̃wa nango̱x ga wüxi ga orearü ngeruü̃ ga daxũcü̱̃ã̱x ga Coriarü. Rü poraãcü nangóone ga guma poxcupataü̃wa. Rü yema orearü ngeruü̃ Pedruxü̃ nacu̱xagü, rü nanaḇaixãchixẽẽ. Rü ñanagürü: —¡Paxama írüda! —ñanagürü. Rü yexgumatama íniwẽgü ga guma cadena ga Pedru namaã ina̱ĩ̱xgüchacüücü. 8 Rü Pedruxü̃ ñanagürü ga yema orearü ngeruü̃: —¡Rü icu̱xcuchichiru rü nacuaixcu i curü chapatu! —ñanagürü. Rü yemaãcü nanaxü ga Pedru. Rü ñanagürü ta: —¡Rü icu̱xcuchi i curü gáuxü̃chiru, rü chowe rüxũ! —ñanagürü. 9 Rü nawe narüxũ ga Pedru. Rü tama nüxü̃ nacua̱x ga aixcüma na yiĩxü̃ ga yema orearü ngeruü̃ namaã üxü̃. Rü naxca̱x rü nango̱xetümare. 10 Rü nüxü̃ nachopetü ga nüxĩraü̃xü̃ ga dauxü̃taexü̃, rü ñu̱xũchi ga yema to ga dauxü̃taexü̃. Rü yexguma nawa nangugügu ga yema ĩã̱x ga áchumena̱xãnaxca̱x ga cayewaama üxü̃, rü nüẽchama niwãxna. Rü ínachoxü̃. Rü yexguma marü wüxi ga caye inaxĩxgu, rü nüxna inayarütaxu ga yema orearü ngeruü̃. 11 Rü yexguma nüxü̃ nicua̱xãchi ga Pedru, rü nügümaã ñanagürü: —Ñu̱xma waxi i nüxü̃ chacuáxü̃ na aixcüma Cori ya Tupana núma namuxü̃ i norü orearü ngeruü̃ na Erodeme̱xẽwa choxü̃ napuxü̃, rü nawa choxü̃ ínanguxuchixẽẽxü̃ i guxü̃ma i ngẽma chomaã naxügüchaü̃xü̃ i ngẽma Yudíugü i tama yaxõgüxü̃ —ñanagürü. 12 Rü yexguma yemaxü̃ yacua̱xãchigu ga Pedru, rü ngĩpatawa naxũ ga wüxi ga ngecü ga Maríagu ãẽ́gacü. Rü ngĩma iyixĩ ga Cuáü̃ Marcu naẽ. Rü yéma nangutaque̱xegü ga muxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga yéma yumüxẽgüxü̃. 13 Rü ĩã̱xtüarü poxeguxü̃ãrü ĩã̱xwa, rü: —Tu tu tu —ñanagürü ga Pedru. Rü wüxi ga pacü ga Rode ga ngĩẽ́ga íiyadau. 14 Rü yexguma nagawa nüxü̃ nacua̱xgu ga na Pedru yiĩxü̃, rü ngĩrü taãẽmaã rü íiyañamare na nüxü̃ yanaxuxü̃ ga na Pedru yiĩxü̃ ga ĩã̱xtüarü ĩã̱xgu chicü. Rü tama iyawãxna ga ĩã̱x. 15 Rü yema yexmagüxü̃ rü: —Cungẽãẽmare —ñanagürügü ngĩxü̃. Natürü ngĩma rü: —Aixcüma nixĩ —ngĩgürügü. Rü yexguma ñanagürügü: —Maneca tama nüma nixĩ. Rü norü dauruü̃ i daxũcü̱̃ã̱xmare nixĩ —ñanagürügü. 16 Natürü ga Pedru rü yoxni ĩã̱xwa: —Tu tu tu —ñanagürüama. Rü yexguma naxca̱ x yawãxnaãgu rü nüxü̃ nadaugügu ga Pedru na yiĩxü̃, rü naḇaixãchiãẽgü. 17 Natürü nüma naxunagüme̱xẽ, rü naxme̱xmaã nayanachianexẽẽgü. Rü namaã nüxü̃ nixu na ñuxãcü Cori ínanguxuchixẽẽxü̃ ga poxcupataü̃wa. Rü ñanagürü ta: —¡Chaü̃tiágumaã rü ngẽma togü i yaxõgüxü̃maã nüxü̃ pixu i ngẽma ore! —ñanagürü. Rü yexguma inaxũãchi, rü toxnamana naxũ. 18 Rü yexguma yangunegu, rü yema churaragü ga poxcupataü̃wa dauxü̃taegüxü̃ rü poraãcü nanaxi̱xãchiãẽgü yerü tama nüxü̃ nacua̱xgü ga ṯacü na ngupetüxü̃ namaã ga Pedru. 19 Rü yemaca̱x ga Erode rü yema churaragüxü̃ namu na Pedruca̱x yadaugüxü̃ca̱x. Rü yexguma taxuxü̃ü̃ma iyangaugügu, rü Erode rü yema churaragügutama nananguxẽẽ na nayuexü̃ca̱x. Rü yemawena ga Erode rü ínaxũxü̃ ga Yudéaanewa, rü Checharéagu nayaxãchiü̃. 20 Rü Erode rü namaã nanu ga Tirucü̱̃ã̱xgü rü Chi-dã́ũcü̱̃ã̱xgü. Natürü ga yema Tirucü̱̃ã̱xgü rü Chidã́ũcü̱̃ã̱xgü rü naxca̱x nadaugü na ñuxãcü Erodexü̃ nangüxmüxẽẽgüxü̃, yerü Erodechiü̃ãnewa nixĩ ga nayauxgüãxü̃ ga nabü. Rü yemaca̱x wüxi ga Erodearü duü̃xü̃ ga ãẽ̱xgacü ga Batumaã naxãmücügü na nüxü̃ nangü̃xẽẽxü̃ca̱x na Erodemaã yadexagüxü̃ca̱x. 21 Rü Erode rü namaã inaxuneta ga wüxi ga ngunexü̃ na namaã yadexaxü̃ca̱x. Rü yexguma yema ngunexü̃ ga nagu inaxunetaxü̃wa nanguxgu, rü yema Tirucü̱̃ã̱x rü Chidã́ũcü̱̃ã̱x rü Erodexü̃tawa nangugü. Rü nicu̱xcuchi ga Erode ga norü ãẽ̱xgacüchiru, rü norü tochicaxü̃wa narüto, rü duü̃xü̃gümaã nüxü̃ nixu ga norü ore. 22 Rü yexguma ga guxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü rü tagaãcü ñanagürügü: —Ñaã ãẽ̱xgacü rü tama duü̃xü̃ãrü dexarüü̃ nixĩ i norü dexa, natürü ñoma Tupanaãrü dexarüü̃ nixĩ —ñanagürügü. 23 Rü Erode rü yema duü̃xü̃güarü oremaã nataãẽ, rü tama Tupanaxü̃ nicua̱xüü̃chaü̃ ga ñuxãcü Tupana nüxü̃ narüngü̃xẽẽxü̃. Rü yemaca̱x wüxi ga Tupanaãrü orearü ngeruü̃ ga daxũcü̱̃ã̱x rü yexgumatama Erodexü̃ niḏaawexẽẽ. Rü õxmigü nanangõ̱x, rü yemamaã nayu. 24 Natürü yema yaxõgüxü̃ rü yexeraãcü guxü̃wama nüxü̃ nixugüe ga Cori ga Tupanaãrü ore. Rü muxũchixü̃ ga duü̃xü̃gü nüxü̃́ nayaxõgü. 25 Rü yexguma marü yanguxẽẽãgu ga norü puracü ga Chauru rü Bernabé, rü ínachoxü̃ ga Yerucharéü̃wa, rü wenaxãrü Aü̃tioquíaca̱x nawoegu. Rü nayagagü ga Cuáü̃ Marcu.

Puracügü 13

1 Rü yema yaxõgüxü̃ ga Aü̃tioquíawa yexmagüxü̃tanüwa rü nayexma ga ñuxre ga yatügü ga Tupanaãrü orearü uruü̃gü, rü ñuxre ga yatügü ga Tupanaãrü orewa ngu̱xẽẽtaegüxü̃. Rü yematanüwa nayexma ga Bernabé, rü Chimáũ ga Waxwegu ãẽ́gaxü̃, rü Dúchiu ga Chirenecü̱̃ã̱x, rü Manaẽ́ ga wüxigu ãẽ̱xgacü ga Erodemaã yaexü̃, rü Chauru. 2 Rü wüxi ga ngunexü̃ ga yexguma Corica̱x ínangutaque̱xegügu rü tama nachibüeãcüma ínayumüxẽgüguyane, rü Tupanaãẽ i Üünexü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —¡Choxna penamugü i Chauru rü Bernabé na naxügüãxü̃ca̱x i ngẽma puracü i choma nawa chanamugüchaü̃xü̃! —ñanagürü. 3 Rü yexguma nüxü̃ nachauegu ga tama nachibüeãcüma na nayumüxẽgüxü̃, rü Chauru rü Bernabéétügu naxüme̱xgü ga yema yaxõgüxü̃, rü ñu̱xũchi inanamuãchitanü na naxügüãxü̃ca̱x ga Tupanaãrü puracü. 4 Rü Tupanaãẽ i Üünexü̃ rü inanamuãchitanü ga Bernabé rü Chauru. Rü ĩãne ga Cheúchiawa naxĩ, rü gumaãrü türewa inaxĩãchi, rü Chipre ga capaxũwa naxĩ. Rü Cuáü̃ Marcu nawe narüxũ na nüxü̃ nangü̃xẽẽxü̃ca̱x. Rü yexguma Charamína ga ĩãneãrü türewa nangugügu, rü inanaxügüe ga nüxü̃ na yaxugüxü̃ ga Tupanaãrü ore ga Yudíugüarü ngutaque̱xepataü̃güwa. 6 Rü guxü̃gu nixĩãgütanü ga yema capaxũwa ñu̱xmata Papu ga ĩãnewa nangugü. Rü yéma namaã inayarüxĩ ga wüxi ga Yudíu ga yuüxü̃ ga Barechúgu ãẽ́gaxü̃. Rü nüma rü wüxi ga idorata̱xáxü̃ nixĩ yerü nügü yaxuxgu rü aixcüma Tupanaãrü orearü uruü̃ nixĩ. 7 Rü nayexma ga yema capaxũãrü ãẽ̱xgacü ga Chérquiu Paurugu ãẽ́gaxü̃. Rü nüma nixĩ ga wüxi ga yatü ga meã naãẽxü̃ cuácü. Rü yema yuüxü̃ rü guma ãẽ̱xgacüarü ngü̃xẽẽruü̃ nixĩ. Rü nüma ga ãẽ̱xgacü rü norü duü̃xü̃güxü̃ namu na Chauru rü Bernabéca̱x yacagüxü̃ca̱x, yerü nüxü̃ naxĩnüchaü̃ ga Tupanaãrü ore. 8 Natürü yema yuüxü̃ ga Griégugawa Erimínugu ãẽ́gaxü̃, rü Chauru rü Bernabéna nayanuxü̃ na Tupanaãrü orexü̃ yaxugüxü̃. Yerü tama nanaxwa̱xe na yaxõõxü̃ ga guma ãẽ̱xgacü. 9 Natürü ga Chauru ga Paurugu ta ãẽ́gaxü̃, rü aixcüma Tupanaãẽ i Üünexü̃ nawa nayexma. Rü nüma ga Pauru rü meãma nüxü̃ nadawenü ga yema yuüxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —Pa Idorata̱xáxü̃ Pa Ṉg̱oxo Nanex, cuma rü chixexü̃xicatama cuxüxchaü̃, rü naxchi cuxai i guxü̃ma i mexü̃. ¿Ñuxgura tá ta i nüxü̃ curüxoxü̃ na ícuyatóxẽẽxü̃ i Cori ya Tupanaãrü ore i aixcüma ixĩxü̃? 11 —Ñu̱xmatátama cuxü̃ napoxcu ya Cori ya Tupana. Rü tá cungexetü, rü ñuxre i ngunexü̃gu rü tãũtáma nüxü̃ cudau ya üa̱xcü —ñanagürü. Rü yexgumatama naxca̱x naxẽãnexü̃chi ga yema yuüxü̃, rü naxme̱xmaã nadaugü na texé naxme̱xgu yayauxãchixü̃ca̱x rü namaã ítixũxü̃ca̱x. 12 Rü yexguma yemaxü̃ nada̱u̱xgu ga yema capaxũãrü ãẽ̱xgacü rü nayaxõ ga Tupanaãrü ore, yerü namaã naḇaixãchiãẽ ga yema Pauru rü Bernabé nüxü̃ ngu̱xẽẽxü̃ ga Cori ya Tupanachiga. 13 Rü Papuwa inaxĩãchi ga Pauru namücügümaã rü nixãü̃ ga taxtü ga taxü̃wa. Rü Pérupe ga ĩãnewa nangugü ga Paü̃píriaanewa. Natürü yéma nüxna naxo ga Cuáü̃ Marcu, rü Yerucharéü̃ca̱x nataegu. 14 Rü Pérupewa inaxĩãchi ga Pauru rü Bernabé rü ĩãne ga Aü̃tioquíawa nangugü ga Pichídiaanewa. Rü yéma rü ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu rü Yudíugüarü ngutaque̱xepataü̃gu nachocu, rü yéma narütogü natanüwa ga yema íngutaque̱xegüxü̃. 15 Rü yema ngutaque̱xewa rü nüxü̃ nadaumatügü ga Tupanaãrü mugü ga Moĩché ümatüxü̃ rü yema ore ga Tupanaãrü orearü uruü̃gü ümatüxü̃. Rü yemawena, rü guma ngutaque̱xepataü̃ãrü ãẽ̱xgacügü, rü Bernabé rü Pauruna nacagü, rü ñanagürügü: —Pa Toeneẽgüx, ngẽxguma pexü̃́ nangẽxmagu i perü ore i taãẽxẽẽruü̃ i toxca̱x rü marü name i ñu̱xma tomaã nüxü̃ pixu —ñanagürügü. 16 Rü yexguma inachi ga Pauru, rü naxunagüme̱xẽ na iyanachianexü̃ca̱x ga duü̃xü̃gü. Rü yexguma duü̃xü̃gümaã nidexa, rü ñanagürü: —Pa Duü̃xü̃gü Pa Chautanüxü̃güx rü Guxãma i Pema i To i Nachiü̃ãnecü̱̃ã̱x Ixĩgüxex ya Tupanaxü̃ Ngechaü̃güxe, rü ¡iperüxĩnüẽ! 17 —Yima tórü Tupana i yixema i Yudíugü, rü tüxü̃ nidexechi ga nuxcümaü̃güxe ga tórü o̱xigü na tüxü̃ nangü̃xẽẽxü̃ca̱x. Rü poraãcü tüxü̃ nimuxẽẽ ga yexguma woo to ga nachiü̃ãne ga Equituanewa tayexmagügu. Rü yemaãcü wüxi ga taxü̃ ga nachiü̃ãne tüxü̃ nixĩgüxẽẽ. Rü ñu̱xũchi yemawena, rü norü poramaã tüxü̃ ínagaxü̃ ga yema naãnewa. 18 —Rü dauxchitawa ga ngextá taxúema íxãpataxü̃wa tüxü̃ nagagü. Rü yéma 40 ga taunecü Tupana yaxna tümamaã naxĩnü ga guxema tórü o̱xigü. 19 —Rü Tupana nanadai ga yema 7 ga ãẽ̱xgacügü ga Canaã́ãnecü̱̃ã̱xgü guxü̃ma ga norü duü̃xü̃gümaãchigü. Rü yemaãcü nanaxü na tórü o̱xigüna naxããxü̃ca̱x ga yema naãne na tümaãrügüxüchi yiĩxü̃ca̱x. 20 —Rü 450 ga taunecü rü yemaãcü tüxü̃ narüngü̃xẽẽ. Rü yemawena rü tüxna nanamu ga togü ga ãẽ̱xgacügü ga dauruü̃gü ñu̱xmata Tupanaãrü orearü uruü̃ ga Chamuẽ́ ingucuchi̱x. 21 —Rü yexguma ga duü̃xü̃gü rü Tupanana naxca̱x nacagü ga wüxi ga ãẽ̱xgacü ga rei na namaã inacuáxü̃ca̱x. Rü Tupana rü nüxna nanamu ga Chaú ga Chiche nane ga Beyamítaa ixĩcü. Rü nüma nüxna nadau ga duü̃xü̃gü ga 40 ga taunecügu. 22 Rü yemawena ga Tupana rü ínanata̱xüchi ga Chaú, rü Dabíxü̃ naxuneta na guma norü rei yiĩxü̃ca̱x. Rü Dabíxü̃ nixuchiga ga Tupana, rü ñanagürü: “Nüxü̃ chadau rü Dabí ya Ichaí nane rü wüxi ya yatü ya poraãcü choxü̃́ ngúchaü̃cü nixĩ. Rü nüma tá nanaxü i guxü̃ma i ngẽma choma chanaxwa̱xexü̃”, ñanagürü ga Tupana. 23 Rü nuxcüma ga Tupana rü marü inaxuneta rü wüxi i Dabítaa tá nixĩ i Cristu ixĩxü̃, rü tá nanamaxẽxẽẽ i Yudíugü. Rü Ngechuchu nixĩ ga guma maxẽxẽẽruü̃ ga tórü o̱xigümaã nüxü̃ yaxucü ga Tupana. 24 Natürü naxü̃pa ga Ngechuchu na ínguxü̃, rü Cuáü̃ ga baiü̃xẽẽruü̃ rü guxü̃ma ga Yudíugümaã nüxü̃ nixuchiga ga ore i mexü̃ rü ñanagürü: “Rü name nixĩ i nüxü̃ perüxoe i pecüma i chixexü̃, rü Tupanaca̱x pedaugü, rü ípebaiü̃”, ñanagürü. 25 Rü yexguma marü yangaicaxgu ga tá na nayuxü̃ ga Cuáü̃, rü ñanagürü: “Rü tama choma nixĩ i ngẽma pema nagu perüxĩnüẽxü̃ i Cristu chiĩxü̃. Natürü choweama ne naxũ i nüma ya aixcüma Cristu ixĩcü. Rü choma rü nape̱xewa taxuwama chame, rü bai i norü chapatucunüãrü wẽgüwaxüra chame erü nüma rü wüxi i ãẽ̱xgacü i tacüxüchima nixĩ”, ñanagürü ga Cuáü̃. 26 Rü ñanagürü ga Pauru, —Pa Chautanüxü̃gü i Abráü̃taagüx, rü Guxãma i Pema i To i Nachiü̃ãnecü̱̃ã̱x i Tupanaxü̃ Ngechaü̃güxex, rü pexca̱x nixĩ i ñaã ore i tüxü̃ maxẽxẽẽxü̃. 27 —Rü aixcüma yema Yerucharéü̃cü̱̃ã̱xgü ga duü̃xü̃gü rü yema norü ãẽ̱xgacügü rü tama nüxü̃ nacua̱xgü ga Tupana Nane na yiĩxü̃ ga Ngechuchu. Rü tama meã nüxü̃ nacua̱xgü ga ṯacüchiga na yiĩxü̃ ga yema ore ga nuxcümaü̃güxü̃ ga Tupanaãrü orearü uruü̃gü ümatüxü̃ i ñu̱xma perü ngutaque̱xepataü̃wa nüxü̃ pedaumatügüxü̃ i wüxichigü i ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu. Rü yemaãcü nümagütama ga yema duü̃xü̃gü ga Ngechuchuxü̃ ima̱xgüxü̃ rü yexguma yama̱xgüãgu rü nayanguxẽẽ ga yema ore ga nuxcüma ümatüxü̃. 28 —Rü woo taxuü̃ma ga ṯacü ga chixexü̃ nawa inayangaugü na nayuxẽẽãxü̃ca̱x, natürü Piratuna naxca̱x nacagü na yamáãxü̃ca̱x. 29 —Rü ningu ga guxü̃ma ga yema ore ga Tupanaãrü orearü uruü̃gü ümatüxü̃ ga Ngechuchuchiga ga ñuxãcü tá na nayuxü̃. Rü yemawena rü nanayauxgü ga naxü̃ne ga curuchawa, rü wüxi ga naxmaxü̃gu nayanaxücuchigü. 30 —Natürü ga Tupana rü wena nanamaxẽẽ ga woo marü na nayuxü̃. 31 —Rü nüma ga Ngechuchu rü muxü̃ma ga ngunexü̃ naxca̱x nango̱x ga yema duü̃xü̃gü ga nawe rüxĩxü̃ ga yexguma Gariréaanewa ne naxũxgu rü Yerucharéü̃wa naxũxgu. Rü ngẽma duü̃xü̃gü nixĩ i ñu̱xma i guxü̃ i duü̃xü̃gümaã nüxü̃ ixugüxü̃ i nachiga. 32 Rü ngẽmaãcü i toma rü núma tangugü na pemaã nüxü̃ tixuxü̃ca̱x i ngẽma ore i aixcüma mexü̃. Rü dücax, rü yema uneta ga nuxcümaü̃güxü̃ ga tórü o̱xigümaã nüxü̃ yaxuxü̃ ga Tupana, rü taxca̱x nayanguxẽẽ ga yexguma Ngechuchuxü̃ wena namaxẽẽgu. Rü wiyaegüpanewa i norü taxre i capíturuwa rü ngẽmachiga nüxü̃ nixu i ngẽxguma: “Cuma nixĩ i Chaune, rü choma nixĩ i Cunatü chiĩxü̃”, ñaxgu. 34 —Rü Tupana rü nuxcüma rü marü nüxü̃ nixu ga wena tá na namaxẽẽãxü̃ ga Ngechuchu na tama yayixixü̃ca̱x ga naxü̃ne. Rü norü orewa rü ñanagürü: “Rü choma tá pexca̱x chayanguxẽẽ ga yema unetagü i üünegüxü̃ i aixcüma ixĩgüxü̃ ga nuxcüma Dabímaã nüxü̃ chixuxü̃”, ñanagürü. 35 —Rü ngẽmaca̱x toxnamana i Tupanaãrü orewa rü ñanagürü ta: “Tama cunaxwa̱xe na yayixixü̃ i naxü̃ne ya Cune ya üünecü,” ñanagürü. 36 —Rü yexguma namaü̃xgu ga Dabí, rü nüxü̃ narüngü̃xẽẽ ga norü duü̃xü̃gü, yexgumarüü̃ ga ñuxãcü Tupana namuxü̃. Natürü ñu̱xũchi nayu, rü nanatü rü naẽxü̃tagu nata̱x ga naxü̃ne, rü niyixi. 37 —Natürü guma Tupana wena namaxẽẽcü ga Ngechuchu rü tama niyixi ga naxü̃ne. 38 —Rü ñu̱xmax, Pa Chaueneẽgüx, rü chanaxwa̱xe i nüxü̃ pecua̱x rü yimatama Ngechuchugagu Tupana tüxü̃́ nüxü̃ nangechaü̃ i tórü pecadugü ngẽxgumarüü̃ i pemaã nüxü̃ tixuxü̃rüü̃. 39 —Rü ñu̱xma ya guxãma ya yíxema nüxü̃́ yaxõgüxe, rü Ngechuchugagu Tupana tüxü̃́ nüxü̃ nangechaü̃ i guxü̃ma ga yema pecadugü ga noxri taxucürüwa tüxü̃́ nüxü̃ nangechaü̃xü̃ ga yexguma nagu taxĩxgu ga yema mugü ga Moĩché ümatüxü̃. 40 —Rü pexuãẽgü na tama pegu nanguxü̃ca̱x i ngẽma poxcu i Tupanaãrü orearü uruü̃gü nüxü̃ ixuchigaxü̃ ga yexguma ñagügu: 41 “Rü dücax, Pa Duü̃xü̃gü i Tupanaãrü Orexü̃ Cugüexü̃x, rü tá peḇaixãchie rü tá peyue erü pema pemaxẽyane rü tá chanaxü i ṯacü i taxü̃. Rü pema rü tãũtáma peyaxõgü i woo texé pemaã nüxü̃ ixuxgu”, ñanagürü. Rü yexma nayacua̱xẽẽ ga Pauru ga norü ore. 42 Rü yexguma guma ngutaque̱xepataü̃wa ínachoxü̃gu ga Pauru rü namücügü, rü yema duü̃xü̃gü ga tama Yudíugü ixĩgüxü̃ rü nüxü̃ naca̱a̱xü̃gü na to ga ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu rü wenaxãrü yematama orexü̃ namaã yaxuxü̃ca̱x. 43 Rü yexguma marü nüxü̃ nachauegu ga na nangutaque̱xegüxü̃, rü Pauru rü Bernabéwe narüxĩ ga muxü̃ma ga Yudíugü rü müxü̃ma ga togü ga duü̃xü̃gü ga tama Yudíugü ixĩgüxü̃ natürü Yudíugürüü̃ yaxõgüxü̃. Rü Pauru rü Bernabé rü namaã nidexagü rü nayaxucu̱xẽgü na guxü̃guma nagu naxĩnüẽẽchaxü̃ca̱x ga ñuxãcü Tupana nüxü̃ ngechaü̃ãcüma na nadexü̃. 44 Rü yema to ga ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu, rü wixgutaa̱x guxü̃ma ga yema ĩãnecü̱̃ã̱x nangutaque̱xegü na inaxĩnüẽxü̃ca̱x ga Tupanaãrü ore. 45 Natürü nayexma ga ñuxre ga Yudíugü ga tama ngutaque̱xegu chocuxü̃. Rü yexguma nüxü̃ nadaugügu ga na namuxũchixü̃ ga duü̃xü̃gü ga Pauruca̱x ngutaque̱xegüxü̃ rü poraãcü nixãũxãchie. Rü inanaxügüe ga na Pauruxü̃ nachoxü̃gagüxü̃ rü namaã naguxchigagüxü̃. 46 Natürü ga Pauru rü Bernabé rü tama namuü̃ẽãcüma yema Yudíugüxü̃ nangãxü̃gü, rü ñanagürügü: —Tupana nanaxwa̱xe na pemaãxĩra nüxü̃ tixuxü̃ i norü ore. Natürü ñu̱xma na nüxü̃ pexoexü̃ i ngẽma ore rü tama na penayauxgüchaü̃xü̃ i maxü̃ i taguma gúxü̃, rü ngẽmaca̱x i ñu̱xmax i toma rü tá ngẽma tama Yudíugü ixĩgüxü̃tanüwa taxĩ. 47 —Yerü yemaãcü toxü̃ namu ga Cori, rü ñanagürü: “Duü̃xü̃gü i tama Yudíugü ixĩgüxü̃ãrü ngóonexẽẽruü̃ marü cuxü̃ chixĩxẽẽ, na guxü̃wama i ñoma i naãnewa cunangexü̃ca̱x i chorü ore i maxẽxẽẽruü̃”, ñanagürü. 48 Rü yexguma yema orexü̃ naxĩnüẽgu ga yema duü̃xü̃gü ga tama Yudíugü ixĩgüxü̃, rü nataãẽgü rü ñanagürügü: —Rü namexẽchi nixĩ i ñaã Cori ya Tupanaãrü ore —ñanagürügü. Rü nayaxõgü ga guxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü ga Tupana marü nüxü̃ unetaxü̃ na nayauxgüãxü̃ca̱x i maxü̃ i taguma gúxü̃. 49 Rü yemaãcü guxü̃wama ga yema naãnewa nanguchigü ga Cori ya Tupanaãrü ore. 50 Natürü yema Yudíugü ga tama Ngechuchuaxü̃́ yaxõgüchaü̃xü̃, rü chixexü̃maã nayaxuxcu̱xẽgü ga ñuxre ga ngexü̃gü ga mexü̃gü ga Tupanaxü̃ ngechaü̃güxü̃ rü guma ĩãneãrü ãẽ̱xgacügü na Pauru rü Bernabéxü̃ ínawoxü̃xü̃ca̱x. Rü yemaca̱x ínanawoxü̃ ga yema naãnewa. 51 Rü yexguma ga Pauru rü Bernabé rü inapagücutü ga norü üxaxü̃cutü na yemawa nüxü̃ yacua̱xãchitanüxü̃ca̱x ga norü chixexü̃ ga yema ĩãnecü̱̃ã̱xgü ga duü̃xü̃gü. Rü ñu̱xũchi ga Pauru rü Bernabé rü ĩãne ga Icúniũwa naxĩ. 52 Natürü yema yaxõgüxü̃ ga guma ĩãne ga nawa ínachoxü̃newa yexmagüxü̃ rü poraãcü Tupanamaã nataãẽgü, rü Naãẽ i Üünexü̃ rü aixcüma nawa nayexma.

Puracügü 14

1 Rü Icúniũwa rü wüxigu Yudíugüarü ngutaque̱xepataü̃gu nachocu ga Pauru rü Bernabé. Rü meãma nüxü̃ nixuchiga ga Tupanaãrü ore rü yemaãcü nayaxõgü ga muxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga Yudíugü rü yema tama Yudíugü ixĩgüxü̃ rü ta. 2 Natürü yema Yudíugü ga tama Ngechuchuaxü̃́ yaxõgüxü̃, rü chixexü̃maã nayaxucu̱xẽgü ga yema tama Yudíugü ixĩgüxü̃ na yema yaxõgüxü̃chi naxaiexü̃ca̱x. 3 Rü yemaca̱x muxü̃ma ga ngunexü̃ yexma narücho ga Pauru rü Bernabé, rü tama namuü̃ẽãcüma nüxü̃ nixuchiga ga Cori ya Tupanaãrü ore. Rü yema duü̃xü̃gümaã nüxü̃ nixu na ñuxãcü Tupana poraãcü tüxü̃ nangechaü̃xü̃. Rü nüma ga Cori rü yema duü̃xü̃güxü̃ nüxü̃ nadauxẽẽ na namaã nataãẽxü̃ ga yema ore. Rü yemaca̱x Pauru rü Bernabéxü̃ narüngü̃xẽẽ na inawe̱xgüãxü̃ca̱x ga cua̱xruü̃gü rü na naxügüãxü̃ca̱x ga mexü̃gü ga Tupanaãrü poramaã naxügüxü̃. 4 Natürü ga guma ĩãnecü̱̃ã̱x ga duü̃xü̃gü rü nitoye. Rü nümaxü̃ rü yema Yudíugüwaama naxügü rü togü rü Pauru rü Bernabéwaama naxügü. 5 Rü yexguma ga yema Yudíugü, rü yema duü̃xü̃gü ga tama Yudíugü ixĩgüxü̃, rü guma ĩãneãrü ãẽ̱xgacügümaã wüxigu nagu narüxĩnüẽ na Pauruxü̃ rü Bernabéxü̃ yayauxgüxü̃ na nutamaã ínamuxũchigüãxü̃ca̱x. 6 Natürü yexguma nüxü̃ nacuáchigagügu ga Pauru rü Bernabé, rü nibuxmü. Rü Dicóniũãnewa yexmane ga ĩãnegü ga Dita rü Derbewa naxĩ. Rü guma ĩãnegüwa rü guxü̃ma ga yema naãnewa ipeagüxü̃ ga duü̃xü̃gümaã rü ta nüxü̃ nixuchigagü ga ore i mexü̃. 8 Rü yéma Ditawa nayexma ga wüxi ga yatü ga ínapogücutüxü̃ norü bucümatama. Rü yéma narüto rü inarüxĩnü ga yema Pauru nüxü̃ ixuxü̃ ga ore. Rü Pauru rü meãma nüxü̃ nadawenü, rü nüxü̃ nadau ga na nüxü̃́ nayexmaxü̃ ga norü õ na naxca̱x yataanexü̃ca̱x. 10 Rü yexguma ga Pauru rü tagaãcü ñanagürü nüxü̃: —¡Inachi, rü meãma ínangacutü! —ñanagürü. Rü yexguma inayuxnagü ga guma yatü, rü inanaxügü ga na iyaxũxü̃. 11 Rü yexguma yema muxü̃ma ga duü̃xü̃gü nüxü̃ daugügu ga yema na naxüxü̃ ga Pauru, rü tagaãcü yema Dicóniũgawa nidexagü, rü ñanagürügü: —Tupanagü i naduü̃xü̃güraü̃xü̃ ínarüxĩgü, rü tatanüwa nangugü —ñanagürügü. 12 Rü Bernabé rü tupana ga Chéumaã nanaxüégagü. Rü Pauru rü Érememaã nanaxüégagü yerü nüma nixĩ ga yadexaxü̃. 13 Rü guma ĩãne íixücuxü̃wa nayexma ga tupana ga Chéuarü tupauca ga taxü̃ne. Rü guma tupaucaarü pai rü yéma nanagagü ga wocagü ga iyatüxü̃ ga putüramaã nga̱xãẽgüxü̃. Rü nüma ga pai rü ga duü̃xü̃gü rü nanadaixchaü̃ ga yema wocagü naxca̱x ga Pauru rü Bernabé na yemamaã nüxü̃ yacua̱xüü̃güxü̃ca̱x. 14 Natürü yexguma nüxü̃ yacua̱xãchitanügu ga Bernabé rü Pauru, rü norü gáuxü̃chirugu nagáugüe na yema duü̃xü̃gü nüxü̃ cua̱xgüxü̃ca̱x na tama namexü̃ ga yema naxca̱x naxüechaü̃xü̃. Rü yema muxü̃ma ga duü̃xü̃gütanüwa nabuxmü, rü ñaxü̃maã aita naxüe: 15 —Pa Yatügüx, ¿tü̱xcüü̃ toxca̱x penaxü i ngẽma? Toma rü pexrüü̃ duü̃xü̃gümare tixĩgü. Rü nuã taxĩ na pemaã nüxü̃ tayarüxuxü̃ca̱x na nüxü̃ perüxoexü̃ca̱x i ngẽma chixexü̃gü i taxuwama mexü̃ rü naxca̱x pedaugüxü̃ca̱x ya Tupana ya maxü̃cü ga naxücü ga daxũguxü̃ i naãne, rü ñoma i naãne, rü taxtü i taxü̃, rü guxü̃ma i nawa ngẽxmaxü̃. 16 —Rü nuxcümayerü nixĩ ga Tupana ga yaxna namaã naxĩnüxü̃ ga duü̃xü̃gü ga woo nümagü nanaxwa̱xegüxü̃ naxügügu. 17 —Natürü nüma ga Tupana rü taguma nüxü̃ narüchau na duü̃xü̃güxü̃ nangü̃xẽẽxü̃. Rü yemaãcü tüxü̃ nüxü̃ nacua̱xẽẽ na Tupana yiĩxü̃ i nümax. Rü nümatama nixĩ i núma namuãxü̃ ya pucü rü meã pexü̃́ nayaexẽxẽãxü̃ i penetügü. Rü nüma nixĩ i pexna naxããxü̃ i pewemü na ngẽmaãcü petaãẽgüxü̃ca̱x —ñanagürügü ga Pauru rü Bernabé. 18 Natürü woo yema orexü̃ namaã na yaxugüxü̃ rü poraãcü nüxü̃́ naguxcha ga Pauru rü Bernabé ga nüxna na nachogüxü̃ ga duü̃xü̃gü ga tama naxca̱x na nadaiãxü̃ca̱x ga yema wocagü na yemamaã nüxü̃ yacua̱xüü̃güxü̃ca̱x . Rü düxwa yemaca̱x tama naxca̱x nanadai. 19 Natürü yexgumayane rü ínangugü ga ñuxre ga Yudíugü ga Aü̃tioquíawa rü Icúniũwa ne ĩxü̃. Rü chixexü̃maã nayaxucu̱xẽgü ga yema muxü̃ma ga duü̃xü̃gü na tama Pauru rü Bernabéga naxĩnüẽxü̃ca̱x, rü namaã nanuẽxü̃ca̱x. Rü yemaca̱x ga yema duü̃xü̃gü rü nutamaã Pauruxü̃ ínamuxũchigü, rü ĩãneãrü ĩxpemawa nanatúchigügü, yerü nüma nüxü̃ nacua̱xgügu rü marü nayu. 20 Natürü yexguma yema yaxõgüxü̃ naxü̃tawa ngutaque̱xegu, rü inachi ga Pauru, rü wenaxãrü nagu naxücu ga guma ĩãne. Rü moxü̃ãcü inaxũãchi ga yéma, rü Bernabémaã Derbewa naxũ. 21 Rü guma ĩãnewa nüxü̃ nixugüe ga ore ga mexü̃. Rü nanangúexẽẽ ga duü̃xü̃gü, rü muxü̃ma Tupanaãxü̃́ nayaxõgü. Rü yemawena rü wenaxãrü naxca̱x nawoegu ga Dita, rü Icúniũ, rü Aü̃tioquía. 22 Rü guma ĩãnegüwa rü yema yaxõgüxü̃xü̃ nixucu̱xẽgü, rü nüxü̃́ nanangúchaü̃xẽẽgü na guxü̃guma meã na yaxõgüãxü̃ca̱x. Rü namaã nüxü̃ nixugüe, rü ñanagürügü: —Ngẽma Tupana ãẽ̱xgacü íxĩxü̃wa na ixücuxü̃ca̱x, rü tanaxwa̱xe na muẽ̱xpü̱xcüna guxchaxü̃gümaã yaxna ixĩnüẽxü̃ i ñoma i naãnewa —ñanagürügü. 23 Rü Pauru rü Bernabé rü wüxichigü ga ĩãnewa rü nüxü̃ nixunetatanü ga ñuxre ga yatügü na yaxõgüxü̃ãrü ãẽ̱xgacügü yixĩgüxü̃ca̱x. Rü tama nachibüeãcüma naxca̱x nayumüxẽgü. Rü yemawena rü yima Cori ya Tupana ga nüxü̃́ yaxõgüãcüna nanaxuaxü̃gü na guxü̃guma namaã inaxã́ũxü̃ca̱x rü meã nüxna nadauxü̃ca̱x ga yema yaxõgüxü̃ãrü ãẽ̱xgacügü. 24 Rü Pichídiaanewa nichopetü, rü Paü̃píriaanewa nangugü. 25 Rü Pérupe ga ĩãnewa nüxü̃ nixugüe ga Tupanaãrü ore, rü ñu̱xũchi Atária ga ĩãnewa naxĩ. 26 Rü yéma rü wüxi ga wapurugu nichoü̃ na Aü̃tioquíaca̱x nawoeguxü̃ca̱x. Rü guma ĩãne ga Aü̃tioquíawa nixĩ ga noxri duü̃xü̃gü Tupanana namugüxü̃ ga Pauru rü Bernabé na naxügüãxü̃ca̱x ga yema puracü ga ñu̱xma marü yanguxẽẽgüxü̃. 27 Rü yexguma ínangugügu ga Pauru rü Bernabé, rü nanangutaque̱xexẽẽ ga guxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü ga yaxõgüxü̃. Rü namaã nüxü̃ nixugügü ga guxü̃ma ga ñuxãcü Tupana poraãcü nüxü̃ na rüngü̃xẽẽxü̃. Rü yexgumarüü̃ ta rü namaã nüxü̃ nixugügü ga ñuxãcü na yaxõgüãxü̃ ga yema duü̃xü̃gü ga tama Yudíugü ixĩgüxü̃, yerü Tupana nüxü̃́ nanatauxchaxẽẽ na yaxõgüãxü̃ca̱x. 28 Rü muxü̃ma ga ngunexü̃gu yema yaxõgüxü̃tanüwa nayexmagü ga Pauru rü Bernabé.

Puracügü 15

1 Rü yexgumaü̃cüü rü nayexma ga ñuxre ga duü̃xü̃gü ga Yudéaanewa ne ĩxü̃ ga Aü̃tioquíawa ngugüxü̃. Rü nümagü inanaxügüe ga tüxü̃ na nangúexẽẽxü̃ ga guxema yaxõgüxe ga Aü̃tioquíacü̱̃ã̱x, rü ñanagürügü: —Ngẽxguma tama pegü ípewiü̃cha̱xmüpe̱xechiraü̃gu yema Moĩché tüxü̃ muxü̃rüü̃ rü taxuacütáma pexü̃́ nangẽxma i maxü̃ i taguma gúxü̃ —ñanagürügü. 2 Natürü ga Pauru rü Bernabé rü tama norü me nixĩ ga yema, rü yemaca̱x poraãcü nügü namaã nachoxü̃gagü ga yema duü̃xü̃gü ga Yudéaanewa ne ĩxü̃. Rü düxwa Pauru rü Bernabé rü ñuxre ga togü ga Aü̃tioquíacü̱̃ã̱x ga yaxõgüxü̃xü̃ naxunetagü na Yerucharéü̃wa naxĩxü̃ca̱x na yema ngúexü̃gü ga Ngechuchu imugüxü̃ rü yema yaxõgüxü̃ãrü ãẽ̱xgacügümaã yamexẽẽgüãxü̃ca̱x ga yemachiga. 3 Rü yemaãcü ga yema yaxõgüxü̃ ga Aü̃tioquíacü̱̃ã̱x rü Yerucharéü̃wa nanamugü ga yema yatügü na naxca̱x íyacagüxü̃ca̱x rü yamexẽẽgüãxü̃ca̱x ga yema ore. Rü Peníchiaanewa rü Chamáriaanewa nachopetü ga Pauru rü Bernabé. Rü yéma rü duü̃xü̃gümaã nüxü̃ nixugüe ga ñuxãcü yema tama Yudíugü ixĩgüxü̃ rü nüxü̃ na naxoexü̃ ga nuxcümaü̃xü̃ ga nacümagü na Tupanawe naxĩxü̃ca̱x. Rü yema oremaã poraãcü nanataãẽxẽẽgü ga guxü̃ma ga yema yaxõgüxü̃. 4 Rü Yerucharéü̃wa nangugü ga Pauru rü Bernabé. Rü guxü̃ma ga yema yaxõgüxü̃ rü yema ngúexü̃gü ga Ngechuchu imugüxü̃ rü yema yaxõgüxü̃ãrü ãẽ̱xgacügü rü meãma nanayauxgü. Rü Pauru rü Bernabé namaã nüxü̃ nixugügü ga guxü̃ma ga ñuxãcü Tupana poraãcü nüxü̃ na rüngü̃xẽẽxü̃ na duü̃xü̃gümaã nüxü̃ yaxugüxü̃ca̱x ga ore i mexü̃. 5 Natürü ñuxre ga Parichéugü ga Ngechuchuaxü̃́ yaxõgüxü̃, rü inachigü, rü ñanagürügü: —Name nixĩ na nügü ínawiü̃cha̱xmüpe̱xechiraü̃güxü̃ i ngẽma tama Yudíugü ixĩgüxü̃ i ngexwaca yaxõgüxü̃. Rü name nixĩ na naga naxĩnüẽxü̃ i ngẽma mugü ga Moĩché ümatüxü̃ —ñanagürügü. 6 Rü yexguma nangutaque̱xegü ga yema ngúexü̃gü ga Ngechuchu imugüxü̃ rü yema yaxõgüxü̃ãrü ãẽ̱xgacügü na namexẽẽgüãxü̃ca̱x ga yema ore. 7 Rü yixcama marü ñuxgumama nügümaã yéma yaporagatanücüügu, rü inachi ga Pedru, rü ñanagürü nüxü̃: —Pa Chaueneẽgüx, pema nüxü̃ pecua̱x ga na ü̃pamama Tupana choxü̃ yaxuxü̃ ga petanüwa na yema duü̃xü̃gü i tama Yudíugü ixĩgüxü̃maã nüxü̃ chixuxü̃ca̱x i norü ore i mexü̃ i maxẽxẽẽruü̃, na nümagü rü ta Ngechuchuaxü̃́ yaxõgüãxü̃ca̱x. 8 —Rü yima Tupana ya guxããẽxü̃ cuácü rü tüxü̃ nüxü̃ nadauxẽẽ na nadeãxü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü i tama Yudíugü ixĩgüxü̃, yerü nüxna nanamu ga Naãẽ i Üünexü̃ yema tüxna namuãxü̃rüü̃. 9 —Rü Tupanape̱xewa rü yixema i Yudíugü rü namaã tawüxigu i ngẽma duü̃xü̃gü i tama Yudíugü ixĩgüxü̃. Yerü nümagü rü ta Tupana nüxü̃́ nüxü̃ nangechaü̃ ga norü pecadugü ga yexguma nüxü̃́ yaxõgüãgu. 10 —¿Rü tü̱xcüü̃ tama namaã petaãẽ i ñu̱xma i ngẽma Tupana üxü̃? ¿Rü tü̱xcüü̃ ngẽma ngexwacax yaxõgüxü̃xü̃ penaxüxẽẽchaü̃ i ngẽma Moĩchéarü mugü i guxchaxü̃ ga tórü o̱xigü rü taxuacüma naga taxĩnüẽxü̃ rü woo yixemagü rü ta taxuacüma inguxẽẽxü̃? 11 —Rü tama ngẽma mugü nixĩ i tüxü̃ maxẽxẽẽxü̃. Natürü yixema rü tayaxõgü na tórü Cori ya Ngechuchu tamaã mecümaxü̃gagu yiĩxü̃ na tüxna naxãmareãxü̃ i maxü̃ i taguma gúxü̃. Rü ngẽxgumarüü̃ ta nixĩ i naxca̱x i nümagü i tama Yudíugü ixĩgüxü̃ —ñanagürü ga Pedru. 12 Rü inanaxügü ga Bernabé rü Pauru na yadexagüxü̃. Rü guxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü rü inarüchianegü rü inarüxĩnüẽmare. Rü Bernabé rü Pauru rü namaã nüxü̃ nixugüe ga ñuxãcü Tupana na nüxü̃ rüngü̃xẽẽgüxü̃ na naxügüãxü̃ca̱x ga mexü̃ ga taxü̃gü ga Tupanaãrü poramaã naxügüxü̃ natanüwa ga yema duü̃xü̃gü ga tama Yudíugü ixĩgüxü̃. 13 Rü yexguma Bernabé rü Pauru igúegagügu, rü nüxĩxãrü nidexa ga Chaü̃tiágu, rü ñanagürü: —Pa Chaueneẽgüx, ¡choxü̃́ iperüxĩnüẽ! 14 —Pedru i Chimáũ rü tamaã nüxü̃ nixu na ñuxãcü Tupana inaxügüxü̃ ga nüxü̃ na nangü̃xẽẽxü̃ ga yema duü̃xü̃gü i tama Yudíugü ixĩgüxü̃. Rü tamaã nüxü̃ nixu ta na ñuxãcü Tupana yema duü̃xü̃gütanüwa nadeãxü̃ ga ñuxre ga duü̃xü̃gü na noxrü yixĩgüxü̃ca̱x. 15 —Rü ngẽma Pedru nüxü̃ ixuxü̃ rü nawüxigu namaã ga yema ore ga nuxcümaü̃güxü̃ ga orearü uruü̃gü ümatüxü̃ ga ñaxü̃: 16 “Rü ngẽmawena rü tá chataegu, rü tá nüxü̃ charüngü̃xẽẽ i Dabítaagü i Yudíugü. Rü woo nawoonemare i ñu̱xmax, natürü wena táxarü wüxiwa chanaxĩxẽẽ, rü tá íchanadagüxẽẽ na noxrirüü̃ naporaexü̃ca̱x. 17 Rü ngẽmaãcü tá nüxü̃ charüngü̃xẽẽ na ngẽma duü̃xü̃gü i tama Yudíugü ixĩgüxü̃ rü chauxca̱x nadaugüxü̃ca̱x, wüxigu namaã i guxü̃ma i chorü duü̃xü̃gü i Yudíugü i choma chidexechixü̃. 18 Rü yemaãcü nüxü̃ nixu ga nüma ga Cori ya Tupana ga nuxcümama tüxü̃ nüxü̃ cua̱xẽẽcü ga yema”, ñanagürü ga yema ore ga nuxcüma ümatüxü̃. 19 Rü ñanagürü ga Chaü̃tiágu: —Rü ngẽmaca̱x, Pa Chaueneẽgüx, rü chauxca̱x rü tama name na guxü̃ i Moĩché ümatüxü̃ i mugümaã nüxü̃ ichixewexü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü i tama Yudíugü ixĩgüxü̃ i nüxü̃ rüxoexü̃ i nuxcümaü̃xü̃ i nacümagü na Tupanawe naxĩxü̃ca̱x. 20 —Rü narümemaẽ nixĩ i naxca̱x tanaxümatü i popera, rü ngẽmawa namaã nüxü̃ tixu: (1) Rü tama name na nangõ̱xgüãxü̃ i ngẽma naxü̃nagümachi i togü norü tupananetachicüna̱xãgüca̱x ḏaixü̃ . (2) Rü tama name na naĩ i ngemaã rü e̱xna naĩ ya yatümaã inapexü̃. (3) Rü tama name na nangõ̱xgüãxü̃ i namachi i ngẽma naẽxü̃ rü e̱xna naxü̃na i wẽxnaãxü̃ rü e̱xna natügu nguxü̃. (4) Rü tama name na nangõ̱xgüãxü̃ ya nagü. Rü ngẽxĩcatama nixĩ i inaxwa̱xexü̃ na naxca̱x naxümatüxü̃. 21 —Erü guxü̃ne ya ĩãnewa nangẽxma ya Yudíugüarü ngutaque̱xepataü̃ i ngextá nuxcümama guxü̃ i ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu nawa ínangúe rü nüxü̃ nixuchigagü i guxü̃ma i ngẽma mugü ga Moĩché ümatüxü̃ —ñanagürü ga Chaü̃tiágu. 22 Rü yema ore rü norü me nixĩ ga yema ngúexü̃gü ga Ngechuchu imugüxü̃, rü yema yaxõgüxü̃ãrü ãẽ̱xgacügü, rü guxü̃ma ga yema yaxõgüxü̃. Rü nügümaã ñanagürügü: —¡Ngĩxã tatanüwa tanade ya taxre ya yatügü na Aü̃tioquíawa namugüxü̃ca̱x namaã ya Pauru rü Bernabé! —ñanagürügü. Rü nüxü̃ naxunetagü ga Yuda ga Barsabágu ãẽ́gaxü̃ rü Chira. Rü nümagü ga Yuda rü Chira rü ãẽ̱xgacügü nixĩ ga natanüwa ga yema yaxõgüxü̃ ga Yerucharéü̃wa yexmagüxü̃. 23 Rü namaã yéma nanamugü ga popera, rü ñaã nixĩ ga yema ore ga nagu naxümatügüxü̃: “Pa Toeneẽgü i Tama Yudíugü Ixĩgüxe i Aü̃tioquíagu rü Chíriaanegu rü Chiríchiaanegu Ãchiü̃güxe, rü toma i peeneẽgü i Ngechuchu toxü̃ imugüxe rü toma i yaxõgüxü̃ãrü ãẽ̱xgacügü ixĩgüxex, rü pexü̃ tarümoxẽgü. 24 Rü nüxü̃ tacuáchigagü rü ñuxre ga duü̃xü̃gü ga núma ne ĩxü̃ rü woo tama toma yéma tanamugü natürü nümagü rü yéma naxĩ rü Moĩchéarü mugümaã pexü̃ nachixewegü rü yemaãcü pexü̃ ínatüexẽẽ. 25 Rü yemaca̱x guxãma ga toma rü wüxigu nagu tarüxĩnüẽ na totanüwa nüxü̃ taxunetaxü̃ ga taxre ga taeneẽgü na pexca̱x ngẽ́ma tanamugüxü̃ca̱x namaã i taeneẽgü i nüxü̃ ingechaü̃güxü̃ i Bernabé rü Pauru. 26 Rü nümagü i Bernabé rü Pauru nixĩ ga poraãcü ãũcümaxü̃wa nayexmagüxü̃ naxca̱x ga tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristu. 27 Rü ñu̱xma rü pexca̱x ngẽ́ma tanamugü i Yuda rü Chira na nümagüxüchi pemaã nüxü̃ yaxugüxü̃ca̱x rü pemaã nango̱xẽẽgüãxü̃ca̱x i guxü̃ma i torü ore. 28 Erü Tupanaãẽ i Üünexü̃ca̱x name, rü toxca̱x rü ta name na tama muxü̃ma i mugü pexna taxãgüxü̃. Rü ñaã ãgümücü i mugüxicatama nixĩ i pexü̃ tamuxü̃: (1) Rü tama name na penangṍxü̃ i naxü̃nagümachi i togü norü tupananetachicüna̱xãgüca̱x ḏaixü̃. (2) Rü tama name na penangṍxü̃ i namachi i ngẽma naxü̃nagü i wẽxnaãxü̃. (3) Rü tama name na penangṍxü̃ ya nagü. (4) Rü tama name na naĩ i ngemaã rü e̱xna naĩ ya yatümaã ipepexü̃. Rü mexü̃ tá pexügü ega penaxauregu i ngẽma mugü. Rü nuãma pexna”, ñanagürü ga yema ore ga naxümatügüxü̃. 30 Rü natanüxü̃xü̃ namoxẽgüguwena, rü inaxĩãchi ga yema yéma mugüxü̃, rü Aü̃tioquíawa naxĩ. Rü yexguma yéma nangugügu rü nanangutaque̱xexẽẽ ga guxü̃ma ga yema yaxõgüxü̃ ga duü̃xü̃gü, rü nüxna nanaxãgü ga yema popera. 31 Rü yexguma nüxü̃ nadaumatügügu, rü poraãcü nataãẽgü namaã ga yema ucu̱xẽgü ga nüxna naxãgüxü̃. 32 Rü Yuda rü Chira ga Tupanaãrü orearü uruü̃gü na yixĩgüxü̃, rü muxü̃ma ga oremaã nayaxucu̱xẽgü ga yema yaxõgüxü̃, rü nüxü̃ narüngü̃xẽẽ na yexeraãcü yaxõgüãxü̃ca̱x. 33 Rü marü ñuxre ga ngunexü̃ yéma nayexmagüguwena, rü ínixĩ. Rü yema yaxõgüxü̃ ga Aü̃tioquíacü̱̃ã̱x, rü taãẽãcüma Yuda rü Chiraxü̃ narümoxẽgü rü meãma ínayamugü na naxca̱x nawoeguxü̃ca̱x ga yema Yerucharéü̃cü̱̃ã̱x ga noxri natanüwa namugüxü̃. 34 Natürü ga Chira rü nagu narüxĩnü na yexma Aü̃tioquíagu naxã́ũxü̃, rü yemaca̱x Yudaxicatama Yerucharéü̃ca̱x nataegu. 35 Rü Pauru rü Bernabé rü ta yexma narücho. Rü wüxigu namaã ga muxü̃ma ga togü, rü nanangúexẽẽ ga duü̃xü̃gü, rü namaã nüxü̃ nixugügü ga Cori ya Tupanaãrü ore i mexü̃. 36 Rü yexguma marü ñuxre ga ngunexü̃ ngupetügu, rü ñanagürü ga Pauru Bernabéxü̃: —¡Ngĩxã wenaxãrü natanügu tanaxĩãne i ngẽma yaxõgüxü̃ i guxü̃ne ya ĩãne ga ngextá nüxü̃ íixuchigaxü̃wa ga Cori ya Tupanaãrü ore na nüxü̃ idauxü̃ca̱x na ñuxãcü nüxü̃ ínangupetügüxü̃! —ñanagürü. 37 Rü Bernabé rü nayagaxchaü̃ ta ga Cuáü̃ Marcu. 38 Natürü ga Pauru rü tama nanaxwa̱xe ga na yagaãxü̃, yerü Paü̃píriawa nüxna naxo ga noxri, rü tama ínayaxümücü ga yema puracüwa. 39 Rü poraãcü nügümaã niporagatanücüü naxca̱x ga yema, rü düxwa nügüna nixĩgü. Rü Bernabé nayaga ga Marcu, rü Chiprearü capaxũwa naxũ. 40 Rü yoxni ga Pauru rü Chiraxü̃ niga. Rü yema Aü̃tioquíacü̱̃ã̱x ga yaxõgüxü̃ rü naxca̱x nayumüxẽgü na Tupana nüxü̃ rüngü̃xẽẽgüxü̃ca̱x. Rü yexguma inaxĩãchi. 41 Rü Chíriaanewa rü Chiríchiaanewa nachopetü, rü yéma Tupanaãrü oremaã nanataãẽxẽẽgü ga yema yaxõgüxü̃.

Puracügü 16

1 Rü Derbe rü Ditawa nangugü ga Pauru rü Chira. Rü yéma nayexma ga wüxi ga yaxõcü ga Timutéu ga naẽ́ga. Rü naẽ rü wüxi ga Yudíu ga yaxõ̱xcü iyixĩ. Rü nanatü rü wüxi ga Griégu tixĩ. 2 Rü meãma Timutéuchigagu nidexagü ga guxü̃ma ga yema yaxõgüxü̃ ga Ditacü̱̃ã̱xgü rü Icúniũcü̱̃ã̱xgü. 3 Rü nanaxwa̱xe ga Pauru ga na nüxü̃ íyaxümücüxü̃ ga Timutéu. Natürü naxü̃pa ga na yagaãxü̃ rü ínanawiecha̱xmüpe̱xechiraü̃, yerü yemaãcü nanaxwa̱xegü ga yema Yudíugü ga yema naãnewa yexmagüxü̃. Yerü guxü̃ma nüxü̃ nacua̱xgü ga na Griégu tiĩxü̃ ga nanatü. 4 Rü guxü̃nema ga guma ĩãnegü ga nawa nachopetünewa, rü duü̃xü̃gümaã nüxü̃ nixugüetanü ga yema ucu̱xẽ ga yema Yerucharéü̃cü̱̃ã̱x ga ngúexü̃gü ga Ngechuchu imugüxü̃ rü yema yaxõgüxü̃ãrü ãẽ̱xgacügü nüxü̃ ixugüxü̃. 5 Rü yemaãcü yexeraãcü meã nayaxõgü ga guxü̃ma ga yema yaxõgüxü̃, rü guxü̃ ga ngunexü̃ rü yexeraãcü nimuẽtanü ga yema yexwacax yaxõgüxü̃. 6 Rü Áchiaanewa naxĩxchaü̃ na yéma nüxü̃ yaxugüxü̃ca̱x ga ore i mexü̃. Natürü Tupanaãẽ i Üünexü̃ rü nüxna nanachu̱xu ga yema. Rü yemaca̱x Piríquiaanewa rü Gárataanewaama nachopetü. 7 Rü Míchiaarü naãnewa nangugü, rü yéma nagu narüxĩnüẽ ga na Bitíniããrü naãnewa naxĩxü̃. Natürü yéma rü ta Tupanaãẽ i Üünexü̃ nüxna nanachu̱xu ga na yéma naxĩxü̃. 8 Rü yemaca̱x Míchiaanewa nachopetümare rü ĩãne ga Túruawa nangugü. 9 Rü yema chütaxü̃gu rü Pauru nango̱xetü rü nüxü̃ nadau ga wüxi ga yatü ga Machedóniãcü̱̃ã̱x ga nape̱xegu chicü. Rü nüxü̃ naca̱a̱xü̃, ñaxü̃maã: —¡Machedóniãwa naxũ, rü toxü̃ rüngü̃xẽẽ! —ñaxü̃maã. 10 Rü yexguma yemaxü̃ nada̱u̱xgu ga Pauru, rü yexgumatama togü tamexẽẽgü na Machedóniãwa taxĩxü̃ca̱x. Yerü nüxü̃ tacua̱xgü rü aixcümaxü̃chi nixĩ ga Tupana toxca̱x c̱axü̃ na yema duü̃xü̃gümaã nüxü̃ tixuxü̃ca̱x ga ore i mexü̃. 11 Rü Túruaarü türewa itaxĩãchi, rü capaxũ ga Chamotáchiuca̱x we̱xgu taxĩ. Rü moxü̃ãcü Neã́poriwa tangugü. 12 Rü yéma rü dauxchitagu taxĩ rü Piripuwa tangugü. Rü guma nixĩ ya Dumacü̱̃ã̱xgüarü ĩãne ga Machedóniããnegu naxügüne. Rü guma nixĩ ya guxü̃ne ya ĩãneãrü tamaẽne ga yéma. Rü yéma tayexmagü ga ñuxre ga ngunexü̃gü. 13 Rü ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu, rü guma ĩãne iyacuáxü̃wa taxĩ ga natüpechinüwa, yerü nagu tarüxĩnüẽgu rü yéma nayexma ga Yudíugüarü yumüxẽchica. Rü yéma tarütogü, rü namaã tidexagü ga ñuxre ga ngexü̃gü ga yéma ngutaque̱xegüxü̃, rü namaã nüxü̃ tixugü ga Tupanaãrü ore. 14 Rü yéma iyexma ga wüxi ga ngecü ga Díria ga ngĩẽ́ga ga Tupanaxü̃ icua̱xüü̃xcü. Rü Tiatíra ga ĩãnecü̱̃ã̱x iyixĩ. Rü dauxracharaxü̃ ga naxchirumaã itaxe yerü yema nixĩ ga ngĩrü puracü. Rü ngĩma rü meãma yéma irüxĩnü, yerü nüma ga Cori ya Tupana rü ngĩxü̃́ nanangúchaü̃xẽẽ na meã inaxĩnüxü̃ca̱x ga yema ore ga Pauru nüxü̃ ixuxü̃. 15 Rü yemawena rü ñu̱xũchi íibaie wüxigu namaã ga guxü̃ma ga ngĩtanüxü̃gü. Rü yixcama rü toxü̃ ica̱a̱xü̃ ñaxü̃maã: —Ngẽxguma pema choxü̃ peda̱u̱xgu na aixcüma nüxü̃́ chayaxõxü̃ ya Cori ya Tupana, rü marü name ega chopatagu peyapegügu —ngĩgürügü. Rü yéma toxü̃ ixĩxẽẽ. 16 Rü wüxi ga ngunexü̃gu ga yexguma yumüxẽwa taxĩxgu ga tomax, rü yexma ngĩxü̃ tayangau ga wüxi ga pacü ga corigüxü̃taxü̃ ixĩcü ga ṉg̱oxoã̱xcü. Rü yema pacü rü wüxi ga ṯacüxü̃ cua̱xcü iyixĩ, rü duü̃xü̃gümaã nüxü̃ iyaxu ga ṯacü tá yixcüra na ngupetüxü̃. Rü yemaca̱x ga duü̃xü̃gü rü dĩẽrumaã ngĩxü̃́ nanaxütanü na nüxü̃ yaxuxü̃ca̱x na ṯacü tá na ngupetüxü̃. Rü yemaãcü poraãcü dĩẽruxü̃ itú naxca̱x ga ngĩrü corigü. 17 Rü ngĩma towe ingẽ ga toma rü Pauru, rü tagaãcü ngĩgürügü: —Ñaã yatügü rü Tupana ya tacüxüchimaãrü duü̃xü̃gü nixĩ, rü pemaã nüxü̃ nixu na ñuxãcü tá penayaxuxü̃ i maxü̃ i taguma gúxü̃ —ngĩgürügü. 18 Rü yemaãcü iyixĩ ga muxü̃ma ga ngunexü̃gu. Rü düxwa nüxü̃́ nawa̱xtümüxü̃ ga Pauru, rü ngĩxca̱x nadauegu, rü ñanagürü nüxü̃ ga yema ṉg̱oxo ga ngĩwa yexmaxü̃: —Ngechuchu ya Cristuégagu cuxü̃ chamu, na ngĩwa ícuxũxũxü̃ca̱x —ñanagürü. Rü yexgumatama ngĩwa ínaxũxũ ga yema ṉg̱oxo. 19 Rü yexguma nüxü̃ nadaugügu ga ngĩrü corigü ga marü tama ngĩgagu dĩẽru ngĩxü̃ na nayauxgüxü̃, rü Pauru rü Chiraxü̃ ínayauxü̃, rü ãẽ̱xgacügüarü ngutaque̱xechicawa nanagagü. 20 Rü ãẽ̱xgacügüna nanaxuaxü̃ ga yema ngĩrü corigü, rü ñanagürügü: —Ñaã Yudíugü rü tórü ĩãnewa nanachixeãẽxẽẽgü i duü̃xü̃gü. 21 —Rü tüxü̃ nangúexẽẽ na naxaurexü̃ca̱x i nacümagü i tüxna chu̱xuxü̃ i yixema i Dumacü̱̃ã̱xgü —ñanagürügü. 22 Rü yexguma ga guxü̃ma ga yema ĩãnecü̱̃ã̱x, rü Pauru rü Chirana nayuxgü. Rü yema ãẽ̱xgacügü nanamu na ínacu̱xü̃ãxü̃ca̱x rü ngexchiruxü̃ma naĩxmena̱xãmaã yac̱uaixgüãxü̃ca̱x. 23 Rü yexguma marü poraãcü yac̱uaixgüãguwena, rü poxcupataü̃gu nanawocu. Rü nüxna naxãga ga yema poxcupataü̃ãrü dauruü̃ na meãma nüxna nadauxü̃ca̱x. 24 Rü yexguma yemaxü̃ naxĩnügu ga yema dauruü̃, rü poxcupataü̃ãrü aixepeguxüchixü̃ ga ucapugu nanawocu, rü meãma nayachotaparagü. 25 Natürü ngãxü̃cüügu rü nayumüxẽgü ga Pauru rü Chira, rü nawiyaegü, rü Tupanaxü̃ nicua̱xüü̃gü. Rü yema togü ga poxcuexü̃ rü nüxü̃ naxĩnüẽ. 26 Rü ngürüãchi poraãcü naxĩã̱xãchiane, rü ínayangogütanüãchi ga guma poxcupataü̃ãrü caxtagü. Rü yexgumatama niwãxnagü ga guxü̃ma ga ĩã̱xgü ga guma poxcupataü̃. Rü guxü̃ma ga yema poxcuexü̃ãrü cadenaparagü rü niwẽgü. 27 Rü pewa naḇaixãchi ga yema poxcupataü̃ãrü dauruü̃. Rü yexguma nüxü̃ nada̱u̱xgu ga na yawãxnagüxü̃ ga ĩã̱xgü ga guma poxcupataü̃ rü nanayaxu ga norü tara na nügü yamáxü̃ca̱x, yerü nüma nüxü̃ nacua̱xgu rü marü nibuxmü ga yema poxcuexü̃. 28 Natürü tagaãcü aixta naxü ga Pauru, rü ñanagürü nüxü̃: —¡Tãxṹ i cugü quimáxü̃! Rü guxãma i toma rü tanuxmagü —ñanagürü. 29 Rü yexguma ga yema poxcupataü̃ãrü dauruü̃ rü naxca̱x ínaca ga wüxi ga omü, rü inañaãchiãcüma yema duü̃xü̃gü ípoxcuexü̃gu nayangaxi, rü yadu̱ru̱xãcüma Pauru rü Chirape̱xegu nayacaxã́pü̱xü. 30 Rü yexguma ĩã̱xtüwa Pauru rü Chiraxü̃ nagagü, rü ñanagürü nüxü̃: —Pa Corigüx, ¿Ṯacü tá chaxüxü̃ i choma na choxü̃́ nangẽxmaxü̃ca̱x i maxü̃ i taguma gúxü̃? —ñanagürü. 31 Rü nümagü rü nanangãxü̃gü rü ñanagürügü nüxü̃: —¡Nüxü̃́ yaxõ ya Cori ya Ngechuchu, rü tá cuxü̃́ nangẽxma i maxü̃ i taguma gúxü̃ i cuma rü guxü̃ i cupatacü̱̃ã̱x! —ñanagürügü. 32 Rü namaã rü guxü̃ma ga yema napatacü̱̃ã̱xgümaã rü ta nüxü̃ nixugüe ga Cori ya Tupanaãrü ore. 33 Rü yematama ngoragu ga chütacü, rü yema poxcupataü̃ãrü dauruü̃ nayayauxgü ga norü o̱xrigü ga Pauru rü Chira. Rü yexgumatama ga Pauru rü Chira rü ínanabaiexẽẽ ga yema poxcupataü̃ãrü dauruü̃ wüxigu namaã ga guxü̃ma ga napatacü̱̃ã̱xgü. 34 Rü ñu̱xũchi napatawa nanagagü, rü õna nüxna naxã, rü nataãẽ ga nüma rü guxü̃ma ga napatacü̱̃ã̱xgü ta, yerü Tupanaãxü̃́ nayaxõgü. 35 Rü moxü̃ãcü pa̱xmama rü yema ĩãneãrü ãẽ̱xgacügü rü yema poxcupataü̃ãrü dauruü̃xü̃tawa nanamugü ga purichíagü na namaã nüxü̃ yanaxugüxü̃ca̱x na Pauru rü Chiraxü̃ ínamuxü̃xü̃. 36 Rü yexguma ga yema poxcupataü̃ãrü dauruü̃ rü ñanagürü Pauruxü̃: —Rü ngẽma ãẽ̱xgacügü rü nuã nanamugü i ore na pexü̃ íchamuxü̃xü̃ca̱x. ¡Rü ẽcü ípechoxü̃, rü meã ípixĩ! —ñanagürü. 37 Natürü ga Pauru rü ñanagürü nüxü̃ ga yema purichíagü: —Marü chixri tomaã nachopetü i toma i Dumacü̱̃ã̱xü̃chigü na tixĩgüxü̃, rü tama toxna nacaxiraãcüma toxü̃ nic̱uaixgü ga nape̱xewa ga guxü̃ma ga duü̃xü̃gü, rü ñu̱xũchi poxcupataü̃gu toxü̃ nawocu. Rü ñu̱xma rü cúãcüma toxü̃ ínamuxü̃chaü̃. Rü tãũtáma ngẽmaãcü nixĩ. ¡Rü ẽcü nümatama núma naxĩ i ãẽ̱xgacügü na nümatama toxü̃ íyamuxü̃xü̃ca̱x! —ñanagürü ga Pauru. 38 Rü yexguma ga yema purichíagü rü ãẽ̱xgacügümaã nüxü̃ nayarüxugüe ga yema ore. Rü poraãcü naḇaixãchiãẽgü ga yema ãẽ̱xgacügü ga yexguma nüxü̃ naxĩnüẽgu ga na Dumacü̱̃ã̱xü̃chi yixĩgüxü̃. 39 Rü yéma naxĩ, rü Pauru rü Chirana nayacagü na nüxü̃́ nüxü̃ nangechaü̃güxü̃ca̱x naxca̱x ga yema namaã naxügüxü̃. Rü ínanamuxü̃, rü nüxü̃ naca̱a̱xü̃gü na nawa ínachoxü̃xü̃ca̱x ga guma ĩãne. 40 Rü yexguma poxcupataü̃wa ínachoxü̃gu ga Pauru rü Chira, rü Díriapatawa naxĩ. Rü yema yaxõgüxü̃maã nangutaque̱xegü, rü nayaxucu̱xẽgü, rü Tupanaãrü oremaã nanataãẽxẽẽgü. Rü ñu̱xũchi yemawena rü inaxĩãchi.

Puracügü 17

1 Rü ĩãnegü ga Aü̃pípori rü Aporóniãwa nachopetü ga Pauru rü Chira, rü ĩãne ga Techarónicawa nangugü. Rü yéma nayexma ga Yudíugüarü ngutaque̱xepataü̃. 2 Rü nawa naxũ ga Pauru, yerü woetama yema nixĩ ga nacüma. Rü tomaẽ̱xpü̱x ga ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu namaã yéma nidexa nachiga ga Tupanaãrü ore ga ümatüxü̃. 3 Rü meãma namaã inananguxü̃xẽẽ ga yema ore, rü namaã nüxü̃ nixu ga tü̱xcüü̃ ngúxü̃ na yangexü̃ ga Cristu rü tü̱xcüü̃ wena na namaxü̃xü̃. Rü ñanagürü: —Rü yima Cristu rü Ngechuchu nixĩ, rü nachiga nixĩ i pemaã nüxü̃ chixuxü̃ —ñanagürü ga Pauru. 4 Rü ñuxre ga yéma yexmagüxü̃ ga Yudíugü rü nayaxõgü, rü Pauru rü Chiratanügu naxãgü. Rü yexgumarüü̃ ta Ngechuchuaxü̃́ nayaxõgü ga muxü̃ma ga Griégugü ga noxri Yudíugürüü̃ yaxõgüxü̃. Rü muxü̃ma ga ngexü̃gü ga dĩẽruã̱xgüxü̃ rü ta nayaxõgü. 5 Rü yemaca̱x ga yema Yudíugü ga tama yaxõgüxü̃, rü nanuẽ rü nixãũxãchigü yerü muxü̃ma ga duü̃xü̃gü nüxü̃́ nayaxõgü ga Pauru rü Chiraarü ore. Rü norü numaã nanaxĩtaque̱xexẽẽ ga ñuxre ga yatügü ga chixexü̃gü ga taxuwama mexü̃. Rü yemaxü̃ namugü na nanuẽxẽẽãxü̃ ga yema ĩãnecü̱̃ã̱x ga duü̃xü̃gü. Rü Yachã́ũpatawa nabuxmü ga yema chixexü̃ ga duü̃xü̃gü na Pauru rü Chiraca̱x nadaugüxü̃ca̱x, yerü yema muxü̃ma ga duü̃xü̃güpe̱xewa nanagagüchaü̃. 6 Natürü yexguma tama yexma nüxü̃ yangaugügu, rü Yachã́ũxü̃ niyauxgü, rü ñuxre ga yaxõgüxü̃xü̃ rü ta ínayauxü̃. Rü nayagauxü̃tanü, rü guma ĩãneãrü ãẽ̱xgacügüpe̱xewa nanagagü. Rü tagaãcü ñanagürügü: —Ngẽma Pauru rü Chira i guxü̃ i naãnewa duü̃xü̃güxü̃ chixexẽẽgüxü̃, rü núma rü ta nangugü. 7 —Rü Yachã́ũ nixĩ ga nayaxuxü̃ ga napatawa. Rü guxü̃ma i nümagü i ngẽma yatügü rü tama naga naxĩnüẽchaü̃ i tórü ãẽ̱xgacü ya Dumacü̱̃ã̱xãrü mugü, erü nüxü̃ nixugüe rü nangẽxma i to i ãẽ̱xgacü i Ngechuchu —ñanagürügü ga yema chixexü̃ ga duü̃xü̃gü. 8 Rü yexguma nüxü̃ naxĩnüẽgu ga yema oregü, rü poraãcü nanuẽ ga yema muxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü yema ĩãneãrü ãẽ̱xgacügü ta. 9 Natürü ga Yachã́ũ rü namücügü rü dĩẽrumaã nügü naxütanügü, rü yemaca̱x nayange̱xgü. 10 Rü yematama ga chütaxü̃gu rü yema yaxõgüxü̃ ga Techarónicacü̱̃ã̱x rü ĩãne ga Beréawa nanamugü ga Pauru rü Chira. Rü yexguma yéma nangugügu, rü Yudíugüarü ngutaque̱xepataü̃wa naxĩ. 11 Rü yema Yudíugü ga Beréacü̱̃ã̱x, rü yema togü ga Yudíugü ga Techarónicawa yexmagüxü̃ãrü yexera narümemaẽgü. Rü norü ngúchaü̃maã meãma nanayauxgü ga yema ore. Rü guxü̃ ga ngunexü̃gu rü Tupanaãrü ore ga ümatüxü̃wa nangúe na meã nüxü̃ nacua̱xgüxü̃ca̱x ngoxi aixcüma yiĩxü̃ ga yema ore ga Pauru rü Chira namaã nüxü̃ ixuxü̃. 12 Rü muxü̃ma ga yema Beréacü̱̃ã̱x ga Yudíugü rü Ngechuchuaxü̃́ nayaxõgü. Rü yexgumarüü̃ ta ga muxü̃ma ga Griégugü ga Yatüxü̃gü rü ngexü̃gü ga ãẽ̱xgacügü nama̱x ixĩgüxü̃, rü nayaxõgü. 13 Natürü yexguma yema Yudíugü ga Techarónicacü̱̃ã̱x nüxü̃ cuáchigagügu ga na Beréawa rü ta nüxü̃ na yaxuxü̃ ga Tupanaãrü ore ga Pauru, rü yéma naxĩ, rü nananuẽxẽẽ ga yema ĩãnecü̱̃ã̱x ga duü̃xü̃gü na Paurumaã chixri nachopetüxü̃ca̱x. 14 Natürü yexguma yemaxü̃ nacuáchigagügu ga yema yaxõgüxü̃, rü paxama Pauruxü̃ ínaxũxũxẽẽgü ga guma ĩãnewa. Rü ñuxre ga yema yaxõgüxü̃ rü Pauruxü̃ ínixümücügü. Rü dauxchitagu naxĩ rü ñu̱xmata taxtüpechinüwa nangugü. Natürü ga Chira rü Timutéu rü Beréagu narüchooma. 15 Rü yema duü̃xü̃gü ga Pauruxü̃ íixümücügüxü̃, rü wapurugu ínayaxümücügü ñu̱xmata ĩãne ga Atenawa nangugü, rü ñu̱xũchi Beréaca̱x nawoegu. Rü Pauru rü yema duü̃xü̃güxü̃ yéma namuga na paxa naxü̃tawa naxĩxü̃ca̱x ga Chira rü Timutéu. 16 Rü yexguma Pauru rü Atenawa Chira rü Timutéuxü̃ naṉg̱uxẽẽgu, rü tama nataãẽcüraxü̃ yerü nüxü̃ nadau ga guma ĩãnewa ga na poraãcü naxchicüna̱xãmaãmare na natupanaã̱xgüxü̃. 17 Rü