The New Testament of our Lord and Saviour Jesus Christ

Матфей 1

Иисус Христосăн йăх тымарĕ

1 Авраампа Давид йăхĕнчен çуралнă Иисус Христосăн йăх-несĕл тымарĕ. 2 Авраам ачи Исаак пулнă; Исаак ачи – Иаков; Иаков ачисем Иудăпа унăн пĕртăванĕсем пулнă; 3 Иуда ачисем – Фареспа Зара, вĕсен амăшĕ Фамарь пулнă. Фарес ачи – Есром, Есром ачи Арам пулнă; 4 Арам ачи – Аминадав; Аминадав ачи – Наассон; Наассон ачи Салмон пулнă. 5 Салмон ачи – Вооз, унăн амăшĕ Рахава пулнă. Вооз Овид ашшĕ пулнă, Овид амăшĕ Руфь пулнă. Овид ачи Иессей пулнă; 6 Иессей ачи Давид патша пулнă; Давид ачи – Соломон, Соломон амăшĕ малтан Урия арăмĕ пулнă; 7 Соломон ачи – Ровоам, Ровоам ачи – Авия, Авия ачи Аса пулнă; 8 Аса ачи – Иосафат, Иосафат ачи – Иорам, Иорам ачи Озия пулнă; 9 Озия ачи – Иоафам, Иоафам ачи – Ахаз, Ахаз ачи Езекия пулнă. 10 Езекия ачи – Манассия, Манассия ачи – Амон, Амон ачи Иосия пулнă; 11 Иосия ачи – Иоаким; Израиль халăхне Вавилона куçарса каяс умĕн Иоакимран Иехонияпа унăн пĕртăванĕсем çуралнă. 12 Вавилона куçарса кайнă хыççăн Иехонияран Салафииль çуралнă; Салафииль ачи Зоровавель пулнă; 13 Зоровавель ачи – Авиуд, Авиуд ачи – Елиаким, Елиаким ачи Азор пулнă; 14 Азортан Садок çуралнă; Садок ачи – Ахим, Ахим ачи Елиуд пулнă; 15 Елиудран Елеазар çуралнă; Елеазар ачи – Матфан, Матфан ачи Иаков пулнă; 16 Иаковран Мариян упăшки Иосиф çуралнă, Мария вара Христос теекен Иисуса çуратнă. 17 Çапла вара Авраамран пуçласа Давида çитиччен пурĕ вун тăватă сыпăк. Давидран пуçласа Вавилона куçарса кайиччен те вун тăватă сыпăк. Вавилона куçнинчен пуçласа Христос çураличчен те вун тăватă сыпăк.

Иисус Христос çурални

18 Иисус Христос çурални вара акă çапла пулса иртнĕ: Иисус Амăшне, Марияна, Иосиф валли çураçсан, вĕсем пĕрле пурăнма пуçличченех, Святой Сывлăш хăвачĕпе Мариян çие юлнă. 19 Унăн пулас упăшки Иосиф тӳрĕ пурăнакан çын пулнă. Вăл, Мариян ятне ярас мар тесе, сас-хура кăлармасăр Ăна пăрахма шут тытнă. 20 Анчах та вăл çапла шухăшласанах ăна тĕлĕкре Хуçа Туррăмăрăн ангелĕ курăннă. «Давид патша йăхĕнчи Иосиф, – тенĕ Турă ангелĕ, – эсĕ арăмна, Марияна, ху патна илме ан хăра, Вăл Святой Сывлăш хăвачĕпе йывăр çын пулнă. 21 Вăл Ывăл Ача çуратĕ, эсĕ çав Ачана Иисус ятлă хурăн, мĕншĕн тесен Вăл Хăйĕн халăхне çылăхĕсенчен çăлĕ». 22 Çак ĕçсем Хуçа Турă пророк урлă калани пурнăçланмашкăн пулса иртнĕ, пророк çапла каланă пулнă: 23 «Акă Хĕр йывăр çын пулса Ывăл Ача çуратĕ, Ăна Еммануил ятлă хурĕç». Еммануил тени «Турă пирĕнпе» тенине пĕлтерет. 24 Иосиф ыйхăран вăраннă. Унтан вăл, Хуçа Туррăмăрăн ангелĕ хушнă пекех, арăмне хăй патне илнĕ. 25 Анчах вăл Марияпа çывăрман. Пурăна-киле Мария Хăйĕн пĕртен-пĕр Ывăлне çуратнă. Иосиф Ăна Иисус ятлă хунă.

Матфей 2

Ăсчахсем пуççапма пыни

1 Ирод патша вăхăтĕнче, Иудейăри Вифлеем хулинче Иисус çуралсан, хĕвел тухăçĕнчи ăсчахсем Иерусалима пынă та халăхран çапла ыйтнă: 2 «Иудейсен Патши пулма çуралнă Ача ăçта-ши? Ĕнтĕ эпир хĕвел тухăçĕнче Унăн çăлтăрне куртăмăр та Ăна пуççапма килтĕмĕр». 3 Çакна илтсен Ирод патша та, пĕтĕм Иерусалим çыннисем те аптăраса ӳкнĕ. 4 Вара Ирод аслă священниксене, халăха Моисей саккунне вĕрентекенсене пурне те пухнă та: «Христосăн ăçта çуралмалла?» – тесе тĕпчесе ыйтнă. 5 «Иудейăри Вифлеем хулинче, – тенĕ ăна вĕсем, – мĕншĕн тесен Турă пророка çапла çыртарнă: 6 „Эсĕ те, Вифлеем, Иуда çĕрĕ, Иудăн аслă хулисенчен нимĕнпе те кая мар: мĕншĕн тесен санăн çыннусенчен Çулпуçĕ тухĕ, Вăл Манăн халăхăн, Израиль халăхĕн, Кĕтӳçи пулĕ“». 7 Вара Ирод ăсчахсене вăрттăн чĕнсе илтерсе вĕсенчен çав çăлтăр курăннă тĕрĕс вăхăта ыйтса пĕлнĕ. 8 «Кайăр та пĕчĕк Ача çинчен тĕплĕн тĕпчесе ыйтса пĕлĕр. Ăна тупсан вара мана килсе калăр, эпĕ те кайса пуççапам Ăна», – тенĕ Ирод вĕсене Вифлеем хулине кайма хушса. 9 Патша хушнине итлесе ăсчахсем кайнă. Çул çинче каллех хайхи хĕвел тухăçĕнче асăрханă çăлтăр курăннă. Çав çăлтăр вĕсем умĕнче куçса пынă-пынă та, пĕчĕк Ача тĕлне çитсен, тăпах чарăннă. 10 Çăлтăра курсан вĕсем питĕ савăнса-хĕпĕртесе кайнă. 11 Вара пӳрте кĕнĕ те пĕчĕк Ачапа Унăн Амăшне Марияна курнă. Вĕсем Ачана чĕркуçленсех пуççапнă, унтан хутаçĕсенчен кăларса Ăна ылтăн, ладан, смирна парнеленĕ. 12 Каярахпа Турă вĕсене тĕлĕк кăтартса Ирод патне тавăрăнма юраманни çинчен пĕлтернĕ. Вара ăсчахсем хăйсен çĕрне урăх çулпа тавăрăннă.

Египета тарни

13 Ăсчахсем кайсан Хуçа Туррăмăрăн ангелĕ Иосифа тĕлĕкре курăнса çапла каланă: «Тăр та пĕчĕк Ачапа Амăшне илсе Египет çĕр-шывне тар. Эпĕ систериччен çавăнтах пурăн, мĕншĕн тесен Ирод пĕчĕк Ачана шыраса тупса вĕлерттересшĕн». 14 Иосиф тăнă та пĕчĕк Ачапа Унăн Амăшне илсе çĕр варринчех Египета тухса кайнă; 15 вара Ирод виличченех унта пурăннă. Çапла Хуçа Турă пророк урлă: «Ывăлăма Эпĕ Египетран чĕнсе илтĕм», – тесе калани пурнăçланнă.

Ирод пĕчĕк ачасене вĕлерттерни

16 Ăсчахсем хăйне улталанине ăнланса илсен Ирод пит çилленсе кайнă. Вара вăл, ăсчахсенчен тĕпчесе пĕлнĕ вăхăт тăрăх, Вифлеемпа унăн таврашĕнче çуралнă иккĕри тата икĕ çултан кĕçĕнрех пĕчĕк ачасене пурне те вĕлерсе тухма хушнă. 17 Çапла майпа Турă Иеремия пророк урлă калани пурнăçланнă. Вăл çапла каланă пулнă: 18 «Рама хулинче сасăпах макăрни, хыттăн ӳлени, татăлса йĕни илтĕнет. Ку вăл ачисем çукран лăпланаймасăр йĕрекен Рахиль сасси».

Египетран Назарета тавăрăнни

19 Ирод вилсен вара Египетра Хуçа Туррăмăрăн ангелĕ Иосифа тĕлĕкре курăннă та 20 çапла каланă: «Ача чунне шыракансем вилчĕç ĕнтĕ, çавăнпа тăр та, Ачапа Амăшне илсе, Израиль çĕрне кай». 21 Иосиф тăнă та, Ачапа Амăшне илсе, Израиль çĕрне тавăрăннă. 22 Анчах та Иудейăра Ирод ывăлĕ Архелай ашшĕ вырăнĕнче патшара ларнине пĕлсен Иосиф унта тавăрăнма шикленнĕ. Вара, Турă хăйне тĕлĕкре пĕлтернине итлесе, Галилейăна кайнă. 23 Унта вăл хăйĕн çемйипе Назарет ятлă хулара пурăнма пуçланă. Çапла Турă пророксем урлă: «Турă Суйласа илнине Назорей тейĕç», – тесе калани пурнăçланнă.

Матфей 3

Шыва кĕртекен Иоанн ӳкĕтлесе вĕрентни

1 Çав кунсенче Шыва кĕртекен Иоанн халăх хушшине тухнă, вăл Иудея пуш хирĕнче ӳкĕтлесе вĕрентнĕ. 2 «Çӳлти Патшалăх çывхарчĕ ĕнтĕ, çавăнпа та ӳкĕнĕр», – тенĕ вăл çынсене. 3 Исаия пророках ун çинчен çапла каланă пулнă: «Пуш хирте чĕнекенĕн сасси илтĕнет: „Хуçамăр валли çул хатĕрлĕр, Вăл утас çулсене тӳрлетĕр!“» 4 Çӳрессе Иоанн тĕве çăмĕнчен тунă тумтир тăхăнса, пилĕкне чĕн пиçиххи çыхса çӳренĕ. Çиессе вăл хĕрлĕ шăрчăк тата хăвăлсенче тупкаланă пыл çисе пурăннă. 5 Ун патне Иерусалимран, пĕтĕм Иудейăран тата Иордан шывĕ таврашĕнчен çынсем пырсах тăнă. 6 Иоанн вĕсене çылăхĕсенчен ӳкĕнтерсе Иорданра шыва кĕртнĕ. 7 Фарисейсемпе саддукейсенчен чылайăшĕ хăй патне шыва кĕме пынине асăрхасан Иоанн вĕсене çапла каланă: «Эй, çĕлен çурисем! Çитес çилĕрен тарса хăтăлма кам вĕрентрĕ сире? 8 Эппин хăвăр çылăхран ӳкĕннине тивĕçлĕ ĕçпе çирĕплетсех тăрăр. 9 „Пирĕн мăн асатте – Авраам!“ – текен шухăшпа киленсе ан пурăнăр. Калатăп сире: Турă çак чулсенчен те Авраам ачисем тума пултарать. 10 Акă пуртă та йывăç тымарĕ çумĕнчех выртать. Ырă çимĕç кӳмен кирек епле йывăçа та касса вута пăрахаççĕ. 11 Эпĕ сире ӳкĕнтерсе шывпа тĕне кĕртетĕп. Анчах та ман хыççăн Килекенни манран хăватлăрах, эпĕ Унăн пушмакне хывма та тивĕçлĕ мар. Вăл сире Святой Сывлăшпа тата вутпа тĕне кĕртĕ. 12 Кĕреçи те Унăн Хăйĕн аллинчех. Вăл йĕтемĕнчи туллине сăвăрса тасатĕ те ăна Хăйĕн кĕлетне пухса хурĕ, арпи-улăмне вара сӳнми вутра çунтарса ярĕ».

Иисуса шыва кĕртни

13 Çавăн чухне, Хăйне Иоанн шыва кĕрттĕр тесе, Иисус Галилейăран Иордан хĕррине пынă. 14 «Санăн мана шыва кĕртмелле, Эсĕ вара Ху ман патăма килтĕн-и?» – тесе хирĕçленĕ малтанах Иоанн. 15 Анчах та Иисус ăна хуравласа каланă: «Çапла пулмалла та, Турă хушнине йăлтах пирĕн çапла пурнăçламалла». Иоанн вара шыва кĕртме килĕшнĕ. 16 Иоанн шыва кĕртнĕ хыççăнах Иисус çырана тухнă. Акă ĕнтĕ Ун тĕлĕнче тӳпе уçăлса кайнă та, Иоанн Турă Сывлăшĕ Иисус çине кăвакарчăн пек курăнса аннине асăрханă. 17 Акă, тӳперен çапла сасă илтĕнсе кайнă: «Çакă Манăн савнă Ывăлăм, Манăн ырă кăмăлăм Унра».

Матфей 4

Иисуса шуйттан илĕртсе тĕрĕслени

1 Çавăн хыççăн Сывлăш Иисуса шуйттан илĕртĕвĕпе тĕрĕслеме пуш хире ертсе кайнă. 2 Унта Иисус хĕрĕх кун та хĕрĕх каç типĕ тытнă, юлашкинчен Унăн çиесси килнĕ. 3 Хайхи шуйттан, илĕртсе тĕрĕслекен, Ун патне пынă та çапла каланă: «Эсĕ Турă Ывăлĕ пулсан çак чулсене çăкăр пулма хуш». 4 «Çырнинче çапла каланă, – тавăрнă ăна Иисус, – çын çăкăрпа кăна пурăнмасть, Турă çăварĕнчен тухакан кашни сăмахпах пурăнать». 5 Унтан шуйттан Ăна Иерусалима илсе кайнă та Турă Çурчĕ тăррине тăратса 6 çапла каланă: «Эсĕ Турă Ывăлĕ пулсан çакăнтан сик. Çырнинче каланă вĕт-ха: „Турă Хăйĕн ангелĕсене Сана упрама хушĕ, урупа чултан такăнасран вĕсем Сана алă çинче çĕклесе çӳрĕç“». 7 Иисус ăна çапла тавăрнă: «„Хăвăн Хуçа Турруна илĕртсе ан тĕрĕсле“, – тесе те çырнă вĕт». 8 Унтан шуйттан Иисуса питĕ çӳллĕ ту çине илсе кайнă та Ăна тĕнчери мĕн пур патшалăхсене, вĕсен чапне-илемне кăтартнă. 9 «Эсĕ мана чĕркуçленсе пуççапсан çаксене йăлтах Сана паратăп», – тенĕ Ăна шуйттан. 10 Вара Иисус ăна çапла хуравланă: «Кай Ман патăмран, шуйттан! Çырнинче: „Хуçа Турруна кăна пуççап, пĕр Уншăн анчах ĕçлесе тăр“, – тенĕ вĕт». 11 Вара шуйттан Иисус патĕнчен кайнă, çавăнтах ангелсем пынă та Уншăн ĕçлесе тăма тытăннă.

Иисус Галилейăра вĕрентме пуçлани

12 Иоана тытса хупнине илтсен Иисус Галилея çĕрне кайнă. 13 Вăл Завулонпа Неффалим тăрăхне, тинĕс хĕрринчи Капернаум хулине, Назаретран пурăнма куçнă. 14 Çак ĕç Исаия пророк сăмахĕсем пурнăçланма пулса иртнĕ. Вăл çапла каланă пулнă: 15 «Тинĕс еннелле выртакан çул çинчи, Иордан леш енчи Завулонпа Неффалим çĕрĕ, чăн Турра пĕлмен Галилея! 16 Çавăнта тĕттĕмре пурăннă халăх хăватлă çутă курчĕ! Вилĕм çĕрĕнче, вилĕм тĕттĕмлĕхĕнче пурăнакансемшĕн çутă килчĕ». 17 Çавăнтан вара Иисус ӳкĕтлесе вĕрентме пуçланă. «Çӳлти Патшалăх çывхарчĕ ĕнтĕ, çавăнпа та ӳкĕнĕр!» – тесе вĕрентнĕ Вăл.

Иисусăн малтанхи вĕренекенĕсем

18 Пĕррехинче Иисус Галилея тинĕсĕ хĕррипе иртсе пынă. Çавăн чухне Вăл тинĕсе сĕреке-тетел пăрахакан икĕ пĕртăвана – Петр текен Симонпа унăн шăллĕне Андрея – курнă. Вĕсем пулăçăсем пулнă. 19 Иисус вĕсене çапла каланă: «Ман хыççăн пыракансем пулăр, Эпĕ сире этем чунĕсене тытакансем тăвăп». 20 Вĕсем вара çав самантрах сĕреке-тетелĕсене хăварса Ун хыççăн кайнă. 21 Пырсан-пырсан Вăл тата икĕ пĕртăвана – Иаковпа унăн шăллĕне Иоана – курнă. Вĕсем Зеведей ывăлĕсем пулнă, ашшĕпе пĕрле кимĕ çинче сĕреке-тетелĕсене юсаса тăнă, Иисус вĕсене те Хăйпе пĕрле чĕннĕ. 22 Вĕсем вара çав самантрах киммине хăварнă та, ашшĕнчен уйăрăлса, Иисус хыççăн кайнă.

Иисус Галилейăра вĕрентни тата сыватни

23 Иисус пĕтĕм Галилея çĕрĕ тăрăх çӳренĕ. Вăл унти синагогăсенче вĕрентнĕ, Çӳлти Патшалăх çинчен Ырă Хыпар пĕлтернĕ, халăха тĕрлĕ чир-чĕртен, халсăрлăхран сыватнă. 24 Çавăнпа пĕтĕм Сири çĕрĕнче Ун çинчен хыпар сарăлнă. Ун патне мĕн пур халсăр пулнисене, чир-чĕрлисене, тытамаклисене, усал ернисене, уйăх çапнисене тата паралич çапнисене иле-иле пынă. Иисус вĕсене сыватнă. 25 Унăн хыçĕнчен Галилейăран, Вунхула çĕрĕнчен, Иерусалимран, Иудейăран, Иордан леш енчи çĕрсенчен килнĕ темĕн чухлĕ халăх çӳренĕ.

Матфей 5

Ту çинче вĕрентни. Телейлĕх пил-хушăвĕсем

1 Иисус, халăх йышлăн пухăннине курсан, ту çине улăхнă. Вăл ларсан, вĕренекенĕсем Ун патне пуçтарăннă. 2 Иисус вĕсене çапла каласа вĕрентме пуçланă: 3 «Чун-чĕм кĕлмĕçисем телейлĕ, вĕсене Çӳлти Патшалăх пулĕ. 4 Йĕрекенсем телейлĕ, вĕсем лăпланĕç. 5 Йаваш кăмăллисем телейлĕ, вĕсене çĕр тивĕ. 6 Тӳрĕлĕхе выçăхса çитнĕ пек, ăш хыпса çитнĕ пек шыракансем телейлĕ: вĕсем тăранĕç. 7 Хĕрхенме пĕлекенсем телейлĕ, вĕсене те хĕрхенĕç. 8 Таса чунлисем телейлĕ, вĕсем Турра курĕç. 9 Килĕшӳ кӳрекенсем телейлĕ, вĕсене Турă ывăлĕсем тейĕç. 10 Тӳрĕлĕхшĕн хĕсĕрленине тӳсекенсем телейлĕ, вĕсене Çӳлти Патшалăх пулĕ. 11 Сире Ман пирки хурласан, хĕсĕрлесен, сăлтавсăрах тĕрлĕ сăлтав тупса усал сăмахпа хăртсан, эсир телейлĕ. 12 Ĕлĕк пурăннă пророксене те çавнашкалах хĕсĕрленĕ. Çавăнпа та савăнса хĕпĕртĕр: тӳпере сире пысăк сăвап пулĕ».

Тĕнче тăварĕпе тĕнче çути

13 «Эсир – тĕнче тăварĕ. Тăвар хăй хăватне çухатсан, епле ăна тăварлă тăвăн? Вăл ĕнтĕ ниме юрăхсăр, ăна çын ури айĕнче таптанма кăна кăларса тăкмалла. 14 Эсир – тĕнче çути. Ту çинче ларакан хула курăнмасăр юлмĕ. 15 Çутаткăçа та çутсан чӳлмекпе хупламаççĕ; пӳртрисене пурне те çутă пултăр тесе ăна çутаткăç лартмалли çине вырнаçтараççĕ. 16 Çапла сирĕн çуттăр та çынсем хушшинче çутаттăр, вĕсем, сирĕн ырă ĕçĕрсене курса, Çӳлти Аçăра мухтаччăр».

Христос тата саккун

17 «Эпĕ пророксен сăмахĕсене е Моисей саккунне пăсма килнĕ тесе ан шухăшлăр. Эпĕ пăсма килмен, туса çитерме килнĕ. 18 Чăн калатăп сире: çĕрпе пĕлĕт пĕтиччен, çырнинче калани пĕтĕмпех пурнăçланиччен саккунри пĕр сас палли те, пĕр йĕр те пĕтмĕ. 19 Кам çак ансат пил-хушусенчен пĕрне те пулин пăсать, çынсене те çаплах тума вĕрентет, çавна Çӳлти Патшалăхра кĕçĕнни тейĕç. Кам пил-хушусене пурнăçлать, çынсене те çаплах тума вĕрентет, çавна Çӳлти Патшалăхра асли тейĕç. 20 Калатăп сире: сирĕн тӳрĕлĕхĕр фарисейсемпе саккун вĕрентӳçисен тӳрĕлĕхĕнчен тĕрĕсрех пулмасан, эсир Çӳлти Патшалăха кĕреймĕр».

Çилĕ çинчен

21 «„Ан вĕлер, çынна вĕлерекен суда тивĕçлĕ“, – тесе авалах каланине эсир илтнĕ. 22 Эпĕ вара сире калатăп: хăй тăванне сăлтавсăр çилленекен кашни çынах суда тивĕçлĕ. Кам хăй тăванне „ухмах“ тет, çав синедрион судне тивĕçлĕ. Кам хăй тăванне „ирсĕр“ тет, çав тамăк вутне тивĕçлĕ. 23 Çапла вара, эсĕ Турра парне кӳмелли вырăна пырсан, тăвану сана кӳреннине аса илсен, 24 парнӳне унтах, парне вырăнĕ умĕнчех, хурса хăвар та тăванупа кайса çураç. Вара тин тавăрăнса парнӳне кӳр. 25 Хупа судлашас текенпе çул çинчех çураç. Ахальлĕн вăл сана судья аллине парĕ, судья сана тĕрмене хуптарма хуралçă аллине парĕ. 26 Чăн калатăп сана: юлашки пусна парса хăвармасăр та унтан тухаймăн».

Мăшăра улталани тата уйăрăлни çинчен

27 «„Мăшăрна ан ултала“, – тесе авалах каланине эсир илтнĕ ĕнтĕ. 28 Эпĕ вара сире калатăп: хĕрарăм çине аскăннăн пăхакан кашни çын хăйĕн чунĕнче мăшăрне улталать. 29 Сана сылтăм куçу çылăх тума илĕртет пулсан, ăна чавса кăлар та ывăтса яр. Мĕншĕн тесен ӳт-пĕвĕн пĕр пайне пĕтерни саншăн пĕтĕм ӳт-пĕве тамăка пăрахнинчен лайăхрах. 30 Сана сылтăм аллу çылăх тума илĕртет пулсан, ăна кас та ывăтса яр. Мĕншĕн тесен ӳт-пĕвĕн пĕр пайне пĕтерни саншăн пĕтĕм ӳт-пĕве тамăка пăрахнинчен лайăхрах. 31 „Кам хăй арăмне уйăрса ярать, çавăн арăмне уйăрăлу хучĕ памалла“, – тенĕ тата авалах. 32 Эпĕ вара сире калатăп: кам хăй арăмне аскăн ĕçпе айăпа кĕмен çĕртех уйăрса ярать, çав ăна мăшăра улталас çул çине тăратать. Уйăрăлнă хĕрарăма качча илни те мăшăра улталаниех пулать».

Тупа тăвасси çинчен

33 «Тата эсир авалах каланă çак сăмахсене те илтнĕ ĕнтĕ: „Тупа тунинчен ан ирт, Хуçа Турă умĕнче тупа тунине пурнăçла“. 34 Эпĕ вара сире калатăп: нимĕн ячĕпе те тупа ан ту. Пĕлĕтпе те тупа ан ту, вăл Туррăн престолĕ. 35 Çĕрпе те тупа ан ту, вăл Турă ури айĕн кантармалăхĕ. Иерусалимпа та тупа ан ту, вăл аслă Патша хули. 36 Пуçупа та тупа ан ту, эсĕ пĕр çӳç пĕрчин тĕсне те улăштарма пултараймастăн. 37 Сирĕн мĕн калани те çакă çеç пултăр: „çапла, çапла“; „çук, çук“. Çак сăмахсенчен ытлашшине вара шуйттан калаттарать».

Усала усалпа ан тавăр

38 «„Куçшăн – куç, шăлшăн – шăл“, – тенине эсир илтнĕ ĕнтĕ. 39 Эпĕ вара сире калатăп: усала усалпа ан тавăр. Хăвна сылтăм енчен çупса яракана тепĕр енне çавăрса пар. 40 Кам санпа судлашса кĕпӳне туртса илесшĕн, ăна çиелти тумтирне те пар. 41 Кам сана хăйпе пĕрле пĕр çухрăм уттарать, унпа пĕрле иккĕ кай. 42 Хăвăнтан ыйтакана пар, кивçен илес текенрен ан пăрăн».

Тăшманăрсене юратăр

43 «„Хăвна çывăх çыннуна юрат, тăшманна кураймасăр тăр“, – тенине эсир илтнĕ ĕнтĕ. 44 Эпĕ вара сире калатăп: тăшманăрсене юратăр, хăвăра ылханакансене ырă сунăр, хăвăра курайман çынсене ырă тăвăр, хăвăра кӳрентерекен тата хĕсĕрлекен çынсемшĕн кĕлтăвăр. 45 Вара эсир Çӳлти Аçăрăн ачисем пулăр. Вăл Хăйĕн хĕвелне усаллисем çине те, ыррисем çине те пăхтарать; çумăрне тӳрĕ пурăнакансем çине те, тӳрĕ мар пурăнакансем çине те çутарать. 46 Хăвăра савакансене кăна юрататăр пулсан, эсир сăвапа тивĕçлĕ-и-ха? Налук пухакансем те çаплах тумаççĕ-им? 47 Хăвăр тăванăрсене анчах саламлатăр пулсан, эсир кирлинчен ытла мĕнех тăватăр? Урăх халăх çыннисем те çаплах тумаççĕ-им? 48 Çапла вара, Çӳлти Аçăр епле паха, эсир те çапла паха пулăр».

Матфей 6

Чухăнсене пулăшасси çинчен

1 «Асăрханăр, чухăнсене пулăшас ĕçе çынна кăтартасшăн ан тăвăр, унсăрăн сире Çӳлти Аçăртан сăвап пулмĕ. 2 Хăйсене çынсем мухтаччăр тесе, икĕ питлисем синагогăсемпе урамсенче шăв-шав кăларса чухăнсене пулăшанçи тăваççĕ. Ĕнтĕ эсĕ вĕсем пек ан пул. Чăн калатăп сире: илнĕ мухтавĕ вĕсен кунти пурăнăçра кăна. 3-4 Эсĕ вара чухăнсене пулăшнине ан палăрт: сылтăм аллу мĕн тунине сулахаййи ан пĕлтĕр. Вара вăрттăн тунине те куракан Аçу сана уççăнах тавăрса парĕ».

Кĕлтăвасси çинчен

5 «Турра кĕлтунă чухне те икĕ питлĕ çынсем пек ан пул. Пурте курччăр тесе, вĕсем синагогăсенче, урам тăваткалĕсенче тăрса кĕлтума юратаççĕ. Чăн калатăп сире: илнĕ мухтавĕ вĕсен кунти пурăнăçра кăна. 6 Эсĕ вара кĕлтунă чухне шалти пӳлĕме кĕр те, алăкна хупса, курăнми Аçуна кĕлту. Вара вăрттăн тунине те куракан Аçу сана уççăнах тавăрса парĕ. 7 Кĕлтунă чухне тата урăх халăх çыннисем пек ытлашши ан калаç. Вĕсем вăрăм кĕлле туррисем илтĕç тесе шухăшлаççĕ. 8 Çапла вара, вĕсем пек ан кĕлтăвăр, мĕншĕн тесен сире мĕн кирлине Аçăр эсир Унран ыйтичченех пĕлсе тăрать. 9 Эсир çапла кĕлтăвăр: „Эй, Çӳлти Аттемĕр! Санăн яту хисеплентĕр; 10 Санăн Патшалăху килтĕр; Санăн ирĕкӳ çĕр çинче те çӳлти пекех пултăр. 11 Паян пурăнмалăх çăкăр пар пире. 12 Эпир хамăра парăмлă пулнисене каçарнă пек, пирĕн парăмсене каçар пире. 13 Çылăха ан кĕрт пире, усалтан хăтар пире. Патшалăх та, хăват та, аслăлăх та ĕмĕрех Санăн. Аминь“. 14 Эсир çын айăпĕсене каçарсан, Çӳлти Аçăр та сире каçарĕ. 15 Эсир çын айăпĕсене каçармасан, Çӳлти Аçăр та сирĕн çылăхăрсене каçармĕ».

Типĕ тытасси çинчен

16 «Типĕ тытнă чухне те икĕ питлĕ çынсем пек салхуллă ан çӳрĕр. Вĕсем хăйсем типĕ тытнине çынсене кăтартасшăн кулянăçлă сăн-питпе çӳреççĕ. Чăн калатăп сире: илнĕ мухтавĕ вĕсен кунти пурăнăçра кăна. 17 Эсĕ вара типĕ тытнă чухне çӳç-пуçна тураса тирпейле те пит-куçна çу. 18 Çакна эсĕ ху типĕ тытнине çынсене палăртас мар тесе, курăнми Аçу анчах пĕлсе тăтăр тесе ту. Вара вăрттăн тунине те куракан Аçу сана уççăнах тавăрса парĕ».

Тӳпери пурлăх çинчен

19 «Çĕр çинче хăвăр валли мул ан пухăр: кунта кĕве те çиет, тутăхса та пĕтет, вăрăсем те çĕмĕрсе кĕрсе вăрлаççĕ. 20 Эсир хăвăр валли мул тӳпере пухăр. Унта кĕве те çимест, тутăхса та пĕтмест, вăрăсем те çĕмĕрсе кĕрсе вăрламаççĕ. 21 Мĕншĕн тесен пурлăхăр çта, чун-чĕрĕр те çавăнтах пулĕ».

Куç – ӳт-пӳ çутаткăçĕ

22 «Куç – ӳт-пӳ çутаткăçĕ. Çавăнпа ĕнтĕ санăн куçу таса пулсан, пĕтĕм ӳт-пĕвӳ те çутă пулĕ. 23 Куçу таса мар пулсан, пĕтĕм ӳт-пĕвӳ те тĕксĕм пулĕ. Çапла вара, санăн ăшунти çутту та тĕттĕм пулсан, чăн тĕттĕмӳ еплерех-ши24 Никам та харăсах икĕ хуçа тарçи пулаймасть, мĕншĕн тесен вăл пĕр хуçине кураймĕ, теприне юратĕ; е пĕриншĕн чунне парса тăрăшĕ, теприншĕн тăрăшмĕ. Эсир харăсах Турă чури те, мул чури те пулаймăр».

Çӳлти Аçăра шанăр

25 «Çавăнпа та сире калатăп: чуна усрамалăх ĕçме-çиме пирки те, кĕлеткене тăхăнмалăх тумтир пирки те ан кулянăр. Чун – апат-çимĕçрен, кĕлетке – тумтиртен пахарах мар-им вара? 26 Вĕçен кайăксене сăнăр-ха: вĕсем тырă акса-вырса кĕлете пухса хумаççĕ. Çӳлти Аçăр вĕсене тăрантарать. Эсир вĕсенчен чылай пахарах мар-им вара? 27 Хăй тăрăшнипе сирĕнтен хăшĕ шит чухлĕ те пулин ӳсме пултарайĕ? 28 Тумтиршĕн те мĕншĕн кулянатăрХирти чечексем епле ӳснине сăнăр-ха. Вĕсем тертленсе çип арламаççĕ, 29 анчах та сире акă мĕн калатăп: тем тери чаплă пулнă пулин те, Соломон патша пĕр хир чечекĕ чухлĕ те тумланайман. 30 Эй, çителĕксĕр ĕнененекенсем! Паян пур та ыран вута кăна пăрахмалли хирти курăка та Турă çапла çи-пуç парать пулсан, сире тата ытларах памĕ-и? 31 Çапла вара, „мĕн çиес“, „мĕн ĕçес“, „мĕн тăхăнас“ тесе ан кулянăр. 32 Мĕншĕн тесен çавсемшĕн пуриншĕн те урăх халăх çыннисем тăрăшаççĕ. Вăл япаласем пурте сире кирлине вара Çӳлти Аçăр ахалех пĕлсе тăрать. 33 Пуринчен малтан Турă Патшалăхне, Унăн тӳрĕлĕхне ăнтăлса шырăр, ытти вара сирĕн пурте пулĕ. 34 Çапла ĕнтĕ ыранхи куншăн ан кулянăр, тăрăшмалли ыран та тупăнĕ, кунсерен ĕç-пуç тупăнсах пырать».

Матфей 7

Ыттисене ан айăплăр

1 «Ан айăплăр, вара хăвăра та айăпламĕç. 2 Мĕншĕн тесен эсир çынсене мĕнле айăплатăр, хăвăра та çаплах айăплĕç. Эсир çынсене мĕнле виçепе виçетĕр, хăвăра та çав виçепех виçĕç. 3 Мĕншĕн эсĕ тăвану куçĕнчи çӳппе куратăн, хăвăн куçунти пĕренене асăрхамастăн? 4 Хăвăн куçунта пĕрене пулин те, епле-ха эсĕ тăванна: „Куçна кĕнĕ çӳппе кăларса ярам-ха“, – тесе калама пултаратăн? 5 Икĕ питлĕскер! Малтан хăвăн куçунти пĕренене кăлар, вара тин тăванун куçĕнчи çӳппе епле кăлармаллине уçăмлăн курăн. 6 Сăваплă япалана йытăсене пăрахса ан парăр, хаклă ĕнчĕ шăрçана та сыснасем умне ан сапалăр – вĕсем ăна таптĕç кăна, хăвăра туртса çурĕç».

Ылтăн йĕрке

7 «Ыйтăр – вара сире парĕç, шырăр – вара тупăр, шаккăр – вара сире уçĕç. 8 Мĕншĕн тесен кашни ыйтакан илет, шыракан та тупать, шаккакана та уçаççĕ. 9 Сирĕн хушшăрта ывăлĕ çăкăр ыйтсан, ăна чул паракан çын пур-и? 10 Е пулă ыйтсан, çĕлен паракан пур-и? 11 Енчен те эсир, усал пулин те, ачăрсене ырă япала пама пĕлетĕр пулсан, Çӳлти Аçăр Хăйĕнчен ыйтакансене ырăлăхне паратех. 12 Çапла вара, çынсене хăвăрпа пур тĕлĕшĕнчен те мĕнле пултарас килет, вĕсемпе те çавнашкалах пулăр. Çакă вăл саккун тата пророксен сăмахĕсен тĕшши пулать те».

Тăвăр хапха

13 «Тăвăр хапхапа кĕрĕр, мĕншĕн тесен пĕтеслĕх хапхи аслă, çулĕ сарлака. Чылайăшĕ çав çулпа пырать. 14 Чĕрĕлĕх хапхи вара тăвăр, çулĕ хĕсĕк. Çав çула тупаканĕ сахал».

Йывăçа çимĕçĕнчен пĕлеççĕ

15 «Суя пророксенчен асăрханăр. Вĕсем сирĕн патăра сурăх тирĕ витĕнсе пыраççĕ, анчах ăшĕнче хăйсем – тискер кашкăрсем. 16 Вĕсене эсир ĕçĕсенчен пĕлĕр. Пиçен çинчен – иçĕм çырли, куршанак çинчен смоква татни пур-и? 17 Çапла, лайăх йывăç ырă çимĕçех парать, начар йывăçăн çимĕçĕ те япăх. 18 Лайăх йывăç япăх çимĕç тума пултараймасть, начар йывăç та ырă çимĕç тума пултараймасть. 19 Ырă çимĕç кӳмен йывăçа касса вута пăрахаççĕ. 20 Çапла вара, суя пророксене ĕçĕ-çимĕçĕнчен пĕлĕр».

Эпĕ сире нихăçан та пĕлмен

21 «Мана: „Эй, Хуçамăр, эй, Хуçамăр!“ – тесе калакан кашни çынах Çӳлти Патшалăха кĕреймĕ. Унта Çӳлти Аттемĕн ирĕкне пурнăçлакан кăна кĕрĕ. 22 „Эй, Хуçамăр, эй, Хуçамăр! Эпир Сан ятупа пророкла калаçмарăмăр-им? Усалсене Сан ятупа хăваласа кăлармарăмăр-им? Сан ятупа тĕлĕнмелле ĕç нумай Ìàòôåé, « тумарăмăр-им?“ – тейĕ Мана чылайăшĕ суд кунĕ çитсен. 23 Ун чухне Эпĕ вĕсене калăп: „Эй, йĕркесĕр ĕç тăвакансем! Эпĕ сире нихăçан та пĕлмен, кайăр Ман патăмран!“»

Çурт лартакан икĕ çын çинчен каланă ытарлăх

24 «Çапла вара, Манăн çак сăмахсене итлекен, вĕсене пурнăçлакан кашни çыннах хăйĕн çуртне чул çине лартнă ăслă çынпа танлаштарăп. 25 Акă çумăр çуса ярать, юхан шыв çырантан тухать, çил-тăвăл пуçланса каять. Хайхисем çав çурта пырса çапаççĕ, анчах та чул çине лартнăран вăл ишĕлмест. 26 Манăн çак сăмахсене итлесе, вĕсене пурнăçламан кашни çыннах хăйĕн çуртне хăйăр çине лартнă ăссăр çын евĕрлĕ. 27 Акă çумăр çуса ярать, юхан шыв çырантан тухать, çил-тăвăл пуçланса каять. Хайхисем çав çурта пырса çапаççĕ те вăл йăтăнса анать, вара ишĕлчĕк çеç тăрса юлать». 28 Иисус çак сăмахсене каласа пĕтерсен, халăх Унăн вĕрентĕвĕнчен тĕлĕнмеллипех тĕлĕннĕ. 29 Мĕншĕн тесен Вăл саккун вĕрентӳçисемпе фарисейсем пек мар, Турă хăват панă пек вĕрентнĕ.

Матфей 8

Иисус юхан-суранлă çынна сыватать

1 Иисус ту çинчен ансан, Ун хыçĕнчен темĕн чухлĕ халăх пынă. 2 Сасартăк Иисус патне пĕр юхан-суранлă çын çывхарнă та чĕркуçленсе ларса çапла каланă: «Хуçамăр! Сыватас тесессĕн, Эсĕ мана сыватма пултаратăнах». 3 Иисус аллине тăсса ăна сĕртĕннĕ те çапла каланă: «Чиртен тасатас тетĕп, сывал». Çын вара çавăнтах юхан-суранран тасалнă. 4 «Асту, сывални çинчен никама та ан кала, – тенĕ ăна Иисус. – Хăвна священника кайса кăтарт та Моисей Турра кӳме хушнă парнене кӳр. Çакă ху сывалнине пĕлтерни пулать те».

Çĕрпӳ тарçине сыватни

5 Иисус Капернаума çул тытнă. Хулана çитсен Ун патне пĕр çĕрпӳ пырса çапла тархасланă: 6 «Хуçамăр, килте ман тарçăм хускалайми асапланса вырăнпах выртать». 7 «Эпĕ пырăп, ăна сыватăп», – тавăрса каланă Иисус. 8 Анчах та çĕрпӳ çапла каланă: «Эй, Хуçамăр! Сана хамăн кил-çуртăма чĕнсе кĕртме эпĕ тивĕçлĕ мар. Эсĕ хуш кăна, вара тарçăм сывалĕ. 9 Эпĕ аслисене пăхăнса тăратăп пулин те, манăн хама пăхăнса тăракан салтаксем те пур. Эпĕ вĕсенчен пĕрне: „Кай!“ – тесен, вăл каять. Тепĕрне: „Кил!“ – тесен, вăл пырать. Тарçăма та: „Çавна ту!“ – тесе хушсан, вăл тăвать». 10 Çакна илтсен Иисус тĕлĕнсех кайнă. «Чăн калатăп сире, – тенĕ Вăл Хăй хыççăн пыракан халăха, – кунашкал çирĕп ĕненӳ Эпĕ Израильте те курманччĕ. 11 Сире акă мĕн калатăп: çакнашкал ĕненекенсем хĕвел тухăçĕнчен те, хĕвел анăçĕнчен те нумаййăн килĕç те Авраампа, Исаакпа, Иаковпа пĕрле Çӳлти Патшалăх кĕрекине ларĕç. 12 Çӳлти Патшалăхра пулма çуралнисене вара тулаш сĕмлĕхе кăларса пăрахĕç; унта шăл шатăртаттарса йĕни илтĕнĕ». 13 Унтан Иисус çĕрпĕве çапла каланă: «Каях, ху ĕненнĕ пек пултăр сана». Тарçи çав самантрах сывалнă вара.

Нумай çынна сыватни

14 Иисус, Петр килне пырсан, унăн хунямăшĕ сив чирпе выртнине курнă. 15 Иисус хĕрарăмăн аллине сĕртĕннĕ те унăн чирĕ иртсе кайнă. Вара Петр хунямăшĕ вырăн çинчен тăрса вĕсене хăналама пуçланă. 16 Каç пулсан Иисус патне усал ернĕ нумай çынна илсе пынă. Вăл усал сывлăшсене сăмахĕпех хăваласа кăларнă, чирлисене пурне те сыватнă. 17 Çапла Турă Исаия пророк урлă калани пурнăçланнă. Пророк çапла каланă пулнă: «Вăл пирĕн халсăрлăха тата чир-чĕре илсе кайрĕ».

Христос хыççăн пырасси çинчен

18 Хăй тавра халăх пит нумай пухăннине асăрхасан вĕренекенĕсене Иисус кимĕпе тепĕр енне ишсе каçма хушнă. 19 Çавăн чухне Ун патне саккун вĕрентӳçи пынă та çапла каланă: «Вĕрентекен! Эсĕ кирек ăçта кайсан та, эпĕ Сан хыçăнтан пыракан пулăп». 20 «Тиллĕн те шăтăкĕ пур, вĕçен кайăкăн та йăви пур, Этем Ывăлĕн кăна пуçне хурса канмалăх вырăнĕ çук», – тенĕ вара ăна Иисус. 21 Вĕренекенĕсенчен тепри Ăна çапла каланă: «Хуçамăр! Ирĕк парсамччĕ: вилнĕ аттене кайса пытарам малтан». 22 Анчах Иисус ăна çапла каланă: «Ман хыçăмран пыракан пул, вилнĕ çыннисене вилĕмлисемех пытарччăр».

Çил-тăвăла чарни

23 Иисус кимĕ çине ларсан вĕренекенĕсем те Унпа пĕрле ларнă. 24 Тинĕс çинче вăйлă çил-тăвăл тухнă, кимме путарасла хумсем çапа пуçланă. Иисус çав вăхăтра çывăрнă пулнă. 25 Вĕренекенĕсем Иисуса пырса вăратнă та: «Эй, Хуçамăр, çăл пире, пĕтетпĕр», – тенĕ. 26 «Эй, çителĕксĕр ĕненекенсем! Мĕншĕн эсир çав териех хăравçă?» – тенĕ вĕсене Иисус. Унтан Вăл, тăрса, çиле те, тинĕсе те лăпланма хушнă, вара çанталăк шăпах пулнă. 27 «Çиле те, тинĕсе те итлеттерме пултараканскер, Кам пулчĕ-ши Ку?» – тенĕ вара çынсем тĕлĕнсе.

Усал ернĕ икĕ çынна сыватни

28 Иисус тинĕс леш енне, Гергеса çĕрне ишсе каçнă. Унта Ăна çĕр хăвăлĕнчи тупăклăхсенчен тухнă, усал ернĕ икĕ çын тĕл пулнă. Вĕсем питĕ тискерленсе кайнăран çав çулпа никам та çӳреймен. 29 Иисуса курсанах вĕсем кăшкăрса янă: «Эй, Турă Ывăлĕ, Иисус! Санăн пирĕнпе мĕн ĕç пур? Эсĕ пире кунта вăхăт çитичченех асаплантарма килтĕн». 30 Вĕсенчен аяккарахра пĕр пысăк сысна кĕтĕвĕ çӳренĕ. 31 Усалсем Иисуса: «Эсĕ пире хăваласа кăларатăн пулсан, кĕтӳри сыснасем ăшне кĕме хушсам», – тесе йăлăннă. 32 «Кайăрах», – тенĕ вара Вăл усалсене. Вĕсем, тухса, сыснасем шне кĕнĕ. Çавăнтах пĕтĕм сысна кĕтĕвĕ чăнкă çырантан тинĕсе сикнĕ те путса вилнĕ. 33 Сысна пăхакансем вара хулана чупнă, çитсессĕн, мĕн-мĕн пулса иртнине, усал ернĕ çынсене мĕн пулнине те каласа кăтартнă. 34 Вара пĕтĕм хула халăхĕ Иисуса хирĕç тухнă. Ăна курсан хăйсен çĕрĕ-шывĕнчен кайма йăлăннă.

Матфей 9

Паралич çапнă çынна сыватни

1 Унтан Иисус кимĕ çине ларса каялла ишсе каçнă та Хăй пурăнакан хулана тавăрăннă. 2 Ун патне паралич çапнă пĕр çынна хăй выртакан вырăнĕпех çĕклесе пынă. Иисус вĕсен ĕненĕвне курнă та паралич çапнă çынна: «Хăюллăрах пул, ачам! Санăн çылăхусем каçарăнчĕç», – тенĕ. 3 «Вăл Турра хурлать», – тесе шухăшланă çавăн чухне хăш-пĕр саккун вĕрентӳçисем. 4 Иисус, вĕсен шухăшĕсене пĕлсе тăрса: «Мĕншĕн эсир хăвăр ăшăрта ырă мара шухăшлатăр? – тенĕ. 5 – Мĕн калама çăмăлтарах: „Санăн çылăхусем каçарăнчĕç“ теме е: „Тăр та утса çӳре“ теме? 6 Анчах та Этем Ывăлĕн çĕр çинче çылăх каçарма та ирĕк пуррине сире пĕлтерессĕм килет». Çавна пĕлтерес тесе Вăл паралич çапнă çынна: «Тăр та сарнă вырăнна илсе киле кай» – тенĕ. 7 Лешĕ тăнă та вырăнне илсе килне кайнă. 8 Халăх вара, çакна курсан, питĕ тĕлĕннĕ, этеме çавнашкал вăй-хăват панă Турра мухтанă.

Матфея чĕнни

9 Çавăн хыççăн Иисус налук пухмалли çурт умĕпе иртсе пынă. Вăл унта ларакан Матфей ятлă çынна курнă та ăна: «Ман хыçăмран пыракан пул», – тенĕ. Вара лешĕ тăнă та Иисус хыççăн кайнă. 10 Пĕррехинче Иисуспа Унăн вĕренекенĕсем пĕр пӳртре апат çинĕ. Çавăн чухне налук пухакансемпе çылăхлă çынсем нумайăшĕ пынă та вĕсемпе пĕрле ĕçсе çинĕ. 11 «Мĕншĕн-ха сирĕн Вĕрентекенĕр налук пухакансемпе тата çылăхлă çынсемпе пĕрле ĕçсе çиет?» – тенĕ çакна курсан фарисейсем Унăн вĕренекенĕсене. 12 Çак сăмахсене илтсен Иисус фарисейсене çапла каланă: «Тухтăр сыввисене мар, чирлисене кирлĕ. 13 „Çынсем парне кӳни мар, ырă кăмăллă пулни кирлĕ Мана“, – тенĕ вĕт Çырнинче. Кайăр та çакă мĕне пĕлтернине ăнкарса илме тăрăшăр. Эпĕ тӳрĕ пурăнакансене мар, çылăхлисене ӳкĕнме чĕнмешкĕн килнĕ».

Типĕ тытасси çинчен ыйтни

14 Çавăн чухне Ун патне Иоанăн вĕренекенĕсем пынă те çапла ыйнă: «Фарисейсем те, эпир те нумай типĕ тытатпăр, Санăн вĕренекенӳсем мĕншĕн типĕ тытмаççĕ?» 15 Иисус вĕсене çапла каланă: «Туй ачисем кĕрӳ каччă хăйсемпе пĕрле чухне кулянĕç-иАнчах та акă вĕсенчен кĕрӳ каччăна туртса илес кунсем çитĕç, çавăн чухне вĕсем типĕ тытĕç. 16 Никам та кивĕ тумтир çине çĕнĕ пир саплăк лартмасть. Апла тусан çĕнĕ саплăкĕ кивĕ пирне тăпăлтарса кăларĕ, çĕтĕкĕ вара татах пысăкланĕ. 17 Тин тунă хĕрлĕ эрехе те кивĕ сăран хутаçа тултармаççĕ. Апла тусан хутаçĕ çурăлса каять те, эрехĕ те юхса тухать, хутаçĕ те сая каять. Çĕнĕ эрехе çĕнĕ сăран хутаçа тултараççĕ, вара иккĕшĕ те упранса юлаççĕ».

Иаир хĕрне чĕртни тата юн каякан хĕрарăма сыватни

18 Иисус вĕсене çак сăмахсене каланă чухне пĕр пуçлăх Ун патне пынă та пуççапсах каланă: «Хĕрĕм вилесле выртать, Эсĕ пырса ун çине аллуна хурсам, вара вăл чĕрĕлĕччĕ». 19 Иисус тăнă та вĕренекенĕсемпе пĕрле ун хыççăн утнă. 20 Çавăн чухне юн кайнипе вун икĕ çул асапланакан пĕр хĕрарăм хыçалтан пынă та Унăн тумтир аркине сĕртĕннĕ. 21 «Унăн тумтирне сĕртĕнсенех сывалăттăм», – тесе шухăшланă вăл хăй ăшĕнче. 22 Иисус çавăрăннă та ăна асăрхаса çапла каланă: «Хăюллă пул, хĕрĕм! Ĕненĕвӳ çăлчĕ сана». Хĕрарăм вара çав самантрах сывалнă. 23 Унтан Иисус пуçлăх килне кайнă. Пӳрте кĕрсен Вăл хăйсен йăлипе виле çинче кĕвĕ калакансене, ним тума аптăранă çынсене курнă. 24 Иисус вĕсене çапла каланă: «Тухăр-ха кунтан, хĕр ача вилмен, вăл çывăрать кăна». Çакна илтсен Иисусран кулма пуçланă. 25 Халăха кăларсан Вăл пӳлĕме кĕнĕ те хĕре аллинчен тытнă, вара хĕр тăнă. 26 Çак ĕç пирки йĕри-таврах хыпар сарăлнă.

Икĕ суккăра тата чĕлхесĕр çынна сыватни

27 Иисус унтан кайнă чух икĕ суккăр çын Ун хыççăн: «Эй, Давид йăхĕнчи Иисус, хĕрхенсем пире!» – тесе кăшкăра-кăшкăра пынă. 28 Иисус пĕр пӳрте кĕрсен, суккăрсем те Ун хыççăн кĕнĕ. «Эсир ыйтнине Эпĕ тума пултарасса ĕненетĕр-и эсир?» – тенĕ вĕсене Иисус. «Ĕненетпĕр, Хуçамăр!» – тенĕ Ăна вĕсем. 29 Унтан Вăл суккăрсен куçĕсене сĕртĕннĕ те çапла каланă: «Хăвăр ĕненнĕ пек пултăр». 30 Вара вĕсем куракан пулнă. «Астăвăр, кун çинчен никам та ан пĕлтĕр», – тенĕ хытарсах вĕсене Иисус. 31 Анчах та тухса кайсанах вĕсем çав таврара пур çĕрте те Ун çинчен калаçса çӳренĕ. 32 Вĕсем тухса кайнă чух Иисус патне усал ернĕ чĕлхесĕр çынна илсе пынă. 33 Усалне хăваласа кăларсан чĕлхесĕр çын калаçа пуçланă. «Израильте кунашкалли нихăçан та пулманччĕ», – тесе калаçнă халăх тĕлĕнсе. 34 Фарисейсем кăна çапла каланă: «Усалсене Вăл усалсен пуçлăхĕн хăвачĕпе хăваласа кăларать». Вырмалли нумай та, выраканĕ сахал 35 Иисус мĕн пур хуласемпе ялсем тăрăх унти синагогăсенче вĕрентсе, Çӳлти Патшалăх çинчен Ырă Хыпар пĕлтерсе, тĕрлĕ чир-чĕртен тата тĕрлĕ халсăрлăхран сыватса çӳренĕ. 36 Ушкăн-ушкăн халăха курсан Иисус вĕсене хĕрхеннĕ: арпашса та саланса кайнă çынсем кĕтӳçĕсĕр сурăхсем пекех пулнă. 37 Вара Иисус Хăйĕн вĕренекенĕсене çапла каланă: «Вырмалли нумай та, выраканĕ сахал. 38 Çапла ĕнтĕ, ани çине выраканĕсене ятăр тесе, ана Хуçине йăлăнăр».

Матфей 10

Вун икĕ апостол

1 Унтан Иисус Хăйĕн вун икĕ вĕренекенне чĕнсе илнĕ. Вăл вĕренекенĕсене, усал сывлăшсене хăваласа кăларччăр тесе, вĕсене пăхăнтарма, тĕрлĕ чир-чĕртен, тĕрлĕ халсăрлăхран сыватма хăват панă. 2 Вун икĕ апостолăн ячĕсем çаксем: пирвайхи – Петр текен Симон, унăн шăллĕ Андрей, Зеведей Иаковĕпе унăн шăллĕ Иоанн, 3 Филипп, Варфоломей, Фома, налук пухакан Матфей, Алфей Иаковĕпе Фаддей текен Леввей, 4 Симон Кананит тата Иуда Искариот. Çакă вара Ăна сутаканни пулнă. 5 Çак вун икĕ вĕренекенне Иисус çапла каласа вĕрентсе янă: «Иудейсем пурăнман çĕрсене ан кайăр, Самари хулине те ан кĕрĕр. 6 Чи малтан Израиль халăхĕ патне кайăр, вĕсем ĕнтĕ çĕтсе кайнă сурăхсем пекех. 7 Çӳренĕ чухне вара: „Çӳлти Патшалăх çывхарчĕ“, – тесе ӳкĕтлесе вĕрентĕр. 8 Чирлисене сыватăр, юхан-суранлисене тасатăр, вилнисене чĕртĕр, усалсене хăваласа кăларăр. Тӳлевсĕр илтĕр, тӳлевсĕрех парăр. 9 Хăвăрпа пĕрле укçа таврашĕ ан илĕр: ылтăннине те, кĕмĕллине те, пăхăррине те; 10 Çул çине хутаç та, тепĕр кĕпепе пушмак та, туя та ан илĕр. Ĕçлекене мĕн кирлине пама тивĕçлĕ. 11 Мĕнле те пулин хулана е яла çитсен унта кам шанчăклине ыйтса пĕлĕр те кайичченех ун патĕнче пурăнăр. 12 Пӳрте кĕрсен ырă сунса: „Çак кил-çурта канăçлăх пултăр!“ – тесе саламлăр. 13 Тивĕçлĕ кил-çурт пулсан канăçлăхăр ун çине анĕ, тивĕçсĕр пулсан эсир ырă сунни хăвăрах тавăрăнĕ. 14 Кам та пулин сире хапăл тумасан, сăмахăра та итлемесен, çав кил-çуртран е хуларан тухса кайнă чухне эсир пушмакăр çумĕнчи тусана та силлесех хăварăр. 15 Чăн калатăп сире: суд кунĕнче Содомпа Гоморра çĕрне çав хуларан çăмăлтарах пулĕ».

Çитес хĕсĕрлевсем

16 «Акă Эпĕ сире кашкăрсем хушшине сурăхсене янă пек яратăп. Ĕнтĕ эсир çĕлен пек вичкĕн ăслă, кăвакарчăн пек йăваш пулăр. 17 Çынсенчен сыхланăр, мĕншĕн тесен вĕсем сире судпа айăплама тытса парĕç, хăйсен синагогисенче хĕнĕç. 18 Вара сире Мана пула пуçлăхсемпе патшасем патне илсе кайĕç. Вĕсем умĕнче тата урăх халăх çыннисем умĕнче сирĕн Ман çинчен çирĕплетсе пĕлтермелле пулĕ. 19 Сире суда тытса парсан мĕн каласси, мĕнле каласси пирки ан кулянăр, сирĕн калас сăмахăр çав самантра чĕлхе çинчех пулĕ. 20 Мĕншĕн тесен эсир хăвăр мар, сирĕнти Аçăр Сывлăшĕ мĕн каламаллине калаттарĕ. 21 Тăванĕ – тăванне, ашшĕ ачине вĕлерме тытса парĕ. Ачисем вара ашшĕ-амăшне хирĕç кайĕç, вĕсене вилĕм кӳрĕç. 22 Ман ятăмшăн сире пурте курайми пулĕç; кам вĕçне çитичченех тӳсĕ, çав çăлăнĕ. 23 Сире пĕр хулара хĕсĕрлесен эсир тепĕр хулана тарăр. Чăн калатăп сире: эсир Израилĕн пур хулисене те çитме ĕлкĕриччен Этем Ывăлĕ килĕ. 24 Вĕренекен вĕрентекенĕнчен аслă мар, тарçă та хуçинчен аслă мар. 25 Вĕренекенĕ вĕрентекен пек пулсан, тарçи хуçи пек пулсан çитет вара. Кил хуçине Веельзевул терĕç пулсан, унăн кил-йышĕ пирки пушшех те çапла каламĕç-и?»

Камран хăрамалла

26 «Çапла вара, хăвăра хирĕç çынсенчен ан хăрăр: пытарса хăварни те çиеле тухатех, вăрттăнни те паллă пулатех. 27 Эпĕ сире тĕттĕмре каланине эсир çутăра калăр, хăлхаран каланине ял илтмелле пĕлтерĕр. 28 Ӳт-пĕве пĕтерекенсенчен ан хăрăр, вĕсем чуна пĕтереймĕç. Хăрасса вара ӳт-пĕве те, чуна та тамăкра пĕтерме пултараканран хăрăр. 29 Икĕ пĕчĕкçĕ вĕçен кайăка пĕр ассарийлĕхе сутмаççĕ-и? Çапах вĕсенчен пĕри те Çӳлти Аçăр ирĕкĕсĕр çĕре ӳкмест. 30 Сирĕн пуçăр çинчи çӳç пĕрчисем те пĕтĕмпех шутра. 31 Çавăнпа та ан хăрăр: эсир, паллах, пĕчĕкçĕ вĕçен кайăк йышĕнчен хаклăрах. 32 Çапла вара, кам та кам халăх умĕнче Мана ĕненнине пĕлтерет, Эпĕ те Çӳлти Аттем умĕнче çав çын çинчен пĕлтерĕп. 33 Кам халăх умĕнче Манран тунать, Эпĕ те Çӳлти Аттем умĕнче унран тунăп».

Эпĕ канăçлăх мар, хĕç кӳме килнĕ

34 «Эпĕ çĕр çине канăçлăх кӳме килнĕ тесе ан шухăшлăр. Эпĕ канăçлăх мар, хĕç кӳме килнĕ. 35 Эпĕ ывăлне – ашшĕнчен, хĕрне – амăшĕнчен, кинне – хунямăшĕнчен уйăрма килтĕм. 36 Çыншăн хăйĕн кил-йышĕсемех тăшман пулĕç. 37 Ашшĕне е амăшне Мана юратнинчен те ытларах юратакан Мана тивĕçлĕ мар. Ывăлне е хĕрне Мана юратнинчен те ытларах юратакан та Мана тивĕçлĕ мар. 38 Кам хăйĕн асап хĕресне йăтса Ман хыççăн пымасть, çав Мана тивĕçлĕ мар. 39 Хăйĕн пурăнăçне упраса хăваракан ăна çухатĕ. Хăйĕн пурăнăçне Мана халалласа çухатакан ăна упраса хăварĕ».

Илес сăвап

40 «Сире йышăнакан Мана та хапăл тăвать. Мана хапăл тăвакан Мана кунта Яракана та йышăнать. 41 Пророка пророк пулнишĕн хапăл тăвакан пророкпа танах сăвап илĕ. Тӳрĕлĕхлĕ çынна тӳрĕ пурăннишĕн хапăл тăвакан та тӳрĕлĕхлĕ çынпа танах сăвап илĕ. 42 Чăн калатăп сире: кам çак кĕçĕннисенчен пĕрне Ман вĕренекенĕм пулнăшăн пĕр курка та пулин сивĕ шыв ĕçтерет, вăл илес сăвапне çухатмĕ».

Матфей 11

1 Хăйĕн вун икĕ вĕренекенне ăс парса каланă хыççăн Иисус, çав хуларан тухса, вĕрентме тата ӳкĕтлеме ытти хуласене кайнă.

Иоанăн вĕренекенĕсем тата Иисус

2 Иоанн вара тĕрмере ларнă чух Христос ĕçĕсем çинчен илтнĕ те хăйĕн икĕ вĕренекенне: 3 «Килмелли Эсĕ-и е пирĕн урăххине кĕтмелле?» – тесе ыйтма Иисус патне янă. 4 Иисус вĕсене хуравланă: «Мĕн курни-илтнине Иоана кайса каласа кăтартăр: 5 суккăррисем куракан пулаççĕ, уксаххисем çӳрекен пулаççĕ, юхан-суранлисем тасалаççĕ, хăлхасăррисем илтекен пулаççĕ, вилнисем чĕрĕлсе тăраççĕ, чухăннисем хушшинче Ырă Хыпар сарăлать. 6 Ман пирки иккĕленмен çын телейлĕ». 7 Вĕсем кайсассăн Иисус халăха Иоанн çинчен кала пуçланă: «Эсир пуш хире мĕн курма кайрăр? Çилпе хумханса ларакан хăмăша-и? 8 Мĕн курма кайрăр вара эсир? Капăр тумтирлĕ çынна курма-и? Анчах та капăр тумтир тăхăннă çынсем патша çуртĕнче пурăнаççĕ. 9 Мĕн курма кайрăр-ха эппин? Пророка курма-иÇапла, калатăп сире, вăл пророкран та аслă. 10 „Акă Эпĕ Сан умăнтан хыпарçăма яратăп, вăл Сан валли çул хатĕрлесе хурĕ“, – тенĕ Çырнинче. Вăл шăпах çавă. 11 Чăн калатăп сире: этем йăхĕнче Шыва кĕртекен Иоанран аслăраххи пулман, анчах та Çӳлти Патшалăхри чи кĕçĕнни те унран аслă. 12 Шыва кĕртекен Иоанран пуçласа паян кунчченех Çӳлти Патшалăха тăрăшулăхпа илеççĕ, пит тăрăшакансем ăна тупаççĕ. 13 Мĕншĕн тесен Иоанн киличчен мĕн пур пророкла каланисене тата Моисей саккунне пĕлтернĕ ĕнтĕ. 14 Эсир çак шухăшăма йышăнма хатĕр пулсан, калам: Иоанн вăл – килмелле тенĕ Илия. 15 Илтме хăлха пурри илттĕр! 16 Кампа танлаштарам-ши çак ăру çыннисене? Вĕсем урамра ларакан ачасем евĕрлĕ, вĕсем хăйсен юлташĕсене çапла калаççĕ: 17 „Эпир сирĕншĕн шăхличĕ каларăмăр – эсир ташламарăр, эпир сирĕншĕн хурлăхлă юрă юрларăмăр – эсир йĕмерĕр“. 18 Акă Иоанн килчĕ те – типĕ тытать, эрех таврашĕ ĕçмест. „Усал ернĕ ăна“, – теççĕ çынсем. 19 Этем Ывăлĕ килчĕ те – çиет те, ĕçет те. „Ку çын çиме те, хĕрлĕ эрех ĕçме те юратать, налук пухакансемпе тата çылăхлă çынсемпе туслă“, – теççĕ çавсемех. Анчах та Турă ăслăлăхне ачисем тӳрре кăларчĕç ĕнтĕ». Ӳкĕнмен хуласене хуйхă пулĕ 20 Унтан Иисус Хăй нумайрах хăват кăтартнă хуласене ӳкĕнменшĕн ӳпкелеме тытăннă: 21 «Хуйхă пулĕ сана, Хоразин! Хуйхă пулĕ сана, Вифсаида! Эсир курнă хăватсене Тирпа Сидонра кăтартнă пулсан, вĕсем тахçанах хуйхă тумтирĕ тăхăнса, хурланса çылăхĕсенчен ӳкĕннĕ пулĕччĕç. 22 Калатăп сире: суд кунĕнче Тирпа Сидон хулисене сирĕнтен çăмăлтарах пулĕ. 23 Эсĕ те, хăвна тӳпе таранах мăнна хуракан Капернаум хули, тамăк тĕпнех анса кайăн. Сан урамусенче кăтартнă хăватсене Содомра кăтартнă пулсан вăл паянхи кунчченех ларнă пулĕччĕ. 24 Çапах та калатăп сире: суд кунĕнче Содом çĕрне санран çăмăлтарах пулĕ».

Ман патăма килĕр те канлĕх илĕр

25 Çавăн чухне Иисус, сăмахне малалла тăсса, çапла каланă: «Эй, Аттем, çĕрпе пĕлĕт Хуçи! Эсĕ çакна ăслă-тăнлисенчен пытарса ача пек айваннисене пĕлмелле тунăшăн Сана мухтатăп. 26 Çапла, Аттем! Санăн ырă ирĕкӳ çавнашкал пулнă. 27 Аттем Мана йăлтах панă. Ашшĕсĕр пуçне Ывăлне никам та пĕлмест. Ашшĕне те Ывăлĕсĕр пуçне никам та пĕлмест, Ывăлĕ пĕлтерес тесен анчах пĕлĕç. 28 Эй, эсир, йывăр çĕклемпе халтан кайнисем! Пурте Ман патăма килĕр, Эпĕ сире канлĕх парăп. 29 Эпĕ йăваш та лăпкă кăмăллă, çавăнпа Ман туртам хушшине тăрăр, Манран тĕслĕх илĕр, вара канлĕхĕре тупăр. 30 Мĕншĕн тесен Ман лава туртма ырă, Ман çĕклемĕм çăмăл».

Матфей 12

Христос тата шăмат кун

1 Нумаях та вăхăт иртмен, пĕр шăмат кун Иисусăн тырă пуссипе иртсе пымалла пулнă. Вĕренекенĕсен çиесси килнĕ те вĕсем пучахсене тата-тата илсе тырă пĕрчисене çиме пуçланă. 2 Фарисейсем çакна курнă та Иисуса каланă: «Акă Санăн вĕренекенӳсем шăмат кун тума юраманнине тăваççĕ». 3 Иисус вĕсене çапла хуравланă: «Пĕррехинче, Давид хăй тата унпа пĕрле пулнисем выçăпа аптăрасан, вăл мĕн тунине вуламан-им эсир? 4 Епле вăл, кĕлĕ çуртне кĕрсе, Турра халалланă çăкăрсене çинĕ. Çав çăкăрсене унăн хăйĕн те, унпа пĕрле пулнисен те çиме юраман вĕт-ха, вĕсене пĕртен-пĕр священниксем кăна çиме пултарнă. 5 Е тата шăмат кунсенче священниксем Турă çуртĕнче шăмат кун тума хушман ĕçсене тăваççĕ пулин те, вĕсем айăплă мар тенине эсир саккунра вуламан-им? 6 Анчах та калатăп сире: халĕ çакăнта Турă çуртĕнчен те Аслăраххи пур. 7 Çырнинче: „Çынсем парне кӳни мар, ырă кăмăллă пулни кирлĕ Мана“, – тенине ăнланса илнĕ пулсан эсир çак айăпсăр çынсене айăпламăттăр, 8 мĕншĕн тесен Эпĕ, Этем Ывăлĕ, – шăмат кун хуçи те».

Иисус алли типнĕ çынна сыватать

9 Çавăнтан кайсан Иисус унти пĕр синагогăна кĕнĕ. 10 Унта алли типнĕ çын пулнă. Иисуса айăплама сăлтав тупас тесе синагогăрисем Унран: «Шмат кун чиртен сыватма юрать-и?» – тесе ыйтнă. 11 Иисус вĕсене çапла каланă: «Хăйĕн пĕртен-пĕр сурăхĕ шăмат кун шăтăка кĕрсе ӳксен, сирĕнтен кам ăна туртса кăлармĕ? 12 Этем сурăхран мĕн чухлĕ пахарах! Çапла вара, шăмат кун ырă ĕç тума юрать». 13 «Аллуна тăс-ха», – тенĕ унтан Иисус çав çынна. Лешĕ тăснă та, алли тӳрленсе тепри пекех пулса тăнă. 14 Фарисейсем вара синагогăран тухсанах Ăна вĕлерме кавар тунă. Анчах та Иисус, çавна пĕлсе, унтан кайнă.

Суйласа илнĕ Ачам

15 Ун хыççăн темĕн чухлĕ халăх пынă, Иисус пурне те сыватнă. 16 Вĕсене Иисус Хăй çинчен каласа çӳреме хушман. 17 Вăл çапла Исаия пророк урлă Турă каланă çак сăмахсем пурнăçланччăр тесе тунă: 18 «Акă Манăн суйласа илнĕ, Манăн юратнă, чунăм савнă Ачам. Эпĕ Ун çине Хам Сывлăшăма ярăп, Вăл мĕн пур халăхсене тĕрĕслĕхе пĕлтерĕ. 19 Вăл тавлашса, кăшкăрашса çӳремĕ, никам та Ун сассине урамра илтеймĕ. 20 Тĕрĕслĕхе çиеле кăлариччен Вăл хуçăла пуçланă хăмăша та хуçмĕ, сӳне пуçланă çутаткăçа та сӳнтермĕ. 21 Вăл пур халăхшăн та шанчăк пулса тăрĕ».

Усалсене Иисус мĕнле хăватпа хăваласа кăларать

22 Унтан Иисус патне усал ернĕ суккăр тата чĕлхесĕр çынна çавăтса пынă. Иисус ăна сыватнă, çапла вара суккăр тата чĕлхесĕр çын калаçма та, курма та пуçланă. 23 Иисус мĕн тунине курсан пĕтĕм халăх тĕлĕнмеллипех тĕлĕннĕ. «Çакă Давид йăхĕнчен Суйласа илни мар-и?» – тесе ыйтнă çынсем. 24 Çавна илтсен фарисейсем вара çапла каланă: «Усалсене Вăл урăх нимĕнле хăватпа та мар, усалсен пуçлăхĕн, Веельзевулăн, хăвачĕпе хăваласа кăларать». 25 Иисус, фарисейсен шухăшĕсене пĕлсе, вĕсене çапла каланă: «Кирек мĕнле патшалăх та хирĕçсе-пайланса кайсан пушанса юлать; кирек мĕнле хула та, кил-йыш та хирĕçсе-пайланса кайсан арканать. 26 Çавнашкалах, шуйттан шуйттана хăваласа кăларать пулсан, эппин вăл хăйпе хăй хирĕçет. Апла пулсан, унăн патшалăхĕ епле тытăнса тăрайтăр? 27 Эпĕ усалсене Веельзевул хăвачĕпе хăваласа кăларатăп пулсан, апла сирĕн халăх ывăлĕсем кам хăвачĕпе хăваласа кăлараççĕ? Çавăнпа сире суд тăвакансем те вĕсемех пулĕç. 28 Эпĕ усалсене Турă Сывлăшĕпе хăваласа кăларатăп пулсан, эппин, паллах, сирĕн патăра Турă Патшалăхĕ çитнĕ пулать. 29 Е тата, вăйлă çынна малтанах çыхса пăрахмасан, кам унăн çуртне кĕрсе япалисене çаратса тухма пултарĕ-ха? Паллах, çыхса пăрахсан тин унăн çуртне çаратайĕ. 30 Кам Ман майлă мар, çав Мана хирĕç; кам Манпа пухмасть, çав салатса пĕтерет. 31 Çавăнпа калатăп сире: этемсен кирек епле çылăхĕ те, хурлани те каçарăнĕ, анчах та Святой Сывлăша хурлани каçарăнмĕ. 32 Этем Ывăлне хирĕç сăмах калакана каçарĕç, Святой Сывлăша хирĕç калакана вара кунти пурăнăçра та, лери пурăнăçра та каçармĕç».

Йывăçпа çимĕçĕ çинчен

33 «Йывăçне аван тетĕр пулсан çимĕçне те аван тейĕр; йывăçне начар тетĕр пулсан çимĕçне те начар тейĕр – йывăçа çимĕçне кура хаклаççĕ. 34 Эй, çĕлен çурисем! Хăвăр усал пулсассăн епле-ха эсир ырри çинчен калаçма пултаратăр? Этемĕн чĕри мĕнпе тулнă, чĕлхи-çăварĕ те çавнах калать. 35 Ырă çыннăн ырă кăмăлĕнчен ырри тухать, усал çыннăн усал кăмăлĕнчен усалли тухать. 36 Çавăнпа та калатăп сире: асăрханмасăр каланă кашни сăмахшăн суд кунĕнче çынсен явап тытмалла пулĕ. 37 Мĕншĕн тесен каланă сăмахна кура Турă сана е тӳрре кăларĕ, е айăплĕ».

Хăват кăтартма ыйтни

38 Çавăн хыççăн хăш-пĕр саккун вĕрентӳçисемпе фарисейсем Иисуса: «Вĕрентекен! Эпир Эсĕ хăват кăтартма пултарнине курасшăн», – тенĕ. 39 Иисус вĕсене çапла тавăрса каланă: «Усал та пăсăк ăру хăватшăн антăхать, анчах та Иона пророк хăвачĕсĕр пуçне ăна нимĕнле хăват та пулмĕ. 40 Иона кит ăшĕнче виçĕ кун та виçĕ каç пулнă пек, Этем Ывăлĕ те çĕр айĕнче виçĕ кун та виçĕ каç пулĕ. 41 Суд кунĕ çитсен Ниневи çыннисем çак ăрупа пĕрле чĕрĕлсе тăрĕç те ăна айăплĕç, мĕншĕн тесен вĕсем Иона ӳкĕтленине илтсен ӳкĕннĕ пулнă. Акă халĕ кунта Ионăран та Аслăраххи пур. 42 Суд кунĕ çитсен кăнтăр енчи çĕр-шыври хĕрарăм патша çак ăрупа пĕрле чĕрĕлсе тăрĕ те ăна айăплĕ, мĕншĕн тесен вăл Соломон ăслăлăхне итлеме тĕнче хĕрринченех килнĕ пулнă. Акă халĕ кунта Соломонран та Аслăраххи пур».

Усал сывлăш тавăрăнасси çинчен

43 «Çын ăшĕнчен тухсан усал сывлăш канлĕх шыраса шывсăр вырăнсенче çапкаланса çӳрет, анчах тупаймасть. 44 Вара вăл çапла шухăшлать: „Хам тухнă çуртăма каялла тавăрăнам-ха“. Тавăрăнсассăн пушă, тирпейлесе тасатнă çурт курать. 45 Вара вăл каять те хăйпе пĕрле хăйĕнчен те усалтарах тепĕр çичĕ сывлăша ертсе пырать. Çавăнтах вĕсем ун ăшне кĕрсе пурăнма пуçлаççĕ. Çав çынна вара малтанхинчен те начартарах пулать. Çак усал рăва та çаплах пулĕ».

Иисус Христос Амăшĕпе тăванĕсем

46 Иисус халăха çак сăмахсене каласа тăнă вăхăтра Унăн Амăшĕпе тăванĕсем Унпа калаçасшăн тулта кĕтсе тăнă. 47 «Авă Аннӳпе тăванусем Санпа калаçасшăн тулта кĕтсе тăраççĕ», – тенĕ Иисуса пĕр çын. 48 «Кам Манăн Аннем? Камсем Манăн тăванăмсем?» – тенĕ Иисус Хăйне çапла каланă çынна. 49 Унтан вĕренекенĕсем çинелле аллипе тĕллесе каланă: «Акă Манăн аннемпе тăванăмсем. 50 Мĕншĕн тесен кам Çӳлти Аттем ирĕкне пурнăçласа пурăнать, çавă Манăн тăванăм та, аннем те пулать».

Матфей 13

Акаçă çинчен каланă ытарлăх

1 Çав кунхинех Иисус килтен тухнă та тинĕс хĕррине кайнă. Вăл унта вĕрентсе ларнă. 2 Ун патне темĕн чухлĕ халăх пуçтарăннă, çавăнпа Унăн кимĕ çине ларма тивнĕ. Мĕн пур халăх вара çыран хĕрринче тăнă. 3 Иисус халăха ытарлăн каласа нумай вĕрентнĕ. Вăл çапла каланă: «Пĕр акаçă акана тухнă. 4 Акнă чухне хăш пĕрчисем çул хĕррине ӳкнĕ, кайăксем вĕçсе пынă та çав пĕрчĕсене сăхса пĕтернĕ. 5 Хăшĕ тата чуллă, сахал тăпраллă çĕре ӳкнĕ, тăпри ăшăх пулнăран калча часах шăтса тухнă. 6 Анчах та хĕвел тухсанах ăна ĕнтсе янă, тымар ярайман калча вара типсе ларнă. 7 Хăшĕ тата пиçенлĕ вырăна ӳкнĕ, пиçен çитĕнсе кайнă та калчана пусса лартнă. 8 Хăшĕ тата пулăхлă çĕр çине ӳкнĕ те тулли пучах кăларнă: пĕр пĕрчĕрен çĕр пĕрчĕ, тепри утмăл пĕрчĕ, тата тепри вăтăр пĕрчĕ пултарнă. 9 Илтме хăлха пурри илттĕр!»

Ытарлăн калани çинчен

10 «Мĕншĕн Эсĕ çынсене ытарлăн каласа вĕрентетĕн?» – тесе ыйтнă Унран вĕренекенĕсем çывăхарах пырса. 11 Иисус вĕсене çапла хуравланă: «Мĕншĕн тесен сире Çӳлти Патшалăх вăрттăнлăхĕсене пĕлме тивĕç панă, вĕсене вара – паман. 12 Камăн пур, ăна татах парĕç, унăн ытлашшипех пулĕ. Камăн çук, унăнне пур пеккине те туртса илĕç. 13 Вĕсем пăхсан та курмаççĕ, итлесен те илтмеççĕ, ăнланмаççĕ, çавăнпа вĕсене ытарлăн калатăп та. 14 Исаия пророкла калани вĕсенче пурнăçланĕ. Вăл çапла каланă: „Эсир хăлхапа илтсен те ăнланаймăр, куçăрсемпе пăхсан та кураймăр. 15 Çак çынсен чун-чĕри хытса ларнă, хăлхисем те аран илтеççĕ, куçĕсем те хупă. Ĕнтĕ вĕсен куçĕ курмасть, хăлхи илтмест, чун-чĕри туймасть, çавăнпа та вĕсем, Мана сываттарас тесе, Ман енне çавăрăнмаççĕ“. 16 Куçăрсем курнăран, хăлхăрсем илтнĕрен эсир телейлĕ. 17 Чăн калатăп сире: пророксемпе тӳрĕ пурăнакансем нумайăшĕ эсир мĕн курнине курасшăнччĕ те – кураймарĕç, эсир илтнине илтесшĕнччĕ те – илтеймерĕç».

Акаçă çинчен каланă ытарлăха ăнлантарни

18 «Эппин акаçă çинчен каланă ытарлăх мĕне пĕлтернине тăнлăр: 19 Çул хĕррине ӳкни Çӳлти Патшалăх çинчен вĕрентнине илтсе те ăнланайман çынна пĕлтерет. Ун патне шуйттан пырать те чĕрине акнине вăрласа каять. 20 Чуллă çĕре ӳкни Турă сăмахне илтсе ăна тӳрех хавасланса йышăнакан çынна пĕлтерет, 21 анчах та унăн чун-чĕри тымарсăр та иккĕленчĕк. Сăмахшăн хĕн кăтартма е хĕсĕрлеме тытăнсан, вăл тӳрех ĕненӳрен пăрăнать. 22 Пиçенлĕ вырăна ӳкни Турă сăмахне илтекен çыннах пĕлтерет, анчах та ку тĕнчери хĕвĕшӳ, пуянлăх илĕртĕвĕ ун чĕринчи сăмаха пусса лартать те, сăмах вара тĕшĕсĕр пулать. 23 Пулăхлă çĕр çине ӳкни Турă сăмахне илтсе, ăнланса илекене пĕлтерет, ун чĕринче сăмах тĕшĕ кăларать. Çапла вара, пĕринчен çĕр пĕрчĕ, тепринчен утмăл пĕрчĕ, тата тепринчен вăтăр пĕрчĕ пулать». Тулăпа çум курăкĕ çинчен каланă ытарлăх 24 Иисус вĕсене тата тепĕр ытарлăх каласа кăтартнă: «Çӳлти Патшалăха хăйĕн ани çине лайăх вăрлăх акнă çынпа танлаштарма пулать. 25 Анчах та çĕрле, пурте çывăрнă чухне, унăн тăшманĕ пынă та тулă хушшине çум курăкĕ акса кайнă. 26 Калча ӳссе пуç кăларсан вара çум курăкĕ те палăрнă. 27 Ана хуçин чурисем ăна çапла пырса каланă: „Хуçамăр! Эсĕ хăвăн ану çине лайăх вăрлăх акнăччĕ, епле майпа халĕ унта йăлтах çум курăкĕ пусса илнĕ?“ 28 „Темле тăшман хăтланнă çавна“, – тенĕ хуçи вĕсене. „Çумлаттарас теместĕн-и, эпир кайса çумлатпăр“, – тенĕ чурисем. 29 „Çук, çум курăкне çумланă чух унпа пĕрле тулли те тăпăлĕ, – тенĕ хуçи. 30 – Выриччен хутăшах ӳсчĕр-ха, вырмара вара выракансене çапла хушăп: çунтарса ямашкăн малтан çум курăкне пухса кĕлтен-кĕлтен çыхăр, туллине ман кĕлете пуçтарса хурăр“».

Сарă пăрăç вăррипе кăвас тĕпĕ çинчен каланă ытарлăхсем

31 Унтан Иисус вĕсене тепĕр ытарлăх каласа кăтартнă: «Çӳлти Патшалăха сарă пăрăç вăррипе танлаштарма пулать; ăна пĕр çын хăйĕн ани çине акнă. 32 Сарă пăрăç вăрри ытти вăрăсенчен чи пĕчĕкки пулин те, ӳссен вăл пахча çимĕçсенчен чи çӳлли пулса тăрать. Вăл йывăç пекех паркаланса каять, кайăксем вĕçсе пыраççĕ те унăн турачĕсем хушшинче йăва çавăраççĕ». 33 Иисус вĕсене тата тепĕр ытарлăх каланă: «Çӳлти Патшалăха кăвас тĕпĕпе танлаштарма пулать. Хĕрарăм кăвас тĕпне илнĕ те виçĕ витре çăнăхпа хутăштарса çăрнă, вара пĕтĕм чусти йӳçсе хăпарнă». 34 Çаксене пурне те Иисус халăха ытарлăн каланă, ытарлăхсăр нимĕн те вĕрентмен. 35 Вăл пророк урлă Турă калани пурнăçлантăр тесе çакнашкал вĕрентнĕ. «Çварăма ытарлăн калама уçăп та тĕнче пуçланнăранпах пытарăнса тăнине каласа пĕлтерĕп», – тенĕ пулнă пророк.

Тулăпа çум курăкĕ çинчен каланă ытарлăха ăнлантарни

36 Унтан Иисус, халăхпа сывпуллашсан, вĕренекенĕсемпе пĕрле килне кайнă. Пӳрте кĕрсен вĕренекенĕсем Унран çум курăкпа ана çинчен каланă ытарлăха ăнлантарса пама ыйтнă. 37 Вăл çапла ăнлантарнă: «Лайăх вăрлăх акаканĕ – Этем Ывăлĕ. 38 Ана вара тĕнчене пĕлтерет, лайăх вăрлăх – Турă Патшалăхĕн çыннисене, çум курăкĕ шуйттана парăннисене пĕлтерет. 39 Çум курăкне акакан тăшман – шуйттана, вырма вăхăчĕ – тĕнче пĕтмĕшне, выраканĕсем ангелсене пĕлтереççĕ. 40 Çапла вара шуйттана парăннă çынсене тĕнче пĕтмĕшĕнче çум курăкĕ пекех суйласа пухса çунакан вута пăрахĕç. 41 Этем Ывăлĕ Хăйĕн ангелĕсене ярĕ те, вĕсем Унăн Патшалăхĕнчи çылăха кĕртекенсене, усал тăвакансене пурне те çумлĕç. 42 Вара вĕсене çунакан вута пăрахĕç: унта шăл шатăртаттарса йĕни илтĕнĕ. 43 Ун чухне сăваплисем Ашшĕн Патшалăхĕнче хĕвел пек çуталĕç. Илтме хăлха пурри илттĕр».

Çӳлти Патшалăх çинчен каланă тепĕр виçĕ ытарлăх

44 «Çӳлти Патшалăха тата ана çине чавса пытарнă мулпа танлаштарма пулать. Вăл мула пĕр çын тупнă та çавăнтах чавса пытарнă. Хайхискер савăннипе пурлăхне кайса сутнă та çав анана туяннă. 45 Çӳлти Патшалăха тата хаклă ĕнчĕ шыракан купсапа танлаштарма пулать. 46 Пĕррехинче вăл хаклăран та хаклă ĕнчĕ курнă та кайса мĕн пур пурлăхне сутса çав ĕнчĕне туяннă. 47 Çӳлти Патшалăха тата сĕреке-тетелпе танлаштарма пулать. Пулăçăсем çав сĕреке-тетеле тинĕсе янă та, унта тĕрлĕ йышши пулă кĕнĕ. 48 Сĕреке-тетел тулсан ăна пулăçăсем çыран хĕррине туртса кăларнă, унтан ларса юрăхлă пуллине суйласа илнĕ те савăта янă, юрăхсăррине кăларса ывăтнă. 49 Тĕнче пĕтмĕшĕнче те çаплах пулĕ: ангелсем килĕç те усаллисене сăваплисенчен суйласа илĕç. 50 Вара усаллисене çунакан вута пăрахĕç: унта шăл шатăртаттарса йĕни илтĕнĕ». 51 «Çаксене пурне те ăнлантăр-и?» – тесе ыйтнă Иисус вĕренекенĕсенчен. «Ăнлантăмăр, Хуçамăр», – тенĕ лешсем. 52 Вара Иисус вĕсене çапла каланă: «Çӳлти Патшалăх çинчен илтсе пĕлнĕ кашни саккун вĕрентӳçине кил хуçипе танлаштарма пулать. Çав хуçа хăй пурлăхне упракан вырăнтан киввине те, çĕннине те илсе тухать».

Назарет çыннисем Иисуса ĕненменни

53 Çак ытарлăхсене каласа пĕтернĕ хыççăн Иисус унтан кайнă. 54 Вăл Хăй ӳснĕ хулана пынă та унти синагогăра халăха вĕрентнĕ. Унăн вĕрентĕвĕнчен çынсем тĕлĕнмеллипех тĕлĕннĕ. «Çакнашкал слăлăх тата хăват кăтартмалăх вăй ăçтан тухать-ши Унăн? – тенĕ вĕсем. 55 – Платник ывăлĕ çеç мар-им вара Вăл? Унăн Амăшĕ Мария ятлă вĕт-ха? Иаков, Иосий, Симон, Иуда Унăн тăванĕсем мар-и вара? 56 Унăн аппăшĕсем те пурте кунтах пурăнмаççĕ-иЭппин çавнашкал пĕлӳ ăçтан тухать Унăн?» 57 Çапла вĕсем Унăн сăмахĕсене ĕненесшĕн пулман. Иисус вара вĕсене каланă: «Хисеплемен пророк пулмасть, хисеплемесен те ăна тăван çĕр-шывĕнче тата килĕнче кăна хисеплемеççĕ». 58 Вĕсем ĕненменрен Иисус унта хăватсем нумаях туман вара.

Матфей 14

Шыва кĕртекен Иоанн вилĕмĕ

1 Çав вăхăтра Иисус пирки çӳрекен сас-хура Галилея пуçлăхĕн Иродăн хăлхине те кĕнĕ. 2 Вара вăл хăйĕн улпут таврашĕсене çапла каланă: «Ку çын – Шыва кĕртекен Иоанн, вилĕмрен чĕрĕлсе тăнăран вăл хăватсем кăтартать те». 3 Ирод хăйĕн Филипп ятлă пиччĕшĕн арăмне, Иродиадăна, качча илнĕ пулнă. Çав хĕрарăма пула вăл Иоана тытса çыхтарса тĕрмене хуптарнă. 4 Мĕншĕн тесен Иоанн ăна: «Санăн инкӳпе пурăнма юрамасть», – тесе ӳпкеленĕ. 5 Ирод ăна çавăншăн вĕлерттересшĕн те пулнă, анчах халăхран хăранă. Халăх Иоана пророк тесе шутланă. 6 Пĕррехинче вара, Ирод хăйĕн çуралнă кунне уявланă чухне, Иродиадăн хĕрĕ хăнасем умĕнче ташласа Иродăн кăмăлне кайнă. 7 «Эпĕ сана тупа тусах шантаратăп, – тенĕ ăна çавăнпа Ирод, – эсĕ мĕн ыйтнине йăлтах парăп». 8 Хĕр вара амăшĕ вĕрентнипе çапла каланă: «Шыва кĕртекен Иоанн пуçне тирĕк çине хурса çакăнта илсе килсе пар». 9 Патша салхуланнă, анчах та хăнасем умĕнче тупа тунăран хĕр кăмăлне тивĕçтерме хушнă. 10 Унтан хăй çыннисене тĕрмене Иоанн пуçне кастарма янă. 11 Ĕнтĕ унăн пуçне тирĕкпе çĕклесе пырса хĕре тыттарнă, вăл ăна амăшне илсе кайса панă. 12 Вĕренекенĕсем вара Иоанн ӳтне пырса илнĕ те çĕре пытарнă. Унтан вĕсем çакăн çинчен Иисуса кайса пĕлтернĕ.

Пилĕк пин çынна тăрантарни

13 Иисус çавна илтсен çын çук вырăна пĕчченех кимĕпе ишсе кайнă. Халăх, çакăн çинчен пĕлсен, хуласенчен тухса Ун хыççăн çыран хĕррипе çуран утнă. 14 Кимĕ çинчен ансан Иисус унта çынсем нумай пулнине курнă. Вара Иисус, хĕрхенсе, вĕсен хушшинчи чирлисене сыватнă. 15 Каç пуласпа вĕренекенĕсем Ун патне пырса çапла каланă: «Кунта çын пурăнман вырăн, каç та пулса килет ĕнтĕ; ялсене кайса хăйсем валли çимелли туянма халăха яр». 16 «Вĕсен каймалла мар, çимелли вĕсене эсир хăвăр парăр», – тенĕ вĕренекенĕсене Иисус. 17 Лешсем Иисуса каланă: «Пирĕн кунта пурĕ те пилĕк çăкăрпа икĕ пулă кăна». 18 «Вĕсене Мана илсе килсе парăр-ха», – тенĕ Иисус. 19 Унтан Вăл халăха çерем çине ларма хушнă, Хăй пилĕк çăкăрпа икĕ пулла илсе çӳлелле пăхнă та Турра тав тунă. Вара Иисус çăкăрсене хуçа-хуçа вĕренекенĕсене тыттарнă, лешсем çăкăр татăкĕсене халăха валеçсе панă. 20 Пурте çисе тăраннă; юлнă татăкĕсене тата вун икĕ кунтăк туллиех пухнă. 21 Хĕрарăмсемпе ачасене шутламасан, çиекенĕсем пилĕк пин çынна яхăн пулнă.

Иисус шыв çийĕпе утни

22 Çавăн хыççăнах Иисус Хăйĕн вĕренекенĕсене кимĕ çине ларса тинĕс леш енне Хăйĕнчен маларах ишсе каçма хушнă, Хăй халăха ăсатма юлнă. 23 Халăхпа сывпуллашсан Вăл пĕчченлĕхре кĕлтума ту çине улăхнă, çĕрле те унта пĕчченех пулнă. 24 Çав вăхăтра кимĕ тинĕс варрине çитнĕ ĕнтĕ. Çил хирĕçле пулнăран кимме хумсем лăсканă. 25 Тул çутăласпа вара Иисус вĕренекенĕсем патне тинĕс çийĕпе утса пынă. 26 Вĕренекенĕсем, Вăл тинĕс çийĕпе утса пынине курсан, пăлханса ӳкнĕ те: «Куçа мĕлке курăнать», – тенĕ. Сехрисем хăпнипе вĕсем кăшкăрсах янă. 27 Иисус вĕсене çав самантрах сасă парса: «Хастар пулăр! Ку – Эпĕ, ан хăрăр!» – тенĕ. 28 «Хуçам! – тенĕ Ăна Петр. – Енчен те Ку Эсех пулсан, эппин мана та Хăв патна шыв çийĕпе пыма хуш». 29 «Кил», – тенĕ Иисус. Петр вара кимĕрен тухса шыв çийĕпе Иисус патне утнă. 30 Анчах та çил вăйлине асăрхасан вăл хăранипе пута пуçланă. «Хуçам! Çăлсам мана!» – тесе кăшкăрса янă вăл. 31 Иисус çавăнтах аллине тăсса ăна ярса тытнă. «Эй, çителĕксĕр ĕненекен, – тенĕ ăна Иисус, – мĕншĕн эсĕ иккĕленсе кайрăн?» 32 Вĕсем кимĕ çине ларсанах çил лăпланнă. 33 Кимĕ çинчисем Ун патне пырса, пуççапса çапла каланă: «Эсĕ чăнах та Турă Ывăлĕ!»

Геннисаретра чирлисене сыватни

34 Тинĕс урлă ишсе каçсан вĕсем Геннисарет çĕрне çитнĕ. 35 Унта пурăнакансем Иисуса палласа илнĕ те çав таврана хыпар янă. Вара Иисус патне мĕн пур чирлĕ çынсене илсе пыра пуçланă. 36 «Тумтирӳ аркине те пулин сĕртĕнме ирĕк парсам», – тесе йăлăннă вĕсем Ăна. Сĕртĕнекеннисем вара сывалнă.

Матфей 15

Ваттисен йăли-йĕркине тытса пырасси çинчен

1 Çавăн хыççăн Иисус патне Иерусалимри саккун вĕрентӳçисемпе фарисейсем пынă та çапла каланă: 2 «Мĕншĕн Санăн вĕренекенӳсем ваттисен йăлине пăхăнмасăр çиес умĕн аллисене çумаççĕ?» 3 Иисус вĕсене çапла хуравланă: «Эсир мĕншĕн тата хăвăр йăла-йĕркĕре Турă хушнинчен мала хуратăр? 4 „Аçу-аннӳне хисепле“ тата „Ашшĕне е амăшне усал сăмах калакана вилĕм çиттĕр“ тесе Турă каланă-çке-ха. 5-6 Эсир вара: „Кам хăй ашшĕне е амăшне парассине Турра асăнса парать, çав ашшĕ-амăшĕ умĕнче парăмлă мар“, – тесе вĕрентетĕр. Çапла каласа эсир хăвăр йăла-йĕркешĕн Турă пил-хушăвне пăрахăçлатăр. 7 Эй, икĕ питлĕскерсем! Сирĕн çинчен Исаия пророк Турă сăмахĕсемпе аван каланă: 8 „Çак çынсем чĕлхи-çăварĕпе Ман патăмалла çывхараççĕ, сăмахпа Мана хисеплеççĕ, анчах чун-чĕрипе Манран питĕ аякра. 9 Вĕсем этем шухăшласа кăларнă вĕрентĕве, йăла-йĕркене вĕрентеççĕ пулсан, вĕсем Мана пуççапни усăсăр“». 10 Унтан Иисус халăха чĕнсе çапла каланă: «Итлĕр те ăнланса илĕр: 11 Çынна çăвара кĕрекенни мар, çăвартан тухаканни ирсĕрлетет». 12 Çав вăхăтра вĕренекенĕсем Иисус патне пынă та çапла каланă: «Пĕлетĕн-и, çак сăмахсене илтсен фарисейсем питĕ кӳренчĕç». 13 «Манăн Çӳлти Аттем акман кирек епле ӳсен-тăран та кăкланĕ, – тавăрнă вара Иисус. 14 – Фарисейсемшĕн ан кулянăр, вĕсем суккăрсене çавăтса пыракан суккăрсем. Енчен те суккăра суккăр çавăтса пырать пулсан, вĕсем иккĕшĕ те шăтăка кĕрсе ӳкĕç». 15 «Ху ытарлă каланине пире ăнлантарса парсамччĕ», – тесе ыйтнă Унран Петр. 16 Иисус вара çапла каланă: «Сирĕн те с-тăнăр халичченех уçăлса çитеймерĕ-и? 17 Çăвара кĕрекенни пурте вар-хырăма кĕрсе тулашах тухнине халиччен те ăнланмастăр-и? 18 Çăвартан тухаканни вара – чун-чĕререн тухать, çынна Турă умĕнче çавă ирсĕрлетет. 19 Мĕншĕн тесен çак усал шухăшсем пурте: çын вĕлересси, мăшăра улталасси, аскăнланасси, вăрласси, судра суйса пĕлтересси, хурласси чун-чĕререн тухаççĕ. 20 Çынна Турă умĕнче çавсем ирсĕрлетеççĕ. Алă çумасăр çини вара çынна ирсĕрлетмест».

Хананей хĕрарăмĕн ĕненĕвĕ

21 Унтан Иисус Тирпа Сидон çĕрне тухса кайнă. 22 Ун патне çавăнти пĕр хананей хĕрарăмĕ пынă та: «Эй, Хуçам, Давид йăхĕн Ывăлĕ, хĕрхенсем мана! Хĕрĕм усал ернипе питĕ асапланать», – тенĕ кăшкăрсах. 23 Иисус ăна хирĕç пĕр сăмах та чĕнмен. Вĕренекенĕсем Ун патне пынă та: «Ку хĕрарăма кайма хуш-ха, вăл пĕрмай пирĕн хыçран кăшкăрашса пырать», – тенĕ. 24 «Турă Мана Израиль ăрăвĕн çĕтсе кайнă сурăхĕсем патне кăна янă», – тесе тавăрнă Иисус. 25 Çапах та хĕрарăм пынă та Ун умне чĕркуçленсе ларса: «Хуçам! Пулăшсам мана!» – тенĕ. 26 Иисус вара çапла тавăрнă: «Ачасем çиес çăкăра йытăсене пăрахса пани аван мар». 27 «Çапли çапла та-ха, Хуçам, – тенĕ хĕрарăм, – анчах йытăсем те хуçисен сĕтелĕ çинчен ӳкнĕ тĕпренчĕксене çиеççĕ-çке». 28 Иисус вара ăна çапла тавăрнă: «Эй, хĕрарăм! Санăн ĕненĕвӳ чăнласах та çирĕп, ху ыйтнă пек пултăр эппин». Вара унăн хĕрĕ çав самантрах сывалнă.

Иисус чирлисене сыватни

29 Унтан кайсан Иисус Галилея тинĕсĕ хĕррине çитнĕ, вара пĕр сăрт çине хăпарнă та çавăнта ларнă. 30 Ун патне пит нумай халăх пухăннă. Çынсем хăйсемпе пĕрле уксах-чăлахсене, суккăрсене, чĕлхесĕрсене, сусăрсене тата ытти чирлисене йышлăн илсе пынă, вĕсене Иисус умне вырттарнă. Иисус вĕсене сыватнă. 31 Халăх вара чĕлхесĕррисем калаçнине, сусăррисем тӳрленнине, уксаххисем çӳренине, суккăррисем куракан пулнине курса тĕлĕннĕ. Пурте Израиль Туррине мухтанă.

Тăватă пин çынна тăрантарни

32 Иисус Хăйĕн вĕренекенĕсене чĕнсе илсе çапла каланă: «Çак халăха Эпĕ шеллетĕп: вĕсем ĕнтĕ виçĕ кун хушши Манпа пĕрле, çимелли те вĕсен нимĕн те çук. Çул çинче халтан каясран Ман вĕсене выçăлла кăларса ярас килмест». 33 «Кунта, çын пурăнман вырăнта, çакăн чухлĕ халăха тăрантармалăх ăçтан çăкăр тупас пирĕн?» – тенĕ Ăна вĕренекенĕсем. 34 «Сирĕн миçе çăкăр пур?» – ыйтнă Иисус. «Çичĕ çăкăрпа темиçе пĕчĕк пулă», – тавăрнă лешсем. 35 Вара Иисус халăха çерем çине ларма хушнă. 36 Унтан çав çичĕ çăкăрпа пулла илсе Турра тав тунă та вĕренекенĕсене хуçа-хуçа тыттарнă, вĕренекенĕсем халăха валеçсе панă. 37 Пурте çисе тăраннă. Юлнă татăкĕсене тата çичĕ карçинкка туллиех пухнă. 38 Хĕрарăмсемпе ачасемсĕр пуçне, çиекенĕсем пурĕ тăватă пин çын пулнă. 39 Кайран Иисус, халăхпа сывпуллашса, кимĕ çине ларнă та Магдала çĕрне ишсе кайнă.

Матфей 16

Тӳперен хăват кăтартма ыйтни

1 Унтан Иисус патне фарисейсемпе саддукейсем пынă та, Ăна тĕрĕслес тесе, тӳперен хăват кăтартма ыйтнă. 2 Вăл вара вĕсене çапла хуравланă: «Каçхине эсир: пĕлĕт хĕрелет – уяр пулать тетĕр. 3 Ирхине эсир: пĕлĕт йăм-хĕрлĕ – паян çанталăк пăсăлать тетĕр. Икĕ питлĕскерсем! Тӳпери паллăсене уйăрма пĕлетĕр, вăхăт паллисене уйăрма пĕлейместĕр-и? 4 Усал та пăсăк ăру хăватшăн антăхать, анчах та Иона пророк хăвачĕсĕр пуçне ăна нимĕнле хăват та пулмĕ». Унтан Иисус вĕсене пăрахса кайнă.

Фарисейсемпе саддукейсен кăвас тĕпĕ çинчен

5 Тинĕс тепĕр енне ишсе каçнă чух Унăн вĕренекенĕсем хăйсемпе пĕрле çăкăр илме маннă. 6 «Асăрханăр, – тенĕ вĕсене Иисус, – фарисейсемпе саддукейсен кăвас тĕпĕнчен сыхланăр». 7 «Эпир çăкăр илме маннăран çапла калать пулĕ Вăл», – тесе шухăшланă вĕренекенĕсем хăйсен ăшĕнче. 8 Иисус вара вĕсен шухăшĕсене пĕлсе çапла каланă: «Эй, çителĕксĕр ĕненекенсем! Мĕншĕн эсир хăвăр ăшăрта çăкăр илменни çинчен шухăшлатăр» Халичченех ăнланмастăр-и? Пилĕк çăкăрпа пилĕк пин çынна тăрантарнине, юлашкине тата темиçе кунтăк пухнине астумастăр-им? 10 Тата çичĕ çăкăрпа тăватă пин çынна тăрантарнине, юлашкине миçе карçинкка пухнине те манса кайрăр-им? 11 „Фарисейсемпе саддукейсен кăвас тĕпĕнчен сыхланăр“, – тесе Эпĕ çăкăр пирки каламаннине епле-ха ăнланаймастăр?» 12 Иисус кăвас тĕпĕнчен мар, фарисейсемпе саддукейсен вĕрентĕвĕнчен сыхланма каланине вĕренекенĕсем тинех тавçăрса илнĕ.

Иисус кам пулнине Петр пĕлтерни

13 Филипп Кесарийĕ таврашĕнчи çĕрсене пырсан Иисус Хăйĕн вĕренекенĕсенчен çапла ыйтнă: «Çынсем Мана, Этем Ывăлне, кам вырăнне хураççĕ?» 14 «Пĕрисем – Шыва кĕртекен Иоанн вырăнне, теприсем – Илия вырăнне, хăшĕ-пĕрисем тата Иеремия е пĕр-пĕр урăх пророк вырăнне хураççĕ», – тавăрнă вĕсем. 15 «Эсир хăвăр вара Мана кам вырăнне хуратăр?» – тенĕ Иисус вĕсене. 16 «Эсĕ – Чĕрĕ Туррăн Ывăлĕ, Христос», – тавăрнă вара Петр текен Симон. 17 «Телейлĕ эсĕ, Иона ывăлĕ Симон, мĕншĕн тесен сана çав чăнлăха этем мар, Манăн Çӳлти Аттем уçса пачĕ. 18 Ĕнтĕ Эпĕ сана калатăп: эсĕ – Петр. Эпĕ ĕненекен ушкăнсем йĕркеленĕ чухне эсĕ вĕсемшĕн чул никĕс пулăн. Вара çав Чиркĕве тамăк хапхи те çĕнтереймĕ. 19 Эпĕ сана Çӳлти Патшалăха кĕмелли алăкăн уççине парăп. Эсĕ çĕр çинче мĕне чарăн, çавă тӳпере те чаруллă пулĕ; эсĕ çĕр çинче мĕне чармăн, çавă тӳпере те ирĕклĕ пулĕ». 20 Çавăн чухне Вăл вĕренекенĕсене Хăй, Иисус, Турă Суйласа илни пулнине никама та калама хушман.

Иисус Хăй вилсе чĕрĕлесси çинчен калани

21 Çавăнтан вара Иисус вĕренекенĕсене Хăйĕн Иерусалима каймалли çинчен, унта ятлă-сумлă çынсемпе аслă священниксенчен тата саккун вĕрентӳçисенчен нумай асап курмалла пуласси çинчен кала пуçланă. Тата Вăл вĕренекенĕсене Хăйне вĕлересси çинчен, виççĕмĕш кунне чĕрĕлсе тăрасси çинчен те каласа ăнлантарнă. 22 Çавăн чухне Петр Ăна аяккалла чĕнсе илнĕ те хирĕçлесе çапла каланă: «Эй, Хуçамăр! Турă хăтартăрах! Санпала унашкалли ан пултăрах!» 23 Иисус вара Петр енне çавăрăнса каланă: «Кай Ман патăмран, шуйттан! Эсĕ Мана илĕртсе иккĕлентеретĕн; эсĕ Турра юрăхли çинчен мар, этеме юрăхли çинчен шухăшлатăн». 24 Унтан Иисус Хăйĕн вĕренекенĕсене çапла каланă: «Кам Ман хыççăн пыракан пулас тет, çав хăй çинчен манса, хăйĕн асап хĕресне йăтса, Ман хыççăн пытăр. 25 Мĕншĕн тесен хăйĕн пурăнăçне упраса хăварас текен ăна çухатĕ. Хăйĕн пурăнăçне Мана халалласа çухатакан ăна тупĕ. 26 Çын, пĕтĕм тĕнчене хăй аллине илсен те, хăй чунне сиен тусан, ăна мĕн усси пулĕ? Çын хăй чунне мĕн хакпа илейĕ? 27 Этем Ывăлĕ Çӳлти Ашшĕн мухтавĕпе, ангелĕсемпе килĕ те пурне те ĕçĕсене кура тавăрса парĕ. 28 Чăн калатăп сире: çакăнта тăракансенчен хăшĕ-пĕрисем Патша пулса килекен Этем Ывăлне курмасăр та вилмĕç».

Матфей 17

Иисус Христос сăн-сăпачĕ улшăнни

1 Пĕр ултă кун иртсен Иисус Петра тата пĕртăван Иаковпа Иоана кăна Хăйпе пĕрле илнĕ те çӳллĕ ту çине улăхнă. 2 Çавăнта вара вĕсен умĕнчех Унăн сăн-сăпачĕ улшăннă: сăнĕ хĕвел пек ялтăраса кайнă, тумтирĕ чăлт шуррăн çуталса тăнă. 3 Сасартăк вĕсене Иисуспа калаçса тăракан Моисейпа Илия курăннă. 4 Вара Петр Иисуса çапла каланă: «Хуçамăр! Пире кунта епле аван. Кмăлу пулсан, эпир кунта виçĕ хӳшĕ тăвăпăр: пĕрне – Сан валли, теприне – Моисей валли тата теприне – Илия валли». 5 Петр çапла каласа тăнă чухнех сасартăк вĕсене çутă пĕлĕт хупласа илнĕ. Пĕлĕт çинчен вара: «Çакă Манăн савнă Ывăлăм, Манăн ырă кăмăлăм Унра; Ăна итлĕр», – текен сасă илтĕннĕ. 6 Çакна илтсен Иисусăн вĕренекенĕсем хăранипе çĕр çумне тĕшĕрĕлнĕ. 7 Иисус вĕренекенĕсем патне пынă та вĕсене сĕртĕнсе каланă: «Тăрăрах, ан хăрăр». 8 Пуçĕсене çĕклесе пăхсан вĕсем Иисуссăр пуçне урăх никама та курман. 9 Ту çинчен аннă чухне вара Иисус вĕренекенĕсене çапла хушнă: «Этем Ывăлĕ вилĕмрен чĕрĕлсе тăриччен çак курăну пирки никама та ан калăр». 10 «Мĕншĕн-ха саккун вĕрентӳçисем Христосран маларах Илия килмелле теççĕ?» – ыйтнă Унран вĕренекенĕсем. 11 Иисус вĕсене çапла тавăрса каланă: «Малтан Илия килсе йăлтах хатĕрлесе хумалла тени тĕрĕсех. 12 Анчах та калатăп сире: Илия килнĕччĕ ĕнтĕ, ăна çынсем паллаймарĕç, унпа хăйсем мĕн тăвас тенине турĕçех. Вĕсем Этем Ывăлне те çавнашкал асап кăтартĕç». 13 Вара вĕренекенĕсем хăйсене Иисус Шыва кĕртекен Иоанн пирки каланине ăнланса илнĕ.

Усал сывлăш ернĕ ачана сыватни

14 Иисуспа вĕренекенĕсем халăх пухăннă çĕре çитсессĕнех Ун патне пĕр çын çывхарнă та Ун умне чĕркуçленнĕ. 15 «Хуçамăр, ывăлăма хĕрхенсем: уйăх çĕнелсен вăл усал ернипе питĕ асапланать; тăтăшах е вута, е шыва сикет, – тенĕ çав çын. 16 – Эпĕ ăна Санăн вĕренекенӳсем патне илсе килнĕччĕ, анчах вĕсем ăна сыватаймарĕç». 17 «Эй, ĕненмен, пăсăк ăру! Тата хăçанччен Манăн сирĕнпе пулмалла-ши? Хăçанччен Манăн сире тӳсмелле-шиАчине Ман патăма илсе килĕр эппин», – тавăрса каланă Иисус. 18 Унтан Вăл усала чарнă та, лешĕ ача ăшĕнчен тухса тарнă. Арçын ача çав самантрах сывалнă. 19 Çавăн чухне вĕренекенĕсем ушкăнран уйăрăлса Иисус патне пынă та: «Мĕншĕн эпир усала хăваласа кăлараймарăмăр?» – тесе ыйтнă. 20 Иисус вара вĕсене çапла хуравланă: «Мĕншĕн тесен эсир çителĕксĕр ĕненетĕр. Чăн калатăп сире: эсир пĕр пĕрчĕк анчах ĕненсессĕн те, çак тăва: „Кунтан çавăнта куçса лар“, – тесен, вăл куçса ларĕччĕ. Эсир пултарайманни нимĕн те пулмĕччĕ. 21 Усал-тĕсел таврашне типĕ тытнипе тата кĕлтунипе çеç хăваласа кăларма пулать».

Иисус Хăй вилсе чĕрĕлесси çинчен тепĕр хут калани

22 Галилейăра пурăннă чухне Иисус вĕренекенĕсене каланă: «Этем Ывăлне çынсен аллине тытса парĕç, 23 Ăна вĕлерĕç, виççĕмĕш кунне Вăл чĕрĕлсе тăрĕ». Çакна илтсен вĕренекенĕсем хуйха ӳкнĕ.

Турă Çурчĕшĕн тӳлемелли налук çинчен

24 Иисуспа вĕренекенĕсем Капернаумра чухне Петр патне Турă Çурчĕ валли налук пухакансем пырса каланă: «Сирĕн Вĕрентекен налук укçи тӳлет-и?» 25 «Тӳлĕ-ха», – тенĕ Петр. Унтан, Петр пӳрте кĕрсен, сăмах хушма ĕлкĕричченех Иисус ăна çапла каланă: «Симон, эсĕ мĕнле шухăшлатăн? Çĕр çинчи патшасене хырçă-налук камсен тӳлемелле? Хăйсен çĕр-шывĕнче пурăнакансен е пăхăнтарнă ют халăхсен?» 26 «Ют халăхсен», – тенĕ Петр. Вара Иисус ăна каланă: «Эппин хăйсен çĕр-шывĕнче пурăнакансем ирĕклĕ, вĕсен тӳлемелле мар. 27 Çапах та налук пухакансем кăмăлсăр ан юлччăр тесен, тинĕс хĕррине кайса вăлта яр та чи малтан лекнĕ пулла илсе çăварне уçса пăх. Унăн çăварĕнче эсĕ пĕр статир тупăн. Çав укçа иксĕмĕршĕн те тӳлеме çитĕ, ăна вĕсене пар».

Матфей 18

Ачасем пек пулăр

1 Çав вăхăтра вĕренекенĕсем Иисус патне пырса ыйтнă: «Çӳлти Патшалăхра аслăраххи кам пулĕ?» 2 Иисус пĕр пĕчĕк ачана кăчăк туртса чĕннĕ те ăна вĕсен умне тăратнă. 3 «Чăн калатăп сире: улшăнаймасан, ача пек пулаймасан эсир Çӳлти Патшалăха кĕреймĕр. 4 Çавăнпа та кам хăйне çак ача пек кĕçĕне хума пултарайĕ, çавă Çӳлти Патшалăхра аслăраххи пулĕ. 5 Кам çакнашкал пĕр ачана Ман ятăмшăн хапăл тăвать, çав Мана йышăнать».

Илĕртӳсем çинчен

6 «Кам Мана ĕненекен çак пĕчĕкскерсенчен пĕрне те пулин илĕртсе çылăха кĕртет, çавăн мăйне арман чулĕ çакса тинĕс тĕпне путарсан, ăна хăйне лайăхрах пулĕччĕ. 7 Илĕртсе çылăха кĕртнĕрен çак тĕнче хур курать. Илĕртӳсем пулаççех, анчах та илĕртсе çылăха кĕртекен çынна хуйхă пулĕ. 8 Сана аллу е уру çылăх тума илĕртет пулсан, ăна кас та ывăтса яр. Алăсăр е урасăр ĕмĕрлĕх пурăнăçа кĕни ал-ураллăнах тамăка, сӳнми вута пăрахнинчен саншăн лайăхрах. 9 Сана куçу çылăх тума илĕртет пулсан, ăна чавса кăларса пăрах та ывăтса яр: икĕ куçупа тамăк вутне пăрахнинчен хăрах куçупа ĕмĕрлĕх пурăнăçа кĕни саншăн лайăхрах».

Çухалнă сурăх çинчен каланă ытарлăх

10 «Астăвăр, çак пĕчĕкскерсем çине хисеплемесĕр ан пăхăр. Калатăп сире: вĕсен тӳпери ангелĕсем Çӳлти Аттем сăнне яланах курса тăраççĕ. 11 Мĕншĕн тесен Этем Ывăлĕ çухалнисене шыраса тупса çăлма килнĕ. 12 Епле шутлатăр эсир? Тĕслĕхрен, пĕр-пĕр çыннăн çĕр пуç сурăх пур тейĕпĕр. Вăл, пĕр сурăхне çухатсан, тăхăр вун тăххăрăшне ту хушшинче хăварса, çухалнине шырама каймĕ-и? 13 Чăн калатăп сире: çав çын, сурăхне тупсассăн, уншăн ытти çухалман тăхăр вун тăхăр сурăхĕнчен те ытларах савăнĕ. 14 Сирĕн Çӳлти Аçăрăн ирĕкĕ те çавнашкалах: Вăл çак пĕчĕкскерсенчен пĕрне те çухатасшăн мар».

Ĕненекен тăвану çылăха кĕрсен

15 «Ĕненекен тăвану сана усал туса çылăха кĕрсен, кай та унпа куçа-куçăн калаç, ӳпкеле. Вăл сана итлесен, эсĕ тăванна каялла тавăртăн пулать. 16 Итлемесен, хупа пĕрле икĕ-виçĕ çын илсе кай. Курни-илтнине çирĕплетекен икĕ е виçĕ çын пулсан, кирек епле сăмах та тĕрĕс пулать. 17 Вĕсене те итлес темесен вара ун çинчен ĕненекен ушкăнрисене каласа кăтарт. Ĕненекен ушкăн та ăна ӳкĕте кĕртеймесен, вăл вара саншăн урăх халăх çынни пекех, налук пухакан пекех пултăр. 18 Чăн калатăп сире: эсир çĕр çинче мĕне чарăр, çавă тӳпере те чаруллă пулĕ. Çĕр çинче мĕне чармăр, çавă тӳпере те ирĕклĕ пулĕ. 19 Татах чăн калатăп сире: çĕр çинче сирĕн хушшăртан иккĕн пĕр шухăшлă пулса Турра тархасласан, Çӳлти Аттем вĕсем ыйтнине тивĕçтерĕ. 20 Мĕншĕн тесен Ман ятăмпа иккĕн е виççĕн пухăннă çĕрте Эпĕ те вĕсемпе пулатăп».

Пĕр-пĕрне каçарасси çинчен

21 Çавăн чухне Петр Иисусран пырса ыйтнă: «Хуçам, хама усал тунă ĕненекен тăванăма ман миçе хутчен каçармалла? Çичĕ хутчен-и?» 22 «Çичĕ хутчен теместĕп, çичĕ хут çитмĕл таранах тетĕп, – тавăрнă ăна Иисус. 23 – Çакна Эпĕ акă мĕншĕн калатăп: Çӳлти Патшалăх вăл çак ытарлăх евĕрлĕ. Пĕр патша чурисен парăмне тĕрĕслеме шухăш тытнă. 24 Хайхискер парăм укçи шутла пуçласан, ун патне вунă пин талант парăмлă пĕр çынна илсе пынă. 25 Парăмне тӳлесе татма укçи пулманран патша чурине хăйне те, унăн арăмĕпе ачисене те, мĕн пур пурлăхне те сутса парăма татма хушнă. 26 Çакна пĕлсен çав чура ун умне ӳксе тархасланă: „Патшам! Мана усал ан тусам, эпĕ сана пĕтĕмпех тӳлесе татăп“. 27 Патша вара çав чурана хĕрхеннĕ те, ирĕке кăларса, парăмне каçарнă. 28 Анчах та патша патĕнчен тухнă-тухманах çак чура юлташне тĕл пулнă. Юлташĕ ăна нумаях та мар, çĕр динарийлĕх парăмлă пулнă. Хайхи чура ăна çулса илнĕ те: „Парăмна тавăрса пар!“ – тесе пăва пуçланă. 29 „Мана усал ан тусам, эпĕ сана пĕтĕмпех тӳлесе татăп“, – тесе тархасланă юлташĕ ун умне ӳксе. 30 Чура ун сăмахĕсене итлесшĕн те пулман, парăмне тӳлесе татиччен ăна тĕрмене тытса хуптарнă. 31 Çакна курса тăнă ытти юлташĕсем хуйха ӳкнĕ. Вĕсем патша патне кайнă та пулса иртнĕ ĕç-пуç çинчен йăлтах каласа кăтартнă. 32 Патша вара хайхи чурана чĕнтерсе çапла каланă: „Эй, усал чура! Эсĕ мана тархасларăн та, эпĕ санăн пĕтĕм парăмна каçартăм. 33 Эп сана каçарнă пекех санăн та юлташна каçармалла марччĕ-и вара?“ 34 Çилли тулса çитнипе патша çав чурана асаплантаракансен аллине панă та пĕтĕм парăмне тӳлесе татичченех тертлентерме хушнă. 35 Çылăха кĕнĕ тăванăрсене чĕререн каçармасан Çӳлти Аттем те сирĕнпе çаплах тăвĕ».

Матфей 19

Уйăрăласси çинчен

1 Çак сăмахсене вĕçлесен Иисус Галилейăран кайнă та Иордан леш енчи çĕрсем урлă Иудея тăрăхне пынă. 2 Ун хыççăн нумай халăх пынă, унта Вăл чирлисене сыватнă. 3 Иисус патне фарисейсем пынă та, Ăна илĕртсе тĕрĕслес тесе, ыйту панă: «Упăшкин арăмне кирек епле сăлтавпа та уйăрса яма юрать-и?» 4 Иисус вара çапла тавăрса каланă: «Пултаракан чăн малтанах çынсене арçын тата хĕрарăм пулмалла туни çинчен вуламан-им эсир5 Унтан каланă: „Çавăнпа çын ашшĕ-амăшне хăварĕ те арăмĕпе пĕрлешĕ, вара иккĕн пĕр ӳт пулĕç“. 6 Ĕнтĕ вĕсем иккĕн мар, пĕр ӳт. Çапла вара, Турă пĕрлештернине этем ан уйăртăр», – тенĕ. 7 «Епле-ха тата Моисей: упăшки арăмĕпе уйăрăлнă чухне унăн арăмне уйăрăлу хучĕ çырса памалла тесе хушса хăварнă?» – тенĕ Ăна фарисейсем. 8 Иисус вĕсене каланă: «Чунăрсем уçăлса çитейменрен Моисей сире арăмсене уйăрса яма ирĕк панă, малтанах апла пулман. 9 Эпĕ вара сире калатăп: кам хăй арăмне аскăн ĕçпе айăпа кĕмен çĕртех уйăрса ярса урăххине качча илет, çав мăшăра улталас çул çине тăрать. Уйăрăлнă хĕрарăма качча илни те мăшăра улталаниех пулать». 10 «Арăмпа çак çирĕп йĕркесене пăхăнса пурăнас пулсан, авланиччен авланманни», – теççĕ вĕренекенĕсем Иисуса. 11 «Эп каланине пурте мар, кама Турă ăнланма тивĕç панă, çавă ăнланĕ, – тавăрнă вĕсене Иисус. 12 – Мĕншĕн тесен хăшĕ-пĕри çуралассах арлă-арăмлă пурăнма юрăхсăр çуралать, хăшне çынсем каярахпа юрăхсăра кăлараççĕ. Теприсем тата Çӳлти Патшалăхшăн тăрăшас тесе хăйсемех арлă-арăмлă пурăнма килĕшмеççĕ. Кама ăнланма тивĕç панă, çавă ăнлантăр».

Иисус ачасене пиллет

13 Çавăн чухне çынсем ачисене Иисус патне аллине хурса кĕлтутарма илсе пынă; вĕренекенĕсем вара вĕсене Иисуса кансĕрлеме чарнă. 14 Анчах та Иисус çапла каланă: «Ачасене Ман патăма ярăр, килме ан чарăр, мĕншĕн тесен Çӳлти Патшалăх вĕсем пеккисемшĕн». 15 Вара Вăл ачасем çине аллине хурса пилленĕ те урăх çĕре кайнă.

Иисуспа пĕр пуян çамрăк

16 Иисус патне пĕр çын пынă. «Ырă Вĕрентекен! Ĕмĕрлĕх пурăнăçлă пулас тесен манăн мĕнле ырă ĕç тумалла-ши?» – тенĕ вăл. 17 «Мĕншĕн эсĕ Мана ырă тетĕн? – хуравланă ăна Иисус. – Пĕртен-пĕр Турăсăр пуçне никам та ырă мар. Ĕмĕрлĕх пурăнăçа кĕрес тесен пил-хушусене пурнăçласа пурăн». 18 «Хăшсене?» – ыйтнă лешĕ Иисусран. «Ак çаксене, – тавăрнă Иисус. – Ан вĕлер, мăшăрна ан ултала, ан вăрла, судра суйса ан пĕлтер, 19 аçу-аннӳне хисепле; çывăх çыннуна хăвна юратнă пек юрат». 20 «Эпĕ вăл пил-хушусене пурне те мĕн ачаранах пăхăнса пурăнатăп-ха, тата мĕн тумалла-ши манăн?» – тенĕ Ăна çамрăк. 21 Иисус çамрăк çынна çапла каланă: «Пĕр кăлтăксăр пулас килсен кайса хăвăн пурлăхна сут та укçине чухăнсене валеçсе пар, вара сан валли пурлăх пĕлĕт çинче пулĕ. Ху кил те Ман хыççăн пыракан пул». 22 Çак сăмахсене илтсен çамрăк çын хуйха ӳкнĕ те пăрăнса утнă, мĕншĕн тесен унăн пурлăхĕ питĕ нумай пулнă. 23 «Чăн калатăп сире, – тенĕ вара Иисус вĕренекенĕсене, – пуян çынна Çӳлти Патшалăха кĕме питĕ йывăр. 24 Тата çакна хушса калам: пуяна Турă Патшалăхне кĕрессинчен тĕвене йĕп çăрти витĕр тухма çăмăлтарах». 25 «Кам çăлăнма пултарĕ-ха эппин?» – тенĕ вĕренекенĕсем çав сăмахсене илтнĕ хыççăн пит тĕлĕнсе. 26 Иисус вĕсем çине тинкерсе пăхнă та çапла каланă: «Этем ăна тума пултараймĕ, Турă вара пурне те пултарать». 27 Çавăн чухне Петр Ăна хирĕç каланă: «Акă эпир хамăрăн мĕн пуррине пĕтĕмпех хăвартăмăр та Сан хыççăн пыракансем пултăмăр. Уншăн пире мĕн лекĕ?» 28 «Чăн калатăп сире, – тенĕ вĕсене Иисус, – пулас çĕнĕ тĕнчере, Этем Ывăлĕ Хăйĕн чаплă престолĕ çине ларсан, эсир те, Ман хыççăн пыракансем, Израилĕн вун икĕ ăрăвĕн тӳри пулмашкăн вун икĕ престол çине ларăр. 29 Кам та кам кил-çуртне, тăванĕсене, ашшĕ-амăшне, арăмне, ачи-пăчине, ани-çаранне Ман ятăмшăн пăрахса хăварнă, Турă ăна çĕр хут та ытларах тавăрса парĕ, ĕмĕрлĕх пурăнăçлă тăвĕ. 30 Малтисем чылайăшĕ кайра пулĕç, кайрисем малта пулĕç».

Матфей 20

Тара тытнă çынсем çинчен каланă ытарлăх

1 Унтан Иисус çапла каланă: «Çӳлти Патшалăх вăл хуçа евĕрлĕ. Çав хуçа ирхине ирех иçĕм çырли пахчинче ĕçлеттермешкĕн çынсене тара тытма тухнă. 2 Кунне пĕр динарий тӳлеме калаçса татăлса, вăл тара кĕрĕшекенсене хăй пахчине ĕçлеме янă. 3 Пĕр тăхăр сехет тĕлнелле хуçа каллех тухнă та пасар вырăнĕнче тара кĕрĕшес текен, ĕçсĕр ларакан ытти çынсене курнă. 4 „Эсир те манăн иçĕм çырли пахчине ĕçлеме кайăр, тивĕçлĕ чухлĕ сире те тӳлĕп“, – тенĕ хуçа вĕсене те. Лешсем вара кайнă. 5 Кăнтăрлапа тата кăнтăрла иртни виçĕ сехетсенче тухсан та хуçа çаплах тунă. 6 Унтан вара, кăнтăрла иртни пилĕк сехетсенче, вăл каллех пасар вырăнне пынă та ĕçсĕр ларакан урăх çынсене курса çапла каланă: „Кунĕпех ĕçе кĕрĕшеймерĕр-и, ахалех ларатăр-и?“ 7 „Пире тара тытакан пулмарĕ çав“, – тавăрнă лешсем ăна. „Эсир те ман пахчама ĕçлеме кайăр, мĕн тӳлемеллине сире тӳлĕç“, – тенĕ хуçа вĕсене. 8 Каç пулсан хайхи пахча хуçи хăйĕн кил-çуртне пăхса тăракана çапла каланă: „Тара кĕрĕшнисене чĕнсе кил те каярахран ĕçлеме пуçланисенчен тытăнса малтан ĕçлеме пуçланисене пурне те укçа тӳле“. 9 Кăнтăрла иртни пилĕк сехетсенче ĕçлеме тухнисем пынă та пĕрер динарий ĕç укçи илнĕ. 10 Ирхине ирех ĕçлеме тухнисем пынă та: „Пире ытларах тӳлет пулĕ-ха“, – тесе шухăшланă. Анчах вĕсем те, калаçса килĕшнĕ пекех, пĕрер динарий илнĕ. 11 Хайхискерсем укçине илсен пахча хуçине ӳпкеле пуçланă. 12 „Кусем, кайран килнисем, пĕр сехет пек ĕçлерĕç те, пирĕнпе, кун каçа шăрăхра тар тăкса тертленекенсемпе, танах илчĕç“, – тенĕ вĕсем. 13 Хуçи вара вĕсенчен пĕрне çапла хуравланă: „Тусăм, эпĕ сана кӳрентермерĕм-çке. Кĕрĕшнĕ чухне эпир санпа пĕр динарийлĕх калаçса татăлмарăмăр-им вара? 14 Ĕçлесе илнĕ укçуна ил те каях. Эпĕ çак кайран кĕрĕшнине те сана тӳленĕ чухлех парас тетĕп. 15 Хамăн пурлăхăмпа хамăн хуçаланма ирĕк çук-им манăн? Е эпĕ ырă пулнăран эсĕ кĕвĕç куçлă?“ 16 Çапла ĕнтĕ кайрисем малта пулĕç, малтисем кайра пулĕç. Мĕншĕн тесен чĕнни нумай та – суйласа илни сахал».

Иисус Хăй вилĕмрен чĕрĕлесси çинчен виççĕмĕш хут калани

17 Иисус, Иерусалима кайнă чухне, çул çинче Вун иккĕшне Хăй патне чĕнсе илнĕ те çапла каланă: 18 «Акă ĕнтĕ эпир Иерусалималла хăпарса пыратпăр, унта Этем Ывăлне аслă священниксемпе саккун вĕрентӳçисен аллине тытса парĕç. Вĕсем Ăна суд туса вĕлерме йышăнĕç. 19 Унтан Этем Ывăлне урăх халăх çыннисен аллине мăшкăл кăтартма, чĕн пушăпа хĕнеме, пăталама тытса парĕç. Виççĕмĕш кунне Вăл вилĕмрен чĕрĕлсе тăрĕ».

Зеведей ывăлĕсем ыйтни

20 Çавăн чухне Зеведей арăмĕ хăйĕн икĕ ывăлĕпе пĕрле Иисус патне пынă. Вăл Иисуса ӳксе пуççапсах темĕн тархасланă. 21 «Сана мĕн кирлĕ?» – ыйтнă унран Иисус. Зеведей арăмĕ Ăна çапла каланă: «Çак икĕ ывăлăма Хăвăн Патшалăхунта пĕрне Хăвăнтан сылтăм енне, тепĕрне сулахай енне лартма шантарсамччĕ». 22 «Хăвăр мĕн ыйтнине хăвăр та пĕлместĕр, – тавăрнă вара Иисус. – Эпĕ ĕçес асап куркине ĕçме, Эпĕ кĕрес асап шывĕпе тĕне кĕме пултарайăр-и-» «Пултаратпăр», – тенĕ ывăлĕсем. 23 «Эпĕ ĕçес асап куркине сире те ĕçме лекĕ, Эпĕ кĕрес асап шывĕпе сире те тĕне кĕме тивĕ, анчах Хамран сылтăм енне те, сулахай енне те лартаканĕ Эпĕ мар. Аттем вăл вырăнсене кам валли хатĕрленĕ, çавсем ларĕç». 24 Çак сăмахсене илтсен тепĕр вунă вĕренекенĕ икĕ пĕртăвана питĕ тарăхса кайнă. 25 Иисус вара вĕсене чĕнсе илсе çапла каланă: «Халăхсен патшисем халăхпа хуçаланнине, пуçлăхсем те халăха пăхăнтарнине эсир пĕлетĕр. 26 Сирĕн хушшăрта вара апла пулмалла мар: хăвăр хушшăрта асли пулас текенĕн ыттисемшĕн тарçă пулмалла. 27 Хăвăр хушшăрта малти пулас текенĕн ыттисемшĕн чура пулмалла. 28 Этем Ывăлĕ те Хăйшĕн тăрăштарма килмен, Хăй çынсемшĕн тăрăшас тесе, нумайăшне çăлмашкăн Хăй чунне тӳлевлĕхе пама килнĕ».

Икĕ суккăра сыватни

29 Иисуспа вĕренекенĕсем Иерихон ятлă хуларан тухнă чухне Ун хыççăн темĕн чухлĕ халăх пынă. 30 Çавăнта çул хĕрринче ларакан икĕ суккăр çын Иисус иртсе пырать тенине илтсен: «Эй, Хуçамăр, Давид йăхĕн Ывăлĕ, хĕрхенсем пире!» – тесе кăшкăра пуçланă. 31 Халăх вĕсене шăпланма хушнă, анчах лешсем тата хыттăнрах: «Эй, Хуçамăр, Давид йăхĕн Ывăлĕ, хĕрхенсем пире!» – тесе кăшкăрнă. 32 Вара Иисус чарăннă та суккăрсене çывăхарах чĕнсе илсе: «Эсир Манран мĕн ыйтасшăн?» – тенĕ. 33 «Эй, Хуçамăр! Пирĕн куракан пуласчĕ», – тенĕ Ăна суккăрсем. 34 Иисус, хĕрхенсе, вĕсен куçĕсене сĕртĕннĕ те, икĕ суккăр çын çав самантрах куракан пулнă. Вара вĕсем те Иисус хыççăн кайнă.

Матфей 21

Иисус Христос Иерусалим хулине кĕни

1 Иисуспа вĕренекенĕсем Иерусалималла çывхарса пынă. Çавăн чухне, Елеон тăвĕ патĕнчи Виффагине çитсен, Иисус икĕ вĕренекенне 2 çапла хушса янă: «Çак хăвăр умăрти яла кайăр, кĕнĕ-кĕменех эсир унта тихаллă, кăкарса хунă ашак амине курăр. Эсир ăна вĕçертсе Ман патăма çавăтса килĕр. 3 Кам та пулин сире: „Мĕн хăтланатăр?“ – тесен, эсир ашаксем Хуçамăра кирлĕ тесе тавăрăр, вара сире вĕсене тӳрех парса ярĕç». 4 Çакă пĕтĕмпех Турă пророк урлă калани пурнăçланма пулса иртнĕ. Пророк çапла каланă пулнă: 5 «Сион хĕрне калăр: акă йăваш кăмăллă Патшу сан патна тихаллă, ĕçе кӳлĕннĕ ашак ами çине утланса çывхарать». 6 Вĕренекенĕсем вара яла кайнă та Иисус хушнă пек тунă. 7 Ашак амипе тихине çавăтса пырса, вĕсем хăйсен тумтирĕсене ашаксем çине хунă, Иисус çав тумтирсем çине ларнă. 8 Темĕн чухлĕ халăх хăйсен тумтирĕсене Иисус умне çул тăрăх сарса пынă, теприсем тата йывăç турачĕсем касса çул тăрăх пăрахса пынă. 9 «Давид йăхĕн Ывăлне осанна! Хуçа Турă ячĕпе Килекен мухтавлă! Çӳл тӳпере те осанна!» – тесе кăшкăрнă Иисус умĕнче те, хыçĕнче те пыракан халăх. 10 Иисус Иерусалима пырса кĕрсен пĕтĕм хула хускалса кайнă. «Кам-ши Ку?» – тĕлĕнсе каланă хула халăхĕ. 11 «Ку вăл Иисус, Галилейăри Назаретран тухнă Пророк», – тенĕ çынсем.

Иисус Турă Çуртĕнчи сутуçăсене хăваласа кăларни

12 Иисус Турă Çуртне пынă та суту-илӳ тăвакансене пурне те унтан хăваласа кăларса янă. Вăл укçа улăштаракансен сĕтелĕсене, кăвакарчăн сутакансен тенкелĕсене тӳнтере-тӳнтере тухнă. 13 «Çырнинче çапла каланă: „Манăн çуртăма кĕлĕ çурчĕ тейĕç“. Эсир вара ăна вăрă-хурах йăви туса хунă», – тенĕ вĕсене Иисус. 14 Турă Çуртĕнче Ун патне суккăрсемпе уксах-чăлахсем пынă, Иисус вĕсене сыватнă. 15 Иисус тĕлĕнмелле ĕçсем тунине курсан тата ачасем те: «Давид йăхĕн Ывăлне осанна!» – тесе мухтаса кăшкăрнине илтсен аслă священниксемпе саккун вĕрентӳçисем питĕ çилленсе кайнă. 16 «Çаксем Сан пирки мĕн каланине илтетĕн-и?» – тенĕ вĕсем Иисуса. «Илтетĕп, – хуравланă Иисус, – „пĕчĕк ачасемпе кăкăр ачисен чĕлхи-çăварĕпе Хăвна мухтава кăларăн“ тенĕ Çырнинче. Эсир çавна нихăçан та вуламан-им?» 17 Вара Иисус вĕсене пăрахса кайнă та хуларан тухса Вифанире çĕр каçнă.

Смоква йывăççине ылханни. Ĕненӳ вăйĕ

18 Ирхине хулана тавăрăннă чухне Унăн çиес килсе кайнă. 19 Вăл çул хĕрринче смоква йывăççине асăрханă. Иисус йывăç патнерех пынă та ун çинче çулçăсăр пуçне урăх ним те тупайман. «Сан çинче текех ĕмĕрне те çимĕç ан пултăр», – тенĕ Иисус смоква йывăççине. Смоква çав самантрах хăрса ларнă. 20 Çакна курсан вĕренекенĕсем тĕлĕнсех кайнă. «Епле-ха смоква йывăççи пĕр самантрах хăрса ларчĕ?» – тенĕ вĕсем. 21 «Чăн калатăп сире, – тенĕ Иисус вĕсене, – эсир ĕненӳллĕ пулсан, иккĕленмесен, Эпĕ смоква йывăççипе мĕн тунине кăна тумăр-ха. Енчен те эсир çак тăва: „Вырăнунтан тапран та тинĕсе кĕрсе ӳк“, – тесен, çапла пулĕ те. 22 Эсир кĕлĕ тунă чухне ĕненсе кирек мĕн ыйтсан та, ыйтнине йăлтах илĕр».

Кам Сана çакнашкал ирĕк панă

23 Иисус Турă Çуртне пырса çынсене вĕрентнĕ чух Ун патне аслă священниксемпе халăх хушшинчи ятлă-сумлă çынсем пынă. «Эсĕ çакна мĕнле тивĕçпе тăватăн? Кам Сана çакнашкал ирĕк панă?» – тесе ыйтнă вĕсем. 24 Иисус вĕсене çапла хуравланă: «Манăн та сирĕнтен пĕр сăмах ыйтмалли пур: эсир Мана каласан, Эпĕ те çакна мĕнле тивĕçпе тунине каласа парăп. 25 Иоанн шыва кĕртни ăçтан пулнă: çӳлтен-и е этемрен?» Лешсем вара пĕр-пĕринпе канашлама пуçланă: «„Çӳлтен“, – тесен, Вăл пире: „Апла эсир Иоана мĕншĕн ĕненмерĕр?“ – тейĕ. 26 „Этемрен“, – теес, халăхран хăратпăр, мĕншĕн тесен пурте Иоана пророк тесе шутлаççĕ“». 27 «Пĕлместпĕр», – тенĕ вара вĕсем Иисуса. «Эппин Эпĕ те сире çакна мĕнле тивĕçпе тунине каламастăп», – тавăрнă Иисус вĕсене.

Икĕ ывăл çинчен каланă ытарлăх

28 «Эсир тата çак ĕç-пуç пирки мĕн каланă пулăттăр? Пĕр çыннăн икĕ ывăл пулнă. Вăл пĕрин патне пынă та çапла каланă: „Ачам, паян иçĕм çырли пахчине кайса ĕçле-ха“. 29 „Каяс килмест“, – тенĕ ывăлĕ. Анчах та тепĕртакран, ӳкĕнсе, ĕçлеме кайнă. 30 Ашшĕ тепĕр ывăлĕ патне пынă та çав ĕçех тума хушнă. „Юрĕ, аттем“, – тенĕ ывăлĕ, анчах хăй кайман. 31 Икĕ ывăлĕнчен хăшĕ ашшĕ ирĕкне пурнăçланă?» «Пĕрремĕшĕ», – тенĕ Ăна. «Чăн калатăп сире, – тенĕ Иисус вĕсене, – налук пухакансемпе аскăн хĕрарăмсем Турă Патшалăхне сирĕнтен маларах кĕрĕç. 32 Мĕншĕн тесен сирĕн патăра тӳрĕлĕх çулĕпе Шыва кĕртекен Иоанн килчĕ те, эсир ăна ĕненмерĕр. Налук пухакансемпе аскăн хĕрарăмсем вара ăна ĕненчĕç. Çавна курнă хыççăн та эсир ĕненесчĕ тесе ӳкĕнмерĕр».

Усал пахчаçăсем çинчен каланă ытарлăх

33 «Тата тепĕр ытарлăх итлесемĕр. Пĕр кил хуçи пулнă. Вăл иçĕм çырли лартса пахча тунă, йĕри-тавра карта тытса çавăрнă. Унтан вăл сĕткен пусса кăлармалли юхтаркăч чавнă тата хурал пӳрчĕ лартнă. Вара пахчине тара тытнă пахчаçăсене парса хăварнă та хăй урăх çĕре кайнă. 34 Çырла татма вăхăт çитсессĕн хайхи хуçа хăйĕн тарçисене пахчаçăсем патне хăйĕн çырлине илме янă. 35 Анчах та лешсем унăн тарçисене ярса тытнă та хăшне хĕнесе тăкнă, хăшне çапса пăрахнă, хăшне тата чулпа пере-пере вĕлернĕ. 36 Хуçа вара урăх тарçисене янă. Вĕсем малтанхисенчен те йышлăрах пулнă, анчах та пахчаçăсем кусемпе те çаплах хăтланнă. 37 Юлашкинчен хуçи вĕсем патне ывăлне янă. „Ывăлăмран вăтанĕçех“, – тесе шухăшланă вăл. 38 Пахчаçăсем вара хуçа ывăлне курсанах пĕр-пĕрне çапла каланă: „Ашшĕн пурлăхĕ çакна юлмалла, атьр ăна вĕлерер те вăл илес еткере хамăр илер“. 39 Вара ăна тытнă та пахчаран илсе тухса вĕлернĕ. 40 Ĕнтĕ пахча хуçи килсен çав пахчаçăсене мĕн тăвĕ?» 41 «Çав усал тăвакансене усал вилĕмпе вĕлерттерĕ те пахчине урăххисене, çимĕçе вăхăтра парса тăракан пахчаçăсене, тара парĕ», – тенĕ Ăна. 42 Иисус вĕсене çапла каланă: «„Çурт тăвакансем пăрахăçланă чул никĕсри тĕп чул пулса тăчĕ; çакна Хуçамăр турĕ, çакна эпир пăхса ытараймастпăр“, – тенĕ Çырнинче. Эсир çавна нихăçан та вуламан-и43 Çавăнпа калатăп сире: Турă Патшалăхне сирĕнтен туртса илĕç те ăна тивĕçлĕ çимĕç кӳрекен халăха парĕç. 44 Çав чул çине ӳкекен арканĕ. Чулĕ хăй кам çине ӳкĕ, ăна лапчăтса пăрахĕ». 45 Унăн ытарлăхĕсене илтсессĕн аслă священниксемпе фарисейсем Иисус хăйсем çинчен каланине ăнланса илнĕ. 46 Вара вĕсем Ăна ярса тытасшăн пулнă, анчах халăхран хăранă, мĕншĕн тесен çынсем Ăна Пророк тесе шутланă.

Матфей 22

Туй ĕçки-çики çинчен каланă ытарлăх

1 Иисус вĕсене татах ытарлăн каласа вĕрентме пуçланă: 2 «Çӳлти Патшалăх хăйĕн ывăлне туй ĕçки-çики туса паракан патша евĕрлĕ. 3 Вăл хăйĕн чурисене туя чĕнсе хунисене йыхрав тума янă, анчах лешсем пырасшăн пулман. 4 Вара патша урăх чурисене çапла каласа янă: „Чĕнсе хунисене калăр: ĕçкĕм-çикĕм хатĕр ĕнтĕ, вăкăрсемпе самăртнă выльхсене те пустартăм, йăлтах хатĕр, туя килме кăмăл тусамăр“. 5 Чĕнсе хунисем вара, йыхравланине хисепе хумасăр, хăшĕ – хăйĕн хирне, хăшĕ суту-илӳ тума кайнă. 6 Теприсем тата хайхи чурасене ярса тытнă та мăшкăл туса вĕлернĕ. 7 Çакăн çинчен илтсен патша питĕ çилленсе кайнă. Вара хăйĕн çарне ярса çав çын вĕлеренсене хăйсене те вĕлерттернĕ, хулине çунтарса яма хушнă. 8 Унтан вăл чурисене çапла каланă: „çкĕ-çикĕм хатĕр ĕнтĕ, анчах чĕнсе хунисем тивĕçлĕ пулмарĕç. 9 Ĕнтĕ çул юпписене тухăр та кама тĕл пулатăр, пурне те туя чĕнĕр“. 10 Вара чурисем çул-йĕрсем çине тухнă та тĕл пулнисене пурне те – усаллисене те, ыррисене те – чĕнсе пынă. Ĕçкĕ-çикĕре хăна-вĕрле туллиех пулнă. 11 Патша, хăнисене курма кĕрсен, унта туй тумтирĕ тăхăнман пĕр çынна асăрханă. 12 „Тусăм, епле эсĕ туй тумтирĕсĕрех кунта килтĕн?“ – тенĕ ăна патша. Лешĕ чĕнмен. 13 Вара патша тарçисене çапла каланă: „Çакăн алли-урине çыхăр та ăна тула, тĕттĕмлĕхе кăларса пăрахăр. Унта шăл шатăртаттарса йĕни илтĕнсе тăрĕ. 14 Мĕншĕн тесен чĕнсе хунисем нумай та, суйласа илнисем сахал“».

Рим патшине тӳлемелли налук

15 Çакăн хыççăн фарисейсем кайнă та Вăл каланинче епле те пулин айăпламалли сăлтав тупасчĕ тесе канаш тунă. 16 Хайхисем Ун патне хăйсен вĕренекенĕсемпе Ирод майлисене янă. «Вĕрентекен, – тенĕ вĕсем Иисуса, – Эсĕ тӳрĕлĕхлĕ пулнине, чăнах та Турă çулĕ çинчен вĕрентнине эпир пĕлетпĕр. Эсĕ никама та юрама тăрăшмастăн, мĕншĕн тесен çынна кам пулнине кура хакламастăн. 17 Эппин каласам пире: эпир Рим патшине налук пани тĕрĕс-и, тĕрĕс мар-и? Эсĕ мĕнле шухăшлатăн?» 18 Анчах та Иисус, вĕсен чеелĕхне пĕлсе тăрса, çапла каланă: «Мĕн эсир Мана илĕртсе тĕрĕслетĕр, икĕ питлĕскерсем? 19 Налук тӳлемелли укçăра Мана кăтартăр-ха». Лешсем Ун патне пĕр динарийлĕх укçа илсе пынă. 20 Иисус вĕсене каланă: «Çакăнта кам сăнне çаптарнă, кам ятне çырнă?» 21 «Патшанне», – тенĕ лешсем. Вара Вăл çапла каланă: «Эппин патшанне патшана парăр, Туррăнне – Турра». 22 Çакна илтсен, тĕлĕннипе шалтах аптăраса, вĕсем Ун патĕнчен тухса кайнă.

Вилнисем чĕрĕлсе тăрасси çинчен ыйтни

23 Çав кунах Иисус патне вилнисем чĕрĕлессе ĕненмен саддукейсем пынă. Вĕсем Унран ыйтнă: 24 «Вĕрентекен! Моисей çапла каланă пулнă: „Кам та пулин вилсен, унран ача-пăча юлмасан, шăллĕ унăн арăмне качча илтĕр, пиччĕшĕн йăхне тăстăр“. 25 Пирĕн патра çичĕ пĕртăван пурччĕ: асли авланчĕ те ача-пăчасăрах вилчĕ, арăмĕ вара шăллĕне юлчĕ. 26 Иккĕмĕшĕ те, виççĕмĕшĕ те, пурте – çиччĕмĕшĕ таранах – çапла вилсе пычĕç. 27 Пуринчен кайран арăмĕ те вилчĕ. 28 Ĕнтĕ вилнисем чĕрĕлсе тăрас вăхăт çитсен вăл çиччĕшĕнчен хăшĕн арăмĕ пулĕ ĕнтĕ? Вăл пуринпе те пурăннă-çке-ха». 29 Иисус вĕсене хуравланă: «Эсир Çырнине те, Турă хăватне те пĕлмен пирки аташатăр. 30 Чĕрĕлсе тăнисем авланмаççĕ те, качча та каймаççĕ, вĕсем тӳпери Туррăн ангелĕсем пек пулаççĕ. 31 Вилнисем чĕрĕлсе тăрасси пирки вара Турă сире каланă çак сăмахсене эсир вуламан-им? 32 „Эпĕ – Авраам Турри те, Исаак Турри те, Иаков Турри те“, – темен-им Вăл? Турă вăл вилнисен Турри мар, чĕррисен Турри». 33 Çакна илтсен халăх Унăн вĕрентĕвĕнчен тĕлĕнмеллипех тĕлĕннĕ.

Чи аслă пил-хушу

34 Иисус саддукейсен çăварне хуплани çинчен илтсен фарисейсем пĕр çĕре пухăннă. 35 Вĕсенчен пĕри, саккун вĕрентӳçи, Ăна илĕртсе тĕрĕслес тесе çапла ыйтнă: 36 «Вĕрентекен, саккунри чи аслă пил-хушу хăшĕ?» 37 Иисус вара ăна каланă: «„Хуçа Турруна пĕтĕм чĕререн, пĕтĕм чунран, пĕтĕм ăс-халтан юрат“. 38 Çакă – чи малтанхи тата чи аслă пил-хушу. 39 Иккĕмĕшĕ те çавнашкалах аслă: „Çывăх çыннуна хăвна юратнă пек юрат“. 40 Моисей саккунĕпе пророксен сăмахĕ пĕтĕмпех çак икĕ пил-хушу çинче никĕсленсе тăрать».

Турă Суйласа илни кам йăхĕнчен пулмалла

41 Фарисейсем пухăнса çитсен Иисус вĕсенчен çапла ыйтнă: 42 «Турă Суйласа илни çинчен эсир мĕн шухăшлатăр? Кам йăхĕнчен пулмалла Вăл?» «Давид йăхĕнчен», – тенĕ Ăна. 43 Иисус вĕсене каланă: «Епле-ха эппин Давид, Турă Сывлăшĕн витĕмĕпе, Ăна Хуçам тет? Давид çапла каланă вĕт-ха: 44 „Хуçамăр манăн Хуçама каланă: Эпĕ Санăн тăшманусене уру айне тăвиччен Эсĕ Манăн сылтăм енче, хисеплĕ вырăнта лар“. 45 Çапла вара, Давид Ăна Хуçам тет пулсан, епле-ха Вăл унăн йăхĕнчен пулма пултарать?» 46 Иисуса хирĕç никам та пĕр сăмах та калайман. Çав кунран пуçласа вара Иисуса ыйтусем пама никам та хăяйман.

Матфей 23

Фарисейсемпе саккун вĕрентӳçисенчен асăрхаттарни

1 Çавăн хыççăн Иисус пухăннă халăха тата вĕренекенĕсене çапла каланă: 2 «Саккун вĕрентӳçисемпе фарисейсем Моисей ларнă вырăна йышăннă. 3 Çавăнпа вĕсем сире мĕн каланине итлĕр, хушнине пурнăçласа тăрăр. Анчах та вĕсем пек ан хăтланăр: вĕсем хăйсем каланине хăйсем те тумаççĕ. 4 Вĕсем çынсен ĕнси çине чăтма çук йывăр çĕклем хураççĕ, анчах та хăйсем пӳрнине те хускатасшăн мар. 5 Тăвакан мĕн пур ĕçĕсене те вĕсем çынсене кăтартма çеç тăваççĕ: сыхлăх хăюсене сарлакалатсах пыраççĕ, аркă вĕçĕнчи çӳçисене те вăрăмлатсах пыраççĕ. 6 Вĕсем ĕçкĕ-çикĕре кĕрекере ларма, синагогăра малта ларма юратаççĕ, 7 халăх йышлă çĕрте хăйсене саламланине тата çынсем хăйсене: „Вĕрентекен! Вĕрентекен!“ – тесе чĕннине килĕштереççĕ. 8 Эсир вара хăвăра „вĕрентекен“ тесе ан калаттарăр, мĕншĕн тесен сирĕн Вĕрентекенĕр пĕрре – Христос, хăвăр хушшăрта вара эсир пурте тăвансем. 9 Çĕр çинче никама та хисеплесе „атте“ тесе ан калăр, мĕншĕн тесен унашкал хисеплĕ ята тивĕçли – пĕртен-пĕр Çӳлти Аçăр. 10 Хăвăра „с паракан“ тесе те ан калăр, мĕншĕн тесен сирĕн пĕртен-пĕр Ăс Паракан – Христос. 11 Хăвăр хушшăрта асли сирĕншĕн тарçă пултăр. 12 Мĕншĕн тесен кам хăйне асла хурать, çав кĕçĕне юлĕ; хăйне кĕçĕне хуракан асла тухĕ. 13 Саккун вĕрентӳçисемпе фарисейсем, икĕ питлĕскерсем, хуйхă пулĕ сире! Эсир çынсене Çӳлти Патшалăха кĕме пӳлсе тăратăр; хăвăр та кĕместĕр, кĕрес текенсене те кĕме памастăр. 14 Саккун вĕрентӳçисемпе фарисейсем, икĕ питлĕскерсем, хуйхă пулĕ сире! Эсир тăлăх арăмсене кил-çуртсăр хăваратăр тата çын умĕнче юриех чылайччен кĕлтăватăр. Çавăншăн сире тата йывăртарах айăплав пулĕ. 15 Саккун вĕрентӳçисемпе фарисейсем, икĕ питлĕскерсем, хуйхă пулĕ сире! Эсир пĕр çынна та пулин хăвăр енне çавăрасшăн шывпа-çĕрпе нумай çул çӳретĕр. Çавăрсан вара эсир çав çынна хăвăртан икĕ хут ытларах усала кăларатăр, унран тамăк ачи туса хуратăр. 16 Хуйхă пулĕ сире, суккăр ертӳçĕсем! „Турă Çурчĕпе тупа тăвакана нимĕн те пулмасть, Турă Çурчĕн ылтăнĕпе тупа тăвакан – айăплă“, – тетĕр эсир. 17 Эй, ăссăрсем, суккăрсем! Мĕн пахарах: ылтăн-и е ылтăна сăваплă тăвакан Турă Çурчĕ-и? 18 Тата çапла калатăр: „Парне вырăнĕпе тупа тăвакана нимĕн те пулмасть, унта кӳнĕ парнепе тупа тăвакан – айăплă“. 19 Эй, ăссăрсем, суккăрсем! Мĕн пахарах: парне-и е ăна сăваплă тăвакан парне вырăнĕ-и? 20 Çапла вара парне вырăнĕпе тупа тăвакан унпа та, ун çинчи парнесемпе те тупа тăвать. 21 Турă Çурчĕпе тупа тăвакан унпа та, унта Пурăнаканпа та тупа тăвать. 22 Пĕлĕтпе тупа тăвакан Туррăн Престолĕпе те, ун çинче Лараканпа та тупа тăвать. 23 Саккун вĕрентӳçисемпе фарисейсем, икĕ питлĕскерсем, хуйхă пулĕ сире! Эсир пĕтнĕк курăкĕн, энĕс курăкĕн, калемпĕр курăкĕн вуннăмĕш пайне Турăшăн паратăр, анчах саккунри чи кирлине – тĕрĕслĕхлĕ, хĕрхенӳллĕ, ĕненӳллĕ пулассине – сиктерсе хăваратăр. Сирĕн çакна та туса тăмалла, лешне те манмалла мар. 24 Эй, суккăр ертӳçĕсем! Вăрăм туна кĕрсе каясран эсир сĕрсе ĕçетĕр, тĕвене вара çăтса яратăр. 25 Саккун вĕрентӳçисемпе фарисейсем, икĕ питлĕскерсем, хуйхă пулĕ сире! Эсир чашăк-тирĕк тулашне тасататăр, вĕсен ăшĕ вара çăткăнлăхпа, тĕрĕсмарлăхпа тулнă. 26 Эй, суккăр фарисей! Чашăк-тирĕк тулашĕ таса пултăр тесен малтан ăшне тасат. 27 Саккун вĕрентӳçисемпе фарисейсем, икĕ питлĕскерсем, хуйхă пулĕ сире! Эсир сăрланă тупăклăхсем евĕрлĕ: тулашĕнчен вĕсем хитрен курăнаççĕ, ăшĕнче вара вилнисен шăмми-шакки, тĕрлĕ тасамарлăх тулса ларнă. 28 Эсир те çавнашкалах: пăхма тӳрĕ çын пек курăнатăр, ăшăр вара ултавлăхпа, йĕркесĕрлĕхпе тулса ларнă. 29 Саккун вĕрентӳçисемпе фарисейсем, икĕ питлĕскерсем, хуйхă пулĕ сире! Эсир ĕлĕкхи пророксем валли тупăклăхсем тăватăр, тӳрĕ пурăннисен палăкĕсене илемлететĕр. 30 „Эпир мăн асаттесен саманинче пурăннă пулсан вĕсем пророксен юнне юхтарнă çĕре хутшăнман пулăттăмăр“, – тетĕр эсир. 31 Çапла майпа эсир хăвăр çинчен хăвăрах пророксене вĕлерекенсен ачисем, вĕсен ĕçне тăсакансем пулнине çирĕплетсе пĕлтеретĕр. 32 Аслаçăрсем туса пĕтерейменнине эсир туса пĕтерĕр ĕнтĕ. 33 Эй, çĕленсем, çĕлен çурисем! Хăвăра тамăк вутне кĕме суд тăвасран хăтăлса юлма пулать тетĕр-и? 34 Ĕнтĕ Эпĕ сирĕн патăра пророксене, ăсчахсене, вĕрентекенсене яратăп. Эсир вĕсенчен хăшне-пĕрне вĕлерĕр, пăталăр; хăшне-пĕрне хăвăр синагогăсенче чĕн пушăпа çаптарăр, хуларан хулана тарса çӳремеллех хĕсĕрлĕр. 35 Çапла майпа тӳрĕ пурăннă Авель юнĕнчен пуçласа Турă Çурчĕн картишĕнче, парне вырăнĕ умĕнче, хăвăр вĕлернĕ Варахия ывăлĕ Захария юнĕ таранах, çĕр çинче сăваплă çынсем тăкнă мĕн пур юншăн сире явап тытма лекĕ. 36 Чăн калатăп сире: çавсемшĕн пуриншĕн те çак ăрăва айăплав пулĕ».

Иисус Иерусалимшăн кулянни

37 «Эй, Иерусалим, Иерусалим! Пророксене пĕтерекен, ху патна янисене чулпа пере-пере вĕлерекен хула! Чĕп амăшĕ хăй чĕпписене çуначĕ айне пухнă пек, Эпĕ миçе хутчен санăн ачусене пуçтарма тытăнтăм, анчах та эсир пуçтарăнасшăн пулмарăр! 38 Ĕнтĕ çуртăр пушанса юлать. 39 Калатăп сире: „Хуçа Турă ячĕпе Килекен мухтавлă!“ – тесе кăшкăрас вăхăтчен Мана урăх кураймăр».

Матфей 24

Турă Çуртне аркатасси тата тĕнче пĕтесси çинчен

1 Иисус Турă Çуртĕнчен тухнă та çулпа утса пынă. Çавăн чухне, Ăна Турă Çурчĕпе хуралтисене кăтартас тесе, Ун патне вĕренекенĕсем пынă. 2 «Çак çуртсене куратăр-и? – тенĕ вĕсене Иисус. – Чăн калатăп сире: çакăнта чул çинче чул та юлмĕ, йăлтах аркатĕç». 3 Елеон тăвĕ çинче ларнă чухне Ун патне вĕренекенĕсем пĕр хăйсем кăна пынă та çапла ыйтнă: «Каласамччĕ пире: вăл хăçан пулĕ? Эсĕ тепĕр хут килессе тата çак тĕнче пĕтес вăхăта мĕнле паллă тăрăх пĕлмелле?» 4 Иисус вĕсене çапла тавăрнă: «Хăвăра кам та пулин илĕртсе улталасран асăрханăр. 5 Мĕншĕн тесен Ман ятăмпа килекенсем нумай пулĕç, „эпĕ – Христос“ тесе вĕсем чылайăшне улталĕç. 6 Тата сирĕн вăрçăсем çинчен илтмелле, вăрçă хыпарĕсем илмелле пулĕ. Астăвăр, хăраса ан ӳкĕр, мĕншĕн тесен çавсен пурин те пулмалла, анчах ку пĕтес вăхăт мар-ха. 7 Халăх çине халăх тапăнĕ, патшалăх çине патшалăх вăрçăпа тухĕ; вырăнăн-вырăнăн выçлăх çулсем, вĕлерекен чир-чĕрсем, çĕр чĕтреннисем пулĕç. 8 Çапах та çаксем пурте – хĕн-хур пуçламăшĕ кăна-ха. 9 Ун чухне сире асаплантарма тытса парĕç, сире вĕлерĕç, Ман ятăмшăн сире пĕтĕм тĕнче курайми пулĕ. 10 Çавăн чухне чылайăшĕ Мана ĕненме пăрахĕç, пĕр-пĕрне сутĕç, пĕр-пĕрне курайми пулĕç. 11 Суя пророксем нумай килĕç, чылайăшне илĕртсе улталĕç. 12 Йĕркесĕрлĕх вăйланса пынăçемĕн çынсем пĕр-пĕринчен сивĕнĕç. 13 Кам вĕçне çитичченех тӳсĕ, çав çăлăнĕ. 14 Вара мĕн пур халăхсене пĕлтермешкĕн пĕтĕм тĕнчипех Турă Патшалăхĕ çинчен çак Ырă Хыпара сарĕç. Пĕтес вăхăт çавăн чухне çитĕ».

Хăрушă асап-хуйхă çитесси çинчен

15 «Çапла вара, Турă Даниил пророк урлă калани çитсен, сăваплă вырăн ирсĕрлĕхпе юхăнса тăнине курсан, – вулакан çакна ăнлантăр, – 16 вара Иудея халăхĕ тусем çине тартăр. 17 Кил хушшинчи çын япала таврашĕ илес тесе пӳрте кĕрсе-туса ан тăтăр. 18 Хирти çын та тумтир таврашĕ илес тесе каялла ан тавăрăнтăр. 19 Çав кунсенче йывăр çын пулнă хĕрарăмсене, кăкăр çитерекен амăшĕсене пысăк хуйхă пулĕ. 20 Хăвăр тарас вăхăт хĕллене е шăмат куна ан килтĕрччĕ тесе кĕлтăвăр. 21 Мĕншĕн тесен ун чухне хăрушă асап-хуйхă пулĕ. Унашкалли халиччен тĕнче пуçланнăранпа та пулман, пулас та çук. 22 Турă асап кунĕсен шутне чакарман пулсан, никам та çăлăнса юлаяс çукчĕ. Анчах та Хăй суйласа илнисене хĕрхенсе Турă çав кунсен шутне чакарĕ. 23 Çавăн чухне кам та пулин сире: „Христос акă кунта“ е „Авă унта“, – тесен ан ĕненĕр. 24 Мĕншĕн тесен суя христоссемпе суя пророксем тупăнĕç. Вĕсем тĕлĕнмелле паллăсемпе хăватсем кăтартса, май килсен, суйласа илнисене те илĕртсе улталама пăхĕç. 25 Çаксем пирки Эпĕ сире малтанах каласа хурас терĕм. 26 Çапла вара: „Авă, Христос пуш хирте“, – тенине илтсен курма ан тухăр, „Авă, Христос шалти пӳлĕмсенче“, – тенине илтсен те ан ĕненĕр. 27 Мĕншĕн тесен Этем Ывăлĕ хĕвел тухăçĕнчен пуçласа хĕвел анăçне çитичченех ялтăраса тăракан çиçĕм пек курăнса килĕ. 28 Виле выртакан вырăна ăмăрт кайăксем пуçтарăнĕç».

Этем Ывăлĕ килесси çинчен

29 «Çав асап кунĕсем хыççăнах хĕвел тĕттĕмленĕ, уйăх çути сӳнĕ. Тӳпери çăлтăрсем ӳкĕç, çӳлти вăй-хăватсем хускалĕç. 30 Çавăн хыççăн пĕлĕт çинче Этем Ывăлĕн палли курăнĕ, вара çĕр çинчи мĕн пур халăхсем кăшкăрса йĕрсе ярĕç. Вĕсем тӳпери пĕлĕтсем çинче хăватлă та аслă мухтавпа килекен Этем Ывăлне курĕç. 31 Вара, вăйлă труба сасси янăраса кайсан, Вăл Хăйĕн ангелĕсене ярĕ, вĕсем тĕнчен тăватă енчен те, пĕлĕтĕн пĕр хĕрринчен пуçласа тепĕр хĕррине çитичченех Унăн суйласа илнĕ çыннисене пухĕç».

Смоква йывăççипе танлаштарни

32 «Илер-ха, тĕслĕхрен, смоква йывăççине. Унăн турачĕсем папка кăларса ешере пуçласан, эсир çу çывхарнине пĕлетĕр. 33 Çавнашкалах эсир те, Эпĕ калани пурнăçланса пынине курсан, çак тĕнче пĕтес вăхăт çывхарнине, алăк умнех çитнине пĕлсе тăрăр. 34 Чăн калатăп сире: çавсем пурте çак ăру пĕтичченех пулса иртĕç. 35 Çĕрпе пĕлĕт те пĕтĕ, Ман сăмахăмсенчен пĕри те пĕтмĕ. 36 Çавă хăш кун, хăш сехетре пуласса Атте Турăсăр пуçне никам та пĕлмест, тӳпери ангелсем те пĕлмеççĕ. 37 Ной вăхăтĕнче епле пулнă, Этем Ывăлĕ килнĕ чух та çаплах пулĕ. 38 Çĕре шыв иличченхи кунсенче, Ной карап çине ларичченех, çынсем ĕçсе çинĕ, авланнă, качча кайнă. 39 Çĕр питне шыв илсе пурне те пĕтеричченех ун çинчен никам та шухăшламан. Этем Ывăлĕ килесси те çаплах пулĕ. 40 Ун чухне хирте ĕçлекен икĕ çынран пĕрне илĕç, теприне хăварĕç. 41 Ал арманĕпе авăртакан икĕ хĕрарăмран пĕрне илĕç, теприне хăварĕç».

Хатĕр тăма чĕнни

42 «Çапла вара, сыхă пулăр, мĕншĕн тесен Хуçăр хăш самантра килессине пĕлместĕр. 43 Анчах та эсир çакна пĕлетĕр: вăрă хăçан килессе кил хуçи пĕлес пулсассăн çав вăхăтра вăл сыхă тăрĕччĕ, хăй çуртне çĕмĕрсе кĕме памĕччĕ. 44 Çавăнпа эсир те хатĕр тăрăр, мĕншĕн тесен Этем Ывăлĕ эсир кĕтмен-туман вăхăтра килĕ».

Шанчăклă тата шанчăксăр чурасем çинчен

45 «Кам шанчăклă та ăслă чура? Калăпăр, хуçи хăйĕн ытти тарçисене пăхса тăма, вăхăтра апат çитерме пĕр чурине уйăрса лартнă. 46 Хуçи тавăрăннă чухне хушнине туса тăракан чура телейлĕ пулĕ. 47 Чăн калатăп сире: хуçи ăна хăйĕн пĕтĕм пурлăхне пăхса тăраканĕ тăвĕ. 48 Енчен те çав чура усал пулсан, хăй ăшĕнче: „Хуçам халех килмĕ-ха“, – тесе, 49 хăйĕн юлташĕсенех хĕнеме пуçлĕ, ĕçкĕçсемпе ерсе кайса ĕçсе çийĕ. 50 Хайхи чура хуçи кĕтмен-туман вăхăтра тавăрăнĕ те, 51 ăна асаплантарса вĕлерсе, унăн шăпине икĕ питлисемпе пĕрешкелех татса парĕ; унта шăл шатăртаттарса йĕни илтĕнсе тăрĕ».

Матфей 25

Вунă хĕр çинчен каланă ытарлăх

1 «Ун чухне Çӳлти Патшалăх çутаткăçсем илсе кĕрӳ каччăна хирĕç тухнă вунă хĕр евĕрлĕ пулĕ. 2 Вĕсенчен пиллĕкĕшĕ ăслă пулнă, пиллĕкĕшĕ – айван. 3 Айваннисем çутаткăçĕсене илнĕ, анчах çунтармалли çуне илмен. 4 Ăслисем вара çутаткăçĕсене те, çунтармалли çу кăкшăмĕсене те илнĕ. 5 Кĕрӳ каччă час пырайманран хĕрсем ыйхăласа çывăрсах кайнă. 6 Çĕр варринче кăшкăрни илтĕнсе кайнă: „Кĕрӳ килет, хирĕç тухăр!“ 7 Вара çав хĕрсем пурте вăраннă та тăрса çутаткăçĕсене йĕркене кĕртнĕ. 8 „Пирĕн çутаткăçсем сӳнме пуçларĕç, пире çу парăр-ха“, – тенĕ айваннисем ăслисене. 9 Анчах та ăслисем çапла тавăрса каланă: „Парсассăн çăвĕ сире те, хамăра та çитеймĕ. Çу сутакан патне кайăр та хăвăр валли туянăр“. 10 Вĕсем çу туянма кайсан кĕрӳ каччă пырса çитнĕ. Вара хатĕр тăракан пилĕк хĕр унпа пĕрле туй пулас пӳрте кĕнĕ, унтан тарçăсем алăка хупса хунă. 11 Тепĕртакран çу патне кайнă хĕрсем тавăрăннă та: „Хуçамăр! Хуçамăр! Уçса кĕртсемччĕ пире!“ – тенĕ. 12 Анчах та каччă вĕсене çапла хуравланă: „Чăн калатăп сире: эпĕ сире пĕлместĕп“. 13 Çапла вара, – тенĕ ытарлăха вĕçлесе Иисус, – сыхă пулăр, мĕншĕн тесен Этем Ывăлĕ хăш кун, хăш сехетре килессе пĕлместĕр».

Талант çинчен каланă ытарлăх

14 «Ун чухне ак çак ытарлăхра каланă пек пулса иртĕ. Пĕр çын ют çĕр-шыва тухса каяс умĕн чурисене чĕнсе илнĕ те вĕсене хăйĕн пурлăхне пăхса тăма шанса хăварнă. 15 Кашнин пултарулăхне кура хайхи хуçа пĕр тарçине пилĕк талант кĕмĕл укçа, теприне икĕ талант, тата теприне пĕр талант уйăрса панă, хăй часах çула тухса кайнă. 16 Пилĕк талант илни укçине ĕçе хывнă та татах пилĕк талант тупăш тунă. 17 Çавнашкалах, икĕ талант илни те тата икĕ талант тунă. 18 Пĕр талант илни вара кайнă та хуçи панă кĕмĕл укçана çĕре чавса пытарнă. 19 Чылай вăхăт иртсен хуçи тавăрăннă та чурасем укçапа мĕн тунине тĕрĕсле пуçланă. 20 Пилĕк талант илни тата тепĕр пилĕк талант илсе пынă та çапла каланă: „Хуçам, эсĕ мана пилĕк талант парса хăварнăччĕ, акă эпĕ вăл укçапа тата пилĕк талант тупăш турăм“. 21 „Аван, ырă та шанчăклă чурам, – тенĕ ăна хуçи. – Пĕчĕк тивĕçе тӳрре кăларнăшăн эпĕ сана пысăк тивĕç шанса паратăп. Халĕ хуçупа пĕрле савăн ĕнтĕ“. 22 Икĕ талант илни те пырса çапла каланă: „Хуçам, эсĕ мана икĕ талант парса хăварнăччĕ, акă эпĕ вăл укçапа тата икĕ талант тупăш турăм“. 23 „Аван, ырă та шанчăклă чурам, – тенĕ ăна та хуçи. – Пĕчĕк тивĕçе тӳрре кăларнăшăн эпĕ сана пысăк тивĕç шанса паратăп. Халĕ хуçупа пĕрле савăнах ĕнтĕ“. 24 Унтан пĕр талант илни çапла пырса каланă: „Хуçам, эсĕ хытă чунлă çын иккенне эпĕ пĕлеттĕм: эсĕ акмасăрах вырса илетĕн, сапмасăрах пухса илетĕн. 25 Çавăнпа та санран хăранипе эсĕ панă таланта çĕре чавса пытартăм, акă санăн укçу“. 26 „Эх, усал та кахал чура! – тавăрнă ăна хуçи. – Эпĕ акмасăрах вырнине, сапмасăрх пухса илнине эсĕ пĕлнĕ. 27 Эппин ман укçама усламçăсене памаллаччĕ, тавăрăнсан вара эпĕ тупăш илнĕ пулăттăм. 28 Ĕнтĕ унран пĕр талантлăх укçине илĕр те вунă талантлă чурама парăр. 29 Мĕншĕн тесен камăн пур, ăна татах парĕç, унăн хушăнсах пырĕ. Камăн çук, мĕн пуррине те туртса илĕç. 30 Юрăхсăр чурана тулашри тĕттĕмлĕхе кăларса пăрахăр, унта шăл шатăртаттарса йĕни илтĕнсе тăрĕ». Çак сăмахсем хыççăн: «Илтме хăлха пурри илттĕр!» – тенĕ Иисус хыттăн.

Пулас Суд

31 «Этем Ывăлĕ Хăйĕн мухтавĕпе, мĕн пур святой ангелĕсемпе килсессĕн Хăйĕн чаплă престолĕ çине ларĕ. 32 Ун умне вара пур халăхсем те пухăнĕç. Вăл вĕсене, кĕтӳçĕ сурăхсене качакасенчен уйăрнă пек, уйăрĕ. 33 Сурăхĕсене Вăл Хăйĕн сылтăм енне, качакисене сулахай енне вырнаçтарĕ. 34 Вара Патша сылтăм енчисене çапла калĕ: „Эй, Аттем пилленисем, килĕр те тĕнчене пултарсанах сирĕн валли хатĕрленĕ Патшалăха еткере илĕр. 35 Мĕншĕн тесен Эпĕ выçă чухне эсир Мана çитертĕр, ăш хыпнă чухне Мана ĕçтертĕр, çул çӳренĕ чухне Мана хăна пек йышăнтăр. 36 Тумтир кирлĕ чухне Мана тумлантартăр, чирлĕ чухне Мана пăхрăр, тĕрмере ларнă чухне те Ман патăма пырсах тăтăр“. 37 Вара сăваплисем Ăна çапла калĕç: „Эй, Хуçамăр, çиессӳ килнине курса хăçан эпир Сана çитертĕмĕр? Е ĕçессӳ килнине курса хăçан ĕçтертĕмĕр? 38 Эсĕ çул çӳренине курса хăçан хăна пек йышăнтăмăр? Тумтир çителĕксĕррине курса хăçан тумлантартăмăр39 Эсĕ чирлине, тĕрмерине курса хăçан Саншăн тăрăшрăмăр?“ 40 „Чăн калатăп сире, – тейĕ вĕсене Патша, – çаксене эсир Манăн пĕр-пĕр кĕçĕн тăваншăн тунă, апла ку Маншăн туниех пулать“. 41 Унтан сулахай енчисене çапла калĕ: „Эй, ылханлăскерсем! Шуйттанпа ăна пулăшаканĕсем валли хатĕрлесе хунă сӳнми тамăк вутне кайăр Ман патăмран! 42 Мĕншĕн тесен çиессĕм килсен эсир Мана çитермерĕр, ĕçессĕм килсен Мана ĕçтермерĕр. 43 Çул çӳренĕ чухне Мана хăна пек йышăнмарăр, тумтир кирлĕ чухне тумлантармарăр. Эпĕ чирлĕ чухне, тĕрмере чухне Маншăн тăрăшмарăр“. 44 Вара вĕсем те çапла калĕç: „Эй, Хуçамăр! Санăн ĕçессӳ, çиессӳ килнине е çул çӳренине, е тумтирсĕррине, е чирлине, е тĕрмерине эпир хăçан куртăмăр, хăçан Сана пулăшмарăмăр?“ 45 „Чăн калатăп сире, – тейĕ вара Вăл, – эсир Манăн çак кĕçĕн тăванăмсенчен пĕрне ырă туманни Мана ырă туманнипе пĕрех“. 46 Кусем вара ĕмĕрлĕх асапа кайĕç, сăваплисем ĕмĕрлĕх пурăнăçа кĕрĕç».

Матфей 26

Иудейсем Иисуса хирĕç тунă кавар

1 Çак сăмахсене пурне те каласа пĕтерсен Иисус Хăйĕн вĕренекенĕсене çапла каланă: 2 «Тепĕр икĕ кунран пасха уявĕ çитессе эсир пĕлетĕр. Çавăн чухне Этем Ывăлне пăталама тытса парĕç». 3 Çав вăхăтра Каиафа ятлă аслă священник керменне аслă священниксем, саккун вĕрентӳçисем тата халăх хушшинчи ятлă-сумлă çынсем пухăннă. 4 Вĕсем Иисуса чеелĕхпе тытас та вĕлерес тесе кавар тунă. 5 Анчах та вĕсем çапла калаçса татăлнă: «Халăх пăлханмалла ан пултăр тесен ку ĕçе уяв вăхăтĕнче тăвас мар».

Иисуса Вифанире çупа сĕрни

6 Пĕррехинче, Иисус Вифанири юхан-суранлă Симон килĕнче чухне, 7 пĕр хĕрарăм Ун патне хаклă йышши мирă янă алебастр савăт çĕклесе пынă. Иисус хăналаннă чухнех çав хĕрарăм Унăн пуçне çу сĕре пуçланă. 8 Çакна курсан вĕренекенĕсем тарăхса каланă: «Мĕне кирлĕччĕ кунашкал тăкакланни? 9 Ку мирăна пысăк хакпа сутмаллаччĕ те укçине чухăнсене памаллаччĕ». 10 Анчах та Иисус, вĕсем кăмăлсăррине асăрхасан, çапла каланă: «Мĕншĕн эсир хĕрарăма пăшăрхантаратăр? Вăл Маншăн ырă ĕç турĕ. 11 Чухăнсем сирĕн яланах пулĕç, Эпĕ сирĕнпе яланах пулас çук. 12 Çак хаклă çăва Манăн ӳтĕм çине юхтарса, хĕрарăм Мана çĕре пытарма хатĕрлерĕ. 13 Чăн калатăп сире: çак Ырă Хыпара пĕтĕм тĕнчипех ӳкĕтлесе вĕрентсен те, пур çĕрте те, çак хĕрарăм ятне асăнсан, вăл мĕн туни çинчен те калаçĕç».

Иуда Искариот сутăнчăклăхĕ

14 Çавăн чухне Вун иккĕшĕнчен пĕри, Иуда Искариот ятли, аслă священниксем патне кайнă. 15 «Иисуса сутнăшăн эсир мана мĕн парăр?» – тенĕ Иуда вĕсене. Лешсем ăна вăтăр кĕмĕл укçа сĕннĕ. 16 Çавăнтан вара вăл Иисуса тытса пама меллĕ вăхăт шыранă.

Пасхăна хатĕрленни

17 Тутлăлла çăкăр уявĕн малтанхи кунĕнчех вĕренекенĕсем Иисуса çапла пырса каланă: «Ху валли пасха апачĕ ăçта хатĕрлеме хушатăн?» 18 Иисус Хăйĕн вĕренекенĕсене хулана пĕр çын патне кайма, ăна Хăйĕн сăмахĕсене калама хушнă: «Манăн вăхăтăм çывхарчĕ, сан патăнта Хамăн вĕренекенĕмсемпе пасха уявне тăвас тетĕп». 19 Вĕренекенĕсем Иисус хушнă пек тунă, пасха апачĕ хатĕрлесе хунă. 20 Каç пулсан, Вăл вун икĕ вĕренекенĕпе пĕрле çиме ларнă. 21 «Чăн калатăп сире, – тенĕ Иисус каçхи апат çинĕ чухне, – сирĕнтен пĕри Мана тытса парĕ». 22 Вĕренекенĕсем хуйха ӳкнĕ, вара кашниех Ăна: «Хуçамăр, эпĕ мар пулĕ те?» – тенĕ. 23 «Манпа пĕр чашăкран çиекенех Мана сутĕ, – тавăрнă вара Иисус. 24 – Тепĕр тесен, Этем Ывăлĕ Çырнинче палăртса хунă çулпах пырать. Анчах Этем Ывăлне тытса паракана хуйхă пулĕ: ăна çураличчен çуралманни аванрах пулнă пулĕччĕ». 25 «Равви! Эпĕ мар пулĕ те?» – ыйтнă çавăн чухне ăна тытса пама килĕшнĕ Иуда. «Эсĕ хăвах çапла каларăн», – тенĕ ăна Иисус.

Каçхи вăрттăн апатлану

26 Вĕсем каçхи апат çинĕ чухне Иисус çăкăр илсе Турра тав тунă та вĕренекенĕсене хуçа-хуçа парса: «Илĕр, çийĕр, çакă – Манăн Ӳтĕм», – тенĕ. 27 Унтан хĕрлĕ эрех курки илнĕ те Турра тав тунă, куркана вĕсене парса: «Пурте ĕçĕр çакăнтан, 28 çак хĕрлĕ эрех – Çĕнĕ Халала çирĕплетекен Манăн Юнăм, нумайăшĕн çылăхне каçармашкăн юхакан Юн. 29 Ĕнтĕ сире калатăп: паянтан Эпĕ иçĕм çырли эрехне Аттем Патшалăхĕнче сирĕнпе пĕрле çĕнĕ эрех ĕçес кунчченех урăх ĕçеймĕп». 30 Вара, Турра мухтаса юрланă хыççăн, Иисуспа вĕренекенĕсем Елеон тăвĕ çине кайнă.

Петр тунасса Иисус малтанах калани

31 Çавăн чухне Иисус вĕренекенĕсене калать: «Кĕçĕр эсир пурте Мана шанма пăрахатăр, мĕншĕн тесен Çырнинче çапла каланă: „Кĕтӳçне пĕтерĕп те, кĕтӳри сурăхсем саланса кайĕç“. 32 Чĕрĕлсе тăнă хыççăн вара Эпĕ Галилейăра сирĕнтен те маларах пулăп». 33 «Сана пурте шанми пулсан та, эпĕ яланах шанăп», – тенĕ Ăна Петр. 34 «Чăн калатăп сана, – тенĕ ăна Иисус, – кĕçĕр автан авăтичченех эсĕ Мана виçĕ хутчен пĕлмĕш пулăн». 35 «Санпа пĕрле вилмелле пулсассăн та эпĕ Санран тунас çук», – тенĕ Ăна Петр. Ытти вĕренекенĕсем те çавнашкалах каланă.

Иисус Гефсиманире

36 Унтан Иисус вĕренекенĕсемпе Гефсимани текен вырăна пынă. «Эпĕ çавăнта кайса кĕлтунă вăхăтра çакăнтах ларăр-ха», – тенĕ вĕренекенĕсене Иисус. 37 Вара Петра тата Зеведейăн икĕ ывăлне Хăйпе илсе кайнă та пăшăрханса хуйхăрма пуçланă. 38 «Манăн чунăм вилесле хурланать, эсир çакăнта Манпа пĕрле пулăр-ха, ан çывăрăр», – тенĕ вĕсене Иисус. 39 Унтан кăшт аяккарах кайнă та çĕре ӳксе çапла кĕлтунă: «Эй, Аттем! Май пулсассăн çак асап куркине Манран ирттерсемччĕ. Çапах та Эпĕ тăвас тенĕ пек мар, Эсĕ тăвас тенĕ пек пултăр». 40 Çавăн хыççăн Вăл вĕренекенĕсем патне пынă та лешсем çывăрнине курнă. «Манпа пĕрле эсир пĕр сехет те пулин çывăрмасăр тӳсеймерĕр-и? – тенĕ вăл Петра. 41 – Илĕртнипе çылăха кĕрес марччĕ тесе сыхă пулăр, кĕлтăвăр: этемĕн чун-чĕмĕ çирĕп, ӳт-пĕвĕ вара хавшак». 42 Унтан Вăл каллех тепĕр хут аяккарах пăрăннă та çапла каласа кĕлтунă: «Эй, Аттем! Çак асап куркине Манран ирттерме май çуках пулсан, Манăн ăна ĕçмеллех пулсан, эппин Санăн ирĕкӳ пултăр». 43 Вĕренекенĕсем патне тавăрăнсан Вăл каллех вĕсем çывăрнă тĕле пулнă. Вĕсене ыйхă пуссах çитернĕ. 44 Унтан Иисус, вĕсене хăварса, каллех аяккарах пăрăннă та малтанхи пекех каласа виççĕмĕш хут кĕлтунă. 45 Кĕлтунă хыççăн вĕренекенĕсем патне тавăрăннă та вĕсене çапла каланă: «Эсир çаплах çывăратăр-и, канатăр-и? Ĕнтĕ Этем Ывăлне çылăхлă çынсен аллине тытса парас вăхăт çитрĕ. 46 Тăрăр та каяр! Акă ĕнтĕ Мана сутакан та çывăхрах».

Иисуса тытни

47 Вăл çапла каласа тăнă вăхăтрах Вун иккĕшĕнчен пĕри, Иуда, тата унпа пĕрле хĕçсемпе шалçасем йăтнă темĕн чухлĕ халăх пырса çитнĕ. Вĕсене аслă священниксемпе халăх хушшинчи ятлă-сумлă çынсем янă пулнă. 48 Сутаканĕ ушкăнрисене çапла паллă пама калаçса татăлнă: «Эпĕ Кама чуптăвăп, Çавă Иисус пулĕ, эсир вара Ăна ярса тытăр». 49 Вăл çавăнтах Иисус патне пынă та: «Сывлăх сунатăп, Равви!» – тесе Ăна чуптунă. 50 Иисус вара ăна çапла каланă: «Тусăм, мĕн тума килнине ту!» Çав вăхăтра ыттисем Иисуса çавăрса илнĕ те Ăна ярса тытнă. 51 Иисуспа юнашар тăракансенчен пĕри хĕçне туртса кăларнă та аслă священник чури çине сулса ярса унăн хăлхине касса татнă. 52 Иисус вара ăна çапла каланă: «Хĕçне хăй вырăнне чик, мĕншĕн тесен хĕç çĕклекенсем хĕçпех пĕтĕç. 53 Е Эпĕ халĕ Аттемрен тархасласа ыйтма пултараймăп тетĕн-и? Ыйтсан, Вăл çак самантрах Ман патăма вун икĕ пулккă та ытла ангел ярĕ. 54 Çырнинче çапла пулмалла тесе калани вара епле пурнăçланĕ?» 55 Унтан Иисус халăха каланă: «Мана тытма эсир, вăрă-хураха хирĕç тухнă пек, хĕçсемпе, шалçасемпе тухрăр. Эпĕ куллен сире Турă Çуртĕнче вĕрентсе лартăм, ун чухне эсир Мана тĕкĕнмерĕр. 56 Çакă йăлтах пророксем çырса хăварни пурнăçланмашкăн пулса иртрĕ». Çавăн чухне мĕн пур вĕренекенĕ Ăна пăрахса тарнă.

Иисуса Каиафа патне илсе пыни

57 Иисуса тытакансем Ăна Каиафа ятлă аслă священник патне илсе пынă. Унта саккун вĕрентӳçисемпе ятлă-сумлă çынсем те пухăннă пулнă. 58 Аслă священник çурчĕ патне çитичченех Петр Иисус хыççăн чылай каярахра утса пынă. Вăл ĕç епле вĕçленессе курас шухăшпа картишне кĕнĕ те унти тарçăсемпе пĕрле ларнă. 59 Аслă священниксемпе ятлă-сумлă çынсем тата синедрионра ларакан ытти çынсем, Иисуса вĕлерттерес тесе, Ăна судра айăпламалли суя сăлтав шыранă. 60 Ун çинчен суйса айăп кăтартакансем нумаййăн пынă пулин те, вĕлермеллех айăплама сăлтав тупăнман. Юлашкинчен суйса айăп кăтартакансем иккĕн пынă. 61 Вĕсем çапла каланă: «„Эпĕ Турă Çуртне пăсса виçĕ кунра çĕнĕрен туса лартма пултаратăп“, – тетчĕ Вăл». 62 Аслă священник ури çине тăнă та Иисуса каланă: «Вĕсем Сана хирĕç айăп кăтартаççĕ, Санăн тавăрса каламалли нимĕн те çук-им?» 63 Иисус чĕнмен. Вара аслă священник Ăна çапла каланă: «Чĕрĕ Турă ятне асăнса хистесех ыйтатăп Санран, каласамччĕ пире: Эсĕ Христос-и? Турă Ывăлĕ-и?» 64 «Эсĕ хăвах çапла каларăн, – тенĕ ăна Иисус. – Эпĕ сире унтан та ытларах калатăп: паянтан пуçласа, малашлăхра, эсир Этем Ывăлĕ, Хăватлин сылтăм енче ларса, тӳпери пĕлĕтсем çинче килнине курăр». 65 Çакна илтсен, тарăхнипе, священник хăй çийĕнчи тумтирне çурса ярса каланă: «Вăл Турра хурларĕ! Унăн айăпне кăтартакан мĕн тума кирлĕ тата пире? Вăл Турра хурланине, акă, хăвăрах илтрĕр! 66 Çакăн пирки эсир мĕн шухăшлатăр?» «Айăплă, вĕлермелле», – тавăрса каланă вĕсем. 67 Вара çынсем Ăна питрен сурнă, çупа-çупа янă, теприсем тата çапнă пеккĕн 68 ыйтнă: «Эй, Христос! Пророкла кала-ха: Хăвна кам çапрĕ?»

Петр Иисуса пĕлмĕш пулни

69 Петр çав хушăра тулта, картишĕнче, ларнă. Ун патне пĕр хĕрарăм тарçă пынă та: «Эсĕ те Галилейăри Иисуспа пĕрлеччĕ», – тенĕ. 70 Петр пурин умĕнчех Иисусран тунса: «Эсĕ мĕн çинчен каланине пĕлместĕп», – тенĕ. 71 Вăл хапхаран тухнă чухне ăна тепĕр хĕрарăм тарçă асăрханă та унти çынсене каланă: «Ак çакă та Иисус Назорейпа пĕрлеччĕ». 72 «Эпĕ вăл Çынна пĕлместĕпех», – тупа тусах туннă каллех Петр. 73 Тепĕртакран çавăнта тăракансем Петр патне пырса: «Эсĕ чăнах та вĕсен ушкăнĕнченех, ку калаçни-тунинчен те паллă», – тенĕ. 74 Вăл вара пĕтĕм чĕререн: «Эпĕ вăл Çынна пĕлместĕпех», – тесе тупа тăва пуçланă. Çав самантрах автан авăтса янă. 75 Петр Иисус хăйне автан авăтиччен эсĕ Мана виçĕ хутчен пĕлмĕш пулăн тесе каланине аса илнĕ. Вара вăл картишĕнчен тухнă та татăлсах йĕнĕ.

Матфей 27

Иисуса Пилат патне илсе кайни. Иуда вилĕмĕ 1 Тепĕр кунне тул çутăлсанах аслă священниксем тата халăх хушшинчи ятлă-сумлă çынсем пурте пуçтарăннă та Иисуса вĕлерттерме йышăннă. 2 Вара Ăна çыхтарнă та Рим лартнă Понтий Пилат пуçлăх патне илсе кайнă. 3 Иисуса сутнă Иуда, Ăна вĕлерме йышăннине пĕлсен, ӳкĕннипе вăтăр кĕмĕл укçине аслă священниксемпе ятлă-сумлă çынсене тавăрса панă. 4 «Айăпсăр Çынна тытса парса çылăха кĕтĕм», – тенĕ вăл пуçлăхсене. Лешсем вара çапла каланă: «Пире мĕн ĕç пур? Хăвăнне ху пĕл». 5 Вара Иуда кĕмĕл укçисене Турă Çуртĕнче пăрахнă та хăй кайса çакăнса вилнĕ. 6 Аслă священниксем, пăрахнă укçана пуçтарса, çапла каланă: «Ку – юн укçи, çавăнпа ăна Турă Çурчĕн укçа арчине хума юрамасть». 7 Канашланă хыççăн вĕсем ютран килнĕ çул çӳрекенсем валли масар вырăнĕ тума çав укçапа пĕр чӳлмекçĕрен çĕр илнĕ. 8 Çавăнтанпа вăл çĕре халичченех «Юн çĕрĕ» теççĕ. 9 Çапла вара Иеремия пророк урлă калани пурнăçланнă. Пророк çапла каланă пулнă: «Израиль ывăлĕсем вăтăр кĕмĕл укçалăх Хакланине çавăн чухлĕ укçаллах илчĕç. 10 Хуçа Турă мана пĕлтернĕ пекех, çав укçана чӳлмекçĕ çĕрĕшĕн тӳлерĕç».

Иисус Пилат патĕнче

11 Çав вăхăтра Иисуса Пилат патне илсе пынă. «Эсĕ Иудея Патши-и?» – тесе ыйтнă Унран пуçлăх. «Эсĕ ху çапла тесе каларăн», – тавăрнă Иисус. 12 Хăйне аслă священниксемпе ятлă-сумлă çынсем айăпланă чухне вара Вăл нимĕн те чĕнмен. 13 Унтан Пилат Ăна çапла каланă: «Илтместĕн-им, Сана хирĕç мĕн чухлĕн айăп кăтартаççĕ?» 14 Иисус хăйĕн пĕр сăмахне те хирĕç тавăрса каламаннине курсан Пилат питĕ тĕлĕннĕ.

Иисуса вĕлерме ыйтни

15 Пасха уявĕ тĕлне Рим лартнă пуçлăхăн тĕрмене хупнисенчен пĕрне халăх ыйтнипе ирĕке кăларас йăла пулнă. 16 Çавăн чухне тĕрмере пĕр Варавва ятлă паллă вăрă-хурах ларнă. 17 Хăйĕн керменĕ умĕнче халăх пухăнсан Пилат çынсене çапла каланă: «Эсир манран хăшне ирĕке кăларма ыйтатăр: Вараввăна е Турă Суйласа илни текен Иисуса?» 18 Вăл Иисуса кураймасăр тытса панине пĕлнĕрен çапла ыйтнă. 19 Тата вăл суд тумалли вырăнта ларнă чухне арăмĕ ун патне пĕр çынна çапла калама хушса янă пулнă: «Çав Айăпсăрскерне нимĕн те ан ту! Эпĕ кĕçĕр тĕлĕкре Уншăн хытă асаплантăм». 20 Çапах аслă священниксемпе ятлă-сумлă çынсем Вараввăна кăларма, Иисуса вĕлерме ыйтмашкăн халăха ӳкĕте кĕртнĕ-кĕртнех. 21 «Сире иккĕшĕнчен хăшне кăларса памалла?» – тесе ыйтнă пуçлăх халăхран. «Вараввăна», – тенĕ çынсем. 22 «Турă Суйласа илни текен Иисуса вара манăн мĕн тумалла?» – тенĕ вĕсене Пилат. «Пталаттармалла!» – тенĕ пурте. 23 «Мĕн усалли тунă вара Вăл?» – тенĕ пуçлăх. Анчах та халăх тата хытăрах: «Пталаттар Ăна!» – тесе кăшкăрнă. 24 Пилат вара, нимĕн тума çуккине кура, халăх ытларах та ытларах пăлханнине кура, шыв илсе халăх умĕнче аллине çунă та: «Çак Айăпсăрскерĕн юнĕ тăкăннишĕн эпĕ яваплă мар, хăвăрăнне хăвăр пĕлĕр», – тенĕ. 25 «Унăн юнĕ пирĕн çинче, пирĕн ачасем çинче пултăр!» – тавăрнă ăна хирĕç пĕтĕм халăх. 26 Унтан Пилат Вараввăна кăларса янă, Иисуса, чĕн пушăпа хĕнеттерсе, пăталама хушнă.

Иисусран мăшкăллани

27 Çавăн чух Рим лартнă пуçлăхăн салтакĕсем Иисуса преторине илсе кĕртнĕ те Ун тавра ытти салтаксене пулккипех пуçтарнă. 28 Вĕсем Ăна хывăнтарса патшалла хĕрлĕ тум тăхăнтартнă. 29 Ун пуçне йĕплĕ кӳкен хуллинчен явнă пуç кăшăлĕ тăхăнтартнă, сылтăм аллине туя тыттарнă. Салтаксем Ун умне чĕркуçленсе ларнă та мăшкăлла-мăшкăлла: «Сывă пултăр Иудея Патши!» – тесе кулнă. 30 Салтаксем Ун çине сурнă, туйине илсе Ăна пуçĕнчен çапнă. 31 Çапла мăшкăлласан-мăшкăлласан, хĕрлĕ тумне хывтарса, Хăйĕн тумтирне тăхăнтартнă та Ăна пăталама илсе кайнă.

Иисус Христоса пăталани

32 Тухнă чухне вĕсем Симон ятлă Киринея çыннине тĕл пулнă, Иисусăн хĕресне йăтса пыма çавна хушнă. 33 Голгофа ятлă вырăна çитсессĕн – Голгофа тени «Пуç купташки» тенине пĕлтерет, – 34 Иисуса ват йӳççипе хĕрхӳлентернĕ хĕрлĕ эрех панă, ăна тутанса пăхсан Иисус ĕçесшĕн пулман. 35 Пталанă хыççăн салтаксем Унăн тумтирне шăпа ярса валеçнĕ. 36 Унтан хайхисем пăталанă Иисуса хураллама ларнă. 37 Унăн пуçĕ тĕлне: «Çакă – Иисус, Иудея Патши», – тесе айăпласа çырнă хăма татăкĕ çапса хунă. 38 Çавăн чухнех Иисуспа пĕрле икĕ вăрă-хураха, пĕрне – сылтăм енне, теприне сулахай енне пăталанă. 39 Иртен-çӳренсем пуçĕсене сулла-сулла Ăна хурласа калаçнă. 40 «Турă Çуртне Псакан, ăна виçĕ кун хушшинче çĕнĕрен Туса лартакан! Эсĕ Турă Ывăлĕ пулсан Хăвна Ху çăлсам, хĕрес çинчен анса пăх-ха», – тенĕ вĕсем. 41 Аслă священниксемпе саккун вĕрентӳçисем те, ятлă-сумлă çынсемпе фарисейсем те çавнашкалах Унран мăшкăлланă: 42 «Ыттисене çăлатчĕ, Хăйне Хăй çăлаймасть! Вăл Израиль Патши пулсан, халĕ хĕрес çинчен анса кăтарттăр, вара эпир те Ăна ĕненме пуçлăпăр. 43 Вăл Турра шанатчĕ; Турра юрăхлăскерех пулсан, халĕ эппин Турă çăлтăр Ăна. „Эпĕ – Турă Ывăлĕ,“ – тетчĕ-çке-ха Вăл». 44 Хăйпе пĕрле пăталанă вăрă-хурахсем те Унран мăшкăлласа кулнă.

Иисус Христос вилĕмĕ

45 Кăнтăрла, вун икĕ сехетрен пуçласа виççĕччен, пĕтĕм çĕр çинче тĕттĕмленсе ларнă. 46 Виçĕ сехет тĕлĕнче вара Иисус хыттăн кăшкăрса янă: «Или! Или! Лама савахфани?» Çакă вăл: «Эй, Турăçăм! Турăçăм! Мĕншĕн Эсĕ Мана пăрахрăн?» – тени пулать. 47 Çакна илтсен çавăнта тăракансенчен хăшĕ-пĕри каланă: «Вăл Илияна пулăшма чĕнет». 48 Çав самантрах вĕсенчен пĕри чупса кайнă та, хĕрхӳлентернĕ хĕрлĕ эрех сăхтарнă мунчалана патак вĕçне тирсе, Иисуса ĕçме панă. 49 «Тăхтăр-ха, пăхса тăрар, – тенĕ ыттисем, – Илия Ăна çăлма килет-и?» 50 Иисус тепĕр хут хыттăн кăшкăрса янă та, Унăн юлашки сывлăшĕ тухнă. 51 Çав вăхăтра Турă Çуртĕнчи чаршав çӳлтен аяла çитиччен çурмалла çурăлса аннă, çĕр чĕтреннĕ, чул ту хысакĕсем те çурăла-çурăла кайнă. 52 Тупăклăхсем уçăлнă та, вилнĕ сăваплă çынсенчен нумайăшĕ чĕрĕлсе тăнă. 53 Вĕсем Иисус чĕрĕлсе тăнă хыççăн тупăклăхсенчен тухса сăваплă Иерусалим хулине кĕнине нумай çын курнă. 54 Рим çĕрпĕвĕ тата унпа пĕрле Иисуса хураллакансем çĕр чĕтреннине, тем те пĕр пулса иртнине курсан сехрисем хăпнипе каланă: «Ку чăнах та Турă Ывăлĕ пулнă-мĕн!» 55 Çавăнта тата Иисуса пулăшса Ун хыççăн Галилейăранах çӳренĕ хĕрарăмсенчен нумайăшĕ пулнă. Вĕсем мĕн пулса иртнине аякран пăхса тăнă. 56 Вĕсен хушшинче Мария Магдалина, Иаковпа Иосия амăшĕ Мария тата Зеведей ывăлĕсен амăшĕ те пулнă.

Иисус ӳтне тупăклăха хуни

57 Каç пулсан унта Аримафея хулинче çуралса ӳснĕ Иосиф ятлă пĕр пуян çын пынă; вăл та Иисусăн вĕренекенĕ пулнă. 58 Вăл Пилат патне кайса Иисус ӳтне пама тархасланă. Пилат вара Иисус ӳтне пама хушнă. 59 Иосиф Иисус ӳтне илсе таса пирпе чĕркенĕ те 60 хăйне валли чул ту хысакне алтса тунă çĕнĕ тупăклăха хунă. Унтан тупăклăха кĕмелли шăтăка пысăк чулпа хупласа хăварса кайнă. 61 Мария Магдалинăпа тепĕр Мария вара çавăнтах, тупăклăх умĕнчех, ларнă.

Тупăклăх умне хурал тăратни

62 Тепĕр кунне, шăмат кун, аслă священниксемпе фарисейсем Пилат патне пухăннă. 63 «Ырă çыннăмăр, – тенĕ вĕсем, – леш ултавçă Хăй чĕрĕ чухне „виçĕ кунран чĕрĕлсе тăрăп“ тенине аса илтĕмĕр-ха эпир. 64 Çавăнпа Иисусăн тупăклăхне пĕр виçĕ кун хушши хураллама хушсам. Вĕренекенĕсем Унăн ӳтне вăрласа ан кайччăрччĕ, кайран халăха: „Вăл чĕрĕлсе тăнă!“ – тесе ан çӳреччĕрччĕ. Ĕç-пуç кунашкал кайсан вара çак юлашки ултав малтанхинчен те усалтарах пулĕ». 65 «Сирĕн хуралçăсем пур, кайăр та хăвăра кирлĕ пек хураллăр», – тенĕ Пилат. 66 Вĕсем вара тупăклăха хураллама кайнă, хупланă чулне пичетлесех паллă тунă, хурал тăратнă.

Матфей 28

Иисус Христос чĕрĕлсе тăни

1 Шмат кун иртсен, эрнен малтанхи кунĕнче, тул çутăлнă чух Мария Магдалинăпа тепĕр Мария тупăклăха пăхма кайнă. 2 Çав вăхăтра питĕ вăйлăн çĕр чĕтренсе илнĕ, мĕншĕн тесен Хуçа Туррăмăрăн ангелĕ тӳперен анса тупăклăх умĕнчи чула йăвантарса янă та хăй ун çине ларнă. 3 Ангел çиçĕм пек ялтăртатса тăнă, тумтирĕ юр пек шурă пулнă. 4 Хурал тăракансем унран хăранипе вилесле чĕтресе ӳкнĕ. 5 «Ан хăрăр, – тенĕ вара ангел хĕрарăмсене, – пăталанă Иисуса эсир шыранине пĕлетĕп. 6 Вăл кунта çук ĕнтĕ. Мĕншĕн тесен, Хăй каланă пекех, Вăл вилĕмрен чĕрĕлнĕ. Хуçамăра хунă вырăна кайса пăхăр та 7 Вăл вилĕмрен чĕрĕлсе тăни çинчен, сирĕнтен маларах Галилейăна çитсе кĕтсе тăрасси çинчен Унăн вĕренекенĕсене хăвăртрах кайса пĕлтерĕр. Эсир Ăна Галилейăра тĕл пулăр. Ман сире çакна каламалли пурччĕ». 8 Хĕрарăмсем тупăклăх патĕнчен васкасах кайнă. Вĕсем пĕр хăраса та пĕр савăнса Иисусăн вĕренекенĕсене пĕлтерме чупнă. 9 Вĕренекенĕсене калама кайнă чух сасартăк вĕсене çул çинче Иисус тĕл пулнă та: «Сывлăх сунатăп!» – тенĕ. Вĕсем вара патнерех пынă та чĕркуçленсе ларнă, уринчен тытсах пуççапнă. 10 Çавăн чухне Иисус вĕсене: «Ан хăрăр, кайăр та ĕненекен тăванăмсене Галилейăна пыма калăр. Мана вĕсем унта тĕл пулĕç», – тенĕ. 11 Хĕрарăмсем çул çинче чухне хăш-пĕр хуралçăсем хулана çитнĕ те мĕн пулса иртнине пĕтĕмпех аслă священниксене каласа панă. 12 Вара аслă священниксем, ятлă-сумлă çынсемпе калаçса татăлса, салтаксене нумай укçа панă та 13 çапла сас-хура кăларма хушнă: «Çĕрле, эпир çывăрнă чухне, вĕренекенĕсем пынă та Унăн ӳтне вăрласа кайнă». 14 «Çак сас-хура Рим лартнă пуçлăх хăлхине кĕрес пулсан, – тенĕ вĕсем, – эпир хамăрах майлашăпăр, айăпĕ сирĕн çинче пулмĕ». 15 Хуралçăсем вара укçине илнĕ те хăйсене вĕрентнĕ пек сас-хура сарса çӳренĕ. Çак суя сăмах иудейсем хушшинче халичченех çӳрет.

Чĕрĕлсе тăнă Иисус вун пĕр апостола курăнни

16 Вун пĕр вĕренекенĕ Галилейăна, Иисус пыма хушнă ту çине, кайнă. 17 Иисуса курсан вĕсем Ăна ӳксе пуççапнă, теприсем тата иккĕленсе кайнă. 18 Вара Иисус, патнерех пырса, çапла каланă: «Пĕлĕт çинче те, çĕр çинче те пуç пулма Мана тулли ирĕк панă. 19 Ĕнтĕ кайăр та Ашшĕн, Ывăлĕн, Святой Сывлăшăн ячĕпе шыва кĕртсе мĕн пур халăхсене ӳкĕтлесе вĕрентĕр. 20 Вĕсене Эпĕ сире каланă пил-хушусене тытса пурăнма вĕрентĕр. Эпĕ тĕнче пĕтичченех куллен сирĕнпе пулăп». Аминь.

Марк 1

Шыва кĕртекен Иоанн вĕрентсе калани

1-3 Турă Ывăлĕ Иисус Христос çинчен пĕлтерекен Ырă Хыпар пророксем çырса хăварнă пекех пуçланать: «Акă Эпĕ Сан умăнтан Хамăн хыпарçăна яратăп, вăл Сан валли çул хатĕрлесе хурĕ». «Пуш хирте чĕнекенĕн сасси илтĕнет: „Хуçа Турă валли çул хатĕрлĕр, Вăл утас çулсене тӳрлетĕр!“» 4 Çавăнпа та Иоанн килнĕ, вăл пуш хирте тĕне кĕртнĕ, çылăхсене каçарттармашкăн ӳкĕнсе шыва кĕме ӳкĕтленĕ. 5 Вара ун патне пĕтĕм Иудея çĕрĕнчен те, Иерусалим хулинчен те халăх пыма пуçланă. Иоанн вĕсене çылăхĕсенчен ӳкĕнтерсе Иордан юхан шывĕнче пурне те шыва кĕртнĕ. 6 Тăхăнасса Иоанн тĕве çăмĕнчен тунă тумтир тăхăнса, пилĕкне чĕн пиçиххи çыхса çӳренĕ. Çиессе те вăл хĕрлĕ шăрчăк тата хăвăлсенче тупкаланă пыл çисе пурăннă. 7 Вăл çапла ӳкĕтлесе вĕрентнĕ: «Ман хыççăн манран Хăватли килет, эпĕ Унăн пушмакне пĕшкĕнсе хывма та тивĕçлĕ мар. 8 Эпĕ сире шывпа тĕне кĕртрĕм, Вăл вара сире Святой Сывлăшпа тĕне кĕртĕ».

Иисуса шыва кĕртни

9 Çав кунсенче Галилея çĕрĕнчи Назарет хулинчен Иоанн патне Иисус та пынă. Иоанн Ăна Иорданра шыва кĕртнĕ. 10 Иисус шывран тухнă самантрах Иоанн тӳпе уçăлса кайнине, Святой Сывлăш кăвакарчăн пек курăнса Ун çине аннине асăрханă. 11 Тата тӳперен çапла сасă илтĕннĕ: «Эсĕ Манăн савнă Ывăлăм, Манăн ырă кăмăлăм Санра!»

Иисуса шуйттан илĕртсе тĕрĕслени

12 Çавăн хыççăнах Сывлăш Иисуса пуш хире ертсе кайнă. 13 Пуш хирте Ăна шуйттан хĕрĕх кун илĕртсе тĕрĕсленĕ. Иисус тискер кайăксем хушшинче пурăннă, ангелсем Уншăн ĕçлесе тăнă. 14 Иоана тĕрмене тытса хупнă. Иисус вара Галилейăна пынă та Турă Патшалăхĕн Ырă Хыпарне ӳкĕтлесе вĕрентнĕ. 15 Вăл çапла каласа вĕрентнĕ: «Ĕнтĕ вăхăт çитрĕ, Турă Патшалăхĕ çывхарчĕ: ӳкĕнĕр те Ырă Хыпара ĕненĕр!»

Иисусăн малтанхи вĕренекенĕсем

16 Пĕррехинче Иисус Галилея тинĕсĕ хĕррипе иртсе пынă. Çавăн чухне Вăл тинĕсе сĕреке-тетел пăрахакан пĕртăвансене – Симонпа унăн шăллĕне Андрея – курнă. Вĕсем пулăçăсем пулнă. 17 Иисус вĕсене çапла каланă: «Ман хыççăн пыракансем пулăр, Эпĕ сире этем чунĕсене тытакансем тăвăп». 18 Вĕсем вара çав самантрах сĕреке-тетелĕсене хăварса Иисус хыççăн кайнă. 19 Тепĕртак кайсан Вăл Зеведей ывăлĕсене – Иаковпа унăн шăллĕне Иоана – курнă. Вĕсем те кимĕ çинче сĕреке-тетелĕсене юсаса тăнă. 20 Çавăнтах Иисус вĕсене Хăй хыççăн пыракансем пулма чĕннĕ. Вĕсем вара хăйсен ашшĕне Зеведея тарçисемпе пĕрле кимĕ çинче хăварса Ун хыççăн кайнă.

Усал сывлăша хăваласа кăларни

21 Акă ĕнтĕ вĕсем Капернаум хулине çитнĕ. Унта Вăл пирвайхи шăмат кунах синагогăра вĕренте пуçланă. 22 Çынсем Унăн вĕрентĕвĕнчен тĕлĕнмеллипех тĕлĕннĕ, мĕншĕн тесен Вăл саккун вĕрентӳçисем пек мар, Турă хăват панă пек вĕрентнĕ. 23 Вĕсен синагогинче усал ернĕ пĕр çын пулнă, вăл кăшкăрса янă: 24 «Эй, Назарет Иисусĕ! Санăн пирĕнпе мĕн ĕç пур араЭсĕ пире пĕтерме килнĕ! Эсĕ камне эпĕ пĕлетĕп. Эсĕ – Туррăн Святойĕ!» 25 «Чарăн! – çирĕппĕн хушнă Иисус. – Тух ун ăшĕнчен!» 26 Вара усал сывлăш çынна чĕтретсе пăрахса, хыттăн кăшкăрса ун ăшĕнчен тухнă. 27 Пурте хăраса-тĕлĕнсе кайса пĕр-пĕринчен çапла ыйтнă: «Мĕн пулчĕ ку? Мĕнле çĕнĕ вĕрентӳ куВăл усал сывлăшсене те Хăйĕн вăй-хăвачĕпе хушать, лешсем Ăна пăхăнаççĕ». 28 Часах пĕтĕм Галилея тăрăхĕнче Ун çинчен хыпар сарăлнă.

Иисус нумай çынна чиртен сыватни

29 Çавăн хыççăн тӳрех Иисус синагогăран тухнă та Иаковпа тата Иоанпа пĕрле Симонпа Андрей килне пынă. 30 Симонăн хунямăшĕ сив чирпе выртнă пулнă. Çийĕнчех ун пирки Иисуса каласа панă. 31 Иисус ун патне пынă та аллинчен тытса çĕклесе тăратнă. Хĕрарăмăн чирĕ çавăнтах иртсе кайнă, вара вăл вĕсене хăналама пуçланă. 32 Хĕвел ансан, каç пуласпа, Иисус патне чирлисемпе усал ернисене пурне те иле-иле пынă. 33 Пĕтĕм хулипех алăк умне пуçтарăннă. 34 Чылайăшне Вăл чир-чĕртен сыватнă, усал сывлăшсене те нумай хăваласа кăларнă. Усалсене Вăл Хăй Христос пулнине пĕлни çинчен калама чарнă.

Иисус Галилейăра вĕрентни

35 Ирхине вара Иисус ирех тăрса тухнă та çын çук вырăна кĕлтума кайнă. 36 Çапах та Симон тата унпа пĕрле пулнисем Ун хыççăн васканă. 37 «Сана пурте шыраççĕ», – тенĕ вĕсем Иисуса тупсан. 38 «Манăн çывăхри ялсемпе хуласенче те ӳкĕтлесе вĕрентмелле, атьр унта каяр, мĕншĕн тесен Эпĕ тĕнчене вĕрентме килнĕ», – тенĕ Иисус вĕсене. 39 Вара Вăл пĕтĕм Галилея тăрăх çӳресе унти синагогăсенче ӳкĕтлесе вĕрентнĕ тата усал сывлăшсене хăваласа кăларнă.

Иисус юхан-суранлă çынна сыватни

40 Пĕррехинче Ун патне юхан-суранлă çын пынă та чĕркуçленсе ларса Ăна йăлăннă: «Сыватас тесессĕн, Эсĕ мана сыватма пултаратăнах». 41 Иисус, хĕрхенсе, аллине тăснă та ăна сĕртĕнсе çапла каланă: «Чиртен тасатас тетĕп, сывал». 42 Çакна каласанах ун çинчи юхан-суран пĕтнĕ, ӳчĕ тап-таса пулса тăнă. 43 Иисус ун çине çирĕппĕн пăхнă та ăна çав самантрах кайма хушнă. 44 «Асту, никама та ним те ан кала, – тенĕ ăна Иисус. – Хăвна священника кайса кăтарт та ху тасалнăшăн Моисей Турра кӳме хушнă парнене кӳр. Çакă ху сывалнине пĕлтерни пулать те ĕнтĕ». 45 Анчах та лешĕ, кайнă-кайманах, мĕн пулса иртни çинчен пурне те пĕлтерсе, каласа çӳреме пуçланă. Иисусăн вара хулана куçкĕретĕнех кĕресси пĕтнĕ, Вăл хула тулашĕнче, ялсăр вырăнсенче çӳренĕ. Ун патне халăх пур çĕртен те пырсах тăнă.

Марк 2

Паралич çапнă çынна сыватни

1 Иисус каллех Капернаума пырсан темиçе кунранах Вăл килне тавăрăнни çинчен хыпар сарăлнă. 2 Нумаях та вăхăт иртмен, алăк патĕнче те вырăн юлмиех халăх пуçтарăннă. Иисус çынсене Турă сăмахне вĕрентнĕ. 3 Çавăн чухне тăваттăн Ун патне паралич çапнă çынна çĕклесе пынă. 4 Халăх йышлă пулнăран вĕсем Иисус патне çывхарайман. Вара вĕсем, çурт виттине пĕр çĕртен сирсе, паралич çапнă çынна выртнă вырăнĕпех Иисус тĕлне антарнă. 5 Иисус вĕсен ĕненĕвне курса паралич çапнă çынна çапла каланă: «Ачам, санăн çылăхусем каçарăнчĕç». 6 Çавăнта темиçе саккун вĕрентӳçи ларнă, вĕсем хăйсен ăшĕнче шухăшланă: 7 «Ку мĕн капла Турра хурлать? Пĕртен-пĕр Турăсăр пуçне çылăх каçарма кам пултартăр?» 8 Иисус Хăйĕн чун-чĕмĕпе вĕсен ăшри шухăшĕсене çав самантрах пĕлсе çапла каланă: «Мĕншĕн эсир хăвăр шăрта апла шухăшлатăр? 9 Паралич çапнă çынна мĕн калама çăмăлтарах? „Санăн çылăхусем каçарăнчĕç“ теме-и е: „Тăр, вырăнна ил те утса çӳре“ теме? 10 Анчах та Этем Ывăлĕн çĕр çинче çылăх каçарма та ирĕк пуррине сире пĕлтерессĕм килет». Çавна пĕлтерес тесе Вăл паралич çапнă çынна каланă: 11 «Сана калатăп: тăр та сарнă вырăнна илсе киле кай». 12 Лешĕ çав самантрах тăнă та, вырăнне илсе, пурин умĕнчех тухса кайнă. Вара пурте шалтах тĕлĕнсе тата Турра мухтаса: «Кунашкаллине эпир нихăçан та курманччĕ», – тенĕ.

Иисус Левие чĕнни

13 Иисус каллех тинĕс хĕррине кайнă. Пĕтĕм халăх Ун тавра пуçтарăннă, Вăл халăха вĕрентнĕ. 14 Иртсе пынă чухне Вăл Алфей ывăлне Левие, налук пухмалли çуртра лараканскере, курнă. «Ман хыçăмран пыракан пул», – тенĕ ăна Иисус. Лешĕ тăнă та Ун хыçĕнчен кайнă. 15 Пĕррехинче Иисуспа вĕренекенĕсем Левий килĕнче хăналаннă. Вĕсемпе пĕрле тата налук пухакансемпе çылăхлă çынсем те нумаййăн апатланнă, вĕсем Ун хыçĕнчен яланах йышлăн çӳренĕ. 16 Иисус налук пухакансемпе тата çылăхлă çынсемпе пĕрле апат çинине курсан фарисейсен саккун вĕрентӳçисем Унăн вĕренекенĕсене çапла каланă: «Епле-ха Вăл налук пухакансемпе, çылăхлă çынсемпе пĕрле ĕçсе çиет?» 17 Çакна илтсен Иисус вĕсене: «Тухтăр сыввисене мар, чирлисене кирлĕ. Эпĕ тӳрĕ пурăнакансене мар, çылăхлисене ӳкĕнме чĕнмешкĕн килнĕ», – тенĕ.

Типĕ тытасси çинчен ыйтни

18 Иоанн вĕренекенĕсемпе фарисейсен вĕренекенĕсем типĕ тытнă. Вĕсем Иисус патне пынă та çапла каланă: «Иоанн вĕренекенĕсем те, фарисейсен вĕренекенĕсем те типĕ тытаççĕ, Санăн вĕренекенӳсем мĕншĕн типĕ тытмаççĕ?» 19 Иисус вĕсене çапла каланă: «Туй ачисем кĕрӳ каччă хăйсемпе пĕрле чухне типĕ тытĕç-и? Çук, кĕрӳ каччă хăйсемпе чухне вĕсем типĕ тытма пултараймĕç. 20 Акă кĕрӳ каччăна вĕсенчен туртса илес кунсем çитĕç, çав кунсенче вара вĕсем типĕ тытĕç. 21 Никам та кивĕ тумтир çине çĕнĕ пир саплăк лартмасть. Апла тусан çĕнĕ саплăкĕ кивĕ пирне тăпăлтарса кăларĕ, çĕтĕкĕ вара татах пысăкланĕ. 22 Тин тунă хĕрлĕ эрехе те кивĕ сăран хутаçа никам та тултармасть. Апла тусан çĕнĕ эрех кивĕ сăран хутаçа çурса ярĕ те, эрехĕ те юхса тухĕ, хутаçĕ те сая кайĕ. Тин тунă хĕрлĕ эрехе çĕнĕ сăран хутаçа ямалла».

Христос тата шăмат кун

23 Пĕррехинче шăмат кун Иисусăн тырă пуссипе иртсе пымалла пулнă. Унăн вĕренекенĕсем çула май пучахсене тата-тата илнĕ. 24 Иисуса фарисейсем çапла каланă: «Пх-ха, мĕн хăтланаççĕ вĕсем шăмат кун-! Тума юраманнине тăваççĕ». 25 Иисус вĕсене тавăрса каланă: «Пĕррехинче Давид хăй тата унпа пĕрле пулнисем выçăпа аптăраса çитсен, вăл мĕн тунине нихăçан та вуламан-им эсир? 26 Епле вăл, Авиафар аслă священникра ларнă чухне, кĕлĕ çуртне кĕрсе Турра халалланă çăкăрсене çинĕ, çав çăкăрсене хăйпе пĕрле пулнисене те панă. Вĕсене священниксемсĕр пуçне никамăн та çиме юраман вĕт-ха». 27 Унтан вĕсене çапла каланă: «Этеме шăмат куншăн туман, шăмат куна этемшĕн тунă; 28 çавăнпа та Этем Ывăлĕ – шăмат кун хуçи те».

Марк 3

Алли типнĕ çынна сыватни

1 Иисус каллех синагогăна пынă; унта алли типнĕ çын пулнă. 2 Иисуса айăплама сăлтав тупас шутпа, çак çынна Вăл шăмат кун сыватмĕ-и тесе, хăшĕ-пĕрисем Ăна сăнаса тăнă. 3 Иисус алли типнĕ çынна çапла каланă: «Маларах тух-ха». 4 Лешсене вара каланă: «Шмат кун ырă тумалла-и е усал тумалла? Чуна çăлмалла-и е пĕтермелле?» Пĕри те хирĕç чĕнмен. 5 Иисус, вĕсем хытă чунлă пулнăран кулянса, вĕсене çилĕллĕн пăхса çавăрăннă та çав çынна каланă: «Аллуна тăс-ха». Лешĕ тăснă та, алли тӳрленсе тепри пекех пулса тăнă. 6 Фарисейсем вара унтан тухсан тӳрех Ирод майлă çынсен ушкăнĕпе пĕрле Иисуса епле вĕлерес-ши тесе Ăна хирĕç кавар тунă.

Тинĕс хĕрринче

7-8 Иисус вара Хăйĕн вĕренекенĕсемпе тинĕс хĕррине кайнă. Ун хыççăн Галилейăра, Иудейăра, Иерусалимра, Идумейăра тата Иордан леш енче пурăнакан темĕн чухлĕ халăх пынă. Иисусăн ĕçĕсем пирки сăмах сарăлнăран унта Тирпа Сидон таврашĕнчи çынсем те йышлăн пуçтарăннă. 9-10 Иисус чылайăшне сыватнă. Ăна сĕртĕнесчĕ тесе чирлисем Ун патне талпăннă. Хăй тавра халăх кĕпĕрленсе тулнăран Иисус вĕренекенĕсене Хăй валли кимĕ хатĕрлеме хушнă. 11 Иисуса курсан усал сывлăшсем Ун умне ӳксе: «Эсĕ – Турă Ывăлĕ!» – тесе кăшкăрнă. 12 Иисус вара вĕсене Хăй çинчен пĕлтерме хыттăнах чарнă.

Вун икĕ апостола суйласа илни

13 Унтан Иисус ту çине улăхнă та Хăй чĕнес тенĕ вĕренекенĕсене чĕннĕ; лешсем Ун патне пынă. 14-15 Вĕсенчен вун иккĕшне Иисус Хăйпе пĕрле пулмашкăн, вĕрентме ямашкăн, чиртен сыватмашкăн тата усалсене хăваласа кăлармашкăн хăват илччĕр тесе суйласа лартнă. 16 Вăл çаксене суйласа илнĕ: Симон – Иисус ăна Петр тесе ят панă; 17 Зеведей ывăлĕсем Иаковпа унăн шăллĕ Иоанн – Иисус вĕсене Воанергес тесе ят панă, ку «аслати ачисем» тени пулать; 18 Андрей, Филипп, Варфоломей, Матфей, Фома, Алфей ывăлĕ Иаков, Фаддей, Симон Кананит 19 тата Иуда Искариот. Çакă вара Ăна сутаканни пулнă.

Усалсене Иисус мĕнле хăватпа хăваласа кăларать

20 Иисуспа вĕренекенĕсем пĕр çурта кĕнĕ. Каллех халăх нумай пуçтарăннă пирки вĕсен апат çиме те май пулман. 21 Иисусăн с-пуçĕ йĕркеллех мар тенине илтсен тăванĕсем Ăна илме пынă. 22 Унăн ăшĕнче – Веельзевул, Иисус усал сывлăшсене усалсен пуçлăхĕн хăвачĕпе хăваласа кăларать тесе калаçнă Иерусалимран пынă саккун вĕрентӳçисем те. 23 Иисус вĕсене аяккарах чĕнсе илнĕ те ытарлăн çапла каланă: «Епле-ха шуйттан шуйттана хăваласа кăлартăр? 24 Хирĕçсе-пайланса кайсан патшалăх тытăнса тăраймасть, 25 кил-йыш та хирĕçсе-пайланса кайсан арканать. 26 Шуйттан та, хăйпе хăй хирĕçсен, пайланса кайсан, тытăнса тăраймасть; унăн пĕтес вăхăчĕ çитнĕ пулать вара. 27 Вăйлă çыннăн çуртне кĕрсен, малтанах вăйлăскерне çыхса пăрахмасăр, никам та унăн япалисене çаратаймĕ, çыхса пăрахсан тин унăн çуртне çаратайĕ. 28 Чăн калатăп сире, этем ывăлĕсен кирек епле çылăхĕсем те, кирек епле хурласа калаçнисем те каçарăнĕç. 29 Анчах та кам Святой Сывлăша хурлать, ăна ĕмĕрне те каçару пулмĕ. Çав çын ĕмĕрлĕхех айăплă пулма тивĕçлĕ». 30 Унăн ăшĕнче усал сывлăш ларать тенĕрен Вăл çапла каланă пулнă.

Иисус Христос Амăшĕпе тăванĕсем

31 Иисусăн Амăшĕпе тăванĕсем Ун патне пынă та, хăйсем пӳрте кĕмен, Ăна чĕнсе тухма ыйтнă. 32 Иисус тавра халăх ларнă. «Сана тулта Аннӳпе тăванусем чĕнеççĕ», – тенĕ Ăна çавăн чухне. 33 «Кам Манăн Аннем? Камсем Манăн тăванăмсем?» – тавăрнă вĕсене Иисус. 34 Унтан, Хăй тавра ларакансене пăхса çавăрăнса, çапла каланă: «Акă Манăн аннемпе тăванăмсем. 35 Мĕншĕн тесен кам Турă ирĕкне пурнăçласа пурăнать, çав Манăн тăванăм та, аннем те пулать».

Марк 4

Акаçă çинчен каланă ытарлăх

1 Иисус каллех тинĕс хĕрринче вĕрентме пуçланă. Ун патне темĕн чухлĕ халăх пухăннă, çавăнпа Унăн кимĕ çине ларма тивнĕ. Вăл тинĕс хĕрринчи кимĕ çинче пулнă, мĕн пур халăх вара çыран хĕрринче тăнă. 2 Иисус вĕсене ытарлăн каласа нумай вĕрентнĕ, вĕсене ӳкĕтлесе çапла каланă: 3 «Ĕнтĕ итлĕр. Пĕр акаçă акана тухнă. 4 Хайхи акнă чухне хăш пĕрчисем çул хĕррине ӳкнĕ, кайăксем вĕçсе пынă та çав пĕрчĕсене сăхса пĕтернĕ. 5 Хăшĕ чуллă, сахал тăпраллă çĕре ӳкнĕ, тăпри ăшăх пулнăран калча часах шăтса тухнă. 6 Анчах та хĕвел тухсанах ăна ĕнтсе янă, тымар ярайман калча вара типсе ларнă. 7 Хăшĕ пиçенлĕ вырăна ӳкнĕ, пиçен çитĕнсе кайнă та калчана пусса лартнă, вара калча пучах кăларайман. 8 Хăшĕ тата пулăхлă çĕр çине ӳкнĕ те шăтса тухса пучах кăларнă: пĕр пĕрчĕрен вăтăр пĕрчĕ, тепри утмăл пĕрчĕ, тата тепри çĕр пĕрчĕ пултарнă. 9 Илтме хăлха пурри илттĕр!» – тенĕ Иисус вĕсене.

Ытарлăн калани çинчен

10 Халăх салансан, унта юлнă çынсем тата вун икĕ вĕренекенĕ Унран ытарлăн калани çинчен ыйтнă. 11-12 Вара Иисус вĕсене çапла каланă: «Сире Турă Патшалăхĕн вăрттăнлăхĕсене пĕлме тивĕç панă. Ыттисене вара, тивĕçлĕ маррисене, Эпĕ йăлтах ытарлăн калатăп, ĕнтĕ вĕсем куçĕпе пăхсан та курмаççĕ, хăлхипе илтсен те ăнланмаççĕ, çавăнпа та, çылăхĕсене каçарттарас тесе, Турă енне çавăрăнмаççĕ».

Акаçă çинчен каланă ытарлăха ăнлантарни

13 «Çак ытарлăха та ăнланмастăр-и? – тенĕ вĕсене Иисус. – Ыттисене вара епле ăнланса илĕр? 14 Акаçă Турă сăмахĕ акать. 15 Çул хĕррине ӳкни çакна пĕлтерет: хăш-пĕрисем вĕрентнĕ сăмаха итлеççĕ, анчах та илтсенех вĕсем патне шуйттан пырать те вĕсен чун-чĕрине акнине вăрласа каять. 16 Çавнашкалах чуллă çĕре ӳкни те Турă сăмахне илтсе ăна тӳрех хавасланса йышăнакансене пĕлтерет, 17 анчах та вĕсем питĕ иккĕленчĕк, чун-чĕрисем тымарсăр. Каярахпа, сăмахшăн хĕн кăтартма е хĕсĕрлеме тытăнсан, вĕсем тӳрех ĕненӳрен пăрăнаççĕ. 18 Пиçенлĕ вырăна ӳкни те Турă сăмахне илтекен çынсенех пĕлтерет, 19 анчах та ку тĕнчери хĕвĕшӳ, пуянлăх илĕртĕвĕпе ытти илĕртӳсем вĕсен чунне тулса сăмаха пусса лартаççĕ те, сăмах вара тĕшĕсĕр пулать. 20 Пулăхлă çĕр çине ӳкни Турă сăмахне илтсе çав сăмаха хапăл тăвакансене пĕлтерет, вĕсен чĕринчи сăмах тĕшĕ кăларать. Çапла вара, пĕринчен вăтăр пĕрчĕ, тепринчен утмăл пĕрчĕ, тата тепринчен çĕр пĕрчĕ пулать».

Çутаткăçпа виçе çинчен каланă ытарлăх

21 Унтан Иисус вĕсене çапла каланă: «Çутаткăçа чӳлмекпе хуплама е кравать айне лартма илсе пыраççĕ-им? Ăна çутаткăç лартмалли çине вырнаçтармаççĕ-им? 22 Вăрттăнни те паллă пулатех, пытарса хăварни те çиеле тухатех. 23 Илтме хăлха пурри илттĕр!» 24 Тата вĕсене каланă: «Ман сăмахăма тимлĕн итлĕр. Мĕнле виçепе виçетĕр, хăвăра та çав виçепех виçсе парĕç. Сире, сăмахăма итлекенсене, ытларах та хушса парĕç. 25 Камăн пур, ăна татах парĕç. Камăн çук, унăнне пур пеккине те туртса илĕç».

Вăрлăх çинчен каланă ытарлăх

26 «Турă Патшалăхĕ çакăн евĕрлĕ, – тенĕ тата Иисус. – Çын çĕре вăрлăх акать. 27 Кайран вăл каçсерен çывăрать, ирсерен тăрать. Çав хушăра вăрлăх шăтса ӳсет, хайхи çын ку епле пулнине те пĕлмест. 28 Çĕр хăй тĕллĕнех çимĕç парать: малтан калча ӳстерет, унтан пучах кăларттарать, кайран пучаха тултарать. 29 Пулса çитнĕ пучах часрах çурла тыттарать, мĕншĕн тесен вырма вăхăчĕ çитнĕ».

Сарă пăрăç вăрри çинчен каланă ытарлăх

30 «Турă Патшалăхне тата мĕнпе танлаштарар-ши? Ăна мĕнле ытарлăхпа сăнарлама май пур-ши? – тенĕ Иисус. 31 – Вăл – сарă пăрăç вăрри евĕрлĕ теме пулать. Акнă чухне çав пĕрчĕ çĕр çинчи вăрăсенчен чи пĕчĕкки. 32 Аксассăн шăтса тухать те мĕн пур пахча çимĕçсенчен те çӳллĕ пулать. Унăн парка турачĕсен сулхăнĕнче вара вĕçен кайăксем те йăва çавăрма пултараççĕ». 33 Çынсем тавçăрса илме пултарнă таран Иисус вĕсене Турă сăмахне çакнашкал нумай ытарлăхпа вĕрентнĕ. 34 Çынсемпе Вăл ытарлă кăна калаçнă, вĕренекенĕсене вара куçа-куçăн чухне пĕтĕмпех ăнлантарса панă.

Çил-тăвăла чарни

35 Каç пулса килнĕ чухне Иисус вĕренекенĕсене каланă: «Тинĕс тепĕр енне каçар-ха». 36 Вара вĕренекенĕсем, халăхпа сывпуллашсан, Иисуса ларнă киммипех хăйсемпе пĕрле илсе кайнă. Унтах ытти кимĕсем те пулнă. 37 Çавăн чухне вăйлă çил-тăвăл тухнă, вара хум çапнипе кимме шыв тула пуçланă. 38 Иисус киммĕн хыçалти пайĕнче пуçелĕк хурсах çывăрнă пулнă. Ăна вăратса çапла каланă: «Вĕрентекен! Эпир пĕтсен те Сана пурпĕрех-им?» 39 Иисус тăнă та çиле чарăнма хушнă, тинĕсе: «Чарăн, ан шавла», – тенĕ. Вара çил лăпланнă та, çанталăк шăпах пулнă. 40 «Мĕншĕн эсир çав тери хăравçă? Нивушлĕ сирĕн ĕненĕвĕр çук?» – тенĕ Иисус вĕсене. 41 Питĕ хăраса кайнипе вĕсем пĕр-пĕрне çапла каланă: «Кам-ши Ку? Ăна çил те, тинĕс те пăхăнать».

Марк 5

Усал ернĕ çынна сыватни

1 Иисуспа вĕренекенĕсем тинĕс леш енчи Гадара çĕрне çитсе чарăннă. 2 Иисус кимĕ çинчен ансанах Ăна çĕр хăвăлĕнчи тупăклăхран тухнă усал ернĕ пĕр çын тĕл пулнă. 3 Вăл çĕр хăвăлĕнчи тупăклăхсенче пурăннă, ăна никам та сăнчăрласа та чарайман. 4 Çынсем темиçе хут та унăн алли-урине сăнчăрласа-тимĕрлесе пăхнă, анчах вăл сăнчăрĕсене тата-тата пăрахнă, тимĕрĕсене ватнă. Ăна никам та лăплантарма пултарайман. 5 Çав çын яланах, кунĕн-çĕрĕн сăртсем çинче тата çĕр хăвăлĕсенчи тупăклăхра кăшкăрашса, хăйне-хăй чулпа çапса сусăрлатса çӳренĕ. 6 Вăл, Иисуса инçетренех асăрхаса, Ун патне чупса пынă та чĕркуçленсех пуççапнă. 7 «Эй, Çӳлти Турă Ывăлĕ Иисус! – тесе хыттăн кăшкăрнă вăл. – Санăн манпа мĕн ĕç пур? Турă ячĕпе Сана тархаслатăп, ан асаплантар мана». 8 Мĕншĕн тесен Иисус ăна: «Усал сывлăш, тух çак çын ăшĕнчен», – тенĕ пулнă. 9 «Эсĕ мĕн ятлă?» – тесе ыйтнă унран Иисус. «Эпир нумаййăн, çавăнпа та эпĕ „пулккипех“ ятлă», – тенĕ Ăна лешĕ. 10 Унтан хăйсене çав тăрăхран хăваласа ан ятăр тесе вĕсем Иисуса йăлăнсах тархасланă. 11 Çавăнтах, ту патĕнче, пĕр пысăк сысна кĕтĕвĕ çӳренĕ. 12 Усалсем пурте Иисуса: «Пире çав сыснасен ăшне кĕме ярсам», – тесе йăлăннă. 13 Иисус çавăнтах вĕсене ирĕк панă. Вара усал сывлăшсем, тухса, сыснасем ăшне кĕнĕ. Унтан сысна кĕтĕвĕ чăнкă çырантан тинĕсе сикнĕ, пурте путса вилнĕ. Кĕтӳре икĕ пине яхăн сысна пулнă. 14 Сысна пăхакансем вара хуланалла чупнă та çавăн çинчен хулара тата таврари ялсенче кала-кала кăтартнă. Халăх мĕн пулнине курма тухнă. 15 Хайхисем Иисус патне пынă та акă мĕн курнă: çав çын, пулккипе усал ернĕскер, тумланса ларнă та чипер ăс-тăнпах ларать. Çакна курсан вĕсем хăрасах кайнă. 16 Куçăн курнисем вĕсене усал ернĕ çынпа мĕн пулса иртнине те, сыснасем çинчен те каласа кăтартнă. 17 Вара халăх Иисуса хăйсен çĕрĕ-шывĕнчен кайма тархасла пуçланă. 18 Иисус кимĕ çине ларнă чухне хайхи усал ернипе асапланнă çын хăйне те пĕрле илме йăлăннă. 19 Анчах та Иисус ăна пĕрле илмен. «Эсĕ киле кай та Хуçа Турă хăвăншăн мĕн тунине, епле хĕрхеннине тăванусене каласа кăтарт», – тесе кăна хушса хăварнă. 20 Унтан çав çын Вунхула çĕрне кайнă та Иисус ăна мĕн туни çинчен каласа çӳреме пуçланă. Вара пурте тĕлĕннĕ.

Иаир хĕрне чĕртни тата юн каякан хĕрарăма сыватни

21 Иисус тинĕс леш енчен кимĕпе каялла тавăрăннă. Хăй патне халăх йышлă пухăннăран Вăл пĕр вăхăт тинĕс хĕрринчех пулнă. 22-23 Çавăнта синагога пуçлăхĕсенчен пĕри, Иаир ятлăскер, пынă. Иисуса курсанах, Ун ури умне ӳксе, вăл питĕ хытă тархасла пуçланă: «Хĕрĕм вилесле выртать, пырсамччĕ, сывалса чĕрĕ юлтăр тесе ун çине аллуна хурсамччĕ». 24 Вара Иисус унпа пĕрле кайнă. Ун хыççăн халăх йышлăн кĕпĕрленсе пынă. 25 Çавăнта юн кайнипе вун икĕ çул асапланакан пĕр хĕрарăм пулнă. 26 Вăл тĕрлĕ тухтăрсем патне çӳресе нумай нуша курнă, пĕтĕм укçи-тенкине пĕтернĕ, анчах ним усси те пулман, унăн сывлăхĕ пушшех япăхланса пынă. 27-28 Çав хĕрарăм Иисус çинчен илтсе пĕлнĕ. «Унăн тумтирне те пулин сĕртĕнсен сывалăттăм», – тесе шухăшланă вăл. Вара хайхискер халăх хушшипе хыçалтан пынă та Унăн тумтирне сĕртĕннĕ. 29 Çавăнтах хĕрарăмăн юн кайма пăрахнă, чир-чĕртен сывалнине вăл пĕтĕм ӳт-пĕвĕпе туйса илнĕ. 30 Иисус, Хăйĕнчен хăват тухнине чунĕпе çав самантрах сиссе, халăха пăхса çавăрăннă та: «Тумтирĕме кам сĕртĕнчĕ?» – тенĕ. 31 Вара вĕренекенĕсем Ăна çапла каланă: «Хăвăн тавра халăх кĕпĕрленнине курса тăнă çĕртех епле-ха Эсĕ: „Тумтирĕме кам сĕртĕнчĕ?“ – тетĕн». 32 Анчах та Иисус, Хăйне кам сĕртĕннине курас тесе, çаплипех йĕри-тавралла пăхкаланă. 33 Хăранипе чĕтреме ернĕ хĕрарăм вара, хăйпе мĕн пулса иртнине пĕлекенскер, Иисус патне пынă та Ун умне ӳксе тĕрĕссине каласа панă. 34 «Хĕрĕм! Ĕненĕвӳ çăлчĕ сана. Канăçлă каях, чирӳнтен сывал!» – тенĕ вара ăна Иисус. 35 Иисус çак сăмахсене каланă вăхăтрах синагога пуçлăхĕн килĕнчен пынă та çапла каланă: «Хĕрӳ вилсе кайрĕ ĕнтĕ. Вĕрентекене мĕншĕн чăрмантаратăн тата?» 36 Анчах та Иисус, çак сăмахсене илтсенех, синагога пуçлăхне: «Ан хăра, ĕнен кăна», – тенĕ. 37 Вара Вăл Петрпа Иаковсăр пуçне, Иаков шăллĕ Иоансăр пуçне Хăй хыççăн никама та пыма хушман. 38 Иисус синагога пуçлăхĕн килне çитнĕ те аптăраса кайнă çынсене курнă, хӳхлесе хыттăн йĕнине илтнĕ. 39 «Мĕншĕн каплах кулянса йĕретĕр? – тенĕ Вăл пӳрте кĕрсенех. – Хĕр ача вилмен, çывăрать кăна». 40 Çынсем Иисусран кулма пуçланă. Анчах та Вăл ыттисене пӳртрен тухма хушнă та хĕрĕн ашшĕ-амăшĕпе тата Хăйпе пулнисемпе пĕрле хĕр ача выртакан пӳлĕме кĕнĕ. 41 Унтан хĕр ачана аллинчен тытнă та: «Талифа куми!» – тенĕ. Ку: «Хĕрĕм, сана калатăп, тăр!» – тенине пĕлтерет. 42 Хĕр ача – вăл ĕнтĕ вун икĕ çулсенче пулнă – вара тӳрех тăнă та утма пуçланă. Çакна курсан пурте тĕлĕнмеллипех тĕлĕннĕ. 43 Çак ĕç пирки никам та ан пĕлтĕр тесе Иисус вĕсене çирĕппĕн каласах чарнă. Вара хĕре çимелли пама хушнă.

Марк 6

Назарет çыннисем Иисуса ĕненменни

1 Унтан Иисус çав вырăнтан Хăй ӳснĕ хулана тавăрăннă. Унпа пĕрле вĕренекенĕсем те пынă. 2 Шмат кун çитсен Вăл синагогăра вĕрентме пуçланă. Итлекенсенчен чылайăшĕ тĕлĕннипе çапла каланă: «Кунашкал пĕлӳ ăçтан тухать-ха Унăн? Мĕнлескер-ши вăл, Ăна панă ăслăлăх? Çавнашкал хăватсене тума епле пултарать-ши Вăл? 3 Платник çеç мар-им вара Вăл? Вăл Мария ывăлĕ, Иаковпа Иосийăн, Иудăпа Симонăн тăванĕ кăна-иç! Унăн аппăшĕсем те кунтах, хамăр хушшăмăртах мар-им вара?» Çапла вĕсем Унăн сăмахĕсене ĕненесшĕн пулман. 4 Иисус вара вĕсене каланă: «Хисеплемен пророк пулмасть, хисеп тумасан та ăна тăван çĕр-шывĕнче тата тăван халăхĕ хушшинче, хăй килĕнче кăна хисеп тумаççĕ». 5 Вăл унта нимĕнле хăват та кăтартман, хăш-пĕр чирлĕ çынсене кăна аллине хурса сыватнă. 6 Вĕсен ĕненменлĕхĕнчен Иисус питĕ тĕлĕннĕ. Унтан вара таврари ялсенче вĕрентсе çӳренĕ.

Иисус вун икĕ апостолне вĕрентсе çӳреме ярать

7 Иисус Вун иккĕшне чĕнсе илнĕ. Вара вĕсене, усал сывлăшсене пăхăнтарма хăват парса, икшерĕн-икшерĕн вĕрентме янă. 8 Иисус вĕсене çул çине туясăр пуçне нимĕн те: хутаç та, çăкăр та, вак укçа та – илме хушман, 9 чаплă пушмак тăхăнма та, тепĕр кĕпе илме те каламан. 10-11 «Сире хăш çуртра хапăл туса йышăнаççĕ, çав çуртра вăл вырăнтан кайма вăхăтăр çитичченех пурăнăр, – тенĕ Иисус вĕсене. – Кам та пулин сире хапăл тумасан, сăмахăра та итлемесен, унтан тухса кайнă чухне эсир, вĕсене асăрхаттарнине пĕлтерсе, пушмак çумĕнчи тусана та силлесех хăварăр. Чăн калатăп сире: суд кунĕнче Содомпа Гоморра хулисене çав хуларан çăмăлтарах пулĕ». 12 Вĕсем вара кайнă та çылăхран ӳкĕнме вĕрентсе çӳренĕ; 13 нумай-нумай усал сывлăш хăваласа кăларнă, чылай чирлĕ çынна çу сĕрсе сыватнă.

Шыва кĕртекен Иоанн вилĕмĕ

14 Çав вăхăтра Иисус ячĕ тавраллах сарăлнă. Ирод патша Ун çинчен илтсен çапла каланă: «Ку – вилĕмрен чĕрĕлсе тăнă Шыва кĕртекен Иоанн, çавăнпа вăл хăватсем кăтартать те». 15 Хăшĕсем тата: «Вăл Илия пророк», – тенĕ. «Вăл авалхи пророксем евĕрлĕ пророк», – тенĕ тата теприсем. 16 Ирод вара, çакнашкал калаçусене илтсен: «Ку çын – эпĕ пуçне кастарнă Шыва кĕртекен Иоанн, вăл вилĕмрен чĕрĕлсе тăнă», – тенĕ. 17-18 Ирод хăйĕн пиччĕшĕн Филипăн арăмне, Иродиадăна, качча илнĕ пулнă. Çав хĕрарăма пула вăл Иоана тыттарса тĕрмене хупса лартнă пулнă. Мĕншĕн тесен Иоанн ăна: «Санăн инкӳпе пурăнма юрамасть», – тесе ӳпкеленĕ. 19 Иродиада вара, Иоана çилленсе, ăна вĕлерттересшĕн пулнă, анчах пултарайман, 20 мĕншĕн тесен Ирод Иоанран хăранă. Иоанн тӳрĕ, сăваплă çын иккенне пĕлсе Ирод ăна кӳрентерме паман, хăйĕн ĕçĕсене те нумайăшне Иоанн каланă пек тунă, унăн сăмахĕсене кăмăлласах итленĕ. 21 Иродиадăн кĕтнĕ кунĕ аранах çитнĕ. Ирод хăйĕн çуралнă кунне уявлама улпут таврашĕсене, пинпӳсене тата Галилейăри ятлă-сумлă çынсене чĕнсе ĕçкĕ-çикĕ тунă. 22-23 Çавăн чухне Иродиада хĕрĕ кĕнĕ те хăнасене ташласа савăнтарнă. Унăн ташши Иродпа хăнисене питĕ килĕшсе кайнă. Ирод вара хĕре: «Манран мĕн ыйтассу килет, çавна ыйт. Эпĕ сана кирек мĕн ыйтсан та парăп, çур патшалăхăма та пама хатĕр», – тесе тупа тунă. 24 Хĕр амăшĕ патне тухнă та: «Мĕн ыйтам-ши?» – тенĕ. «Шыва кĕртекен Иоанн пуçне ыйт», – тенĕ амăшĕ. 25 Хĕрĕ çавăнтах патша патне васкаса кĕнĕ. «Шыва кĕртекен Иоанн пуçне тирĕк çине хурса халех илсе килсе пар мана», – тенĕ вăл. 26 Патша салхуланнă, анчах хăнисем умĕнче тупа тунăран мĕн ыйтнине пама пулнă. 27 Вара патша çав самантрах, Иоанн пуçне илсе килме хушса, пĕр салтакне тĕрмене янă. 28 Салтакĕ тĕрмене кайнă та Иоанн пуçне касса, тирĕк çине хурса хĕр патне илсе пынă, лешĕ вара ăна амăшне панă. 29 Çавна илтсен Иоанн вĕренекенĕсем пынă та унăн ӳтне тупăклăха илсе кайса пытарнă.

Пилĕк пин çынна тăрантарни

30 Апостолсем Иисус патĕнче пуçтарăннă, хăйсем мĕн-мĕн тунине, мĕн-мĕн вĕрентнине йăлтах каласа панă. 31 Килен-каян йышлă пулнăран вĕсен апат çиме те май пулман, çавăнпа Иисус вĕсене çапла каланă: «Халĕ хамăр кăна çын çук вырăна каяр та кăштах канар». 32 Вара вĕсем пĕр хăйсем кăна кимĕпе çын çук вырăна ишсе кайнă. 33 Çапах та вĕсем ишсе кайнине çынсем асăрханă, чылайăшĕ вĕсене палласа илнĕ. Тĕрлĕ хуласенчен тухнă халăх, васкаса, çав вырăна маларах çитнĕ те Иисус патне пухăннă. 34 Çыран хĕррине тухсан Иисус унта çынсем нумай пулнине курнă. Вăл çынсене хĕрхеннĕ, мĕншĕн тесен вĕсем кĕтӳçĕсĕр сурăхсем пекех пулнă. Вара Иисус вĕсене чылай вĕрентнĕ. 35 Каç пулса килнĕрен вĕренекенĕсем Иисус патне пырса çапла каланă: «Кунта çын пурăнман вырăн, ĕнтĕ каç та пулса килет. 36 Эсĕ çынсене таврари ялсене кайса хăйсем валли çăкăр туянмашкăн ярсамччĕ, вĕсен çиме çук». 37 «Çимелли вĕсене эсир хăвăр парăр», – тавăрнă Иисус. «Вĕсене çитерме пĕр ик çĕр динарийлĕх çăкăр кирлĕ. Кайса туянмалла-и вара пирĕн?» – тенĕ Ăна. 38 «Кайса пăхăр-ха, сирĕн миçе çăкăр пур?» – тенĕ Иисус вĕсене. «Пилĕк çăкăрпа икĕ пулă», – тенĕ лешсем кайса пĕлнĕ хыççăн. 39 Вара Иисус халăха ушкăнăн-ушкăнăн çерем çине лартма хушнă. 40 Çынсем ушкăнăн-ушкăнăн çĕршерĕн, аллăшарăн ларса тухнă. 41 Унтан Иисус пилĕк çăкăрпа икĕ пулла илсе çӳлелле пăхнă та Турра тав тунă. Çăкăрсене Вăл халăха валеçмешкĕн вĕренекенĕсене хуçа-хуçа панă; икĕ пуллине те çавнашкалах валеçнĕ. 42 Пурте çисе тăраннă. 43 Унтан юлнă çăкăр татăкĕсене, пулă татăкĕсене тата вун икĕ кунтăк туллиех пухнă. 44 Çиекенсенчен арçынсем кăна пилĕк пине яхăн пулнă.

Иисус шыв çийĕпе утни

45 Çавăн хыççăнах Иисус вĕренекенĕсене кимĕ çине ларма, Хăйĕнчен маларах тепĕр енне, Вифсаидăналла, кимĕпе ишсе каçма хушнă. Хăй халăха ăсатма юлнă. 46 Халăхпа сывпуллашсан Иисус ту çине кĕлтума кайнă. 47 Каçхине кимĕ тинĕс варрипе ишсе пынă, Иисус вара пĕчченех çыран хĕрринче пулнă. 48 Вăл вĕренекенĕсем кĕсменпе вăйран кайса çиле хирĕç ишнине курнă. Тул çутăласпа вара, тинĕс çийĕпе утса, Иисус вĕсем патне пынă, иртсе каясшăн та пулнă. 49 Вăл тинĕс çийĕпе утса пынине курсан вĕренекенĕсем, куçа мĕлке курăнать пулĕ тесе, хăранипе кăшкăрсах янă. 50 Вăл пурин куçне те курăннăран вĕсен сехри хăпнă та. Иисус вара çав самантрах сасă парса: «Хастар пулăр! Ку – Эпĕ, ан хăрăр!» – тенĕ. 51 Вăл вĕсен кимми çине ларсанах çил чарăннă. Вĕренекенĕсем тĕлĕнмеллипех тĕлĕннĕ. 52 Мĕншĕн тесен чунĕсем уçăлса çитеймен пирки вĕсем çăкăрпа тунă хăвата та ăнланса илеймен пулнă-ха.

Геннисаретра чирлисене сыватни

53 Тинĕс урлă ишсе каçсан вĕсем Геннисарет çĕрне çитнĕ те çыран хĕррине пырса чарăннă. 54-55 Кимĕ çинчен ансанах унти çынсем Иисуса палласа илнĕ те йĕри-таврах Ун çинчен пĕлтерсе çӳренĕ. Вара чирлисене вырăнĕ-мĕнĕпех Иисус çавăнта тенĕ çĕре илсе пыра пуçланă. 56 Яла-и, хулана-и – Иисус кирек ăçта пырсан та – пур çĕрте те çынсем чирлисене уçă лаптăка илсе тухса вырттарнă. Вара Иисусран тумтир аркине те пулин сĕртĕнтерме йăлăннă. Ăна сĕртĕнекенсем пурте сывалнă.

Марк 7

Ваттисен йăли-йĕркине тытса пырасси çинчен

1 Пĕррехинче Иисус патне фарисейсем тата Иерусалимран пынă темиçе саккун вĕрентӳçи пухăннă. 2 Вĕсем Иисусăн хăш-пĕр вĕренекенĕсем çуман, таса мар алăпах çăкăр çинине асăрханă та вĕсене ӳпкеленĕ. 3 Кунта çакна каламалла: фарисейсем, пур иудейсем пекех, ваттисен йăлипе аллисене тĕплĕн çумасăр çимеççĕ. 4 Çавнашкалах пасартан тавăрăнсан та çăвăнас йăлана туса ирттермелле, вара тин çимелле. Вĕсен тата ытти нумай йăласене те тытса пымалла: савăт-сапана та, сак-тенкеле те йĕркене пăхăнса çумалла. 5 Унтан фарисейсемпе саккун вĕрентӳçисем Иисусран ыйтнă: «Мĕншĕн Санăн вĕренекенӳсем ваттисен йăлине пăхăнмаççĕ, çиес умĕн аллисене çумаççĕ?» 6 Иисус вĕсене çапла хуравланă: «Сирĕн çинчен, икĕ питлĕскерсем çинчен, Исаия пророк Турă сăмахĕсемпе аван çырса хăварнă: „Çак çынсем чĕлхи-çăварĕпе Мана хисеплеççĕ, анчах чун-чĕрипе Манран питĕ аякра. 7 Вĕсем этем шухăшласа кăларнă вĕрентĕве, йăла-йĕркене вĕрентеççĕ пулсан, вĕсем Мана пуççапни усăсăр“. 8 Эсир те Турă хушнине пăрахăçласа этем шухăшласа кăларнă йăласене çеç – савăт-сапа çăвассине тата çавăн евĕрлĕ ытти тем те пĕре – тытса пыратăр». 9 Иисус татах çапла каланă: «Эсир хăвăр йăлăра тытса пырас тесе Турă хушнине пăрахăçлани лайăх-им10 Моисей çапла каланă пулнă-çке-ха: „Аçу-аннӳне хисепле“ тата „Ашшĕне е амăшне усал сăмах калакана вилĕм çиттĕр“. 11 Эсир вара мĕне вĕрентетĕр? „Çын хăй ашшĕне е амăшне парассине „корван“ (Турă валлилĕх) тесе уйăрса хума пултарать“, – тетĕр эсир. 12 Капла вĕренти вăл çынна аçушăн е аннӳшĕн нимĕн тумасан та юрать тениех-çке. 13 Çавнашкал япаласем эсир урăх та нумай тăватăр. Çапла майпа эсир хăвăр кăларнă йăла-йĕркешĕн Турă сăмахне пăрахăçлатăр». 14 Унтан Иисус халăха чĕнсе çапла каланă: «Пурте Мана итлĕр те ăнланса илĕр. 15 Çынна тулашран кĕрекенни нимĕн те ирсĕрлетме пултараймасть, ăшран тухаканни ирсĕрлетет. 16 Илтме хăлха пурри илттĕр!» 17 Иисус халăхран уйăрăлса пӳрте кĕрсен вĕренекенĕсем Унран çак ытарлăх мĕне пĕлтернине ыйтнă. 18 Иисус вĕсене çапла каланă: «Эсир те çав териех ăнланусăр-иТулашран кĕрекенни нимĕн те çынна ирсĕрлетме пултарайманнине те ăнланмастăр-и? 19 Тулашран кĕрекенни çын чун-чĕрине мар, вар-хырăмне кĕрет те тулашах тухать». (Çапла майпа Иисус мĕн пур апат-çимĕç таса пулнине пĕлтернĕ.) 20 «Ăшран тухаканни вара çынна Турă умĕнче ирсĕрлетет, – тенĕ Вăл малалла. 21-22 – Мĕншĕн тесен усал шухăшсем пурте: мăшăра улталасси, аскăнланасси, çын вĕлересси, вăрласси, çăткăнланасси, хаярланасси, улталасси, чарак çукки, кĕвĕçесси, Турра хурласси, мăнкăмăлланасси, ăссăрланасси – çын ăшĕнчен, чун-чĕринчен тухаççĕ. 23 Çак пĕтĕм усаллăх ăшран тухать, çынна Турă умĕнче ирсĕрлетет».

Сирофиники хĕрарăмĕн хĕрне сыватни

24 Унтан кайсан Иисус Тирпа Сидон çĕрне пынă та пĕр çуртра чарăнса тăнă. Вăл Хăй унтине никама та пĕлтересшĕн пулман, анчах çынсем пурпĕрех пĕлнĕ. 25 Хĕрне усал ернĕ пĕр хĕрарăм Иисус килни çинчен илтнĕ те, пырса, Ун ури умне ӳксе пуççапнă, 26 хĕрĕ ăшĕнчи усала хăваласа кăларма тархасланă. Вăл хăй урăх халăх хĕрарăмĕ, Сирофиники çынни пулнă. 27 Анчах та Иисус ăна çапла каланă: «Малтан ачасене тăрантармалла, мĕншĕн тесен ачасем çиес çăкăра йытăсене пăрахса пани аван мар». 28 «Çапли çапла та-ха, Хуçамăр, – тавăрнă Ăна хĕрарăм, – анчах йытăсем те ача-пăча сĕтел айне ӳкернĕ тĕпренчĕксене çиеççĕ-çке». 29 «Сăмаху тĕрĕс пулчĕ, – тенĕ ăна Иисус, – халĕ каях, хĕрӳ ăшĕнчи усал тухрĕ!» 30 Киле пырсан çак хĕрарăм хăйĕн хĕрĕ вырăн çинче выртнине курнă. Ун ăшĕнчи усал тухнă иккен.

Хăлхасăр, селĕп çынна сыватни

31 Иисус Тирпа Сидон çĕрĕнчен Вунхула çĕрĕ витĕр каллех Галилея тинĕсĕ хĕррине тухнă. 32 Çавăнта Иисус патне хăлхасăр, селĕп çынна илсе пынă та Ăна çав çын çине аллине хума тархасланă. 33 Иисус ăна халăхран уйăрнă та, куçа-куçăн юлсан, Хăйĕн пӳрнисене унăн хăлхи шăтăкĕсене чикнĕ. Унтан Вăл сурнă та унăн чĕлхине сĕртĕннĕ. 34 Вара тӳпенелле пăхса ассăн сывласа янă та çав çынна: «Еффафа», – тенĕ (ку вăл «уçăл» тени пулать). 35 Çав самантрах унăн хăлхи уçăлнă, чĕлхи çыхланни те иртсе кайнă, вăл чип-чиперех калаçа пуçланă. 36 Иисус çынсене çак ĕç пирки никама та калама хушман. Анчах чарнăçемĕн вĕсем ытларах та ытларах калаçса çӳренĕ. 37 «Вăл мĕн туни пĕтĕмпех вырăна килет, – тенĕ вĕсем тĕлĕнмеллипех тĕлĕнсе, – хăлхасăррисем те илтме тытăнаççĕ, чĕлхесĕррисем те калаçма пуçлаççĕ».

Марк 8

Тăватă пин çынна тăрантарни

1 Çав кунсенче пĕрре Иисус патне питĕ нумай халăх пухăннă. Çимелли вĕсен нимĕн те пулман. Иисус Хăйĕн вĕренекенĕсене чĕнсе илсе çапла каланă: 2 «Çак халăха Эпĕ шеллетĕп: çынсем ĕнтĕ виçĕ кун хушши Манпа пĕрле, çиме вĕсен нимĕн те çук. 3 Килĕсене выçах ярсан, вĕсем çул çинче халран кайĕç, мĕншĕн тесен хăшĕ-пĕри питĕ инçетрен килнĕ». 4 «Кунта, çын пурăнман вырăнта, вĕсене тăраниччен çитермелĕх кам ăçтан çăкăр тупма пултарĕ?» – тавăрнă Ăна вĕренекенĕсем. 5 «Сирĕн миçе çăкăр пур?» – ыйтнă вĕсенчен Иисус. «Çиччĕ», – тенĕ вĕсем. 6 Вара Иисус халăха çерем çине ларма хушнă. Унтан çав çичĕ çăкăра илсе Турра тав тунă та халăха валеçме вĕренекенĕсене хуçа-хуçа панă, лешсем вара валеçнĕ. 7 Тата вĕсен кăштах вĕтĕ пулă пулнă. Турра тав тунă хыççăн Иисус пуллине те халăха валеçме хушнă. 8 Пурте çисе тăраннă. Юлнă татăкĕсене тата çичĕ карçинкка пухнă. 9-10 Çиекеннисем тăватă пине яхăн пулнă. Халăхпа сывпуллашсанах Вăл вĕренекенĕсемпе кимĕ çине ларса Далмануфа çĕрне ишсе кайнă.

Тӳперен хăват кăтартма ыйтни

11 Унта фарисейсем пынă та Иисуспа тавлашма пуçланă. Вĕсем, Ăна илĕртсе тĕрĕслес тесе, тӳперен хăват кăтартма хистесех ыйтнă. 12 Вара Вăл ассăн сывласа янă та çапла каланă: «Çак ăру мĕншĕн-ха хăват кăтартма хистесех ыйтать? Чăн калатăп сире: ăна нимĕнле хăват та пулмĕ». 13 Вĕсенчен уйăрăлсан Иисус каллех кимĕпе тинĕс тепĕр енне кайма тухнă.

Фарисейсен кăвас тĕпĕ çинчен

14 Вĕренекенĕсем хăйсемпе пĕрле çăкăр илме маннă, кимĕ çинче вĕсен пурĕ те пĕр çăкăр анчах пулнă. 15 Иисус вĕсене хытарсах каланă: «Асăрханăр, фарисейсен кăвас тĕпĕнчен, Иродăн кăвас тĕпĕнчен сыхланăр». 16 «Вăл пирĕн çăкăр çуккишĕн çапла калать ĕнтĕ», – тенĕ вĕсем пĕр-пĕрин хушшинче. 17 Вара Иисус вĕсем мĕн çинчен калаçнине пĕлсе çапла каланă: «Мĕншĕн эсир хăвăрăн çăкăр çукки пирки калаçатăр? Халичченех ăнкарса, ăнланса илейместĕр-и? Халичченех ăс-тăнăрсем уçăлса çитеймерĕç-и18 Куçлă пулин те – курмастăр-им? Хăлхаллă пулин те – илтместĕр-им? Çакна астумастăр-им: 19 Эпĕ пилĕк çăкăра пилĕк пин çынна хуçа-хуçа парсан, юлашки юлнă татăкĕсене миçе кунтăк туллиех пухрăр-ха эсир?» «Вун иккĕ», – тавăраççĕ Ăна. 20 «Тата çичĕ çăкăра тăватă пин çынна валеçсе парсан, юлнă татăкĕсене миçе карçинкка тултартăр-ха?» «Çиччĕ», – теççĕ лешсем. 21 «Эппин мĕншĕн-ха халичченех ăнланмастăр?» – тенĕ вара Иисус.

Вифсаидăра суккăра сыватни

22 Пĕррехинче, вĕсем Вифсаида витĕр тухнă чухне, Ун патне суккăра çавăтса пынă та Иисуса ăна сĕртĕнме йăлăннă. 23 Иисус çав суккăр çынна ялтан çавăтса тухнă та унăн куçне сурчăкпа йĕпетсе шăлса, ун çине аллине хурса ыйтнă: «Мĕн те пулин куратăн-и?» 24 Лешĕ пăхнă та çапла каланă: «Уçăмсăр курăннă пирки иртсе çӳрекен çынсем йывăç пек курăнаççĕ». 25 Иисус каллех аллипе ун куçне сĕртĕннĕ, пăхма каланă. Суккăр çын вара тӳрленнĕ, йăлтах витĕр куракан пулнă. 26 Вара Иисус ăна киле ярса çапла каланă: «Яла-мĕне кĕрсе ан тăр, ялта никама та каласа ан кăтарт».

Иисус кам пулнине Петр пĕлтерни

27 Унтан Иисуспа вĕренекенĕсем Филипп Кесарийĕ таврашĕнчи ялсене кайнă. Çул çинче Иисус Хăйĕн вĕренекенĕсенчен: «Çынсем Мана Кам вырăнне хураççĕ?» – тесе ыйтнă. 28 «Пĕрисем – Шыва кĕртекен Иоанн вырăнне, теприсем вара – Илия вырăнне, хăшĕ-пĕрисем тата – пĕр-пĕр урăх пророк вырăнне хураççĕ», – тавăрнă вĕренекенĕсем. 29 «Эсир хăвăр вара Мана Кам вырăнне хуратăр?» – ыйтнă вĕсенчен Иисус. «Эсĕ – Турă Суйласа илни, Христос», – тавăрса каланă Ăна Петр. 30 Иисус вĕсене Хăй çинчен никама та калама хушман.

Иисус Хăй вилсе чĕрĕлесси çинчен калани

31 Унтан Иисус вĕренекенĕсене Этем Ывăлĕ нумай асап курасси çинчен, ятлă-сумлă çынсемпе аслă священниксем тата саккун вĕрентӳçисем Хăйне йышăнас çукки çинчен кала пуçланă. Тата Вăл Хăйне вĕлересси çинчен, виççĕмĕш кунне чĕрĕлсе тăрасси çинчен те каласа панă. 32 Çак сăмахсене Вăл уççăнах каланă. Анчах та Петр Ăна, аяккарах чĕнсе илсе, хирĕçлеме пуçланă. 33 Вара Иисус вĕренекенĕсем çине çавăрăнса пăхнă та Петра пат татса çапла каланă: «Кай Ман патăмран, шуйттан! Эсĕ Турра юрăхли çинчен мар, этеме юрăхли çинчен шухăшлатăн!» 34 Унтан халăха тата Хăйĕн вĕренекенĕсене чĕнсе илсе каланă: «Кам Ман хыççăн пырас тет, çав хăй çинчен манса, хăйĕн асап хĕресне йăтса, Ман хыççăн пытăр. 35 Мĕншĕн тесен хăйĕн пурăнăçне упраса хăварас текен ăна çухатĕ. Хăйĕн пурăнăçне Мана тата Ырă Хыпара халалласа çухатакан ăна упраса хăварĕ. 36 Çын, пĕтĕм тĕнчене хăй аллине илсен те, хăй чунне сиен тусан, ăна мĕн усси пулĕ? 37 Çын хăй чунне мĕн хакпа илейĕ? 38 Кам çак пăсăк та çылăхлă ăру хушшинче Манран тата Ман сăмахăмсенчен вăтанать, Этем Ывăлĕ те Ашшĕ мухтавĕпе, святой ангелĕсемпе пĕрле килсен унран вăтанĕ».

Марк 9

1 «Чăн калатăп сире, – тенĕ унтан Иисус вĕсене, – çакăнта тăракансенчен хăшĕ-пĕрисем Турă Патшалăхĕ хăватлăн килнине хăйсем виличченех курĕç».

Иисус Христос сăн-сăпачĕ улшăнни

2 Пĕр ултă кун иртсен Иисус Петра, Иакова тата Иоана ыттисенчен уйрăммăн Хăйпе пĕрле çӳллĕ ту çине илсе кайнă. Вара Унăн сăн-сăпачĕ вĕсен умĕнчех улшăннă: 3 Унăн тумтирĕ юр пек чăлт шуррăн çуталса тăнă, çĕр çинчи пĕр шуратакан та унашкал шуратаймасть. 4 Сасартăк вĕсене Иисуспа калаçса тăракан Илияпа Моисей курăннă. 5 Çавăн чухне Петр Иисуса каланă: «Равви! Епле аван пире кунта. Атьр виçĕ хӳшĕ тăвар: пĕрне – Сан валли, теприне – Моисей валли, тата теприне – Илия валли». 6 Çакна вăл ним калама аптăранăран каланă, мĕншĕн тесен вĕсем хăраса ӳкнĕ пулнă. 7 Сасартăк вĕсене пĕлĕт пырса хупăрласа илнĕ, пĕлĕт çинчен вара: «Çакă Манăн савнă Ывăлăм, Ăна итлĕр!» – текен сасă илтĕннĕ. 8 Вĕренекенĕсем йĕри-тавралла йăпăр-япăр пăхкаланă, анчах та Иисуссăр пуçне урăх никама та курман. 9 Ту çинчен аннă чухне вара Иисус вĕсене мĕн курни çинчен Этем Ывăлĕ вилĕмрен чĕрĕлсе тăриччен никама та калама хушман. 10 Вĕсем хушнине итленĕ: çын çине сăмах кăларман. Вилĕмрен чĕрĕлсе тăрасси тени мĕне пĕлтерет-ши тесе кăна пĕр-пĕринпе калаçнă. 11 «Мĕншĕн-ха саккун вĕрентӳçисем Христосран маларах Илия килмелле теççĕ?» – ыйтнă Унран вĕренекенĕсем. 12 Иисус вĕсене çапла тавăрса каланă: «Малтан Илия килсе пурне те хатĕрлесе хумалла тени тĕрĕсех ĕнтĕ. Эппин мĕншĕн-ха Этем Ывăлĕн нумай асап курмалла, мăшкăл тӳсмелле тесе те çырнă? 13 Калатăп сире: Илия килнĕччĕ ĕнтĕ. Анчах та, Çырнинче каланă пекех, унпа çынсем хăйсем мĕн тăвас тенине турĕç».

Усал сывлăш ернĕ ачана сыватни

14 Унтан Иисус, ытти вĕренекенĕсем патне пырсан, вĕсем тавра халăх йышлăн тăнине, саккун вĕрентӳçисем Хăйĕн вĕренекенĕсемпе тавлашнине курнă. 15 Ăна асăрхасанах пĕтĕм халăх тĕлĕнсе кайнă, çынсем Ун патне чупа-чупа пырса сывлăх суннă. 16 «Эсир вĕсемпе мĕн пирки тавлашатăр?» – тесе ыйтнă Вăл саккун вĕрентӳçисенчен. 17 Халăх хушшинчен пĕри Ăна çапла хуравланă: «Вĕрентекен! Эпĕ Сан патна чĕлхесĕр тăвакан усал сывлăш ернĕ ывăлăма илсе килтĕм. 18 Çав усал сывлăш ăна ăçта ярса илет, çавăнта çĕре ӳкерет. Вара ывăлăм кăпăк кăларса, шăлне шатăртаттарса выртать, шăнăр туртнипе хытсах каять. Çав усала хăваласа кăларма эпĕ Санăн вĕренекенӳсенчен ыйтрăм, анчах вĕсем пултараймарĕç». 19 Иисус вара ăна çапла тавăрса каланă: «Эй, ĕненмен ăру! Тата хăçанччен Манăн сирĕнпе пулмалла-шиХăçанччен Манăн сире тӳсмелле-ши? Ачине Ман патăма илсе килĕр эппин». 20 Ăна Иисус патне илсе пынă. Усал сывлăш Иисуса курнă-курманах ачана чĕтретсе пăрахнă та, вăл çĕре ӳксе, кăпăк кăларса йăвалана пуçланă. 21 «Ывăлна капла пулни чылайранпа-и?» – ыйтнă вара Иисус ачан ашшĕнчен. «Мĕн пĕчĕкренех, – тенĕ лешĕ. 22 – Усал сывлăш ăна пĕтерес тесе вута та, шыва та темиçе хут сиктерчĕ. Хĕрхенсем пире, мĕн те пулин тума пултарсан, пулăшсам». 23 Иисус вара ăна çапла каланă: «Мĕн чухлĕ те пулин ĕненетĕн пулсан, ĕненекеншĕн Турă пурне те пултарттарать». 24 Ача ашшĕ, куççульленсе, çав самантрах: «Ĕненетĕп, Хуçамăр! Ĕненсех çитерейместĕп пулсан, пулăшсам!» – тесе кăшкăрса янă. 25 Иисус, халăх васкаса пуçтарăннине курса, усал сывлăша чарса каланă: «Чĕлхесĕр-хăлхасăр тăвакан сывлăш, сана хушатăп: тух ун ăшĕнчен, текех нихăçан та ун ăшне ан кĕр!» 26 Вара усал сывлăш кăшкăрса ярса, ачана чĕтретсе пăрахса ун ăшĕнчен тухнă. Ача вилнĕ пек выртнине курсан: «Вилсе кайрĕ», – тенĕ чылайăшĕ. 27 Анчах та Иисус ăна аллинчен тытса тăратнă та, вăл тăнă. 28 Унтан, Иисус пĕр пӳрте кĕрсен, куçа-куçăн юлнă вĕренекенĕсем Унран çапла ыйтнă: «Мĕншĕн эпир усала хăваласа кăлараймарăмăр?» 29 «Усал-тĕсел таврашне кĕлтунипе тата типĕ тытнипе çеç хăваласа кăларма пулать», – тенĕ вара Иисус вĕсене.

Иисус Хăй вилсе чĕрĕлесси çинчен тепĕр хут калани

30 Иисуспа вĕренекенĕсем çав тăрăхран кайнă. Вĕсем Галилея çĕрĕпе пынă. Хăйсем унта пулнине Иисус пĕлтересшĕн пулман. 31 Иисус Хăйĕн вĕренекенĕсене: «Этем Ывăлне çынсен аллине тытса парĕç, Ăна вĕлерĕç, вĕлерсен виççĕмĕш кунне Вăл чĕрĕлсе тăрĕ», – тесе вĕрентсе каланă. 32 Анчах вĕсем çак сăмахсене ăнланса илеймен, Хăйĕнчен ыйтма вара хăранă.

Кам аслăрах

33 Иисуспа вĕренекенĕсем Капернаума çитнĕ. Пĕр пӳрте кĕрсен Иисус вĕренекенĕсенчен ыйтнă: «Çул çинче эсир пĕр-пĕринпе мĕн çинчен калаçаттăрччĕ-ха?» 34 Вĕсем чĕнмен, мĕншĕн тесен çул тăршшĕпех хăйсенчен хăшĕ аслăраххи пирки тавлашса пынă пулнă. 35 Ларсан Вăл Вун иккĕшне Хăй патне чĕнсе илнĕ те çапла каланă: «Кам пуринчен те аслă пулас тет, çав пуринчен те кĕçĕн, пуриншĕн те тарçă пултăр». 36 Вара Вăл пĕр пĕчĕк ачана вĕсен умне илсе пырса тăратнă. Унтан, ачана ыталаса, вĕренекенĕсене каланă: 37 «Кам çакнашкал ачасенчен пĕрне Ман ятăмшăн хапăл тăвать, çав Мана йышăнать. Мана хапăл тăваканни Мана çеç мар, Мана кунта Яракана та йышăнать».

Кам сире хирĕç мар, çав сире майлă

38 «Вĕрентекен! – тенĕ çавăн чухне Иоанн. – Эпир Сан ятупа усалсене хăваласа кăларакан пĕр çынна тĕл пултăмăр, анчах хамăрпа пĕрле çӳременрен эпир ăна чартăмăр». 39 Иисус вара çапла каланă: «Ан чарăр ăна: Ман ятăмпа хăват тăвакансенчен нихăшĕ те Ман çинчен часах усал калаçас çук. 40 Кам сире хирĕç мар, çав сире майлă». 41 «Чăн калатăп сире: кам сире Христос çыннисем тесе Ман ятăмпа пĕр курка шыв ĕçтерет, çав хăйĕн илес сăвапне çухатмĕ.

Илĕртӳсем çинчен

42 Кам та кам çак Мана ĕненекен пĕчĕкскерсенчен пĕрне те пулин илĕртсе çылăха кĕртет, çавăн мăйне арман чулĕ çакса тинĕсе пăрахсан, ăна хăйне лайăхрах пулĕччĕ. 43 Сана аллу çылăх тума илĕртет пулсан, ăна касса пăрах: икĕ аллупа тамăка, сӳнми вута кĕриччен ĕмĕрлĕх пурăнăçа чăлаххăн кĕни саншăн лайăхрах. 44 Унта, тамăкра, вĕсене çиекен хурчĕ те вилмест, çунтаракан вучĕ те сӳнмест. 45 Сана уру çылăх тума илĕртет пулсан, ăна касса пăрах: икĕ урупа тамăка, сӳнми вута пăрахнинчен ĕмĕрлĕх пурăнăçа уксаххăн кĕни саншăн лайăхрах. 46 Унта, тамăкра, вĕсене çиекен хурчĕ те вилмест, çунтаракан вучĕ те сӳнмест. 47 Сана куçу çылăх тума илĕртет пулсан, ăна чавса кăларса пăрах: икĕ куçупа тамăк вутне пăрахнинчен Турă Патшалăхне хăрах куçлăн кĕни саншăн лайăхрах. 48 Унта, тамăкра, вĕсене çиекен хурчĕ те вилмест, çунтаракан вучĕ те сӳнмест. 49 Турра кӳмелли кирек епле выльх-чĕрлĕхе те тăварпа тăварланă пекех кашниннех вутпа тăварланмалла пулĕ. 50 Тăвар – ырă япала, анчах вăл хăватне çухатсан унăн тутине эсир епле тавăрăр? Чун-чĕрĕрте ĕненӳ тăварĕ пултăр, пĕр-пĕринпе килĕштерсе пурăнăр».

Марк 10

Уйăрăласси çинчен

1 Унтан кайсан Иисус Иордан леш енчи çĕрсем урлă Иудея тăрăхне пынă. Каллех Ун патне халăх пуçтарăннă, каллех, яланхи пекех, Вăл çынсене вĕрентнĕ. 2 Çавăнта Иисус патне фарисейсем пынă та, Ăна илĕртсе тĕрĕслес тесе, çапла ыйтнă: «Упăшкин хăй арăмне уйăрса яма юрать-и?» 3 «Моисей саккунĕ ун пирки мĕн калать?» – тавăрнă вĕсене Иисус. 4 «Уйăрăлу хучĕ çырса парсан уйăрăлма Моисей ирĕк панă», – тенĕ вĕсем. 5 Вара Иисус вĕсене çапла тавăрса каланă: «Моисей сире çав йĕркене чунăрсем уçăлса çитейменрен парса хăварнă. 6 Чăн малтанах вара, тĕнчене пултарнă чухне, Турă çынсене арçын тата хĕрарăм пулмалла тунă. 7 Çавăнпа çын хăйĕн ашшĕ-амăшне хăварать те 8 арăмĕпе пĕрлешет. Вара иккĕшĕ пĕр ӳт пулаççĕ, ĕнтĕ вĕсем иккĕн мар, пĕр ӳт. 9 Çапла вара, Турă пĕрлештернине этем ан уйăртăр». 10 Каярахпа пĕр килте Унăн вĕренекенĕсем каллех çавăн çинчен ыйтнă. 11 Иисус вĕсене çапла каланă: «Кам хăй арăмне уйăрса ярса урăх арăм илет, çав малтанхи арăмне урăх хĕрарăмпа улталать. 12 Арăмĕ те упăшкинчен уйăрăлса урăххине качча кайсан мăшăрне улталать».

Иисус ачасене пиллет

13 Иисус аллипе сĕртĕнсе пиллетĕр тесе Ун патне ачасене илсе пынă, анчах та вĕренекенĕсем ача-пăча илсе пыракансене Иисуса кансĕрлеме чарнă. 14 Çавна курсан Иисус, çилленсе, вĕсене каланă: «Ачасене Ман патăма ярăр, килме ан чарăр, мĕншĕн тесен Турă Патшалăхĕ вĕсем пеккисемшĕн. 15 Чăн калатăп сире: Турă Патшалăхне кам ача пек йышăнмасть, çав унта кĕреймĕ». 16 Унтан Вăл ачасене ыталанă та вĕсем çине аллине хурса пилленĕ.

Иисуспа пĕр пуян çамрăк

17 Иисус çула кайма тухнă чухне пĕр çын чупса пынă та Ун умне чĕркуçленсе ларса Унран çапла ыйтнă: «Ырă Вĕрентекен! мĕрлĕх пурăнăçлă пулас тесен манăн мĕн тумалла-ши?» 18 «Мĕншĕн эсĕ Мана ырă тетĕн? – тавăрнă ăна Иисус. – Пĕр Турăсăр пуçне никам та ырă мар. 19 „Мăшăрна ан ултала, çынна ан вĕлер, ан вăрла, судра суйса ан пĕлтер, ĕçе тӳрĕ татса пар, аçу-аннӳне хисепле“ текен пил-хушусене эсĕ пĕлетĕн». 20 «Вĕрентекен, – тавăрса каланă вăл, – эпĕ вăл пил-хушусене мĕн ачаранпах пăхăнса пурăнатăп». 21 Вара Иисус ăна тинкерсе пăхнă та ăшшăн каланă: «Ĕнтĕ сана пĕр япала кăна çитеймест: кай та пĕтĕм пурлăхна сутса чухăнсене валеçсе пар, вара сан валли пурлăх пĕлĕт çинче пулĕ. Ху кил те, асап хĕресне йăтса, Ман хыççăн пыракан пул». 22 Çак сăмахсене илтсен вăл аптăраса кайнă та салхуллăн пăрăнса утнă, мĕншĕн тесен вăл питĕ пуян пулнă. 23 Вара Иисус йĕри-тавралла пăхса илсе Хăйĕн вĕренекенĕсене çапла каланă: «Пуян çынсене Турă Патшалăхне кĕмешкĕн епле йывăр!» 24 Иисусăн çак сăмахĕсене илтсен вĕренекенĕсем тĕлĕнсе хытсах кайнă. Анчах та Иисус вĕсене татах çапла каланă: «Ачамсем, пуянлăха шанакансене Турă Патшалăхне кĕмешкĕн епле йывăр! 25 Пуяна Турă Патшалăхне кĕрессинчен тĕвене йĕп çăрти витĕр тухма çăмăлрах». 26 «Эппин кам çăлăнма пултарĕ?» – шалт аптăранипе пĕр-пĕринпе калаçнă вĕренекенĕсем. 27 Иисус вĕсем çине тинкерсе пăхса çапла каланă: «Этем ăна тума пултараймĕ, анчах та Турă тăваять, мĕншĕн тесен Турă пурне те пултарать». 28 Вара Петр Ăна кала пуçланă: «Акă эпир хамăрăн мĕн пуррине пĕтĕмпех хăвартăмăр та Сан хыççăн пыракансем пултăмăр». 29 «Чăн калатăп сире, – тенĕ Иисус, – кам та кам Маншăн тата Ырă Хыпаршăн е кил-çуртне, е тăванĕсене, е ашшĕ-амăшне, е арăмне, е ачисене, е ани-çаранне хăварать, çавă 30 халех, çак хĕсĕрлев саманинчех кил-çуртне те, тăванне те, ашшĕ-амăшне те, ачисене те, ани-çаранне те çĕр хут ытларах илĕ. Лери пурăнăçра вара вăл ĕмĕрлĕх чĕрĕлĕхлĕ пулĕ. 31 Малтисем чылайăшĕ кайра пулĕç, кайрисем малта пулĕç».

Иисус Хăй вилсе чĕрĕлесси çинчен виççĕмĕш хут калани

32 Вĕсем Иерусалима каякан çулпа пынă. Сехĕрленсе ӳкнĕ вĕренекенĕсем умĕнче Иисус пынă, вĕсем хыççăн вара хăраса кайнă халăх утнă. Иисус Вун иккĕшне чĕнсе илсе вĕсене каллех Хăйне мĕн кĕтнине кала пуçланă: 33 «Акă ĕнтĕ эпир Иерусалималла хăпарса пыратпăр, унта Этем Ывăлне аслă священниксемпе саккун вĕрентӳçисен аллине тытса парĕç. Вĕсем Ăна суд туса вĕлерме йышăнĕç, унтан урăх халăх çыннисен аллине парĕç. 34 Лешĕсем Ăна мăшкăл кăтартĕç, чĕн пушăпа хĕнĕç, питрен сурса пĕтерĕç. Ăна вĕлерĕç, виççĕмĕш кунне Вăл чĕрĕлсе тăрĕ».

Иаковпа Иоанн ыйтни

35 Çавăн чухне Ун патне Зеведей ывăлĕсем Иаковпа Иоанн пынă та çапла каланă: «Вĕрентекен! Эпир мĕн ыйтнине туса парсамччĕ». 36 «Сирĕншĕн мĕн тумалла вара Манăн?» – ыйтнă Иисус. 37 «Эсĕ Хăвăн чаплă Патшалăхунта пире пĕрне Хăвăнтан сылтăм енне, теприне сулахай енне лармалла тусамччĕ!» – тенĕ вĕсем Ăна. 38 Анчах та Иисус вĕсене çапла тавăрнă: «Хăвăр мĕн ыйтнине хăвăр та пĕлместĕр. Эпĕ ĕçес асап куркине ĕçме, Эпĕ кĕрес асап шывĕпе тĕне кĕме пултарайăр-и эсир?» 39 «Пултаратпăр», – тенĕ вĕсем. «Эпĕ ĕçес асап куркине сире те ĕçме лекĕ, Эпĕ кĕрес асап шывĕпе сире те тĕне кĕме тивĕ. 40 Анчах Хамран сылтăм е сулахай енне лартаканĕ Эпĕ мар. Турă кам валли хатĕрленĕ, çавсем ларĕç». 41 Çакна илтсен тепĕр вунă вĕренекенĕ Иаковпа Иоана тарăхса кайнă. 42 Иисус вара вĕренекенĕсене чĕнсе илсе çапла каланă: «Халăхсен княçĕсем пулма тивĕçнисем халăхпа хуçаланнине, пуçлăхсем те халăха пăхăнтарнине эсир пĕлетĕр. 43 Анчах сирĕн хушшăрта апла пулмалла мар: хăвăр хушшăрта асли пулас текенĕн ыттисемшĕн тарçă пулмалла. 44 Хăвăр хушшăрта малти пулас текенĕн ыттисемшĕн чура пулмалла. 45 Мĕншĕн тесен Этем Ывăлĕ те Хăйшĕн тăрăштарма килмен, Хăй çынсемшĕн тăрăшас тесе, нумайăшне çăлмашкăн Хăй чунне тӳлевлĕхе пама килнĕ».

Суккăр Вартимее сыватни

46 Вĕсем Иерихона çитнĕ. Иисуспа вĕренекенĕсем тата темĕн чухлĕ халăх хуларан тухнă чухне пĕр суккăр çын, Тимей ывăлĕ Вартимей, çул хĕрринче ыйткаласа ларнă. 47 «Иртсе пыраканни – Иисус Назорей», – тенине илтсен Вартимей кăшкăрса каланă: «Давид йăхĕнчи Иисус! Хĕрхенсем мана!» 48 Нумайăшĕ ăна шăпланма хушнă, анчах вăл тата хытăрах: «Давид йăхĕн Ывăлĕ! Хĕрхенсем мана!» – тесе кăшкăрнă. 49 Иисус чарăннă та ăна чĕнсе илме хушнă. Вара çынсем хайхи суккăра: «Ан хăра, тăр, Вăл сана пыма хушать», – тенĕ. 50 Вартимей çиелти тумне хывса пăрахсах сиксе тăнă та Иисус патне пынă. 51 «Эсĕ Мана мĕншĕн чĕнетĕн?» – тенĕ ăна Иисус. «Вĕрентекен! Манăн куракан пуласчĕ», – тенĕ Ăна суккăр çын. 52 Иисус ăна çапла каланă: «Ĕнтĕ каях, ĕненĕвӳ çăлчĕ сана». Вăл вара çав самантрах куракан пулнă та çулпа Иисус хыççăн кайнă.

Марк 11

Иисус Христос Иерусалим хулине кĕни

1 Иисуспа вĕренекенĕсем Иерусалималла çывхарса пынă. Çавăн чухне, Елеон тăвĕ патĕнчи Виффагипе Вифани тĕлне çитсен, Иисус икĕ вĕренекенне 2 çапла хушса янă: «Çак хăвăр умăрти яла кайăр, кĕнĕ-кĕменех унта эсир кăкарса хунă çамрăк ашака асăрхăр, ун çине ку таранччен никам та утланса çӳремен. Эсир ăна вĕçертсе çавăтса килĕр. 3 Кам та пулин сире: „Мĕн хăтланатăр?“ – тесен, эсир çапла калăр: „Вăл Хуçамăра кирлĕ, Хуçамăр часах ăна каялла тавăрса парĕ“». 4 Вĕсем кайнă та урамра хапха умне кăкарса хунă çамрăк ашака тупса, ăна вĕçертсе илнĕ. 5 «Мĕн хăтланатăр? – тенĕ вĕсене çавăнта тăракансенчен хăшĕ-пĕрисем. – Ашака мĕншĕн вĕçертетĕр?» 6 Вĕсем Иисус хушнă пек хуравланă та, çынсем вĕсене янă. 7 Унтан хайхи çамрăк ашака Иисус патне çавăтса пынă, ашак çине хăйсен тумтирĕсене хунă. Иисус вара ун çине утланса ларнă. 8 Темĕн чухлĕ халăх хăйсен тумтирĕсене Иисус умне çул тăрăх сарса пынă, теприсем тата йывăç турачĕсем касса çул тăрăх пăрахса пынă. 9 Умĕнче пыракансем те, хыçалта пыракансем те мухтаса çапла кăшкăрнă: «Осанна! Хуçа Турă ячĕпе Килекен мухтавлă! 10 Мăн асаттемĕрĕн Давидăн Хуçа Турă ячĕпе килекен Патшалăхĕ мухтавлă! Çӳл тӳпере те осанна!» 11 Иисус Иерусалима кĕрсен Турă Çуртне пынă та пĕтĕмпех тĕплĕн пăхса çавăрăннă. Вара тĕттĕм пулса киличчен хуларан тухса Вун иккĕшĕпе пĕрле Вифание кайнă.

Çимĕçсĕр смоква йывăççи

12 Тепĕр кунне, вĕсем Вифанирен тухсан, Иисусăн çиесси килнĕ. 13 Вăл аякранах ешĕл çулçăллă смоква йывăççине асăрханă та ун çинче çимĕç пур-ши тесе йывăç патне пынă. Анчах та патнерех пырсан ун çинче çулçăсăр пуçне урăх ним те тупайман, мĕншĕн тесен смоква çимĕçне пухас вăхăт çитеймен пулнă-ха. 14 «Сан çинчен текех ĕмĕрне те никамăн та çимĕç татса çимелле ан пултăр», – тенĕ вара Иисус йывăçа. Çак сăмахсене вĕренекенĕсем те илтнĕ.

Иисус Турă Çуртĕнчи сутуçăсене хăваласа кăларни

15 Унтан вĕсем Иерусалима çитнĕ. Иисус Турă Çуртне кĕнĕ те унта суту-илӳ тăвакансене хăваласа кăларма пуçланă. Вăл укçа улăштаракансен сĕтелĕсене, кăвакарчăн сутакансен тенкелĕсене тӳнтере-тӳнтере янă, 16 Турă Çурчĕ витĕр тĕрлĕ ăпăр-тапăр çĕклесе çӳреме чарнă. 17 Вĕсене вĕрентсе Вăл çапла каланă: «„Манăн çуртăма пур халăхсемшĕн те лартнă кĕлĕ çурчĕ тесе калĕç“, – темен-им Çырнинче? Эсир вара ăна вăрă-хурах йăви туса хунă». 18 Çак сăмахсене илтнĕ саккун вĕрентӳçисемпе аслă священниксем Иисуса пĕтерме май шыранă. Пĕтĕм халăх Унăн вĕрентĕвĕнчен тĕлĕннĕ пирки вĕсем Иисусран хăранă. 19 Вара Вăл тĕттĕм пулса киличчен хуларан тухса кайнă.

Ĕненессипе каçарасси çинчен

20 Ирхине иртсе пынă чух вĕсем хайхи смоква йывăççи тымарĕ таранах типсе ларнине курнă. 21 Вара Петр, аса илсе, Иисуса каланă: «Равви! Пх-ха, хайхи Эсĕ ылханнă смоква йывăççи типсе ларнă». 22 Иисус вĕренекенĕсене çапла тавăрса каланă: 23 «Турра ĕненĕр! Чăн калатăп сире, кам çак тăва: „Вырăнунтан тапран та тинĕсе кĕрсе ӳк“, – тесе чун-чĕрипе иккĕленмесĕр, хăй калани пурнăçланасса ĕненсе калать, вăл кирек мĕн калани те пулатех. 24 Çавăнпа калатăп сире: эсир кĕлтунă чухне мĕн ыйтатăр, çавна парасса ĕненĕр – вара илетĕрех. 25 Кама та пулин кӳреннĕ пулсан, кĕлĕ тунă чухне эсир ăна каçарăр. Вара Çӳлти Аçăр та сирĕн çылăхăрсене каçарĕ. 26 Эсир каçармастăр пулсан, Çӳлти Аçăр та сирĕн çылăхăрсене каçармĕ».

Кам Сана çакнашкал ирĕк панă

27 Иисуспа вĕренекенĕсем каллех Иерусалима тавăрăннă. Вăл Турă Çуртĕнче çӳренĕ чухне Ун патне аслă священниксемпе саккун вĕрентӳçисем тата ятлă-сумлă çынсем пынă. 28 «Эсĕ çакна мĕнле тивĕçпе тăватăн? Кам Сана çакнашкал ирĕк панă?» – тесе ыйтнă вĕсем. 29 Иисус вĕсене хирĕç çапла каланă: «Манăн та сирĕнтен пĕр сăмах ыйтмалли пур. Эсир çавна хуравласан, эпĕ те сире çакна мĕнле тивĕçпе тунине пĕлтерĕп. 30 Калăр-ха Мана: Иоанн шыва кĕртни çӳлтен е этемрен пулнă?» 31 Лешсем вара пĕр-пĕринпе канашлама пуçланă: «Çӳлтен», – тесен, «Эсир Иоана мĕншĕн ĕненмерĕр?» – тейĕ Вăл. 32 «Этемрен», – тесе вара вĕсем халăхран хăранипе калайман, мĕншĕн тесен пурте Иоана чăн-чăн пророк тесе шутланă. 33 «Пĕлместпĕр», – тенĕ вара вĕсем Иисуса. «Эппин Эпĕ те сире çакна мĕнле тивĕçпе тунине каламастăп», – тавăрнă вĕсене Иисус.

Марк 12

Усал пахчаçăсем çинчен каланă ытарлăх

1 Иисус вĕсене ытарлăн калама пуçланă: «Пĕр çын иçĕм çырли лартса пахча тунă, йĕри-тавра карта тытса çавăрнă. Унтан вăл сĕткен пусса кăлармалли юхтаркăч чавнă тата хурал пӳрчĕ лартнă. Вара пахчине тара панă та хăй урăх çĕре тухса кайнă. 2 Иçĕм çырли татма вăхăт çитсессĕн вăл тарçине пахчаçăсем патне çырла илме янă. 3 Анчах та лешсем тарçăна тытнă та хĕнесе тăкса пуш алăпах янă. 4 Вара хуçа вĕсем патне тепĕр тарçине янă. Вĕсем ăна та пуçне чулпа персе шăтарса, мăшкăл туса янă. 5 Тата тепĕр тарçине янă та, пахчаçăсем ăна вĕлернĕ. Ытти янă тарçăсене те е хĕненĕ, е вĕлернĕ. 6 Çав хуçан пĕртен-пĕр савнă ывăлĕ пулнă. „Ывăлăмран вăтанĕçех“, – тенĕ те вăл юлашкинчен пахчаçăсем патне хайхи ывăлне янă. 7 Анчах та пахчаçăсем, хуçа ывăлне курсан, пĕр-пĕрне çапла каланă: „Ашшĕн пурлăхĕ çакна юлмалла, атьр ăна вĕлерер те тивĕçлĕ еткерне хамăр илер“. 8 Вара вĕсем ăна тытса вĕлернĕ те иçĕм çырли пахчинчен кăларса пăрахнă. 9 Çавăн хыççăн пахча хуçи мĕн тăвĕ? Вăл пырĕ те пахчаçăсене вĕлерттерĕ, пахчине урăххисене парĕ. 10-11 „Çурт тăвакансем пăрахăçланă чул никĕсри тĕп чул пулса тăчĕ; çакна Хуçамăр турĕ, çакна эпир пăхса ытараймастпăр“, – тенĕ Çырнинче. Эсир çавна та вуламан-им?» 12 Хайхи Иисуса илĕртсе тĕрĕслекенсем çак ытарлăха хăйсем çинчен каланине ăнланса илнĕ те Ăна ярса тытасшăн пулнă, анчах та халăхран хăранă. Вара вĕсем çавăрăнса утнă.

Рим патшине тӳлемелли налук

13 Унтан вĕсем, Иисус каланинче айăпламалли сăлтав тупасчĕ тесе, Ун патне темиçе фарисея тата Ирод майлисене янă. 14 Лешсем пынă та Ăна çапла каланă: «Вĕрентекен! Эсĕ тӳрĕлĕхлĕ пулнине, никама та юрама тăрăшманнине эпир пĕлетпĕр. Эсĕ çынна кам пулнине кура хакламастăн, чăнах та Турă çулĕ çинчен вĕрентетĕн. Эппин каласамччĕ: эпир Рим патшине налук тӳлени тĕрĕс-и, тĕрĕс мар-и? Çав налука пирĕн памалла-и, памалла мар-и?» 15 Анчах та Иисус, вĕсен чеелĕхне пĕлсе тăрса, çапла каланă: «Мĕн эсир Мана илĕртсе тĕрĕслетĕр? Мана пĕр динарийлĕх укçăра илсе килсе кăтартăр-ха». 16 Лешсем илсе пынă. Иисус вĕсене каланă: «Çакăнта кам сăнне çаптарнă, кам ятне çырнă?» «Патшанне», – тенĕ Ăна вĕсем. 17 Вара Иисус, вĕсене хуравласа, çапла каланă: «Патшанне патшана парăр, Туррăнне – Турра». Унăн сăмахĕсене илтсен вĕсем тĕлĕнмеллипех тĕлĕннĕ.

Вилнисем чĕрĕлсе тăрасси çинчен ыйтни

18 Унтан Иисус патне вилнисем чĕрĕлсе тăрасса ĕненмен саддукейсем пырса ыйтнă: 19 «Вĕрентекен! Моисей пирĕн валли çапла çырса хăварнă: „Камăн та пулин ача-пăчасăр пиччĕшĕ вилсен, арăмĕ тăлăха юлсан, шăллĕ унăн арăмне качча илтĕр, пиччĕшĕн йăхне тăстăр“. 20 Пĕр кил-йышра çичĕ пĕртăванччĕ. Асли авланчĕ те ача-пăчасăрах вилчĕ, 21 вара унăн арăмне иккĕмĕшĕ илчĕ. Вăл та ача-пăчаллă пулаймасăрах вилчĕ. Виççĕмĕшĕпе те çаплах пулчĕ. 22 Çав арăма умлăн-хыçлăн çиччĕшĕ те качча илчĕç пулин те, ача-пăча таврашĕ юлмарĕ. Пуринчен кайран арăмĕ те вилчĕ. 23 Ĕнтĕ вилнисем чĕрĕлсе тăрас вăхăт çитсен вăл хăшĕн арăмĕ пулĕ-ши? Çиччĕшĕ те унпа пурăннă-çке-ха». 24 Иисус вĕсене çапла хуравланă: «Эсир Çырнине те, Турă хăватне те пĕлмесĕр çак тĕслĕхпех аташатăр-и? 25 Вилнĕ çынсем, чĕрĕлсе тăрсан, авланмĕç те, качча та каймĕç, вĕсем тӳпери ангелсем пек пулĕç. 26 Вилнисем чĕрĕлсе тăрасси пирки вара Моисей кĕнекинче каланă. Çунса тăракан тĕмĕ çинчен каланă тĕле вуламан-им эсир? Унта Турă ăна: „Эпĕ – Авраам Турри те, Исаак Турри те, Иаков Турри те“, – темен-им? 27 Турă вăл вилнисен Турри мар, чĕррисен Турри. Çапла вара, эсир пит йăнăш шухăшлатăр».

Чи аслă пил-хушу

28 Саккун вĕрентӳçисенчен пĕри, вĕсем тавлашнине курса тăрса, Иисус саддукейсене епле аван тавăрса каланине илтсе, патнерех пынă. «Чи аслă пил-хушу хăшĕ?» – тесе ыйтнă вăл Иисусран. 29 Вара Иисус çапла хуравланă: «Малтанхи пил-хушу çакă: „Эй, Израиль халăхĕ, итле! Пирĕн Хуçа Туррăмăр – пĕртен-пĕр Хуçамăр. 30 Хуçа Турруна пĕтĕм чĕререн, пĕтĕм чунран, пĕтĕм с-халтан, пĕтĕм вăй-халтан юрат“. Çакă – чи аслă пил-хушу! 31 Иккĕмĕшĕ те çавнашкалах аслă: „Çывăх çыннуна хăвна юратнă пек юрат“. Çаксенчен аслăрах пил-хушу урăх çук», – тенĕ Вăл. 32 «Вĕрентекен! Эсĕ чаплă хурав патăн, – тенĕ вара Ăна саккун вĕрентӳçи. – Турă пĕрре анчах, Унран урăххи çук тесе Эсĕ чăннине каларăн. 33 Ăна пĕтĕм чĕререн, пĕтĕм ăс-халтан, пĕтĕм чунран, пĕтĕм вăй-халтан юратмаллине те, çывăх çынна хăвна юратнă пек юратмаллине те Эсĕ тĕрĕс каларăн. Çак пил-хушусене тытса пыни кирек епле парнерен те – пĕтĕмĕшпе çунтарса кӳнинчен те, ыттисенчен те – пахарах». 34 Саккун вĕрентӳçи ăслă калаçнине кура Иисус ăна çапла каланă: «Эсĕ Турă Патшалăхĕнчен инçех те мар». Çавăнтан кайран никам та Ăна ыйтусем пама хăяйман.

Турă Суйласа илни кам йăхĕнчен пулмалла

35 Турă Çуртĕнче тата малалла вĕрентсе Иисус çапла каланă: «Епле-ха саккун вĕрентӳçисем Турă Суйласа илни Давид йăхĕнчен пулмалла теççĕ? 36 Давид хăй те, Святой Сывлăш витĕмĕпе, çапла каланă пулнă-çке: „Хуçамăр манăн Хуçама çапла каланă: Эпĕ Санăн тăшманусене уру айне тăвиччен Эсĕ Манăн сылтăм енче лар“. 37 Çапла вара, Давид хăй Ăна Хуçам тет. Эппин епле-ха Вăл унăн йăхĕнчен пулма пултарать?» Темĕн чухлĕ халăх Ăна савăнса итлесе тăнă.

Саккун вĕрентӳçисенчен асăрхаттарни

38 Малалла Иисус çапла вĕрентсе каланă: «Саккун вĕрентӳçисенчен асăрханăр. Вĕсем вăрăм тумтирпе саркаланса çӳреме юратаççĕ, халăх йышлă çĕрте хăйсене саламланине килĕштереççĕ. 39 Синагогăра вĕсем малта ларма, ĕçкĕ-çикĕре кĕрекере ларма юратаççĕ. 40 Çавсене, тăлăх арăмсене кил-çуртсăр хăваракансене, çын умĕнче юриех нумайччен кĕлтăвакансене, ыттисенчен те йывăртарах айăплав пулĕ».

Тăлăх арăмăн икĕ вак укçи

41 Иисус парне арчине хирĕç ларнă та çынсем унта укçа янине сăнанă. Пуянсенчен чылайăшĕ нумай хунă. 42 Унтан пĕр чухăн тăлăх хĕрарăм пынă та пĕр кодрант чухлĕ икĕ вак укçа хунă. 43 Вара Иисус Хăйĕн вĕренекенĕсене чĕнсе илсе çапла каланă: «Чăн калатăп сире: çак чухăн тăлăх хĕрарăм укçа хуракансенчен пуринчен те ытларах хучĕ. 44 Мĕншĕн тесен пурте арчана ытлашшине ячĕç, ку тăлăх хĕрарăм вара пур-çук юлашки укçине хучĕ, хăйне пурăнмалăх укçине пĕтĕмпех арчана ячĕ».

Марк 13

Турă Çуртне аркатасси çинчен

1 Иисус Турă Çуртĕнчен тухнă чухне Ăна пĕр вĕренекенĕ çапла каланă: «Вĕрентекен! Кур-ха, çурчĕсем те, вĕсене купаланă чулĕсем те епле чаплă!» 2 Иисус ăна хирĕç каланă: «Куратăн-и çак капмар çуртсене? Çакăнта чул çинче чул та юлмĕ, йăлтах аркатĕç». 3 Тепĕртакран, Иисус Елеон тăвĕ çинче Турă Çурчĕ курăнакан вырăнта ларнă чухне, Петрпа Иаков тата Иоанпа Андрей Унпа куçа-куçăн юлсассăн çапла ыйтнă: 4 «Каласамччĕ пире: вăл хăçан пулĕ? Çавсем пурте пуласса мĕнле паллă тăрăх пĕлмелле?» 5 Вĕсене хуравласа вара Иисус çапла кала пуçланă: «Хăвăра кам та пулин илĕртсе улталасран асăрханăр, 6 мĕншĕн тесен Ман ятăмпа килекенсем нумай пулĕç. „Эпĕ – Христос“, – тесе вĕсем чылайăшне улталĕç. 7 Вăрçăсем çинчен илтсен, вăрçă хыпарĕсем илсен, хăраса ан ӳкĕр, мĕншĕн тесен çапла пулмалла та, анчах ку пĕтес вăхăт мар-ха. 8 Халăх çине халăх тапăнĕ, патшалăх çине патшалăх вăрçăпа тухĕ, тĕллĕн-тĕллĕн çĕр чĕтренĕ, выçлăх пуçланĕ, халăх пăлханĕ. Çапах та ку – хĕн-хур пуçламăшĕ кăна-ха. 9 Эсир вара хăвăра хăвăр сыхланса пурăнăр! Сире суд тума тытса парĕç, синагогăсенче хĕнĕç. Мана пула сире пуçлăхсемпе патшасем умне Ман çинчен çирĕплетсе пĕлтермешкĕн тăратĕç. 10 Анчах та малтан пур халăхсем хушшинче те Ырă Хыпар сарăлса çитмелле. 11 Сире суда тытса пама илсе кайнă чухне мĕн калас тесе малтанах ан кулянăр, ан шухăшлăр. Çав самантра мĕн каламалли хăех тупăнĕ, мĕншĕн тесен калаканĕ эсир мар, Святой Сывлăш пулĕ. 12 Тăванĕ – тăванне, ашшĕ ачисене вĕлерме тытса парĕ. Ачи-пăчисем ашшĕ-амăшне хирĕç кайĕç, вĕсене вилĕм кӳрĕç. 13 Ман ятăмшăн сире пурте курайми пулĕç. Кам вĕçне çитичченех тӳсĕ, çав çăлăнĕ».

Хăрушă асап-хуйхă çитесси çинчен

14 «Даниил пророк калани çитсен, ирсĕр пулмалла мар вырăн ирсĕрлĕхпе юхăнса тăнине курсан, – вулакан çакна ăнлантăр, – Иудея халăхĕ тусем çине тартăр. 15 Кил хушшинчи çын япала таврашĕ илес тесе пӳрте кĕрсе-туса ан тăтăр. 16 Хирти çын та тумтир таврашĕ илес тесе каялла ан тавăрăнтăр. 17 Çав кунсенче йывăр çын пулнă хĕрарăмсене, кăкăр çитерекен амăшĕсене пысăк хуйхă пулĕ. 18 Тарса хăтăлас вăхăт хĕлле ан пултăрччĕ çеç тесе кĕлтăвăр. 19 Мĕншĕн тесен ун чухне хăрушă асап-хуйхă пулĕ. Унашкалли Турă пултарнă тĕнче пуçланнăранпа халиччен пулман та, пулас та çук. 20 Хуçа Турă асап кунĕсен шутне чакарман пулсан, никам та çăлăнса юлаяс çукчĕ. Анчах та Хăй суйласа илнисене хĕрхенсе Вăл çав кунсен шутне чакарĕ. 21 Çавăн чухне кам та пулин сире: „Христос акă кунта“ е: „Авă унта“, – тесен, ан ĕненĕр. 22 Мĕншĕн тесен суя христоссемпе суя пророксем тупăнĕç. Вĕсем, тĕлĕнмелле паллăсемпе хăватсем кăтартса, май килсен суйласа илнисене те илĕртсе улталама пăхĕç. 23 Эсир вара сыхă пулăр. Çаксем пирки Эпĕ сире малтанах каласа хурас терĕм».

Этем Ывăлĕ килесси çинчен

24 «Çав кунсенче, асап хыççăн, хĕвел тĕттĕмленĕ, уйăх çути сӳнĕ. 25 Тӳпери çăлтăрсем ӳкĕç, çӳлти вăй-хăватсем кисренсе кайĕç. 26 Унтан çынсем тӳпери пĕлĕтсем çинче аслăран та аслă хăватпа тата мухтавпа килекен Этем Ывăлне курĕç. 27 Çавăн чухне Вăл Хăйĕн ангелĕсене ярĕ, Хăй суйласа илнĕ çыннисене тĕнчен тăватă енчен те, çĕр хĕрринчен пуçласа пĕлĕт хĕррине çитичченех

Смоква йывăççипе танлаштарни

28 «Илер-ха, тĕслĕхрен, смоква йывăççине. Унăн турачĕсем папка кăларса ешере пуçласан эсир çу çывхарнине пĕлетĕр. 29 Çавнашкалах эсир те, Эпĕ калани пурнăçланса пынине курсан, çак тĕнче пĕтес вăхăт çывхарнине, алăк умнех çитнине пĕлсе тăрăр. 30 Чăн калатăп сире: çавсем пурте çак ăру пĕтичченех пулса иртĕç. 31 Çĕрпе пĕлĕт те пĕтĕ, Ман сăмахăмсенчен пĕри те пĕтмĕ».

Сыхă пулма чĕнни

32 «Çавă хăш кун, хăш сехетре пуласса никам та пĕлмест, тӳпери ангелсем те, Ывăлĕ те пĕлмест. Ăна пĕртен-пĕр Атте Турă кăна пĕлет. 33 Астăвăр, сыхă пулăр, кĕлтăвăр, мĕншĕн тесен çав вăхăт хăçан çитессе пĕлме пултараймастăр. 34 Ун чухне ак çак ытарлăхра каланă пек пулĕ. Пĕр çын инçе çула кайма пуçтарăннă. Килтен кайиччен вăл кашни тарçинех харпăр-хăй ĕçĕшĕн яваплă пулма, хапха хуралçине сыхă пулма хушса хăварнă. 35 Çапла вара сыхă пулăр, мĕншĕн тесен кил хуçи те каçпа, те çур çĕрте, те автан авăтсан, те ирхине килет. Эсир ăна пĕлме пултараймастăр. 36 Астăвăр, вăл сасартăк эсир çывăрнă тĕле килсе ан тухтăрччĕ. 37 Çакна сире кăна мар, пурне те калатăп: сыхă пулăр».

Марк 14

Иисуса хирĕç тунă кавар

1 Тата тепĕр икĕ кунтан пасха тата тутлăлла çăкăр уявĕ çитмелле пулнă. Аслă священниксемпе саккун вĕрентӳçисем Иисуса епле те пулин чеелĕхпе тытса вĕлерме май шыранă. 2 Анчах та вĕсем çапла калаçса килĕшнĕ: «Иисуса уяв вăхăтĕнче тытас мар, ахальлĕн халăх пăлханса кайĕ».

Иисуса Вифанире çупа сĕрни

3 Иисус Вифанире юхан-суранлă Симон патĕнче хăнара пулнă чухне çавăнта пĕр хĕрарăм кĕнĕ. Вăл алебастр савăтпа таса та хаклă йышши нардран тунă ырă шăршăллă мирă илсе пынă. Хĕрарăм, чул савăтне çапса уçса, Унăн пуçне çав çупа сĕре пуçланă. 4 «Мĕне кирлĕччĕ мирăна пĕтерсе кунашкал тăкакланни?» – тарăхса калаçнă хăш-пĕр хăнисем. 5 «Ăна виç çĕр динарийрен те ытлараха сутса укçине чухăнсене пама пулатчĕ», – тесе ӳпкеленĕ вĕсем хĕрарăма. 6 Вара Иисус çапла каланă: «Ан тивĕр ăна, мĕншĕн эсир хĕрарăма пăшăрхантаратăрВăл Маншăн ырă ĕç турĕ. 7 Чухăнсем сирĕн яланах пулĕç, эсир вĕсене хăçан ырă тăвас тетĕр, çавăн чухне пулăшма пултаратăр. Эпĕ вара сирĕнпе яланах пулас çук. 8 Çак хĕрарăм хăй мĕн тума пултарнине турĕ: Ман ӳтĕме пытарма хатĕрлесе çу сĕрчĕ. 9 Чăн калатăп сире: çак Ырă Хыпара ăçта вĕрентĕç, çавăнта – пĕтĕм тĕнчипех – ку хĕрарăма та аса илĕç, вăл мĕн туни çинчен те калаçĕç».

Иуда Искариот сутăнчăклăхĕ

10 Вун иккĕшĕнчен пĕри вара, Иуда Искариот, Иисуса аслă священниксене тытса парас шухăшпа вĕсем патне кайнă. 11 Лешсем Иуда шухăшне пĕлсессĕн хĕпĕртесех ӳкнĕ, ăна кĕмĕл укçа пама пулнă. Вара вăл Иисуса тытса пама меллĕ вăхăт шыранă.

Пасха апачĕ тума хатĕрленни

12 Тутлăлла çăкăр уявĕн малтанхи кунĕнче, пасха валли путек пусмалли вăхăтра, вĕренекенĕсем Иисуса каланă: «Эсĕ пасха апачĕ ăçта çиес тетĕн? Эпир кайса хатĕрлĕпĕр». 13 Вара Иисус Хăйĕн икĕ вĕренекенне çапла каласа янă: «Хулана кайăр, унта сире кăкшăмпа шыв çĕклесе пыракан пĕр çын тĕл пулĕ. Эсир çав çын хыççăн кайăр. 14 Вăл кĕрекен çуртри кил хуçине çапла калăр: „Вĕрентекен акă мĕн ыйтать: Эпĕ Хамăн вĕренекенĕмсемпе пасха апачĕ çиес пӳлĕм хăшĕ?“ 15 Кил хуçи сире янтăласа хунă пысăк та хăтлă пӳлĕм кăтартĕ. Хамăр валли пасха апачĕ çавăнта хатĕрлĕр». 16 Вĕренекенĕсем кайнă, хулана çитнĕ. Пĕтĕмпех Иисус каланă пек пулса иртнĕ. Унтан вĕсем пасха апачĕ хатĕрленĕ.

Каçхи вăрттăн апатлану

17 Каç пулсан Вун иккĕшĕпе пĕрле Иисус унта пынă. 18 «Чăн калатăп сире, – тенĕ Иисус каçхи апат çинĕ чухне, – сирĕнтен пĕри, Манпа пĕрле çиекенскерех, Мана тытса парĕ». 19 Вĕренекенĕсем хуйха ӳкнĕ, вара пĕрин хыççăн тепри Ăна: «Эпĕ марах!» – теме пуçланă. 20 «Вун иксĕртен пĕри, Манпа пĕрле пĕр чашăкран çăкăр пуçса çиекенни, – тавăрнă Иисус вĕсене. 21 – Тепĕр тесен, Этем Ывăлĕ Çырнинче палăртса хунă çулпа пырать. Анчах Этем Ывăлне тытса паракана хуйхă пулĕ: çав çынна çураличчен çуралманни лайăхрах пулнă пулĕччĕ». 22 Каçхи апат çинĕ чухне Иисус çăкăра илсе Турра тав тунă та вĕренекенĕсене хуçа-хуçа парса: «Илĕр, çийĕр, çакă – Манăн Ӳтĕм», – тенĕ. 23 Унтан куркине илсе Турра тав тунă, вара çав куркаран пурте ĕçнĕ. 24 Иисус вĕсене çапла каланă: «Çак хĕрлĕ эрех – Çĕнĕ Халала çирĕплетекен, нумай çыншăн юхакан Манăн Юнăм. 25 Чăн калатăп сире: ĕнтĕ Эпĕ иçĕм çырли эрехне Турă Патшалăхĕнче çĕнĕ эрех ĕçес кунчченех урăх ĕçеймĕп». 26 Вара, Турра мухтаса юрланă хыççăн, Иисуспа вĕренекенĕсем Елеон тăвĕ çине кайнă.

Петр тунасса Иисус малтанах калани

27 Çавăн чухне Иисус вĕсене каланă: «Кĕçĕр эсир пурте Мана шанма пăрахатăр, мĕншĕн тесен Çырнинче çапла каланă: „Кĕтӳçне пĕтерĕп те, сурăхĕсем саланса кайĕç“. 28 Чĕрĕлсе тăнă хыççăн вара Эпĕ Галилейăра сирĕнтен те маларах пулăп». 29 «Сана пурте шанми пулсан та, эпĕ шанăп», – тенĕ Ăна Петр. 30 «Чăн калатăп сана, – тенĕ вара ăна Иисус, – кĕçĕрех, автан иккĕ авăтма ĕлкĕричченех, эсĕ Мана виçĕ хутчен пĕлмĕш пулăн». 31 «Санпа пĕрле вилмелле пулсассăн та Санран тунас çук», – тенĕ Петр çине тăрсах. Ыттисем те çавнашкалах каланă.

Елеон тăвĕ çинче кĕлтуни

32 Унтан вĕсем Гефсимани текен вырăна пынă. «Эпĕ кайса кĕлтунă вăхăтра çакăнтах ларăр-ха», – тенĕ вĕренекенĕсене Иисус. 33 Вара Хăйпе пĕрле Вăл Петра тата Иаковпа Иоана илсе кайнă та калама çук вăйлăн хуйхăра пуçланă. 34 «Манăн чунăм вилесле хурланать, эсир çакăнта Манпа пĕрле пулăр-ха, ан çывăрăр», – тенĕ вĕсене Иисус. 35-36 Вара кăштах аяккалла пăрăннă та: «Май пулсассăн, çак асап вăхăчĕ Манран иртинччĕ. Эй, Авва Аттем! Эсĕ пурне те тума пултаратăн. Çак асап куркине Манран ирттерсемччĕ. Çапах та Эпĕ тăвас тенĕ пек мар, Эсĕ тăвас тенĕ пек пултăр», – тесе çĕре ӳксе кĕлтунă. 37 Унтан вĕренекенĕсем патне пынă та лешсем çывăрнине курнă. «Симон, эсĕ çывăратăн-и? Пĕр сехет те пулин çывăрмасăр тӳсеймерĕн-и? – тенĕ Петра. 38 – Илĕртнипе çылăха кĕрес марччĕ тесе, сыхă пулăр, кĕлтăвăр: этемĕн чун-чĕмĕ çирĕп, ӳт-пĕвĕ вара хавшак». 39 Унтан Иисус, каллех пăрăнса, малтанхи пекех каласа кĕлтунă. 40 Вĕренекенĕсем патне пырсан Вăл лешсем каллех çывăрнине курнă. Ыйхă пуссах çитернипе вĕсем Иисуса ним тавăрса калама та аптăранă. 41 Унтан, виççĕмĕш хут кĕлтуса тавăрăнсан, Иисус вĕренекенĕсене çапла каланă: «Эсир çаплах çывăратăр-и, канатăр-и? Вăхăт çитрĕ ĕнтĕ: акă Этем Ывăлне çылăхлă çынсен аллине тытса параççĕ. 42 Тăрăр та каяр! Акă Мана сутакан та çывăхрах».

Иисуса тытни

43 Вăл çапла каласа тăнă вăхăтрах Вун иккĕшĕнчен пĕри, Иуда, тата унпа пĕрле хĕçсемпе шалçасем йăтнă темĕн чухлĕ халăх пырса çитнĕ. Вĕсене аслă священниксемпе саккун вĕрентӳçисем тата ятлă-сумлă çынсем янă пулнă. 44 Сутаканĕ вĕсемпе çапла калаçса татăлнă пулнă: «Эпĕ Кама чуптăвăп, Çавă Иисус пулĕ. Эсир Ăна ярса тытăр та хуралласа илсе кайăр». 45 Вăл çавăнтах Иисус патне пынă та: «Равви! Равви!» – тесе Ăна чуптунă. 46 Лешсем вара, Ун çине алă çĕклеме хăйса, Ăна ярса тытнă. 47 Çав вăхăтра Иисуспа пулнисенчен пĕри хĕçне туртса кăларнă та, аслă священник чури çине сулса ярса, унăн хăлхине касса татнă. 48 Çавăн чухне Иисус Хăйне сырса илнисене каланă: «Мана тытма эсир, вăрă-хураха хирĕç тухнă пек, хĕçсемпе, шалçасемпе тухрăр. 49 Эпĕ куллен Турă Çуртĕнче сирĕнпе пултăм, вĕрентрĕм; ун чухне эсир Мана тĕкĕнмерĕр. Çырнинче мĕн калани пурнăçлантăр, тытăрах эппин». 50 Çавăн чухне Ăна пурте пăрахса тарнă. 51 Çара ӳчĕ çинченех пĕркенчĕк уртса янă пĕр темле çамрăк çеç Иисус хыççăн утнă, анчах салтаксем ăна та ярса тытнă. 52 Вара çав çамрăк, пĕркенчĕкне вĕсен аллинче хăварса, çарамассăнах тарнă.

Иисуса синедриона илсе пыни

53 Иисуса чи аслă священник патне илсе кайнă. Вара çавăнта ытти аслă священниксемпе ятлă-сумлă çынсем, саккун вĕрентӳçисем пухăннă. 54 Петр вара аслă священник çурчĕ патне çитичченех Иисус хыççăн чылай каярахра утса пынă. Картишне кĕрсессĕн вăл унти тарçăсемпе пĕрле кăвайт умне ăшăнма ларнă. 55 Аслă священниксем тата синедрионра ларакан ытти çынсем, Иисуса вĕлерттерес тесе, Ăна судра айăпламалли сăлтав шыранă, анчах тупайман. 56 Ун çинчен нумайăшĕ суйса айăп кăтартнă, анчах вĕсем кăтартнисем çителĕксĕр пулнă. 57 Хăшĕ-пĕрисем ура çине тăрсах Ăна хирĕç çапла суйса пĕлтернĕ: 58 «„Этем аллипе тунă çак Турă Çуртне аркатма, унтан тепĕр виçĕ кунран урăххине, этем аллипе туманнине, çĕнĕрен туса лартма пултаратăп“, – тенине эпир хамăр илтрĕмĕр». 59 Анчах вĕсем çапла кăтартни те айăплама çителĕксĕр пулнă. 60 Вара аслă священник мала тухса тăнă та Иисусран ыйтнă: «Вĕсем Сана хирĕç айăп кăтартаççĕ, Санăн тавăрса каламалли нимĕн те çук-им?» 61 Иисус чĕнмен, хирĕç тавăрса нимĕн те каламан. Аслă священник каллех ыйту панă. «Эсĕ Христос-и? Мухтавлă Турă Ывăлĕ-и?» – тесе ыйтнă Унран. 62 «Эпĕ, – тенĕ вара Иисус. – Ĕнтĕ эсир Этем Ывăлĕ, Хăватлин сылтăм енче ларса, тӳпери пĕлĕтсем çинче килнине курăр». 63 Çакна илтсен, тарăхнипе, аслă священник хăй çийĕнчи тумтирне çурса янă. «Унăн айăпне кăтартакан мĕн тума кирлĕ тата пире? – тенĕ вăл. 64 – Вăл Турра хурланине хăвăрах илтрĕр! Çакăн пирки эсир мĕн шухăшлатăр?» «Айăплă, вĕлермелле», – тенĕ вара вĕсем пурте. 65 Хăшĕ-пĕрисем Ун çине сура пуçланă, Иисусăн питне хупласа, çапа-çапа каланă: «Пророк пулсан кам çапнине кала!» Ăна тарçăсем те питрен çупа-çупа янă.

Петр Иисуса пĕлмĕш пулни

66 Петр çав хушăра тулта, картишĕнче ларнă. Аслă священникăн хĕрарăм тарçи, пырсан, 67 Петр кăвайт умĕнче ăшăнса ларнине курнă. Вара ун çине тинкеререх пăхса çапла каланă: «Эсĕ те Назаретри Иисуспа пĕрлехчĕ». 68 Анчах та Петр, Иисусран тунса: «Эсĕ мĕн калаçнине пĕлместĕп те, ăнланаймастăп та», – тенĕ. Вара малти картишне тухнă, çавăнтах автан авăтса янă. 69 Хĕрарăм тарçă ăна каллех асăрханă та çавăнта тăракансене: «Ку çын çавсен ушкăнĕнченех», – тесе кала пуçланă. 70 Петр каллех туннă. Тепĕртакран çавăнта тăракансем Петра татах çапла каланă: «Эсĕ чăнах та çавсен ушкăнĕнченех. Мĕншĕн тесен эсĕ – Галилея çынни, калаçни-туни те вĕсен евĕрлех». 71 Вăл вара пĕтĕм чĕререн: «Эсир калакан Çынна эпĕ пĕлместĕпех», – тесе тупа тăва пуçланă. 72 Çав самантрах автан иккĕмĕш хут авăтса янă. Петр вара хăйне Иисус «автан иккĕ авăтма ĕлкĕричченех эсĕ Мана виçĕ хутчен пĕлмĕш пулăн» тенине аса илнĕ те йĕрсе янă.

Марк 15

Иисус Пилат патĕнче

1 Ирхине, тул çутăлсанах, аслă священниксем, ятлă-сумлă çынсем, саккун вĕрентӳçисем – синедрионра ларакансем пурте канашласа йышăннипе Иисуса çыхса Пилат патне илсе кайнă. 2 «Эсĕ Иудея Патши-и?» – тесе ыйтнă Унран Пилат. «Эсĕ ху çапла каларăн», – тавăрнă ăна Иисус. 3 Аслă священниксем Ăна хирĕç тем тĕрлĕ айăплав та кăларса тăратнă. 4 Вара Пилат каллех Унран çапла ыйтнă: «Куратăн-и, Сана хирĕç мĕн чухлĕ айăплав сăмахĕ калаççĕ. Эсĕ мĕншĕн нимĕн те чĕнместĕн?» 5 Анчах Иисус çакна хирĕç те нимĕн те тавăрса каламан, ку вара Пилата

Иисуса вĕлерме ыйтни

6 Кашни пасха уявĕ тĕлне вăл тĕрмере ларакансенчен пĕрне халăх ыйтнипе ирĕке кăларнă. 7 Çавăн чухне пĕр Варавва ятлă çын ытти пăлхавçăсемпе пĕрле тĕрмере ларнă. Вĕсем пăлхав вăхăтĕнче çын вĕлернĕ пулнă. 8 Халăх Пилатран йăлана кĕнĕ йĕркене пурнăçлама кăшкăра-кăшкăра ыйта пуçланă. 9 Пилат вĕсене çапла тавăрса каланă: «Сире Иудея Патши текеннине кăларса парас мар-и? Килĕшетĕр-и?» 10 Аслă священниксем Иисуса кураймасăр тытса панине пĕлнĕрен Пилат çапла ыйтнă. 11 Анчах аслă священниксем Иисус вырăнне Вараввăна кăларма ыйтмашкăн халăха пăлхатса янă. 12 Пилат каллех вĕсене тавăрса çапла каланă: «Хăвăр Иудея Патши текеннине манăн мĕн тумалла вара?» 13 Вĕсем каллех кăшкăра пуçланă. «Пталаттар Ăна!» – кăшкăрнă вĕсем çаплах. 14 «Мĕн усалли тунă вара Вăл?» – тенĕ Пилат вĕсене. Анчах та халăх тата хытăрах: «Пталаттар Ăна!» – тесе кăшкăрнă. 15 Вара Пилат, халăх кăмăлне юрас тесе, Вараввăна тĕрмерен кăларттарнă, Иисуса, чĕн пушăпа хĕнеттерсе, пăталама хушнă.

Иисусран мăшкăлласа кулни

16 Салтаксем Ăна претори картишне илсе кĕртнĕ те унта пулккипех ытти салтаксене пухнă. 17 Вара Ăна патшалла хĕрлĕ тум тăхăнтартнă, Ун пуçне йĕплĕ кӳкен хуллинчен явнă пуç кăшăлĕ тăхăнтартнă. 18 Вара Ăна хисепленçи пулса: «Сывă пултăр Иудея Патши!» – тесе саламлама пуçланă. 19 Салтаксем Иисус çине сура-сура Ăна пуçĕнчен туяпа çапса пĕтернĕ, Ун умне чĕркуçленсе ларса пуç тайнă пек хăтланнă. 20 Унтан, мăшкăлласа тăрансан, Ун çийĕнчи хĕрлĕ тумне хывса илнĕ те Хăйĕн тумтирне тăхăнтартнă. Вара Ăна пăталама илсе кайнă.

Иисус Христоса пăталани

21 Çул çинче вĕсем хиртен тавăрăнакан Симон ятлă Киринея çыннине, Александрпа Руф ашшĕне, тĕл пулнă, Иисусăн хĕресне йăтса пыма çавна хушнă. 22 Иисуса Голгофа ятлă вырăна илсе пынă, ку «Пуç купташки» тенине пĕлтерет. 23 Вара Ăна смирнăпа хутăштарнă хĕрлĕ эрех ĕçтересшĕн пулнă, анчах Вăл ĕçмен. 24 Иисуса пăталакансем Унăн тумтирне шăпа ярса пĕр-пĕрин хушшинче валеçнĕ. 25 Ирхине тăхăр сехетре Иисуса хĕрес çумне пăталанă. 26 Унăн айăпне кăтартса «Иудея Патши» тесе çырса çапнă. 27 Унпа пĕрле икĕ хураха пăталанă: пĕрне – унран сылтăм енне, теприне – сулахай енне. 28 Çапла «Ăна вăрă-хурах шутне кĕртĕç» тесе Çырнинче калани пурнăçланнă. 29 Иртен-çӳренсем Ăна хурласа, пуçĕсене сулла-сулла çапла калаçкаланă: «Ай-яй, Турă Çуртне аркатакан, ăна виçĕ кун хушшинче çĕнĕрен туса лартакан! 30 Халĕ Хăвна Ху çăлсам, хĕрес çинчен анса пăх-ха!» 31 Аслă священниксемпе саккун вĕрентӳçисем те çавнашкалах Унран мăшкăлланă. Пĕр-пĕрин хушшинче çапла калаçкаланă: «Ыттисене çăлатчĕ, Хăйне Хăй çăлаймасть! 32 Ĕнтĕ Христос, Израиль Патши текенскер, халĕ хĕрес çинчен антăр, эпир çакна курăпăр та вара Ăна ĕненме пуçлăпăр». Хăйĕнпе пĕрле пăталанисем те Унран йĕкĕлтесе кулнă.

Иисус Христос вилĕмĕ

33 Кăнтăрла, вун икĕ сехетрен пуçласа виçĕ сехетчен, сасартăк пĕтĕм çĕр çинче сĕм тĕттĕм пулса ларнă. 34 Виçĕ сехетре вара Иисус хыттăн кăшкăрса янă: «Элои! Элои! Ламма савахфани?» Ку «Эй, Турăçăм! Турăçăм! Мĕншĕн Эсĕ Мана пăрахрăн?» тени пулать. 35 Çакна илтсен: «Вăл Илияна пулăшма чĕнет», – тенĕ çавăнта тăракансенчен хăшĕ-пĕри. 36 Пĕри тата чупса кайнă та, хĕрхӳлентернĕ хĕрлĕ эрех сăхтарнă мунчалана патак вĕçне тирсе, Иисуса ĕçме панă. «Тăхтăр-ха, пăхса тăрар: Илия Ăна хĕрес çинчен антарма килет-и?» – тенĕ çавскер. 37 Унтан Иисус хыттăн кăшкăрса янă та, Унăн юлашки сывлăшĕ тухнă. 38 Çав вăхăтра Турă Çуртĕнчи чаршав çӳлтен аяла çитиччен çурмалла çурăлса аннă. 39 Иисуса хирĕçех тăракан Рим çĕрпĕвĕ вара, Иисус çапла кăшкăрса юлашки сывлăшне кăларса янине курса: «Ку Çын чăнах та Турă Ывăлĕ пулнă-мĕн!» – тенĕ. 40 Çавăнтах аякран пăхса тăракан хĕрарăмсем те пулнă: вĕсем хушшинче Мария Магдалина та, кĕçĕн Иаковпа Иосия амăшĕ Мария та, Саломия та пулнă. 41 Вĕсем Иисус Галилейăра чухне те Ун хыççăн çӳренĕ, Ăна пулăшнă. Унта тата Иисуспа пĕрле Иерусалима пынă ытти хĕрарăмсем те нумаййăн пулнă.

Иисус ӳтне тупăклăха хуни

42 Çакă эрне кун пулса иртнĕ, шăмат кун вара ĕçлеме юраман. Çавăнпа та, каç пулсан, 43 Аримафея хулинче çуралса ӳснĕ Иосиф ятлă пĕр çын пынă та Иисус ӳтне ыйтма Пилат патне хăйса кĕнĕ. Иосиф иудейсен канашĕнче хисеплĕ çын шутланнă пулин те, хăй те Турă Патшалăхĕ килессе кĕтсе пурăннă пулнă. 44 Иисус вилнĕ ĕнтĕ тесен Пилат тĕлĕннĕ. Вара вăл çĕрпĕве чĕнтерсе: «Иисус вилни нумай пулать-и?» – тесе ыйтнă. 45 Иисус вилнине çĕрпӳ те пĕлтерсен, Пилат Унăн ӳтне Иосифа пама хушнă. 46 Вара Иосиф йĕтĕн пир туяннă та Иисус ӳтне хĕрес çинчен антарнă. Унтан пирпе чĕркенĕ те чул ту хысакне касса тунă тупăклăха кайса хунă, шала кĕмелли шăтăк умне чул йăвантарса хунă. 47 Мария Магдалинăпа Иосия Марийи Ăна ăçта пытарнине пăхса тăнă.

Марк 16

Иисус Христос чĕрĕлсе тăни

1 Шмат каç Мария Магдалина, Иаков амăшĕ Мария тата Саломия, Иисус ӳтне кайса сĕрес тесе, ырă шăршăллă çусем туяннă. 2 Вырсарни кун, эрнен малтанхи кунĕнче, ирпе ирех, хĕвел тухнă вăхăтра, вĕсем тупăклăх патне кайнă. 3 Çапла вĕсем: «Тупăклăх шăтăкĕ умĕнчи чула кам йăвантарса куçарса парĕ-ши пире?» – тесе пĕр-пĕринпе калаçкаласа пынă. 4 Çитсессĕн пăхнă та курах кайнă: хайхи пысăк чула куçарса та хунă иккен. 5 Унтан, тупăклăха кĕрсен, вĕсем сылтăм енче шап-шурă тум тăхăннă пĕр çамрăк ларнине асăрханă. Вара хĕрарăмсем тĕлĕннипе питĕ хăраса ӳкнĕ. 6 «Ан хăрăр, – тенĕ ангел вĕсене. – Эсир хĕрес çине пăталанă Назаретри Иисуса шыратăр вĕт. Вăл вилĕмрен чĕрĕлнĕ. Вăл кунта çук халĕ. Акă Ăна хунă вырăн. 7 Çапах та эсир Унăн вĕренекенĕсене тата Петра: „Иисус сире Хăй каланă пекех Галилейăра тĕл пулĕ, эсир Ăна унта курăр“, – тесе кайса калăр». 8 Вара вĕсем тупăклăхран тухса тарнă, тĕлĕннипе питĕ хăраса ӳкнĕ. Хăранăран вара никама та ним те каламан.

Чĕрĕлсе тăнă Христос Мария Магдалинăна тата икĕ вĕренекенне курăнни

9 Эрнен малтанхи кунĕнче, вырсарни кун, ирпе ирех чĕрĕлсе тăнă хыççăн Иисус чи малтан Хăй унччен çичĕ усал сывлăша хăваласа кăларнă Мария Магдалинăна курăннă. 10 Мария çакăн çинчен Иисуспа пĕрле пулнисене, татăлса йĕрекенскерсене, кайса каласа кăтартнă. 11 Анчах та вĕсем Иисус чĕрĕ пулнине те, Мария Ăна курнине те ĕненмен. 12 Кайран Иисус çав ĕненменнисенчен иккĕшне, вĕсем пĕр яла кайнă чухне, çул çинче урăх сăн-сăпатлă пулса курăннă. 13 Вара хайхисем каялла тавăрăннă та ыттисене каласа кăтартнă, анчах вĕсене те ĕненмен.

Чĕрĕлсе тăнă Иисус вун пĕр апостола курăнни

14 Юлашкинчен Иисус вун пĕр вĕренекенне каçхи апат çисе ларнă чухне курăннă. Иисус вĕсене чунĕсем уçăлса çитейменшĕн, Хăй чĕрĕлсе тăнă хыççăн Ăна куракансене ĕненменшĕн ӳпкеленĕ. 15 Унтан Иисус вĕсене çапла каланă: «Кайăр та пĕтĕм тĕнчипех пурне те Ырă Хыпар вĕрентсе çӳрĕр. 16 Кам ĕненсе шыва кĕрĕ, çав çăлăнĕ. Кам ĕненмĕ, çавна юлашки судра айăплĕç. 17 Ĕненекенсем çак хăватсене тума пултарĕç: Ман ятăмпа усалсене хăваласа кăларĕç; хăйсем халиччен пĕлмен чĕлхесемпе калаçĕç; 18 çĕленсене алла тытĕç; пĕр-пĕр наркăмăш ĕçсен те сиенленмĕç; чирлисем çине аллисене хурсан, лешсем сывалĕç».

Иисус Христос тӳпене çĕкленни

19 Çапла Хуçамăр, вĕренекенĕсемпе калаçнă хыççăн, тӳпене çĕкленнĕ те Туррăн сылтăм енне ларнă. 20 Вара вĕренекенĕсем кайнă та пур çĕрте те ӳкĕтлесе вĕрентнĕ; Хуçамăр вĕсене пулăшсах тăнă, хăватсем кăтартса вĕсен сăмахĕсене çирĕплетнĕ. Аминь.

Лука 1

Ум сăмах

1 Пирĕн хушшăмăрта пулса иртнĕ паллă ĕçсем çинчен халĕ нумайăшĕ çыра пуçларĕç ĕнтĕ. 2 Сăмаха чăн малтанах куçăн курса Уншăн ĕçлесе тăнă çынсем пире мĕн каласа панă, вĕсем те çавнах çыраççĕ. 3 Çавăнпа эпĕ те, хисеплĕ çыннăм Феофил, малтан пуçласа пĕтĕмпе лайăх тĕпчесе пĕлтĕм те ун çинчен сана йĕркипе çырса парас терĕм. 4 Хăвна мĕне вĕрентни чăннипех те тĕрĕс пулнине санăн тĕппипе пĕлсе çитмелле пултăр терĕм.

Ангел Шыва кĕртекен Иоанн çураласса пĕлтерни

5 Иудея çĕрĕнче Ирод патшара ларнă чух пĕр Захария ятлă священник пурăннă, вăл Авий ушкăнĕнчи священниксен черечĕпе Турă Çуртĕнче ĕçленĕ. Унăн арăмĕ те, Елисавета, Аарон рăвĕнчен тухнăскер пулнă. 6 Вĕсем Турă умĕнче тӳрĕ пурăннă: Хуçа Турă йĕркисене, пил-хушăвĕсене пурне те тĕрĕс пурнăçласа тăнă. 7 Анчах та вĕсен ача-пăча пулман, мĕншĕн тесен Елисавета ача туман арăм пулнă. Иккĕшĕ те вĕсем ватăлса çитнĕ. 8-9 Пĕррехинче, Захария хăй черечĕн йĕркипе Турă умĕнче ĕçленĕ чухне, священниксен йăлипе Хуçа Турă Çуртĕнче ладан çунтарса тĕтĕрме ăна шăпа тухнă. 10 Захария тĕтĕрнĕ вăхăтра темĕн чухлĕ халăх Çурт тулашĕнче кĕлтуса тăнă. 11 Çавăн чухне ăна ладан çунтаракан парне вырăнĕн сылтăм енче сасартăк Хуçа Туррăн ангелĕ курăннă. 12 Ангела курсан Захария тĕлĕннипе хăрасах кайнă. 13 Ангел ăна каланă: «Ан хăра, Захария! Санăн кĕллӳне Турă илтрĕ. Санăн арăму, Елисавета, сана ывăл ача çуратса парĕ, ăна эсĕ Иоанн ятлă хурăн. 14 Уншăн эсĕ хавасланса хĕпĕртĕн, вăл çуралнăшăн нумайăшĕ савăнĕç, 15 мĕншĕн тесен вăл Хуçа Турă умĕнче аслă пулĕ. Вăл эрех-сăра таврашĕ ĕçмĕ; амăш варĕнчех унăн чун-чĕри Святой Сывлăшпа тулĕ. 16 Вăл Израиль çыннисене нумайăшне хăйсен Хуçа Турри енне çавăрĕ. 17 Вăл Христос умĕн Илиян чун-чĕм хăвачĕпе килĕ те халăха Хуçамăр умне тăма хатĕрлĕ: ашшĕсен кăмăлне ачисен енне çавăрĕ, Турă хушнине итлемен çынсене тӳрĕлĕх çулĕ çине тăратĕ». 18 Захария вара ангелран çапла ыйтнă: «Ку чăн пуласса эпĕ епле пĕлĕп-ши? Эпĕ ĕнтĕ ватăлтăм, ман арăм та ватăлса çитрĕ». 19 Ангел ăна каланă: «Эпĕ – Турă умĕнче тăракан Гавриил. Мана сан патна çак ырă хыпара пĕлтерме янă. 20 Вăхăчĕ çитсен эп калани пурнăçланĕ, анчах ман сăмахсене ĕненменшĕн эсĕ чĕлхесĕр пулăн, эпĕ калани пурнăçланиччен калаçаймасăр пурăнăн». 21 Çав хушăра унти халăх Захария тухасса кĕтсе тăнă, вăл Турă Çуртĕнче вăрах тăнинчен тĕлĕннĕ. 22 Унтан тухсан Захария пĕр сăмах та калайман, аллисемпе паллă кăтартса халăха тем ăнлантарма тăрăшнă. Вара пурте ăна Турă Çуртĕнче темскер курăннине чухласа илнĕ. 23 Турă умĕнче ĕçлемелли кунĕсем иртсен Захария килне тавăрăннă. 24-25 Çавăн хыççăн унăн арăмĕ, Елисавета, йывăр çын пулнă. Çие юлнине вăл пилĕк уйăх палăртмасăр çӳренĕ. «Çын хурланине ман çинчен сирес тесе, çак кунсенче Хуçа Турă мана хĕрхенсе çапла турĕ», – тенĕ вăл.

Ангел Марияна ырă хыпар пĕлтерни

26 Çие юлни ултă уйăх çитсен, Турă татах Гавриил ангела Галилейăри Назарет хулине 27 Давид йăхĕнчи Иосиф валли çураçнă Хĕр патне янă. Çав Хĕр Мария ятлă пулнă. 28 Ун патне кĕрсен ангел çапла каланă: «Эй, тивлетлĕ Хĕр, савăн! Санпала Турă, Эсĕ пур хĕрарăмран та мухтавлăрах!» 29 Ангел сăмахĕсене илтсен Мария аптăрасах кайнă. Çапла ырă сунса саламлани мĕне пĕлтерет-ши тесе шухăшланă. 30 Ангел Ăна каланă: «Ан хăра, Мария! Эсĕ Турăран ырăлăх илтĕн. 31 Акă Эсĕ йывăр çын пулса Ывăл Ача çуратăн, Ăна Иисус ятлă хурăн. 32 Вăл аслă пулĕ, Ăна Çӳлти Туррăн Ывăлĕ тесе калĕç. Хуçа Турă Ăна мăн аслашшĕн, Давидăн, престолне парĕ. 33 Вăл ĕмĕр-ĕмĕр Иаков йăхĕн Патши пулĕ, Унăн Патшалăхĕ нихăçан та пĕтмĕ». 34 Мария вара ангелран ыйтнă: «Ку епле пулма пултарĕ-ши? Эпĕ халĕ качча та кайман-çке?» 35 Ангел Ăна каланă: «Сан çине Святой Сывлăш анĕ, сана Çӳлти Туррăн хăвачĕ витсе тăрĕ, çавăнпа çуралас таса Ачуна та Турă Ывăлĕ тейĕç. 36 Акă санăн тăвану Елисавета та ватлăхра ывăл çуратĕ. Ун çинчен пурте ача тăвайманскер тесе калаçатчĕç, вăл йывăр çын пулни улттăмĕш уйăх ĕнтĕ. 37 Мĕншĕн тесен Туррăн пĕр сăмахĕ те пурнăçланмасăр юлмасть». 38 «Эпĕ – Хуçа Туррăн Чури, – тенĕ Мария, – эппин пĕтĕмпех эсĕ каланă пек пултăр». Ангел вара Ун патĕнчен кайнă.

Мария Елисаветăна курма кайни

39 Тепĕр темиçе кунран Мария çула хатĕрленнĕ те сăртлă Иудейăри хулана васкаса кайнă. 40 Захария кил-çуртне кĕрсен вăл Елисаветăна сывлăх суннă. 41 Мария саламланине илтсен Елисаветăн варĕнчи ачи тапкалашса илнĕ, вара Елисавета чун-чĕри Святой Сывлăшпа тулнă. 42 Вăл хытă сасăпа каланă: «Эсĕ пур хĕрарăмран та мухтавлăрах! Санран çуралас Ачу та мухтавлă! 43 Хуçа Туррăмăн Амăшĕ ман патăма килнине курма епле тивĕçлĕ пултăм-ши? 44 Эсĕ сывлăх суннине илтсенех ман ăшăмри ача савăннипе тапкалашса илчĕ! 45 Хуçа Турă сăмахĕ пурнăçланасса ĕненнĕшĕн Эсĕ телейлĕ!»

Мария Турра мухтани

46 Вара Мария çапла каланă: «Манăн чунăм Хуçамăра аслăлать, 47 Манăн кăмăлăм Çăлакан Туррăмшăн савăнать, 48 мĕншĕн тесен Вăл Хăйĕн Чурин йăвашлăхне асăрхарĕ. Паянтан Мана пур халăхсем те мухтĕç. 49 Хăватлă Турă Маншăн аслă ĕç турĕ, Унăн ячĕ таса. 50 Хăйне хисеплесе хăракансене Вăл ăруран ăрăва ырăлăх парса тăрать. 51 Шухăш-туйăмпа мăн кăмăллисене Вăл хăватлă аллипе салатса ячĕ, 52 вăйлисене престолĕсем çинчен сирпĕтсе антарчĕ, йăвашшисене асла кăларчĕ, 53 выçăхнисене ырăлăх пачĕ, пуйнисене нимĕнсĕрех хăварчĕ. 54-55 Пирĕн мăн асаттесене, Авраама тата унăн йăхне Вăл ĕмĕрлĕхех ырăлăх парасса шантарнă. Çавна асра тытса Вăл Израиль халăхне, Хăйĕн тарçине, пулăшрĕ». 56 Виçĕ уйăха яхăн Елисавета патĕнче пурăнсан Мария килне

Шыва кĕртекен Иоанн çурални

57 ǐмăлланас вăхăчĕ çитсен Елисавета ывăл ача çуратнă. 58 Кӳршисемпе тăванĕсем ун çинчен илтнĕ те Хуçамăр çав тĕрлĕ пысăк ырăлăх панăшăн Елисаветăпа пĕрле савăннă. 59 Саккăр-мĕш кунне вĕсем хăйсен йăлипе ача ӳтне касма илсе пынă, вара ăна ашшĕ ячĕпе Захария ятлă хурасшăн пулнă. 60 Анчах та амăшĕ: «Çук, ăна Иоанн ятлă хурар», – тенĕ. 61 «Сирĕн йăхăрта ун ятли никам та çук-ке!» – тенĕ ăна ыттисем. 62 Унтан вĕсем, аллисем пе паллă кăтартса, ывăлне мĕн ятлă хурас килнине ашшĕнчен ыйтнă. 63 Захария хăма татăкĕ ыйтса илнĕ те: «Унăн ячĕ – Иоанн», – тесе çрса панă. Çавна курсан пурте тĕлĕннĕ. 64 Çав самантрах унăн чĕлхи-çăварĕ у琐лăнă, вара вăл сасăпах Турра мухтама пу琐ланă. 65 Унта пурăнакан пĕтĕм халăх хăраса ӳкнĕ. Мĕн пулса иртни çинчен сăртлă Иудейăра пур çĕрте те калаçнă. 66 «Ку ача кам пулĕ-ши?» – тесе тĕлĕнсе шухăшланă çав хыпара илтнĕ çынсем пурте. Чăн та, унра Хуçа Турă хăвачĕ пулнă.

Захария пророкла калани

67 Иоанн ашшĕ Захария чун-чĕри Святой Сывлăшпа тулнăран пророкла калама пуçланă: 68 «Израилĕн Хуçа Туррине мухтав! Вăл килсе Хăйĕн халăхне хăтăлмалла турĕ; 69 Вăл Хăйĕн тарçи Давид йăхĕнчен пире валли хăватлă ǐлакан кăларчĕ. 70 Вăл Хăйĕн авалхи сăваплă пророкĕсем урлă каласа пĕлтернĕ пекех, 71 пире тăшмансенчен те, хамăра курайман мĕн пур çынсенчен те çăлса хăварĕ. 72 Вăл пирĕн мăн асаттесене ырăлăх пама пулнă. Вăл Хăйĕн таса халалне, 73 мăн асаттемĕре Авраама тупа тунине яланах асра тытма пулнă. 74-75 Ĕнтĕ эпир, тăшмансен аллинчен хăтăлсан, хамăр пурăнас кунсенче хăрамасăр Уншăн ĕçлесе тăрăпăр, Ун умĕнче сăваплă, тӳрĕлĕхлĕ пулăпăр. 76 Сана та, ачам, Çӳлти Туррăн пророкĕ тесе калĕç, мĕншĕн тесен эсĕ Хуçамăр валли çул хатĕрлеме Ун умĕнчен пырăн. 77 Çылăхсене каçарса çăлăнасси çинчен те эсĕ Унăн халăхне каласа ăнлантарăн. 78-79 Ырă кăмăллă та хĕрхенӳллĕ Туррăмăр тĕттĕмре, вилĕм тыткăнĕнче пурăнакансене çутатма, канăçлăх çулне кăтартма пирĕн пата çӳлтен Шурăмпуç çути ячĕ». 80 Ача çитĕнсе, чун-чĕмĕпе çирĕпленсе пынă. Израиль халăхĕ умне тухма вăхăчĕ çитиччен вăл пуш хирте пурăннă.

Лука 2

Иисус Христос çурални

1 Çав вăхăтра Рим императорĕ Август пĕтĕм патшалăхри халăха çырса тухма хушнă. 2 Çак пирвайхи хут халăха шута илесси Сири çĕрне Квириний тытса тăнă чухне пулнă. 3 Вара пурте кашни хăйĕн хулине çырăнма тухса кайнă. 4 Иосифăн, Давид йăхĕнчен пулнăран, Галилейăри Назарет хулинчен Иудейăри Вифлеема, тахçан Давид çуралнă хулана, каймалла пулнă. 5 Çапла Иосиф хăйĕн çураçнă хĕрĕпе Марияпа пĕрле ят çыртарма кайнă. Мария ун чухне йывăр çын пулнă. 6 Вифлеемре Унăн çăмăлланас вăхăчĕ çитнĕ. 7 Вара Мария Хăйĕн пĕртен-пĕр Ывăлне çуратнă. Хăна çуртĕнче вырăн пулманран Вăл Ăна, чĕркесе, выльх-чĕрлĕхе апат памалли сырăша вырттарнă.

Кĕтӳçĕсем тата ангел

8 Çавăнтан аякра мар, хирте, кĕтӳçĕсем çĕрле кĕтĕвĕсене хуралланă. 9 Сасартăк вĕсен умне Хуçа Туррăмăрăн ангелĕ пырса тăнă та, вĕсене Хуçа Туррăн мухтавлăхĕ çутатса янă. Кĕтӳçĕсем çав тери хăраса ӳкнĕ. 10 Ангел вĕсене çапла каланă: «Ан хăрăр! Эпĕ сире пĕтĕм халăха савăнтармалли чаплă хыпар пĕлтерме килтĕм. 11 Паян Давид хулинче сире Çăлакан çуралчĕ, Вăл – Христос Хуçамăр! 12 Акă сире паллă: эсир сырăша чĕркесе вырттарнă Ачана курăр». 13 Унтан сасартăк çав ангелпа пĕрле тӳпери ангелсен йышлă çарĕ курăнса кайнă. Вĕсем Турра мухтаса юрланă: 14 «Çӳлте Турра мухтав, çĕр çине канăçлăх килчĕ, çынсене ырăлăх çитрĕ!» 15 Ангелсем тӳпене çĕкленсе кайсан кĕтӳçĕсем пĕр-пĕрне каланă: «Атьр Вифлеема кайса унта мĕн пулнине, Хуçа Турă пире мĕн пĕлтернине курар». 16 Вара вĕсем васкаса Вифлеема çитнĕ те Марияпа Иосифа тата сырăшра выртакан пĕчĕк Ачана шыраса тупнă. 17 Ачана курнă хыççăн кĕтӳçĕсем хăйсене Çак Ача пирки мĕн хыпарланине каласа панă. 18 Итлекенсем пурте кĕтӳçĕсем каласа кăтартнинчен тĕлĕннĕ. 19 Мария вара çак сăмахсене пурне те Хăйĕн чĕринчех усранă. 20 Йалтах ангел каланă пек пулса иртнĕ. Çавна курма-илтме тӳр килнишĕн Турра аслăласа та мухтаса кĕтӳçĕсем хăйсен кĕтĕвĕ патне тавăрăннă. 21 Тепĕр сакăр кунран, Ача ӳтне касма вăхăт çитсен, Амăшне йывăр çын пуличчен ангел каланă пекех, Ăна Иисус ятлă хунă.

Иисуса Турă Çуртне илсе пыни

22 Моисей саккунĕ хушнă тăрăх тасалмалли кунсем иртсен, Иосифпа Мария пĕчĕк Ачана Хуçа Турă умне тăратма Иерусалима илсе пынă, 23 мĕншĕн тесен Хуçамăр саккунĕ çапла калать: «Малтанхи ывăл ачана, вар уçнăскере, Хуçа Турра халалламалла». 24 Çавăн пекех, Хуçамăр саккунĕпе килĕшӳллĕн, вĕсен икĕ улатăпа кайăкĕ е икĕ кăвакарчăн чĕппи парне кӳмелле пулнă. 25 Çав вăхăтра Иерусалим хулинче тӳрĕ пурăнакан, Турра пит хисеплекен Симеон ятлă пĕр çын пурăннă. Ун çинче Святой Сывлăш пулнă, Симеон Израиль халăхне çăлăнăç килессе кĕтнĕ. 26 Хуçа Туррăн Христосне курмасăр вилместĕн тесе ăна Святой Сывлăш малтанах систернĕ пулнă. 27 Иосифпа Мария саккун хушнă йăлана тума пĕчĕкçĕ Иисуса Турă Çуртне илсе пырсан, Сывлăш хавхалантарнипе Симеон та унта пынă.

Симеон Турра мухтани

28 Вăл Ачана хăй аллине илнĕ те Турра мухтаса каланă: 29 «Эй, Туррăм! Халĕ ĕнтĕ мана, Хăвăн чуруна, Ху каланă пек, лăплантарса яратăн: 30 ман куçăмсем Санран çăлăнăç илсе килекене курчĕç. 31 Ку çăлăнăçа Эсĕ мĕн пур халăх куçĕ умĕнчех хатĕрленĕ. 32 Урăх халăхсемшĕн вăл чăн çутă пулĕ, Хăвăн Израиль халăхне мухтава кăларĕ». 33 Иосифпа Ачан Амăшĕ Ун çинчен Симеон çапла каланине илтсен тĕлĕннĕ. 34-35 Унтан Симеон вĕсене пилленĕ те, Ача Амăшне Марияна каланă: «Мария, Сан чуну хĕçпе каснă пек касăлĕ, мĕншĕн тесен ку Ачана пула Израильте ӳкекен те, тăракан та нумай пулĕ. Ун пирки нумай тавлашĕç, чылайăшĕ ăна хирĕç тăрĕç, çапла вĕсен чун-чĕринчи вăрттăн шухăшĕсем палăрĕç». Хĕрарăм пророк Анна 36 Унта тата Асир ăрăвĕнчен тухнă Фануил хĕрĕ, Анна ятлă хĕрарăм пророк пулнă. Вăл питĕ ватăлса çитнĕ, хăйĕн упăшкипе Анна çичĕ çул анчах пурăннă. 37 Çав сакăр вун тăватă çулхи упăшкасăр карчăк Турă Çуртĕнчен кайманпа пĕрех. Вăл, Турра хисеплесе, тăтăшах типĕ тытнă, кунĕн-çĕрĕн кĕлтунă. 38 Симеон Марияпа калаçнă вăхăтра вĕсем патне пынă Анна та Хуçамăра мухтама пуçланă. Çăлăнасса кĕтекен Иерусалимри çынсене пурне те вăл Ача çинчен каласа кăтартнă.

Назарета тавăрăнни

39 Турă саккунĕ хушнине пурне те туса пĕтерсен Иосифпа Мария Галилейăна, Назарет ятлă тăван хулине, тавăрăннă. 40 Ача çитĕннĕçемĕн чун-чĕмĕпе çирĕпленсе, ăс-тăнĕпе хăватланса пынă. Турă тивлечĕ Ун çинче пулнă.

Иисус Турă Çуртĕнче

41 Унăн ашшĕ-амăшĕ кашни çулах пасха уявне Иерусалима çӳренĕ. 42 Иисус вун икĕ çула çитсен, вĕсем çав йăлапа Иерусалима уява пынă. 43 Уяв хыççăн Иосифпа Унăн Амăшĕ киле кайма çула тухнă, анчах Ачи, Иисус, Иерусалимра тăрса юлнине вĕсем асăрхаман. 44 Вăл урăх çынсемпе пырать пулĕ тесе, пĕр куна яхăн кайсан тин Ăна хурăнташĕсемпе пĕлĕшĕсем хушшинче шырама пуçланă. 45 Анчах та Иисуса тупайман пирки, Ăна шыраса, вĕсем каллех Иерусалима тавăрăннă. 46 Виçĕ кунран тин вĕсем Иисуса Турă Çуртĕнче тупнă. Вăл унта вĕрентекенсене итлесе ларнă, Хăй те вĕсене ыйтусем панă. 47 Ăна итлекенсем пурте Ун ăсĕнчен те, хуравĕсенчен те тĕлĕннĕ. 48 Иисуса унта курсан Иосифпа Мария питĕ тĕлĕнсе кайнă. Вара Амăшĕ Унран çапла ыйтнă: «Ывăлăм, мĕншĕн Эсĕ капла хăтлантăн? Аçупа иксĕмĕр Сана шыраса йăлт кулянса пĕтрĕмĕр». 49 Иисус вĕсене каланă: «Эсир Мана мĕншĕн шырарăр? Эпĕ Хамăн Аттеме тивĕçлĕ çĕрте пулмаллине пĕлмен-и-мĕн эсир?» 50 Иисус мĕншĕн çапла каланине вĕсем ăнланса илеймен. 51 Вара Иисус вĕсемпе пĕрле Назарета тавăрăннă та ашшĕ-амăшĕн сăмахĕнчен иртмесĕр пурăннă. Амăшĕ вара çак сăмахсене пурне те чунĕнче упраса пурăннă. 52 Иисус ăслăлансах, ӳссех пынă. Турă та, çынсем те Ăна юратнăçемĕн ытларах юратнă.

Лука 3

Шыва кĕртекен Иоанн вĕрентсе калани

1 Тиверий императора ларни вун пилĕк çула кайнă. Иудейăра Понтий Пилат пуçлăхра ларнă, Галилея çĕрĕнче – Ирод, Итурейăпа Трахонит çĕрĕнче – унăн пиччĕшĕ Филипп, Авилинея çĕрĕнче – Лисаний. 2 Аннапа Каиафа ун чухне аслă священниксем пулнă. Çавăн чух Захария ывăлне, Иоана, пуш хирте Турă сăмахĕ илтĕннĕ. 3 Иоанн вара Иордан шывĕ таврашĕнче, пур çĕрте те, çылăхсене каçарттармашкăн ӳкĕнсе шыва кĕме ӳкĕтленĕ. 4 Ун çинчен Исаия пророк кĕнекинче çапла çырнă: «Пуш хирте чĕнекенĕн сасси илтĕнет: „Хуçамăр валли çул хатĕрлĕр, Вăл утас çулсене тӳрлетĕр! 5 Мĕн пур айлăм вырăнсем тулччăр, мĕн пур тусемпе сăртсем çĕрпе танлашчăр. Кукăр çулсем тӳрĕленччĕр, тикĕс маррисем те – тикĕсленччĕр, 6 вара пĕтĕм этемлĕх Турă панă çăлăнăçа курĕ!“» 7 Иоанн хăй патне шыва кĕме пыракан халăха çапла каланă: «Эй, çĕлен çурисем! Çитес çилĕрен тарса хăтăлма кам вĕрентрĕ сире? 8 Эппин хăвăр çылăхран ӳкĕннине тивĕçлĕ ĕçпе çирĕплетсех тăрăр. „Пирĕн мăн асатте – Авраам!“ – текен шухăшпа киленсе ан пурăнăр. Калатăп сире: Турă çак чулсенчен те Авраам ачисем тума пултарать. 9 Акă пуртă та йывăç тымарĕ çумĕнчех выртать. Ырă çимĕç кӳмен кирек епле йывăçа та касса вута пăрахаççĕ». 10 «Пирĕн мĕн тумалла ĕнтĕ?» – тесе ыйтнă унран халăх. 11 Иоанн хирĕç çапла тавăрнă: «Камăн икĕ тумтир пур, пĕрне чухăна патăр. Камăн çимелли пур, вăл та çаплах тутăр». 12 Налук пухакансем те Иоанн патне шыва кĕме пынă. Вĕсем унран ыйтнă: «Вĕрентекен, пирĕн мĕн тумалла-ши?» 13 Иоанн вĕсене каланă: «Хăвăра илме хушнинчен ытлашши ан илĕр». 14 Салтаксем те унран ыйтнă: «Пирĕн тата мĕн тумалла?» Иоанн хуравланă: «Кӳрентерсе, суйса айăпласа никам укçине те ан хапсăнăр, хăвăра мĕн чухлĕ шалу панипе çырлахăр». 15 Кĕтсе тăракан çынсем пурте хăйсен ăшĕнче Иоанн пирки: «Ку Турă Суйласа илни мар-ши?» – тесе шухăшланă чухне 16 Иоанн пурне те çапла каланă: «Эпĕ сире шывпа тĕне кĕртетĕп. Анчах та манран Хăватли килет, эпĕ Унăн пушмакне хывма та тивĕçлĕ мар. Вăл сире Святой Сывлăшпа тата вутпа тĕне кĕртĕ. 17 Кĕреçи те Унăн Хăйĕн аллинчех. Вăл йĕтемĕнчи туллине сăвăрса тасатĕ те ăна Хăйĕн кĕлетне пухса хурĕ, арпи-улăмне вара сӳнми вутра çунтарса ярĕ». 18 Çакнашкал тата ытти сăмахсемпе Иоанн халăха Ырă Хыпар нумай вĕрентнĕ. 19 Вăл Ирод пуçлăха хăй пиччĕшĕн арăмне, Иродиадăна, качча илнĕшĕн тата ытти усал ĕçсемшĕн хытă питленĕ. 20 Ирод вара усал ĕçĕсем çумне тата тепĕр усал ĕç хушнă: Иоана тĕрмене хуптарнă.

Иисуса шыва кĕртни

21 Пĕтĕм халăх шыва кĕнĕ чух, Иисус шыва кĕрсе тухса кĕлтунă вăхăтра, тӳпе уçăлса кайнă та, 22 Ун çине Святой Сывлăш кăвакарчăн кĕлетки пек курăнса аннă. Вара тӳперен сасă илтĕннĕ: «Эсĕ – Манăн савнă Ывăлăм, Манăн ырă кăмăлăм Санра!»

Иисус Христосăн йăх тымарĕ

23 Хăйĕн ĕçне пуçланă чух Иисус пĕр вăтăр çулсенче пулнă. Çынсем шухăшланă тăрăх, Вăл Иосиф ывăлĕ, Илия мăнукĕ пулнă. Унăн ытти мăн аслашшĕсем: 24 Матфат, Левий, Мелхий, Ианнай, Иосиф, 25 Маттафий, Амос, Наум, Еслим, Наггей, 26 Мааф, Маттафий, Семеий, Иосиф, Иуда, 27 Иоаннан, Рисай, Зоровавель, Салафииль, Нирий, 28 Мелхий, Аддий, Косам, Елмодам, Ир, 29 Иосий, Елиезер, Иорим, Матфат, Левий, 30 Симеон, Иуда, Иосиф, Ионан, Елиаким, 31 Мелеай, Маинан, Маттафай, Нафан, Давид, 32 Иессей, Овид, Вооз, Салмон, Наассон, 33 Аминадав, Арам, Есром, Фарес, Иуда, 34 Иаков, Исаак, Авраам, Фарра, Нахор, 35 Серух, Рагав, Фалек, Евер, Сала, 36 Каинан, Арфаксад, Сим, Ной, Ламех, 37 Мафусал, Енох, Иаред, Малелеил, Каинан, 38 Енос, Сиф, Адам. Адама вара Турă пултарнă.

Лука 4

Иисуса шуйттан илĕртсе тĕрĕслени

1 Святой Сывлăшпа хăватланнă Иисуса Иордан хĕрринчен тавăрăнсан Сывлăш пуш хире ертсе кайнă. 2 Унта Ăна шуйттан хĕрĕх кун илĕртсе тĕрĕсленĕ. Çав кунсенче Иисус нимĕн те çимен, юлашкинчен Унăн çиесси килнĕ. 3 Шуйттан Ăна каланă: «Эсĕ Турă Ывăлĕ пулсан çак чула çăкăр пулма хуш». 4 «Çырнинче çапла каланă, – тавăрнă ăна Иисус, – çын çăкăрпа кăна пурăнмасть, Туррăн кашни сăмахĕпех пурăнать». 5 Вара шуйттан Ăна çӳллĕ ту çине илсе кайнă та пĕр самантрах тĕнчери мĕн пур патшалăха кăтартнă. 6 Унтан вăл çапла каланă: «Çак мĕн пур патшалăхсемпе пуç пулмалли хама панă ирĕке, вĕсен чап-илемне Сана парăп, мĕншĕн тесен эпĕ ăна кама парас тетĕп, çавна паратăп. 7 Çапла вара, мана ӳксе пуççапсан, пĕтĕмпех Санăн пулĕ». 8 «Кай Ман патăмран, шуйттан, – тенĕ Иисус. – Çырнинче çапла каланă: „Хуçа Турруна кăна пуççап, пĕр Уншăн анчах ĕçлесе тăр“». 9 Вара шуйттан Ăна Иерусалима илсе кайнă та Турă Çурчĕ тăррине тăратса каланă: «Эсĕ Турă Ывăлĕ пулсан çакăнтан аялалла сик. 10 Çырнинче каланă вĕт: „Турă Хăйĕн ангелĕсене Сана упрама хушĕ, 11 урупа чултан такăнасран вĕсем Сана алă çинче çĕклесе çӳрĕç“». 12 Иисус шуйттана хирĕç çапла каланă: «„Хăвăн Хуçа Турруна илĕртсе ан тĕрĕсле“, – тенĕ Çырнинче». 13 Урăх нимпе те илĕртме çук пирки майлă вăхăт çитиччен шуйттан Ун патĕнчен кайнă.

Иисус Галилейăра вĕрентме пуçлани

14 Иисус вара Сывлăшпа хăватланса Галилейăна тавăрăннă. Ун çинчен пĕтĕм таврана хыпар сарăлнă. 15 Вăл унти синагогăсенче вĕрентнĕ, пурте Ăна мухтаса калаçнă.

Иисуса Назаретра йышăнманни

16 Пĕррехинче Иисус Хăй ӳснĕ хулана, Назарета, пынă. Шмат кун Вăл яланхи пекех синагогăна кĕнĕ те Çырнине вулама хатĕрленсе тăнă. 17 Ăна Исаия пророк кĕнекине панă. Вăл кĕнекене уçнă та çак вырăна тупса вулама пуçланă: 18 «Хуçа Туррăн Сывлăшĕ Ман çинче, Вăл Мана суйласа илсе чухăнсене Ырă Хыпар вĕрентме ячĕ. Вăл Мана хуйхăпа касăлнă чĕреллисене лăплантарма ячĕ. Тыткăнрисене ирĕке кăларасса, суккăррисене куракан тăвасса, пусмăртисене хăтарасса, 19 Туррăн ырăлăх кăтартас вăхăчĕ çитессе пĕлтерме ячĕ». 20 Иисус вара кĕнекине хупса унта ĕçлекен çынна панă та, Хăй ларнă. Синагогăри çынсем пурте Ун çине куç илмесĕр пăхнă. 21 Унтан Вăл вĕсене çапла каланă: «Çырнинчи эсир илтнĕ çак сăмахсем паян пурнăçланчĕç ĕнтĕ». 22 Вара вĕсем пурте Иисус каланипе килĕшнĕ, Унăн çăварĕнчен тухакан ырăлăх сăмахĕсенчен тĕлĕннĕ. «Иосиф ывăлĕ мар-и вара Ку?» – тесе калаçнă вĕсем. 23 Иисус вĕсене каланă: «Паллах, эсир, ваттисем каларăшле: „Тухтăр, Хăвна Ху сыват!“ – тесе калама пултаратăр Мана. Капернаумра Эсĕ мĕн тунине илтрĕмĕр эпир. Кунта та, Ху ӳснĕ хулара, çавна туса кăтарт тесе каласшăн ĕнтĕ эсир». 24 «Чăн калатăп сире, – тенĕ унтан, – хăйĕн тăван çĕр-шывĕнче пĕр пророка та хапăл туса йышăнмаççĕ. 25 Тата çакна калас килет: Илия пурăннă вăхăтра виçĕ çул та ултă уйăх пĕртте çумăр çуман. Вара çав çĕр-шывра питĕ йывăр выçлăх пуçланнă. Ун чухне Израильте тăлăх арăмсем нумай пулнă, 26 çапах Илия пророка Сидонри Сарепта хулинчи пĕр тăлăх арăм патне янисĕр пуçне пĕрин патне те яман. 27 Елисей пророк вăхăтĕнче те Израиль çĕрĕнче юхан-суранлă çынсем нумай пулнă, анчах Сири çынни Неемансăр пуçне вĕсенчен пĕри те тасалман». 28 Çавна илтсен синагогăрисем пурте питĕ хытă çилленсе кайнă. 29 Вĕсем сиксе тăнă та Иисуса хуларан хăваласа кăларнă. Вара Ăна хăйсен хули вырнаçнă ту çине илсе хăпартса аялалла тĕртсе ярасшăн пулнă. 30 Анчах та Иисус вĕсен хушшинченех утса тухса кайнă.

Иисус Христос Капернаумра кăтартнă хăватсем

31 Кайран Иисус Галилейăри Капернаум хулине пынă. Вара шăмат кунсенче халăха вĕрентнĕ. 32 Çынсем Унăн вĕрентĕвĕнчен тĕлĕнмеллипех тĕлĕннĕ, мĕншĕн тесен Унăн сăмахĕнче Турă хăвачĕ пулнă. 33 Синагогăра усал ернĕ çын пулнă. Вăл хыттăн кăшкăрса каланă: 34 «Эй, Назарет Иисусĕ! Санăн пирĕнпе мĕн ĕç пур ара? Эсĕ пире пĕтерме килнĕ. Эсĕ камне эпĕ пĕлетĕп: Эсĕ – Туррăн Святойĕ!» 35 Иисус ăна чарса çапла каланă: «Чарăн! Тух ун ăшĕнчен!» Вара усал сывлăш çав çынна синагога варринчех урайне ӳкернĕ те нимĕнле сиен тумасăрах ун ăшĕнчен тухнă. 36 Çавна куракансем пурте хăраса-тĕлĕнсе кайса пĕр-пĕринчен ыйтнă: «Ку мĕне пĕлтерет-ши? Вăл Хăй ирĕкĕпе тата вăй-хăвачĕпе усал сывлăшсене хушать те, лешсем тухаççĕ». 37 Çавăн хыççăн пĕтĕм таврана Иисус çинчен хыпар сарăлнă. 38 Синагогăран тухсан Вăл Симон килне пынă. Симонăн хунямăшĕ сив чирпе питĕ йывăр выртнă. Çавăн чухне Иисусран ăна пулăшма ыйтнă. 39 Иисус ун патне пырса сив чире чарнă, вара унăн чирĕ иртсе кайнă. Хĕрарăм çавăнтах тăнă та вĕсене хăналама пуçланă. 40 Чир-чĕрлĕ çын пуррисем пурте хĕвел аннă чухне вĕсене Иисус патне çавăтса пынă. Вăл, кашнин çинех Хăйĕн аллине хурса, чирлисене сыватнă. 41 Усал сывлăшсем те нумай çын ăшĕнчен: «Эсĕ – Христос, Турă Ывăлĕ!» – тесе кăшкăрса тухнă. Иисус вĕсене Хăй Христос пулнине пĕлни çинчен калама чарнă.

Иисус Галилейăра вĕрентни

42 Ирхине Иисус унтан тухса çын çук вырăна кайнă. Çынсем Ăна шыранă, тупсан, Ăна хистесех хăйсемпе хăварасшăн пулнă. 43 Анчах та Иисус вĕсене каланă: «Манăн ытти хуласенче те Турă Патшалăхĕ çинчен Ырă Хыпар пĕлтерсе çӳремелле, Мана çавăншăн янă». 44 Вăл вара Галилейăри синагогăсенче ӳкĕтлесе вĕрентнĕ.

Лука 5

Иисусăн малтанхи вĕренекенĕсем

1 Пĕррехинче Иисус Геннисарет кӳлли хĕрринче чарăнса тăнă. Турă сăмахне итлесшĕн Ун патне халăх кĕпĕрленсе пухăннă. 2 Вăл кӳлĕ хĕрринче икĕ кимĕ ларнине курнă. Пулăçăсем кимĕ çинчен тухса сĕреке-тетелĕсене çуса тăнă. 3 Иисус, Симон кимми çине ларсан, ăна çыран хĕрринчен кăшт шаларах ишсе кайма хушнă. Унтан Хăй кимĕ çинчен халăха вĕрентме пуçланă. 4 Вĕрентсе пĕтерсен Вăл Симона çапла каланă: «Тарăнрах çĕре ишсе кĕр те пулă тытма сĕреке-тетелӳсене пăрах». 5 Симон Ăна хирĕç каланă: «Вĕрентекен! Эпир çĕрĕпех тертленсе ĕçлерĕмĕр, çапах пĕр пулă та тытаймарăмăр. Эсĕ хушатăн пулсан, сĕреке-тетелсене пăрахам эппин». 6 Çапла тусан вара питĕ нумай пулă кĕнĕ, вĕсен сĕреке-тетелĕсем те çурăлма пуçланă. 7 Вĕсем вара тепĕр кимĕ çинчи юлташĕсене паллă кăтартса хăйсене пулăшма чĕннĕ. Лешсем ишсе пырсан икĕ кимĕ туллиех пулă тултарнă, çавăнпа вĕсен киммисем путма пуçланă. 8 Петр текен Симон çавна курсан Иисус ури умне ӳксе: «Эй, Хуçамăр! Манпа, çылăхлă çынпа, пĕрле ан пулсам, кайсам», – тенĕ. 9 Хăйсем тытнă пулă нумай пулнăран Симон та, унпа пĕрле пулнисем те хăраса-тĕлĕнсе кайнă. 10 Зеведей ывăлĕсем те, Симонăн юлташĕсем Иаковпа Иоанн, хăраса ӳкнĕ. Иисус вара Симона каланă: «Ан хăра, паянтан эсĕ этем чунĕсене тытакан пулăн». 11 Унтан вĕсем икĕ киммине те çыран хĕррине туртса кăларнă та, пĕтĕмпех пăрахса хăварса, Иисус хыççăн кайнă.

Юхан-суранлă çынна сыватни

12 Иисус пĕр хулара юхан-суранланса кайнă çынна тĕл пулнă. Иисуса курсан вăл ӳксе пуççапнă та Ăна йăлăннă: «Хуçамăр! Сыватас тесессĕн, Эсĕ мана сыватма пултаратăнах». 13 Иисус аллине тăсса ăна сĕртĕннĕ те: «Чиртен тасатас тетĕп, сывал», – тенĕ. Çавăнтах ун çинчи юхан-суран пĕтнĕ. 14 «Асту, кун çинчен никама та ан кала, – тенĕ ăна Иисус. – Кайса хăвна священника кăтарт та ху тасалнăшăн, Моисей саккунĕ хушнă пек, Турра парне кӳр. Çакă ху сывалнине пĕлтерни пулать те ĕнтĕ». 15 Апла пулин те Иисус çинчен ытларах та ытларах ырă ят сарăлнă. Вăл вĕрентнине итлеме те, чир-чĕртен сывалма та Ун патне темĕн чухлĕ халăх çӳренĕ. 16 Анчах та Иисус час-часах çын çук вырăна кайса кĕлтунă.

Паралич çапнă çынна сыватни

17 Пĕррехинче Иисус халăха вĕрентнĕ. Галилейăпа Иудея çĕрĕнчи пур ял-хуларан тата Иерусалимран пынă фарисейсемпе саккун вĕрентӳçисем те унта ларнă. Чирлисем сывалнипе Хуçа Турă вăй-хăвачĕ палăрнă. 18 Çавăнта пĕрисем паралич çапнă çынна выртнă вырăнĕпех çĕклесе пынă та пӳрте йăтса кĕрсе ăна Иисус умне хурасшăн тăрмашнă. 19 Анчах халăх йышлă пулнăран шала кĕме май тупайман. Вара вĕсем çурт тăррине хăпарнă та ăна пĕр тĕлтен сӳтсе паралич çапнă çынна выртнă вырăнĕпех пухăннисен варрине, Иисус умнех, антарнă. 20 Вĕсен ĕненĕвне курсан Иисус çав çынна: «Санăн çылăхусем каçарăнчĕç», – тенĕ. 21 Фарисейсемпе саккун вĕрентӳçисем пĕр-пĕрин хушшинче çапла шухăшласа калаçнă: «Вăл Турра хурлать! Камах вара ВăлТурăсăр пуçне çылăх каçарма кам пултарĕ?» 22 Иисус вĕсен шухăшĕсене пĕлсе çапла тавăрса каланă: «Эсир мĕншĕн ун пек шухăшлатăр? 23 Мĕн калама çăмăлрах: „Сан çылăхусем каçарăнчĕç“ теме-и е: „Тăр та утса çӳре“ теме? 24 Анчах та Этем Ывăлĕн çĕр çинче çылăх каçарма та ирĕк пуррине сирĕн пĕлмелле». Çавна кăтартса парас тесе Вăл паралич çапнă çынна каланă: «Сана калатăп: тăр та вырăнна илсе киле кай». 25 Лешĕ вара çав самантрах вĕсен куçĕ умĕнчех тăнă та вырăнне илсе, Турра мухтаса, килне кайнă. 26 Унта тăракансем пурте шалтах тĕлĕнсе кайнă, хăраса ӳкнипе вара Турра мухтама пуçланă. «Паян эпир тĕлĕнмелле ĕç-пуç куртăмăр», – тенĕ вĕсем.

Иисус Левие чĕнни

27 Çавăн хыççăн, унтан кайсан, Иисус налук пухмалли çуртра ларакан Левий ятлă çынна курнă. «Ман хыçран пыракан пул», – тенĕ ăна Иисус. 28 Лешĕ тăнă та, пĕтĕмпех хăварса, Иисус хыççăн кайнă. 29 Унтан вăл Иисуса хăналама хăйĕн килĕнче пысăк ĕçкĕ-çикĕ тунă. Хăнасем хушшинче налук пухакансем те, ытти çынсем те нумаййăн пулнă. 30 Фарисейсемпе саккун вĕрентӳçисем Иисусăн вĕренекенĕсене ӳпкелешсе каланă: «Мĕншĕн эсир налук пухакансемпе тата çылăхлă çынсемпе пĕрле ĕçсе çиетĕр?» 31 Çавна илтсен Иисус вĕсене хирĕç çапла каланă: «Тухтăр сыввисене мар, чирлисене кирлĕ. 32 Эпĕ тӳрĕ пурăнакансене мар, çылăхлисене ӳкĕнме чĕнмешкĕн килнĕ».

Типĕ тытасси çинчен ыйтни

33 Вара вĕсем Иисусран ыйтнă: «Иоанн вĕренекенĕсем те, фарисейсен вĕренекенĕсем те тăтăшах типĕ тытаççĕ, кĕлтăваççĕ, Сан вĕренекенӳсем мĕншĕн ĕçсе çиеççĕ?» 34 Иисус вĕсене çапла каланă: «Эсир туй ачисене кĕрӳ каччă хăйсемпе пĕрле чухне типĕ тыттарайăр-и? 35 Акă кĕрӳ каччăна вĕсенчен туртса илес кунсем çитĕç, çав кунсенче вара вĕсем типĕ тытĕç». 36 Унтан Вăл тепĕр ытарлăх каласа панă: «Никам та çĕнĕ тумтиртен чĕрсе илсе кивĕ тумтир çине саплăк лартмасть. Апла тусан вăл çĕнĕ тумтирне те пăсать, çĕнĕ саплăкĕ те кивви çумĕнче килĕшмест. 37 Тин тунă хĕрлĕ эрехе те кивĕ сăран хутаçа никам та тултармасть. Апла тусан çĕнĕ эрех кивĕ хутаçа çурса ярĕ те, хăй те юхса тухĕ, хутаçĕ те сая кайĕ. 38 Тин тунă хĕрлĕ эрехе çĕнĕ сăран хутаçа тултармалла, вара вĕсем иккĕшĕ те упранса юлĕç. 39 Пулса çитнĕ хĕрлĕ эрех ĕçнĕ хыççăнах никам та тин тунă хĕрлĕ эрех ĕçесшĕн пулмĕ, мĕншĕн тесен вăл: „Кивви лайăхрах!“ – тейĕ».

Лука 6

Иисус – шăмат кун хуçи те

1 Пĕррехинче, пасхăн иккĕмĕш кунĕ хыççăнхи малтанхи шăмат кун, Иисусăн тырă пуссипе иртсе пымалла пулнă. Унăн вĕренекенĕсем пучах тата-тата илсе, ывăç тупанĕ çинче сăтăрса çиме пуçланă. 2 Хăш-пĕр фарисейсем вĕсенчен: «Эсир мĕншĕн шăмат кун тума юраманнине тăватăр?» – тесе ыйтнă. 3 Иисус вĕсене çапла тавăрнă: «Пĕррехинче, Давид тата унпа пĕрле пулнисем выçăпа аптăрасан, вăл мĕн туни çинчен вуламан-им эсир? 4 Епле вăл кĕлĕ çуртне кĕрсе Турра халалланă çăкăрсене илсе хăй те çинĕ, пĕрле пулнисене те панă. Вĕсене священниксемсĕр пуçне никамăн та çиме юраман вĕт-ха». 5 Унтан вĕсене çапла каланă: «Этем Ывăлĕ – шăмат кун хуçи те».

Алли типнĕ çынна сыватни

6 Иисуса тепĕр шăмат кун та синагогăна кĕрсе вĕрентме тӳр килнĕ. Унта сылтăм алли типнĕ çын пулнă. 7 Иисус шăмат кун сыватмĕ-и-ха тесе, Ăна айăплама сăлтав шыраса, саккун вĕрентӳçисемпе фарисейсем Ăна сăнаса тăнă. 8 Иисус вĕсен шухăшĕсене пĕлнĕ, çавăнпа Вăл алли типнĕ çынна: «Тăр та халăх умне тух», – тенĕ. Лешĕ тăнă та тухнă. 9 Унтан Иисус вĕсене каланă: «Эпĕ сирĕнтен ыйтам-ха: шăмат кун мĕн тумалла? Ыррине-и е усаллине? Чуна çăлмалла-и е пĕтермелле?» Пĕри те хирĕç чĕнмен. 10 Вара Иисус вĕсене пурне те пăхса çавăрăннă та çав çынна: «Аллуна тăс», – тенĕ. Лешĕ тăснă та, унăн алли тӳрленсе тепри пекех пулса тăнă. 11 Вĕсем вара урса çитнипе хăйсем хушшинче: «Ку Иисуса мĕн тăвар-ши?» – тесе калаçнă.

Вун икĕ апостола суйласа илни

12 Çав кунсенче Иисус кĕлтума ту çине хăпарнă. Унта Вăл çĕр каçипех Турра кĕлтунă. 13 Тул çутăлсан Иисус Хăйĕн вĕренекенĕсене чĕнсе вĕсенчен вун иккĕшне суйласа илнĕ, вĕсене апостол ятне панă. Вĕсем çаксем: 14 Петр тесе Иисус ят панă Симон, унăн шăллĕ Андрей, Иаков, Иоанн, Филипп, Варфоломей, 15 Матфей, Фома, Алфей ывăлĕ Иаков, Зилот текен Симон, 16 Иаков ывăлĕ Иуда тата Иуда Искариот. Çакскер кайран сутăнчăк пулса тăнă.

Иисус халăха сыватни тата вĕрентни

17 Иисус апостолсемпе пĕрле ту çинчен ансан тӳрем çĕрте чарăнса тăнă. Унта вара Унăн чылай вĕренекенĕсем тата пĕтĕм Иудейăран, Иерусалимран, тинĕс хĕрринчи Тирпа Сидон таврашĕнчен нумай халăх пуçтарăннă. 18 Вĕсем пурте Иисус вĕрентнине итлеме тата чирĕсенчен сывалма пынă. Усал сывлăш ернипе аптăракан çынсем те пырса тăнă. Иисус вĕсене сыватнă. 19 Пĕтĕм халăх Ăна сĕртĕнесшĕн пулнă, мĕншĕн тесен Унран тухакан хăват пурне те сыватнă.

Телей çинчен, хуйхă çинчен

20 Хăйĕн вĕренекенĕсем çине пăхса Иисус çапла калама пуçланă: «Чун-чĕм кĕлмĕçисем телейлĕ, сире Турă Патшалăхĕ пулĕ. 21 Халĕ выçăхса пурăнакансем телейлĕ, эсир тăранăр. Халĕ йĕрекенсем телейлĕ, эсир савăнса хĕпĕртĕр. 22 Этем Ывăлĕ пирки сире çынсем курайми пулсан, сирĕнпе хутшăнми пулсан, хурласан, сирĕн ятăртан та усал сăмах туса хурсан, эсир телейлĕ пулăр. 23 Вĕсен мăн аслашшĕсем те пророксене çаплах хĕсĕрленĕ. Çав кун савăнăр та хĕпĕртĕр, мĕншĕн тесен тӳпери сăвапăр пысăк пулĕ. 24 Пуянсем, сире вара хуйхă пулĕ, эсир савăнăçăра илтĕр ĕнтĕ. 25 Халĕ мăнтăрпа иртĕхекенсем, сире хуйхă пулĕ, эсир выçăпа аптăрăр. Халĕ кулакансем, сире хуйхă пулĕ, эсир хурланса макăрăр. 26 Сирĕн çинчен пурте мухтаса калаçсан, сире хуйхă пулĕ, вĕсен мăн аслашшĕсем те суя пророксене çаплах мухтанă».

Хăвăрăн тăшманăрсене юратăр

27 «Анчах та сире, сăмахăма итлекенсене, калатăп: хăвăрăн тăшманăрсене юратăр, хăвăра курайман çынсене ырă тăвăр. 28 Хăвăра ылханакансене ырă сунăр, кӳрентерекен çынсемшĕн кĕлтăвăр. 29 Хăвна пĕр енчен çупса яракана тепĕр енне çавăрса пар. Санран çиелти тумтире туртса илекене кĕпӳне илме те ан чар. 30 Пур ыйтакана та пар. Хăвăнне илнĕ çынран каялла ан шыра. 31 Çынсене хăвăрпа мĕнле пултарас килет, вĕсемпе те çавнашкалах пулăр. 32 Хăвăра юратакансене кăна саватăр пулсан, сире уншăн мĕн мухтамалли пур? Çылăхлисем те хăйсене юратакан çынсене саваççĕ. 33 Хăвăршăн ырă ĕç тăвакансене кăна ырă тăватăр пулсан, сире уншăн мĕн мухтамалли пур? Çылăхлă çынсем те çаплах тăваççĕ. 34 Тавăрса паракан, шанчăклă çынна çеç кивçен паратăр пулсан, сире уншăн мĕн мухтамалли пур? Çылăхлисем те, каялла илессе шанса, çылăхлă çынсене кивçен параççĕ. 35 Эсир вара хăвăрăн тăшманăрсене юратăр, вĕсене ырă тăвăр. Тавăрса парасса шанмасăрах кивçен парăр. Вара сире пысăк сăвап пулĕ, эсир Çӳлти Туррăн ачисем пулăр, мĕншĕн тесен Вăл пархатарсăр çынсемшĕн те, усаллисемшĕн те ырă. 36 Çапла вара, сирĕн Аçăр епле ырă кăмăллă, эсир те çавăн пек ырă кăмăллă пулăр».

Ыттисене ан айăплăр

37 «Ан айăплăр, вара хăвăра та айăпламĕç. Çынна сивлесе ан калаçăр, вара хăвăра та сивлемĕç. Каçарăр, вара хăвăра та каçарĕç. 38 Парăр, вара хăвăра та парĕç: тулли виçепе виçсе, силлесе, пусса, тӳпеми тултарсах чĕрçи çине хурĕç. Мĕнле виçепе виçетĕр, хăвăра та çав виçепех виçсе парĕç». 39 Тата Иисус вĕсене çапла ытарлăх каласа панă: «Суккăра суккăр çавăтса çӳреме пултарать-и? Апла вĕсем иккĕшĕ те шăтăка кĕрсе ӳкмĕç-и? 40 Вĕренекен хăйĕн вĕрентекенĕнчен аслă пулмасть. Çапах та пĕлĕвне ӳстерсен кирек кам та хăйĕн вĕрентекенĕ пек пулма пултарать. 41 Мĕншĕн эсĕ тăвану куçĕнчи çӳппе куратăн, хăвăн куçунти пĕренене асăрхамастăн? 42 Хăвăн куçунти пĕренене асăрхамастăн пулсан епле-ха эсĕ: „Тăванăм, куçна кĕнĕ çӳппе кăларса ярам-ха“, – тесе калама пултаратăн? Икĕ питлĕскер! Малтан хăвăн куçунти пĕренене кăлар, вара тин тăвану куçĕнчи çӳппе мĕнле кăлармаллине уçăмлăн курăн».

Йывăçпа çимĕçĕ çинчен

43 «Ырă йывăç начар çимĕç тумасть. Начар йывăç та ырă çимĕç тумасть. 44 Кашни йывăçа çимĕçĕнчен пĕлеççĕ. Смоква çимĕçне кӳкен тĕмми çинчен татмаççĕ, иçĕм çырлине те шăлан тĕмми çинчен пуçтармаççĕ. 45 Ырă çыннăн ырă кăмăлĕнчен ырри тухать, усал çыннăн усал кăмăлĕнчен усалли тухать. Этемĕн кăмăлĕ мĕнпе тулнă, чĕлхи-çăварĕ те çавнах калать».

Çурт лартакан икĕ çын çинчен каланă ытарлăх

46 «Мĕншĕн эсир Мана: „Эй, Хуçамăр! Хуçамăр!“ – тесе чĕнетĕр, хăвăр вара Эпĕ вĕрентнĕ пек тумастăр? 47 Ман пата килекен, Ман сăмахсене итлекен, вĕсене пурнăçлакан кашни çын кам евĕрлине каласа парам-ха сире. 48 Вăл, тарăн алтса, çуртне чул никĕс çине лартнă çын евĕрлĕ. Вăйлă шыв тулса çитсен çав çурт патне пырса капланнă, çапах ăна хускатайман, мĕншĕн тесен çуртне чул çине лартнă. 49 Ман сăмахсене итлесе вĕсене пурнăçламан çын çуртне çĕр çине никĕссĕрех лартнă çын евĕрлĕ. Вăйлă шыв капланса пырсан çав çурт самантрах йăтăнса анать, вара ишĕлчĕк çеç тăрса юлать».

Лука 7

Çĕрпӳ тарçине сыватни

1 Итлесе тăракан халăха Хăйĕн сăмахне каласа пĕтерсен Иисус Капернаума кайнă. 2 Унта Рим çĕрпĕвĕн пĕр тарçи вилес пекех чирлĕ выртнă пулнă. Çĕрпӳ çав тарçа питĕ хакланă. 3 Иисус çинчен илтсен вăл тарçине сыватма килтĕр тесе йăлăнма Ун патне иудейсен ятлă-сумлă çыннисене янă. 4 Лешсем Иисус патне пырсан Унран йăлăнса ыйтнă: «Çав çĕрпӳ Санран пулăшу илме тивĕçлĕ çын. 5 Вăл пирĕн халăха юратать, пире синагога та лартса пачĕ». 6 Вара Иисус вĕсемпе пĕрле кайнă. Вăл çĕрпӳ çурчĕ патне çитеспе лешĕ Ăна хирĕç çапла калама тусĕсене янă: «Эй, Хуçамăр, ан чăрман! Сана хамăн кил-çуртăма чĕнсе кĕртме эпĕ тивĕçлĕ мар. 7 Сан патна пыма та хама тивĕçсĕр тесе шутларăм. Эсĕ хуш кăна, вара тарçăм сывалĕ. 8 Эпĕ аслисене пăхăнса тăратăп пулин те, манăн хама пăхăнса тăракан салтаксем те пур. Эпĕ вĕсенчен пĕрне: „Кай!“ – тесен, вăл каять. Тепĕрне: „Кил!“ – тесен, вăл пырать. Тарçăма та: „Çавна ту!“ – тесе хушсан, вăл тăвать». 9 Çак сăмахсене илтсен Иисус унран тĕлĕннĕ. Унтан Хăй хыçĕнчен пыракан халăх еннелле çавăрăнса: «Калатăп сире, кунашкал çирĕп ĕненӳ Эпĕ Израильте те курманччĕ», – тенĕ. 10 Иисус патне янисем каялла тавăрăнсан чирлĕ выртакан тарçă сывалнине курнă.

Тăлăх арăмăн ывăлне вилĕмрен чĕртни

11 Нумаях та вăхăт иртмен, Иисус Наин хулине кайнă. Унпа пĕрле вĕренекенĕсенчен чылайăшĕ тата темĕн чухлĕ халăх пынă. 12 Хула хапхи патне çитеспе Вăл хуларан вилнĕ çынна çĕклесе тухакансене тĕл пулнă. Вилни тăлăх арăмăн пĕртен-пĕр ывăлĕ пулнă, халăх унта нумай пуçтарăннă. 13 Иисус çав тăлăх арăма курсан, ăна хĕрхенсе: «Ан йĕр», – тенĕ. 14 Унтан Вăл пырса вилене çĕклемеллине сĕртĕннĕ те, ăна çĕклесе пыракансем чарăннă. Иисус вара каланă: «Ачам, сана тăма хушатăп!» 15 Вилнĕскер çавăнтах тăрса ларнă та калаçма пуçланă. Иисус ăна амăшне панă. 16 Çынсем пурте хăраса-тĕлĕнсе кайнă, вĕсем Турра мухтаса каланă: «Пирĕн хушшăмăрта аслă пророк тупăнчĕ! Турă Хăйĕн халăхне хăтарма килчĕ!» 17 Вара Ун çинчен çапла калаçни пĕтĕм Иудейăпа ун таврашĕнчи çĕрсене сарăлнă.

Иоанăн вĕренекенĕсем тата Иисус

18 Çавăн çинчен йăлтах Иоана хăйĕн вĕренекенĕсем каласа кăтартнă. 19 Иоанн вара вĕсенчен иккĕшне чĕнсе илнĕ те: «Килмелли Эсĕ-и е пирĕн урăххине кĕтмелле?» – тесе ыйтма Иисус патне янă. 20 Хайхисем Иисус патне пырсан каланă: «Шыва кĕртекен Иоанн пире Сан патна çапла ыйтма ячĕ: Килмелли Эсĕ-и е пирĕн урăххине кĕтмелле?» 21 Çавăн чухне Иисус нумай çынна чир-чĕртен сыватнă, усал сывлăшсене хăваласа кăларнă, суккăр çынсенчен чылайăшне куракан тунă. 22 Иоанн вĕренекенĕсене Иисус çапла каланă: «Кайăр та хăвăр мĕн курни-илтнине Иоана каласа парăр: суккăррисем куракан пулаççĕ, уксаххисем çӳрекен пулаççĕ, юхан-суранлисем тасалаççĕ, хăлхасăррисем илтекен пулаççĕ, вилнисем чĕрĕлеççĕ, чухăннисем Ырă Хыпар итлеççĕ. 23 Ман пирки иккĕленмен çын телейлĕ». 24 Иоанн янă çынсем Хăйĕн патĕнчен кайсан Иисус халăха Иоанн çинчен çапла калама пуçланă: «Эсир пуш хире мĕн курма кайрăр? Çилпе хумханса ларакан хăмăша-и? 25 Мĕн курма кайрăр вара эсир? Капăр тумтир тăхăннă çынна-и? Чаплă тумланакансем, пуян пурăнакансем патша çуртĕнче пурăнаççĕ. 26 Мĕн курма кайрăр-ха эппинПророка курма-и? Çапла, калатăп сире: вăл пророкран та аслă. 27 „Акă Эпĕ Сан умăнтан Хамăн хыпарçăна яратăп, вăл Сан валли çул хатĕрлесе хурĕ“, – тенĕ Çырнинче. Вăл шăпах çавă. 28 Калатăп сире: этем йăхĕнче Шыва кĕртекен Иоанран аслăрах пĕр пророк та çук, анчах Турă Патшалăхĕнче чи кĕçĕнни те унран аслă». 29 Иоана итленĕ пĕтĕм халăх, çав шутрах налук пухакансем те, унран шыва кĕрсе Турра мухтанă. 30 Фарисейсемпе саккун вĕрентӳçисем кăна Турă ирĕкне хирĕçлесе шыва кĕмен. 31 Хуçамăр вара çапла каланă: «Çак ăру çыннисене кампа танлаштарам-ши? Кам евĕрлĕ вĕсем? 32 Вĕсем урамра пĕр-пĕрне çапла кăшкăрса ларакан ачасем евĕрлĕ: „Эпир сирĕншĕн шăхличĕ каларăмăр – эсир ташламарăр. Эпир сирĕншĕн хурлăхлă юрă юрларăмăр – эсир йĕмерĕр“. 33 Шыва кĕртекен Иоанн килчĕ: çăкăр та çимест, хĕрлĕ эрех те ĕçмест. „Усал ернĕ ăна“, – тетĕр эсир. 34 Этем Ывăлĕ килчĕ: çиет те, ĕçет те. „Ку çын çиме те, хĕрлĕ эрех ĕçме те юратать. Вăл налук пухакансемпе тата çылăхлă çынсемпе туслă“, – тетĕр эсир. 35 Анчах та Турă ăслăлăхне ачисем пурте тӳрре кăларчĕç ĕнтĕ».

Çылăхлă хĕрарăма каçарни

36 Пĕр фарисей Иисуса хăнана чĕннĕ. Иисус вара ун килне кĕнĕ те çиме ларнă. 37 Çак хулара çылăхлă хĕрарăм пурăннă. Вăл фарисей килĕнче Иисус апат çинине пĕлнĕ те алебастр савăтпа ырă шăршăллă çу, мирă, илсе пынă. 38 Хĕрарăм, хыçалтан пырса, Иисус ури патĕнче йĕрсе тăнă. Унăн урисем çине куççуль юхтарса хăйĕн çӳçĕпе шăла-шăла илнĕ. Вăл Иисусăн урисене чуптăва-чуптăва мирăпа сĕрнĕ. 39 Çавна курсан Иисуса чĕнсе кĕртнĕ фарисей хăй ăшĕнче шухăшланă: «Çак Çын чăнах та пророк пулсан, Хăйне кам, мĕнле хĕрарăм сĕртĕннине пĕлĕччĕ, мĕншĕн тесен ку çылăхлă хĕрарăм!» 40 Иисус ун енне çавăрăнса: «Симон, Ман сана пĕр сăмах каламали пур», – тенĕ. Симон вара: «Вĕрентекен, кала», – тенĕ. 41 Иисус çапла каланă: «Икĕ çын кивçен паракана парăмлă пулнă: пĕри пилĕк çĕр динарий чухлĕ, тепри алă динарий чухлĕ. 42 Анчах вĕсен тӳлеме нимĕн те пулманран кивçен панă çын вĕсене иккĕшне те каçарнă. Ĕнтĕ кала-ха, çавсенчен хăшĕ ăна ытларах юратĕ?» 43 «Хăшне ытларах каçарнă, çавă тесе шутлатăп эпĕ», – тенĕ Симон. «Эсĕ тĕрĕсех шухăшлатăн», – тенĕ Иисус. 44 Унтан Вăл, хĕрарăм енне çавăрăнса, Симона каланă: «Çак хĕрарăма эсĕ куратăн-и? Эпĕ санăн кил-çуртна кĕтĕм, çапах эсĕ ура çума Мана шыв та памарăн. Ку хĕрарăм вара Ман урасене куççулĕпе çуса, хăйĕн çӳçĕпе шăлса типĕтрĕ. 45 Эсĕ Мана тăванла чуптумарăн, вăл вара Эпĕ килнĕренпех Манăн урасене пĕр чарăнмасăр чуптăвать. 46 Эсĕ Манăн пуçăма тип çу та сĕрмерĕн, вăл вара Манăн урасене мирă сĕрчĕ. 47 Çавăнпа калатăп сана: унăн, çылăха нумай кĕнĕскерĕн, юратулăхĕ нумай пулнăран çылăхĕсем каçарăнаççĕ. Камăн çылăхĕ сахал каçарăнать, çав сахал юратать». 48 Вара Иисус хĕрарăма каланă: «Санăн çылăхусем каçарăнчĕç». 49 Унта ларакансем хăйсен ăшĕнче: «Ку кам-ши? Вăл çылăхсене каçарма та пултарать», – тенĕ. 50 Иисус вара çав хĕрарăма: «Ĕненĕвӳ сана çăлчĕ, канăçлă каях ĕнтĕ», – тенĕ.

Лука 8

Хĕрарăмсем Иисуспа пĕрле çӳрени

1 Иисус çавăн хыççăн хуласемпе ялсем тăрăх Турă Патшалăхĕ çинчен Ырă Хыпар вĕрентсе çӳренĕ. Унпа пĕрле Вун иккĕшĕ 2 тата усал сывлăшран, чиртен сыватнă хăш-пĕр хĕрарăмсем пынă. Вĕсем хушшинче ăшĕнчен çичĕ усал сывлăш тухнă Магдалина текен Мария, 3 Ирод кил-çуртне пăхса тăракан Хуза арăмĕ Иоанна, Сусанна тата урăххисем те нумаййăн пулнă. Вĕсем Иисуса хăйсен пурлăхĕпе пулăшса тăнă.

Акаçă çинчен каланă ытарлăх

4 Иисус патне тĕрлĕ хуласенчен питĕ нумай халăх пуçтарăннă. Вăл вара ытарлăн калама пуçланă: 5 «Пĕр акаçă вăрлăх акма тухнă. Вăл акнă чух хăш пĕрчисем çул хĕррине ӳкнĕ; вара вĕсене таптаса пĕтернĕ, вĕçен кайăксем çисе янă. 6 Хăшĕ чуллă çĕре ӳкнĕ. Нӳрĕк çителĕклĕ пулманран вăл шăтса тухсанах типсе ларнă. 7 Хăшĕ пиçенлĕ вырăна ӳкнĕ, пиçен çитĕнсе кайнă та калчана пусса лартнă. 8 Хăшĕ тата пулăхлă çĕр çине ӳкнĕ. Вăл шăтса тухнă та пĕр пĕрчĕрен çĕр пĕрчĕ пултарнă». Çакна каласа пĕтерсен Иисус хытă сасăпа: «Илтме хăлха пурри илттĕр!» – тенĕ.

Ытарлăн калани çинчен

9 «Ку ытарлăх мĕне пĕлтерет?» – тесе ыйтнă Унран вĕренекенĕсем. 10 Иисус вĕсене çапла каланă: «Сире Турă Патшалăхĕн вăрттăнлăхĕсене пĕлме панă. Ыттисене, пĕлме паманнисене, Эпĕ ытарлăн калатăп, ĕнтĕ вĕсем пăхсан та курмаççĕ, илтсен те ăнланмаççĕ».

Акаçă çинчен каланă ытарлăха ăнлантарни

11 «Çак ытарлăх акă мĕне пĕлтерет: вăрлăх вăл – Турă сăмахĕ. 12 Çул хĕррине ӳкни – сăмаха илтекен çынсене пĕлтерет, анчах, ĕненсе ан çăлăнччăр тесе, вĕсем патне кайран шуйттан пырать те Турă сăмахне вĕсен чĕринчен вăрласа каять. 13 Чуллă çĕре ӳкни вара çакăн пеккисене пĕлтерет: вĕсем Турă сăмахне илтсен хавасланса йышăнаççĕ, анчах та хăйсем тымарсăр. Унашкаллисем пĕр вăхăт ĕненсе пурăнаççĕ, анчах та тĕрĕслев вăхăтне тӳсеймесĕр ĕненме пăрахаççĕ. 14 Пиçенлĕ вырăна ӳкни те Турă сăмахне илтекен çынсене пĕлтерет, анчах та пурăнан пурăнăçра вĕсене хĕвĕшӳ, пуянлăх, çĕр çинчи киленĕç пусса лартать те, сăмах вара тĕшĕсĕр пулать. 15 Пулăхлă çĕр çине ӳкни çакăн пеккисене пĕлтерет: вĕсем илтнĕ сăмаха ырă та таса чун-чĕрере упраççĕ, тӳсĕмлĕ пулса тулли пучах кăлараççĕ».

Çутаткăç çинчен каланă ытарлăх

16 Иисус татах каланă: «Çутаткăç çутсан никам та ăна чӳлмекпе хупласа хумасть, кравать айне те лартмасть. Пӳрте кĕрекенсем çутăра курччăр тесе ăна çутаткăç лартмалли çине вырнаçтарать. 17 Вăрттăн туни курăнмасăр юлни çук, пытарса хăварни те палăрманни, çиеле тухманни çук. 18 Çапла вара хăвăр епле итленине асăрхăр. Камăн пур, ăна татах парĕç. Камăн çук, унăнне пур тесе шутланине те туртса илĕç».

Иисус Христос Амăшĕпе тăванĕсем

19 Иисусăн Амăшĕпе тăванĕсем Ун патне пынă, анчах çын нумай пулнăран вĕсем Ун çывăхне пырайман. 20 «Сана курасшăн тулта Аннӳпе тăванусем кĕтсе тăраççĕ», – тенĕ Иисуса. 21 «Манăн аннем, Манăн тăванăмсем – Турă сăмахне итлекенсем, ăна пăхăнса пурăнакансем», – хуравланă вĕсене Иисус.

Çил-тăвăла чарни

22 Пĕррехинче Иисус Хăйĕн вĕренекенĕсемпе кимĕ çине кĕрсе ларнă та вĕсене çапла каланă: «Кӳлĕ тепĕр енне каçар-ха». Унтан вĕсем ишме пуçланă. 23 Ишсе пынă чух Иисус çывăрса кайнă. Кӳлĕ çинче çил-тăвăл тухнă. Хум çапнипе кимме шыв тула пуçланăран вĕсем хăрушă инкеке кĕрсе ӳкнĕ. 24 Унтан вĕсем Иисус патне пынă та Ăна вăратса: «Вĕрентӳçĕ! Вĕрентӳçĕ! Эпир пĕтетпĕр!» – тенĕ. Иисус ыйхăран вăрансан çиле те, хумханакан шыва та чарăнма хушнă. Вара пĕтĕмпех лăпланнă та, çанталăк шăпах пулнă. 25 «Ăçта сирĕн ĕненĕвĕр?» – тенĕ вара вĕсене Иисус. Вĕренекенĕсем хăраса-тĕлĕнсе пĕр-пĕринпе çапла калаçнă: «Кам-ши Ку? Вăл çиле те, шыва та хушать те – вĕсем Ăна пăхăнаççĕ».

Усал ернĕ çынна сыватни

26 Унтан вĕсем кӳллĕн тепĕр енче Галилейăна хирĕç вырнаçнă Гадара çĕрне ишсе каçнă. 27 Иисус çыран хĕррине тухсан Ăна хулари пĕр çын тĕл пулнă; вăл тахçантанпах усал ернипе асапланнă. Çавскер тумтирсĕрех çӳренĕ, пурăнасса та пӳрт-çуртра мар, çĕр хăвăлĕнчи тупăклăхсенче пурăннă. 28 Иисуса курсан вăл кăшкăрса янă та Ун умне ӳксе хытă сасăпа: «Эй, Çӳлти Турă Ывăлĕ, Иисус! Санăн манпа мĕн ĕç пур? Тархасласа ыйтатăп, ан асаплантар мана!» – тенĕ. 29 Мĕншĕн тесен Иисус усал сывлăша çав çын ăшĕнчен тухма хушнă. Усал сывлăш ăна нумай çул асаплантарнă пулнă. Çынсем унăн алли-урине сăнчăрласа-тимĕрлесе сыхланă пулин те, вăл сăнчăрĕсене тата-тата пăрахнă; вара усал сывлăш ăна çын пурăнман вырăна хăваласа кайнă. 30 Иисус унран: «Эсĕ мĕн ятлă?» – тесе ыйтнă. «Пулккипех», – тенĕ лешĕ, мĕншĕн тесен ун ăшне нумай-нумай усал кĕнĕ. 31 Усал сывлăшсем, хăйсене тĕпсĕрлĕхе ан ятăр тесе, Иисуса йăлăнма пуçланă. 32 Çавăнтах, сăрт çинче, пĕр пысăк сысна кĕтĕвĕ çӳренĕ. Усалсем Иисусран çав сыснасен ăшне кĕме ирĕк памашкăн тархасласа ыйтнă. Иисус вĕсене чарман. 33 Усал сывлăшсем çын ăшĕнчен тухнă та сыснасем ăшне кĕнĕ. Вара сысна кĕтĕвĕ чăнкă çырантан кӳлле сикнĕ те путса вилнĕ. 34 Сысна пăхакансем мĕн пулса иртнине курсан хуланалла чупнă, хăйсем мĕн курнине хулара та, таврари ялсенче те кала-кала кăтартнă. 35 Çынсем мĕн пулнине курма тухнă та Иисус патне пынă. Унпа юнашарах усалсенчен тасалнă, тăхăнса тумланнă çын чипер ăс-тăнпах ларнине курсан вĕсем хăраса ӳкнĕ. 36 Куçăн куракансем вара вĕсене усал ернĕ çын епле сывални çинчен каласа кăтартнă. 37 Гадара таврашĕнчи пĕтĕм халăх питĕ хăранипе Иисуса хăйсем патĕнчен кайма тархасланă. Иисус кимĕ çине ларса каялла тавăрăннă. 38 Усалсенчен тасалнă çын хăйне пĕрле илме ыйтса Иисуса йăлăннă, анчах Иисус ăна çапла каласа янă: 39 «Эсĕ киле тавăрăн та Турă хăвăншăн мĕн тунине каласа пар». Лешĕ кайнă та Иисус хăйшĕн мĕн тунине хулипех каласа çӳренĕ.

Иаир хĕрне чĕртни тата юн каякан хĕрарăма сыватни

40 Иисус каялла тавăрăнсан, халăх Ăна хапăл туса йышăннă, мĕншĕн тесен пурте Вăл килессе кĕтнĕ. 41 Çавăнта Иаир ятлă çын, унти синагога пуçлăхĕ, Иисус патне пынă та, Ун ури умне ӳксех, хăйĕн патне килне пыма тархасланă. 42 Унăн вун икĕ çулхи пĕртен-пĕр хĕрĕ пулнă, вăл та пулин вилесле чирлĕ выртнă. Иисус пуçлăх килне кайнă чухне Ун тавра халăх кĕпĕрленсе пынă. 43 Çавăнта вун икĕ çул юн кайнипе асапланакан хĕрарăм пулнă. Вăл тухтăрсем патне çӳресе пĕтĕм пурлăхне пĕтернĕ, çапах ăна пĕри те сыватайман. 44 Çав хĕрарăм хыçалтан пырса Иисусăн тумтир аркине сĕртĕннĕ те, унăн çавăнтах юн кайма пăрахнă. 45 Иисус вара: «Кам Мана сĕртĕнчĕ?» – тесе ыйтнă, анчах пурте туннă. Петр та, Иисуспа пĕрле пулнисенчен ыттисем те çапла каланă: «Вĕрентекен! Сан тавра халăх кĕпĕрленсе пырать, хĕстерет. Эсĕ тата Мана кам сĕртĕнчĕ тетĕн». 46 «Ман çумма пĕри сĕртĕнчĕ, мĕншĕн тесен Эпĕ Хамран хăват тухнине сисрĕм», – тенĕ Иисус. 47 Хĕрарăм хăй сĕртĕнни сисĕнмесĕр юлманнине курсан Иисус патне чĕтресе пынă. Вара Ун умне ӳксе мĕншĕн сĕртĕннине тата сĕртĕнсенех епле сывалнине Ăна пĕтĕм халăх умĕнче каласа кăтартнă. 48 Иисус ăна каланă: «Хĕрĕм! Хăюллă пул, ĕненĕвӳ сана çăлчĕ, канăçлă каях», – тенĕ. 49 Иисус çапла каласа тăнă вăхăтрах синагога пуçлăхĕн килĕнчен ăна пĕр çын пырса каланă: «Хĕрӳ вилсе кайрĕ ĕнтĕ, Вĕрентекене ан та чăрмантар». 50 Анчах та Иисус, çавна илтсенех, Иаира каланă: «Ан хăра, ĕнен кăна, хĕрӳ çăлăнĕ». 51 Иаир килне пырсан Иисус унта Петрпа Иоансăр, Иаковсăр тата хĕрĕн ашшĕпе амăшĕсĕр пуçне никама та кĕме хушман. 52 Пурте хĕршĕн хурланса, хӳхлесе йĕнĕ. «Ан йĕрĕр, вăл вилмен, çывăрать кăна», – тенĕ Иисус. 53 Хĕр вилнине пĕлнĕрен вĕсем Иисусран кулма пуçланă. 54 Вара Иисус пурне те тухма хушса хĕре аллинчен тытнă та хыттăн каланă: «Хĕрĕм, тăр!» 55 Унăн чунĕ каялла кĕнĕ те хĕр çав самантрах тăнă. Иисус ăна апат çитерме хушнă. 56 Хĕрĕн ашшĕпе амăшĕ питĕ тĕлĕнсе кайнă. Анчах Иисус вĕсене мĕн пулса иртни çинчен никама та калама хушман.

Лука 9

Иисус вун икĕ апостолне вĕрентсе çӳреме ярать

1 Иисус вара Вун иккĕшне чĕнсе илнĕ те вĕсене мĕн пур усалсене пăхăнтарма, çынсене чир-чĕртен сыватма вăй-хăват панă. 2 Унтан вĕсене Турă Патшалăхĕ çинчен ӳкĕтлесе вĕрентме тата чирлисене сыватма янă. 3 Вăл вĕсене çапла каланă: «Хăвăрпа пĕрле çул çине нимĕн те ан илĕр: туя та, хутаç та, çăкăр та, укçа та, тепĕр кĕпе те. 4 Сире хăш çуртра хапăл туса йышăнаççĕ, çула тухичченех çавăнта пурăнăр. 5 Ăçта та пулин сире йышăнмасан, çав хуларан тухса кайнă чух, вĕсене асăрхаттарнине пĕлтерсе, пушмакăр çумĕнчи тусана та силлесе хăварăр». 6 Вĕренекенĕсем кайнă та ял-хула тăрăх Ырă Хыпар пĕлтерсе çӳренĕ, пур çĕрте те чирлисене сыватнă. 7 Иисус мĕн-мĕн туни çинчен Ирод пуçлăх та илтнĕ. Вара тĕлĕннипе аптăраса кайнă, мĕншĕн тесен хăшĕ-пĕрисем: «Ку – Шыва кĕртекен Иоанн! Вăл вилĕмрен чĕрĕлсе тăнă», – тесе калаçнă. 8 Хăшĕсем тата: «Илия пророк тепĕр хут çĕр çине килчĕ», – тенĕ. «Авалхи пророксенчен пĕри чĕрĕлсе тăнă пулĕ», – тенĕ тата теприсем. 9 «Иоанн пуçне эпĕ хамах кастартăм. Ку вара Кам-ши? Ун çинчен эпĕ тĕлĕнмелле сăмахсем илтетĕп», – тенĕ Ирод. Вара вăл Иисуса курма майлă вăхăт шыранă.

Пилĕк пин çынна тăрантарни

10 Апостолсем тавăрăннă та хăйсем мĕн-мĕн тунине Иисуса каласа кăтартнă. Вара Иисус, Хăйпе пĕрле вĕсене анчах илсе, Вифсаида ятлă хула çывăхĕнчи çын çук вырăна кайнă. 11 Анчах та халăх, çавна пĕлсе, Ун хыçĕнчен пынă. Иисус вĕсене хапăл тунă, вĕсемпе Турă Патшалăхĕ çинчен калаçнă, сыватма ыйтакансене сыватнă. 12 Кун каç еннелле сулăна пуçланă. Вара Вун иккĕшĕ Иисус патне пырса çапла каланă: «Халăха яр, вĕсем çывăхри ялсене çĕр выртма кайччăр, апат-çимĕç туянччăр, мĕншĕн тесен кунта çын пурăнман вырăн». 13 «Çимелли вĕсене эсир хăвăр парăр», – тенĕ Иисус. «Пирĕн кунта пилĕк çăкăрпа икĕ пулă анчах, урăх нимĕн те çук! Çак мĕн пур халăх валли çимелли кайса туянмалла-и вара пирĕн?» – тенĕ вĕренекенĕсем. 14 Унта пилĕк пин çынна яхăн пулнă. «Вĕсене аллăшарăн йĕркипе çерем çине лартса тухăр», – тенĕ Иисус вĕренекенĕсене. 15 Вĕсем Иисус хушнă пек тунă. Пурте ларсан, 16 Вăл пилĕк çăкăрпа икĕ пулла илсе çӳлелле пăхнă та Турра тав тунă. Вара çăкăрпа пулла халăха валеçмешкĕн вĕренекенĕсене хуçа-хуçа панă. 17 Пурте тăраничченех çинĕ, юлнă татăкĕсене тата вун икĕ кунтăк пухнă.

Иисус Кам пулнине Петр пĕлтерни

18 Пĕррехинче Иисус çын çук вырăнта кĕлтунă, Унпа пĕрле вĕренекенĕсем кăна пулнă. «Çынсем Мана Кам вырăнне хураççĕ?» – тесе ыйтнă вĕсенчен Иисус. 19 Вĕренекенĕсем каланă: «Пĕрисем Сана Шыва кĕртекен Иоанн теççĕ. Теприсем Илия пророк теççĕ. Хăшĕ-хăшĕ тата авалхи пророксенчен пĕри чĕрĕлсе тăнă пулĕ тесе калаçаççĕ». 20 Иисус вĕсенчен çапла ыйтнă: «Эсир хăвăр Мана Кам вырăнне хуратăр?» «Эсĕ – Турă Суйласа илни, Христос», – тавăрса каланă Петр.

Иисус Хăй вилсе чĕрĕлесси çинчен калани

21 Анчах Вăл вĕсене çавăн çинчен никама та калама хушман. 22 Иисус Этем Ывăлĕ нумай асап курасси çинчен, ятлă-сумлă çынсемпе аслă священниксем тата саккун вĕрентӳçисем Ăна йышăнас çукки çинчен, Этем Ывăлне вĕлересси çинчен, Вăл виççĕмĕш кунне чĕрĕлсе тăрасси çинчен каланă. 23 Унтан Иисус пурне те каланă: «Кам Ман хыççăн пырас тет, çав хăй çинчен манса, хăйĕн асап хĕресне йăтса Ман хыççăн пытăр. 24 Мĕншĕн тесен хăйĕн пурăнăçне упраса хăварас текен ăна çухатĕ. Хăйĕн пурăнăçне Мана халалласа çухатакан ăна упраса хăварĕ. 25 Хăйĕн чунне пĕтерсе е сиен туса пĕтĕм тĕнчене илнинчен этеме мĕн усси? 26 Кам Манран тата Ман сăмахăмсенчен вăтанать, Этем Ывăлĕ те Хăйĕн тата Ашшĕн мухтавĕпе, святой ангелĕсен мухтавĕпе килсен унран вăтанĕ. 27 Чăн калатăп сире, çакăнта тăракансенчен хăшĕ-пĕрисем хăйсем виличченех Турă Патшалăхне курĕç».

Иисус Христос сăн-сăпачĕ улшăнни

28 Çапла калани пĕр сакăр кун иртсен, Вăл Петра, Иоана тата Иакова Хăйпе пĕрле илнĕ те ту çине кĕлтума хăпарнă. 29 Кĕлтунă чухне Унăн сăн-сăпăчĕ улшăннă, тумтирĕ чăлт шуралса, йăлтăртатса кайнă. 30 Çавăнтах икĕ арçын Иисуспа калаçса тăнă: пĕри – Моисей, тепри Илия пулнă, 31 вĕсене те мухтавлă çутă хупăрласа тăнă. Вĕсем Христосăн Иерусалимра вилмелле пуласси çинчен калаçнă. 32 Петрпа унăн юлташĕсем ыйхă пуснипе аптăранă. Вăрансан вĕсем мухтавлă çутăри Иисуса тата Унпа юнашар тăракан икĕ çынна курнă. 33 Çав çынсем Иисус патĕнчен кайсан Петр, хăй мĕн каланине ăнланмасăр, Иисуса çапла каланă: «Вĕрентекен! Епле аван пире кунта. Атьр эпир виçĕ хӳшĕ тăвар: пĕрне – Сан валли, теприне – Моисей валли тата теприне – Илия валли». 34 Вăл çапла каласа тăнă чух вĕсене пĕлĕт пырса хупăрласа илнĕ. Пĕлĕт шне пулсан вĕренекенĕсем питĕ хăраса ӳкнĕ. 35 Пĕлĕтрен вара: «Çакă Манăн савнă Ывăлăм! Ăна итлĕр!» – текен сасă илтĕннĕ. 36 Çав сасă шăплансан Иисус каллех пĕчченех юлнă. Вĕренекенĕсем вара хăйсем мĕн курни çинчен çав кунсенче никама та каламан.

Усал сывлăш ернĕ ачана сыватни

37 Тепĕр кунне, вĕсем ту çинчен ансан, Иисуса тем чухлĕ халăх кĕтсе илнĕ. 38 Халăх хушшинчен сасартăк пĕр çын кăшкăрса янă: «Эй, Вĕрентекен! Сана йăлăнатăп, ман ывăлăма пырса пăхсам, вăл манăн пĕртен-пĕр ача! 39 Ăна усал сывлăш çулса илет те, вăл шари кăшкăрса ярать, вара хутлатса лартнипе çăварĕнчен кăпăк кăларма пуçлать; ачана вĕлересле асаплантарсан тин усал сывлăш аран-аран лăпланать. 40 Ăна хăваласа кăларма эпĕ Санăн вĕренекенӳсенчен ыйтрăм, анчах вĕсем пултараймарĕç». 41 «Эх, ĕненмен, пăсăк ăру! Тата хăçанччен Эпĕ сирĕнпе пулăп, хăçанччен тӳссе тăрăп сире? Хăвăн ывăлна илсе кил кунта», – тавăрса каланă Иисус. 42 Ача утса пынă чухнех усал ăна çĕре ӳкернĕ те чĕтретме пуçланă. Анчах та Иисус, усал сывлăша чарса, ачана сыватнă та ашшĕне панă. 43 Пĕтĕм халăх Турă аслăлăхĕнчен тĕлĕннĕ.

Иисус Хăй вилсе чĕрĕлесси çинчен тепĕр хут калани

Иисус мĕн тунинчен çапла пурте тĕлĕнсе тăнă чух Вăл вĕренекенĕсене каланă: 44 «Çак сăмахăмсене эсир лайăх астуса юлăр: Этем Ывăлне çынсен аллине тытса парĕç». 45 Анчах та çак сăмаха вĕсем ăнланман. Иисус калани вĕсемшĕн пытарăнчăк пулнăран вĕсем ăна пĕлеймен, Хăйĕнчен вара çавăн çинчен ыйтма хăранă.

Кам аслăрах

46 «Пирĕнтен хăшĕ аслăрах?» – тесе шухăшлама пуçланă вĕренекенĕсем. 47 Иисус, вĕсен пуçĕнчи шухăша пĕлсе, пĕр ачана Хăй умне илсе пырса тăратнă та 48 вĕсене çапла каланă: «Кам çак ачана Ман ятăмшăн хапăл тăвать, вăл Мана йышăнать. Мана хапăл тăвакан Мана кунта Яракана йышăнать. Сирĕнтен кам хăйне кĕçĕне хурать, çав аслă пулĕ». 49 «Вĕрентекен, эпир Сан ятупа усалсене хăваласа кăларакан çынна тĕл пултăмăр. Вăл пирĕнпе пĕрле çӳремен пирки эпир Ăна чартăмăр», – тенĕ Ăна çавăн чухне Иоанн. 50 «Ан чарăр ăна, кам сире хирĕç мар, çав сире майлă», – хуравланă Иисус. Этем Ывăлĕ пĕтерме мар, çăлма килнĕ 51 Иисуса ку тĕнчерен илес вăхăт çывхарса пынă май Вăл хăюллăнах Иерусалима кайма шутланă. 52 Вăл вара Хăй умĕнчен хыпарлама вĕренекенĕсене янă. Лешсем кайнă та Иисус пынă çĕре вырăн хатĕрлеме Самарири пĕр яла кĕнĕ. 53 Анчах ял халăхĕ Иисуса унта кĕртмен, мĕншĕн тесен Вăл çынсене Иерусалима кайма тухнă çул çӳревçĕ пек туйăннă. 54 Çавна курсан Унăн вĕренекенĕсем Иаковпа Иоанн çапла каланă: «Хуçамăр! Кмăлу пулсан, тӳперен вут-çулăм антарса пирĕн те çак яла Илия тунă пекех çунтарса ямалла мар-и?» 55 Анчах та Иисус вĕсем еннелле çавăрăннă та чарса çапла каланă: «Чун-чĕрĕрсем мĕнле Сывлăшпа тулнине те пĕлместĕр. 56 Этем Ывăлĕ çын чунне пĕтерме килмен, çăлма килнĕ». Унтан вĕсем тепĕр яла кайнă.

Иисус хыçĕнчен пырасси

57 Вĕсем çулпа пынă чух пĕр çын Иисуса каланă: «Хуçамăр! Эсĕ кирек ăçта кайсан та, эпĕ Сан хыççăн пыракан пулăп». 58 Иисус ăна хирĕç: «Тиллĕн те шăтăкĕ пур, вĕçен кайăкăн та йăви пур, Этем Ывăлĕн кăна пуçне хурса канмалăх вырăнĕ çук», – тенĕ. 59 «Ман хыçăмран пыракан пул», – тенĕ Вăл тепĕр çынна. Лешĕ вара çапла каланă: «Хуçамăр! Ирĕк парсамччĕ: вилнĕ аттене кайса пытарам малтан». 60 «Вилнĕ çыннисене вилĕмлисемех пытарччăр. Эсĕ вара кай та Турă Патшалăхĕ çинчен пĕлтерсе çӳре», – тенĕ ăна Иисус. 61 «Хуçамăр, эпĕ Сан хыçăнтан пырăп, анчах малтан Эсĕ мана килтисемпе сывпуллашма ирĕк парсамччĕ», – тенĕ Ăна тата тепри. 62 «Сухапуç тытсан каялла çавăрăнса пăхакан Турă Патшалăхĕшĕн шанчăклă мар», – тавăрнă Иисус.

Лука 10

Çитмĕл вĕренекенне Ырă Хыпар пĕлтерме яни

1 Çавăн хыççăн Хуçамăр татах тепĕр çитмĕл вĕренекен суйласа илнĕ. Вара вĕсене Хăйĕн умĕнчен икшерĕн-икшерĕн Хăй кайма шухăшланă хуласемпе ялсене янă. 2 Иисус вĕсене çапла каланă: «Вырмалли нумай та, выраканĕ сахал. Çапла ĕнтĕ, ани çине выраканĕсене ятăр тесе, ана Хуçине йăлăнăр. 3 Кайăр, Эпĕ сире кашкăрсем хушшине путексене янă пек яратăп. 4 Хăвăрпа пĕрле укçа енчĕкĕ те, хутаç та, урана тăхăнмалли те ан илĕр. Çул çинче чарăнса никампа та калаçса ан тăрăр. 5 Мĕнле те пулин çурта кĕрсен эсир малтан: „Çак кил-йыша канăçлăх пултăр!“ – тесе саламлăр. 6 Унта канăçлăх çынни пулсан, сирĕн канăçлăхăр ун чунне кĕрĕ. Канăçлăх çынни пулмасан, эсир ырă сунни хăвăрах тавăрăнĕ. 7 Хăвăра хапăлласа йышăннă çуртрах пурăнăр, мĕн сĕнеççĕ, çавна ĕçсе çийĕр. Мĕншĕн тесен ĕçлекен çын хăй ĕçĕшĕн тӳлев илме тивĕçлĕ. Пĕр çуртран тепĕр çурта куçса ан çӳрĕр. 8 Эсир мĕнле те пулин хулана пырсан, унта сире хапăл туса мĕн çиме парĕç, çавна çийĕр. 9 Унти чирлĕ çынсене сыватăр, „Сирĕн патăра Турă Патшалăхĕ çывхарчĕ“, – тейĕр вĕсене. 10 Енчен те сире пĕр-пĕр хулара хапăл тумасан, эсир çав хула урамĕсем тăрăх çапла каласа çӳрĕр: 11 „Акă сирĕн хулăрта пушмак çумне çыпçăннă тусана та хăвăр патăртах силлесе хăваратпăр. Çапах та эсир Турă Патшалăхĕ çывхарнине пĕлсе тăрăр!“ – тейĕр. 12 Калатăп сире: суд кунĕнче Содома та çав хуларан çăмăлтарах пулĕ».

Ĕненмен хуласене асăрхаттарни

13 «Хуйхă пулĕ сана, Хоразин! Хуйхă пулĕ сана, Вифсаида! Эсир курнă хăватсене Тирпа Сидонра кăтартнă пулсан вĕсем тахçанах хуйхă тумтирĕ тăхăнса, хурланса çылăхĕсенчен ӳкĕннĕ пулĕччĕç. 14 Çавăнпа судра Тирпа Сидон хулисене сирĕнтен çăмăлтарах пулĕ. 15 Санăн та, хăвна тӳпе таранах мăнна хуракан Капернаум хули, тамăк тĕпнех анса каймалла пулĕ. 16 Сире итлекен Мана итлет, сире йышăнманни Мана йышăнмасть. Мана йышăнман çын Мана кунта Яракана йышăнмасть».

Çитмĕл вĕренекенĕ тавăрăнни

17 Çитмĕл вĕренекенĕ савăнса тавăрăннă та Иисуса каланă: «Хуçамăр! Сан ятна асăнсанах пире усалсем те пăхăнаççĕ». 18 Иисус вĕсене çапла каланă: «Шуйттан пĕлĕт çинчен çиçĕм пек ӳкнине Эпĕ куртăм. 19 Акă Эпĕ сире çĕленсене, скорпионсене таптама, тăшманăн мĕн пур вăйне çĕнтерме хăват паратăп. Сире ĕнтĕ нимĕн те сиен тăваймĕ. 20 Çапах эсир усал сывлăшсем хăвăра пăхăннишĕн мар, тӳпере хăвăр ятăрсем çырăннишĕн савăнăр».

Иисус савăнса кĕлтуни

21 Çав вăхăтрах Иисус кăмăлĕпе çĕкленсе çапла каланă: «Эй, Аттем, çĕрпе пĕлĕт Хуçи! Эсĕ çакна ăслă-тăнлисенчен пытарса ача пек айваннисене пĕлмелле тунăшăн Сана мухтатăп. Çапла, Аттем! Санăн ырă ирĕкӳ çавнашкал пулнă». 22 Унтан вĕренекенĕсем еннелле çавăрăннă та: «Аттем Мана йăлтах панă. Ывăлĕ камне Ашшĕсĕр пуçне никам та пĕлмест. Ашшĕ камне те Ывăлĕсĕр пуçне никам та пĕлмест, Ывăлĕ пĕлтерес тесен анчах пĕлĕç», – тенĕ. 23 Унтан Вăл, вĕренекенĕсем енне çавăрăнса, вĕсене çеç илтмелле каланă: «Сирĕн куçăрсем мĕн курнине куракан çын телейлĕ. 24 Калатăп сире: пророксем те, патшасем те нумайăшĕ эсир мĕн курнине курасшăнччĕ те – кураймарĕç, эсир мĕн илтнине илтесшĕнччĕ те – илтеймерĕç».

Ырă кăмăллă Самари çынни çинчен каланă ытарлăх

25 Çавăн чухне пĕр çын, саккун вĕрентӳçи, мала тухнă та Иисуса илĕртсе тĕрĕслес тесе çапла ыйтнă: «Вĕрентекен! Ĕмĕрлĕх пурăнăçлă пулас тесен манăн мĕн тумалла?» 26 «Саккунра мĕн çырнă? Эсĕ ăна вуланă вĕт-ха», – тенĕ Иисус. 27 Лешĕ çапла хуравланă: «Хуçа Турруна пĕтĕм чĕререн, пĕтĕм чунран, пĕтĕм вăй-халтан, пĕтĕм ăс-халтан юрат. Çывăх çыннуна хăвна юратнă пек юрат». 28 Иисус ăна хирĕç: «Эсĕ тĕрĕс каларăн. Çапла ту, вара ĕмĕрлĕх пурăнăçлă пулăн», – тенĕ. 29 Анчах та саккун вĕрентӳçи хăйне тӳрре кăларасшăн Иисусран татах ыйтнă: «Ман çывăх çыннăм кам?» 30 Иисус ăна çапла тавăрса каланă: «Пĕр çын Иерусалимран Иерихона кайма тухнă. Çул çинче ăна вăрă-хурахсем тапăннă та çаратса, хĕнесе пĕтернĕ. Унтан вилес патне çитнĕскерне пăрахса хăварнă. 31 Ăнсăртран çав çулпа пĕр священник иртсе пынă. Вăл, аманнă çынна курсан, айккинчен пăрăнса кайнă. 32 Кшт тăрсан çав вырăна левит çитнĕ. Вăл патнерех пырса пăхнă та çавнашкалах пăрăнса иртсе кайнă. 33 Çав çулпах пĕр Самари çынни ашакпа пынă. Мĕскĕне курсассăн вăл питĕ шелленĕ. 34 Вара унăн суранĕсене эрехпе олив çăвĕ сĕрсе, эмеллесе çыхнă. Унтан ăна ашакĕ çине лартнă та хăна çуртне илсе кайнă. Хăна çуртĕнче те вăл уншăн тăрăшнă. 35 Тепĕр кунне, хăй тухса каяс умĕн, хăна çурчĕн хуçине вăл икĕ динарий панă та: „Эсĕ çак çынна пăх-ха. Ку укçа çитмесен, эпĕ каялла тавăрăннă чух уншăн сана татах тӳлĕп“, – тенĕ. 36 Эсĕ мĕнле шутлатăн ĕнтĕ? – ыйтнă Иисус унран. – Вăрă-хурахсен аллине лекнĕ çыншăн çав виççĕшĕнчен хăшĕ çывăххи пулнă?» 37 «Ăна хĕрхенсе пулăшаканни», – тенĕ саккун вĕрентӳçи. Вара Иисус ăна çапла каланă: «Кай та эсĕ те

Иисус Марфпа Мария патĕнче

38 Çулпа малалла пынă чухне Иисус Хăйĕн вĕренекенĕсемпе пĕр яла кĕнĕ. Унта Ăна Марфа ятлă пĕр хĕрарăм хăй килне чĕнсе кĕртнĕ. 39 Унăн Мария ятлă йăмăкĕ пулнă. Вăл Иисус ури патне пырса ларнă та Ун сăмахĕсене итлеме пуçланă. 40 Марфа вара хăнана чаплăрах ĕçтерсе çитересчĕ тесе тăрăшнă. Унтан вăл Иисус патне пынă та çапла каланă: «Хуçамăр! Йамăк мана пĕчченех ĕçлеттерни Сана нимех те мар-и? Мана пулăшма кала-ха ăна!» 41-42 «Эй, Марфа, Марфа, – тесе хуравланă Иисус, – эсĕ нумайшăн чăрманса, хыпкаланса çӳретĕн, кирли вара пĕрре кăна. Мария чи кирлине суйласа илчĕ, çавна унран никам та туртса илеймĕ».

Лука 11

Иисус кĕлтума вĕрентни

1 Пĕррехинче Иисус кĕлтунă. Кĕлтуса пĕтерсен пĕр вĕренекенĕ Унран: «Хуçамăр, Иоанн хăйĕн вĕренекенĕсене вĕрентнĕ пек, пире те кĕлтума вĕрент-ха», – тесе ыйтнă. 2 Иисус вĕсене каланă: «Кĕлтунă чухне эсир çапла калăр: „Эй, Çӳлти Аттемĕр! Санăн яту хисеплентĕр; Санăн Патшалăху килтĕр; Санăн ирĕкӳ çĕр çинче те çӳлти пекех пултăр; 3 куллен пире пурăнмалăх çăкăр пар, 4 пирĕн çылăхсене каçар: эпир те хамăра парăмлă пулнисене кирек кама та каçаратпăр; çылăха ан кĕрт пире, усалтан хăтар пире“, – тейĕр». 5 Иисус татах вĕсене каланă: «Акă, тĕслĕхрен, сирĕн хушшăрта камăн та пулин пĕр тусĕ пултăр. Вăл ун патне çур çĕр тĕлĕнче пытăр та: „Тусăм, мана кивçен виçĕ çăкăр пар-ха, 6 çула май ман пата юлташ кĕчĕ те, манăн ăна хăналама нимĕн те çук“, – тесе ыйттăр. 7 Тусĕ шалтан ăна хирĕç: „Ан чăрмантарса çӳре! Эпĕ алăксене питĕрнĕ ĕнтĕ, ачасем те вырăн çинче хампа пĕрле çывăраççĕ. Тăрса çăкăр параймастăп сана“, – тетĕр. 8 Калатăп сире: вăл ăна туслă пулнишĕн тăрса парас темесен те, лешĕ тимлесе йăлăннине кура, вырăнĕ çинчен тăрĕ те ăна ыйтнă чухлĕ парĕ. 9 Эпĕ те сире калатăп: ыйтăр – вара сире парĕç, шырăр – вара тупăр, шаккăр – вара сире уçĕç. 10 Мĕншĕн тесен кашни ыйтакан илет, шыракан та тупать, шаккакана та уçаççĕ. 11 Сирĕн хушшăрта çăкăр ыйтакан ывăлне чул паракан ашшĕ пур-и? Е пулă ыйтсан, пулă вырăнне ăна çĕлен параканĕ пур-и? 12 Е çăмарта ыйтакан ывăлне скорпион паракан ашшĕ пур-и? 13 Çапла ĕнтĕ эсир, усал пулин те, ачăрсене ырă япала пама пĕлетĕр пулсан, Çӳлти Аçăр Хăйĕнчен ыйтакансене Святой Сывлăшне паратех».

Усалсене Иисус мĕнле хăватпа хăваласа кăларать

14 Пĕррехинче Иисус чĕлхесĕр тăвакан усала çын ăшĕнчен хăваласа кăларнă. Усалĕ тухсан чĕлхесĕр çын калаçма пуçланă; вара халăх тĕлĕнсех кайнă. 15 «Усалсене Вăл усалсен пуçлăхĕн, Веельзевулăн, хăвачĕпе хăваласа кăларать!» – тенĕ хăшĕ-пĕрисем. 16 Теприсем тата, Иисуса тĕрĕслес тесе, тӳперен хăват кăтартма хистесех ыйтнă. 17 Анчах та Иисус, çынсен шухăшĕсене пĕлсе, вĕсене çапла каланă: «Кирек мĕнле патшалăх та хирĕçсе-пайланса кайсан пушанса юлать. Кил-йыш та хирĕçсе-пайланса кайсан арканать. 18 Шуйттан та хăйпе хăй хирĕçет пулсан, унăн патшалăхĕ епле тытăнса тăрайтăр? Эсир вара Мана усалсене Веельзевул хăвачĕпе хăваласа кăларать тетĕр. 19 Эпĕ усалсене Веельзевул хăвачĕпе хăваласа кăларатăп пулсан, апла сирĕн халăх ывăлĕсем вĕсене кам хăвачĕпе хăваласа кăлараççĕ? Çавăнпа сире суд тăвакансем те вĕсемех пулĕç. 20 Эпĕ усалсене Турă хăвачĕпе хăваласа кăларатăп пулсан, эппин, паллах, сирĕн патăра Турă Патшалăхĕ çитнĕ пулать. 21 Вăйлă çын хăйĕн çуртне хĕçпе хуралланă чухне унăн пурлăхĕ шанчăклă упранса тăрать. 22 Анчах та хăйĕнчен те вăйлăраххи ăна тапăнса çĕнтерсен, вăл унăнне шанса тăнă хĕçĕ-сăннине йăлтах туртса илĕ, çаратнă пурлăхне салатса пĕтерĕ. 23 Кам Ман майлă мар, вăл Мана хирĕç. Кам Манпа пĕрле пухмасть, вăл салатса пĕтерет. 24 Çын ăшĕнчен тухсан усал сывлăш канлĕх шыраса шывсăр вырăнсенче çапкаланса çӳрет. Вара хăй валли вырăн тупаймасăр: „Хам тухнă çуртăма каялла тавăрăнам-ха“, – тет. 25 Унтан тавăрăнать те тирпейлесе тасатнă çурт курать. 26 Вара вăл каять те хăйпе пĕрле хăйĕнчен те усалтарах тепĕр çичĕ сывлăша ертсе пырать. Çавăнтах вĕсем ун ăшне кĕрсе пурăнма пуçлаççĕ. Çав çынна вара малтанхинчен те начартарах пулать». 27 Иисус çапла каласа тăнă чухне пĕр хĕрарăм халăх хушшинчен: «Сана çуратса кăкăр çитернĕ Аннӳ телейлĕ!» – тесе кăшкăрнă. 28 «Турă сăмахне илтекенсем, ăна пурнăçлакансем телейлĕ», – тенĕ вара Иисус.

Хăват кăтартма ыйтни

29 Халăх йышлăн пуçтарăнсан Иисус çапла калама пуçланă: «Çак усал ăру хăватшăн антăхать, анчах та Иона пророк хăвачĕсĕр пуçне ăна нимĕнле хăват та пулмĕ. 30 Иона Ниневи çыннисемшĕн мĕнле хăват пулнă, Этем Ывăлĕ те çак ăрушăн çаплах пулĕ. 31 Суд кунĕ çитсен кăнтăрти çĕр-шыври хĕрарăм патша çак ру çыннисемпе пĕрле чĕрĕлсе тăрĕ те вĕсене айăплĕ, мĕншĕн тесен вăл Соломон ăслăлăхне итлеме тĕнче хĕрринченех килнĕ пулнă. Акă халĕ кунта Соломонран та Аслăраххи пур. 32 Суд кунĕ çитсен Ниневи çыннисем çак ăрупа пĕрле чĕрĕлсе тăрĕç те ăна айăплĕç, мĕншĕн тесен вĕсем Иона ӳкĕтленине илтсен ӳкĕннĕ пулнă. Акă халĕ кунта Ионăран та Аслăраххи пур».

Куç – ӳт-пӳ çутаткăçĕ

33 «Çутаткăç çутсан ăна никам та курăнман вырăна е чӳлмекпе хупласа лартмасть; пӳрте кĕрекенсем çутăра курччăр тесе ăна çутаткăç лартмалли çине вырнаçтарать. 34 Куç – ӳт-пӳ çутаткăçĕ. Çавăнпа ĕнтĕ санăн куçу таса пулсан пĕтĕм ӳт-пĕвӳ те çутă пулĕ. Эсĕ таса мар куçлă пулсан санăн ӳт-пĕвӳ те тĕксĕм пулĕ. 35 Çапла вара, асăрхан: сан ăшунти çутту тĕттĕм мар-и? 36 Санăн ӳт-пĕвӳ пĕтĕмпех çутă пулсан, пĕр пайĕ те тĕксĕм мар пулсан, вара сана çутаткăç хăйĕн çутипе çутатнă пек, санăн пурте çутă пулĕ».

Фарисейсемпе саккун вĕрентӳçисене питлени

37 Çакна каланă чухне пĕр фарисей Ăна хăй патне кăнтăрлахи апат тума чĕннĕ. Фарисей килне пырсан Иисус çиме ларнă. 38 Апат çиес умĕн Вăл аллине çуманнине курсан фарисей питĕ тĕлĕннĕ. 39 Анчах та Хуçамăр ăна çапла каланă: «Акă эсир, фарисейсем, чашăк-тирĕк тулашне тасататăр, анчах ăшăр-чикĕр çăткăнлăхпа, усаллăхпа тулнă. 40 Ăссăрсем! Тулашне Кам пултарнă, ăшне те Çавах пултарман-и вара? 41 Тиркесе лариччен хăвăрăн мул чашăкĕнчен чухăнсене уйăрса парăр, вара сирĕн пурте таса пулĕ. 42 Фарисейсем, хуйхă пулĕ сире! Эсир пĕтнĕк курăкĕн, çу курăкĕн тата тĕрлĕ пахча çимĕçĕн вуннăмĕш пайне Турăшăн паратăр, анчах тĕрĕслĕх çинчен, Турă юратăвĕ çинчен шухăшламастăр. Сирĕн çакна та туса тăмалла, лешне те манмалла мар. 43 Фарисейсем, хуйхă пулĕ сире! Эсир синагогăра малта ларма юрататăр, халăх йышлă çĕрте хăвăра саламланине килĕштеретĕр. 44 Саккун вĕрентӳçисемпе фарисейсем, икĕ питлĕскерсем, хуйхă пулĕ сире! Эсир – манăçнă масарти тупăксем евĕрлĕ. Çынсем вĕсем çинче утса çӳреççĕ, анчах мĕн çинче утса çӳренине пĕлмеççĕ». 45 Çак сăмахсене илтсен саккун вĕрентӳçисенчен пĕри Ăна: «Вĕрентекен, кун пек каласа Эсĕ пире те кӳрентеретĕн», – тенĕ. 46 Анчах та Иисус тата çапла каланă: «Сире те, саккун вĕрентӳçисем, хуйхă пулĕ, мĕншĕн тесен эсир çынсем çине чăтма çук йывăр çĕклем хуратăр, анчах та хăвăр пӳрнĕре те хускатмастăр. 47 Хуйхă пулĕ сире! Эсир пророксем валли капăр тупăклăхсем тăватăр та-ха, анчах та вĕсене сирĕн мăн аслаçăрсем вĕлернĕ-çке! 48 Çапла туса эсир хăвăр мăн аслаçăрсен ĕçне ырланине çирĕплететĕр; вĕсем пророксене вĕлернĕ, эсир пророксем валли тупăклăхсем тăватăр. 49 Турă ăслăлăхĕ çапла каланă ĕнтĕ: „Вĕсем патне Эпĕ пророксене, апостолсене ярăп. Пĕрисене вĕсем вĕлерĕç, теприсене хăваласа ярĕç“. 50 Çавăнпа ĕнтĕ тĕнчене пултарнăранпа юхнă пур пророксен юнĕшĕн те çак ăру айăпа юлĕ. 51 Авель юнĕнчен пуçласа Турă Çурчĕн картишĕнче, парне вырăнĕ умĕнче, вĕлернĕ Захария юнĕ таранах çак ăрăвăн явап тытмалла пулĕ. Чăн калатăп сире: вĕсемшĕн пĕтĕмпех çак ăру çыннисем айăпа юлĕç. 52 Саккун вĕрентӳçисем, хуйхă пулĕ сире! Эсир пĕлӳлĕхĕн çăраççине хăвăр алла илнĕ те, хăвăр та кĕместĕр, кĕрес текенсене те кĕртместĕр». 53 Çак сăмахсене каланă чухне саккун вĕрентӳçисемпе фарисейсем Ăна хĕстерсех çитернĕ, нумай ыйту çине хурав пама хистенĕ, 54 Хăйĕн çăварĕнчен тухакан сăмахпа Хăйнех айăпламашкăн сăлтав тупма тăрăшнă.

Лука 12

Икĕпитлĕхрен асăрхаттарни

1 Çав хушăра унта темиçе пин çын пуçтарăннă, тăвăр пулнипе вĕсем пĕр-пĕрне хĕстернĕ. Иисус вара Хăйĕн вĕренекенĕсем енне çавăрăнса çапла каланă: «Фарисейсен кăвас тĕпĕнчен – вĕсен икĕпитлĕхĕнчен – сыхланăр. 2 Пытарса хăварни те çиеле тухатех, вăрттăнни те паллă пулатех. 3 Çавăнпа эсир тĕттĕмре мĕн каланине çутă çĕрте илтĕç. Шалти пӳлĕмре хăлхаран каланине те ял илтмелле кăшкăрĕç».

Камран хăрамалла

4 «Сире, Хамăн тусăмсене, калатăп: ӳт-пĕве пĕтерекенсенчен ан хăрăр, вĕсем сире унтан ытла нимĕн те тăваймĕç. 5 Камран хăрамаллине калам: вĕлерсен тамăка пăрахма пултараканран хăрăр. Чăн калатăп сире, çавăнтан хăрăр. 6 Пилĕк пĕчĕкçĕ вĕçен кайăка икĕ ассарийлĕхе сутмаççĕ-и? Çапах та Турă вĕсене пĕрне те манмасть. 7 Сирĕн пуçăр çинчи çӳç пĕрчисем те пĕтĕмпех шутра. Çавăнпа ĕнтĕ ан хăрăр: эсир, паллах, пĕчĕкçĕ вĕçен кайăк йышĕнчен хаклăрах».

Çынсем умĕнче Христос çинчен каласа парасси

8 «Калатăп сире: кам та кам халăх умĕнче Мана ĕненнине пĕлтерет, Этем Ывăлĕ те Туррăн ангелĕсем умĕнче çав çын çинчен пĕлтерĕ. 9 Кам халăх умĕнче Мана пĕлмĕш пулать, ăна хăйне те Туррăн ангелĕсем умĕнче пĕлмĕш пулĕç. 10 Этем Ывăлне хирĕç сăмах калакана кирек кама та каçарĕç, анчах Святой Сывлăша хурлакана каçармĕç. 11 Сире айăплама синагогăсене, пуçлăхсемпе влаçсем патне илсе пырсан, епле хуравлас, мĕн тавăрса калас тесе ан кулянăр, 12 мĕншĕн тесен çав самантра мĕн каламаллине сире Святой Сывлăш вĕрентĕ».

Ăссăр пуян çинчен каланă ытарлăх

13 Халăх хушшинчен пĕр çын Иисуса каланă: «Вĕрентекен, манăн пиччене кала-ха, аттерен юлнă пурлăха вăл мана та уйăрса патăр». 14 Иисус çав çынна: «Эй, этем! Мана сире суд тума е пурлăхăра уйăрма лартнă-им?» – тенĕ. 15 Унтан Вăл халăха çапла каланă: «Асăрханăр, пуянлăха ан хапсăнăр, мĕншĕн тесен çыннăн пурăнăçĕ пурлăх нумаййинчен килмест». 16 Иисус вĕсене çапла ытарлăх каласа панă: «Пĕр пуян çыннăн хирĕнче тырă питĕ ăнса пулнă. 17 Вара вăл: „Ман ĕнтĕ мĕн тăвас-ши? Вырса пуçтарнă тырра усрама вырăн çитмест“, – тесе шухăшланă. 18 Унтан çапла шут тунă: „Акă мĕн тăвăп. Ампарсене пăсса пысăкраххисем туса лартăп. Вара пĕтĕм тырра, мĕн пур пуянлăха çавăнта пуçтарса хурăп. 19 Кайран хама: санăн пурлăху нумай ĕнтĕ, темиçе çула çитмелĕх те выртать. Ĕçсе çи те савăнса кан!“ – тейĕп. 20 Анчах Турă ăна каланă: „Эй, ăссăр! Кĕçĕрех сан чунна илĕç. Эсĕ хатĕрлесе хуни кама юлĕ?“ 21 Турă умĕнче сумлă пулас вырăнне хăйшĕн мул пухакан кашни çынпах çапла пулĕ».

Çӳлти Аçăра шанăр

22 «Çавăнпа Эпĕ сире калатăп, – тенĕ Иисус Хăйĕн вĕренекенĕсене, – чуна усрамалăх ĕçме-çиме пирки те, кĕлеткене тăхăнмалăх тумтир пирки те ан кулянăр. 23 Чун – апат-çимĕçрен, кĕлетке тумтиртен пахарах! 24 Çăхансем çине пăхăр-ха: вĕсем акмаççĕ, вырмаççĕ; вĕсен ампарĕ те, кĕлечĕ те çук, çапах вĕсене Турă тăрантарать. Эсир вĕçен кайăксенчен мĕн чухлĕ пахарах! 25 Хăй тăрăшнипе сирĕнтен хăшĕ шит чухлĕ те пулин ӳсме пултарайĕ? 26 Çапла вара, пĕчĕкçĕ ĕçе те тăваймастăр пулсан, ыттишĕн мĕн кулянатăр эппин? 27 Чечексем епле ӳснине сăнăр-ха. Вĕсем тертленсе çип арламаççĕ, анчах та сире акă мĕн калатăп: тем тери чаплă пулнă пулин те, Соломон патша пĕр хир чечекĕ чухлĕ те тумланайман. 28 Эй, çителĕксĕр ĕнененекенсем! Паян пур та ыран вута кăна пăрахмалли хирти курăка та Турă çапла çи-пуç парать пулсан, сире тата ытларах памĕ-и? 29 Çапла вара, мĕн ĕçес-ши, мĕн çиес-ши тесе ан тăрмашăр, ан пăшăрханăр. 30 Çавсемшĕн пуриншĕн те çак тĕнче çыннисем тăрăшаççĕ. Вăл япаласем сире кирлине вара Çӳлти Аçăр ахалех пĕлсе тăрать. 31 Эсир чи малтан Турă Патшалăхне ăнтăлса шырăр, ытти вара сирĕн пурте пулĕ. 32 Эй, пĕчĕк кĕтĕвĕм, ан хăра! Аçăр сире Патшалăх пама кăмăл тунă. 33 Хăвăрăн пурлăхăра сутăр та чухăнсене пулăшăр. Вара хăвăршăн тӳпере арканми арча, иксĕлми пурлăх хатĕрлесе хурăр. Унта вăрă та пымасть, кĕве те çимест. 34 Сирĕн пурлăхăр ăçта, чун-чĕрĕр те çавăнтах пулĕ».

Сыхă пулма калани

35 «Яланах хатĕр пулăр, сирĕн çутаткăçсем çунса тăччăр; 36 эсир хуçи туйран тавăрăнасса кĕтекен çынсем пек пулăр. Вăл пырса шаккасан вĕсем çавăнтах ăна алăк уçса кĕртеççĕ. 37 Хăйсен хуçине кĕтсе хатĕр тăракан чурасем телейлĕ! Чăн калатăп сире: хуçи тавăрăнĕ те пилĕкне çыхса вĕсене сĕтел хушшине лартĕ, вĕсене хăналĕ. 38 Тен, çав чурасен çур çĕрччен е тул çутăличченех хуçине кĕтмелле пулĕ. Хуçи пырĕ те вĕсем çывăрманнине курĕ. Сыхă тăракан чурасем тата телейлĕрех. 39 Çакна астăвăр: вăрă хăш вăхăтра килессе пĕлсен кил хуçи сыхă тăрĕччĕ, ăна хăйĕн çуртне çĕмĕрсе кĕме памĕччĕ. 40 Çавăнпа эсир те хатĕр тăрăр, мĕншĕн тесен Этем Ывăлĕ кĕтмен-туман вăхăтра килĕ».

Шанчăклă тата шанчăксăр чурасем çинчен

41 Вара Петр ыйтнă: «Хуçамăр, çак ытарлăха Эсĕ пирĕн валли калатăн-и е вăл пурин валли те?» 42 Иисус вара çапла каланă: «Кам шанчăклă, ăслă кил пăхакан? Калăпăр, хуçи хăйĕн ытти тарçисене пăхса тăма, вăхăтра çăкăр валеçме пĕр чурине уйăрса лартнă. 43 Хуçи тавăрăннă чухне хушнине туса тăракан чура телейлĕ пулĕ. 44 Чăн калатăп сире: хуçа ăна хăйĕн пĕтĕм пурлăхне пăхса тăраканĕ тăвĕ. 45 Калăпăр, çав чура хăй ăшĕнче: „Хуçам халех килмĕ-ха“, – тесе, арçын тарçисене те, хĕрарăм тарçисене те хĕнеме пуçлĕ, ĕçсе-çисе ӳсĕрĕлсе çӳрĕ. 46 Хайхи чура хуçи кĕтмен-туман вăхăтра килĕ те, ăна асаплантарса вĕлерсе, унăн шăпине ĕненмен çынсеннипе пĕрешкелех татса парĕ. 47 Ĕнтĕ хуçи ирĕкне пĕлнĕ çинчех хатĕр тăман, унăн ирĕкне туман чурана нумай хĕнĕç. 48 Пĕлмесĕр айăпа кĕнĕ чурана вара сахалтарах хĕнĕç. Кама нумай панă, унран нумайрах ыйтĕç. Кама нумай шанса панă, унран тата ытларах шыраса илĕç».

Вут тата уйăру

49 «Эпĕ çĕр çине вут антармашкăн килтĕм, ăна ĕнтĕ халех тивертсе ярасшăн! 50 Манăн синкерлĕ шыва кĕмелле, вăл пурнăçланасса кĕтсе Эпĕ питĕ тертленетĕп. 51 Эпĕ çĕр çине канăçлăх кӳме килнĕ тесе шухăшлатăр-и эсир? Çук, – тетĕп сире, – Эпĕ уйăрма килнĕ. 52 Паянтан ĕнтĕ, пĕр килте пилĕк çын пулсан, вĕсем икĕ пая уйăрăлĕç: виççĕшĕ – иккĕшне хирĕç, иккĕшĕ виççĕшне хирĕç тăрĕç. 53 Ашшĕ – ывăлне хирĕç, ывăлĕ ашшĕне хирĕç тăрĕ. Амăшĕ – хĕрне хирĕç, хĕрĕ амăшне хирĕç тăрĕ. Хунямăшĕ – кинне хирĕç, кинĕ хунямăшне хирĕç тăрĕ».

Вăхăт паллине пĕлни

54 Унтан Иисус халăха çапла каланă: «Хĕвел анăç енчен пĕлĕт хăпарнине курсан эсир: „Çумăр çăвасса“, – тетĕр. Чăнах та çăвать. 55 Кăнтăр енчен çил вĕрсен: „Шрăх пуласса“, – тетĕр. Чнах та пулать. 56 Эй, икĕ питлĕскерсем! Эсир çĕрпе пĕлĕте сăнаса çанталăка чухлама пĕлетĕр. Халĕ мĕнле вăхăт çитнине мĕншĕн пĕлейместĕр57 Мĕн тусан тĕрĕс, мĕн тусан тĕрĕс мар пулнине мĕншĕн-ха эсир хăвăр тĕллĕн татса параймастăр? 58 Хăвăнпа судлашас текенпе пуçлăх патне кайнă чухне çул çинчех çураçма тăрăш. Ахальлĕн вăл сана судья патне илсе пырĕ, судья вара сана тĕрмене хуптарма хуралçă аллине парĕ. 59 Калатăп сана: юлашки пусна парса хăвармасăр та унтан тухаймăн».

Лука 13

Ӳкĕнмешкĕн чĕнни

1 Çав вăхăтра пĕрисем пынă та Иисуса çапла каласа кăтартнă: «Галилея çыннисене Пилат Турă Çуртĕнче вĕлерттернĕ. Вара вĕсен юнне хăйсем Турра кӳнĕ выльх-чĕрлĕх юнĕпе хутăштарнă». 2 Иисус çакна хирĕç каланă: «Вĕсем çапла вилнĕшĕн Галилейăри ытти çынсенчен те çылăхлăрах пулнă пулĕ тесе шутлатăр-и эсир? 3 Çук, çылăхлăрах пулман. Калатăп сире: ӳкĕнмесен эсир те вĕсем пекех пурте пĕтетĕр. 4 Е тата Силоам башни ишĕлнипе вун сакăр çын вилни çинчен мĕн калама пулать? Вĕсем Иерусалимри ытти çынсенчен айăплăрах пулнă пулĕ тесе шутлатăр-и эсир5 Çук, айăплăрах пулман. Калатăп сире: ӳкĕнмесен эсир те вĕсем пекех пурте пĕтетĕр».

Çимĕç кӳмен смоква çинчен каланă ытарлăх

6 Унтан Иисус вĕсене çак ытарлăха каласа панă: «Пĕр çын иçĕм çырли пахчине смоква йывăççи лартнă пулнă. Пĕррехинче вăл ун çимĕçне пăхма пынă, анчах тупайман. 7 Вара пахчаçине каланă: „Виççĕмĕш çул эпĕ çак йывăçăн çимĕçне пăхма килетĕп. Çапах ун çинче пĕр çырла та курмастăп. Касса пăрах ăна, мĕн вăл усăсăр çĕр йышăнса ларать?“ 8-9 Лешĕ хирĕç каланă: „Эй, Хуçам! Ăна тепĕр çула хăвар ĕнтĕ. Эпĕ ун тавра çĕрне кăпкалатса, тислĕк хурса пăхам, çимĕçĕ пулмĕ-и? Пулмасан вара килес çул касса пăрахтар ăна“».

Иисус пĕр хĕрарăма шăмат кун сыватни

10 Иисус пĕр синагогăра шăмат кун вĕрентнĕ. 11 Унта халсăр тăвакан сывлăш хутлатса лартнă хĕрарăм пулнă. Вăл вун сакăр çул тӳрленме пултарайман. 12 Иисус ăна курсан чĕнсе илнĕ те каланă: «Хĕрарăм, эсĕ чирӳнтен тасалтăн!» 13 Вара ун çине аллине хунă та, лешĕ çавăнтах тӳрленсе тăрса Турра мухтама пуçланă. 14 Çавăн чух синагога пуçлăхĕ, Иисус çав хĕрарăма шăмат кун сыватнăшăн çилленсе, халăха каланă: «Эрнере ултă кун пур, пĕтĕм ĕçе çав кунсенче тумалла. Чиртен сывалма эсир шăмат кун мар, ытти кунсенче килĕр!» – тенĕ. 15 Хуçамăр ăна çапла хуравланă: «Эй, икĕ питлĕскер! Сирĕнтен кашниех витере кăкарăнса тăракан вăкăрне е ашакне çыххине салтса шăмат кун шăварма илсе каймасть-им вара? 16 Авраам йăхĕнчи çак хĕре шуйттан вун сакăр çул çыхса усранă. Вăл ĕнтĕ çав çыхăран шăмат кун ирĕке тухма тивĕçлĕ марччĕ-и?» 17 Иисус çапла каланă чухне Ăна хирĕçлекенсем пурте намăсланнă, ытти халăх Иисус тунă мĕн пур мухтавлă ĕçсемшĕн савăнса тăнă.

Сарă пăрăç вăррипе кăвас тĕпĕ çинчен каланă ытарлăх

18 Иисус çапла каланă: «Турă Патшалăхĕ мĕн евĕрлĕ? Ăна мĕнпе танлаштарам-ши? 19 Вăл сарă пăрăç вăрри евĕрлĕ; пĕр çын ăна хăйĕн пахчине акнă. Вара çав вăрăран пысăк йывăç ӳснĕ, унăн турачĕсем хушшинче вĕçен кайăксем те йăва çавăрнă». 20 Иисус татах каланă: «Турă Патшалăхне мĕнпе танлаштарма пулать? 21 Вăл кăвас тĕпĕ евĕрлĕ. Хĕрарăм кăвас тĕпне илнĕ те виçĕ витре çăнăхпа хутăштарса çăрнă, вара пĕтĕм чусти йӳçсе хăпарнă».

Тăвăр хапха

22 Иисус çынсене вĕрентсе ял-хула витĕр тухнă. Унăн çулĕ Иерусалималла выртнă. 23 Пĕр çын Унран ыйтнă: «Хуçамăр, çăлăнакансем чăнах сахал пулĕç-и?» Иисус çапла хуравланă: 24 «Тăвăр хапхапа кĕме пĕтĕм вăйран тăрăшăр. Калатăп сире: нумайăшĕ кĕме тăрăшĕç, анчах кĕреймĕç. 25 Кил хуçи тăрса алăкне хупсан, эсир тул енче алăка шаккаса: „Хуçамăр! Хуçамăр! Уçса кĕртсем пире“, – тесе йăлăнма пуçлăр. Анчах Вăл сире: „Камсем тата ăçтан эсир? Эпĕ сире пĕлместĕп“, – тейĕ. 26 Эсир вара: „Эпир Санăн куçу умĕнчех ĕçсе çиеттĕмĕр! Эсĕ пирĕн хула урамĕсенче вĕрентсе çӳреттĕн!“ – тейĕр. 27 Анчах та Вăл калĕ: „Эй, усал ĕç тăвакансем пурте! Калатăп сире: эсир камне тата ăçтан килнине пĕлместĕп, кайăр Ман патăмран“. 28 Эсир Авраам, Исаак, Иаков тата пур пророксем те Турă Патшалăхĕнче пулнине, хăвăра вара тулашне хăваласа кăларнине курăр. Унта шăл шатăртаттарса йĕни илтĕнсе тăрĕ. 29 Çынсем хĕвел тухăçĕнчен те, хĕвел анăçĕнчен те, кăнтăрпа çурçĕр енчен те пырса Турă Патшалăхĕн кĕрекине ларĕç. 30 Ун чухне кайрисем малта пулĕç, малтисем кайра пулĕç».

Иисус Иерусалимшăн йĕни

31 Çав кун Иисус патне хăш-пĕр фарисейсем пынă та: «Эсĕ урăх çĕре тухса кай, мĕншĕн тесен Ирод Сана вĕлересшĕн», – тенĕ. 32 Иисус вара вĕсене: «Кайса çав тилле калăр: „Эпĕ паянпа ыран усалсене хăваласа кăларатăп, чирлисене сывататăп, виçмине Хамăн ĕçе вĕçлĕп“, – тенĕ. 33 – Анчах епле пулсан та паян, ыран тата виçмине Манăн Хамăн çулпа утмалла, мĕншĕн тесен пророка Иерусалимра мар, урăх çĕрте вĕлерни пулман-ха. 34 Эх, Иерусалим! Иерусалим! Пророксене пĕтерекен, ху патна янисене чулпа пере-пере вĕлерекен хула! Кайăк хăй чĕпписене çуначĕ айне пухнă пек, Эпĕ миçе хутчен санăн ачусене пуçтарма тытăнтăм, анчах та эсир пуçтарăнасшăн пулмарăр! 35 Ĕнтĕ сирĕн çуртăр пушанса юлать. Калатăп сире: „Хуçа Турă ячĕпе Килекен мухтавлă!“ – теес вăхăт çитиччен эсир Мана урăх кураймăр».

Лука 14

Шыв чирĕллĕ çынна сыватни

1 Пĕр шăмат кун Иисус фарисейсен пуçлăхĕ патне хăнана кĕнĕ. Унти фарисейсем Ăна хытă сăнаса ларнă. 2 Çавăн чух Ун умне шыв чирĕпе асапланакан çын пырса тăнă. 3 Иисус саккун вĕрентӳçисемпе фарисейсенчен: «Саккун тăрăх шăмат кун çынна чиртен сыватма юрать-и?» – тесе ыйтнă. 4 Лешсем чĕнмен. Иисус çав çынна сĕртĕнсе сыватнă та килне янă. 5 Унтан вĕсене: «Сирĕнтен камăн та пулин ашакĕ е вăкăрĕ çăла кайсан, ăна вăл, шăмат кун пулсан та, хăвăртрах туртса кăлармĕ-и?» – тенĕ. 6 Çакна хирĕç лешсем Ăна нимĕн те калайман.

Сапăрлăх çинчен

7 Чĕннĕ хăнисем сĕтел хушшинчи лайăхрах вырăна ларма тăрăшнине курсан Иисус çапла ытарлăх каласа кăтартнă: 8 «Сана туя чĕнсен эсĕ кĕрекене кĕрсе ан лар. Тен, унта санран хисеплĕрех хăна пулĕ. 9 Вара иксĕре те туя чĕннĕ хуçи сан патна пырĕ те: „Эсĕ куçса ху вырăнна çак çынна ларт-ха“, – тейĕ. Ун чух санăн намăсланса алăк патĕнчи вырăна кайса лармалла пулĕ. 10 Хăнана чĕнсен эсĕ алăк патнерех лар. Вара сана чĕнекен хуçи пырса: „Тусăм! Эсĕ тĕпелерех иртсе ларсам“, – тейĕ. Ун чух сана ытти хăнасем умĕнче епле хисеп пулĕ! 11 Астăвăр, хăйне хăй асла хуракан кĕçĕне юлĕ; хăйне кĕçĕне хураканни асла тухĕ». 12 Хăйне хăнана чĕннĕ фарисее Иисус çапла каланă: «Эсĕ кăнтăрлахи е каçхи апат тунă чух тусусене, хурăнташусене, тăванусене тата пуян кӳршӳсене ан чĕн, мĕншĕн тесен кайран вĕсем те сана хăнана чĕнсе тав тума пултараççĕ. 13 Пысăк ĕçкĕ-çикĕ тума шутласан эсĕ кĕлмĕçсене, уксах-чăлахсене, суккăрсене чĕн. 14 Вĕсем сана тавăрса парайманшăн эсĕ телейлĕ пулăн. Уншăн сана сăваплă çынсем чĕрĕлсе тăнă чухне тавăрса парĕç».

Пысăк ĕçкĕ-çикĕ çинчен каланă ытарлăх

15 Çавна илтсен Унпа пĕрле сĕтел хушшинче ларакансенчен пĕри: «Турă Патшалăхĕнче çăкăр çиес çын телейлĕ!» – тенĕ Ăна. 16 Иисус вара ăна çапла каланă: «Пĕр çын пысăк ĕçкĕ-çикĕ хатĕрленĕ те йышлă хăна чĕннĕ. 17 Ĕçсе çиме вăхăт çитсен вăл чĕнсе хунисем патне хăйĕн чурине: „Ĕнтĕ апат-çимĕç пĕтĕмпех хатĕр, пырăр“, – тесе калама янă. 18 Анчах чĕнсе хунисем, пĕр-пĕринпе калаçса татăлнă пекех, тĕрлĕрен сăлтав тупса каçару ыйтнă. „Эпĕ çĕр илтĕм, çавна пăхма манăн халех каймалла. Тархасшăн, каçар мана“, – тенĕ ăна пĕри. 19 „Эпĕ пилĕк мăшăр вăкăр туянтăм, вĕсене çӳретсе пăхма каятăп. Тархасшăн, каçар мана“, – тенĕ тепри. 20 Виççĕмĕшĕ тата: „Эпĕ нумай пулмасть авлантăм, çавăнпа пыраймастăп“, – тенĕ. 21 Вара чури тавăрăннă та çавăн çинчен хуçине каласа панă. Кил хуçи çилленсе çитсе хăйĕн чурине çапла хушса янă: „Часрах кай та хула урамĕсемпе тăкăрлăкĕсенчи кĕлмĕçсене, чăлахсене, уксахсене, суккăрсене кунта чĕнсе кил“. 22 Чĕннисем пуçтарăнсан, чури каланă: „Хуçам! Пĕтĕмпех эсĕ хушнă пек турăм, сĕтел хушшинче татах вырăн пур-ха“, – тенĕ. 23 „Эсĕ эппин хула çумĕнчи тĕттĕм, пушă çул-йĕрсем тăрăх кай та тĕл пулакансене хистесех кунта чĕн, килĕм тулли хăна пултăр, – тенĕ хуçи чурине. 24 – Калатăп сире: чĕнсе хунисенчен пĕри те манăн ĕçкĕ-çикĕре лараймĕç, мĕншĕн тесен чĕнсе хунисем нумай та, суйласа илнисем сахал“».

Иисусăн вĕренекенĕ пулма кам пултарать

25 Иисус хыççăн питĕ нумай халăх пынă. Вăл çавăрăнса пăхнă та вĕсене каланă: 26 «Кам хăйĕн ашшĕ-амăшне, арăмне, ачисене, пĕртăванĕсене е хăйĕн пĕртен-пĕр пурăнăçне Манран мала хурать, вăл Ман вĕренекенĕм пулма пултараймĕ. 27 Кам хăйĕн асап хĕресне йăтса Ман хыççăн пымасть, çав Манăн вĕренекенĕм пулаймĕ. 28 Сиртен кам та пулин çурт лартма шутлать пулсан, вăл малтан çурчĕ мĕн хака ӳкессе тата ăна туса пĕтерме укçи çитессе шутласа пăхмĕ-и? 29 Унсăрăн вăл никĕсне хурĕ те çуртне туса пĕтереймĕ. Вара пурте унран кулма пуçлĕç: 30 „Ку çын çурт лартма тытăнчĕ те туса пĕтереймерĕ“, – тейĕç. 31 Е тата пĕр патша тепĕр патшана хирĕç вăрçăпа тухма шутлать пултăр. Вăл вара хăйĕн вунă пин çынлă çарĕпе леш çирĕм пинлĕ патша çарне çĕнтерме вăйĕ çитессе е çитмессе малтан шухăшласа пăхмĕ-и? 32 Вăйне çитереймессе туйса илсен, леш патши аякра чухне, ун патне вăл килĕшӳ тума элчисене ярĕ. 33 Çавăн пекех эсир те, хăвăрăн мĕн пуррине пăрахăçламасан, Ман вĕренекенĕмсем пулаймăр». 34 «Тăвар – ырă япала, анчах вăл хăватне çухатсан унăн тутине епле тавăрмалла? 35 Вăл ĕнтĕ ана çине тăкма та, тислĕк купи çине хума та юрăхсăр, ăна кăларса тăкмалла кăна. Илтме хăлха пурри илттĕр!»

Лука 15

Çухалнă сурăх çинчен каланă ытарлăх

1 Пĕррехинче Иисуса итлеме налук пухакансем те, çылăхлă çынсем те нумаййăн пынă. 2 Унта тăракан фарисейсемпе саккун вĕрентӳçисем ӳпкелешсе калаçнă: «Вăл çылăхлă çынсене йышăнать, вĕсемпе пĕрле апат çиет!» – тенĕ. 3 Вăл вара вĕсене çак ытарлăха каласа кăтартнă: 4 «Сирĕн хăшĕн те пулин çĕр пуç сурăх пултăр. Вăл, пĕр сурăхне çухатсан, тăхăр вун тăххăрăшне хире хăварса, çухалнă сурăхне мĕн тупичченех шыраса çӳремĕ-и? 5 Сурăхне тупсан вăл, савăнса, ăна хăйĕн хулпуççийĕ çине çĕклесе хурĕ. 6 Вара килне илсе пырсан хăйĕн тусĕсене, кӳршисене чĕнсе пуçтарĕ те вĕсене калĕ: „Манпа пĕрле савăнăр, эпĕ çухалнă сурăха тупрăм!“ – тейĕ. 7 Калатăп сире: çавнашкалах тӳпере те, çылăхлă пĕр çын ӳкĕнсен, уншăн ӳкĕнме те кирлĕ мар тăхăр вун тăхăр тӳрĕ çыншăн савăннинчен ытларах савăнĕç».

Çухалнă кĕмĕл укçа çинчен каланă ытарлăх

8 «Е пĕр-пĕр хĕрарăм хăйĕн вунă драхма укçинчен пĕрне çухаттăр. Вăл вара çутаткăç çутса, урайне шăпăрпа шăлса укçине тупичченех тăрăшса шырамĕ-и? 9 Укçине тупсан вăл тус-тантăшĕсене, кӳршĕ хĕрарăмĕсене чĕнсе пуçтарĕ те вĕсене: „Манпа пĕрле савăнăр, эпĕ çухалнă укçана тупрăм!“ – тейĕ. 10 Калатăп сире: çылăхлă пĕр çын ӳкĕннишĕн те Туррăн ангелĕсем çавăн пекех савăнаççĕ».

Аташнă ывăл çинчен каланă ытарлăх

11 Иисус татах каланă: «Пĕр çыннăн икĕ ывăл пулнă. 12 Кĕçĕнни ашшĕ патне пынă та: „Атте, хама тивĕçлĕ пурлăха мана уйăрса пар!“ – тенĕ. Ашшĕ вара ывăлĕсене пурлăх уйăрса панă. 13 Часах кĕçĕн ывăлĕ хăйĕнне пĕтĕмпех пуçтарнă та инçетри çĕр-шыва тухса кайнă. Унта путсĕр пурăнса вăл хăйĕн пурлăхне салатса пĕтернĕ. 14 Пурлăхĕ пĕтнĕ хыççăнах çав çĕр-шывра йывăр выçлăх пуçланнă, вăл вара аптăраса çитнĕ. 15 Унтан пĕр çын патне тарçа кĕнĕ. Лешĕ ăна хăйĕн сыснисене пăхма хире янă. 16 Çимелли нимĕн те паманран вăл сысна апачĕпе тăранса пурăнма та хатĕр пулнă. 17 Юлашкинчен вăл шухăшласа илнĕ те: „Аттем килĕнче мĕн чухлĕ тарçă тăраничченех çăкăр çиет, эпĕ кунта выçă вилетĕп! – тенĕ. 18 – Ĕнтĕ атте патне тавăрăнам та ăна калам: Эй, атте! Эпĕ Турă умĕнче те, сан умăнта та çылăха кĕтĕм, 19 ывăлу ятне илтме те тивĕçсĕр! Çапах мана ху патна тарçа илсем, – теем“. 20 Унтан вăл ашшĕ патне кайнă. Ашшĕ ăна аякран курсанах хĕрхеннĕ, хирĕç чупса пынă та ыталаса чуптунă. 21 „Эй, атте! – тенĕ ăна ывăлĕ. – Эпĕ Турă умĕнче те, сан умăнта та çылăха кĕтĕм, ывăлу ятне илтме те тивĕçсĕр!“ 22 Ашшĕ хăйĕн чурисене çапла каланă: „Чи лайăх тумтир илсе килсе тумлантарăр ăна. Пӳрнине куçлă çĕрĕ тăхăнтартăр, урине тăхăнма пушмак парăр. 23 Самăртнă пăрăва çавăтса килсе пусăр, ĕçсе çиер, савăнар! 24 Ку ывăлăм манăн вилнĕччĕ, халĕ акă чĕрĕлчĕ! Çухалнăччĕ, акă тупăнчĕ!“ Унтан вĕсем ĕçсе-çисе савăнма пуçланă. 25 Çав вăхăтра аслă ывăлĕ хирте пулнă. Тавăрăннă чухне вăл килĕнче савăнса юрланине илтнĕ. 26 Вара пĕр тарçине чĕнсе илнĕ те: „Кунта мĕн тăваççĕ?“ – тесе ыйтнă. 27 Тарçи ăна каланă: „Сан шăллу тавăрăнчĕ, вăл сывă тавăрăннăшăн савăннипе аçу самăртнă пăрăва пустарчĕ“. 28 Аслă ывăлĕ питĕ çилленнĕ, килне те кĕресшĕн пулман. Ашшĕ ăна хăй тухса чĕннĕ. 29 Анчах вăл ашшĕне хирĕç каланă: „Миçе çул эпĕ саншăн тарçă пек ĕçлесе пурăнтăм, эсĕ мĕн хушнине яланах туса тăтăм. Анчах юлташсемпе савăнма эсĕ мана пĕр качака путекки те пустарса памарăн! 30 Аскăн арăмсемпе çӳресе пурлăхне салатнă ывăлу килнĕ те, эсĕ уншăн самăртнă пăрăва пустарнă“. 31 „Эй, ывăлăм! – тенĕ ашшĕ ăна. – Эсĕ яланах манпа пĕрле. Манăн мĕн пурри пĕтĕмпех санăн. 32 Шллу тавăрăннăшăн хĕпĕртемелле, мĕншĕн тесен вăл вилнĕччĕ, халĕ чĕрĕлчĕ; çухалнăччĕ, халĕ тупăнчĕ!“»

Лука 16

Кил-çурт пăхакан ултавçă çинчен каланă ытарлăх

1 Унтан Хăйĕн вĕренекенĕсене Иисус çапла каланă: «Пĕр пуян çыннăн кил-çурт пăхса тăраканни пулнă. Вăл хуçин пурлăхне салатса пĕтерни çинчен хайхи пуяна хыпар çитернĕ. 2 Вара хуçи ăна чĕнтернĕ те: „Сан çинчен ырă мар хыпар илтрĕм. Ман пурлăха епле упрани çинчен явап пар, текех ĕнтĕ эсĕ кил-çурт пăхса тăмăн“, – тенĕ. 3 Кил-çурт пăхакан хăй ăшĕнче шухăшланă: „Мĕн тăвас-ши ĕнтĕ манăн? Хуçам мана ĕçрен кăларса ярать. Çĕр чавма эпĕ пултараймастăп, ыйткаласа çӳреме вăтанатăп. 4 Ĕнтĕ кунтан кăларса ярсан мана кам та пулин хăй патне илтĕр тесен, мĕн тумаллине тинех ăнкарса илтĕм“. 5 Вăл вара хуçине парăма кĕнĕ çынсене пĕрерĕн-пĕрерĕн чĕнсе илнĕ. „Ман хуçаран эсĕ мĕн чухлĕ кивçен илнĕ?“ – ыйтнă вăл малтанхи çыннинчен. 6 „Çĕр кăкшăм олив çăвĕ“, – тенĕ лешĕ. Кил-çурт пăхакан ăна каланă: „Хăвăртрах лар та парăм хучĕ çине аллă тесе çыр“. 7 „Эсĕ тата мĕнпе парăма кĕнĕ?“– ыйтнă унтан тепринчен. „Çĕр михĕ тулă“, – тенĕ хайхискер. Вăл ăна та: „Парăм хутне ил те сакăр вуннă тесе çырса хур“, – тенĕ. 8 Çапла тавçăруллă пулнăшăн хуçи вара хăйĕн кил-çуртне пăхакан ултавçăна мухтанă. Чăнах та, ку тĕнче çыннисем хăйсем хушшинче çутă ачисенчен тавçăруллăрах. 9 Эпĕ те сире калатăп: ку тĕнчери таса мар мулăрпа усă курса та хăвăр валли тус-тăвансем тупăр. Кайран, хăвăр çука юлсан, сире ĕмĕр пурăнмалли çурта илĕç. 10 Сахалра шанчăклă çын нумаййинче те шанчăклă; сахалра ултавли нумаййинче те ултавлă. 11 Çавăнпа ĕнтĕ, сире ку тĕнчери ултавлă мула та шанса пама çук пулсан, тӳпери чăн-чăннине кам шанса парĕ? 12 Ют çын пурлăхне шанса пама çук пулсан, апла хăвăрăнне сире кам шанса парĕ? 13 Нимĕнле тарçă та харăсах икĕ хуçана юраймасть, мĕншĕн тесен вăл пĕр хуçине кураймĕ, теприне юратĕ; е пĕриншĕн чунне парса тăрăшĕ, теприншĕн тăрăшмĕ. Эсир харăсах Турă чури те, мул чури те пулаймăр».

Саккун тата Турă Патшалăхĕ

14 Укçа юратакан фарисейсем те çак сăмахсене илтнĕ. Вара вĕсем Иисусран тăрăхласа кулма пуçланă. 15 Иисус вĕсене çапла каланă: «Эсир çынсем умĕнче хăвăра тӳрĕ пек кăтартатăр, анчах сирĕн чĕрĕре Турă пĕлет. Мĕншĕн тесен çынсем хушшинче чаплă пекки Турă умĕнче ирсĕр. 16 Иоанн киличчен саккунпа пророксем кăна пулнă. Çав вăхăтран пуçласа Турă Патшалăхĕн Ырă Хыпарне пĕлтереççĕ, тăрăшсассăн кашниех унта кĕреет. 17 Çапах та саккунри пĕр сас палли те çухалмасть. Вăл пĕтиччен çĕрпе пĕлĕт пĕтĕ. 18 Кирек кам та, арăмĕнчен уйăрăлса урăххине качча илсен, мăшăрне улталать. Уйăрăлнă хĕрарăма качча илни те мăшăра улталаниех пулать».

Пуянпа Лазарь

19 Иисус татах каланă: «Пĕр çын питĕ пуян пулнă. Вăл чи хаклă йышши тумтирпе çӳренĕ, куллен чаплă ĕçкĕ-çикĕ тунă. 20 Çав пуянăн хапхи умĕнче кĕсенленсе кайнă Лазарь ятлă кĕлмĕç выртнă. 21 Вăл пуян сĕтелĕ çинчен ӳкекен тĕпренчĕксемпе тăранса пурăнасшăн пулнă. Унăн суранĕсене йытăсем пыра-пыра çулланă. 22 Кĕлмĕç вилнĕ те, ангелсем ăна Авраам патне пĕлĕт çине илсе кайнă. Пуян çын та вилнĕ, ăна пытарнă. 23 Вăл тамăкра асапланнă чух çӳлелле пăхнă та инçетре Авраама тата унпа юнашар тăракан Лазаре курнă. 24 „Эй, Авраам мăн асатте, хĕрхен мана! – тесе кăшкăрнă пуян. – Лазаре ярсам, типнĕ çăварăма тумлам шывпа йĕпеттĕрччĕ! Эпĕ çак çулăм ăшĕнче питĕ асапланатăп-çке!“ 25 Анчах та Авраам çапла каланă: „Ачам! Астуса ил-ха, çĕр çинчи пурăнăçунта эсĕ ырлăх куртăн, Лазарь вара нуша курса пурăнчĕ. Халĕ вăл кунта савăнать, эсĕ вара асапланатăн. 26 Унтан та ытларах, ку енчен леш енне каçма та, леш енчен ку енне каçма та май çук, мĕншĕн тесен сирĕнпе пирĕн хушшăмăрта тĕпсĕр шырлан“. 27 Вара пуян йăлăнса ыйтнă: „Эй, мăн асаттем, тархаслатăп сана, Лазаре эсĕ атте килне ярсамччĕ. 28 Унта манăн татах пилĕк шăллăм пур-çке! Вăл вĕсене каласа пĕлтертĕр, вĕсен те çак асапланмалли вырăна килмелле ан пултăрччĕ!“ 29 Авраам ăна каланă: „Вĕсен Моисей тата пророксем пур. Вĕсем çавсене итлеччĕр“. 30 „Çук, Авраам мăн асатте, – хирĕçленĕ пуян, – вилнисенчен кам та пулин кайса каласан, вĕсем çылăхĕсенчен ӳкĕнĕччĕç“. 31 Вара Авраам ăна çапла каланă: „Вĕсем Моисея та, пророксене те итлемесен, вилнисенчен кам та пулин чĕрĕлсе тăрса каласан та ĕненмĕç“».

Лука 17

Çылăха кĕресси, каçарасси, ĕненесси çинчен

1 Иисус Хăйĕн вĕренекенĕсене çапла каланă: «Этемĕн çылăха кĕресси пулатех, анчах илĕртсе çылăха кĕртекене хуйхă пулĕ. 2 Ăна, мăйне арман чулĕ çакса тинĕсе пăрахсан, çак пĕчĕкскерсенчен пĕрне те пулин илĕртсе çылăха кĕртнинчен лайăхрах пулĕччĕ. 3 Хăвăра хăвăр астуса пурăнăр. Тăвану сан умăнта çылăха кĕрсен эсĕ ăна йăнăшне кăтарт; ӳкĕнет пулсан каçар. 4 Вăл сан умăнта кунне çичĕ хут çылăха кĕрсен те, çичĕ хут пырса: „Ӳкĕнетĕп“, – тесен, каçар ăна». 5 Апостолсем вара Хуçамăра: «Пирĕн ĕненĕве вăйлатсам», – тенĕ. 6 Хуçамăр вĕсене каланă: «Эсир пĕр пĕрчĕк те пулин ĕненсессĕн те, çак смоква йывăççине: „Тымарупах кăкланса тинĕсе куçса лар!“ – тесе каласан, вăл сире итленĕ пулĕччĕ». 7 «Калăпăр, санăн суха тăвакан е кĕтӳ кĕтекен чуру пур. Вăл хиртен тавăрăнсан эсĕ ăна: „Кил, сĕтел хушшине ларса апат çи“, – тесе калăн-и? 8 Çук, апла каличчен хуçи малтан: „ç тумтирне улăштарса тăхăн та ман валли каçхи апат хатĕрле, эпĕ ĕçсе çием! Кайран ху ларса çи“, – тейĕ. 9 Хушнă ĕçе тунăшăн хуçи чурине тав тăвĕ-и? Тав тăвĕ тесе шухăшламастăп. 10 Эсир те çаплах, хăвăра мĕн хушнине тусассăн: „Эпир ним тĕшне тăман чурасем, мĕншĕн тесен хамăр тума тивĕçлине кăна турăмăр“, – тейĕр».

Юхан-суранлă вунă çынна сыватни

11 Иисус Иерусалим хулине кайнă чух Галилейăпа Самари хушшинчи çулпа иртсе пынă. 12-13 Пĕр яла кĕрес умĕн Ăна юхан-суранлă вунă çын тĕл пулнă. Вĕсем чарăнса аякранах хыттăн кăшкăрма пуçланă: «Эй, Вĕрентӳçĕ Иисус! Хĕрхенсем пире!» 14 Иисус вĕсене асăрхасан каланă: «Эсир кайăр та священниксене курăнăр». Вара лешсем çулпа пынă чухнех чиртен тасалнă. 15 Вĕсенчен пĕри хăй сывалнине курсанах хытă сасăпа Турра мухтаса каялла тавăрăннă. 16 Вара Иисуса тав туса, Ун умне ӳксе пуççапнă. Çакскер Самари çынни пулнă. 17 «Эсир вуннăн юхан-суранран тасалмарăр-и? Тепĕр тăххăрăшĕ ăçта? – тенĕ çавăн чухне Иисус. 18 – Çак урăх халăх çыннисĕр пуçне ыттисем мĕншĕн Турра мухтама тавăрăнмарĕç?» 19 Унтан Иисус ăна: «Эсĕ тăрса каях, ĕненĕвӳ сана çăлчĕ», – тенĕ.

Турă Патшалăхĕ килесси

20 Пĕррехинче фарисейсем Иисусран: «Турă Патшалăхĕ хăçан килет?» – тесе ыйтнă. Иисус вĕсене хирĕç çапла каланă: «Турă Патшалăхĕ куçа курăнса килмест. 21 Турă Патшалăхĕ – сирĕн шăрта, çавăнпа та: „Акă вăл кунта“ е: „Авă унта“, – тесе калакан пулмĕ». 22 Кайран Иисус Хăйĕн вĕренекенĕсене каланă: «Акă вăхăт çитĕ, эсир ун чух Этем Ывăлне пĕр кунлăх та пулин курасшăн пулăр, анчах кураймăр. 23 „Акă Вăл кунта“ е: „Авă унта“, – тейĕç сире, анчах эсир вĕсем хыççăн ан кайăр. 24 Хăй килес кун Этем Ывăлĕ пĕлĕте енчен енне ялтăртаттарса çутатакан çиçĕм пек палăрса килĕ. 25 Анчах та унччен малтан Унăн нумай асап курмалла, çак ăру çыннисем Ăна йышăнмĕç. 26 Ной вăхăтĕнче мĕнле пулнă, Этем Ывăлĕ килес кун та çаплах пулĕ. 27 Ной карап çине ларас кунчченех çынсем ĕçсе çинĕ, авланнă, качча кайнă. Кайран çĕр çине шыв илнĕ те пурне те пĕтернĕ. 28 Лот вăхăтĕнче те çавăн пекех пулнă. Çынсем ĕçнĕ, çинĕ, сутнă, илнĕ, акнă, çуртсем лартнă. 29 Анчах Лот Содомран тухнă кунах вутлă кӳкĕрт пĕлĕтрен çумăр пек çунă та пĕтĕм халăха пĕтернĕ. 30 Этем Ывăлĕ çĕр çине килес кун та çавăн пекех пулĕ. 31 Çав кун кам та пулин кил хушшинче пулсан, хăйĕн япалисене илме пӳрте ан кĕтĕр. Хирте пулсан, вăл та каялла ан тавăрăнтăр. 32 Лот арăмне аса илĕр! 33 Кам хăйĕн пурăнăçне упрасшăн тăрăшĕ, çав ăна пĕтерĕ. Кам та кам пурăнăçне пĕтерĕ, çав ăна çăлса хăварĕ. 34 Калатăп сире: çав каç пĕр вырăн çинчи икĕ çынран пĕрне илĕç, теприне хăварĕç. 35 Икĕ хĕрарăм пĕрле тырă авăртĕç: пĕрне илĕç, теприне хăварĕç. 36 Иккĕн хирте пулĕç: пĕрне илĕç, теприне хăварĕç». 37 Вĕренекенĕсем Иисусран ыйтнă: «Хуçамăр! Ку вара ăçта пулĕ?» «Виле выртакан вырăна ăмăрт кайăксем те пуçтарăнĕç», – тенĕ Иисус.

Лука 18

Тăлăх арăмпа тӳрĕ мар судья

1 Ялан Турра кĕлтумаллине тата хуйха ӳкме юраманнине пĕлччĕр тесе Иисус вĕсене çакăн пек ытарлăх каланă: 2 «Пĕр хулара судья пурăннă, вăл Турăран та хăраман, çынсене те ним вырăнне хуман. 3 Çав хуларах тата тăлăх арăм пулнă. Вăл ялан çав судья патне пырса: „Мана хампа хирĕçекен çынран хӳтĕлесемччĕ,“ – тесе йăлăннă. 4 Судья нумайччен ун хутне кĕресшĕн пулман. Юлашкинчен хăй ăшĕнче шутланă: „Эпĕ Турăран та хăрамастăп, çынсене те ним вырăнне хумастăп! 5 Анчах ку тăлăх арăм мана пĕртте канăç памасть. Çавăнпа ун ыйтăвне татса парам, урăх аптăратса ан çӳретĕр“». 6 «Тӳрĕ мар судья мĕн каланине астăвăр, – тенĕ унтан Хуçамăр. 7 – Кунĕн-çĕрĕн йăлăнса ыйтсан Турă Хăйĕн суйланă çыннисене, васкаман пек туйăнсан та, хӳтĕлесе хăвармĕ-и? 8 Калатăп сире: Вăл часах вĕсен хутне кĕрĕ. Анчах та Этем Ывăлĕ килсен çĕр çинче ĕненӳ тупайĕ-ши?»

Фарисейпа налук пухакан çинчен каланă ытарлăх

9 Ытти çынсенчен йĕрĕнсе, эпир кăна тӳрĕ пурăнатпăр тесе шутлакансене Иисус çакăн пек ытарлăх каласа кăтартнă: 10 «Икĕ çын Турă Çуртне кĕлтума кĕнĕ: пĕри фарисей пулнă, тепри – налук пухакан. 11 Фарисейĕ тăнă та хăй ăшĕнче çапла кĕлтунă: „Эй, Турăçăм! Тавтапуç Сана, эпĕ ĕнтĕ вăрлакан, кӳрентерекен, мăшăрĕсене улталакан ытти çынсем пек мар. Акă çак налук пухакан пек те мар. 12 Эрнере икĕ хут типĕ тытатăп, хам ĕçлесе илнинчен вуннăмĕш пайне Турăшăн паратăп“. 13 Налук пухаканĕ кăна пуçне çĕклеме те хăяймасăр аякра тăнă. Вăл хуçăк кăмăлпа каланă: „Эй, Турăçăм! Хĕрхен мана, çылăхлă çынна!“ 14 Чăн калатăп сире: çак çын килне фарисейран ытларах тӳрре тухса тавăрăнĕ. Мĕншĕн тесен кам хăйне асла хурать, çав кĕçĕне юлĕ; хăйне кĕçĕне хуракан асла тухĕ».

Иисус ачасене пиллет

15 Иисус аллипе сĕртĕнтĕр тесе Ун патне çынсем пĕчĕк ачисене те илсе пынă; çавна курсан вĕренекенĕсем вĕсене Иисуса кансĕрлеме чарнă. 16 Анчах та Иисус, ачасене Хăй патне чĕнсе илсе, вĕренекенĕсене каланă: «Ачасене Ман патăма ярăр, килме ан чарăр, мĕншĕн тесен Турă Патшалăхĕ вĕсем пеккисемшĕн. 17 Чăн калатăп сире: Турă Патшалăхне кам ача пек йышăнмасть, çав унта кĕреймĕ».

Иисуспа пĕр пуян çамрăк

18 Пĕр пуçлăх Иисусран ыйтнă: «Эй, Ырă Вĕрентекен! Ĕмĕрлĕх пурăнăçлă пулас тесен манăн мĕн тумалла?» 19 Иисус ăна çапла каланă: «Мĕншĕн эсĕ Мана ырă тетĕн? Пĕр Турăсăр пуçне никам та ырă мар. 20 Пил-хушусене эсĕ пĕлетĕн: мăшăрна ан ултала, ан вĕлер, ан вăрла, судра суйса ан пĕлтер, аçу-аннӳне хисепле». 21 «Эпĕ вĕсене пурне те мĕн ачаранах пăхăнса пурăнатăп», – тенĕ лешĕ. 22 Çавна илтсен Иисус ăна каланă: «Санăн ĕнтĕ пĕри çитеймест. Хăвăн пĕтĕм пурлăхна сут та укçине чухăнсене валеçсе пар, вара сан валли пурлăх çӳл тӳпере пулĕ. Ху кил те Ман хыççăн пыракан пул». 23 Капла каланине илтсен пуян çын салхуланнă, мĕншĕн тесен унăн пурлăхĕ питĕ нумай пулнă. 24 Иисус вара, вăл салхуланнине курса, çапла каланă: «Пуянсене Турă Патшалăхне кĕме епле йывăр! 25 Пуяна Турă Патшалăхне кĕрессинчен тĕвене йĕп çăрти витĕр тухма çăмăлтарах». 26 Çакна илтнĕ çынсем: «Эппин кам çăлăнма пултарĕ?» – тесе ыйтнă. 27 Иисус каланă: «Этем пултарайманнине Турă пултарать». 28 Петр Ăна каланă: «Акă эпир хамăрăн мĕн пуррине пĕтĕмпех хăвартăмăр та Сан хыççăн пыракансем пултăмăр». 29 Иисус вĕсене çапла каланă: «Чăн калатăп сире: кам та кам хăйĕн кил-çуртне е ашшĕ-амăшне, е тăванĕсене, е арăмне, е ачисене Турă Патшалăхĕшĕн пăрахать, 30 вăл кунти пурăнăçрах чылай ытларах илĕ. Лери пурăнăçра вара ĕмĕрлĕх чĕрĕлĕхлĕ пулĕ».

Иисус Хăй вилсе чĕрĕлесси çинчен виççĕмĕш хут калани

31 Иисус Вун иккĕшне аяккарах чĕнсе илнĕ те каланă: «Акă эпир Иерусалималла çывхарса пыратпăр. Унта вара Этем Ывăлĕ çинчен пророксем çырса хуни пĕтĕмпех пурнăçланĕ. 32 Ăна урăх халăх çыннисен аллине тытса парĕç, лешсем Унран мăшкăлласа кулĕç, Ăна хур тăвĕç, Ун çине сурса пĕтерĕç, 33 чĕн пушăпа хĕнĕç, унтан вĕлерĕç. Виççĕмĕш кунне вара Вăл чĕрĕлсе тăрĕ». 34 Анчах вĕренекенĕсем çапла каланинчен нимĕн те ăнланса илеймен, вĕсемшĕн çав сăмахсем пытарăнчăк пулнă. Иисус мĕн каланине вĕсем пĕлеймесĕрех юлнă.

Суккăр çынна сыватни

35 Иисус Иерихон хули патне çывхарса пынă. Унта пĕр суккăр çын çул хĕрринче ыйткаласа ларнă. 36 Вăл юнашарах халăх иртнине илтнĕ те: «Унта мĕн тăваççĕ?» – тесе ыйтнă. 37 Çынсем ăна: «Назорей Иисусĕ иртсе пырать», – тенĕ. 38 Вăл вара: «Эй, Давид йăхĕнчи Иисус! Хĕрхенсем мана!» – тесе кăшкăрма пуçланă. 39 Малта пыракансем ăна шăпланма хушнă. Анчах суккăр çын тата хытăрах: «Давид йăхĕн Ывăлĕ! Хĕрхенсем мана!» – тесе кăшкăрнă. 40 Иисус чарăннă та суккăра Хăй патне çавăтса пыма хушнă. Хайхискер Ун патне пырсан Иисус унран: 41 «Эсĕ Мана мĕншĕн чĕнетĕн?» – тесе ыйтнă. «Эй, Хуçамăр! Манăн куракан пуласчĕ», – хуравланă лешĕ. 42 Иисус ăна каланă: «Куракан пул! Ĕненĕвӳ сана çăлчĕ». 43 Суккăр çав самантрах куракан пулнă та, Турра мухтаса, Иисус хыççăн кайнă. Çавна курсан пĕтĕм халăх Турра мухтама пуçланă.

Лука 19

Иисуспа Закхей

1 Çавăн хыççăн Иисус Иерихон хулине кĕнĕ те урампа утса пынă. 2 Çав хулара налук пухакансен пуçлăхĕ, Закхей ятлă пĕр пуян çын, пурăннă. 3 Вăл Иисуса курасшăн питĕ тăрăшнă, анчах хăй лутра пирки халăх хушшинчен Ăна курайман. 4 Вара Закхей маларах чупса кайнă та Вăл иртес тĕлти смоква йывăççи çине хăпарса тăнă. 5 Çав вырăна çитсен Иисус çӳлелле пăхнă та Закхея асăрханă. «Закхей! Хăвăртрах ан, Манăн паян сан патна хăнана пымалла», – тенĕ ăна Иисус. 6 Закхей васкаса йывăç çинчен аннă та Иисуса хăй патне савăнсах илсе кĕнĕ. 7 Çавна курсан çынсем: «Вăл çылăхлă çын патне кĕчĕ!» – тесе Иисуса ӳпкелешме пуçланă. 8 Вара Закхей тăнă та Хуçамăра çапла каланă: «Эй, Хуçамăр! Эпĕ халех хамăн пурлăхăн çуррине чухăнсене валеçсе паратăп. Кама та пулин улталанă пулсан, эпĕ ăна тăватă хут ытларах тавăрса парăп». 9 «Паян Закхей кил-йышне çăлăнăç çитрĕ, мĕншĕн тесен вăл та Авраам ачи! 10 Этем Ывăлĕ çухалнă çынсене шыраса тупса çăлма килнĕ», – тенĕ Иисус.

Вунă мина укçа çинчен каланă ытарлăх

11 Çакна итлекен çынсене Вăл тата тепĕр ытарлăх каласа панă. Иисус Иерусалималла çывхарса пынăçемĕн çынсем Турă Патшалăхĕ те часах çитĕ тесе шутланă. 12 Иисус çапла каланă: «Пĕр чаплă ăруран тухнă çын, патшана ларма ирĕк илсе тавăрăнас тесе, инçетри çĕр-шыва кайма хатĕрленнĕ. 13 Вăл вунă чурине чĕннĕ те кашнинех пĕрер мина укçа парса каланă: „Эпĕ тавăрăниччен эсир çак укçана ĕçе хывса тупăш тăвăр“, – тенĕ. 14 Анчах çав çĕр-шывра пурăнакансем ăна курайман пирки: „Вăл пирĕн патша ан пултăр!“ – тесе калама ун хыçĕнчен хăйсен çыннисене янă. 15 Хайхискер, патшана ларма ирĕк илсе тавăрăнсан, кĕмĕл укçа парса хăварнă чурисене чĕнтернĕ те кам мĕн чухлĕ тупăш тунине тĕпчеме тытăннă. 16 Пĕр чури пынă та: „Хуçам, эсĕ парса хăварнă мина вунă мина тупăш кӳчĕ“, – тенĕ. 17 „Аван, эсĕ ырă чура! Пĕчĕк тивĕçе тӳрре кăларнăшăн эпĕ сана вунă хула пуçлăхĕ тăватăп“, – тенĕ ăна хуçи. 18 Унтан иккĕмĕш чури те: „Хуçам, эсĕ парса хăварнă мина пилĕк мина тупăш кӳчĕ“, – тенĕ. 19 „Сана та пилĕк хула пуçлăхĕ тăватăп“, – тенĕ хуçи ăна. 20 Кайран виççĕмĕшĕ пырса çапла каланă: „Хуçам! Акă эсĕ парса хăварнă мина, эпĕ ăна тутăрпа чĕркесе усрарăм. 21 Эпĕ санран хăрарăм, мĕншĕн тесен эсĕ хытă чунлă çын: памасăрах илетĕн, акмасăрах выратăн“. 22 Хуçи ăна каланă: „Эй, усал чура! Эпĕ сана хăвăн сăмахусемпех айăплатăп! Эпĕ хытă чунлă пулнине, памасăрах илнине, акмасăрах вырнине эсĕ пĕлнĕ. 23 Апла мĕншĕн ман кĕмĕл укçана усламçăсене те пулин памарăн? Тавăрăнсан эпĕ тупăш илнĕ пулăттăм“. 24 Унтан хуçа хăй умĕнче тăракансене каланă: „Унри пĕр мина укçана илĕр те вунă мина укçаллă чурама парăр“. 25 „Хуçамăр, унăн ахаль те вунă мина пур вĕт“, – тенĕ лешсем. 26 „Калатăп сире: камăн пур, ăна татах парĕç. Камăн çук, унăнне мĕн пур пеккине те туртса илĕç, – тенĕ хуçа. 27 – Эпĕ хăйсен патши пулнипе килĕшмен леш тăшманăмсене кунта илсе килĕр те хам куç умĕнчех вĕлерĕр“».

Иисус Христос Иерусалим хулине кĕни

28 Çакна каласан Иисус малалла кайнă. Вăл Иерусалим хулинелле хăпарса пынă. 29 Елеон текен ту патĕнчи Вифагипе Вифани патне çывхарсан Вăл икĕ вĕренекенне 30 çапла каласа янă: «Хамăр умра ларакан çак яла кайăр. Эсир унта кĕрсенех кăкарса хунă çамрăк ашака курăр, ун çине ку таранччен никам та утланса çӳремен. Эсир ăна вĕçертсе çавăтса килĕр. 31 Кам та пулин сирĕнтен: „Ашака мĕншĕн вĕçертетĕр?“ – тесе ыйтсан, „Вăл Хуçамăра кирлĕ“, – тейĕр». 32 Вĕренекенĕсем яла çитсен пĕтĕмпех Иисус каланă пек пулса иртнĕ. 33 Ашакне вĕçертнĕ чух хуçисем вĕсенчен: «Ашак тихине мĕншĕн вĕçертетĕр?» – тесе ыйтнă. 34 «Вăл Хуçамăра кирлĕ», – тенĕ лешсем. 35 Унтан вĕсем ашак тихине çавăтса пынă та ун çине хăйсен тумтирне хунă, ашак çине Иисуса утлантарнă. 36 Ашак çине утланнă Иисус пынă чух çынсем хăйсен тумтирĕсене çул тăрăх сарса пынă. 37 Иисус Елеон тăвĕ çинчен анмалли вырăна çитсен вĕренекенĕсем пурте, темĕн чухлĕн, хăйсем курнă мĕн пур хăватсемшĕн Турра мухтаса, савăнса хытă кăшкăрма пуçланă: 38 «Хуçа Турă ячĕпе килекен Патша мухтавлă! Пĕлĕт çинче канăçлăх, çӳлте мухтав пултăр!» 39 Халăх хушшинчен хăш-пĕр фарисейсем Иисуса каланă: «Вĕрентекен, Хăвăн вĕренекенӳсене чар!» – тенĕ. 40 «Калатăп сире, – тенĕ Иисус вĕсене хирĕç, – вĕсем шăплансан чулсем кăшкăрма пуçлĕç».

Иисус Иерусалимшăн йĕни

41 Иерусалим патне çывхарсан Иисус хула çине пăхнă та ун шăпишĕн хурланса йĕрсе янă. 42 Вара çапла каланă: «Эх, Иерусалим! Хăвна мĕн канăçлăх кӳнине эсĕ çак кунсенче те пулин пĕлес пулсанччĕ, анчах та вăл халĕ саншăн пытарăнчăк. 43 Акă кунсем çитĕç, тăшманусем сана хупăрласа илĕç, йĕри-тавра шăтăксем чавĕç, пур енчен те хĕстерсе çитерĕç. 44 Вĕсем сана та, ачусене те тĕп тăвĕç; çак вырăнта чул çинче чул та хăвармĕç, мĕншĕн тесен эсĕ хăвăн патна Турă килнĕ вăхăта пĕлеймерĕн».

Иисус Турă Çуртĕнчи сутуçăсене хăваласа кăларни

45 Иисус Турă Çуртне кĕнĕ те унта суту-илӳ тăвакансене хăваласа кăларма пуçланă, 46 вĕсене çапла каланă: «„Манăн çуртăм – кĕлĕ çурчĕ“, – тенĕ Çырнинче. Эсир вара ăна вăрă-хурах йăви туса хунă!» 47 Иисус кашни кун Турă Çуртĕнче вĕрентнĕ. Аслă священниксем, саккун вĕрентӳçисемпе халăх хушшинчи ятлă-сумлă çынсем вара Ăна пĕтересшĕн пулнă, 48 анчах нимĕнле те май тупайман, мĕншĕн тесен пĕтĕм халăх, Иисуса итлес тесе, Унран уйăрăлман.

Лука 20

Кам Сана çакнашкал ирĕк панă

1 Пĕррехинче, Иисус Турă Çуртĕнче халăха Ырă Хыпар каласа вĕрентнĕ чух, Ун патне аслă священниксемпе саккун вĕрентӳçисем тата ятлă-сумлă çынсем пынă та: 2 «Эсĕ çакна мĕнле тивĕçпе тăватăн? Кам Сана çакнашкал ирĕк панă?» – тесе ыйтнă. 3-4 «Манăн та сирĕнтен пĕр сăмах ыйтмалли пур, – тавăрнă вĕсене Иисус. – Калăр-ха Мана, Иоанн шыва кĕртни çӳлтен е этемрен пулнă?» 5 Лешсем вара пĕр-пĕринпе канашлама пуçланă: «„Çӳлтен“, – тесен, „Эсир мĕншĕн Иоана ĕненмерĕр?“ – тейĕ Вăл. 6 „Этемрен“, – теес, пĕтĕм халăх пире чулпа пере-пере вĕлерĕ, мĕншĕн тесен халăх Иоана пророк тесе шанать». 7 Вара вĕсем: «Пĕлместпĕр!» – тесе хуравланă. 8 «Эппин Эпĕ те сире çакна мĕнле тивĕçпе тунине каламастăп», – тенĕ вĕсене Иисус.

Усал пахчаçăсем çинчен каланă ытарлăх

9 Кайран Иисус халăха çакăн пек ытарлăх каласа панă: «Пĕр çын иçĕм çырли лартса пахча тунă та ăна тара тытнă пахчаçăсене парса хăварса хăй нумайлăха тухса кайнă. 10 Иçĕм çырли пухма вăхăт çитсессĕн çав хуçа чурине пахчаçăсем патне çырла илме янă. Анчах лешсем ăна хĕнесе тăкнă та пуш алăпах кăларса янă. 11 Вара вăл тата тепĕр чурине янă. Пахчаçăсем ăна та хĕнесе-вăрçса нимĕнсĕрех янă. 12 Вара вăл виççĕмĕш чурине ярса пăхнă. Лешсем ăна аманичченех хĕненĕ те пахчаран кăларса пăрахнă. 13 Унтан пахча хуçи: „Мĕн тăвам-ши? Юратнă ывăлăма ярса пăхам-ха, тен, ăна курсан, вăтанĕç“, – тенĕ. 14 Анчах та пахчаçăсем, хуçа ывăлне курсан: „Ашшĕн пурлăхĕ çакна юлмалла, атьр ăна вĕлерер те тивĕçлĕ еткерне хамăр илер“, – тесе шут тунă. 15 Вĕсем вара ăна пахчаран илсе тухнă та вĕлернĕ. Çавăн хыççăн пахча хуçи вĕсене мĕн тăвĕ? 16 Вăл килсе çав пахчаçăсене вĕлерттерĕ те пахчине урăххисене парĕ». Çак ытарлăха итлекенсем вара: «Ун пек ан пултăрах!» – тенĕ. 17 Анчах та Иисус вĕсене тинкерсе пăхнă та: «„Çурт тăвакансем пăрахăçланă чул никĕсри тĕп чул пулса тăчĕ“, – тесе çырни мĕне пĕлтерет? 18 Çав чул çине ӳкекен арканĕ. Чулĕ хăй кам çине ӳкĕ, ăна лапчăтса пăрахĕ», – тенĕ. 19 Вара аслă священниксемпе саккун вĕрентӳçисем çак ытарлăха хăйсем çинчен каланине ăнланса илнĕ. Çавăнтах вĕсем Иисуса ярса тытасшăн пулнă, анчах та халăхран хăранă.

Рим патшине тӳлемелли налук

20 Вĕсем Ăна сăнасах тăнă. Пуçлăхсен, влаçсен аллине тытса памашкăн Иисус каланинче айăпламалли сăлтав тупас тесе Ун патне вĕсем ырă пуланçи чее çынсене янă. 21 Лешсем вара Иисусран ыйтнă: «Вĕрентекен! Эсĕ тĕрĕс каланине, тĕрĕс вĕрентнине тата çынна вăл кам пулнине кура хакламаннине эпир пĕлетпĕр. Эсĕ, чăнах та, Турă çулĕ çинчен вĕрентетĕн. 22 Эппин каласамччĕ: эпир Рим патшине налук пани тĕрĕс-и, тĕрĕс мар-и?» 23 Иисус вара, вĕсен чеелĕхне пĕлсе тăрса: «Мĕн эсир Мана илĕртсе тĕрĕслетĕр? – тенĕ. 24 – Укçăра кăтартăр-ха Мана. Ун çине кам сăнне çаптарнă, кам ятне çырнă?» Вĕсем Ăна хирĕç: «Патшанне», – тесе тавăрнă. 25 Иисус вĕсене каланă: «Эппин патшанне патшана парăр, Туррăнне – Турра». 26 Çапла вĕсем Иисус çын çинче каланă сăмахĕнче айăп тупайман, Унăн хуравĕнчен тĕлĕнсе шăпланнă.

Вилнисем чĕрĕлсе тăрасси çинчен ыйтни

27 Кайран Иисус патне вилнисем чĕрĕлессине ĕненмен саддукейсенчен хăшĕ-пĕрисем пырса çапла ыйтнă: 28 «Вĕрентекен, Моисей пирĕн валли çапла çырса хăварнă: „Камăн та пулин авланнă пиччĕшĕ ача-пăчасăр вилсен, шăллĕ унăн арăмне качча илтĕр, пиччĕшĕн йăхне тăстăр“. 29 Пĕр кил-йышра çичĕ пĕртăванччĕ. Асли авланчĕ те ача-пăча хăвармасăрах вилчĕ. 30 Вара ун арăмне иккĕмĕшĕ качча илчĕ, вăл та ача-пăча хăвармасăр вилчĕ. 31 Унтан çав хĕрарăмпа виççĕмĕшĕ пĕрлешрĕ. Çапла çичĕ тăванĕ те ăна качча илчĕç, анчах пурте ачаллă пулаймасăрах вилчĕç. 32 Пуринчен кайран хĕрарăмĕ те вилчĕ. 33 Ĕнтĕ вилнĕ çынсем чĕрĕлсе тăрас вăхăт çитсен вăл хăшĕн арăмĕ пулĕ? Çиччĕшĕ те унпа пурăннă-çке-ха». 34 Иисус вĕсене çапла хуравланă: «Çак пурăнăçра пурăнакансем авланаççĕ те, качча та каяççĕ. 35 Анчах та лери пурăнăçра вилĕмрен чĕрĕлсе тăма тивĕçлĕ пулнисем авланмаççĕ те, качча та каймаççĕ. 36 Вĕсем ĕнтĕ, чĕрĕлсе тăма тивĕçлĕ пулнисем – Турă ачисем, ангелсемпе танах вилĕмсĕр. 37 Вилнисем чĕрĕлсе тăрасси пирки вара Моисей кĕнекинче çунса тăракан тĕмĕ çинчен каланă вырăн пур. Хуçамăр унта ăна: „Эпĕ – Авраам Турри те, Исаак Турри те, Иаков Турри те“, – тенĕ. 38 Турă вăл вилнисен Турри мар, чĕррисен Турри. Уншăн пурте чĕрĕ». 39 Вара хăш-пĕр саккун вĕрентӳçисем Ăна хирĕç: «Вĕрентекен, Эсĕ аван каларăн», – тенĕ. 40 Çавăн хыççăн пĕри те Иисуса ыйтусем пама хăяйман.

Турă Суйласа илни кам йăхĕнчен пулмалла

Иисус вара вĕсенчен ыйтнă: 41 «Епле-ха тата Турă Суйласа илни Давид йăхĕнчен пулмалла теççĕ? 42-43 Давид хăй вара псалом кĕнекинче çапла çырнă: „Хуçамăр манăн Хуçама каланă: Эпĕ Сан тăшманусене Санăн уру айне тăвиччен Эсĕ Манăн сылтăм енче, хисеплĕ вырăнта лар“. 44 Çапла вара, Давид Ăна Хуçам тет. Эппин епле-ха Вăл унăн йăхĕнчен пулма пултарать?»

Саккун вĕрентӳçисенчен асăрхаттарни

45 Пĕтĕм халăх Иисус сăмахне итлесе тăнă чухне Вăл Хăйĕн вĕренекенĕсене çапла каланă: 46 «Саккун вĕрентӳçисенчен сыхланăр. Вĕсем вăрăм тумтирпе саркаланса çӳреме юратаççĕ, халăх йышлă çĕрте хăйсене саламланине килĕштереççĕ; синагогăра малта ларма, ĕçкĕ-çикĕре кĕрекере ларма юратаççĕ. 47 Çавсем ĕнтĕ тăлăх арăмсене кил-çуртсăр хăвараççĕ тата çын умĕнче юриех нумайччен кĕлтăваççĕ. Вĕсене ыттисенчен те йывăртарах айăплав пулĕ».

Лука 21

Тăлăх арăмăн икĕ вак укçи

1 Унтан Иисус çавăрăнса пăхнă та Турă Çуртĕнчи парне арчине пуянсем хăйсен укçине янине курнă. 2 Пĕр чухăн тăлăх арăм та пырса икĕ лептăлăх вак укçа хунă. 3 Çавна курсан Иисус каланă: «Чăннипех те, çак чухăн тăлăх арăм пуринчен те ытларах хучĕ. 4 Мĕншĕн тесен пурте ытлашшине Турра парне пачĕç. Ку вара хăйне тăранса пурăнмалăх юлашки пур-çук укçине пĕтĕмпех хучĕ».

Турă Çуртне аркатасси çинчен

5 Иисусăн хăш-пĕр вĕренекенĕсем Турă Çурчĕ çинчен: «Вăл епле капмар! Ăна хаклă чулсемпе, Турра парнеленĕ япаласемпе илемлетнĕ», – тесе калаçнă. Çавăн чухне Иисус вĕсене каланă: 6 «Вăхăт çитĕ, эсир çакăнта куракан çуртсене пĕтĕмпех аркатĕç, чул çинче чул та юлмĕ». 7 «Вĕрентекен, вăл хăçан пулĕ? Çавă пуласса мĕнле паллă тăрăх пĕлмелле?» – тесе ыйтнă Унран вĕренекенĕсем. 8 Иисус вара çапла каланă: «Хăвăра илĕртсе улталасран асăрханăр, мĕншĕн тесен нумайăшĕ Ман ятăмпа килĕç те: „Эпĕ – Христос!“ – тейĕç. „Ĕнтĕ вăхăт пĕтесси çывăх!“ – тейĕç. Вĕсем хыççăн ан кайăр. 9 Вăрçăсем çинчен, халăх пăлханни çинчен илтсен хăраса ан ӳкĕр. Çавă малтан пулмалла, анчах ун хыççăн та тӳрех вăхăт пĕтмĕ-ха». 10 Иисус татах каланă: «Халăх çине халăх тапăнĕ, патшалăх çине патшалăх вăрçăпа тухĕ; 11 вырăнăн-вырăнăн питĕ хытă çĕр чĕтреннисем, выçлăх çулсем тата вĕлерекен чир-чĕрсем пулĕç. Тӳпере хăрушă пулăмсемпе аслă паллăсем курăнĕç. 12 Çаксем пурте пуличчен, малтан, Ман ятăмшăн сирĕн çине алă çĕклĕç, синагогăсемпе тĕрмесене тытса парса хĕсĕрлĕç, пуçлăхсемпе патшасем умне илсе пырса тăратĕç. 13 Çакă йăлтах Ман çинчен çирĕплетсе пĕлтермешкĕн пулĕ. 14 Çакна чĕре варне хурăр: мĕн тавăрса калас-ши тесе малтанах ан кулянăр, 15 мĕншĕн тесен Эпĕ сирĕн чĕлхе-çăварăра ăслăлăх парăп. Тăшманăрсенчен пĕри те сире хирĕç сăмах тупса калаймĕ, сире хирĕç тăраймĕ. 16 Тата сире аçăр-аннĕрсем те, тăванăрсем те, хурăнташăрсем те, тусăрсем те сутĕç, сиртен хăшне-пĕрне вĕлерĕç. 17 Ман ятăмшăн сире пурте курайми пулĕç. 18 Анчах та сирĕн пуçăр çинчи пĕр çӳç пĕрчине пĕтерни те Турă ĕçĕшĕн усăсăр пулмĕ. 19 Чтăмлă пулнипе чунăрсене çăлса хăварăр».

Иерусалима аркатасси çинчен

20 «Иерусалима йĕри-тавра çар хупăрласа илнине курсан, вара унăн юхăнса тăрас вăхăчĕ çывхарнине пĕлĕр! 21 Иудея халăхĕ ун чухне тусем çине тартăр, Иерусалимри çынсем хăвăртрах хуларан тухчăр, хула таврашĕнчисем хулана ан кĕччĕр. 22 Мĕншĕн тесен çак кунсем – тавăру кунĕсем, вĕсем пирки Çырнинче мĕн калани йăлтах пурнăçланĕ. 23 Çав кунсенче йывăр çын пулнă хĕрарăмсене, кăкăр çитерекен амăшĕсене хуйхă пулĕ. Çĕр çине пысăк асаплăх килĕ, çак халăха Турă çилли çитĕ. 24 Пĕрисене хĕçпе вĕлерĕç, теприсене тĕрлĕрен урăх халăх хушшине тыткăна илсе кайĕç. Иерусалима ют халăхсем хăйсен вăхăчĕ иртичченех таптĕç».

Христос тепĕр хут килесси

25 «Хĕвелпе уйăх çинчи, çăлтăрсем çинчи пулăмсем хăрушă паллăсем пулĕç. Çĕр çинчи халăхсем хуйха ӳкĕç, ăнран кайĕç. Тинĕс шавласа, кĕрлесе тăрĕ. 26 Тӳпери вăй-хăватсем кисренĕç. Çавăнпа та, тĕнчене килес асапсене кĕтсе, çынсем вилесле сехĕрленсе ӳкĕç. 27 Вара тӳпери пĕлĕт çинче аслăран та аслă мухтавпа тата хăватпа килекен Этем Ывăлне курĕç. 28 Çаксем пула пуçласан пуçăрсене усас вырăнне çĕклĕр, мĕншĕн тесен сирĕн çăлăнас вăхăтăр çывхарать».

Смоква йывăççипе танлаштарни

29 Унтан Иисус вĕсене ытарлăх каласа панă: «Смоква йывăççи çине, ытти мĕн пур йывăçсем çине пăхăр-ха. 30 Вĕсем çулçă кăлара пуçласан эсир çу çывхарса килнине пĕлетĕр. 31 Çавăн пекех, çаксем пула пуçланине курсан, Турă Патшалăхĕ çывăххине пĕлĕр. 32 Чăн калатăп сире: çаксем пурте çак ăру пĕтичченех пулса иртĕç. 33 Çĕрпе пĕлĕт те пĕтĕ, Ман сăмахăмсенчен пĕри те пĕтмĕ».

Сыхă тăма чĕнни

34 «Хăвăра хăвăр асăрхăр: çиесшĕн, ĕçсе ӳсĕрĕлесшĕн çăткăнланса ан çӳрĕр, пурăнăç хуйхи-суйхипе кăмăлăрсене ан хуçăр. Çав кун сирĕншĕн кĕтмен çĕртен ан пултăр, 35 мĕншĕн тесен çав кун пĕтĕм çĕр пичĕ çинче пурăнакансене тетеле çаклатнă пек çаклатĕ. 36 Çавăнпа ĕнтĕ яланах сыхă тăрăр, çав килес асапсенчен хăтăлма вăй-хал ыйтса кĕлтăвăр, Этем Ывăлĕ умне тăма тивĕçлĕ пулăр». 37 Кăнтăрла Иисус Турă Çуртĕнче вĕрентнĕ, каçхине хуларан тухса Елеон ятлă ту çинче çĕр каçнă. 38 Вăл вĕрентнине итлеме пĕтĕм халăх куллен ир-ирех Турă Çуртне пуçтарăннă.

Лука 22

Иисуса хирĕç тунă кавар

1 Тутлăлла çăкăр уявĕ, пасха текен уяв, çывхарса килнĕ. 2 Аслă священниксемпе саккун вĕрентӳçисем, халăхран хăранипе, Иисуса вĕлерме вăрттăн май шыранă. 3 Вун иккĕшĕнчен пĕрин, Искариот текен Иудăн, ăшне шуйттан кĕнĕ. 4 Вăл вара кайнă та Иисуса мĕнле тытса парасси çинчен аслă священниксемпе, пуçлăхсемпе канаш тунă. 5 Лешсем савăннипе ăна укçа пама пулнă. 6 Вара Иуда, вĕсемпе килĕшсе татăлсан, Иисуса халăхран вăрттăн тытса пама меллĕ вăхăт шыранă.

Пасха апачĕ тума хатĕрленни

7 Тутлăлла çăкăр уявĕ çитнĕ. Çавăн чухне пасха валли путек пусмалла пулнă. 8 Иисус вара Петрпа Иоана çапла каласа янă: «Кайăр та хамăр валли пасха апачĕ хатĕрлесе хурăр». 9 «Эсĕ пире ăçта хатĕрлеме хушатăн?» – тесе ыйтнă Унран вĕсем. 10 Иисус вĕсене çапла каланă: «Эсир хулана пырса кĕнĕ чух кăкшăмпа шыв çĕклесе пыракан çынна тĕл пулăр. Вара ун хыçĕнчен кайăр та вăл кĕрекен çурта кĕрĕр. 11 Унтан кил хуçине калăр: „Вĕрентекен санран ыйтать: Манăн пасха апатне вĕренекенĕмсемпе пĕрле хăш пӳлĕмре çимелле пулать?“ 12 Вăл сире янтăласа хунă пысăк та хăтлă пӳлĕм кăтартĕ, çавăнта хатĕрлĕр». 13 Петрпа Иоанн хулана кайсан пĕтĕмпех Иисус каланă пек пулса иртнĕ. Унтан вĕсем пасха апачĕ хатĕрлесе хунă.

Аслă каçхи апат

14 Вăхăт çитсен Иисус вун икĕ апостолĕпе пĕрле сĕтел хушшине ларнă. 15-16 Унтан вĕсене çапла каланă: «Пасха апачĕ Турă Патшалăхĕнче пулса çитмесĕр те Эпĕ ăна урăх çиеймĕп, çавăнпа калатăп та сире: асап куриччен малтан Манăн ăна питĕ сирĕнпе ларса çиес килет». 17 Вара Иисус курка илсе Турра тав тунă та каланă: «Çакна илĕр те кашниех ĕçсе парăр. 18 Калатăп сире: Турă Патшалăхĕ килмесĕр те Эпĕ ĕнтĕ иçĕм çырли эрехне ĕçеймĕп». 19 Вăл тата çăкăр илсе Турра тав тунă та, вĕренекенĕсене хуçа-хуçа парса, каланă: «Çакă – сирĕншĕн паракан Манăн Ӳтĕм. Малашне те Мана аса илсе çак йăлана тăвăр». 20 Каçхи апат хыççăн, çавнашкалах, Иисус курка илсе каланă: «Çак курка – сирĕншĕн юхакан Юнăмпа çирĕплетнĕ Çĕнĕ Халал. 21 Акă ĕнтĕ Мана сутакан та Манпа пĕрле çак сĕтел хушшинчех ларать. 22 Этем Ывăлĕн малтанах палăртнă çулне утса тухмаллах, анчах та Ăна тытса паракана хуйхă пулĕ». 23 Вĕренекенĕсем вара пĕр-пĕринчен ыйтса: «Пирĕн хушшăмăртан кам тытса пама пултарĕ-ши?» – тесе калаçнă.

Тарçă пек пулăр

24 Çавăнтах тата вĕсем хăйсем хушшинче хăшĕ аслăраххи пирки тавлашма тытăннă. 25 Иисус вĕсене каланă: «Патшасем халăхпа хуçаланаççĕ, халăхпа пуç пулакансене „ырă хуçам“ теççĕ. 26 Эсир унашкал ан пулăр. Сирĕн хушшăрта асли кĕçĕнни пек пултăр, хуçи те тарçă пек пултăр. 27 Хăшĕ аслă: кĕрекере лараканни-и е ĕçлесе тăракан тарçи? Кĕрекере лараканни мар-и вара? Анчах та акă Эпĕ сирĕн хушшăрта тарçă пек пултăм. 28 Мана йывăр чухне эсир Манпа пĕрле пултăр. 29-30 Ман Патшалăхăмра кĕрекере ĕçсе çиччĕр тесе, Израилĕн вун икĕ рăвĕн тӳри пулма престол çине ларччăр тесе Аттем Мана Патшалăх парса хăварнă пекех, Эпĕ те сире Патшалăх шанса парса хăваратăп».

Петр тунасса Иисус малтанах калани

31 Иисус вара каланă: «Эх, Симон, Симон! Акă ĕнтĕ шуйттан сире тулă алланă пек аллама ирĕк ыйтса илчĕ. 32 Анчах та ĕненĕвӳ ан чактăр тесе Эпĕ саншăн кĕлтурăм. Эсĕ те кайран, ху тĕрексĕр пулнăшăн ӳкĕнсен, тăванусене тĕреклĕх пар». 33 «Хуçамăр, эпĕ Санпа пĕрле тĕрмене ларма та, вилме те хатĕр!» – тенĕ Ăна Петр. 34 «Петр, сана калатăп: кĕçĕр, автан авăтичченех, эсĕ Мана виçĕ хутчен пĕлмĕш пулăн», – тенĕ ăна Иисус. 35 Унтан вĕренекенĕсенчен ыйтнă: «Эпĕ сире укçа енчĕкĕсĕр, хутаçсăр, пушмаксăр янă чух сирĕн мĕн те пулин çитменни пулчĕ-и?» Лешсем Ăна хирĕç: «Çитменни нимĕн те пулмарĕ!» – тенĕ. 36 Иисус вĕсене каланă: «Халĕ ĕнтĕ укçа енчĕкĕ пуррисем ăна илччĕр, хутаçне те илччĕр. Камăн хĕç çук, вăл тумтирне сутса хĕç илтĕр. 37 Мĕншĕн тесен Çырнинче: „Ăна вăрă-хурах шутне кĕртĕç“ тесе калани Манпа пурнăçланмаллах, çакă часах пулса иртмелле». 38 «Хуçамăр! Акă кунта икĕ хĕç пур», – тенĕ вĕсем. «Çитет», – тенĕ Вăл вĕренекенĕсене.

Елеон тăвĕ çинче кĕлтуни

39 Унтан тухсан Иисус хăнăхнă йăлипе Елеон тăвĕ çине кайнă. Унпа пĕрле вĕренекенĕсем те пынă. 40 Вырăна çитсен Иисус вĕсене каланă: «Илĕртнипе çылăха кĕрес марччĕ тесе кĕлтăвăр». 41 Хăй вара вĕсем патĕнчен пĕр вăтăр утăма кайнă та чĕркуçленсе ларса 42 çапла кĕлтунă: «Эй, Аттем! Кмăлу пулсан, çак асап куркине Манран ирттерсе ярсамччĕ. Çапах та Ман ирĕк мар, Санăн ирĕкӳ пултăр». 43 Вара тӳперен ангел курăнса Ăна вăй-хăват панă. 44 Плхана-пăлхана Иисус тата хытăрах кĕлтунă. Унăн тарĕ çĕре юн пек тумланă. 45 Кĕлтунă хыççăн Вăл вĕренекенĕсем патне пынă та лешсем куляна-куляна çывăрсах кайнине курнă. 46 «Эсир мĕншĕн çывăратăр? Илĕртнипе çылăха кĕрес марччĕ тесе, тăрса кĕлтăвăр», – тенĕ вĕсене Иисус.

Иисуса тытни

47 Иисус çапла каласа тăнă чух унта пĕр ушкăн халăх пырса çитнĕ. Вĕсен умĕнче Вун иккĕшĕнчен пĕри, Иуда ятли, пынă. Вăл Иисуса чуптума Ун умне пырса тăнă, мĕншĕн тесен Иуда лешсене: «Эпĕ Кама чуптăвăп, Çавă Иисус пулĕ», – тесе паллă пама пулнă. 48 Иисус вара ăна каланă: «Иуда, Этем Ывăлне чуптусах тытса паратăн-и?» 49 Иисуспа пĕрле пулнисем, ĕç-пуç епле кайнине курсан: «Хуçамăр, хĕçсене кăларар мар-и?» – тенĕ Ăна. 50 Вĕсенчен пĕри аслă священникăн чурине хĕçпе сулса янă та унăн сылтăм хăлхине касса татнă. 51 Иисус вĕсене каланă: «Чарăнăр, çитĕ!» Унтан Вăл çав тарçă хăлхине сĕртĕнсе сыватнă. 52 Хăйне тытма пынă аслă священниксене, Турă Çурчĕн хурал пуçлăхĕсене, ятлă-сумлă çынсене Иисус çапла каланă: «Эсир Мана тытма, вăрă-хураха хирĕç тухнă пек, хĕçсемпе, шалçасемпе килтĕр. 53 Эпĕ кашни кун сирĕнпе пĕрле Турă Çуртĕнче пултăм, эсир ун чух Мана тĕкĕнмерĕр. Халĕ ĕнтĕ тĕттĕмлĕх хуçаланать, ку – сирĕн вăхăтăр».

Петр Иисуса пĕлмĕш пулни

54 Вĕсем Иисуса ярса тытнă та аслă священник çуртне илсе кайнă. Петр вĕсем хыççăн чылай каярахра утса пынă. 55 Çынсем картиш варринче кăвайт хурса пурте йĕри-тавра пухăнсан, вĕсен хушшине Петр та пырса ларнă. 56 Пĕр хĕрарăм тарçă, Петр кăвайт умĕнче ларнине курсан, ун çине тинкерсе пăхса каланă: «Ку çын та Унпа пĕрлеччĕ». 57 Анчах та Петр, Иисусран тунса, çав хĕрарăма: «Эпĕ Ăна пĕлместĕп», – тесе тавăрнă. 58 Кштахран тепри ăна асăрханă та: «Эсĕ те çав ушкăнранахчĕ», – тенĕ. Петр çав çынна та: «Çук, çук!» – тенĕ. 59 Сехете яхăн вăхăт иртсен татах тепри çине тăрсах: «Чăнах, ку та Унпа пĕрлеччĕ, ку Галилея çынни», – тенĕ. 60 «Эсĕ тем калаçатăн, пĕлместĕп», – тенĕ Петр ăна хирĕç. Вăл çапла каласа тăнă вăхăтрах сасартăк автан авăтса янă. 61 Хуçамăр çавăрăнса Петр çине тинкерсе пăхнă. Петр вара Хуçамăр сăмахĕсене: «Автан авăтичченех эсĕ Мана виçĕ хут пĕлмĕш пулăн», – тенине аса илнĕ. 62 Унтан Петр картишĕнчен тухнă та татăлсах йĕнĕ.

Иисусран мăшкăлласа кулни

63 Иисуса хураллакан салтаксем Унран çав тери мăшкăлласа кулнă, хĕнесе пĕтернĕ. 64 Вĕсем Унăн куçне хупласа питрен çупа-çупа ярса ыйтнă: «Эсĕ пророк пулсан, кала, кам çапрĕ Сана?» 65 Ăна урăх сăмахсем каласа та нумай хур тунă.

Иисуса синедриона илсе пыни

66 Тул çутăлсанах халăх хушшинчи ятлă-сумлă çынсемпе аслă священниксем тата саккун вĕрентӳçисем пуçтарăннă. Вĕсем Иисуса синедрион канашĕ умне тăратса: 67 «Каласам пире: Эсĕ Турă Суйласа илни-и? Христос-и?» – тенĕ. «Эпĕ сире каласан та, эсир Мана ĕненмĕр, – тавăрнă Иисус. 68 – Хăвăртан ыйтсан та эсир Мана хирĕç тавăрса каламăр, Мана ирĕке те ямăр. 69 Паянтан пуçласа, малашлăхра, Этем Ывăлĕ хăватлă Туррăн сылтăм енне ларĕ». 70 Вара пурте: «Апла Эсĕ – Турă Ывăлĕ-и?» – тесе ыйтма пуçланă. Иисус хуравланă: «Вăл Эпĕ тесе эсир каларăр». 71 Лешсем вара: «Ун айăпне кăтартни мĕн тума кирлĕ тата пире? Ĕнтĕ Унăн сăмахĕсене хамăр хăлхапа хамăрах илтрĕмĕр!» – тенĕ.

Лука 23

Иисус Пилат патĕнче

1 Унтан синедрион канашĕнчисем пĕтĕм йышĕпех пурте тăнă та Иисуса Пилат патне илсе кайнă. 2 Вара Ăна çапла айăплама пуçланă: «Ку Çын пирĕн халăха пăлхатса çӳрет. Хăйне Христос Патша тесе императора налук тӳлеме хушмасть!» 3 Пилат Иисусран ыйтнă: «Эсĕ Иудея Патши-и?» Иисус ăна хирĕç: «Эсĕ ху çапла каларăн», – тенĕ. 4 Пилат вара аслă священниксене те, халăха та каланă: «Ку Çынна айăплама эпĕ нимĕнле сăлтав та курмастăп». 5 Анчах лешсем çине тăрса хистенĕ: «Галилейăран пуçласах Вăл пĕтĕм Иудея тăрăх Хăйĕн вĕрентĕвĕпе халăха пăлхатса çӳрет. Акă, халĕ кунта килчĕ!» – тенĕ.

Иисуса Ирод патне яни

6 Галилея тенине илтсен Пилат: «Вăл Галилея çынни-им?» – тесе ыйтнă. 7 Иисус хайхи Ирод тытса тăракан çĕр-шывран пулнине пĕлсен, Пилат Ăна шăпах çав вăхăтра Иерусалима пынă Ирод патша патне янă. 8 Иисуса курсан Ирод питĕ савăннă, мĕншĕн тесен вăл Ăна унчченех курасшăн пулнă. Иисус тунă ĕçсем çинчен Ирод нумай илтнĕ, çавăнпа Унран мĕнле те пулин хăват курма ĕмĕтленнĕ. 9 Ирод Ăна тĕрлĕрен ыйтусем панă, анчах Иисус хирĕç нимĕн те тавăрса каламан. 10 Аслă священниксемпе саккун вĕрентӳçисем вара Иисуса хыттăн кăшкăра-кăшкăра айăпласа тăнă. 11 Анчах та Ирод, салтакĕсемпе пĕрле, Унран тăраничченех мăшкăлласа кулнă та Ăна патшалла çутă тум тăхăнтартса Пилат патне каялла янă. 12 Малтан пĕр-пĕринпе хирĕçсе пурăннă Пилатпа Ирод çав кун туслашса кайнă.

Иисуса вĕлерме ыйтни

13 Унтан Пилат аслă священниксене, пуçлăхсене, халăха чĕнсе пуçтарнă та 14 вĕсене каланă: «Ку Çынна эсир ман пата халăха пăтратакан тесе тытса килтĕр. Акă, эпĕ сирĕн умăртах тĕпчерĕм, анчах та эсир айăпланине çирĕплетекен пĕр сăлтав та тупмарăм. 15 Ирод хăй те çак Çынна вĕлермеллех айăплама нимĕнле сăлтав та тупайман. Эпĕ Ăна ун патне янăччĕ. 16 Çавăнпа эпĕ Ăна чĕн пушăпа хĕнеттерем те кăларса ярам». 17 Пилатăн пасха уявĕ ячĕпе тĕрмере ларакансенчен пĕрне халăх ыйтнипе кăларса ямалла пулнă. 18 Вара пĕтĕм халăх: «Иисуса вĕлерттер! Эпир Вараввăна ирĕке кăларттарасшăн!» – тесе кăшкăрма пуçланă. 19 Вараввăна хула халăхне пăлхатнăшăн, çын вĕлернĕшĕн тĕрмене хупса лартнă пулнă. 20 Пилат, Иисуса кăларса ярасшăн пулса, каллех халăха чĕнсе каланă. 21 Анчах та лешсем: «Пталаттар Ăна! Пталаттар!» – тесе кăшкăрнă. 22 Пилат вĕсене виççĕмĕш хут каланă: «Мĕн усалли тунă вара Вăл? Ку Çынна вĕлерме эпĕ нимĕнле сăлтав та тупмарăм, çавăнпа ĕнтĕ Ăна хĕнеттерем те кăларса ярам», – тенĕ. 23 Анчах та вĕсем хыттăн кăшкăрса, çине тăрсах Иисуса пăталаттарма ыйтнă. Çапла кăшкăрса-хистесе халăхпа аслă священниксем çиеле тухнă. 24 Пилат вара вĕсем ыйтнине тивĕçтерес тенĕ. 25 Вăл пăлхав çĕкленĕшĕн тата çын вĕлернĕшĕн тĕрмене хупнă Вараввăна вĕсем ыйтнипе ирĕке кăларса янă, Иисуса вара вĕсен аллине панă.

Иисус Христоса пăталани

26 Ăна илсе кайнă чух салтаксем хиртен тавăрăнакан Киринея çыннине, Симона, ярса тытнă та, хĕрес йăттарса, Иисус хыççăн çĕклесе пыма хушнă. 27 Иисус хыçĕнчен çынсем нумаййăн пынă, хĕрарăмсем те Уншăн кăшкăрса йĕрсе утнă. 28 Иисус вĕсем енне çавăрăнса каланă: «Эй, Иерусалим хĕрĕсем! Маншăн мар, хăвăршăн тата ачăрсемшĕн хуйхăрса макăрăр. 29 Акă вăхăт çитĕ, ун чухне çынсем: „Ача туман арăмсем, çуратманнисем, кăкăр çитерменнисем телейлĕ!“ – тесе калĕç. 30 Çавăн чух вĕсем тусене калĕç: „Пирĕн çине ӳкĕр!“ Сăртсене те: „Пире хупласа хурăр!“ – теме пуçлĕç. 31 Ешерсе ларакан йывăçа çапла тăваççĕ пулсан, апла хăрăккине мĕн пулĕ?» 32 Иисуспа пĕрле тата икĕ вăрă-хураха вĕлерме илсе пынă. 33 «Пуç купташки» текен вырăна çитсен Иисуса та, икĕ вăрă-хурахне те хĕрессем çумне пăталанă. Пĕрне – Унăн сылтăм енне, теприне сулахай енне пăталаса хунă. 34 Иисус каланă: «Эй, Аттем, каçар вĕсене! Вĕсем хăйсем мĕн тунине те пĕлмеççĕ». Иисуса пăталанă салтаксем вара Унăн тумтирне шăпа ярса валеçнĕ. 35 Халăх пăхса тăнă. Пуçлăхсем те халăхпа пĕрле Иисусран тăрăхласа кулнă: «Ыттисене çăлатчĕ! Вăл Турă Суйласа илни, Христос пулсан, Хăйне Хăй çăлтăр», – тенĕ. 36 Салтаксем те, пыра-пыра, Ăна хĕрхӳлентернĕ хĕрлĕ эрех парса, Унран мăшкăлласа 37 çапла каланă: «Эсĕ Иудея Патши пулсан, Хăвна Ху çăл ĕнтĕ!» 38 Унăн пуçĕ тĕлне: «Çакă – Иудея Патши», – тесе грекла, латинла, еврейла çырса çапнă. 39 Хĕрес çумне пăталанă вăрă-хурахсенчен пĕри Иисуса мăшкăлласа: «Эсĕ Христос пулсан, Хăвна та, пире те çăл!» – тенĕ. 40 Тепри вара, пачах урăхла, ăна чарса каланă: «Эсĕ Турăран хăрамастăн-и-мĕн? Хăвна та вĕлерме суд тунă-çке. 41 Пире тĕрĕсех айăпланă, ĕçĕмĕрсемшĕн эпир вилĕме тивĕçлĕ. Вăл вара нимĕнле усал ĕç те туман». 42 Унтан вăл Иисуса: «Хуçамăр, Хăвăн Патшалăху çитсен аса илсем мана», – тенĕ. 43 Иисус ăна каланă: «Чăн калатăп сана, паянах эсĕ Манпа пĕрле райра пулăн».

Иисус Христос вилĕмĕ

44-45 Кăнтăрла, вун икĕ сехетрен пуçласа виçĕ сехетсенелле, пĕтĕм çĕр çинче сĕм тĕттĕм пулса ларнă. Хĕвел тĕттĕмленнĕ. Турă Çуртĕнчи чаршав та çурмалла çурăлса аннă. 46 Иисус хытă кăшкăрса каланă: «Эй, Аттем! Сывлăшăма Санăн аллуна паратăп». Çапла каласанах Унăн юлашки сывлăшĕ тухнă. 47 Çĕрпӳ, çавăнта мĕн пулнине курсан, Турра мухтаса каланă: «Ку, чăнах та, тӳрĕ çын пулнă иккен!» 48 Пуçтарăннă халăх та, мĕн пулса иртнине курсан, хĕрхеннипе пуçĕсене усса килĕсене тавăрăннă. 49 Иисуса паллакансем тата Унпа пĕрле Галилейăран пынă хĕрарăмсем çавна аякран пăхса тăнă.

Иисус ӳтне тупăклăха хуни

50-51 Иудейăри Аримафея хулинче çуралса ӳснĕ пĕр Иосиф ятлă çын пулнă. Вăл, тӳрĕ тата ырă кăмăллăскер, иудейсен канашĕнче ларнă пулин те, канаш ĕçĕпе те, йышăнăвĕпе те килĕшмен. Вăл хăй те Турă Патшалăхне кĕтсе пурăннă. 52 Иосиф, Пилат патне пырса, унран Иисус ӳтне пама ыйтнă. 53 Унтан Ăна хĕрес çинчен антарса пирпе чĕркенĕ те чул ту хысакне алтса тунă тупăклăха хунă. Унччен кунта никама та пытарман пулнă. 54-55 Галилейăран Иисуспа пĕрле пынă хĕрарăмсем те Иосиф хыçĕнчен кайнă, вĕсем Унăн ӳтне тупăклăха епле хунине сăнаса тăнă. Çакă эрне кун пулса иртнĕ, шăмат кун вара ĕçлеме юраман, 56 çавăнпа вĕсем килне тавăрăннă та ырă шăршăллă курăксем тата сĕрмелли çусем хатĕрлесе хунă. Вара, саккуна пăхăнса, шăмат кун каннă.

Лука 24

Иисус Христос чĕрĕлсе тăни

1 Эрнен малтанхи кунĕнче, ирпе ирех, хатĕрлесе хунă ырă шăршăллă çăвĕсене илсе хĕрарăмсем тупăклăх патне пынă. Вĕсемпе пĕрле урăх хĕрарăмсем те пулнă. 2 Хайхисем çитнĕ те тупăклăх умĕнчи чула йăвантарса куçарса хунине асăрханă. 3 Вара вĕсем тупăклăха кĕрсе пăхнă, анчах унта Иисус Хуçамăрăн ӳчĕ пулман. 4 Хĕрарăмсем ним тума пĕлмесĕр тĕлĕнсе тăнă чух, сасартăк вĕсен умне çап-çутă тумтирлĕ икĕ çын пырса тăнă. 5 Хĕрарăмсем питĕ хăранипе çĕрелле пăхса тăнă чух вĕсем: «Эсир мĕншĕн Чĕрĕскере вилнисем хушшинче шыратăр? – тенĕ. 6 – Иисус кунта çук, Вăл чĕрĕлсе тăнă! Астăватăр-и, Галилейăра чухнех Вăл сире: 7 „Этем Ывăлне çылăхлă çынсен аллине тытса парĕç, Ăна хĕрес çумне пăталĕç, виççĕмĕш кунне Вăл чĕрĕлсе тăрĕ“, – тесе каланăччĕ». 8 Вара хĕрарăмсем Иисус сăмахĕсене астуса илнĕ. 9-10 Вĕсем, тупăклăх патĕнчен тавăрăнсан, мĕн курнине пĕтĕмпех вун пĕр апостола тата ыттисене пурне те каланă. Çавăн çинчен каласа кăтартакансем – Мария Магдалина, Иоанна, Иаков амăшĕ Мария; вĕсемпе пĕрле тата урăх хĕрарăмсем те пулнă. 11 Анчах вĕсем каласа пани апостолсене пустуй сăмах пек туйăннă, вĕсем хĕрарăмсене ĕненмен. 12 Çапах та Петр тупăклăх патне чупса кайнă. Вăл пĕшкĕнсе шалалла пăхнă та унта выртакан пирсене çеç курнă. Вара мĕн пулнинчен тĕлĕнсе каялла тавăрăннă.

Еммауса каякан çул çинче

13 Çав кунах икĕ вĕренекенĕ Иерусалимран вун пĕр çухрăмсенелле ларакан Еммаус ятлă яла кайнă. 14 Çул çинче вĕсем иртнĕ кунсенче мĕн пулни çинчен калаçса пынă. 15 Çапла вĕсем пĕр-пĕринпе сăмахласа, тавлашкаласа пынă чухне Иисус Хăй вĕсем патне çывхарнă та юнашар утнă. 16 Анчах вĕсен куçĕсене çавăн чухне улшу курмалла тунăран вĕсем Иисуса паллайман. 17 «Эсир мĕн çинчен калаçса пыратăр, мĕншĕн питĕ салхуллă?» – тесе ыйтнă вĕсенчен Иисус. 18 Пĕри, Клеопа ятли, Ăна çапла каланă: «Иерусалима килнĕ çынсенчен пĕр Эсĕ çеç çак кунсенче унта мĕн пулса иртнине пĕлместĕн пулĕ?» 19 «Мĕн пирки вара?» – тесе ыйтнă Иисус. «Назаретри Иисус пирки, – хуравланă лешсем. – Вăл пророкчĕ, Турăпа пĕтĕм халăх умĕнче ĕçĕпе те, сăмахĕпе те хăватлăччĕ. 20 Пирĕн аслă священниксемпе пуçлăхсем вара Ăна вĕлерме суд тумашкăн тытса пачĕç те хĕрес çумне пăталаттарчĕç. 21 Эпир вара Израиле хăтараканни Çавă тесе ĕмĕтленеттĕмĕр. Çак ĕç пулнăранпа икĕ кун та иртрĕ ĕнтĕ. 22 Çитменнине тата хамăр хĕрарăмсенчен хăшĕ-пĕрисем пире тĕлĕнтерчĕç! Паян ирхине ирех вĕсем тупăклăх патне кайнă, 23 анчах та Унăн ӳтне тупайман. Тавăрăнсан вĕсем хăйсене ангелсем курăнни çинчен каласа пачĕç. Ангелсем вĕсене Иисус чĕрех пулни çинчен пĕлтернĕ. 24 Вара хамăр çынсем те тупăклăх патне кайса пăхрĕç, хĕрарăмсем каласа пани тĕрĕсех пулнă. Вĕсем унта Иисуса Хăйне курман». 25 «Эх, тавçăрусăр та мăран чунлăскерсем! – тенĕ вĕсене Иисус. – Пророксем малтанах каланине те ĕненме пултараймастăр-çке. 26 Мухтавлăран та мухтавлă пулма Христосăн çак асапа курмалла марччĕ-им вара?» 27 Унтан Иисус вĕсене Моисейран пуçласа пур пророксем те Çырнинче Хăйĕн пирки мĕн каланине ăнлантарса панă. 28 Вĕсем хăйсем çитес ял патне çывхарнă. Иисус татах малалла кайма пуçтарăннă пек тусан, 29 вĕренекенĕсем Ăна чарса: «Кун каçалана сулăнчĕ ĕнтĕ, атя, пирĕнпе юл», – тенĕ. Вара Иисус вĕсемпе пĕр пӳрте кĕнĕ. 30 Çиме ларсан Вăл çăкăр илсе пилленĕ те вĕренекенĕсене хуçа-хуçа панă. 31 Тинех вĕсен куçĕсем уçăлнă, тинех вĕсем Ăна палласа илнĕ, анчах та Иисус вĕсен куçне курăнми пулнă. 32 Вĕренекенĕсем пĕр-пĕрне каланă: «Вăл çул çинче пирĕнпе калаçса, Çырнине ăнлантарса пынă чух пирĕн чĕресем хавхаланса çунмарĕç-и вара?» 33 Икĕ вĕренекенĕ çавăнтах тăнă та Иерусалима каялла тавăрăннă. Унта вĕсем вун пĕр апостолпа ыттисем пĕрле пухăннă çĕре пынă. 34 Вара пухăннисем: «Хуçамăр чăннипех чĕрĕлсе тăнă! Вăл Симона та курăннă», – тенĕ. 35 Икĕ вĕренекенĕ çул çинче мĕн пулса иртнине тата çăкăр хуçа-хуçа панинчен хăйсем Иисуса епле палласа илнине каласа кăтартнă.

Чĕрĕлсе тăнă Иисус вĕренекенĕсене курăнни

36 Çапла калаçса ларнă чух вĕсем Иисус хăйсем хушшинче тăнине курах кайнă. «Канăçлăх пултăр сире», – тенĕ Вăл. 37 Вĕренекенĕсем çав тери хăраса ӳкнĕ, куçа темле сывлăш курăнать пулĕ тесе шухăшланă. 38 «Эсир мĕншĕн аптăраса ӳкрĕр? – тенĕ вĕсене Иисус. – Сирĕн пуçăра мĕншĕн унашкал шухăшсем пырса кĕреççĕ? 39 Ман алăсене, урасене пăхăр-ха: Ку – Эпĕ! Эсир Мана хыпаласа пăхăр. Куратăр вĕт, Манăн ӳт те, шăмă та пур. Сывлăшăн çавсем çук». 40 Çапла каласан вĕсене Хăйĕн аллине, урине кăтартнă. 41 Вĕсем савăннипе ĕненеймесĕр тĕлĕнсе тăнă чух Иисус вĕсенчен: «Сирĕн кунта мĕн те пулин çимелли пур-и?» – тесе ыйтнă. 42 Вĕренекенĕсем Ăна шаланă пулă тата караслă пыл панă. 43 Иисус, илсе, вĕсем умĕнчех çинĕ. 44 Унтан Вăл вĕренекенĕсене çапла каланă: «Ман çинчен Моисей саккунĕнче, пророксен кĕнекинче, псаломсенче çырни пурте пурнăçланмалла тесе Эпĕ хăвăрпа пĕрле чухнех каланăччĕ. Çавсем ĕнтĕ пĕтĕмпех пурнăçланчĕç». 45 Çавăн чух Вăл вĕренекенĕсене Çырнинче мĕн каланине ăнланма ăслăлăх панă, 46 вара вĕсене каланă: «Çырнинчи пекех, Христосăн çапла асап курмаллаччĕ, виççĕмĕш кунне вилĕмрен чĕрĕлсе тăмаллаччĕ. 47 Иерусалимран пуçласа мĕн пур халăхсене ӳкĕнме, çылăх каçарттарма Ун ячĕпе ӳкĕтлесе вĕрентмелле. 48 Эсир вара – çавна курса-илтсе çирĕплетекенсем. 49 Мана Атте пама пулнине Эпĕ сире те паратăп, анчах та эсир çӳлтен хăват иличчен Иерусалимрах юлăр».

Иисус Христос тӳпене çĕкленни

50 Унтан Иисус вĕренекенĕсене хуларан илсе тухнă та Вифание çитиччен вĕсемпе пынă. Вара аллисене çĕклесе вĕсене пилленĕ. 51 Пиллесе тăнă чухнех Вăл, вĕсенчен уйăрăлса, тӳпене çĕклене пуçланă. 52 Вĕренекенĕсем Ăна ӳксе пуççапнă та питĕ савăнса Иерусалим хулине тавăрăннă. 53 Çав кунран пуçласа вĕсем ялан Турă Çуртĕнче пулнă, ялан Турра аслăласа мухтанă. Аминь.

Иоанн 1

Сăмах ӳтленни

1 Чăн малтанах Сăмах пулнă, Сăмах Турăра пулнă, Сăмах Хăй Турă пулнă. 2 Çав Сăмах чăн малтанах Турăра пулнă. 3 Мĕн пурри пĕтĕмпех Сăмах урлă пулнă. Мĕн пултарăнни нимĕн те Унсăр пулса кайман. 4 Унра чĕрĕлĕх пулнă, çав чĕрĕлĕх этемсемшĕн çутă пулнă. 5 Çутă тĕттĕмре çутатать, тĕттĕм ăна хуплаймасть. 6 Çĕр çинче Турă янă çын пулнă, вăл Иоанн ятлă пулнă. 7 Хăй урлă Çутта пурте ĕненччĕр тесе вăл Çутă çинчен каласа пĕлтерме килнĕ. 8 Вăл хăй çутă пулман, ăна Çутă çинчен çирĕплетсе пĕлтермешкĕн янă. 9 Çав Çутă – чăн-чăн: Вăл тĕнчене килекен кашни çыннах çутатать. 10 Вăл Хăй пултарнă тĕнчерех пулнă, анчах тĕнче Ăна пĕлеймен. 11 Вăл хăйĕннисем патне килнĕ, хăйĕннисем те Ăна йышăнман. 12 Хăйне йышăнакансене, Хăйне ĕненекенсене Вăл Турă ачисем пулма ирĕк панă. 13 Вĕсем юнпа-ӳтпе те мар, арçын кăмăлĕпе те мар, çӳлтен, Турăран çуралаççĕ. 14 Çапла Сăмах ӳтленсе, этем пулса, пирĕн хушшăмăрта пурăнчĕ. Атте Турă тулли тивлетлĕ, чăнлăхлă пĕртен-пĕр Ывăлне мухтава кăларчĕ. Эпир Унăн мухтавне куртăмăр. 15 «Ман хыçран Килекенни манран мала тухрĕ, Вăл манчченех пулнă тесе каланăччĕ эпĕ. Ку ĕнтĕ шăпах Çавă», – хыттăн каласа çирĕплетнĕ Ун çинчен Иоанн. 16 Унăн туллилĕхне пула эпир ырăлăх çине ырăлăх илтĕмĕр. 17 Мĕншĕн тесен саккуна Моисей урлă панă, ырăлăхпа чăнлăх вара Иисус Христос урлă килнĕ. 18 Турра никам та нихçан та курман, Турă çинчен пире Ашшĕпе пĕрлĕхлĕ, Атте Туррăмăрăн пĕртен-пĕр Ывăлĕ пĕлтернĕ.

Шыва кĕртекен Иоанн каласа пĕлтерни

19-20 Иудейсен ятлă-сумлă çыннисем Иоанн патне Иерусалимри священниксемпе левитсене: «Кам эсĕ?» – тесе ыйтма ярсан, Иоанн вĕсене: «Эпĕ Христос мар», – тесе тӳрремĕнех çирĕплетсе каланă. 21 «Эппин кам эсĕ? Илия-и?» – ыйтнă унран. «Илия мар», – тавăрнă вăл. «Тен, эсĕ пророк?» – ыйтнă лешсем. «Пророк та мар», – тенĕ Иоанн. 22 «Апла кам-ха эсĕ? – татах ыйтнă унран. – Пирĕн хамăра кунта яракансене хурав памалла. Хăвна эсĕ кам тетĕн?» 23 «Эпĕ – пуш хирте: „Хуçамăр валли çул тӳрлетĕр!“ – тесе чĕнекенĕн сасси, – тенĕ Иоанн. – Ун çинчен Исаия пророках каланă». 24 Ыйтма пынисем фарисейсем пулнă. 25 «Эсĕ Христос та мар, Илия та мар, пророк та мар пулсан, мĕншĕн эппин шыва кĕртетĕн?» – тесе ыйтнă унран вĕсем. 26 Иоанн вĕсене хирĕç çапла каланă: «Эпĕ шывпа тĕне кĕртетĕп. Анчах та сирĕн хушшăрта хăвăр та пĕлмен Пĕри пур. 27 Ман хыçран Килекенни шăпах Çавă, анчах Вăл манран малти. Эпĕ Унăн пушмакне хывма та тивĕçлĕ мар». 28 Çакă Иоанн шыва кĕртнĕ вырăнта, Иордан леш енчи Вифаварта, пулса иртнĕ.

Турă Путекки

29 Тепĕр кунне Иоанн хăй патне Иисус пынине курнă та каланă: «Акă тĕнче çылăхне Хăй çине илекен Турă Путекки. 30 Ман хыçран Килекенни манран мала тухрĕ, мĕншĕн тесен Вăл манчченех пулнă тенĕччĕ эпĕ. Ку ĕнтĕ шăпах Çавă. 31 Эпĕ хам та Ăна пĕлместĕмччĕ. Çапах та, Израиль халăхĕ Ăна пĕлтĕр тесе, шывпа тĕне кĕртме килтĕм». 32 Тата Иоанн çапла çирĕплетсе каланă: «Квакарчăн пек курăнса çӳлтен анакан Святой Сывлăш Ун çинче тăнине куртăм эпĕ. 33 Эпĕ хам та Ăна пĕлместĕмччĕ. Анчах та мана шывпа тĕне кĕртме Яраканĕ çапла каларĕ: „Çӳлтен анакан Святой Сывлăш кам çинче тăнине курăн, Çавă Святой Сывлăшпа тĕне кĕртекенĕ пулĕ“. 34 Вăл Турă Ывăлĕ пулнине хам куçăмпа хам курнăран çирĕплетсе пĕлтеретĕп», – тенĕ Иоанн.

Иисусăн малтанхи вĕренекенĕсем

35 Тепĕр кунне Иоанн икĕ вĕренекенĕпе пĕрле каллех çавăнта тăнă. 36 Вара иртсе пыракан Иисуса курсан: «Акă Турă Путекки», – тенĕ. 37 Çак сăмахсене илтсен икĕ вĕренекенĕ те Иисус хыççăн кайнă. 38 Иисус çавăрăнса пăхнă та вĕсем Хăй хыçĕнчен пынине асăрханă. «Сире мĕн кирлĕ?» – ыйтнă Вăл. «Равви! (Равви тени Вĕрентекен тени пулать.) Ху ăçта пурăннине каласам пире», – тенĕ лешсем. 39 «Ман хыçăмран пырсан хăвăрах курăр», – тенĕ Иисус. Вăхăт кăнтăрла иртни тăватă сехет тĕлнелле пулнă. Вĕсем, Ун хыççăн пырса, Вăл ăçта пурăннине курнă. Иисус патĕнче вара вĕсем кунĕпех пулнă. 40 Иоанран Иисус çинчен илтсе Ун хыççăн каяканĕсенчен пĕри Петр текен Симон шăллĕ Андрей пулнă. 41 Вăл пирвай хăйĕн пиччĕшне Симона тупса: «Эпир Мессияна (вăл Христос тени пулать) куртăмăр», – тенĕ те 42 ăна Иисус патне илсе пынă. Иисус ун çине пăхса илнĕ те каланă: «Эсĕ, Иона ывăлĕ Симон, малашне Кифа ятлă пулăн». Кифа тени Петр тениех, вăл Чул тенине пĕлтерет.

Иисус Нафанаила тата Петра чĕнни

43 Тепĕр кунне Иисус Галилейăна кайма шут тытнă. Вăл Филипа тĕл пулнă та: «Атя Ман хыçăмран», – тенĕ. 44 Филипп вăл Андрейпа Петр çуралнă Вифсаида хулинченех пулнă. 45 Филипп вара Нафанаила тĕл пулса каланă: «Моисей саккунĕнче тата пророксен сăмахĕнче Кам çинчен каланă, эпир Çавна шыраса тупрăмăр. Вăл Иосиф ывăлĕ, Назаретри Иисус иккен». 46 Анчах та Нафанаил ăна çапла каланă: «Назаретран-и? Назаретра мĕн те пулин ырри пулма пултарать-и вара?» «Кайса пăх эппин», – тенĕ ăна Филипп. 47 Хăй патне Нафанаил пынине курсан Иисус каланă: «Акă чăн-чăн Израиль çынни, вăл ултав мĕнне те пĕлмест». 48 «Эсĕ мана ăçтан паллатăн?» – тесе ыйтнă Нафанаил. «Эпĕ сана Филипп чĕничченех, смоква йывăççи айĕнче тăнă чухнех куртăм», – тавăрнă Иисус. 49 «Равви! Эсĕ – Турă Ывăлĕ, Эсĕ – Израиль Патши», – тенĕ Нафанаил. 50 Иисус ăна хирĕç çапла каланă: «„Эпĕ сана смоква йывăççи айĕнче куртăм“, – тенипех эсĕ Мана ĕнентĕн. Эсĕ унтан та ытларах курăн-ха». 51 Иисус ăна тата çапла каланă: «Чăн-чăнах калатăп сире: паянтан тӳпе уçăлнине, Турă ангелĕсем Этем Ывăлĕ патне хăпарса аннине те курăр».

Иоанн 2

Галилейăри Кана хулинчи туй

1 Тепĕр икĕ кунран Галилейăри Кана хулинче туй пулнă. Унта Иисусăн Амăшĕ те пынă. 2 Иисуспа вĕренекенĕсене те çав туя чĕннĕ. 3 Хĕрлĕ эрех çитменнине курса: «Вĕсен эрехĕ пĕтнĕ», – тенĕ Амăшĕ Иисуса. 4 «Эй, Анне! Мана Эсĕ кун пирки мĕншĕн калатăн? Манăн вăхăтăм çитеймен-ха», – тенĕ хирĕç Иисус. 5 Амăшĕ тарçăсене: «Вăл сире мĕн хушнине пĕтĕмпех тăвăр», – тенĕ. 6 Çавăнта вунă витре кĕрекен ултă чул савăт ларнă. Вĕсемпе иудейсем ĕçсе çиес умĕн тасалу йăлине тунă чух усă курнă пулнă. 7 «Савăтсене шыв тултарăр-ха», – тенĕ тарçăсене Иисус. Лешсем вара шывне туллиех тултарнă. 8 «Халĕ ĕнтĕ ăсса илĕр те туй пуçне леçсе парăр», – хушнă Иисус. Лешсем леçсе панă. 9 Туй пуçĕ шывран пулнă хĕрлĕ эрехе астивсе пăхнă. Вăл çав эрехе ăçтан илнине пĕлмен, ăна шыв ăсакан тарçăсем кăна пĕлнĕ. Туй пуçĕ вара кĕрĕве хăй патне чĕнсе илнĕ те 10 çапла каланă: «Пурте лайăхрах хĕрлĕ эрехе малтан параççĕ. Кайран, ĕçсе çитсен, япăхраххине параççĕ. Эсĕ вара лайăх эрехне халиччен кăлармасăр тăнă». 11 Çапла вара, Галилейăри Кана хулинче хăватлă ĕçсем тума пуçласа, Иисус Хăйĕн чап-мухтавне кăтартнă; вĕренекенĕсем Ăна ĕненнĕ. 12 Çавăн хыççăн Вăл Хăй те, Амăшĕ те, тăванĕсем те, вĕренекенĕсем те Капернаума кайнă, унта вĕсем темиçе кун çеç пурăннă.

Иисус Турă Çуртĕнчи сутуçăсене хăваласа кăларни

13 Иудейсен пасха уявĕ çитеспе Иисус Иерусалима пынă. 14 Вара Вăл Турă Çуртĕнче вăкăр, сурăх, кăвакарчăн сутнине тата укçа улăштаракансем ларнине асăрханă. 15 Иисус кантраран пушă тунă та вĕсене пурне те вăкăрĕ-сурăхĕ мĕнĕпех Турă Çуртĕнчен хăваласа кăларнă. Вăл укçа улăштаракансен укçисене сапаласа янă, сĕтелĕсене тӳнтерсе тухнă. 16 Вара кăвакарчăн сутакансене каланă: «Кайăк-кĕшĕк таврашне те илсе кайăр кунтан! Аттем çуртне суту-илӳ çурчĕ тунă ан пултăр!» 17 Çавăн чухне Унăн вĕренекенĕсем «Турăçăм, Санăн çуртушăн çунни вут пек кĕллентерет Мана» тесе Çырнинчех каланине аса илнĕ. 18 Иудейсен ятлă-сумлă çыннисем вара: «Çапла тума тивĕçӳ пуррине Эсĕ пире мĕнле паллă кăтартса ĕнентерĕн?» – тенĕ. 19 «Çак Турă Çуртне пăсăр, Эпĕ вара ăна виçĕ кунран çĕнĕрен туса лартăп», – хуравланă Иисус. 20 «Ку Турă Çуртне хĕрĕх ултă çул хушши тунă, Эсĕ ăна виçĕ кунрах туса лартасшăн-и?» – тенĕ çакна илтсен иудейсем. 21 Турă Çурчĕ тесе Иисус Хăйĕн ӳт-пĕвне каланă пулнă. 22 Вăл вилĕмрен чĕрĕлсе тăрсан, вĕренекенĕсем Иисусăн çак сăмахĕсене аса илнĕ. Вара Çырнинче каланине те, Иисус каланă сăмахсене те ĕненнĕ. 23 Иерусалимра пасха уявĕнче пулнă чухне Иисус тĕрлĕ хăватсем кăтартнă. Çавна курсан чылайăшĕ Ăна ĕненме пуçланă. 24 Анчах та вĕсем Хăйне çапла çирĕп ĕненсе пăрахнине Иисус шанман, мĕншĕн тесен Вăл çынсене пурне те пĕлсе тăнă. 25 Ăна çын çинчен кăтартса пани кирлĕ пулман, Вăл Хăех çынна витĕр курса тăнă.

Иоанн 3

Иисус Никодимпа калаçни

1 Фарисейсем хушшинче иудейсен пĕр пуçлăхĕ, Никодим ятлăскер, пулнă. 2 Никодим пĕррехинче çĕрле Иисус патне пынă та Ăна çапла каланă: «Равви! Эсĕ Турă янă Вĕрентекен пулнине эпир пĕлетпĕр. Турă пулăшмасан Эсĕ кăтартакан хăватсене тума никам та пултараяс çук». 3 «Чăн-чăнах калатăп сана, – тенĕ ăна хирĕç Иисус. – Çӳлтен çуралманни Турă Патшалăхне кураймĕ». 4 «Ватăлнă çын епле тата çуралма пултарĕ? – тĕлĕнсе ыйтнă Никодим. – Вăл тепĕр хут амăш варне кĕрсе çуралма та пултарать-им?» 5 «Чăн-чăнах калатăп сана: шывран тата Турă Сывлăшĕнчен çуралманни Турă Патшалăхне кĕреймĕ, – хуравланă Иисус. 6 – Çын ӳт-пĕвĕнчен ӳт-пӳ кăна çуралать, чун-чĕм вара Турă Сывлăшĕнчен çуралать. 7 „Сирĕн çӳлтен çуралмалла“ тенĕ сăмахăмран эсĕ ан тĕлĕн. 8 Çил ăçта вĕрес тет, çавăнта вĕрет. Эсĕ çил кашланине илтетĕн пулин те, вăл ăçтан тухнине, ăçта кайнине пĕлместĕн. Турă Сывлăшĕнчен çуралнă кашни çынпах çапла пулать». 9 «Мĕнле майпа пулма пултарать-ха вăл?» – ыйтнă Никодим. 10 Иисус ăна хирĕç тавăрса каланă: «Эсĕ – Израиль халăхне вĕрентекен – çавна та пĕлместĕн-и? 11 Чăн-чăнах калатăп сана: Эпир Хамăр мĕн пĕлнине калатпăр, мĕн курнине çирĕплетсе пĕлтеретпĕр. Эсир çапах та Эпир çирĕплетсе пĕлтернине йышăнмастăр. 12 Эпĕ сире çĕр çинчи пирки каланине ĕненместĕр пулсан çӳлти пирки каланине епле ĕненĕр? 13 Тӳперен аннă çӳлти Этем Ывăлĕсĕр пуçне пĕлĕт çине никам та хăпарман-ха. 14-15 Ĕненекенĕсем пĕри те ан пĕтчĕр тесе, ĕмĕрлĕх пурăнăçлă пулччăр тесе, Моисей пуш хирте çĕлене çĕкленĕ евĕрлех, Этем Ывăлĕн те çĕкленмелле. 16 Тĕнчене питĕ юратнăран Турă Хăйĕн пĕртен-пĕр Тăван Ывăлне панă. Çакна Вăл ĕненекенĕсем пĕри те ан пĕтчĕр тесе, ĕмĕрлĕх пурăнăçлă пулччăр тесе тунă. 17 Хăйĕн Ывăлне Турă çак тĕнчене суд тума яман, Ун урлă тĕнче çăлăнтăр тесе янă. 18 Турă Ывăлне ĕненекен айăплă пулмĕ. Ăна ĕненменни вара Туррăн пĕртен-пĕр Тăван Ывăлне ĕненменрен айăпа юлнă та ĕнтĕ. 19 Айăпĕ вара çакă: тĕнчене çутă килчĕ, анчах çынсем, ĕçĕсем усал пулнăран, тĕттĕме çутăран ытла юратрĕç. 20 Усал ĕç тăвакан кирек кам та çутта юратмасть. Хăйĕн ĕçĕсем палăрасран вăл çутă патне пымасть, мĕншĕн тесен унăн ĕçĕсем усал. 21 Тĕрĕс пурăнакан вара, ĕçĕсем палăрччăр тесе, çутталла туртăнать, мĕншĕн тесен унăн ĕçĕсем Турра юрăхлă».

Иисус тата Шыва кĕртекен Иоанн

22 Çавăн хыççăн Иисус Хăйĕн вĕренекенĕсемпе Иудея çĕрне пынă. Унта Вăл вĕренекенĕсемпе пĕрле пĕр хушă çынсене шыва кĕртсе пурăннă. 23 Иоанн та Салим çывăхĕнчи Енонра шыва кĕртнĕ, мĕншĕн тесен унта шыв çителĕклех пулнă. Çынсем ун патне пыра-пыра шыва кĕнĕ. 24 Вăл вăхăтра Иоана тĕрмене хупман пулнă-ха. 25 Çавăн чухне Иоанăн вĕренекенĕсемпе иудейсем хушшинче тасалу йăли пирки тавлашу сиксе тухнă. 26 Вĕренекенĕсем вара Иоанн патне пынă та каланă: «Равви! Иордан леш енче санпа пĕрле Пĕри пулнăччĕ, эсĕ Ун çинчен ху та çирĕплетсе пĕлтернĕччĕ. Акă халĕ Вăл Хăй шыва кĕрте пуçларĕ, пурте Ун патне çӳреççĕ». 27 «Çӳлти Турă ăнăçу памасăр çын нимĕн те ăнăçтарма пултараймасть, – тенĕ вĕсене Иоанн. 28 – Эпĕ Христос мар, мана Ун умĕнчен янă тесе каланăччĕ эпĕ сире. Çав сăмахсене эсир хăвăр та çирĕплетме пултаратăр. 29 Хĕр çураçнă качча çеç кĕрӳ тееççĕ. Каччăн сассине илтекен тусĕ вара савăнса-хĕпĕртесе тăма çеç пултарать. Ман чĕрем çав савăнăçпа тулчĕ ĕнтĕ. 30 Унăн асла тухмалла, манăн кĕçĕне юлмалла».

Çӳлтен Килекенни

31 «Çӳлтен Килекенни вара пуринчен те аслă. Çĕр çинче çурални çĕр çинчи пурăнăçпах пурăнать, çĕр çинчиллех калаçать. Çӳлтен Килекенни пуринчен те аслă. 32 Вăл Хăй курни-илтнине пĕлтерет, анчах та Вăл çирĕплетсе пĕлтернине никам та йышăнмасть. 33 Вăл пĕлтернине йышăнакан çапла туса Турă чăн-чăннине ĕнентерет. 34 Турă Яни Турă сăмахĕпе калаçать, мĕншĕн тесен Турă Хăйĕн Сывлăшне виçесĕр парать. 35 Ашшĕ Ывăлне юратать, Вăл пĕтĕмпех Унăн аллине панă. 36 Ывăлне ĕненекен ĕмĕрлĕх пурăнăçлă. Турă Ывăлне ĕненмен çын пурăнăç кураяс çук, ун çинче Турă çилли тăрать».

Иоанн 4

Иисуспа Самари хĕрарăмĕ

1 Иисусăн вĕренекенĕсем йышлансах пынă, Вăл Иоанран та ытларах шыва кĕртет текен хыпар фарисейсем патне çитнĕ. 2 Тĕрĕссипе вара, Иисус Хăй шыва кĕртмен, вĕренекенĕсем кĕртнĕ. 3 Фарисейсем Хăйĕн çинчен илтнине пĕлсен Иисус каллех Иудейăран Галилейăна кайнă. 4 Унăн Самари çĕрĕпе иртмелле пулнă. 5 Çапла вара Вăл Самарири Сихарь ятлă хулана çитнĕ. Çав хула Иаков хăйĕн ывăлне Иосифа панă анапа юнашарах вырнаçнă. 6 Унта Иаков çăлĕ те пулнă. Çул çинче ывăннă Иисус çав çăл патне канма ларнă. Кăнтăр вăхăчĕ çитсе пынă. 7 Пĕр Самари хĕрарăмĕ шыв ăсма пынă. «Шыв ĕçтерсемччĕ», – тенĕ ăна Иисус. 8 Çав вăхăтра Унăн вĕренекенĕсем хулара пулнă, вĕсем апат-çимĕç илме кайнă пулнă. 9 Самари хĕрарăмĕ Ăна: «Епле-ха Эсĕ, Иудея çынни, манран, Самари хĕрарăмĕнчен, ĕçме ыйтатăн?» – тесе каланă. Иудея çыннисемпе Самари çыннисем пĕр-пĕринпе хутшăнса пурăнман пулнă. 10 Иисус ăна хирĕç каланă: «Турă мĕн пама пултарнине пĕлес пулсан, „шыв ĕçтерсемччĕ“ тесе калаканĕ Камне пĕлес пулсан, эсĕ ху Унран ыйтнă пулăттăн. Вара Вăл сана чĕрĕлĕх шывĕ парĕччĕ». 11 «Ырă Çыннăм! – тенĕ Ăна хĕрарăм. – Санăн ăсмалли те çук-çке, çăлĕ вара тарăн. Ăçтан-ха апла Санăн чĕрĕлĕх шывĕ пултăр? 12 Пире ку çăла алтса парса хăварнă Иаков мăн асаттерен те аслăрах-им вара Эсĕ? Вăл хăй те, ачисем те çак çăлтанах ĕçсе пурăннă, выльх-чĕрлĕхне те çакăнтах шăварнă». 13 Иисус ăна хирĕç çапла каланă: «Кам çак шыва ĕçет, тепĕртакран унăн каллех ĕçесси килет. 14 Кам та кам Эпĕ панă шыва ĕçет, унăн ĕмĕрне те ăшĕ хыпмĕ. Эпĕ паракан шыв унăн чунĕнче ĕмĕрлĕх пурăнăçа юхакан çăлкуç пулса тăрĕ». 15 «Ырă Çыннăм! – тенĕ Ăна хĕрарăм. – Çав шыва мана ĕçтерсемччĕ, манăн тек нихçан та ăшăм ан хыптăрччĕ, çакăнта шыв ăсма та килмелле ан пултăрччĕ». 16 «Кайса упăшкуна чĕн те кунта кил», – тенĕ ăна Иисус. 17 «Манăн упăшкам çук», – тавăрнă хирĕç хĕрарăм. «Упăшкам çук тесе эсĕ тĕрĕсех каларăн, – тенĕ ăна Иисус. 18 – Пилĕк хут качча кайнă пулин те, халĕ пĕрле пурăнаканни санăн упăшку мар. Эсĕ çакна тĕрĕсех каларăн». 19 «Хуçамăр! – тенĕ хĕрарăм. – Ĕнтĕ пĕлетĕп: Эсĕ – пророк. 20 Пирĕн мăн асаттесем Турра çак ту çинче пуççапнă, эсир вара пуççапмалли вырăн Иерусалимра тетĕр». 21 Иисус ăна çапла каланă: «Ĕнен Мана, вăхăт çитсе пырать ĕнтĕ. Ун чухне те эсир Атте Турра пуççапăр, анчах çак ту çинче те мар, Иерусалимра та мар. 22 Эсир, Самари çыннисем, мĕне пуççапнине хăвăр та пĕлместĕр. Эпир вара хамăр мĕне пуççапнине пĕлетпĕр, мĕншĕн тесен çăлăнăç иудейсенчен килмелле. 23 Чăн-чăн пуççапакансем Аттене чун-чĕмпе, таса кăмăлпа пуççапмалли вăхăт çитсе пырать. Çав вăхăт çитрĕ те ĕнтĕ, мĕншĕн тесен Атте Хăйне çавнашкал пуççапакансене шырать. 24 Турă Вăл – Сывлăш. Çавăнпа пуççапакансен те Ăна чун-чĕмпе, таса кăмăлпа пуççапмалла». 25 Хĕрарăм Ăна: «Мессия, тепĕр майлă каласан Христос, килессине, килсен пире йăлтах каласа пĕлтерессине пĕлетĕп-ха эпĕ», – тенĕ. 26 «Вăл Эпĕ, санпа Калаçаканни», – тенĕ ăна Иисус. 27 Çавăн чухне вĕренекенĕсем тавăрăннă та Иисус Самари хĕрарăмĕпе калаçса тăнинчен тĕлĕннĕ. Çапах та вĕсенчен пĕри те «Эсĕ хĕрарăмран мĕн ыйтрăн?» тесе те, «Мĕн çинчен калаçрăр?» тесе те ыйтман. 28 Шыв савăтне лартса хăварсах хĕрарăм хулана кайнă та çынсене çапла каланă: 29 «Пĕр Çын манăн пурăнăçăм çинчен тĕпĕ-йĕрĕпех каласа пачĕ, кайса пăхăр-ха, Христос мар-и Вăл?» 30 Вара çынсем хуларан тухса Иисус патне кайнă. 31 Çав вăхăтра вĕренекенĕсем Ăна: «Равви! Çисемччĕ», – тесе тархасланă. 32 Анчах та Иисус вĕсене хирĕç каланă: «Манăн эсир пĕлмен апат-çимĕç пур». 33 Вĕренекенĕсем хăйсем хушшинче: «Кам та пулин Ăна çимелли илсе килсе паман-и?» – тесе калаçкаланă. 34 Иисус вĕсене каланă: «Манăн апат-çимĕçĕм – Хама кунта Яраканăн ирĕкне пурнăçласси, Унăн ĕçне туса пĕтересси. 35 Эсир марччĕ-и-ха: „Тепĕр тăватă уйăхран тырă вырмалла пулать“, – тесе калаканнисем? Эпĕ сире калатăп: куçăрсене уçса тырă пуссине сăнăр-ха: тырри пиçсе çитнĕ, вырмалла пулнă ĕнтĕ. 36 Выраканĕ, хăйĕн пайтине илсе, ĕмĕрлĕх пурăнăç валли тырă-пулă пуçтарать. Çапла вара акаканĕпе выраканĕ пĕрле савăнĕç. 37 Мĕншĕн тесен кунта шăпах „пĕри акать, тепри вырать“ текен каларăш вырăнлă. 38 Эпĕ сире хăвăр акман тырра вырма яратăп. Çав уй-хирте пĕрисем ĕçлерĕç, эсир вара вĕсемпе пĕрле вырнипех пая кĕретĕр». 39 Хĕрарăм Ун пирки «манăн пурăнăçăм çинчен тĕпĕ-йĕрĕпех каласа пачĕ» тесе çирĕплетнине илтсен çав хулари Самари çыннисем нумайăшĕ Иисуса ĕненме пуçланă. 40 Çавăнпа Самари çыннисем, Иисус патне пырсан, Ăна пĕр вăхăт хăйсем патĕнче юлма ыйтнă. Вăл вара унта икĕ кун пурăннă. 41 Унăн Хăйĕн сăмахĕсене илтсен ĕненекенсем татах нумайланнă. 42 Вара вĕсем çав хĕрарăма каланă: «Эпир ĕнтĕ сан сăмаху тăрăх кăна ĕненместпĕр. Вăл чăнах тĕнчене Çăлакан, Христос иккенне хамăр илтсе пĕлтĕмĕр».

Пуçлăх ывăлне сыватни

43-44 Пророка хăйĕн тăван çĕр-шывĕнче хисеплемеççĕ тесе Иисус Хăех каланă пулнă. Çавăнпа та, икĕ кун иртсен, Иисус Галилейăна кайнă. 45 Галилейăна пырсан, унти çынсем Ăна хапăлласах йышăннă. Мĕншĕн тесен Иерусалимри пасха уявĕнче Иисус кăтартнă хăватсене вĕсем куçăнах курнă пулнă. 46 Çапла вара Вăл каллех Галилейăри Кана хулине, Хăй шывран хĕрлĕ эрех тунă çĕре пынă. Капернаумра патшан пĕр улпучĕ пурăннă, унăн ывăлĕ чирлĕ выртнă. 47 Иисус Иудейăран Галилейăна килни çинчен илтнĕ улпут Ун патне пынă. Вăл Иисуса хăйĕн вилесле выртакан ывăлне кайса сыватма тархасланă. 48 «Тĕрлĕ паллăсем, хăватсем курмасăр эсир ĕненекен марччĕ-çке», – тенĕ çавăн чухне Иисус. 49 Пуçлăх Ăна каланă: «Хуçамăр! Ывăлăм вилсе кайиччен атя-ха пирĕн пата каяр». 50 «Санăн ывăлу сывă ĕнтĕ, каях», – тенĕ ăна Иисус. Унăн сăмахĕсене ĕненнĕ çын кайнă вара. 51 Çул çинче ăна тарçисем тĕл пулнă. «Санăн ывăлу сывă ĕнтĕ», – тенĕ вĕсем. 52 Вăл тарçисенчен ывăлĕ миçе сехетсенче самайланни çинчен ыйтнă. «Ĕнер, кăнтăрла иртни пĕр сехет тĕлнелле унăн сив чирĕ иртсе кайрĕ», – тенĕ лешсем. 53 Вара ачан ашшĕ ку шăпах Иисус хăйне «Санăн ывăлу сывă ĕнтĕ» тенĕ сехетре пулса иртнине ăнланса илнĕ. Çавăн хыççăн пуçлăх та, унăн кил-йышĕсем те пурте Иисуса ĕненме пуçланă. 54 Çак иккĕмĕш тĕлĕнмелле ĕçе Иисус Иудейăран Галилейăна тавăрăнсан тунă.

Иоанн 5

Шыва кĕмелли вырăнта сыватни

1 Нумаях та вăхăт иртмен, иудейсен уявĕ çитнĕ. Вара Иисус Иерусалима пынă. 2 Иерусалимра, Сурăх Хапхи патĕнче, шыва кĕме ятарласа тунă вырăн пур, еврейла ăна Вифезда теççĕ. Ун йĕри-тавра пилĕк лупас ларнă. 3 Çав лупассем айĕнче питĕ нумай чирлĕ çын выртнă. Суккăрсем, уксахсем, паралич çапнисем шыв хумхана пуçласса кĕтнĕ. 4 Мĕншĕн тесен Хуçа Туррăмăрăн ангелĕ вăхăтран вăхăта çавăнта анса шыва пăлхатнă. Кам та кам хумханса илнĕ шыва чи малтан кĕме ĕлкĕрнĕ, çав кирек епле чиртен те сывалнă. 5 Унта вăтăр сакăр çул хушши чирпе асапланакан пĕр çын пулнă. 6 Иисус ăна курсан, вăл чылай хушă чирленине пĕлсе, выртакан çынран: «Санăн сывалас килет-и?» – тесе ыйтнă. 7 «Эй, Хуçамăр, – тенĕ Ăна чирлĕскер, – сываласчĕ те, анчах та хум çĕкленсен мана шыва кĕме пулăшакан çук-çке. Эпĕ шыв хĕррине çитиччен ялан кам та пулин маларах кĕрсе ĕлкĕрет». 8 Иисус ăна каланă: «Тăр, сарнă вырăнна ил те утса çӳре». 9 Лешĕ çав самантрах сывалнă та вырăнне илсе утма пуçланă. Çак ĕç шăмат кун пулнă. 10 Çавăнпа иудейсен ятлă-сумлă çыннисем сывалнăскере каланă: «Паян шăмат кун, санăн вырăнна çĕклесе кайма юрамасть». 11 «Сарнă вырăнна ил те тăрса ут тесе мана Сыватакан хушрĕ», – хуравланă вĕсене çак çын. 12 «Сарнă вырăнна ил те тăрса ут текенни кам вара Вăл?» – ыйтнă унран. 13 Сывалнă çынни Вăл кам пулнине те пĕлмен, мĕншĕн тесен Иисус çавăнтах халăх хушшине кĕрсе çухалнă пулнă. 14 Кайран Иисус ăна Турă Çуртĕнче шыраса тупнă та каланă: «Акă ĕнтĕ эсĕ сывалтăн. Асту, тата япăхраххи ан пултăр тесен, çылăха урăх ан кĕр». 15 Çав çын вара иудейсен ятлă-сумлă çыннисем патне кайнă та хăйне Сыватаканĕ Иисус пулнине пĕлтернĕ. 16 Çавнашкал ĕçсене шăмат кун тунăшăн хайхи иудейсем Иисуса хĕсĕрлеме пуçланă, вĕлерме май шыранă. 17 Анчах та Иисус вĕсене çапла каланă: «Манăн Аттем Хăйĕн ĕçне яланах тăвать, Эпĕ те тăватăп». 18 Çавăнпа та ятлă-сумлисем Ăна шăмат куна хисеплеменшĕн кăна мар, Турра Манăн Аттем теме хăйнăшăн, çапла каласа Хăйне Турăпа танах хунăшăн вĕлерес тесе тата çирĕпрех шут тытнă.

Ывăлне панă ирĕк

19 «Чăн-чăнах калатăп сире, – тавăрнă Иисус. – Ашшĕ мĕн тунине курмасан Ывăлĕ хăй тĕллĕн нимĕн те тăваймасть. Ашшĕ мĕн тăвать, Ывăлĕ те çавнах тăвать. 20 Ывăлне юратнăран Ашшĕ Хăй мĕн тунине йăлтах Ăна кăтартать. Вăл Ăна тата пысăкрах ĕçсем кăтартĕ-ха, вара эсир тĕлĕнсех кайăр. 21 Ашшĕ вилнисене чĕртсе пурăнăç панă пекех, Ывăлĕ те кама пурăнăç парас тет, çавна парать. 22-23 Ашшĕ никама та суд тумасть. Ашшĕне хисепленĕ пекех, Ывăлне те хисеплеччĕр тесе суд тăвассине Вăл пĕтĕмпех Ывăлне шанса панă. Кам Ывăлне хисеплемест, çав Ăна яракан Ашшĕне те хисеплемест. 24 Чăн-чăнах калатăп сире: Ман сăмаха итлекен, Мана кунта Яракана ĕненекен ĕмĕрлĕх пурăнăçлă. Вăл вилĕмрен чĕрĕлĕхе куçать, унăн Турă судне те пымалла мар. 25 Чăн-чăнах калатăп сире: вилнĕ çынсем Турă Ывăлĕн сассине илтес, илтсенех чĕрĕлсе тăрас вăхăт çитсе пырать. Вăл çитрĕ те ĕнтĕ. 26 Ашшĕ Хăй чĕрĕлĕхлĕ пулнă пекех, Ывăлне те чĕрĕлĕхлĕ пулма панă. 27 Этем Ывăлĕ пулнăран Ăна Турă суд тума та ирĕк панă. 28 Çакăнтан ан тĕлĕнĕр: тупăкрисем пурте Турă Ывăлĕн сассине илтес вăхăт çитсе пырать ĕнтĕ. 29 Ырă тунисем ĕмĕрлĕх пурăнма чĕрĕлĕç, усал тунисем айăплав илме чĕрĕлĕç. 30 Мĕн тăвасси Ман ирĕк мар, Аттене итленĕрен çапла суд тăватăп. Хам ирĕкĕме мар, Хама яракан ирĕкне тума тăрăшнăран Ман судăм тĕрĕс».

Ывăлĕ çинчен каласа çирĕплетни

31 «Эпĕ Хам пирки Хамах пĕлтеретĕп пулсан, Эпĕ çирĕплетсе пĕлтерни тĕрĕс пулмĕччĕ. 32 Ман пирки Тепри те çирĕплетсе пĕлтерет. Вăл Ман çинчен пĕлтерни чăн пулнине Эпĕ пĕлетĕп. 33 Эсир Иоанн патне çынсем ятăр. Вăл çирĕплетни чăн-чăн. 34 Тепĕр тесен, Ман пирки çын каласа çирĕплетни Мана кирлĕ те мар. Çакна Эпĕ сире çăлас тесе кăна калатăп. 35 Иоанн вăл çунса çутă паракан çутаткăçчĕ, эсир вара ун çутинче кăшт кăна савăнса юласшăн пултăр. 36 Ăна Ашшĕ кунта янă тесе Ман çинчен Иоанн пĕлтернисĕр пуçне тата вăйлăрах кăтартса паракан пур. Вăл – Эпĕ тăвакан ĕçсем, вĕсене Эпĕ Аттем ирĕкне пăхăнса тăватăп. 37 Мана кунта яракан Аттем Хăй те Ман çинчен çирĕплетсе пĕлтернĕ. Эсир вара Унăн сассине нихăçан та илтмен, Унăн сăнне те курман. 38 Сирĕн чĕрĕрте Унăн сăмахĕ валли вырăн тупăнмарĕ, мĕншĕн тесен Вăл Янăскере ĕненместĕр. 39 Эсир, Çырнине тишкерсе вуласа, ĕмĕрлĕх пурăнăçлă пуласса шанатăр, Çырни вара хăех Ман çинчен пĕлтерет. 40 Апла пулин те эсир чĕрĕлĕх илме Ман патăма килес теместĕр. 41 Çын мухтани Мана ним тума та кирлĕ мар. 42 Анчах Эпĕ сире пĕлетĕп: чунăрсенче Турра юратни çук. 43 Эпĕ Аттем ячĕпе килтĕм, эсир Мана йышăнмастăр. Кам та пулин хăй ячĕпе килет те – эсир ăна йышăнатăр. 44 Пĕртен-пĕр Турă мухтавне шырас вырăнне эсир пĕр-пĕрне мухтаса пурăнатăр пулсан ăçтан-ха Мана ĕненме пултарăр? 45 Çапах та Вăл пире Ашшĕ умĕнче айăплĕ тесе ан шухăшлăр. Сире айăплама хăвăр шанакан Моисей пур. 46 Енчен те эсир Моисея ĕненес пулсан, Мана та ĕненĕттĕр, мĕншĕн тесен вăл Ман çинчен çырнă. 47 Вăл çырнине те ĕненместĕр пулсан, ăçтан-ха Ман сăмахăмсене ĕненĕр?»

Иоанн 6

Пилĕк пин çынна тăрантарни

1 Кайран Иисус Галилея тинĕсĕн тепĕр енне каçнă. Ку тинĕсе тата Тивериада тинĕсĕ тесе те калаççĕ. 2 Вăл чирлисене сыватса хăват тунине курнă халăх Ун хыçĕнчен йышлăн пынă. 3 Иисус ту çине хăпарнă та унта Хăйĕн вĕренекенĕсемпе пĕрле ларнă. 4 Иудейсен пасха уявĕ çывхарса килнĕ пулнă. 5 Иисус пуçне çĕклесе пăхнă та Хăй патне темĕн чухлĕ халăх пынине курнă. Вара Филипа çапла каланă: «Кун чухлĕ халăха тăрантармалăх çăкăр çтан сутăн илмелле-ха пирĕн?» 6 Хăй мĕн тăвассине пĕлнĕ пулин те, çакна Вăл Филипа тĕрĕслесе пăхас тесе каланă. 7 «Кунта ик çĕр динарийлĕх çăкăр туянсан та çитес çук. Кашнине пĕрер татăк та лекеймĕ», – тенĕ Филипп. 8 Иисусăн пĕр вĕренекенĕ, Петр текен Симонăн шăллĕ Андрей, Ăна çапла каланă: 9 «Кунта пĕр ачан пилĕк урпа çăкăрĕпе икĕ пĕчĕк пулă пур. Анчах çакăн чухлĕ халăха вăл ăçтан çиттĕр?» 10 «Халăха ларма хушăр», – тенĕ Иисус. Çапла вара пилĕк пин çынна яхăн ларса тухнă, вырăнĕ унта çеремлĕ пулнă. 11 Иисус хайхи çăкăрсене илсе Турра тав тунă та вĕренекенĕсене тыттарнă, лешсем ларакан халăха валеçсе панă. Пулла та çавнашкалах валеçнĕ. Кама мĕн чухлĕ кирлĕ, çавăн чухлех илнĕ. 12 Пурте çисе тăрансан Иисус Хăйĕн вĕренекенĕсене каланă: «Юлнă татăксене пуçтарăр, нимĕн те сая ан кайтăр». 13 Лешсем вара пилĕк урпа çăкăрне çинĕ хыççăн юлнă татăксене пуçтарнă. Пурĕ вун икĕ кунтăк тултарнă. 14 «Ку чăнах та тĕнчене килмелли Çав Пророк!» – тенĕ çавăн чухне Иисус тунă хăвата курнисем. 15 Çынсем Хăйне систермесĕрех тытса патшана лартассине пĕлсен Иисус каллех ту çине пĕчченех кайнă.

Иисус шыв çийĕпе утни

16 Каç пулсан Унăн вĕренекенĕсем тинĕс хĕррине аннă. 17 Тĕттĕмленнĕ пулин те, Иисус çаплах пыман. Вара вĕсем, кимĕ çине ларса, тинĕс тепĕр енчи Капернаума ише пуçланă. 18 Çил хытă вĕрнипе тинĕс вăйлăн хумханма тытăннă. 19 Пĕр пилĕк-ултă çухрăм ишсен вĕсем тинĕс çийĕпе утса кимĕ патне çывхаракан Иисуса курнă та хăраса кайнă. 20 «Ан хăрăр, ку – Эпĕ», – тенĕ вĕсене Иисус. 21 Вĕсем Ăна кимĕ çине лартасшăн пулнă, анчах пăхаççĕ те кураççĕ: кимĕ хăйсем çитес çырана çитсе те тăнă иккен. Иисус Христос – пурăнăç çăкăрĕ 22 Тинĕс леш енче юлнă çынсем тепĕр кунне çыранта ĕнер пĕр кимĕ кăна пулнине аса илнĕ. Унтан та ытларах, вĕсем Иисус Хăйĕн вĕренекенĕсем ларнă кимĕ çине кĕменнине те, вĕренекенĕсем Унсăрах ишсе кайнине те пĕлнĕ. 23 Çав вăхăтра Тивериадăран урăх кимĕсем пырса çитнĕ. Вĕсем Хуçамăр пиллесе панă çăкăра çинĕ вырăнтан инçех мар чарăннă. 24 Анчах Иисус та, вĕренекенĕсем те ку çыранта çуккине пĕлсен халăх кимĕсем çине ларнă та Иисуса шыраса Капернаума ишсе кайнă. 25 Вара, Ăна тинĕс тепĕр енче тупсан, тĕлĕнсе каланă: «Равви! Эсĕ хăçан кунта килме ĕлкĕртĕн?» 26 Иисус вĕсене çапла хуравланă: «Чăн-чăнах калатăп сире: Эсир Мана хăватсем курнăран мар, çăкăр çисе тăраннăран шыратăр. 27 Çĕр çинчи вăхăтлăх апат-çимĕçшĕн ан тăрăшăр, Этем Ывăлĕ паракан ĕмĕрлĕх апат-çимĕçшĕн тăрăшăр. Мĕншĕн тесен Этем Ывăлне Турă Хăйĕн пиллĕхĕпе палăртнă». 28 «çĕмĕрсем Турра юрăхлă пулччăр тесен пирĕн мĕн тумалла?» – ыйтнă вара вĕсем. 29 «Турă Янине ĕненесси Турра юрăхлă пĕртен-пĕр ĕç пулать», – хуравланă вĕсене Иисус. 30 «Хăвна ĕнентерес тесе Эсĕ пире мĕнле паллă кăтартăн? – ыйтнă вĕсем. – Эсĕ мĕн тума пултаратăн? 31 Пирĕн аттемĕрсем пуш хирте маннă çинине астăватăр ĕнтĕ. Çырнинче çапла каланă: „Çиме вĕсене çӳлтен Турă çăкăр панă“». 32 «Чăн-чăнах калатăп, – тенĕ Иисус. – Çӳлти çăкăра сире Моисей паман, çӳлти чăн-чăн çăкăра сире Ман Аттем парать. 33 Мĕншĕн тесен Турă çăкăрĕ вăл – Çӳлтен Анаканни, тĕнчене пурăнăç Параканни». 34 Вара вĕсем Ăна тархасла пуçланă: «Хуçамăр! Пире яланах çав çăкăра парса тăрсамччĕ!» 35 Иисус вĕсене çапла каланă: «Пурăнăç çăкăрĕ – Эпĕ. Ман патăма килекен нихăçан та выçăхмĕ, Мана ĕненекенĕн нихăçан та ăшĕ хыпмĕ. 36 Анчах та, Эпĕ сире каланăччĕ ĕнтĕ, эсир Мана куртăр, çапах та ĕненместĕр. 37 Аттем Мана панисем пурте Ман патăма килĕç. Хам патăма килекенсене Эпĕ нихăçан та хăваласа ямăп. 38 Мĕншĕн тесен Эпĕ çӳлтен Хам ирĕкĕме тума мар, Хама кунта яракан Аттемĕн ирĕкне тума антăм. 39 Мана кунта яракан Атте ирĕкĕ вара çапла: Хама панисенчен пĕрне те Манăн çухатмалла мар, юлашки кун çитсен вĕсене пурне те вилĕмрен чĕртсе тăратмалла. 40 Мана кунта Яракан ирĕкĕ çакăн пек: Ывăлне куракан, Ăна ĕненекен кашни çын ĕмĕрлĕх пурăнăçлă пулмалла. Эпĕ вара ăна юлашки кун, суд кунĕ çитсен, чĕртсе тăратăп». 41 «Эпĕ – çӳлтен аннă çăкăр» тенине илтсен иудейсем Иисуса ӳпкелеме пуçланă. 42 «Ку – Иосиф ывăлĕ Иисус мар-им вара? – тенĕ вĕсем. – Эпир Унăн ашшĕпе Амăшне палланă çинчех Вăл епле-ха „Эпĕ çӳлтен антăм“ теме хăять?» 43 «Ан ӳпкелешĕр, – тенĕ вĕсене Иисус. 44 – Мана кунта яракан Атте çавăтса пымасăр сирĕнтен пĕри те Ман патăма çитеймĕ. Хам патăма çитнисене Эпĕ юлашки кун чĕртсе тăратăп. 45 Пророксен кĕнекинче „Турă вĕсене пурне те вĕрентĕ“ тесе çырнă. Аттене итлесе вĕренекен кашни çын Ман патăма çитет. 46 Ку сăмах Аттене кам та пулин курнине пĕлтермест. Турăран Килни кăна Ашшĕне курнă. 47 Чăн-чăнах калатăп сире: Мана ĕненекен ĕмĕрлĕх пурăнăçлă пулать. 48 Эпĕ – пурăнăç çăкăрĕ. 49 Сирĕн мăн аслаçăрсем пуш хирте маннă çинĕ, çапах та вилнĕ. 50 Çӳлтен анакан ку çăкăр вара çавнашкал: ăна çиекен нихăçан та вилмест. 51 Эпĕ – çӳлтен аннă чĕрĕлĕх çăкăрĕ. Çав çăкăра çиекен ĕмĕр-ĕмĕр пурăнĕ. Эпĕ паракан çăкăр вăл – Манăн Ӳтĕм. Ăна Эпĕ тĕнче пурăнăçĕшĕн парăп». 52 «Епле-ха Вăл Хăй Ӳтне пире çиме парĕ?» – тесе иудейсем пĕр-пĕринпе тавлашсах кайнă. 53 «Чăн-чăнах калатăп сире, – тенĕ вĕсене Иисус, – эсир Этем Ывăлĕн Ӳтне çимесен, Юнне ĕçмесен, чĕрĕлĕхлĕ пулаймăр. 54 Ман Ӳтĕме çиекен, Юнăма ĕçекен ĕмĕрлĕх пурăнăçлă пулать. Юлашки кун çитсен, Эпĕ ăна чĕртсе тăратăп. 55 Мĕншĕн тесен чăн-чăн çимĕç – Манăн Ӳтĕм, чăн-чăн ĕçме – Манăн Юнăм. 56 Ман Ӳтĕме çиекен, Юнăма ĕçекен ĕмĕр-ĕмĕр Манра пурăнать, Эпĕ те çав çынра ĕмĕр-ĕмĕр пурăнатăп. 57 Мана янă чĕрĕлĕхлĕ Аттем Мана чĕрĕлĕх панă пекех, Манăн Ӳтĕме çиекене те Эпĕ чĕрĕлĕх парăп. 58 Çавă ĕнтĕ çӳлтен аннă çăкăр пулать те. Вăл мăн аслаçăрсем çинĕ маннă пек мар, вĕсем ăна çинĕ, çапах та вилнĕ. Ку çăкăра çиекен ĕмĕр-ĕмĕр пурăнĕ». 59 Çак сăмахсене Вăл Капернаумри синагогăра вĕрентнĕ чухне каланă.

мĕрлĕх пурăнăç сăмахĕсем

60 Унăн сăмахне итлесе пĕтерсен чылай вĕренекенĕ çапла каланă: «Ытла та йывăр вĕрентӳ-çке ку! Кам ăна ăша хывма пултарĕ?» 61 «Сире çакă та пăтраштарать-и? – тенĕ вĕсене Иисус, çав сăмахсемшĕн вĕренекенĕсем ӳпкелешнине пĕлсе тăрса. 62 – Этем Ывăлĕ Хăй малтан пулнă вырăна çĕкленсе кайнине курсан, мĕн тăвăр-ши эсир? 63 Чун-чĕм чĕрĕлĕхлĕ тăвать, ӳт-пӳрен ним усси те çук. Манăн сăмахăмсем вара чун-чĕмлĕ те чĕрĕлĕхлĕ. 64 Çапах сирĕн хушшăрта ĕненменнисем те пур». Çакна Иисус кам-кам ĕненменнине те, Хăйне кам сутассине те малтанах пĕлсе тăнăран каланă. 65 Унтан хушса хунă: «Çавăнпа та Эпĕ сире Аттем пулăшмасăр сирĕнтен пĕри те Ман патăма çитеймĕ тесе каларăм». 66 Çавăн хыççăн чылай вĕренекенĕ Иисусран сивĕннĕ, Унпа çӳреме пăрахнă. 67 «Сирĕн те пăрахса каяс килмест-и?» – ыйтнă çавăн чухне Иисус Вун иккĕшĕнчен. 68 «Хуçамăр! – тенĕ вара Петр текен Симон. – Пирĕн кам патне каяс? Ĕмĕрлĕх пурăнăç сăмахĕсем Санра. 69 Эсĕ – Христос, чĕрĕ Турă Ывăлĕ иккенне эпир ĕнентĕмĕр те, пĕлтĕмĕр те». 70 «Сире, Вун иксĕре, Эпĕ Хам суйласа илмерĕм-им? – тенĕ вĕсене Иисус. – Анчах та сирĕнтен пĕри – шуйттан!» 71 Çакна Вăл Симон ывăлĕ Иуда Искариот çинчен каланă, мĕншĕн тесен Иуда, Вун иккĕшĕнчен пĕри пулин те, Иисуса сутма шухăш тытнă.

Иоанн 7

Иисуса тăванĕсем ĕненменни

1 Кайран Иисус Галилейăра çӳренĕ. Иудейсен ятлă-сумлă çыннисем Хăйне вĕлересшĕн пулнине пĕлсе Вăл Иудея çĕрне каяс темен. 2 Иудейсен чатăр уявĕ çывхарса килнĕ. 3 Çавăн чухне тăванĕсем Ăна каланă: «Текех кунта ан юл. Ху тăвакан тĕлĕнмелле ĕçӳсене вĕренекенӳсене кăтартма Иудейăна кай. 4 Мĕншĕн тесен паллă çын пулас текен хăйĕн ĕçĕсене вăрттăн тумасть. Эсĕ çакнашкал ĕçсем тăватăн пулсан эппин Хăвна тĕнчене кăтарт». 5 Тăванĕсем те Ăна ĕненмен. 6 «Манăн вăхăтăм çитеймен-ха, – тавăрнă вĕсене Иисус, – сирĕншĕн вара яланах майлă вăхăт. 7 Тĕнче сире курайми пулас çук. Эпĕ унăн ĕçĕсем усаллине çирĕплетсе пĕлтеретĕп, çавăнпа тĕнче Мана кураймасть. 8 Эсир çак уява кайăрах. Эпĕ хальлĕхе тăхтам, мĕншĕн тесен Манăн вăхăтăм çитеймен-ха». 9 Çапла каласа Иисус Галилейăрах юлнă.

Иисус чатăр уявĕнче

10 Анчах, тăванĕсем уява кайсан, Иисус унта никама систермесĕр пынă. 11 Уявра иудейсен ятлă-сумлă çыннисем: «Ăçта Вăл?» – тесе Ăна шыранă. 12 Халăх хушшинче Ун пирки тĕрлĕ сăмах çӳренĕ. «Ырăскер Вăл», – тесе каланă пĕрисем. «Çук, çук! Вăл халăха улталать кăна!» – хирĕçленĕ теприсем. 13 Анчах та хăйсен ятлă-сумлă çыннисенчен хăранипе пурте Ун çинчен вăрттăн çеç калаçнă. 14 Çур уяв иртнĕ тĕлелле Иисус Турă Çуртне кĕрсе вĕренте пуçланă. 15 «Вĕренмен пулин те, Çырнинче мĕн каланине ăçтан пĕлет-ха Вăл?» – тĕлĕннĕ иудейсем. 16 Иисус вĕсене çапла хуравланă: «Манăн вĕрентĕвĕм Хамран мар, Мана кунта Яракантан. 17 Кам Унăн ирĕкне пурнăçлас тет, вăл çак вĕрентӳ Турăран е Хамран пулнине те пĕлĕ. 18 Хăйĕнчен калакан хăйшĕн çеç мухтав шырать. Кам Хăйне кунта Яраканшăн мухтав шырать, Вăл чăннине калать; Унăн чĕри ултавсăр. 19 Моисей сире саккун паман-и вара? Çапах та сирĕнтен пĕри те саккун хушнине тумасть. Мĕншĕн эсир Мана вĕлересшĕн?» 20 Халăх Ăна хирĕç: «Сана усал ермен-и? Кам сана вĕлересшĕн?» – тесе каланă. 21 Иисус сăмахне малалла тăснă: «Эпĕ шăмат кун йăлине пĕрре пăсрăм та, эсир пурте тĕлĕнетĕр. 22 Моисей сире ӳт кастарма хушнă. Тĕрĕссипе, ку йăла Моисейран та мар, мăн аслаçăрсенченех тухнă. Çавăнпа эсир шăмат кун та ӳт кастаратăр. 23 Çапла вара, Моисей саккунне пăсас мар тесе, çын шăмат кун та ӳт кастарать. Мĕншĕн-ха эппин эсир Мана шăмат кун та çынна сыватать тесе çилленетĕр? 24 Çиелтен пăхса ан айăплăр, тӳрĕ суд туса айăплăр». Килмелли Христос Вăлах-и25 Çавăн чух Иерусалим çыннисенчен хăшĕ-пĕри: «Çакна вĕлересшĕн шырамаççĕ-и-ха? – тенĕ. 26 – Акă Вăл уççăнах калаçать, çапах та Ăна никам та чармасть. Тен, Вăл чăнах Христос пулнине пуçлăхсем пĕлеççĕ? 27 Анчах та эпир Вăл ăçта çуралса ӳснине пĕлетпĕр. Турă Суйласа илни килес пулсассăн, Вăл çтан иккенне никам та пĕлмĕччĕ». 28 Çавăн чухне Иисус, Турă Çуртĕнче вĕрентсе, хыттăн каланă: «Эсир Мана та, Эпĕ ăçта çуралнине те пĕлетĕр. Эпĕ кунта Хам тĕллĕн килмен. Мана кунта Яраканĕ чăн-чăн, анчах та эсир Ăна пĕлместĕр. 29 Ун патĕнчен килнĕ пирки Эпĕ Ăна пĕлетĕп, Мана Вăл ячĕ». 30 Вĕсем вара Иисуса тытасшăн пулнă. Çапах никам та Ун çине алă çĕклеймен, мĕншĕн тесен Унăн вăхăчĕ çитеймен пулнă-ха. 31 Кирек епле пулсассăн та, чылайăшĕ Ăна ĕненнĕ. «Турă Суйласа илни килсен, Ку тунă хăватсенчен те ытларах тăвĕ-ши вара?» – тенĕ вĕсем.

Иисуса тытасшăн пулни

32 Халăхра Иисус çинчен çапла калаçнине фарисейсем илтнĕ. Вара аслă священниксемпе фарисейсем Турă Çурчĕн хуралçисене Ăна тытма янă. 33 Иисус вĕсене çапла каланă: «Ĕнтĕ Манăн сирĕнпе пуласси нумаях юлмарĕ, часах Хама кунта Яракан патне кайăп. 34 Эсир Мана шырăр, анчах та тупаймăр. Эпĕ каяс çĕре эсир çитеймĕр». 35 «Эпир тупмалла марах ăçта каясшăн вара Вăл? – тесе калаçнă иудейсем. – Тен, Вăл грексем хушшине саланнă иудейсене, унтан тата грексене вĕрентсе çӳресшĕн? 36 Тата Вăл „Эсир Мана шырăр, анчах та тупаймăр, Эпĕ каяс çĕре эсир çитеймĕр“ тесе калани мĕне пĕлтерет-ши?»

Чĕрĕлĕх юхан шывĕсем

37 Уявăн юлашки, аслă кунĕнче Иисус ура çине тăрса пурте илтмелле çапла каланă: «Камăн ĕçес килет, çавă Ман патăма килтĕр те ĕçтĕр. 38 Кам мана ĕненет, унăн, Çырнинче каланă пек, „чĕринчен чĕрĕлĕх юхан шывĕсем юхĕç“». 39 Çакна Иисус Хăйне ĕненекенсем илес Святой Сывлăш çинчен каланă. Иисус мухтава тухман пирки ун чухне вĕсен чун-чĕринче Святой Сывлăш пулман-ха. 40 «Ку чăнах та пророк», – тенĕ çак сăмахсене илтнĕ çынсенчен чылайăшĕ. 41 «Ку – Турă Суйласа илни, Христос», – тенĕ хăшĕ-пĕри. Теприсем вĕсене хирĕçлесе каланă: «Христосăн Галилейăран килмелле мар-çке! 42 Христос Давид йăхĕнчен, Давид çуралнă Вифлеемран килмелле темен-им Çырнинче?» 43 Вара халăх Иисус пирки тавлашсах кайнă. 44 Хăшĕ-пĕри Иисуса тытасшăн та пулнă, çапах никам та Ун çине алă çĕклеймен.

Фарисейсемпе аслă священниксен ĕненменлĕхĕ

45 Çапла вара Турă Çурчĕн хуралçисем аслă священниксемпе фарисейсем патне тавăрăннă. «Эсир мĕншĕн Ăна тытса килмерĕр?» – тӳрех ыйтнă лешсем. 46 «Ку Çын калаçнă пек этем тени нихăçан та калаçманах», – тенĕ Турă Çурчĕн хуралçисем. 47 «Вăл вара мĕн, сире те Хăй майлă çавăрчĕ-им? – ыйтнă фарисейсем. 48 – Пуçлăхсемпе фарисейсенчен кам та пулин ĕненчĕ-и Ăна? 49 Саккун мĕнне те пĕлмен хура халăх çеç ĕненет Ăна, ылханлă халăх!» 50 Анчах та хăйсен çынниех, Никодим, пĕррехинче çĕрле Иисус патне пынăскер, вĕсене çапла каланă: 51 «Пирĕн саккун кам мĕн тунине малтан хăйĕнчен ыйтса пĕлмесĕр çынна айăплама хушать-и?» 52 «Эсĕ те Галилея çынни мар пулĕ те? – тенĕ ăна. – Лайăхрах тĕпче те çакна пĕлсе тăр: ку таранччен Галилейăран пророк тухман та, тухас та çук». 53 Унтан пурте килĕсене саланнă.

Иоанн 8

Мăшăрне улталанă хĕрарăм çинчен

1 Иисус вара Елеон тăвĕ çине кайнă. 2 Ирхине Вăл каллех Турă Çуртне пынă. Пĕтĕм халăх Ун патне пуçтарăннă. Вăл ларнă та вĕсене вĕрентме тытăннă. 3 Çавăнта ун патне саккун вĕрентӳçисемпе фарисейсем мăшăрне улталанă чухне тытнă хĕрарăма илсе пырса халăх умне тăратнă. 4 «Вĕрентекен, – тенĕ хайхисем, – çак хĕрарăма мăшăрне улталанă чухне тытнă. 5 Моисей саккунĕ тăрăх унашкал хĕрарăмсене чулпа пере-пере вĕлермелле. Эсĕ мĕн калăн?» 6 Çакна вĕсем Ăна айăплама сăлтав тупасшăн тĕрĕслесе каланă. Иисус вĕсене курмăш пулнă та пĕшкĕнсе пӳрнипе çĕр çине темĕн çыра пуçланă. 7 Лешсем хăйĕнчен çине тăрсах ыйтнăран Вăл пуçне çĕклесе каланă: «Кам сирĕнтен çылăхсăр, çавă малтан ăна чулпа петĕр». 8 Вара каллех пĕшкĕнсе çĕр çине темĕн çырнă. 9 Хĕрарăма илсе пынă хайхи çынсем çакна илтсен, намăсланса, саланма тытăннă. Çапла аслинчен пуçласа кĕçĕнни таранах пĕрин хыççăн тепри тухса кайнă. Юлашкинчен вара халăх умĕнче тăнă хĕрарăмпа Иисус кăна тăрса юлнă. 10 Иисус пуçне çĕкленĕ те, никам та тăрса юлманнине курса, хĕрарăмран ыйтнă: «Эй, хĕрарăм, сана айăплакансем ăçта кайса кĕчĕç? Никам та сана айăпламарĕ-и?» 11 «Никам та айăпламарĕ, Хуçамăр!» – тавăрнă хĕрарăм. «Эпĕ те сана айăпламастăп. Каях, текех çылăха ан кĕр», – тенĕ Иисус.

Иисус Христос – тĕнче çути

12 Иисус татах халăха каланă: «Эпĕ – тĕнче çути. Ман хыçăмран пыракан тĕттĕмлĕхре çӳремĕ, вăл чĕрĕлĕх çутиллĕ пулĕ». 13 Çавăн чухне фарисейсем: «Эсĕ Ху çинчен Ху çирĕплетсе пĕлтеретĕн, çавăнпа та Эсĕ каласа çирĕплетни чăн мар», – тенĕ. 14 Иисус çапла хуравланă: «Хам çинчен Хам çирĕплетсе пĕлтеретĕп пулин те, Эпĕ пĕлтерни чăн. Мĕншĕн тесен Эпĕ Хам ăçтан килнине, ăçта каяссине пĕлетĕп. Эсир вара Эпĕ ăçтан килнине те, ăçта каяссине те пĕлместĕр. 15 Эсир этем виçипе виçсе айăплатăр, Эпĕ никама та айăпламастăп. 16 Айăплас пулсан та, Манăн судăм чăн пулĕччĕ, мĕншĕн тесен Эпĕ Хам тĕллĕн мар, Хама кунта яракан Аттепе пĕрле суд тăватăп. 17 Иккĕн кăтартса пани чăн тесе сирĕн саккунăрта та çырнă. 18 Ман çинчен çирĕплетсе пĕлтерекенсем вара иккĕн: Эпĕ Хам тата Мана кунта яракан Аттем». 19 «Санăн Аçу ăçта?» – ыйтнă Унран. Иисус вĕсене хирĕç каланă: «Эсир Мана та, Аттеме те пĕлместĕр. Мана пĕлес пулсан Манăн Аттене те пĕлнĕ пулăттăрччĕ». 20 Иисус çак сăмахсене Турă Çуртĕнче, укçа арчи патĕнче, вĕрентнĕ чухне каланă. Унăн асап вăхăчĕ çитеймен пирки çавăн чухне Ăна никам та тĕкĕнмен. 21 Иисус вĕсене татах каланă: «Эпĕ каятăп, эсир Мана шырама пуçлăр, çылăхăрсене каçарттараймасăрах вилĕр. Эпĕ каяс çĕре эсир çитеймĕр». 22 «Мĕншĕн-ха Вăл „Эпĕ каяс çĕре эсир çитеймĕр“ терĕ, Хăйне Хăй вĕлерме шут тытман пулĕ те?» – тесе калаçкаланă вара иудейсем. 23 Иисус малалла каланă: «Эсир – çĕр çинчисем, Эпĕ вара çӳлтен килтĕм. Эсир – ку тĕнчерисем, Эпĕ – ку тĕнчери мар. 24 Çавăнпа Эпĕ сире „хăвăр çылăхăрпах вилĕр“ тесе каларăм. Эпĕ Кам пулнине ĕненмесен, чăнах та, хăвăр çылăхăрпах вилĕр». 25 «Кам вара Эсĕ?» – ыйтнă çавăн чухне Унран. «Кам пулнине Эпĕ сире темиçе те каларăм, – хуравланă Иисус. – Эпĕ – пуçламăшĕнченех Пурри. 26 Манăн сирĕн çинчен каламалли, сире айăпламалли нумай. Анчах та Эпĕ Хама кунта Яракантан мĕн илтнине кăна тĕнчене калатăп, мĕншĕн тесен Вăл – Чăнни». 27 Иисус Хăйĕн Ашшĕ çинчен каланине вĕсем ăнланса илеймен. 28 Çавăнпа та Иисус татах каланă: «Эпĕ Кам пулнине Мана хĕрес çине çĕклесен тин пĕлĕр. Ун чухне эсир Эпĕ Хам тĕллĕн нимĕн те туманнине, Аттем вĕрентнĕ пек кăна каланине те ăнланăр. 29 Мана кунта Яракан Манпа пĕрлех. Эпĕ яланах Ăна юрăхлине кăна тунăран Аттем Мана пăрахмасть, пĕччен хăвармасть». 30 Вăл çапла каланине илтсен чылайăшĕ Ăна ĕненме пуçланă.

Чăнлăх сире ирĕке кăларĕ

31 Вара Иисус Хăйне ĕненнĕ иудейсене каланă: «Эсир Ман сăмахăмран иртмесен Манăн чăн-чăн вĕренекенĕмсем пулăр. 32 Çавăн чухне эсир чăнлăха пĕлĕр, вара чăнлăх сире ирĕке кăларĕ». 33 Иудейсем Ăна хирĕçлесе çапла каланă: «Эпир Авраам йăхĕнчен, эпир нихăçан та никам чури те пулман. Епле-ха Эсĕ тата пире ирĕке кăларасшăн?» 34 «Чăн-чăнах калатăп сире, – тавăрнă вĕсене Иисус, – çылăха кĕрекен кирек кам та – çылăх чури. 35 Хуçа килĕнче чура ĕмĕрех пурăнаймасть, Ывăлĕ вара ĕмĕрех пурăнать. 36 Çавăнпа Ывăлĕ сире ирĕке кăларсан тин эсир чăннипех ирĕклĕ пулăр. 37 Эсир Авраам йăхĕнчен пулнине пĕлетĕп. Анчах Ман сăмахăмсем чĕрĕре шăнăçайманран эсир Мана вĕлерме те хатĕр. 38 Эпĕ Хам Аттем патĕнче мĕн курнине каласа кăтартатăп. Эсир вара хăвăр аçăр патĕнче мĕн курнă, çавна тăватăр». 39 «Пирĕн Аттемĕр – Авраам!» – тенĕ Ăна хирĕç. Иисус вĕсене çапла каланă: «Эсир Авраам ачисем пулсан хăвăра Авраам пекех тыткаланă пулăттăр. 40 Эсир вара Мана, Турăран илтнĕ чăнлăха хăвăра каласа паракан Çынна, вĕлерме шутлатăр. Авраам унашкал хăтланман. 41 Эсир хăвăр аçăрăн ĕçĕсенех тăватăр». Ăна хирĕç вара: «Эпир вĕлтĕрен çинчи ачасем мар вĕт, пирĕн пĕртен-пĕр Аттемĕр пур, Вăл – Турă», – тенĕ. 42 «Эпĕ Хам тĕллĕн килмен, Турă патĕнчен анса килнĕ. Мана Вăл янă, – тавăрнă Иисус. – Çавăнпа та, сирĕн Аçăр Турă пулсассăн эсир Мана юратнă пулăттăр. 43 Мĕншĕн-ха эсир Эпĕ каланине ăнланмастăр? Мĕншĕн тесен Ман сăмахăма итлеме мехел çитерейместĕр. 44 Эсир Авраам ачисем мар, шуйттан ачисем, эсир унăн кăмăлне тивĕçтересшĕн тăрăшатăр. Вăл вара чăн пуçламăшĕнченех çын вĕлерекен пулнă. Чĕринче чăнлăх пулманран вăл чăнлăха та йышăнман. Суйса калаçнă чухне те вăл хăйĕн сăмахĕсенех калать, мĕншĕн тесен вăл ултавçă, ултав ашшĕ. 45 Эпĕ чăннине каланине вара эсир ĕненместĕр. 46 Кам сирĕнтен Мана çылăхлă тесе айăплаять? Енчен те Эпĕ чăннине калатăп пулсан, мĕншĕн Мана ĕненместĕр? 47 Турă ачисем Турă сăмахне итлеççĕ. Турă ачисем пулманран эсир Мана итлеместĕр те».

Эпĕ – пур, Авраам çураличчен те пулнă

48 «Эпир Сан пирки Самари çынни, Санăн ăшунта усал сывлăш тесе калани тĕрĕсех-иç», – тавăрнă Ăна иудейсем. 49 «Мана усал ермен, – тенĕ Иисус, – Эпĕ Хам Аттеме чыслатăп, эсир вара Мана чыссăрлататăр. 50 Тепĕр тесен, Мана мухтав кирлĕ мар. Мухтава кăлараканни тата Суд тăваканни вара – Урăххи. 51 Чăн-чăнах калатăп сире: Ман сăмахăма итлесе пурнăçлакан нихăçан та вилмест». 52 «Халĕ ĕнтĕ сана чăнах та усал ернине пĕлтĕмĕр, – тенĕ Ăна иудейсем. – Авраам та, пророксем те вилнĕ, Эсĕ вара „Ман сăмахăма пурнăçлакан нихăçан та вилмест“ тетĕн. 53 Эсĕ мĕн, пирĕн мăн асаттемĕр Авраамран та чаплăрах-им? Вăл та, пророксем те вилнĕ. Эсĕ Хăвна Кам вырăнне хуратăн?» 54 Иисус вара çапла каланă: «Хама Хам мухтатăп пулсан Ман мухтавăм ним тĕшне те тăмасть. Эсир Туррăмăр теекен Аттем Мана мухтава кăларать. 55 Эсир Ăна пĕлсе çитмен-ха, Эпĕ вара пĕлетĕп. Ăна пĕлместĕп тесен Эпĕ сирнешкел суеçĕ кăна пулăп. Анчах та Эпĕ Ăна пĕлетĕп, Унăн сăмахне пурнăçласа тăратăп. 56 Сирĕн мăн аслаçăр Авраам Эпĕ килнĕ вăхăта пит курасшăнччĕ: курчĕ те – савăнмаллипех савăнчĕ». 57 «Эсĕ халĕ алла та çитмен, ăçтан Авраама курма пултарнă-!» – тенĕ иудейсем. 58 «Чăн-чăнах калатăп сире, – тенĕ Иисус, – Эпĕ – пур, Авраам çураличчен те пулнă». 59 Тарăхса кайнипе иудейсем Ăна вĕлерес тесе чулсем ярса тытнă. Анчах Иисус, курăнмăш пулса, вĕсем хушшипелех Турă Çуртĕнчен тухса кайнă.

Иоанн 9

Суккăр çуралнă çынна сыватни

1 Иртсе пынă чух Иисус суккăр çуралнă çынна курнă. 2 Вĕренекенĕсем Унран ыйтнă: «Равви! Çак çын кама пула суккăр çуралнă? Кам çылăха кĕнĕ: хăй е ашшĕ-амăшĕ?» 3 «Вăл хăй те, ашшĕ-амăшĕ те çылăха кĕмен, – хуравланă Иисус. – Турă хăватне палăртма çапла çуралнă вăл. 4 Мана кунта Яраканăн ĕçне пирĕн кун çути пур чухне тумалла. Каç пулсан никам та ĕçлеймест. 5 Çак тĕнчере чухне Эпĕ – тĕнче çути». 6 Çакна каласан Иисус çĕре сурнă. Вара сурчăкне тăпрапа çăрса пылчăк тунă та унпа суккăрăн куçне сĕрнĕ. 7 «Халĕ кай та Силоам шывĕнче çăвăн», – тенĕ ăна Иисус. Вăл кайса çăвăннă та куракан пулса тавăрăннă. «Силоам» тени «янăскер» тени пулать. 8 «Ку хайхи ыйткаласа ларакан çын мар-и?» – тенĕ маларах вăл суккăррине курнă çынсемпе кӳршисем. 9 «Çавă», – тенĕ пĕрисем. «Çук-çук, вăл сăнĕпе кăна ун евĕрлĕрех», – хирĕçленĕ теприсем. «Эпĕ чăнах та çавă», – тесе çирĕплетнĕ вăл хăй. 10 Вара унран: «Санăн куçу епле уçăлчĕ?» – тесе ыйта пуçланă. 11 «Пĕр Çын, Иисус ятлăскер, пылчăк туса ман куçăма сĕрчĕ те Силоам шывĕпе кайса çăвăнма хушрĕ, – тенĕ çав çын. – Эпĕ кайса çăвăнтăм та куракан пултăм». 12 «Ăçта халĕ Вăл?» – ыйтнă унран. «Пĕлместĕп», – тенĕ лешĕ.

Сывалнă çынна тĕпчени

13 Вара вĕсем суккăр пулнă çынна фарисейсем патне илсе кайнă. 14 Иисус пылчăк туса суккăра сыватнă чух шăмат кун пулнă. 15 Фарисейсем те унран куçĕ епле уçăлнине тĕпченĕ. «Куçăма Вăл пылчăкпа сĕрчĕ, унтан эпĕ çăвăнтăм та куракан пултăм», – тенĕ вăл. 16 «Вăл Çын Турăран мар, мĕншĕн тесен Вăл шăмат куна хисеплемест», – тенĕ вара хăш-пĕр фарисейсем. «Çакăн пек тĕлĕнмелле ĕçе çылăхлă çын епле тума пултарайтăр?» – хирĕçленĕ теприсем. Вара вĕсем тавлашсах кайнă. 17 «Хăвăн куçна уçакан çинчен эсĕ мĕн калăн?» – каллех ыйтаççĕ вĕсем куракан пулнă çынран. «Вăл – пророк», – тенĕ вара лешĕ. 18 Суккăр çын куракан пулнине иудейсен ятлă-сумлă çыннисем ниепле те ĕненесшĕн пулман. Вĕсем унăн ашшĕпе амăшне чĕнтернĕ. 19 «Суккăр çуралнă текен ывăлăр çакă-и? – ыйтнă вĕсем ашшĕпе амăшĕнчен. – Епле-ха вăл халĕ куракан пулчĕ?» 20 «Эпир ку хамăр ачах пулнине, вăл суккăр çуралнине кăна пĕлетпĕр, – хуравланă ашшĕпе амăшĕ. 21 – Халĕ епле куракан пулнине те, унăн куçне кам уçнине те эпир вара пĕлместпĕр. Хăйĕнчен ыйтăр ара. Вăл çитĕннĕ çын-иç, унăн хăйĕн те чĕлхи пур». 22 Ашшĕпе амăшĕ иудейсен ятлă-сумлă çыннисенчен хăранипе çапла каланă. Мĕншĕн тесен ятлă-сумлисем Ăна Христос тесе йышăнакансене синагогăран уйăрса ярас тесе калаçса татăлнă пулнă. 23 Çавăнпа ĕнтĕ ашшĕ-амăшĕ «Вăл çитĕннĕ çын-иç, унăн хăйĕн те чĕлхи пур» тесе каланă. 24 Çапла вара, иудейсем куракан пулнă çынна татах тепĕр хут чĕнсе илнĕ. «Суймастăп тесе Турра асăн, – тенĕ вĕсем ăна, – Вăл çылăхлă Çын пулнине эпир пĕлетпĕр». 25 «Çылăхлă-и Вăл, çылăхлă мар-и – пĕлместĕп, – тавăрса каланă хайхи, – пĕр çакна кăна пĕлетĕп: эпĕ суккăрччĕ, халĕ вара куратăп». 26 «Мĕн турĕ Вăл сана? Санăн куçна епле уçрĕ?» – татах ыйтнă унран. 27 «Эпĕ ĕнтĕ каларăм, анчах эсир илтместĕр, – тавăрнă çак çын. – Тата мĕн илтесшĕн эсир? Тен, эсир те Унăн вĕренекенĕсем пуласшăн?» 28 «Унăн вĕренекенĕ – эсĕ! – хăтăрса тăкнă ăна. – Эпир вара Моисей вĕренекенĕсем! 29 Турă Моисейпа калаçнине эпир пĕлетпĕр. Ку Çын ăçтан иккенне вара пачах та пĕлместпĕр». 30 «Тĕлĕнмелле! – тенĕ куракан пулнă çын. – Вăл манăн куçăма уçрĕ, эсир вара Вăл ăçтан иккенне те пĕлместĕр. 31 Анчах та çылăхлă çынна Турă итлеменнине пĕлетпĕр вĕт-ха. Вăл Хăйне хисеплекене, Хăйĕн ирĕкне пурнăçлакана кăна итлет. 32 Суккăр çуралнă çыннăн куçне кам та пулин уçнă тенине халиччен илтменччĕ. 33 Ăна кунта Турă яман пулсан, Вăл нимĕн те тăваймĕччĕ». 34 «Эсĕ, çылăхлă çуралнăскер, тата пире вĕрентесшĕн-и?» – тесе вĕсем ăна хăваласа янă.

Курнă çинчех курмастăр

35 Ăна хăваласа янă тенине илтсен Иисус çав çынна шыраса тупнă та ыйтнă: «Эсĕ Турă Ывăлне ĕненетĕн-и?» 36 «Эй, ырă Çыннăм, – тавăрнă вăл Иисуса, – Вăл Кам пулнине каласамччĕ, вара эпĕ Ăна ĕненĕттĕм». 37 «Эсĕ Ăна куртăн ĕнтĕ, Вăл санпа калаçса тăрать», – тенĕ Иисус. 38 Вара вăл: «Ĕненетĕп, Хуçамăр», – тенĕ те Ăна ӳксе пуççапнă. 39 Унтан Иисус çапла каланă: «Суккăррисем куракан пулччăр тесе, кураканнисем суккăр пулччăр тесе Эпĕ çак тĕнчене суд тума килтĕм». 40 Çакна илтсен Унпа юнашар тăракан хăш-пĕр фарисейсем каланă: «Эпир те суккăр-им вара?» 41 «Енчен те эсир суккăр пулнă пулсан çылăхлă пулмăттăр. Анчах та эсир „куратпăр“ тетĕр, çавăнпа çылăхăр хăвăрпах юлать», – тавăрнă вĕсене Иисус.

Иоанн 10

Кĕтӳçĕ çинчен каланă ытарлăх

1 «Чăн-чăнах калатăп сире: кам сурăх картине алăкран кĕмест, урăх çĕртен каçса кĕрет, çав – вăрă-хурах. 2 Алăкран кĕрекенни çеç чăн-чăн сурăх кĕтӳçи. 3 Ăна хуралçă алăкне уçса парать, сурăхсем ун сассине илтеççĕ, вăл хăйĕн сурăхĕсене ятран чĕнсе кăларать. 4 Сурăхсене кăларсан вăл кĕтӳ пуçĕнче пырать. Сурăхĕсем, унăн сассине палланăран, ун хыççăн пыраççĕ. 5 Вĕсем ют çын хыççăн каймаççĕ, сассине палламанран вĕсем унран тараççĕ». 6 Иисус ытарлă каланине фарисейсем ăнланса илеймен.

Иисус – ырă Кĕтӳçĕ

7 Вара Иисус Хăйĕн сăмахне малалла тăснă: «Чăн-чăнах калатăп сире: Эпĕ – сурăхсем валли тунă алăк. 8 Манран малтан килнисем пурте вăрă-хурахсем пулнă пирки сурăхсем вĕсене итлемерĕç. 9 Эпĕ – алăк: Ман витĕр кĕрекен çăлăнĕ. Вăл кĕрĕ те, тухĕ те, улăх-çаран та тупĕ. 10 Вăрă вăрлама, вĕлерме, пĕтерме анчах килет. Эпĕ сире чĕрĕлĕх пама, тулли пурăнăçлă тума килтĕм. 11 Эпĕ – ырă кĕтӳçĕ. Ырă кĕтӳçĕ сурăхĕсемшĕн чунне парать. 12 Тара тытнă çын кĕтӳçĕ мар, сурăхĕсем те унăн хăйĕн мар. Кашкăр çывхарнине курсан вăл сурăхĕсене пăрахсах тарать. Кашкăр вара сурăхсене туртса çурать, кĕтĕвне салатса ярать. 13 Тара тытнă çын вăл тара тытнă çынах, сурăхсемшĕн тăрăшмасть, тарать. 14 Эпĕ – ырă кĕтӳçĕ. Эпĕ Хам сурăхăмсене пĕлетĕп, вĕсем те Мана пĕлеççĕ. 15 Аттем Мана пĕлнĕ пекех, Эпĕ те Аттеме пĕлетĕп. Эпĕ сурăхăмсемшĕн чунăма паратăп. 16 Манăн урăх сурăхсем те пур, вĕсем ку картара мар. Манăн вĕсене те илсе килмелле. Вĕсем те Ман сасса илтĕç, вара пĕр кĕтӳ, пĕр Кĕтӳçĕ пулĕ. 17 Эпĕ чунăма каялла илес тесе паратăп, çавăнпа юратать те Мана Аттем. 18 Никам та Ман чунăма туртса илеймест, ăна Эпĕ Хам паратăп. Манăн ăна памашкăн та, каялла илмешкĕн те ирĕкĕм пур. Мана Аттем çапла хушнă». 19 Ку сăмахсем те иудейсене каллех тавлаштарса янă. 20 «Мĕн итлетĕр Ăна? Усал ернипе Вăл çапла ăссăрла калаçать!» – тенĕ чылайăшĕ. 21 «Усал ернĕ çын кун пек сăмахсем калаймĕ, – хирĕçленĕ теприсем. – Суккăр çын куçне усал уçма пултарать-и вара?»

Иудейсем Иисуса йышăнманни

22 Хĕл ларнă. Иерусалимри Турă Çуртне çĕнетнине асăнмалли уяв çитнĕ. 23 Иисус Турă Çурчĕн картишĕнчи Соломон притворĕнче утса çӳренĕ. 24 Çавăн чухне Ун тавра иудейсем пухăннă. «Эсĕ пире хăçанччен иккĕлентересшĕн? – тенĕ Ăна. – Эсĕ Турă Суйласа илни пулсан, кала пире уçăмлăн». 25 Иисус вĕсене çапла хуравланă: «Эпĕ сире каларăм ĕнтĕ, анчах эсир ĕненместĕр. Эпĕ Аттем ячĕпе тăвакан ĕçсем хăйсемех Ман çинчен çирĕплетсе пĕлтереççĕ. 26 Çапах та эсир ĕненместĕр. Мĕншĕн тесен, пĕрре каланăччĕ ĕнтĕ, эсир Ман сурăхсем мар. 27 Ман сурăхсем сассăма итлеççĕ. Эпĕ те вĕсене пĕлетĕп. Вĕсем Ман хыçăмран пыраççĕ. 28 Эпĕ вĕсене ĕмĕрлĕх пурăнăç паратăп, вĕсем нихăçан та вилмĕç. Вĕсене Ман аллăмран никам та туртса илеймĕ. 29 Вĕсене Мана панă Аттем пуринчен те аслă. Вĕсене Аттем аллинчен никам та туртса илеймĕ. 30 Эпĕ те, Аттем те – пĕр». 31 Хайхи иудейсем Ăна вĕлерес тесе каллех чулсем ярса тытнă. 32 «Хамăн Аттем ячĕпе Эпĕ сире нумай ырă ĕç туса кăтартрăм, – тенĕ Иисус. – Çавсенчен хăшĕншĕн эсир Мана чулпа пере-пере вĕлересшĕн?» 33 «Эпир Сана ырă ĕç тунăшăн вĕлересшĕн мар, – тавăрнă иудейсем. – Эсĕ, çын пуççăнах Хăвна Турă вырăнне хурса, Турра хурлатăн вĕт-ха!» 34 «Сирĕн саккун кĕнекинче мĕнле çырнă-ха? „Эсир – турăсем, – тесе Эпĕ каларăм“. Çапла çырман-им? – тавăрнă вĕсене Иисус. 35 – Саккун кĕнекинче Турă сăмахне итлекенсене те турă тенĕ. Çырнине хирĕçлесе калама вара юрамасть. 36 Эппин мĕншĕн-ха эсир Мана, Аттем Хăй суйласа илсе тĕнчене Янăскере, „Эпĕ – Турă Ывăлĕ“ тенĕшĕнех Турра хурлатăн, тетĕр? 37 Эпĕ Аттем ĕçне тумасан Мана ан ĕненĕр. 38 Аттем ĕçне тăватăп пулсан, Мана ĕненмесен те, Манăн ĕçĕмсене ĕненĕр. Вара тин эсир Аттем Манра пулнине, Эпĕ те Унра пулнине пĕлсе ăнланса илĕр». 39 Çавăн чухне вĕсем Иисуса каллех тытасшăн пулнă, анчах та Вăл иудейсенчен хăтăлма пултарнă. 40 Вара Вăл каллех Иордан леш енне, Иоанн унччен шыва кĕртнĕ вырăна каçса кайнă, пĕр вăхăт унтах пурăннă. 41 Халăх Ун патне пырсах тăнă. «Иоанн пĕр хăват та туса кăтартмарĕ пулин те, вăл çак Çын çинчен каланисем пĕтĕмпех чăна килчĕç», – тенĕ çынсем. 42 Çавăнта чылайăшĕ Иисуса ĕненме пуçланă.

Иоанн 11

Лазарь вилĕмĕ

1 Лазарь ятлă пĕр çын чирлесе ӳкнĕ. Вăл Марияпа унăн аппăшĕ Марфа пурăнакан Вифани ялĕнченех пулнă. 2 Çав Мария кайран Хуçамăра мирă сĕрсе Унăн урисене хăйĕн çӳçĕпе шăлаканни пулнă. Чирлесе ӳкнĕ Лазарь шăпах унăн пиччĕшĕ пулнă. 3 Лазарь йăмăкĕсем Иисус патне: «Хуçамăр, Санăн юратнă çынну чирлĕ», – тесе калама янă. 4 Çавна илтсен Иисус каланă: «Ку чир вилмелли чир мар. Ку – Турă мухтавне кăтартмалли, çапла майпа Турă Ывăлне мухтава кăлармалли чир». 5 Иисус Марфпа йăмăкне те, Лазаре те юратнă. 6 Çапах та, Лазарь чирлени çинчен илтнĕ пулин те, Иисус Хăй чарăнса тăнă вырăнта тата икĕ кун пурăннă. 7 Кайран тин вĕренекенĕсене каланă: «Атьр каллех Иудейăна каяр!» 8 «Равви! – тенĕ Ăна вĕренекенĕсем. – Анчахрах Сана иудейсем чулпа пере-пере вĕлересшĕнччĕ, Эсĕ каллех унта каясшăн-и?» 9 Иисус вĕсене çапла хуравланă: «Кун çути вун икĕ сехете пымасть-им вара? Кун çутипе çӳрекен такăнмасть, мĕншĕн тесен вăл тĕнче çутине курать. 10 Çĕрле çӳрекен такăнать, мĕншĕн тесен вăл çутăсăр». 11 Çак сăмахсем хыççăн Вăл вĕсене каланă: «Лазарь тусăмăр çывăрать, Манăн ăна кайса вăратмалла». 12 «Хуçамăр! – тенĕ вĕренекенĕсем. – Çывăрать пулсассăн эппин сывалĕ-ха». 13 Иисус вĕсене Лазарь вилĕмĕ çинчен каланă. Вĕренекенĕсем вара ыйхă çинчен çеç калать пулĕ тесе шухăшланă. 14 Вара Иисус тӳррĕнех каланă: «Лазарь вилнĕ. 15 Эпĕ сирĕншĕн савăнатăп. Сирĕн ĕненĕвĕре çирĕплетес тесе Эпĕ унта пулмарăм. Халĕ ĕнтĕ каяр!» 16 Çавăн чухне Йĕкĕреш тесе ят панă Фома ытти вĕренекенсене каланă: «Каяр та Унпа пĕрлех вилер!»

Иисус – чĕрĕлӳ тата пурăнăç

17 Вифани ялне çитсен Иисус Лазаре тăватă кун каяллах пытарнине пĕлнĕ. 18 Вифани ялĕ Иерусалимран инçех те мар, пĕр икĕ-виçĕ çухрăмра çеç пулнă. 19 Пиччĕшĕшĕн хуйхăракан Марфпа Марияна лăплантарма иудейсем чылаййăн пухăннă. 20 Иисус килет тенине илтсенех Марфа Ăна хирĕç кайнă. Мария килĕнчех юлнă. 21 Çавăн чухне Марфа Иисуса каланă: «Хуçамăр! Эсĕ кунта пулнă пулсан пиччем вилмен пулĕччĕ! 22 Çапах та Эсĕ мĕн ыйтнине Турă Сана халĕ те парасса эпĕ пĕлетĕп». 23 «Пиччӳ чĕрĕлсе тăрĕ», – тенĕ ăна Иисус. 24 «Чĕрĕлсе тăмалли юлашки кун çитсен вилнĕ çынсем чĕрĕлсе тăрасса хам та пĕлетĕп-ха», – тенĕ Ăна Марфа. 25 «Эпĕ – чĕрĕлӳ тата пурăнăç, – тенĕ ăна Иисус. – Мана ĕненекен вилсен те чĕрĕлет. 26 Мана ĕненсе пурăнакан кирек кам та нихăçан та вилмĕ. Эсĕ çакна ĕненетĕн-и?» 27 «Ĕненетĕп, Хуçамăр! – тенĕ Ăна Марфа. – Эсĕ тĕнчене килмелле тенĕ Турă Ывăлĕ Христос пулнине ĕненетĕп».

Иисус Лазарьшĕн хурланни

28 Çакна каласан Марфа кайнă та хăйĕн йăмăкне Марияна вăрттăн чĕнсе илсе каланă: «Вĕрентекен кунта, Вăл сана чĕнет». 29 Мария çакна илтсенех васкаса тăнă та Ун патне кайнă. 30 Иисус ун чухне яла кĕмен пулнă-ха, Марфпа тĕл пулнă вырăнтах тăнă. 31 Мария хăвăрт тăрса тухнине курсан пӳртре ăна лăплантарса ларнă иудейсем те ун хыççăн кайнă. Вĕсем Мария хăй пиччĕшĕн тупăклăхĕ патне йĕме каять пулĕ тесе шухăшланă. 32 Мария вара Иисус тăракан вырăна пынă. Иисуса курсан Ун умне ӳксе пуççапса каланă: «Хуçамăр, Эсĕ кунта пулнă пулсан, пиччем вилмен пулĕччĕ!» 33 Мария та, пĕрле пынă иудейсем те хытă йĕнине курсан кăмăлĕ хуçăлнипе Иисус пăлханса кайнă та 34 каланă: «Ăçта пытартăр эсир ăна?» «Хуçамăр, пырса пăхсамччĕ», – тенĕ Ăна. 35 Иисусăн куçĕсем шывланнă. 36 Çавăн чухне иудейсем: «Курăр-ха, епле юратнă Вăл ăна», – тенĕ. 37 «Вăл суккăр çынна куракан турĕ, – тенĕ хăшĕ-пĕри. – Тен, Вăл Лазаре те вилмелле мар тума пултарайĕччĕ?»

Иисус Лазаре чĕртсе тăратни

38 Иисус, çаплах чун-чĕререн хурланса, Лазаре пытарнă тупăклăх патне пынă. Ту хăвăлĕн шăтăкне чулпа хупланă пулнă. 39 «Чулне куçарса хурăр-ха», – тенĕ Иисус. Вилнин йăмăкĕ, Марфа, Иисуса каланă: «Хуçамăр, ăна тупăклăха хуни тăватă кун иртрĕ, виле шăрши те тухнă ĕнтĕ». 40 «Ĕненсен, Турă мухтавне курăн тесе каламарăм-и-ха Эпĕ сана?» – тенĕ ăна Иисус. 41 Вилнĕ çын выртакан ту хăвăлĕ умĕнчи чула илсен Иисус çӳлелле пăхса каланă: «Аттем! Мана илтнĕшĕн тав тăватăп Сана. 42 Эсĕ Мана илтессе пĕлетĕп пулин те, çакна Эпĕ кунта тăракан халăхшăн каларăм. Мана Эсĕ янине ĕненччĕр терĕм». 43 Çак сăмахсем хыççăн Иисус хыттăн чĕннĕ: «Лазарь, тух!» 44 Вара вилнĕ тенĕ Лазарь алли-урине пирпе чĕркенипех, питне-куçне тутăрпа çыхнипех тухнă. «Чĕркени-çыхнине салтса илĕр, утма ан чăрмантартăр», – тенĕ çынсене Иисус.

Иисуса хирĕç тунă кавар

45 Çавăн чухне Мария патне пынă чылай иудей, Иисус тунă хăвата курса, Ăна ĕненме пуçланă. 46 Хăшĕсем тата фарисейсем патне кайса Иисус мĕн туни çинчен каласа кăтартнă. 47 Вара аслă священниксемпе фарисейсем хăйсен канашне пухнă. «Мĕскер тумалла-ши? – канашланă вĕсем. – Ку Çын нумай хăват кăтартать. 48 Каплипех хăварсан Ăна пурте ĕненме пуçлĕç. Вара Рим çыннисем килĕç те – пирĕн Турă Çуртне аркатĕç, пирĕн халăха пусмăрлĕç». 49 Вĕсенчен пĕри, çав çул аслă священник пулнă Каиафа, вĕсене каланă: «Эсир ним те ăнланмастăр. 50 Пĕтĕм халăх пĕтнинчен пĕри халăх ырлăхĕшĕн пĕтни хамăршăнах лайăх пуласси пирки ăнланмастăр-им?» 51 Çак сăмахсене вăл хăй ячĕпе каламан, çав çул аслă священник пулнă май, Иисус халăхшăн вилессе вăл малтанах каласа хунă. 52 Унтан та ытларах, Иисус пĕр çак халăхшăн çеç мар, сапаланса кайнă Турă ачисене пĕр çĕре пуçтарассишĕн те вилессе Каиафа пророкла систернĕ. 53 Çав кунран вара вĕсем Иисуса вĕлерме калаçса татăлнă. 54 Çавна пула Иисус иудейсем хушшинче пит курăнсах çӳремен. Вăл унтан пуш хир çывăхĕнчи Ефраим хулине кайнă. Хăйĕн вĕренекенĕсемпе пĕрле Иисус пĕр хушă çавăнта пурăннă. 55 Иудейсен пасха уявĕ çывхарса килнĕ. Таврари чылай халăх пасха умĕн тасалма Иерусалима пынă. 56 Çынсем, Иисуса шыраса, Турă Çуртĕнче тăнă чухне пĕр-пĕринчен: «Мĕнле шухăшлатăр? Уява килет-ши Вăл?» – тесе ыйтнă. 57 Аслă священниксемпе фарисейсем вара Иисуса тытас тесе çапла хушнă: «Вăл ăçтине пĕлекенсен тӳрех пире систермелле».

Иоанн 12

Иисуса Вифанире çупа сĕрни

1 Пасха çитесси ултă кун юлсан Иисус Хăй вилĕмрен чĕртсе тăратнă Лазарь пурăнакан Вифани ялне пынă. 2 Иисус пынă ятпа унта каçхи апат хатĕрленĕ. Марфа хăнасене пăхнă. Иисуспа ларакансем хушшинче Лазарь те пулнă. 3 Çавăнта Мария пĕр кăкшăма тултарса нардран тунă таса, хаклă йышши мирă илсе пынă. Унтан, Иисусăн урине çупа сĕрсе, çӳçĕпе шăла-шăла илнĕ. Пӳрчĕпех ырă мирă шăрши сарăлнă. 4 Вĕренекенĕсенчен пĕри, кайран Иисуса тытса панă Иуда Искариот, Симон ывăлĕ, çавăнта пулнă. Вăл çапла каланă: 5 «Ку çăва виç çĕр динарийлĕх сутса укçине чухăнсене валеçсе памалла марччĕ-и?» 6 Çакна вăл чухăнсемшĕн куляннипе мар, хăй вăрă пулнăран каланă. Ун çумĕнче ĕненекенсене пулăшмалли укçа арчи пулнă, унта янă укçасене вăл хăй валли те илкеленĕ. 7 «Ан чăрмантарăр ăна, – тенĕ çавăн чухне Иисус. – Вăл ку çăва Мана пытарас кун валли усрать. 8 Чухăнсем сирĕн яланах пулĕç, Эпĕ яланах пулас çук». 9 Иисус ăçтине пĕлнĕ иудейсем çавăнта йышлăн пуçтарăннă. Вĕсем Иисуса кăна мар, Вăл вилĕмрен чĕртнĕ Лазаре те курасшăн пулнă. 10 Вара аслă священниксем Лазаре те вĕлерес тесе кавар тунă. 11 Мĕншĕн тесен Лазаре пула унта пыракан чылай иудей Иисуса ĕненме пуçланă.

Иисус Христос Иерусалима кĕни

12 Тепĕр кунне пасха уявне пынă халăх хушшинче Иерусалима Иисус та пырать текен хыпар сарăлнă. 13 Вара çынсем, пальма турачĕсем илсе, Ăна хирĕç тухнă. «Осанна! Хуçа Турă ячĕпе килекен Израиль Патшине мухтав!» – тесе кăшкăрнă вĕсем. 14 Иисус, çамрăк ашак тупса, ун çине утланнă. Мĕншĕн тесен Çырнинче çапла каланă: 15 «Эй, Сион хĕрĕ, ан хăра! Акă санăн Патшу çамрăк ашак çине утланса килет». 16 Мĕн пулса иртнине çав самантра Иисусăн вĕренекенĕсем те ăнланман. Каярахпа тин, Иисус мухтава тухсан, вĕсем Çырнинче Ун çинчен çапла каланине те, çав калани пурнăçланма хăйсем Уншăн мĕн тунине те астуса илнĕ. 17 Иисус Лазаре тупăклăхран чĕнсе кăларнине, епле ăна чĕртсе тăратнине курнă-илтнĕ çынсем çавăн çинчен ыттисене кала-кала кăтартнă. 18 Çав хăвата Иисус тунине илтнĕрен ĕнтĕ халăх Ăна хирĕç тухнă. 19 «Куратăр-и, нимĕн те тăваймастпăр, пĕтĕм тĕнче Ун хыççăн каять», – тесе калаçнă хăйсем хушшинче фарисейсем.

Грексемпе тĕл пулни

20 Уява Турра пуççапма пынисем хушшинче грексем те пулнă. 21 Вĕсем Филипа çапла тархасланă: «Ырă çыннăмăр! Пирĕн Иисуса курас килет». Филипп Галилейăри Вифсаида çынни пулнă. 22 Хайхи Филипп çавăн çинчен Андрея кайса калать. Унтан вара вĕсем, Андрейпа иккĕшĕ, çавăн çинчен Иисуса Хăйне пĕлтереççĕ. 23 Иисус вĕсене хирĕç çапла каланă: «Этем Ывăлĕ мухтава тухас вăхăт çитрĕ. 24 Чăн-чăнах калатăп сире: тăпрана ӳксен шăтман тулă пĕрчи пĕр пĕрчĕ халлĕнех упранса юлать. Анчах та, хăй пĕтсе шăтса тухсан, тулли пучах пултарать. 25 Кам хăйĕн пурăнăçне юратать, çав ăна пĕтерĕ. Кам ку тĕнчере хăйĕн пурăнăçне юратмасть, çав ăна ĕмĕрлĕх пурăнăç валли упраса хăварĕ. 26 Ман ирĕке тăвакан Ман хыççăн пытăр; Эпĕ ăçта – тарçăм та çавăнтах пултăр. Вара Ман ирĕке тăвакана Аттем те хисеплĕ».

Иисус Хăйĕн вилĕмĕ çинчен малтанах каласа хуни

27 «Халĕ Манăн чунăм пăлханса кайрĕ. Мĕн калам-ши? „Аттем, Мана çак саманта курассинчен хăтар!“ – теес-и? Анчах та Эпĕ шăпах çак самантшăн килнĕ. 28 Эй, Аттем! Хăвăн ятна мухтава кăлар!» Çав вăхăтра çӳлтен: «Мухтава кăлартăм, татах та чаплăлатăп!» – тенĕ сасă илтĕннĕ. 29 Унта тăракан халăх та çав сасса илтнĕ. «Аслати пулчĕ пулас ку», – тенĕ пĕрисем. «Ангел Унпа калаçрĕ», – тенĕ теприсем. 30 Çакнашкал калаçнине илтсен Иисус вĕсене çапла каланă: «Ку сасă Маншăн мар, сирĕншĕн пулчĕ! 31 Акă ĕнтĕ çак тĕнчене суд тăвас вăхăт çитрĕ. Ĕнтĕ çак тĕнчерен унăн пуçлăхне хăваласа ярĕç. 32 Çĕр çинчен çĕкленсен, Эпĕ пурне те Хам патăма пуçтарăп!» 33 Çак сăмахсемпе Иисус Хăй мĕнле вилĕмпе вилессе систернĕ. 34 «Христос ĕмĕр-ĕмĕр пуласса эпир саккун кĕнекинченех пĕлетпĕр, – тенĕ çынсем. – Епле тата Эсĕ „Этем Ывăлĕн çĕр çинчен çĕкленмелле“ тетĕнÇав „Этем Ывăлĕ“ текенни кам вара Вăл?» 35 Иисус çапла каланă: «Çуттăн сирĕнпе пуласси нумаях юлмарĕ. Çутă пур чухне, сире тĕттĕм хупăрличчен, çӳресе юлăр. Мĕншĕн тесен тĕттĕмре çӳрекен хăй ăçта кайнине те пĕлмест. 36 Çутă пур чухне çутта ĕненĕр, вара çутă ачисем пулăр!» Çак сăмахсене каласан Иисус вĕсем патĕнчен кайса çухалнă.

Иудейсем ĕненменнин сăлтавĕ

37 Иисус иудейсене тем тĕрлĕ хăват кăтартнă пулин те, вĕсем Ăна ĕненмен. 38 Çапла вара Исаия пророк калани çитнĕ. «Эй, Хуçа Туррăмăр, – тенĕ пулнă вăл, – эпир каланине кам ĕненчĕ-ха? Хуçа Туррăмăрăн хăвачĕ кама курăнчĕ?» 39 Вĕсем ĕненме те пултарайман, ун пирки те Исаия пророках каланă: 40 «Çак халăхăн куçĕ суккăрланнă, чун-чĕри хытса ларнă. Ĕнтĕ вĕсен куçĕ курмасть, чун-чĕри туймасть, çавăнпа та вĕсем, Вăл пире сываттăрччĕ тесе, Ман енне çавăрăнмаççĕ». 41 Çак сăмахсене Исаия пророк Ун çинчен каланă, ăна Христос мухтава тухасси курăннă пулнă. 42 Çапах та Иисуса пуçлăхсенчен те чылайăшĕ ĕненме пуçланă; анчах вĕсем, фарисейсенчен хăраса, синагогăран уйăрса ярасран шикленсе, хăйсем ĕненнине палăртман. 43 Мĕншĕн тесен вĕсем çын мухтанине Турă мухтавĕнчен ытларах юратнă.

Юлашки кун çитсессĕн Иисус сăмахĕ айăплĕ

44 Иисус кăшкăрсах каланă: «Мана ĕненекен Мана мар, Мана кунта Яракана ĕненет. 45 Мана куракан Мана кунта Яракана курать. 46 Эпĕ – çутă, Мана ĕненекенсенчен пĕри те тĕттĕмлĕхре ан юлтăр тесе, Эпĕ тĕнчене килтĕм. 47 Кам та пулин Ман сăмахăма илтсен те Мана ĕненмесен, Эпĕ ăна айăпламастăп. Мĕншĕн тесен Эпĕ тĕнчене айăпламашкăн мар, çăлмашкăн килнĕ. 48 Мана йышăнман çынна, Ман сăмахăмсене хапăл туман çынна суд тăваканĕ пур ĕнтĕ. Юлашки кун çитсессĕн, ăна Эпĕ каланă сăмах айăплĕ. 49 Мĕншĕн тесен Эпĕ Хамран каламастăп, мĕн каламаллине тата мĕнле каламаллине Хама кунта яракан Аттем хушнипе калатăп. 50 Эпĕ пĕлетĕп: Унăн пил-хушăвĕ – ĕмĕрлĕх пурăнăç. Çапла вара, Эпĕ кирек мĕн каласан та Аттем сăмахне çеç калатăп».

Иоанн 13

Вĕренекенĕсен урисене çуни

1 Пасха уявĕ çывхарса килнĕ. Ку тĕнчерен Ашшĕ патне каяс вăхăчĕ çитсе пынине Иисус пĕлнĕ. Ку тĕнчери Хăй хыççăн пыракансене Вăл савнă, каяс умĕн вара Хăйĕн тулли юратулăхне пытарас темен. 2 Каçхине Иисуспа вĕренекенĕсем апат çиме ларнă. Çавăн чухне шуйттан Симон ывăлĕн Иуда Искариотăн чĕрине Иисуса сутас шухăш кĕртнĕ. 3 Ашшĕ пĕтĕмпех Хăйĕн аллине панине тата Хăй Турă патĕнчен анса Турă патне каясса Иисус пĕлнĕ. 4 Çавăнпа Вăл сĕтел хушшинчен тухнă та, çиелти тумне хывса, пилĕкне ал шăлли çыхнă. 5 Унтан çăвăнмалли савăта шыв янă та, вĕренекенĕсен урисене çуса, пилĕкне çыхнă ал шăллипе шăла пуçланă. 6 Петр текен Симон патне çитсен, лешĕ тĕлĕнсе кайнипе çапла каланă: «Хуçамăр! Эсĕ ман урана çăвасшăн-и?» 7 «Эпĕ мĕн тунине эсĕ халĕ пĕлейместĕн-ха, кайран ăнланса илĕн», – тесе хуравланă Иисус. 8 «мĕрне те çутармастăп!» – хирĕçленĕ Ăна Петр. «Эпĕ сан уруна çумасан, эсĕ Манпа пĕрлĕхлĕ пулаймăн», – тенĕ ăна Иисус. 9 «Хуçамăр! Эппин урама кăна мар, аллăмпа пуçăма та çуса яр», – тенĕ Ăна Петр текен Симон. 10 «Çвăннă çын ахалех таса, – тенĕ ăна Иисус, – çавăнпа унăнне урине кăна çумалла. Эсир те таса, анчах пурте мар». 11 Пурте мар тесе Вăл Хăйне тытса паракана малтанах пĕлнĕрен каланă. 12 Вĕренекенĕсен урисене çусан, Хăйĕн тумне тăхăнса, Вăл каллех сĕтел хушшине ларнă. «Эпĕ сирĕншĕн мĕн тунине ăнлантăр-и? – ыйтнă вара Вăл. 13 – Эсир Мана Вĕрентекен тетĕр, Хуçамăр тетĕр. Тĕрĕсех калатăр, Эпĕ, чăнах та, сирĕн Вĕрентекенĕр тата Хуçăр. 14 Çапла вара, Эпĕ, сирĕн Хуçăр тата Вĕрентекенĕр, урăрсене çурăм пулсан, сирĕн те пĕр-пĕрин урисене çумалла. 15 Сирĕн те Ман пекех тумалла тесе Эпĕ сире тĕслĕх кăтартрăм. 16 Чăн-чăнах калатăп сире: чура хăй хуçинчен аслă мар, ĕçпе янă çын та хăйне яраканнинчен аслă мар. 17 Çаксене пĕлсе пурнăçласа тăрсан эсир телейлĕ пулăр. 18 Сирĕн çинчен пурин пирки те каламастăп. Хам суйласа илнисене Эпĕ пĕлетĕп. Çырнинче „Манпа пĕрле çăкăр çиекенех Мана хирĕç тăчĕ“ тесе калани пурнăçлантăр ĕнтĕ. 19 Ĕçĕ пулса иртичченех Эпĕ ун çинчен ахальтен каламастăп. Ĕçĕ пурнăçлансан Эпĕ Христос иккенне ĕненччĕр тесе калатăп. 20 Чăн-чăнах калатăп сире: кам Эпĕ янă çынна йышăнать, çав Мана хапăл тăвать. Кам Мана хапăл тăвать, çав Мана кунта Яракана йышăнать».

Хăйне Иуда тытса парасси çинчен калани

21 Çак сăмахсене каласан Иисусăн кăмăлĕ хуçăлнă. «Чăн-чăнах калатăп сире, – уççăнах пĕлтернĕ Вăл, – сирĕнтен пĕри Мана тытса парĕ». 22 Çавăн чухне вĕренекенĕсем, Вăл кам çинчен каланине ăнкараймасăр, пĕр-пĕрин çине кăн-кан пăхса илнĕ. 23 Иисусăн вĕренекенĕсенчен пĕри вара, Вăл юратни, Унăн хулпуççийĕ çумне сĕвеннĕ. 24 Петр текен Симон, Вăл кам çинчен каланине ыйтса пĕл-ха тесе, ăна аллисемпе паллă кăтартнă. 25 Лешĕ вара Иисус çумнерех çыпăçса: «Хуçамăр! Сутаканĕ хăшĕ пулĕ?» – тесе ыйтнă. 26 «Çкăр татăкне кама пуçса парăп, çавă», – тавăрнă Иисус. Унтан Вăл çăкăр татăкне пуçса Симон ывăлне Иуда Искариота панă. 27 Çав çăкăр татăкне илнĕ хыççăнах Иуда шне шуйттан кĕнĕ. «Тума пуçланине хăвăртрах туса пĕтер», – тенĕ ăна Иисус. 28 Вăл Иудăна мĕншĕн çапла каланине сĕтел хушшинче ларакансенчен пĕри те ăнланса илеймен. 29 Укçа арчи Иудăра пулнăран хăш-пĕр вĕренекенĕсем: «Иисус ăна уяв тĕлне хамăра мĕн кирлине илме хушать пулĕ. Е ыйткалакансене мĕн те пулин пама калать-ши?» – тесе шухăшланă. 30 Çăкăр татăкне илсенех Иуда тăрса тухса кайнă. Вăхăчĕ ĕнтĕ çĕрлене кайнă.

Çĕнĕ пил-хушу

31 Иуда тухса кайсан Иисус каланă: «Паянтан Этем Ывăлĕ мухтава тухрĕ, Ун урлă Турă та мухтава тухрĕ. 32 Турă Хăйĕн Ывăлĕ урлă мухтава тухрĕ пулсан, Турă та Хăй урлă Ывăлне мухтава кăларĕ, часах мухтава кăларĕ. 33 Ачамсем! Манăн сирĕнпе пуласси нумай мар. Кайран эсир Мана шырама пуçлăр. Иудейсене каланинех халĕ сире калатăп: „Эпĕ каяс çĕре эсир çитеймĕр“. 34 Эпĕ сире çĕнĕ пил-хушу паратăп: пĕр-пĕрне юратăр. Пĕр-пĕрне Эпĕ сире юратнă пекех юратăр. 35 Эсир Манăн вĕренекенĕмсем пулнине сирĕн хушшăрти юратулăхран пĕлĕç».

Петр тунасса Иисус малтанах калани

36 «Хуçамăр! Эсĕ ăçта каяс тетĕн?» – ыйтнă Петр текен Симон Иисусран. «Эпĕ каяс çĕре эсĕ халĕ пыраймăн, – тенĕ Иисус, – анчах та каярахпа Ман хыçăмранах пырăн». 37 «Хуçамăр! Мĕншĕн мана халĕ Сан хыçăнтан пыма юрамасть? Эпĕ Саншăн чунăма пама та хатĕр!» – тенĕ Ăна Петр. 38 Иисус вара ăна çапла каланă: «Чунăма пама та хатĕр тетĕн-и? Чăн-чăнах калатăп сана: автан авăтичченех эсĕ виçĕ хут Мана пĕлмĕш пулăн».

Иоанн 14

Иисус – çул та, чăнлăх та, чĕрĕлĕх те

1 «Сирĕн кăмăлăр ан пăсăлтăр. Турра ĕненĕр, Мана та ĕненĕр. 2 Аттем çуртĕнче вырăн нумай. Сахал пулсан: „Сирĕн валли вырăн хатĕрлеме каятăп. 3 Унта кайса сирĕн валли вырăн хатĕрлесен каллех тавăрăнăп. Вара сире, Хампа пĕрле пулччăр тесе, Хам патăма илĕп“, – тенĕ пулăттăм. 4 Эпĕ ăçта каяссине те, унта каймалли çулне те эсир пĕлетĕр», – тенĕ Иисус. 5 «Хуçамăр! Эсĕ çта каяссине эпир пĕлместпĕр, – тенĕ Ăна Фома, – апла çулне пирĕн мĕнле пĕлес?» 6 «Çул та, чăнлăх та, чĕрĕлĕх те – Эпĕ, – тавăрнă ăна Иисус. – Ман урлă каймасан Аттем патне никам та çитеймĕ. 7 Эсир Мана пĕлнĕ пулсан Аттеме те пĕлĕттĕр. Паянтан вара эсир Ăна пĕлтĕр кăна мар, куртăр та». 8 «Хуçамăр! Аттемĕре кăтартсам, пире урăх ним те кирлĕ мар», – тенĕ Ăна Филипп. 9 Иисус ăна çапла каланă: «Эх, Филипп, Эпĕ сирĕнпе мĕн чухлĕ пултăм, çапах та эсĕ Мана пĕлейместĕн-и? Мана курни Аттене те курнă. Мĕншĕн-ха эсĕ тата: „Аттемĕре кăтартсам“, – тетĕн10 Эпĕ Аттемре, Аттем Манра пулнине ĕненместĕн-им? Сире калакан сăмахсене Эпĕ Хамран каламастăп. Мĕн тăвассине Манри Аттем Хăй тăвать. 11 Эпĕ Аттемре тенине те, Аттем Манра тенине те ĕненĕр. Каланине ĕненмесен ĕçĕмсене курса ĕненĕр. 12 Чăн-чăнах калатăп сире: Мана ĕненекен çын Эпĕ тăвакан ĕçех тăвĕ, унтан та ытларах тума пултарĕ, мĕншĕн тесен Эпĕ Аттем патне каятăп. 13 Эсир Ман ятăмпа Аттемрен кирек мĕн ыйтсан та, Ывăлĕ урлă Ашшĕ мухтавлă пултăр тесе, эсир мĕн ыйтнине пурнăçлăп. 14 Ман ятăмпа мĕн те пулин ыйтсан та Эпĕ çавна пурнăçлăп».

Святой Сывлăш çинчен калани

15 «Мана юрататăр пулсан Манăн пил-хушусене пăхăнса пурăнăр. 16 Эпĕ Аттеме тархаслăп та, Вăл сирĕн хута кĕме тепĕр Лплантаракана ярĕ. Вăл ĕмĕр-ĕмĕр сирĕнпе пĕрле пулĕ. 17 Çав Лплантаракан – чăнлăх Сывлăшĕ. Тĕнче Ăна курмасть те, пĕлмест те, çавăнпа Ăна йышăнаймасть. Эсир вара Ăна пĕлетĕр, мĕншĕн тесен Вăл халĕ те сирĕнпе, малашне те сирĕнтех пулĕ. 18 Сире тăлăха хăвармăп, Эпĕ каллех килĕп. 19 Тĕнче Мана курми пуласси нумаях юлмарĕ. Эсир вара Мана яланах курса тăракансем пулăр; мĕншĕн тесен Эпĕ пурăнатăп, эсир те пурăнăр. 20 Эпĕ Аттемрине, эсир Манрине, Эпĕ сирĕн чунăртине эсир çав кун пĕлĕр. 21 Кам Ман пил-хушусене асра тытса пурнăçласа тăрать, çав Мана юратать. Мана юратакана Аттем те юратĕ. Мана савакана юратса, Эпĕ ун патне хамах пырăп». 22 Вара Иуда – Искариот мар, урăххи – Унран ыйтать: «Хуçамăр! Мĕншĕн Эсĕ Хăвна тĕнчене мар, пире кăтартасшăн?» 23 Иисус ăна хирĕç çапла каланă: «Мана юратакан Эпĕ вĕрентнĕ пек пурăнĕ; ăна Аттем те юратĕ. Вара Эпир Аттепе ун патне пырăпăр та унпа пĕрле пулăпăр. 24 Мана юратманни Ман сăмаха пурнăçламасть; эсир илтекен сăмах вара Манăн мар, Мана кунта яракан Аттемĕн. 25 Çакна Эпĕ сире хăвăрпа пĕрле чух калас терĕм. 26 Ман ятăмпа Аттем сире Лплантаракан Сывлăш ярса парĕ. Çав Святой Сывлăш Эпĕ мĕн каланине сире пĕтĕмпех ăнлантарса парĕ, пĕтĕмпех аса илтерĕ. 27 Эпĕ сире канăçлăх парса хăваратăп, Хамăн канăçлăхăма сире паратăп. Анчах та вăл çак тĕнчери канăçлăх мар. Аптăраса ан ӳкĕр, ан хăрăр! 28 „Сирĕн патăртан кайăп та каллех килĕп“ тесе каларăм ĕнтĕ сире. Эсир ăна илтрĕр. Эсир Мана юрататăр пулсан, Эпĕ „Аттем патне каятăп“ тенĕшĕн сирĕн савăнмалла. Мĕншĕн тесен Аттем Манран хăватлăрах. 29 Çапла вара, мĕн калани пурнăçлансан ĕненччĕр тесе, Эпĕ сире ун çинчен малтанах пĕлтерес терĕм. 30 Ĕнтĕ Манăн сирĕнпе калаçасси нумаях юлмарĕ, мĕншĕн тесен çак тĕнчен пуçлăхĕ килет. Вăл Манпа хуçаланаймĕ! 31 Анчах та тĕнчен Эпĕ Аттеме юратнине пĕлмеллех. Çавăнпа та Эпĕ Аттем мĕн хушнине пĕтĕмпех тăватăп. Ĕнтĕ тăрар та кунтан каяр».

Иоанн 15

Христос – чăн-чăн иçĕм çырли авăрĕ

1 Иисус тата çапла каланă: «Эпĕ – чăн-чăн иçĕм çырли авăрĕ, Аттем вара – пахчаçă. 2 Çырла туман туратăмсене Вăл касса пăрахать. Çырла тăвакан туратсене Вăл, çырли тата нумайрах пултăр тесе, иртсех, тасатсах тăрать. 3 Эсир ĕнтĕ ӳкĕтлесе вĕрентнĕ Манăн сăмахăмпа тасалтăр. 4 Эсир Манра пулăр, Эпĕ сирĕнте пулам. Çырла авăрĕнчен уйăрнă турат çырла тăваймĕ, çавăн пекех эсир те, Манра пулмасан, çимĕç параймăр. 5 Эпĕ – çырла авăрĕ, эсир – туратсем. Эпĕ унра пулнă пекех, кам та кам Манра, çавă нумай çимĕç парать; мĕншĕн тесен Мансăр эсир нимĕн те тăваймăр. 6 Кам Манра мар, çавна турата касса пăрахнă пек касса пăрахĕç те, вăл типсе кайĕ. Типĕ туратсене вара пуçтарса вута пăрахаççĕ те, вĕсем çунса каяççĕ. 7 Эсир Манра пулсан Ман сăмахăмсем те сирĕн ăшăрта пулĕç. Вара мĕн ыйтас тенине ыйтăр, ыйтнине сире парĕç. 8 Нумай çимĕç кӳнипе эсир Аттеме мухтава кăларăр, çапла майпа эсир Манăн вĕренекенĕмсем пулăр. 9 Эпĕ сире Хама Аттем юратнă пек юратрăм. Манăн юратулăхăмпа пурăнăр. 10 Эпĕ Аттем хушнине туса тăнăран Унăн юратулăхĕпе пурăнатăп. Эпĕ хушнине туса тăрсан эсир те Ман юратулăхăмпа пурăнăр. 11 Çакна Эпĕ савăнăçăм сирĕн савăнăçăр пултăр тесе, çав савăнăç тулли пултăр тесе каларăм. 12 „Эпĕ сире юратнă пекех, эсир те пĕр-пĕрне юратăр“, – тесе пил-хушу паратăп сире. 13 Хăйĕн тусĕшĕн чунне панинчен ытларах юратулăх пулма пултараймасть. 14 Эпĕ хушнине туса тăрсан эсир Манăн тусăмсем пулатăр. 15 Чура хăйĕн хуçи мĕн тунине пĕлмест, çавăнпа Эпĕ ĕнтĕ сире чурамсем теместĕп. Хам Аттемрен мĕн илтнине Эпĕ сире пĕтĕмпех каласа патăм, çавăнпа сире тусăмсем тетĕп. 16 Эсир Мана суйласа илмен, Эпĕ сире суйласа илтĕм. Эпĕ сире, тĕнчене тухса, пĕтми çимĕç паччăр тесе суйларăм. Вара эсир Аттемрен Ман ятăмпа кирек мĕн ыйтсан та, Вăл сире парĕ. 17 Пĕр-пĕрне юратса пурăнма пил-хушу паратăп сире».

Тĕнче курайманни

18 «Тĕнче сире кураймасть пулсан, вăл сирĕнтен те маларах Мана курайманнине пĕлсе тăрăр. 19 Эсир çак тĕнче çыннисем пулнă пулсан, хăйĕн çыннисене тĕнче юратĕччĕ. Эпĕ сире тĕнчерен суйласа илсе уйăрнă пирки эсир çак тĕнче çыннисем мар. Çавăнпа та тĕнче сире кураймасть. 20 „Чура хăйĕн хуçинчен аслă мар“, – тенĕччĕ Эпĕ сире. Çав сăмахсене асра тытăр. Мана хĕсĕрлерĕç пулсан, сире те хĕсĕрлĕç. Манăн сăмахăма упраса усрарĕç пулсан, сирĕнне те упрĕç. 21 Çавна сире йăлтах Ман ятăмшăн тăвĕç, мĕншĕн тесен тĕнче Мана кунта Яракана пĕлмест. 22 Эпĕ тĕнчене килмен пулсан, каламан пулсан, вĕсем хăйсем çылăхлине пĕлмĕччĕç. Халĕ вĕсем, çылăхлăскерсем, хăйсене тӳрре кăлараймĕç. 23 Кам Мана кураймасть, вăл Аттеме те кураймасть. 24 Эпĕ вĕсене никам тăвайман ĕçсене туса кăтартман пулсан вĕсем хăйсем çылăхлине пĕлмĕччĕç. Халĕ вĕсем Эп тунă ĕçсене курчĕç, пурĕпĕрех Мана та, Аттеме те кураймаççĕ. 25 Вĕсен саккунĕнче „Мана сăлтавсăрах кураймаççĕ“ тесе çырни пурнăçланма çапла пулмалла та. 26 Эпĕ Аттемрен анакан чăнлăх Сывлăшне сирĕн патăра ярăп. Çав Лплантаракан Сывлăш сире Ман çинчен çирĕплетсе пĕлтерекенĕ пулĕ. 27 Эсир те Ман çинчен çирĕплетсе пĕлтерекенсем пулăр, мĕншĕн тесен эсир мĕн пуçламăшĕнченех Манпа пĕрле».

Иоанн 16

1 «Çакна Эпĕ сире ĕненӳре ан иккĕленччĕр тесе каларăм. 2 Сире синагогăсенчен хăваласа кăларĕç. Турра юрăхлă ĕç тăватпăр тесе шухăшласах сире вĕлерĕç. Çав вăхăт çывхарать те ĕнтĕ. 3 Аттеме те, Мана та пĕлменрен вĕсем çапла хăтланĕç. 4 Çакна Эпĕ сире çав вăхăт çитсен Ман сăмахăмсене аса илччĕр тесе каларăм. Хам сирĕнпе пулнă пирки маларах ун çинчен пĕлтермерĕм».

Святой Сывлăш килесси

5 «Халĕ ĕнтĕ Эпĕ Хама кунта Яракан патне каятăп. Анчах сирĕнтен пĕри те: „Ăçта каятăн?“ – тесе ыйтмасть. 6 Çакна каланăран эсир хуйха ӳкнине куратăп. 7 Анчах та Эпĕ чăннине калатăп: Эпĕ кайсан сире лайăхрах пулĕ. Эпĕ каяс мар пулсан сирĕн патăра Лплантаракан килмĕ. Кайсассăн вара – Эпĕ ăна сирĕн патăра ярăп. 8 Лплантаракан Сывлăш килĕ те – çылăх çинчен, тĕрĕслĕх çинчен, суд çинчен тĕнче тĕрĕс мар шутланине кăтартса парĕ. 9 Сывлăш çынсем çылăхлă пулнине кăтартса парĕ, мĕншĕн тесен вĕсем Мана ĕненмеççĕ. 10 Эпĕ тӳрĕ пулнине те Сывлăш кăтартса парĕ, мĕншĕн тесен Эпĕ Аттем патне каятăп, эсир Мана урăх кураяс çук. 11 Турă сучĕ пуррине те Сывлăш кăтартса парĕ, мĕншĕн тесен çак тĕнчен пуçлăхне айăпланă ĕнтĕ. 12 Калас сăмахăм татах нумай, анчах та эсир халĕ пурне те ăнланаймăр. 13 Чăнлăх çулне эсир чăнлăх Сывлăшĕ килсен çеç тупăр. Мĕншĕн тесен Вăл Хăй ячĕпе мар, мĕн илтнине калĕ, пуласлăх çинчен пĕлтерĕ. 14 Сывлăш Мана мухтава кăларĕ, мĕншĕн тесен сире мĕн пĕлтерессине Вăл Манран илĕ. 15 Аттемĕн мĕн пурри пĕтĕмпех Манăн. „Манран мĕн илтнине сире Сывлăш пĕлтерĕ“ тесе çавăнпа каларăм та».

Хуйхă савăнăçпа ылмашĕ

16 «Кĕçех ĕнтĕ эсир Мана кураймăр. Тепĕртакран Мана каллех курăр, мĕншĕн тесен Эпĕ Аттем патне каятăп». 17 Çавăн чухне хăш-пĕр вĕренекенĕсем пĕр-пĕрне каланă: «Мĕн тесшĕн ара Вăл? „Кĕçех ĕнтĕ эсир Мана кураймăр. Тепĕртакран Мана каллех курăр“, – тет. Тата: „Эпĕ Аттем патне каятăп“ – тет. 18 „Кĕçех ĕнтĕ“ тенине тата мĕнле ăнланмалла-ши? Тем калать Вăл, ним те ăнланмастпăр», – тенĕ вара вĕсем. 19 Хăйĕнчен мĕн ыйтасшăн пулнине пĕлсе Иисус çапла каланă: «Кĕçех ĕнтĕ эсир Мана кураймăр, тепĕртакран каллех курăр, терĕм Эпĕ. Эсир пĕр-пĕринпе çавăн çинчен калаçатăр-и? 20 Чăн-чăнах калатăп сире: эсир ĕсĕклесе йĕрĕр, ӳлесе макăрăр, анчах та тĕнче савăнĕ. Эсир хуйха ӳкĕр, анчах та сирĕн хуйхăр савăнăçпа ылмашĕ. 21 Ача çуратнă чухне хĕрарăм тертленет, мĕншĕн тесессĕн унăн асап вăхăчĕ çитнĕ. Анчах та, ачине çуратсан, тĕнчене çын килнишĕн савăннипе вăл терчĕ çинчен манса каять. 22 Çавнашкалах эсир те халĕ тертленетĕр. Акă Эпĕ тепĕртакран сире курăп та, сирĕн чĕрĕрсем савăнăçпа тулĕç. Çав савăнăçа сирĕнтен никам та туртса илеймĕ. 23 Çав кун вара эсир Манран нимĕн çинчен те ыйтмăр. Чăн-чăнах калатăп сире: Ман ятăмпа Аттемрен кирек мĕн ыйтсан та, Вăл сире парĕ. 24 Халиччен эсир Ман ятăмпа нимĕн те ыйтманччĕ-ха. Ыйтăр – савăнăçăр тулли пултăр тесе сире мĕн ыйтнине парĕç».

Христос тĕнчене çĕнтерни

25 «Халиччен Эпĕ сире ытарлăн калаттăм. Аттем çинчен уççăн калас вăхăт, ытарлăхсем калама пăрахас вăхăт çитсе пырать ĕнтĕ. 26 Çав кун эсир Аттемрен Ман ятăмпа ыйтăр. Сирĕншĕн Аттеме тархаслăп теместĕп, 27 мĕншĕн тесен эсир Мана юратнăран, Эпĕ Турă патĕнчен килнине ĕненнĕрен сире Аттем Хăй те юратать. 28 Эпĕ, Аттем патĕнчен тухса, тĕнчене килтĕм. Халĕ вара, тĕнчене хăварса, каллех Аттем патне каятăп». 29 «Акă Эсĕ халĕ ытарлăн мар, уççăн калатăн, – тенĕ Иисуса вĕренекенĕсем. 30 – Ĕнтĕ эпир Эсĕ йăлтах пĕлсе тăнине куратпăр. Эпир çăвар уçичченех Эсĕ Хăвăнтан мĕн ыйтасса пĕлетĕн. Çавăнпа Эсĕ Турă патĕнчен килнине ĕненетпĕр». 31 «Тинех ĕненетĕр-и? – тенĕ вĕсене Иисус. 32 – Акă эсир Мана пĕччен хăварса тĕрлĕ еннелле саланас вăхăт çывхарать, çав вăхăт çитрĕ те ĕнтĕ. Анчах та Аттем Манпа пулнăран Эпĕ пĕччен мар. 33 Çакна Эпĕ сире чун канăçлăхне Манра тупăр тесе каларăм. Ку тĕнче сирĕншĕн хуйхă-суйхăллă пулĕ, çапах çирĕп кăмăллă пулăр: Эпĕ тĕнчене çĕнтертĕм».

Иоанн 17

Иисус Хăйĕн вĕренекенĕсемшĕн кĕлтуни

1 Çак сăмахсем хыççăн Иисус çӳлелле пăхнă та çапла каланă: «Эй, Аттем! Вăхăт çитрĕ ĕнтĕ: Хăвăн Ывăлу Сана мухтава кăлартăр тесе Ывăлна мухтава кăлар. 2 Эсĕ Ăна пур этемпе те пуç пулма ирĕк панă пекех, Вăл та Эсĕ шанса панисене пурне те ĕмĕрлĕх пурăнăç парĕ. 3 Сана, пĕртен-пĕр чăн Турра, пĕлни тата Ху кунта янă Иисус Христоса пĕлни ĕмĕрлĕх пурăнăç пулать те ĕнтĕ. 4 Эпĕ çĕр çинче Сана мухтава кăлартăм, Эсĕ Мана тума хушнă ĕçе пурнăçларăм. 5 Эй, Аттем! Тĕнче пуличченех Сан патăнта Эпĕ мухтавлăччĕ. Халĕ Эсĕ Мана татах Хăвăн патăнти мухтавлăхна кăтарт. 6 Эсĕ çак тĕнчери çынсене Мана патăн. Эпĕ вĕсене Санăн ятна пĕлтертĕм. Вĕсем Санăн çыннусемччĕ, Эсĕ вĕсене Мана патăн. Вĕсем Санăн сăмахна упраса хăварчĕç. 7 Эсĕ Мана пани пĕтĕмпех Санăн иккенне халĕ ĕнтĕ вĕсем ăнланса илчĕç. 8 Мĕншĕн тесен Эсĕ Мана панă сăмахсене Эпĕ вĕсене патăм. Çав сăмахсене вĕсем йышăнчĕç. Вара Эпĕ Сан патăнтан килнине чăнласах ăнланчĕç, Мана Эсĕ янине ĕненчĕç. 9 Эпĕ вĕсемшĕн тархаслатăп. Пĕтĕм тĕнчешĕн мар, Эсĕ Мана панисемшĕн кĕлтăватăп, мĕншĕн тесен вĕсем – Санăн. 10 Манăн мĕн пурри те – Санăн. Санăнни те – Манăн. Вĕсене пула Эпĕ мухтавлă пултăм. 11 Эпĕ ĕнтĕ тĕнчере мар, вĕсем вара тĕнчерех-ха. Эпĕ Сан патна пыма тухатăп. Эй, Святой Аттем! Вĕсем те Пирĕн пекех пĕр пулччăр тесе Эсĕ Мана панă Хăвăн ятупа вĕсене упрасамччĕ. 12 Эпĕ вĕсемпе пĕрле тĕнчере чухне Эсĕ панисенчен пĕри те вилмерĕ. Çырнинчи пурнăçлантăр тесе, пĕтеслĕх ывăлĕсĕр пуçне, ыттисене Эпĕ пурне те Санăн ятупа упраса хăвартăм. 13 Халĕ ĕнтĕ Сан патна пыратăп. Манăн тулли савăнăçăмпа вĕсен чĕрисем тулччăр тесе çакна Эпĕ тĕнчере чухне калатăп. 14 Эпĕ Сан сăмахна вĕсене каласа патăм. Вĕсем те Ман пекех ку тĕнче çыннисем пулманран тĕнче вĕсене курайми пулчĕ. 15 Эсĕ вĕсене ку тĕнчерен илсемччĕ тесе кĕлтумастăп, усал-тĕселтен сыхласа хăварсамччĕ тесе кĕлтăватăп. 16 Вĕсем те Ман пекех ку тĕнче çыннисем мар. 17 Вĕсене Хăвăн чăнлăхупа сăвапласа тасат: Санăн сăмаху – чăнлăх. 18 Эсĕ Мана тĕнчене янă пекех, Эпĕ те вĕсене тĕнчене ятăм. 19 Вĕсем те Санăн чăнлăхупа тасалччăр тесе Хама Эпĕ вĕсемшĕн паратăп. 20 Вĕсемшĕн анчах кĕлтумастăп. Вĕсен сăмахне итлесе Мана ĕненекен кашни çыншăн кĕлтăватăп. 21 Пурте пĕр пулччăр. Эй, Аттем, Эсĕ Манра пулнă пек, Эпĕ Санра пулнă пек, вĕсем те Пирĕнте пĕр пулччăр тесе, Мана Эсĕ янине тĕнче ĕнентĕр тесе кĕлтăватăп. 22 Эпир пĕр пулнă пек, вĕсем те пĕр пулччăр тесе, Эсĕ Мана панă мухтава вĕсене патăм. 23 Эпĕ – вĕсенче, Эсĕ те – Манра. Вĕсем те чăннипех пĕр пулччăр. Мана Эсĕ янине тата Эсĕ вĕсене Мана юратнă пекех юратнине тĕнче пĕлтĕр. 24 Эй, Аттем! Эсĕ Мана панисем те Эпĕ ăçта, çавăнта Манпа пĕрлех пулччăр. Эсĕ Мана тĕнчене пултаричченех юратса панă мухтава вĕсем те курччăр. 25 Эй, тӳрĕлĕхлĕ Аттем! Тĕнче Сана пĕлмерĕ, анчах та Эпĕ Сана пĕлтĕм. Кусем те Мана Эсĕ янине пĕлчĕç. 26 Вара Эпĕ вĕсене Санăн ятна пĕлтертĕм. Эсĕ Мана юратни те вĕсенче пултăр тесе, çапла майпа Эпĕ те вĕсенче пулам тесе, малашне те вĕсене пĕлтерсех тăрăп».

Иоанн 18

Иисуса тытни

1 Кĕлĕ туса пĕтерсен Иисус Хăйĕн вĕренекенĕсемпе Кедрон айлăмĕн тепĕр енне кайнă, унта сад пулнă. Иисус вĕренекенĕсемпе пĕрле çав сада кĕнĕ. 2 Иисус унта Хăйĕн вĕренекенĕсемпе час-часах çӳрекеленĕ, çавăнпа вăл вырăн пирки Ăна тытса паракан Иуда та пĕлнĕ. 3 Çапла вара, Иуда пĕр ушкăн салтака тата аслă священниксемпе фарисейсен тарçисене ертсе унта пынă. Пурте вĕсем хунарсемпе çутаткăçсем йăтнă, хĕçсемпе пулнă. 4 Иисус, Хăйĕнпе мĕн пуласса йăлтах пĕлсе тăрса, вĕсене хирĕç тухнă та çапла каланă: «Кама шыратăр?» 5 «Назорей Иисуса», – тенĕ лешсем. «Эпĕ-ха Вăл», – тенĕ Иисус. Ăна тытса паракан Иуда та çав ушкăнрах тăнă. 6 Иисус «Эпĕ-ха Вăл» тенине илтсессĕнех вĕсем каялла чакнă та, ӳксе, çĕр çумне лăпчăннă. 7 Вăл вĕсенчен каллех: «Кама шыратăр?» – тесе ыйтнă. «Назорей Иисуса», – тенĕ лешсем. 8 «Эпĕ-ха Вăл тесе каларăм-çке сире, – тавăрнă Иисус. – Мана шыратăр пулсан эппин ыттисене ан тивĕр, вĕсене кайма ирĕк парăр». 9 Çапла майпа „Эсĕ Мана панисене Эпĕ пурне те упраса хăвартăм“ тесе маларах калани пурнăçланнă. 10 Петр текен Симонăн хĕç пулнă. Вăл хĕçне туртса кăларнă та аслă священник чури çине сулса ярса унăн сылтăм хăлхине касса татнă. Çав чура Малх ятлă пулнă. 11 «Хĕçне йĕннине чиксе хур, – тенĕ Иисус Петра. – Аттем панă асап куркине Манăн ĕçмелле марччĕ-им вара?» 12 Унтан салтаксемпе пинпӳ тата иудейсен тарçисем Иисуса тытса çыхнă. 13 Ăна малтанах Анна патне илсе пынă. Анна вăл çав çул аслă священникра ларакан Каиафăн хуньшĕ пулнă. 14 «Халăх ырлăхĕшĕн пĕр çын пĕтни лайăхрах» тесе иудейсене маларах канаш параканни шăпах çав Каиафа пулнă.

Петр Иисуса пĕлмĕш пулни

15 Иисус хыçĕнчен Петр текен Симонпа тепĕр вĕренекенĕ пынă. Çав вĕренекенне аслă священник палланă, çавăнпа вăл Иисуспа пĕрле аслă священник картишне кĕме пултарнă. 16 Петр тулта, хапха умĕнче, тăнă. Кштахран аслă священник палланă хайхи вĕренекен тухнă та, хапха асăрхаса тăракан хĕрарăмпа калаçса илсе, Петра та шала кĕртнĕ. 17 Вара çав хĕрарăм чура Петра каланă: «Эсĕ те Çак Çыннăн вĕренекенĕ мар-и-ха?» «Çу-ук», – тавăрнă Петр. 18 Çанталăк сивĕ пулнăран тарçăсемпе чурасем вут хурса ăшăнса тăнă. Петр та вĕсемпе пĕрле пулнă.

Аслă священник Иисуса тĕпчени

19 Аслă священник Иисусран Унăн вĕренекенĕсем çинчен, Унăн вĕрентĕвĕ çинчен ыйтнă. 20 «Эпĕ пĕтĕм халăха уççăнах вĕрентрĕм, – тенĕ ăна Иисус. – Эпĕ сăмахăма иудейсем ялан пуçтарăнакан синагогăсенче, Турă Çуртĕнче каларăм, вăрттăн нимĕн те вĕрентмен. 21 Эсĕ мĕншĕн Манран ыйтатăн? Эпĕ мĕн каланине итленĕ çынсенчен кайса ыйт. Эпĕ мĕн вĕрентнине вĕсем пĕлеççĕ». 22 Çак сăмахсене илтсен юнашар тăракан тарçăсенчен пĕри Ăна питĕнчен çупса янă. «Эсĕ аслă священника çапла хуравлатăн-и-ха?» – тенĕ вăл. 23 «Эпĕ тĕрĕс мар каларăм пулсан мĕн тĕрĕс маррине ăнлантарса пар, – тавăрнă ăна Иисус. – Эпĕ тĕрĕсех каларăм пулсан эсĕ Мана мĕншĕн çапатăн?» 24 Анна вара Иисуса, çыхнăскере, Каиафа ятлă аслă священник патне илсе кайма хушнă.

Петр каллех Иисуса пĕлмĕш пулни

25 Петр текен Симон кăвайт умĕнчех ăшăнса тăнă. «Эсĕ те Унăн вĕренекенĕ мар-и-ха?» – ыйтнă унран çавăнта татах. «Çук, çук», – тунса каланă Петр. 26 Аслă священникăн чурисенчен пĕри, хайхи хăлхине Петр касса татнин тăванĕ, çапла ыйтнă: «Эпĕ сана садра Унпа пĕрле курманччĕ-и-ха?» 27 Петр каллех Иисуса пĕлмĕш пулнă. Çав самантра автан авăтса янă.

Иисус Пилат патĕнче

28 Ирпе ирех иудейсем Иисуса Каиафа патĕнчен преторине илсе пынă. Ирсĕрленес мар тесе вĕсем преторине кĕмен, мĕншĕн тесен хăйсен йăлипе каçхине пасха апачĕ çимелле пулнă. 29 Çавăнпа та Пилат хăй вĕсенчен тухса ыйтнă: «Эсир Ку Çынна мĕн пирки айăплатăр?» 30 Вĕсем ăна хуравланă: «Вăл усал ĕç туман пулсан, эпир Ăна сана тытса памăттăмăр». 31 «Эсир Ăна илсе кайăр та хăвăр саккунăрпа суд тăвăр», – тенĕ Пилат. «Пирĕн çынна вĕлермеллех айăпламалли ирĕк çук», – тавăрнă ăна иудейсем. 32 Çапла Иисус Хăй мĕнле вилĕмпе вилесси çинчен малтанах калани пурнăçланнă. 33 Пилат вара каллех преторине кĕнĕ те Иисуса чĕнсе илсе каланă: «Эсĕ Иудея Патши-и?» 34 «Эсĕ ху çапла шутлатăн-и е çын сăмахĕпе Ман пирки çапла калатăн?» – ыйтнă Иисус. 35 «Эпĕ иудей-и-мĕн? – хирĕçленĕ Пилат. – Сана Хăвăн халăхупа аслă священник ман алла тытса пачĕç. Мĕн тунă вара Эсĕ?» 36 Иисус çапла тавăрнă: «Манăн Патшалăхăм çак тĕнчери мар. Манăн Патшалăхăм çак тĕнчери пулсан, Мана пăхăнса тăракансем Манăн хӳтте кĕнĕ пулĕччĕç, иудейсене тыттармĕччĕç. Анчах та халĕ Манăн Патшалăхăм кунта мар». 37 «Эппин Эсĕ Патшах-и?» – тенĕ Ăна Пилат. «Эпĕ Патша тесе эсĕ каларăн, – тавăрнă Иисус. – Эпĕ чăнлăх çинчен каласа пĕлтерме çуралнă, çавăншăн тĕнчене килнĕ. Чăнлăхлă кашни çын Ман сасса итлет». 38 «Мĕн вăл чăнлăх?» – тенĕ Ăна Пилат.

Иисуса вĕлерме ыйтни

Çак сăмахсем хыççăн вăл каллех иудейсем патне тухнă та каланă: «Ку Çынна айăплама эпĕ нимĕнле сăлтав та тупмастăп. 39 Сирĕн йăлăрпа манăн пасха уявĕ тĕлне тĕрмери пĕр çынна кăларса яма ирĕк пур. Эсир хирĕç мар пулсан, Иудея Патши текеннине кăларса ярăп». 40 Вара пурте каллех: «Ăна мар, Вараввăна кăларса яр!» – тесе кăшкăрнă. Варавва ятли вăрă-хурах пулнă.

Иоанн 19

1 Пилат вара Иисуса хурал аллине панă та хĕнеме хушнă. 2 Салтаксем йĕплĕ кӳкен хуллинчен пуç кăшăлĕ çыхса ăна Иисус пуçне тăхăнтартнă, çине патшалла хĕрлĕ тум уртса янă. 3 «Сывă пултăр иудейсен Патши!» – тесе вĕсем Иисуса çупа-çупа янă. 4 Пилат вĕсене каллех тухса каланă: «Вăл айăплă маррине пĕлтерме Ăна эпĕ сирĕн патăра кăларттаратăп». 5 Иисуса вара йĕплĕ кӳкен пуç кăшăлĕпе, вăрăм хĕрлĕ тумпа кăларнă. «Акă вăл Çын», – тенĕ вĕсене Пилат. 6 Аслă священниксемпе вĕсен тарçисем Ăна курсанах: «Пталаттар Ăна, пăталаттар!» – тесе кăшкăрнă. «Эпĕ Унра нимĕнле айăп та тупмастăп, тытăр та хăвăр пăталăр», – тенĕ вĕсене Пилат. 7 «Пирĕн хамăрăн саккун, – тавăрнă ăна иудейсем. – Хăйне Турă Ывăлĕ тесе каланăшăн Ăна пирĕн саккунпа вĕлермелле». 8 Çак сăмахсене илтсен Пилат тата ытларах хăраса ӳкнĕ. 9 Вăл каллех преторине кĕнĕ те Иисусран ыйтнă: «Эсĕ ăçтисем пулатăн?» Иисус нимĕн те каламан. 10 «Эсĕ манпа та калаçасшăн мар-и? – тенĕ вара Ăна Пилат. – Пĕлместĕн-им, манăн Сана пăталаттарма та ирĕкĕм пур, кăларса яма та ирĕкĕм пур». 11 «Çӳлтен паман пулсан санăн Манпа пуç пулма нимĕнле ирĕк те пулас çукчĕ, – тавăрнă Иисус, – çавăнпа Мана сан аллуна тытса паракана ытларах çылăх пулĕ». 12 Çак самантран пуçласа Пилат Иисуса ирĕке кăлармашкăн май шыранă. «Ăна ирĕке ярсан эсĕ императорăн тусĕ те мар вара! Хăйне хăй патша тесе калакан кашни çын – император тăшманĕ!» – тесе кăшкăрашнă иудейсем. 13 Çак сăмахсене илтсен Пилат Иисуса преторирен илсе тухма хушнă, хăй суд тумалли вырăна ларнă. Чултан купаланă çак çӳллĕ вырăна Лифостротон, еврейла Гаввафа, теççĕ. 14 Ку ĕнтĕ пасха умĕнхи эрне кун, кăнтăрла тĕлнелле пулнă. «Акă сирĕн Патшăр», – тенĕ Пилат иудейсене. 15 Анчах та вĕсем: «Атя, хăвăртрах пăталаттар Ăна!» – тесе кăшкăрма пуçланă. «Епле-ха сирĕн Патшăра пăталаттарам?» – тенĕ Пилат. «Императорсăр пуçне пирĕн урăх патша çук», – тавăрнă аслă священниксем. 16 Вара тин Пилат вĕсене Иисуса пăталама ирĕк панă. Çавăнтах Иисуса тытса илсе кайнă.

Иисус Христоса пăталани

17 Иисус, Хăйĕн хĕресне çĕклесе, «Пуç купташки» текен вырăна çитнĕ, еврейла ăна Голгофа теççĕ. 18 Хĕрес çумне те Ăна çавăнтах пăталанă. Унпа пĕрле тепĕр икĕ çынна пăталанă; варринчи хĕрес çине – Иисуса, тепĕр иккĕшне вара Унран икĕ енне. 19 Хĕрес çумне тата хăма татăкĕ çапса хунă. Хăми çине Пилат çапла çыртарнă пулнă: «Иудея Патши, Назорей Иисус». 20 Иисуса пăталанă вырăн хула хĕрринчех пулнă. Çавăнпа хĕрес çине мĕн çырнине иудейсенчен нумайăшĕ вуланă. Çырма вара еврейла, грекла тата латинла çырнă пулнă. 21 Иудейсен аслă священникĕсем Пилата ӳпкелешнĕ: «„Иудея Патши“ тесе мар, „Вăл Хăйне Иудея Патши тесе каланă“, – тесе çырмаллаччĕ». 22 «Эпĕ мĕнле çыртарнă, çаплах пултăр», – тавăрнă Пилат. 23 Иисуса хĕрес çумне пăталасан салтаксем Унăн тумтирне илсе тăватă пая уйăрнă. Кашни салтака пĕрер пай лекнĕ. Вĕсем Унăн хитонне те илнĕ, ăна вара çĕлемесĕр тĕртсе тунă пулнă. 24 Çавăнпа вĕсем çапла калаçса татăлнă: «Хитонне çурас мар, шăпа ярас: кама шăпа тухать, çавă илтĕр». Çапла майпа Çырнинче «тумтирĕме илчĕç те хăйсем хушшинче уйăрчĕç, кĕпене вара шăпа ярса валеçрĕç» тесе калани пурнăçланнă. Салтаксем çавăн пек тунă та. 25 Иисуса пăталанă хĕрес патĕнче Унăн Амăшĕ, Амăшĕн аппăшĕ, Клеопа Марийи тата Мария Магдалина тăнă. 26 Иисус Хăйĕн Амăшне тата çавăнта тăракан юратнă вĕренекенне асăрхасан Амăшне каланă: «Акă Санăн ывăлу». 27 «Акă санăн Аннӳ», – тенĕ унтан вĕренекенне. Çав вăхăтран вара çак вĕренекен Иисус Амăшне хăй патне илнĕ.

Иисус Христос вилĕмĕ

28 Çавăн хыççăн Иисус, пĕтĕмпех пурнăçланнине кура, Çырнинче калани пулса çиттĕр тесе, çапла каланă: «Ăшăм хыпрĕ». 29 Çавăнта хĕрхӳлентернĕ хĕрлĕ эрех тултарнă кăкшăм ларнă. Салтаксем çав шĕвеке сăхтарнă мунчалана иссоп патакки вĕçне тирсе Унăн çăварĕ патне илсе пынă. 30 Хĕрхӳлентернĕ хĕрлĕ эрех тутанса пăхсан Иисус каланă: «Мĕн пулмалли пулчĕ!» Вара Унăн пуçĕ лăштăрах усăннă та, юлашки сывлăшĕ тухнă. 31 Ку ĕç эрне кун пулнăран иудейсем вилесене хĕрес çинче шăмат кунччен – вăл шăмат кун иудейсен мăн кунĕ пулнă – хăварасшăн пулман. Çавăнпа вĕсем пăталанă çынсен ури тунисене çапса ватса хĕрес çинчен антарма Пилатран ыйтнă. 32 Вара салтаксем пынă та Иисуспа пĕрле пăталанисенне иккĕшĕнне те ури тунисене çапса ватнă. 33 Иисус тĕлне çитсен салтаксем Вăл вилнине курнă та Унăн урисене ватас темен. 34 Анчах та пĕр салтакĕ Ăна аякĕнчен сăнăпа чикнĕ, çавăнтах юнпа шыв юхса тухнă. 35 Сире çакна хăй куçĕпе хăй курнă çын çирĕплетсе пĕлтерет, вăл çирĕплетсе калани чăн. Сире ĕнентересшĕн хăй чăн каланине вăл пĕлет. 36 Çапла майпа Çырнинче «Унăн пĕр шăммине те çапса ватмĕç» тени пурнăçланнă. 37 Çырнинче тепĕр тĕлте çапла калани те пур: «Хăйсем сăнăпа Чикни çине пăхĕç».

Иисуса пытарни

38 Каярахпа Аримафейăра çуралса ӳснĕ Иосиф Иисус ӳтне хĕрес çинчен илме Пилатран ирĕк ыйтнă. Иисусăн вĕренекенĕ пулнă пулин те, иудейсенчен хăранипе çакна Иосиф палăртман. Пилат ăна ирĕк панă. Вара вăл Иисус ӳтне пырса илсе кайнă. 39 Иосифпа пĕрле тата пĕррехинче Иисус патне çĕрле вăрттăн пынă Никодим та пулнă. Вăл икĕ пăта яхăн алоэпе смирна хутăшĕ илсе пынă. 40 Çапла вара вĕсем иудейсен йăлипе Иисус ӳтне ырă шăршăллă çу сĕрнĕ пирпе чĕркенĕ. 41 Иисуса пăталанă вырăнтан инçех те мар сад ӳснĕ. Çав садра унччен пĕр виле те пытарман çĕнĕ тупăклăх пулнă. 42 Тепĕр кунне шăмат кун – иудейсен канмалли кунĕ – пулнăран тата тупăклăх çывăх пулнăран Иисуса çавăнтах пытарнă.

Иоанн 20

Иисус чĕрĕлсе тăни

1 Эрнен малтанхи кунĕнче Мария Магдалина тул çутăлса çитнĕ-çитменех тупăклăх патне пынă. Пхнă та – курах кайнă: шăтăка хупланă чула такам йăвантарса янă. 2 Вара вăл хăвăртрах Петр текен Симон патне тата Иисус юратнă тепĕр вĕренекен патне чупнă. «Хуçамăра тупăклăхран илсе кайнă, ăçта илсе кайнине те пĕлместпĕр», – тенĕ вĕсене Мария Магдалина. 3 Петрпа тепĕр вĕренекен çав самантрах тухнă та тупăклăх патне васканă. 4 Иккĕшĕ те пĕрлех чупма пуçланă пулин те, леш вĕренекенĕ, Петртан хытăрах чупса, Иисуса пытарнă вырăна маларах çитнĕ. 5 Вăл шăтăкран пĕшкĕнсе пăхнă та пирсем выртнине асăрханă. Çапах та хăй шала кĕмен. 6 Петр текен Симон та ун хыççăн чупса çитнĕ. Вăл тупăклăха кĕнĕ те унта Иисус ӳтне чĕркенĕ пирсем 7 тата Иисусăн пуçне витнĕ тутăр выртнине кăна асăрханă. Чĕркенĕ тутăр пирсенчен уйрăм выртнă. 8 Вара тупăклăх патне маларах çитнĕ вĕренекенĕ те шала кĕнĕ, çаксене курсассăн вăл Хуçамăр вилĕмрен чĕрĕлнине ĕненнĕ. 9 Çырнинче Иисусăн вилĕмрен чĕрĕлсе тăмалла тесе каланине вĕсем ун чухне пĕлмен-ха. 10 Вара вĕренекенĕсем каллех хăйсем патне тавăрăннă.

Иисус Мария Магдалинăна курăнни

11 Мария тупăклăх умĕнче йĕрсе тăнă. Çапла йĕре-йĕрех вăл çĕр хăвăлне пĕшкĕнсе пăхнă. 12 Вăл унта шурă тумлă икĕ ангел ларнине курах кайнă. Пĕри Иисус выртнă тĕлте пуç вĕçĕнче, тепри ура вĕçĕнче ларнă. 13 «Эй, хĕрарăм, мĕншĕн йĕретĕн?» – тенĕ ăна ангелсем. «Хуçама илсе кайнăшăн, Ăна ăçта хунине те пĕлменшĕн йĕретĕп», – тенĕ вĕсене Мария. 14 Çапла каласан вăл хыçалалла çавăрăнса пăхнă та Иисус тăнине курнă. Анчах та Мария Иисуса палласа илеймен. 15 «Эй, хĕрарăм! Мĕншĕн йĕретĕнКама шыратăн?» – тенĕ ăна Иисус. Ку пахчаçă пулĕ-ха тесе, Мария Ăна çапла каланă: «Эй, ырă Çыннăм! Эсĕ Унăн ӳтне илсе кайнă пулсан, ăçта хунине каласамччĕ. Эпĕ Ăна кайса илĕттĕм». 16 «Мария!» – тенĕ ăна Иисус. Мария çавăрăнса пăхнă та: «Раввуни!» – тесе кăшкăрса янă. Çакă: «Вĕрентекен!» тенине пĕлтерет. 17 «Ман çума ан сĕртĕн, – тенĕ ăна Иисус, – мĕншĕн тесен Эпĕ Хам Аттем патне çĕкленмен-ха. Эсĕ Манăн ĕненекен тăванăмсем патне кай та çакăн çинчен пĕлтер: Эпĕ Хамăн Аттем патне, сирĕн Аçăр патне; Хамăн Туррăм патне, сирĕн Туррăр патне çĕкленетĕп». 18 Мария Магдалина вĕренекенсем патне кайнă та: «Эпĕ Хуçамăра куртăм!» – тесе хыпарланă. Иисус хăйне мĕн каланине те вăл йăлтах каласа кăтартнă.

Иисус вĕренекенĕсене курăнни

19 Çав вырсарни каçах, вĕренекенĕсем иудейсенчен хăранипе хăйсем пуçтарăннă пӳрт алăкне питĕрсе ларнă чухне, вĕсем хăйсем хушшинче Иисус тăнине курах кайнă. «Канăçлăх пултăр сире!» – тенĕ Вăл. 20 Çапла каласан Иисус вĕсене Хăйĕн алли-урине, аякне кăтартнă. Хуçамăра курсан вĕренекенĕсем питĕ савăнса кайнă. 21 «Канăçлăх пултăр сире! – саламланă вĕсене Иисус тепĕр хут. – Ĕнтĕ Аттем Мана сире вĕрентме янă пекех, Эпĕ те сире ыттисене вĕрентме яратăп». 22 Çавăн хыççăн Иисус вĕсем çине вĕрнĕ те çапла каланă: «Манран çак Святой Сывлăша йышăнăр. 23 Эсир камăн çылăхĕсене каçарăр, унăн каçарăнĕç; камăнне каçармăр, унăн каçарăнмĕç». 24 Вун иккĕшĕнчен пĕри, Йĕкĕреш текен Фома, Иисус пӳрте кĕрсе тăнă чухне унта вĕсемпе пулман. 25 «Эпир Хуçамăра куртăмăр!» – тенĕ ăна ытти вĕренекенĕсем. «Пталасан суранланнă аллисене, аяк пĕрчисене тытса пăхмасăр ĕненместĕпех!» – тенĕ Фома ыттисене.

Иисуспа Фома

26 Тепĕр сакăр кунран Унăн вĕренекенĕсем каллех пĕр пӳртре пуçтарăннă. Фома та вĕсемпе пĕрлех пулнă. Çапла питĕрĕнсе ларнă чухне Иисус кĕрсе тăнă та вĕсен умне тухса саламланă: «Канăçлăх пултăр сире!» 27 Унтан Фомана каланă: «Пӳрнӳсене тăс-ха! Акă Манăн аллăмсем. Халĕ аллуна тăсса Манăн аякăмри сурана сĕртĕн. Ан иккĕлен, ĕнен!» 28 «Хуçам тата Туррăм!» – теме çеç пултарнă Фома. 29 Иисус ăна каланă: «Эсĕ Мана курсан тин ĕнентĕн. Курмасăрах ĕненекенсем телейлĕ».

Ку кĕнекен тĕллевĕ

30 Хăйĕн вĕренекенĕсене Иисус тата нумай хăватсем туса кăтартнă пулнă. Ку кĕнекере вĕсем пирки çырман. 31 Çаксене сире Иисус вăл Турă Суйласа илни, Турă Ывăлĕ пулнине ĕнентересшĕн, ĕненсен Унăн ячĕпе чĕрĕлĕхлĕ пулччăр тесе çырнă.

Иоанн 21

Иисус вĕренекенĕсене Тивериада тинĕсĕ патĕнче курăнни

1 Çавăнтан кайран Иисус Хăйĕн вĕренекенĕсене Тивериада тинĕсĕ патĕнче каллех курăннă. Ку ĕç çапла пулса иртнĕ. 2 Петр текен Симон, Йĕкĕреш текен Фома, Галилейăри Кана çынни Нафанаил, Зеведей ывăлĕсем тата Иисусăн тепĕр икĕ вĕренекенĕ пĕрле пуçтарăннă. 3 «Эпĕ пулла каятăп», – тенĕ вĕсене Петр текен Симон. «Эпир те пыратпăр», – тенĕ ăна ыттисем. Вара вĕсем кимĕ çине ларса тинĕсе тухнă. Анчах çав каç вĕсем нимĕн те тытайман. 4 Ирпе ирех Иисус вĕсене çыранта кĕтсе тăнă, анчах вĕренекенĕсем Иисуса паллайман. 5 «Ачасем, сирĕн çимелли мĕн те пулин пур-и?» – тенĕ вĕсене Иисус. «Çук çав», – тавăрнă вĕренекенĕсем. 6 «Сĕреке-тетелĕрсене кимĕрен сылтăмарах пăрахăр-ха, вара кĕрĕ», – тесе каланă вĕсене Иисус. Çапла тусан туртса кăлараймиех пулă кĕнĕ. 7 Иисусăн юратнă вĕренекенĕ вара Петра çапла каланă: «Ку – Хуçамăр вĕт-ха!» Петр текен Симон, çарамасскер, «Ку – Хуçамăр» тенине илтсен, çи-пуçне пилĕк тавра çыхнă та шыва сикнĕ. 8 Ытти вĕренекенĕсем, тулли сĕреке-тетелĕсене сĕтĕрсе, киммипе çыран хĕрне ишсе пынă. Пуллине вĕсем çырантан инçех те мар, пĕр çитмĕл хăлаçра, тытнă пулнă. 9 Çыран хĕррине тухсан вĕсем кăвайт çуннине курнă. Тĕлкĕшекен кăвар çине пулă хунă иккен. Унтах çăкăр та пулнă. 10 «Халĕ ĕнтĕ тытнă пуллăра илсе килĕр», – тенĕ вĕсене Иисус. 11 Петр текен Симон кайнă та хайхи сĕреке-тетелсене çыран хĕррине сĕтĕрсе кăларнă. Шултра пулă туллиех лекнĕ пулин те, сĕреки çурăлса кайман. Пурĕ çĕр алă виçĕ пулă кĕнĕ пулнă. 12 «Çиме килĕр», – тенĕ вĕсене Иисус. Ку Иисус пулнине пĕлсе вĕренекенĕсенчен пĕри те Унран: «Эсĕ Кам?» – тесе ыйтма хăйман. 13 Иисус вĕсем патнерех пынă та çăкăрпа пулă илсе тыттарнă. 14 Çапла майпа, вилĕмĕнчен чĕрĕлсе тăнă хыççăн Иисус Хăйĕн вĕренекенĕсене виççĕмĕш хут курăннă.

Иисуспа Петр

15 Çисе ларнă чухне Иисус Петр текен Симона каланă: «Иона ывăлĕ Симон! Эсĕ Мана вĕсенчен те ытларах юрататăн-и?» «Юрататăп, Хуçамăр! – тенĕ Петр. – Эпĕ Сана юратнине Эсĕ Ху та пĕлетĕн». Иисус вара ăна каланă: «Манăн путекĕмсен кĕтӳçи пул». 16 Иисус унран тата тепĕр хут ыйтнă: «Иона ывăлĕ Симон! Эсĕ Мана юрататăн-и?» «Юрататăп, Хуçамăр! – тенĕ Петр. – Эпĕ Сана юратнине Эсĕ Ху та пĕлетĕн». Иисус ăна каланă: «Манăн сурăхăмсен кĕтӳçи пул». 17 Виççĕмĕш хут унран ыйтнă: «Иона ывăлĕ Симон! Эсĕ Мана юрататăн-и?» Хăйĕнчен виççĕмĕш хут ыйтнăшăн салхуланса Петр Ăна çапла каланă: «Хуçамăр! Эсĕ пĕтĕмпех пĕлетĕн. Эпĕ Сана юратнине те пĕлетĕн». Иисус каллех каланă: «Манăн сурăхăмсен кĕтӳçи пул. 18 Чăн-чăнах калатăп сана: çамрăк чухне эсĕ ху тумланаттăн та каяс тенĕ çĕре каяттăн. Анчах та ватăлсан, аллусем лăштăрах кайсан, сана урăххи тумлантарĕ те каяс килмен çĕре çавăтса кайĕ». 19 Çак сăмахсене Иисус Петр мĕнле вилессе, вилĕмĕпе те Турра мухтава кăларасса систерсе каланă. «Ман хыççăн пыракан пул», – тенĕ унтан Вăл Петра.

Иисуспа Унăн юратнă вĕренекенĕ

20 Петр каялла çавăрăнса пăхнă та хăйĕн хыççăн Иисусăн юратнă вĕренекенĕ пынине курнă. Ку шăпах ĕнтĕ пĕррехинче, каçхи апат вăхăтĕнче, Иисус кăкăрĕ çумне тĕршĕнсе: «Хуçамăр, Сана тытса параканĕ кам пулĕ?» – тесе ыйтаканни пулнă. 21 Çав вĕренекене асăрхасан Петр Иисусран: «Хуçамăр, ăна вара мĕн пулĕ?» – тесе ыйтнă. 22 «Эпĕ ăна Хам тепре киличченех пурăнтарас тетĕп пулсан та, сана мĕн ĕç? – тавăрнă ăна Иисус. – Эсĕ Ман хыççăн пыракан пул». 23 Акă мĕншĕн ĕнтĕ юлташĕсем хушшинче çав вĕренекенĕ нихăçан та вилмест текен сас-хура сарăлнă. Анчах та Иисус ун пирки нихăçан та вилмест тесе каламан, «Эпĕ ăна Хам тепре киличченех пурăнтарас тетĕп пулсан та, сана мĕн ĕç?» тесе çеç каланă пулнă.

Хыç сăмах

24 Мĕн пулса иртни çинчен çирĕплетсе пĕлтерекенĕ, çак йĕркесене çыраканĕ – шăпах та ĕнтĕ çав вĕренекен. Вăл çирĕплетсе пĕлтерни чăн, çавна пурте пĕлсе тăратпăр. 25 Иисус татах тем те пĕр тунă. Çавсем çинчен тĕплĕн çырса кăтартас пулсан, çырнă кĕнекесем тĕнчене те шăнăçаяс çук тесе шутлатăп. Аминь.

Ĕçĕ-хĕлĕ 1

Иисус тӳпене çĕкленни

1-2 Эй, Феофил, эпĕ хамăн малтанхи кĕнекемре Иисус Хăй ĕçне тума пуçланăранпа тӳпене çĕкленичченех мĕн-мĕн туни тата мĕне вĕрентни çинчен пĕтĕмпех çырнăччĕ. Хăй суйласа илнĕ апостолĕсене Вăл тӳпене çĕкленнĕ кун Святой Сывлăш хăвачĕпе хушусем парса хăварнă. 3 Асапланса вилнĕ хыççăн Вăл вĕренекенĕсене хĕрĕх кун хушши курăннă, Хăй чĕррине нумай хутчен çирĕплетнĕ, Турă Патшалăхĕ çинчен кала-кала кăтартнă. 4 Вара, вĕсене пĕрле пуçтарса, Вăл çапла хушса хăварнă: «Иерусалимран ан кайăр, Аттем мĕн шантарнине кĕтĕр, ун пирки Эпĕ сире каланăччĕ. 5 Мĕншĕн тесен Иоанн шывпа тĕне кĕртнĕ, эсир вара тепĕр темиçе кунран Святой Сывлăшпа тĕне кĕрĕр». 6 Çавăнпа та пĕрле пуçтарăннă апостолсем Унран çапла ыйтнă: «Хуçамăр! Эсĕ çав хушăра Израиль халăхне çĕнĕрен патшалăх туса парасшăн мар пулĕ те?» 7 Вăл вара вĕсене каланă: «Аттем Хăй ирĕкĕпе палăртса хунă вăхăтпа куна пĕлесси сирĕн ĕçĕр мар. 8 Анчах та Святой Сывлăш сирĕн çине ансан эсир хăват илĕр. Вара Ман çинчен Иерусалимра та, пĕтĕм Иудейăра та, Самарире те, тĕнче хĕррине çитичченех каласа çирĕплетекенсем пулăр». 9 Çак сăмахсене каласан вĕсен куçĕ умĕнчех Вăл тӳпене çĕкленнĕ те Ăна пĕлĕт илсе кайнă. Вăл куçран çухалнă. 10 Вăл тӳпене çĕкленнине апостолсем пăхса тăнă. Çав вăхăтра, тӳпенелле пăхнă чухне, вĕсем сасартăк хăйсемпе юнашар шурă тумлă икĕ çын тăнине курнă. 11 «Эй, Галилея çыннисем! – тенĕ вĕсем. – Мĕн эсир тӳпенелле пăхса тăратăр? Эсир Иисус хăвăртан уйăрăлса тӳпене çĕкленнине куртăр. Вăл тӳпене епле çĕкленчĕ, килессе те çавнашкалах килĕ».

Иуда вырăнне урăх апостола суйлани

12 Апостолсем вара Елеон текен ту çинчен Иерусалима тавăрăннă. Тăвĕ Иерусалимран инçех те мар, шăмат кун утма юранă çул тăршшĕнче, пĕр çухрăма яхăнра, вырнаçнă пулнă. 13 Тавăрăнсассăн вĕсем хăтлă пӳлĕме хăпарнă. Унта Иисусăн çак вĕренекенĕсем пулнă: Петр, Иаков, Иоанн, Андрей, Филипп, Фома, Варфоломей, Матфей, Алфей Иаковĕ, Симон Зилот тата Иаковпа пĕртăван Иуда. 14 Вĕсем пурте пĕр шухăш-кăмăлпа Турра кĕлтуса пурăннă. Вĕсемпе пĕрле унта темиçе хĕрарăм, Иисус Амăшĕ Мария тата Иисусăн тăванĕсем пулнă. 15-16 Тепĕр темиçе кунран çавăнта çĕр çирĕм çынна яхăн пухăннă. Çавăн чухне Петр тăрса Иисус вĕренекенĕсене çапла каланă: «Тăван çыннăмсем! Иисуса тытакансене ертсе пынă Иуда çинчен Святой Сывлăш Давид сăмахĕсемпе малтанах пĕлтерсе хунă. Çырнинчи çав сăмахсен пурнăçланмалла пулчĕ. 17 Мĕншĕн тесен Иуда пирĕнпе пĕр йышраччĕ, Турă ĕçне тума ăна та шăпа тухнăччĕ. 18 Анчах та таса мар ĕçшĕн илнĕ укçипе Иуда пĕр ана çĕр туянчĕ. Унăн виллине те, питĕ хытă ӳкнипе вар-хырăмĕ çурăлса, ăш-чикки тухса кайнăскере, çав ана çинчех тупнă. 19 Çакна Иерусалим çыннисем пурте пĕлеççĕ, çавăнпа вăл ана вырăнне тăван чĕлхипе вĕсем Акелдама тесе ят панă, ку вăл Юн Ани тени пулать. 20 Псалом кĕнекинчех çапла çырнă: „унăн кил-çурчĕ пушанса юлтăр, унта пурăнакан ан пултăр“, тата „ăна шанса панă ĕçе урăххи тутăр“ тени те пур. 21 Çапла вара ун вырăнне пирĕн урăххине суйламалла. Вăл çын Иисус Хуçамăр пирĕнпе пулнă чухне яланах Ун хыççăн çӳренĕскер пулмалла. 22 Вăл çын Иоанн шыва кĕртнинчен пуçласа Иисус тӳпене çĕкленнĕ кунчченех пирĕнпе пулса, Вăл чĕрĕлсе тăнине çирĕплетсе пĕлтерекен пулмалла». 23 Вара икĕ çынран пĕрне суйлама сĕннĕ: пĕри Варсава, тепĕр майлă тата Иуст текен Иосиф, пулнă; тепри – Матфий. 24 «Хуçамăр! – тенĕ вĕренекенĕсем кĕлтуса. – Эсĕ кашнин чĕрине витĕр курса тăратăн, çак иккĕшĕнчен пĕрне, Ху суйласа илнине, кăтартсамччĕ. 25 Иуда йышран уйăрăлса хăй каймалли çĕре кайрĕ. Ун вырăнне апостол тивĕçне камăн туса пымаллине кăтартсамччĕ!» 26 Вара вĕсем шăпа янă та, шăпи Матфие тухнă. Ăна вара вун пĕр апостолпа пĕрле пĕр йыша кĕртнĕ.

Ĕçĕ-хĕлĕ 2

Святой Сывлăш анни

1 Аллăмĕш кун уявĕ çитсен, вĕсем пурте пĕрле пĕр шухăш-кăмăлпа пухăннă. 2 Сасартăк тӳперен вăйлă çил-тăвăл кĕрлесе килнĕ чухнехи пек сасă илтĕннĕ, вĕсем пухăннă çурт шăв-шавпа тулса ларнă. 3 Унтан апостолсене пайăркаланса тăракан вут чĕлхи пек чĕлхесем курăннă, вĕсем кашнин тĕлне пĕрер аннă. 4 Унтан пурин чун-чĕри те Святой Сывлăшпа тулнă та вĕсем пурте Сывлăш панă пултарулăхпа хăйсем унччен пĕлмен чĕлхесемпе калаçа пуçланă. 5 Çав вăхăтра Иерусалимра хулари тата тĕрлĕ çĕр-шывсенчи хытă ĕненекен иудейсем уява пуçтарăннă пулнă. 6 Çак кĕрлекен сасă илтĕнсен халăх пухăнса тулнă та аптăрасах кайнă, мĕншĕн тесен кашниех хайхи апостолсем вĕсен тăван чĕлхипе калаçнине илтнĕ. 7 «Çак тĕрлĕ чĕлхесемпе калаçакансем пурте Галилея çыннисем мар-и вара? – тĕлĕнмеллипех тĕлĕнсе ыйтнă вĕсем пĕр-пĕринчен. 8 – Епле-ха эппин пирĕнтен кашниех харпăр-хăй ачаран калаçнă чĕлхене илтеет? 9 Эпир – Парфи, Миди, Елам çыннисем; Месопотамире, Иудейăра, Каппадокире, Понтра, Асире, 10 Фригипе Памфилире тата Египетра пурăнакансем; Киринея çывăхĕнчи Ливи çĕрĕнчисем; Римран килнисем; иудейсем тата иудей тĕнне йышăннă урăх халăх çыннисем, 11 Критпа Арави çыннисем – эпир пурте Туррăн хăватлă ĕçĕсем çинчен апостолсем пирĕн тăван чĕлхесемпе каланине илтетпĕр!» 12 Ăнран каймалла тĕлĕннипе вĕсем пĕр-пĕринчен: «Мĕне пĕлтерет-ши ку?» – тесе ыйтнă. 13 Хăшĕ-пĕри тата тăрăхласа çапла каланă: «Вĕсем пылак хĕрлĕ эрех ĕçсе лартнă».

Аллăмĕш кун уявĕнче Петр каланă сăмах

14 Вара Петрпа вун пĕр апостол пухăннă халăх умне тухнă, Петр пурне те илтмелле çапла каланă: «Иудейсемпе мĕн пур Иерусалим çыннисем! Çакна пĕлсе тăрăр, ман сăмахăма тимлĕн итлĕр: 15 Эсир вĕсене ӳсĕр тесе шухăшлатăр, вĕсем ӳсĕр мар, мĕншĕн тесен вăхăчĕ те халь ирхи тăхăр сехет кăна-ха. 16 Ку – Иоиль пророк сăмахĕсем пурнăçланни: 17 „Юлашки кунсенче, – тесе калать Турă, – Хамăн Сывлăшăма пур çын çине те ярăп. Сирĕн ывăлăрсемпе хĕрĕрсем пророкла калаçа пуçлĕç. Сирĕн çамрăкăрсем тĕрлĕрен курăнусем курĕç. Сирĕн ватă çыннăрсене тĕлĕкре вăрттăнлăх уçăлĕ. 18 Çав кунсенче Хамăн Сывлăшăма арçын чурамсемпе хĕрарăм чурамсем çине те ярăп, вара вĕсем те пророкла калаçĕç. 19 Çӳл тӳпере хăватсем кăтартăп, аялта çĕр çинче паллăсем кăтартăп: юн та, вут та пулĕ, тĕтĕм йăсăрланĕ. 20 Хуçа Туррăмăрăн аслă та мухтавлă кунĕ çитиччен хĕвел тĕттĕмленĕ, уйăх юнланĕ. 21 Çавăн чухне кам та кам Хуçамăр ятне асăнĕ, çав çăлăнĕ“. 22-23 Эй, Израиль çыннисем! Çак сăмахсене тимлесе итлĕр: эсир Иисус Назорея, Турă малтанах пĕлсе, палăртса хунипе сутмалла пулнăскере, тытрăр та Ăна çылăхлисен аллине патăр. Пĕлетĕр ĕнтĕ, Турă Унăн тивĕçлĕхне сирĕн хушшăрта Ун урлă хăватсем, тĕлĕнмелле ĕçсем, паллăсем кăтартса сире пĕлтерчĕ. Эсир Иисуса вĕлерттертĕр, 24 анчах та Турă Ăна вилĕм тыткăнĕнчен хăтарса чĕртсе тăратрĕ, Ăна вилĕм те тытса чараймарĕ. 25 Давид Ун çинчен çапла каланă: „Эпĕ яланах Хуçамăра кураттăм, мĕншĕн тесен эпĕ иккĕленесрен Вăл манăн сылтăм енче тăратчĕ. 26 Çавăнпа чĕрем савăнăçпа тулать, сăмахăмсем хаваслă, шанчăк пуртан ӳт-пĕвĕм те канăçса лăпланĕ. 27 Мĕншĕн тесен Эсĕ чунăма вилнисем хушшинче хăвармăн, сăваплă çыннуна çĕрсе кайма памăн. 28 Эсĕ мана пурăнăç çулне кăтартрăн, Хăвăн умăнта Эсĕ чун-чĕреме савăнăçпа тултарăн“. 29 Эй, тăван çыннăмсем! Давид мăн асаттемĕр пирки сире хăю çитерсе калам: вăл вилнĕ те ăна пытарнă; унăн вил тăприйĕ те халичченех сыхланса юлнă-ха. 30 Ĕнтĕ пророк пулнă пирки вăл Турă тупа тусах престол çине хăйĕн йăхĕнчен Суйласа илнине лартма сăмах панине пĕлсе тăнă. 31 Христос чĕрĕлсе тăрасси пирки Давид малтанах каланă, Унăн чунĕ вилнисем хушшинче юлмĕ, ӳчĕ çĕрмĕ тенĕ. 32 Ăна, Иисуса, Турă чĕртсе тăратнине эпир пурте хамăр куçпа хамăр куртăмăр. 33 Çапла вара, Турă Хăйĕн хăватлă аллипе Иисуса тӳпене çĕкленĕ. Вăл Хăйне шантарнă Святой Сывлăша Ашшĕнчен илнĕ. Эсир халĕ мĕн курса-илтсе тăратăр, çавă йăлтах Иисус хăвачĕпе пулса иртет. 34-35 Давид тӳпене çĕкленмен, анчах та вăл хăех çапла калать: «„Эпĕ Санăн тăшманусене уру айне тăвиччен Эсĕ Манăн сылтăм енче, хисеплĕ вырăнта лар“, – тенĕ Хуçамăр манăн Хуçама». 36 «Çапла вара, пĕтĕм Израиль çыннисем, çакна çирĕп пĕлсе тăрăр: эсир пăталанă Иисуса Турă пирĕн Хуçамăр тата Çăлаканăмăр турĕ». 37 Çак сăмахсем итлекенсен чĕрисене пырса тивнĕ, вара вĕсем Петрпа ытти апостолсенчен ыйтнă: «Тăван çыннăмăрсем! Пирĕн халĕ мĕн тумалла-ши?» 38 Вара Петр вĕсене çапла каланă: «Ӳкĕнĕр, çылăх каçарттарма сирĕнтен кашниех Иисус Христос ячĕпе тĕне кĕтĕр. Вара Святой Сывлăш тивлетне илейĕр. 39 Мĕншĕн тесен эсир те, ачăрсем те, катари тăвансем те – Турă чĕнсе илнисем пурте – Турă пама пулнине илмешкĕн тивĕçлĕ». 40 Петр вĕсене татах нумай сăмах каласа ăнлантарнă, ӳкĕтленĕ: «Çак пăсăк ăрупа пĕрле айăплав тивесрен çăлăнса юлăр», – тенĕ вăл. 41 Вара унăн сăмахне хапăлласа йышăннисем тĕне кĕнĕ, çав кун тепĕр виçĕ пин ĕненекене яхăн хутшăннă. 42 Вĕсем апостолсен сăмахĕсенчен иртмен, пĕрле çăкăр хуçнă, пĕрле кĕлĕ тунă.

Ĕненекенсен пурăнăçĕ

43 Ĕненекенсем пурте Турра хисеплесе, Турăран хăраса пурăннă. Иерусалимра апостолсем урлă тĕрлĕ хăватсем, паллăсем пулнă. 44 Ĕненекенсем пĕр-пĕринпе килĕштерсе пурăннă, мĕн пурри те вĕсен йăлтах пĕрлехи пулнă. 45 Вĕсем хăйсен пурлăхне, япалисене сутса кама кирлĕрех, çавсене валеçнĕ. 46 Пĕр шухăш-кăмăллă пулса вĕсем кулленех Турă Çуртне пуçтарăннă. Килĕсенче, çăкăр хуçса валеçнĕ чухне, савăнăçлăн та йăваш кăмăллăн апатланнă. 47 Ĕненекенсем Турра мухтаса пурăннă, халăх вĕсене юратнă. Хуçамăр вара çăлăнакансен йышне – Хăйĕн Чиркĕвне – куллен ӳстерсех пынă.

Ĕçĕ-хĕлĕ 3

Петр уксаха сыватни

1 Пĕррехинче Петрпа Иоанн кăнтăрла иртни виçĕ сехетре пулакан кĕлле Турă Çуртне кайнă. 2 Çавăнта амăш варĕнченех уксах çуралнă çын пулнă. Турă Çуртне кĕрекенсенчен ыйткаласа ларма çав çынна кашни кунах Илемлĕ Хапха текен мăн алăк умне çĕклесе пырса лартнă. 3 Петрпа Иоанн Турă Çуртне кĕнине курсан вăл кĕлмĕçленме пуçланă. 4 Петрпа Иоанн ун çине тинкерсе пăхнă. «Пирĕн çине пăх-ха», – тенĕ Петр. 5 Вăл вара, кусем мĕн те пулин парĕç-и тесе, апостолсем çине кĕлмĕçленсе пăхнă. 6 Анчах та Петр çапла каланă: «Ылтăнăм та, кĕмĕлĕм те çук манăн, мĕн пуррине сана паратăп: Иисус Христос Назорей ячĕпе тăр та утса çӳре!» 7 Вăл уксах çынна сылтăм аллинчен тытса тăма пулăшнă. Çав самантрах лешĕн ури тупанĕсене, чĕркуççийĕсене вăй кĕнĕ, 8 вăл сиксе тăнă та ута пуçланă. Вăл Турă Çуртне те апостолсемпе пĕрлех кĕнĕ, сиккелесе çӳресе Турра мухтанă. 9-10 Турă Çуртĕнче пулнисем Илемлĕ Хапха умĕнчи ыйткаласа ларакан уксаха палласа илнĕ. Вăл утакан пулнине тата Турра мухтанине курсан пĕтĕм халăх вăл сывалнинчен питĕ хытă хăраса кайса тĕлĕннĕ.

Соломон притворĕнче Петр каланă сăмах

11 Уксах пулнă çын, сывалнăскер, Петрпа Иоанран хăпман. Çавăнпа та тĕлĕнсе кайнă халăх Соломон притворĕ текен çĕрте вĕсем тавра пуçтарăннă. 12 Çакна асăрхасан Петр халăха каланă: «Эй, Израиль çыннисем! Мĕн тĕлĕнсе пăхатăр эсир пирĕн çинеЭпир ăна хамăр хăватпа тата тасалăхпа утмалла туман вĕт-ха! 13 Авраампа Исаак тата Иаков Турри, пирĕн мăн асаттесен Турри, Хăйĕн Ывăлне Иисуса мухтава кăларчĕ. Эсир вара Ăна тытса патăр. Ăна Пилат хăтарас тенĕччĕ, анчах эсир Пилат умĕнче Унран тунтăр. 14 Эсир Тасинчен, Тӳрĕлĕхлинчен тунса çын вĕлерекене ирĕке яма ыйтрăр, 15 пурăнăç Хуçине вара вĕлертĕр. Ăна ĕнтĕ Турă вилĕмрен чĕртсе тăратрĕ, çавна курса çирĕплетекенсем эпир хамăр. 16 Иисус ятне ĕненни çак эсир куракан, пĕлекен çынна тĕреклĕх пачĕ. Иисус панă ĕненӳ ăна сирĕн куçăр умĕнчех сыватрĕ. 17 Çапах та, тăванăмсем, эсир, хăвăр пуçлăхсем пекех, пĕлмен пирки Иисусран туннине ăнланатăп. 18 Христосăн асап тӳсмелле пулнине Турă Хăйĕн мĕн пур пророкĕсем урлă малтанах пĕлтернĕ, Вăл çавна пурнăçларĕ те. 19 Хăвăр çылăхăрсене тӳрлетес тесе ӳкĕнĕр, Турă енне çавăрăнăр. 20 Турă парас савăнăç вăхăчĕ çиттĕр, Хăй палăртса хунă Иисус Христоса Вăл сирĕн патăра ятăр. 21 Хальлĕхе, Турă Хăйĕн авалхи мĕн пур сăваплă пророкĕсем урлă калани пĕтĕмпех пурнăçланас вăхăтчен, Иисусăн тӳперех пулмалла. 22 Моисей мăн асаттемĕрсене çапла каланă: „Мана пророка кăларнă пекех, Хуçа Туррăр сирĕн валли хăвăр хушшăртанах Пророк кăларĕ. Вăл кирек мĕн каласассăн та, Ăна итлесе пурăнăр. 23 Çав Пророка итлемен çынсен халăхран уйăрăлмалла, пĕтмелле пулĕ“. 24 Самуилтан пуçласа унран кайранхи мĕн пур пророксем çак кунсем çитессе пурте малтанах пĕлтернĕ. 25 Эсир пророксен ывăлĕсем, халал ывăлĕсем. Çав халала Турă сирĕн мăн аслаçăрсене панă, Вăл Авраама çапла каланă: „Санăн йăху урлă çĕр çинчи халăхсем пурте пиллĕх илĕç“. 26 Сире усал ĕçĕрсенчен сыхласа хăварас тесе Турă Хăйĕн Ывăлне Иисуса вилĕмрен чĕртсе тăратса сире пиллеме чи малтан янă».

Ĕçĕ-хĕлĕ 4

Петрпа Иоанн синедрион канашĕ умĕнче

1 Петрпа Иоанн халăха вĕрентнĕ чухне вĕсем патне священниксем, Турă Çурчĕн хуралĕн пуçлăхĕсем тата саддукейсем пырса çитнĕ. 2 Вĕсене апостолсем халăха вĕрентни тата Иисус чĕрĕлсе тăнă пек вилĕмрен чĕрĕлсе тăмалла тесе ӳкĕтлени питĕ тарăхтарнă. 3 Вара Петрпа Иоана тытнă та, каç пулса килнĕрен, ирччен хурал аллине пама хушнă. 4 Вĕрентсе каланă сăмаха итлекенсенчен чылайăшĕ ĕненме пуçланă, çавнашкаллисем пилĕк пин çынна яхăн пулнă. 5 Тепĕр кунне Иерусалимра иудейсен пуçлăхĕсемпе ятлă-сумлă çыннисем тата саккун вĕрентӳçисем пухăннă. 6 Унта аслă священник Анна та, Каиафа та, Иоанпа Александр та, аслă священник ăрăвĕнчен тухнă ытти çынсем те пынă. 7 Вара, апостолсене хăйсем умне тăратса, çапла ыйтнă: «Эсир çак ĕçе мĕнле хăватпа тата кам ячĕпе турăр?» 8 Çавăн чухне Петр, чун-чĕри Святой Сывлăшпа тулнăскер, вĕсене çапла каланă: «Эй, халăх пуçлăхĕсемпе Израилĕн ятлă-сумлă çыннисем! 9 Халсăр çынна ырă тунăшăн пире паян явап тыттаратăр пулсан, мĕнле сыватнине тĕпчетĕр пулсан, 10 Израиль халăхĕ те, эсир те пĕлсе тăрăр: вăл Иисус Христос Назорей ячĕпе сывалчĕ, ăна Иисус сирĕн ума сывă тăмалла турĕ. Эсир Иисуса пăталарăр, Турă Ăна вилĕмрен чĕртсе тăратрĕ. 11-12 Эсир, çурт тăвакансем, юрăхсăр тесе ывăтнă чул никĕсри тĕп чул пулса тăчĕ. Çав чул вăл – Иисус. Урăх никам та çăлăнăç кӳреймĕ, мĕншĕн тесен çакă çутă тĕнчере çын панă ятсенчен пире çăлма пултаракан урăх ят çук». 13 Петрпа Иоанн хăюлăхне курса тата вĕсем вĕренмен ахаль çынсем çеç пулнине асăрхаса, пуçлăхсемпе ятлă-сумлă çынсем тĕлĕнсех кайнă. Çавăнтах, кусем Иисуспа пĕрле çӳренине аса илсен, вĕсене палласа илнĕ. 14 Анчах та Петрпа Иоанн çумĕнче уксах пулнă çын тăнине курсан, вĕсем нимĕн тавăрса калама та аптăранă. 15 Вара вĕсем апостолсене синедрионран тухма хушнă та хăйсем хушшинче канашлама пуçланă. 16 «Мĕн тумалла ку çынсемпе? – калаçнă вĕсем. – Иерусалимра пурăнакансем ĕнтĕ пурте вĕсем чăн-чăн тĕлĕнмелле ĕç тунине пĕлеççĕ. Пулнă япалана эпир пулман тесе калаймăпăр. 17 Çапах та халăхра тата ытларах сăмах сарăласран пирĕн вĕсене хăратсах çынсем умĕнче Иисус ячĕ çинчен каласа çӳреме чармалла». 18 Вара апостолсене чĕнсе илсе Иисус ятне асăнма та, Унăн ячĕпе вĕрентме те чарнă. 19 Анчах та Петрпа Иоанн çапла тавăрса каланă: «Хăвăрах шухăшласа пăхăр-ха: сире Турăран та ытларах итлени Турă умĕнче тĕрĕс пулĕ-и? 20 Хамăр курни-илтнине эпир калаймасăр тăраймăпăр». 21 Вара канашра ларакансем апостолсене айăплама май тупаймасăр вĕсене юна-юнах кăларса янă. Тата вĕсем халăхран хăранă, мĕншĕн тесен пулса иртнĕ ĕçшĕн пурте Турра мухтанă. 22 Тĕлĕнмелле майпа сывалнă çынни хĕрĕх урлă каçнăскер пулнă.

Ĕненекенсем кĕлтуни

23 Кларса ярсан Петрпа Иоанн хăйсен ушкăнне тавăрăннă та аслă священниксемпе ятлă-сумлă çынсем хăйсене мĕн-мĕн каланине пĕтĕмпех ĕненекенсене каласа кăтартнă. 24 Çавна илтсен ĕненекенсем пурте пĕр шухăш-кăмăлпа хыттăн Турра кĕлтума пуçланă: «Эй, Патша Турăçăм! Эсĕ тӳпене те, çĕре те, тинĕсе те – вĕсенче мĕн пуррине те – пĕтĕмпех пултарнă. 25 Эсĕ Хăвăн чуруна, Давид мăн асаттемĕре, Святой Сывлăшупа çапла калаттарнă: „Чăн Турра пĕлмен халăхсем мĕншĕн пăлханаççĕ-ши, этемсем мĕншĕн пултарас çука тытăнчĕç-ши? 26 Çĕр çинчи патшасемпе княçсем пĕрле пухăнса Хуçа Туррăмăра тата Вăл Суйласа илнине хирĕç тăчĕç“. 27 Чăнах та акă çак хулара Иродпа Понтий Пилат, ытти халăхсемпе тата Израиль халăхĕпе пĕрле пухăнса, Санăн çу сĕрсе суйласа илнĕ Святой Ывăлна, Иисуса, хирĕç тăчĕç. 28 Мĕн пулмаллине, Эсĕ Хăвăн вăй-хăватупа, Хăвăн ирĕкӳпе палăртса хунине вĕсем пурнăçларĕç. 29-30 Эй, Турăçăм, Эсĕ Хăвăн Святой Ывăлу Иисус ячĕпе чирлисене сыватма, паллăсемпе хăватсем кăтартма аллуна Тăсаканскер, вĕсем пире юнанине курсам. Эй, Турăçăм, Хăвăн чурусене Хăвăн сăмахна вĕрентме хăюлăх парсам». 31 Кĕлтуса пĕтерсенех вĕсем пухăнса тăнă вырăн чĕтренсе кайнă. Вара пурин те чун-чĕри Святой Сывлăшпа тулнă. Çавăн хыççăн вĕсем пурте Турă сăмахне хăюллăнах вĕрентсе çӳренĕ. Пĕрлешӳллĕ пурăнни 32 Ĕненекенсенчен чылайăшĕ пĕр кăмăллă, пĕр шухăшлă пулса пурăннă. Харпăр пурлăхне вĕсенчен пĕри те манăн тесе каламан, пурте вĕсен пĕрле пулнă. 33 Иисус Христос Хуçамăр чĕрĕлсе тăнине апостолсем хăватланса пĕлтернĕ, вĕсем пурте Турă тивлечĕллĕ пулнă. 34-35 Вĕсем хушшинче çитмен пурăнăçпа пурăнакансем пулман, мĕншĕн тесен çĕр пуррисем, кил-çуртлисем пурте çавсене сутнă, вара укçи-тенкине апостолсене панă. Çапла вĕсем кирек камăн мĕн çитменнине çитерсе тăнă. 36 Тĕслĕхрен, Кипртан пынă пĕр Иосия ятлă левит пулнă. Ăна апостолсем Варнава тесе ят панă. (Варнава тени «савăнтаракан ывăл» тенине пĕлтерет.) 37 Çав Иосия та, хăйĕн çĕрне сутса, укçине апостолсен ури умне пырса хунă.

Ĕçĕ-хĕлĕ 5

Ананияпа Сапфира

1 Тата Анания ятлă пĕр çын, хăйĕн арăмĕпе Сапфирăпа калаçса татăлса, пĕтĕм пурлăхне сутнă. 2 Укçин пĕр пайне Анания хăйĕн валли уйăрса хăварнă, ун пирки арăмĕ те пĕлсе тăнă. Юлнă укçине вара апостолсен ури умне пырса хунă. 3 Анчах та Петр ăна çапла каланă: «Анания, çĕр укçине пытарса хăварса эсĕ Святой Сывлăша улталас терĕн-им? Хăвăн ăшна çав шухăша кĕртме мĕншĕн эсĕ шуйттана ирĕк патăн? 4 Çĕрӳ, сутиччен, хăвăн марччĕ-им вара? Сутса тунă укçупа хуçаланма та хăвăн ирĕкӳ марччĕ-и? Ултав çулĕ çине мĕн тăратрĕ-ха сана? Эсĕ халĕ çынсене мар, Турра улталарăн вĕт-ха!» 5 Çак сăмахсене илтсенех Анания ӳксе вилнĕ. Çакăн çинчен пĕлнĕ çынсен пурин те сехри хăпнă. 6 Унтан çамрăксем тăнă та ăна пытарма хатĕрленĕ, вара илсе кайса пытарнă. 7 Унта мĕн пулса иртнине пĕлмесĕрех тепĕр виçĕ сехетсенчен çавăнта Анания арăмĕ те пынă. 8 «Кала-ха мана, – ыйтнă унран Петр, – эсир çĕре çав хака сутрăр-и?» «Çапла, çав хака», – хуравланă хĕрарăм. 9 Петр ăна каланă: «Епле-ха эсир Хуçа Туррăн Сывлăшне улталама калаçса татăлтăр? Акă, упăшкуна пытарса килекенсем алăкран кĕреççĕ, сана та вĕсем часах йăтса тухĕç». 10 Хĕрарăм сасартăк ун ури умне тĕшĕрĕлсе аннă, унăн та чунĕ тухса кайнă. Çамрăксем кĕнĕ те, вăл та сывламасăр выртнине курса, ăна йăтса тухса упăшки çумнех кайса пытарнă. 11 Вара ĕненекенсен пĕтĕм ушкăнĕ те, çавăн çинчен илтнĕ ытти çынсем те питĕ хытă хăраса ӳкнĕ.

Паллăсемпе хăватсем

12 Халăх хушшинче апостолсем нумай паллăсемпе хăватсем кăтартнă. Хăйсем вĕсем пĕр шухăш-кăмăлпа тăтăшах Соломон притворĕнче пуçтарăннă. 13 Христоса ĕненменнисем вĕсемпе çывăхланма хăяйман пулин те, халăх апостолсене мухтаса калаçнă. 14 Ĕненекенсен йышĕ ӳснĕçемĕн ӳссех пынă. Нумай арçынпа хĕрарăм Хуçа Турă енне çавăрăннă. 15 Урампа иртсе пыракан Петрăн мĕлки те пулин чирлисем çине ӳктĕрччĕ тесе, çынсем вĕсене урама илсе тухса вырăнĕсем çине вырттарнă. 16 Çавнашкалах Иерусалима таврари ял-хуласенчен халăх пырсах тăнă. Вĕсем унта чирлисене, усал ернисене иле-иле пынă, лешсем вара пурте сывалнă.

Апостолсене хĕсĕрлени

17 Аслă священникпа саддукейсен ушкăнĕнчи çынсен пурин те чĕрисем кĕвĕçӳпе тулса çитнĕ. 18 Вара вĕсем апостолсене тытнă та хура халăх тĕрмине хуптарнă. 19 Анчах та Хуçа Туррăмăрăн ангелĕ çĕрле тĕрме алăкĕсене уçнă та апостолсене илсе тухса çапла каланă: 20 «Турă Çуртне кайăр та халăха çак чĕрĕлĕх сăмахĕсене татах вĕрентĕр». 21 Хăйсене каланă пекех, апостолсем ирхине ирех Турă Çуртне пынă та халăха вĕрентме пуçланă. Çав ирхинех аслă священникпа унăн çыннисем синедрион канашĕнче ларакансене пуçтарнă, унта Израилĕн мĕн пур ятлă-сумлă çыннисене чĕнтернĕ. Вара тĕрмерен апостолсене илсе пыма хушнă. 22 Анчах та тарçисем, тĕрмене пырсан, апостолсене тупаймасăрах тавăрăннă. 23 «Тĕрмине шанчăклă питĕрнĕ, – тенĕ вĕсем тавăрăнсан, – алăкĕсем умĕнче те хурал тăрать, çакна эпир хамăр куртăмăр, анчах та уçтартăмăр та – шалта никам та çук!» 24 Тарçăсен сăмахне илтсен аслă священник, хурал пуçлăхĕ тата ытти аслă священниксем: «Мĕне пĕлтерет-ши ку?» – тесе тĕлĕнсех кайнă. 25 Кайран пĕрскер çавăнта пынă та кусене çапла пĕлтернĕ: «Хайхи эсир тĕрмене лартнă çынсем Турă Çуртĕнче халăха вĕрентсе тăраççĕ». 26 Çавăн хыççăн хурал пуçлăхĕпе тарçисем Турă Çуртне кайнă. Хăйсене халăх чулпа пере-пере вĕлересрен хăранипе вара апостолсене ирĕксĕрлемесĕрех илсе пынă. 27 Илсе пырсан вĕсене синедрион канашĕ умне тăратнă. Вара аслă священник çапла тĕпчесе ыйтнă: 28 «Çав Çын ячĕпе вĕрентсе ан çӳрĕр тесе сире çирĕппĕнех асăрхаттармарăмăр-и? Эсир вара хăвăр вĕрентĕвĕре пĕтĕм Иерусалимĕпе сарса ятăр, Çав Çын вилнишĕн те пире айăплас тетĕр». 29 Петрпа ытти апостолсем вара çапла тавăрса каланă: «Турра пăхăнасси этеме пăхăнассинчен ытларах пулмалла. 30 Эсир йывăç хĕрес çине çакса вĕлернĕ Иисуса пирĕн мăн асаттемĕрсен Турри чĕртсе тăратрĕ. 31 Израиль халăхне ӳкĕнтерес тесе, çылăхĕсене каçарас тесе Турă Ăна, Пуçлăха тата Çăлакана, Хăйĕн аллипе çĕклесе Хăйĕнчен сылтăм енне, хисеплĕ вырăна, лартрĕ. 32 Çакна курса çирĕплетекенсем – эпир хамăр тата Турă Хăйне пăхăнакансене панă Святой Сывлăш». 33 Çакна илтсен синедрион канашĕнчисем урса кайнипе апостолсене вĕлерес тесе те шухăшланă. 34 Вĕсем хушшинче Моисей саккунне вĕрентекен пĕр Гамалиил ятлă фарисей та пулнă. Халăх ăна питĕ хисепленĕ. Çавă вара канаш умне тухса тăнă та апостолсене вăхăтлăха синедрионран илсе тухма ыйтнă. 35 Кайран хăй канашра ларакансене çапла каланă: «Эй, Израиль çыннисем! Çак çынсене мĕн тăвасси пирки лайăхрах шухăшласа пăхăр. 36 Нумаях та пулмасть хăйне аслă çын вырăнне хуракан пĕр Февда ятлăскер сиксе тухнăччĕ. Ун тавра тăватă çĕре яхăн çын та пуçтарăннăччĕ. Анчах та ăна вĕлерсен, унăн ушкăнĕнчисем пурте саланса пĕтрĕç. 37 Унтан кайран, халăх шутне çыртарнă чухне, Галилейăри Иуда палăрчĕ. Вăл та чылай çынна хăй майлă çавăрчĕ. Анчах хăй те пуçне çирĕ, ун хыççăн кайнисем те саланса пĕтрĕç. 38 Çавăнпа ĕнтĕ халĕ сире калатăп: ку çынсем çумне ан çулăхăр, ярăр вĕсене. Мĕншĕн тесен вĕсем тытнă шухăш, вĕсем тăвакан ĕç этемрен пулсан, вăл хăйне хăех пĕтĕ. 39 Турăран пулсан, эсир ăна пĕтереймĕр. Асăрханăр, Турра хирĕç пыракан çынсем пулса тăмалла ан пултăрччĕ сирĕн». 40 Вĕсем вара Гамалиила итленĕ. Апостолсене чĕнсе кĕрттернĕ те вĕсене чĕн пушăпа хĕнеттернĕ. Унтан, Иисус ячĕпе вĕрентсе çӳреме чарса, кăларса янă. 41 Иисус Хуçамăр ячĕшĕн хур курма тивĕç пулнишĕн савăнса апостолсем синедрионран тухса кайнă. 42 Хăйсем вара куллен Турă Çуртĕнче те, килсенче те вĕрентме, Иисус Христос çинчен Ырă Хыпар пĕлтерме чарăнман.

Ĕçĕ-хĕлĕ 6

Çичĕ пулăшакана суйлани

1 Вĕренекенсем йышлансах пынă. Грекланнă еврейсем çав кунсенче Иудейăри еврейсене ӳпкелешме пуçланă. Кулленхи пая валеçнĕ чухне пирĕн тăлăх арăмсене кӳрентеретĕр тенĕ вĕсем. 2 Вара Вун иккĕшĕ мĕн пур вĕренекенсене пухăва чĕнсе çапла каланă: «Турă сăмахне вĕрентме пăрахсах апат-çимĕç валеçме пире аван мар. 3 Çавăнпа та, тăвансем, хăвăр хушшăртан шанчăклă, Святой Сывлăшпа хăватланнă тата ăслă çичĕ çынна суйлăр. Çак ĕçе туса пыма вĕсене шанса парăпăр. 4 Эпир хамăр вара ялан кĕлтуса, Турă сăмахне вĕрентсе пурăнăпăр». 5 Çак сĕнĕве пухăннисем пурте ырланă. Вара вĕсем çирĕп ĕненекен, Святой Сывлăшпа хăватланнă Стефана, унпа пĕрлех Филипа, Прохора, Никанора, Тимонпа Пармена тата Антиохияри Николая суйланă. Еврей мар пулин те, Николай маларах иудей тĕнне тытса пынă пулнă. 6 Вĕсене апостолсем умне тăратнă. Апостолсем кĕлтуса вĕсем çине аллисене хунă. 7 Турă сăмахĕ сарăлнăçем сарăлса пынă. Иерусалимра Иисус вĕренекенĕсен шучĕ хăвăрт ӳссе кайнă. Чылай священник та çак ĕненĕве йышăннă.

Стефана тытни

8 Стефан ятлă çирĕп ĕненӳллĕ те вăйлă чун хаваллĕ çын халăх хушшинче чăн-чăн тĕлĕнмелле ĕçсемпе хăватсем кăтартнă. 9 Пĕр синагогăна çӳрекен çынсем Стефанпа тавлашса кайнă. Çав синагогăна „Ирĕклисен синагоги“ те тенĕ. Иудейсем унта Киринейăран та, Александрияран та, Киликирен те, Асирен те çӳренĕ. 10 Анчах та Стефан ăслă калаçнăран вĕсем ăна çĕнтереймен, мĕншĕн тесен Стефана Святой Сывлăш Хăй мĕн каламаллине пĕлтерсех тăнă. 11 Вара çакскерсем хăш-пĕр çынсене Стефан Турра та, Моисея та хурланине хамăр илтрĕмĕр тесе калама ӳкĕте кĕртнĕ. 12 Çапла хăтланса çак синагогăна çӳрекенсем халăха та, ятлă-сумлă çынсене те, саккун вĕрентӳçисене те хĕтĕртсе янă. Вара лешсем Стефана ярса тытнă та синедриона илсе кайнă. 13 Вĕсем çавнашкалах суйса айăп кăтартакансем те хатĕрленĕ. «Ку çын Турă Çурчĕ ларакан сăваплă вырăна та, Моисей саккунне те пĕрмаях хурлать, – тенĕ çавскерсем. 14 – Назорей Иисус Турă Çуртне те аркатĕ, Моисейран килекен йăла-йĕркесене те улăштарĕ, тесе каланине хамăр хăлхапа хамăр илтрĕмĕр». 15 Синедрионра ларакансем Стефан çине тинкеререх пăхнă та – унăн сăнĕ ангелăнни пек çуталса тăнине асăрханă.

Ĕçĕ-хĕлĕ 7

Стефан синедрион канашĕнче каланă сăмах

1 Çавăн чухне аслă священник Стефанран: «Сана тĕрĕсех айăплаççĕ-и?» – тесе ыйтнă. 2 Вара Стефан каланă: «Эй, тăван çынсем! Сумлă ватăсем! Итлесемĕр мана. Мухтав Турри пирĕн Авраам мăн асаттемĕре Харрана куçса кайичченех, Месопотамирех курăннă. 3 „Хăвăн çĕр-шывунтан, тăвану-хурăнташу хушшинчен, аçу килĕнчен тух та, Эпĕ сана кăтартнă çĕр-шывалла кай“, – тенĕ çавăн чухне ăна Турă. 4 Вара вăл Халдея çĕрĕнчен куçса пырса Харранта вырнаçнă. Ашшĕ вилсен, Турă Авраама çак халĕ эсир пурăнакан çĕр-шыва илсе çитернĕ. 5 Кунта ăна Турă ура лаппи чухлĕ те çĕр паман. Анчах та, Авраамăн ачи-пăчи пулман чухнех, Турă ăна çак çĕр-шыва хăйне те, ачисене те яланлăха парасса шантарнă. 6 Турă ăна çапла каланă: „Санăн йăх-тăхăмусем ют çĕре куçса кайĕç, тăватă çĕр çула яхăн вĕсем чура пулса, хĕсĕрленине тӳссе пурăнĕç. 7 Анчах та Эпĕ, – тенĕ Турă, – вĕсене чуралăхра усракан халăха айăплăп. Вара вĕсем çав çĕр-шывран тухса çак вырăнта мана пуççапса пурăнĕç“. 8 Вара, халалланине палăртма, ăна ӳт кастарма хушнă. Çапла вара, Исаак çуралсан, саккăрмĕш кун унăн ӳтне кастарнă. Исаакран Иаков çуралнă, Иаковран вун икĕ ăру пуçĕ çуралнă. 9 Хайхи ăру пуçĕсем, кĕвĕçсе, Иосиф ятлă пĕртăванне Египета чуралăха сутнă, анчах Турă унпа пĕрле пулнă. 10 Турă унăн мĕн пур хуйхи-суйхине сирнĕ, ăна вичкĕн ăс панă, Египет патшин, фараонăн, кăмăлне ун енне çавăрнă. Вара фараон Иосифа Египет çĕрне те, патша керменне те пăхса тăракан пуçлăха лартнă. 11 Кайран Египетпа Ханаан çĕрĕсенче выçлăх пуçланнă, питĕ пысăк инкек çитнĕ. Мăн асаттемĕрсем выçса вилмех пуçланă. 12 Вара Иаков Египетра тырă пур тенине илтсе хăйĕн ывăлĕсене унта малтанхи хут янă. 13 Иккĕмĕш хут пырсассăн тин Иосиф тăванĕсене хăй кам пулнине уçса панă. Çапла майпа Иосиф ăрăвĕ çинчен фараон та пĕлнĕ. 14 Иосиф вара хăйĕн ашшĕне Иакова тата тăванĕсене чĕнтерсе пынă. Вĕсем пурĕ çитмĕл пиллĕкĕн пулнă. 15 Çапла Иаков Египета куçса кайнă. Иаков та, унăн ывăлĕсем те виличченех унта пурăннă. 16 Вĕсен ӳчĕсене Сихема илсе тавăрăннă, тупăклăха хунă. Çав тупăклăха Авраам Сихемри Еммор ывăлĕсенчен кĕмĕл парса сутăн илнĕ пулнă. 17 Турă Авраама тупа туса сăмах панин пурнăçланас вăхăчĕ çывхарнăçемĕн Египетра халăх нумайлансах, йышлансах пынă. 18 Иосифа пĕлмен урăх фараон престол çине ларичченех халăх йышĕ çапла ӳссе пынă. 19 Ку патша вара пирĕн халăха кураймасăр чеен хăтланнă: çуралса пыракан ачасене вилме кайса пăрахтарса, вăл мăн асаттемĕрсене питĕ хĕсĕрленĕ. 20 Шпах çав вăхăтра Моисей çуралнă, вăл Турра та килĕшмелле хитре ача пулнă. Ашшĕ килĕнче ăна виçĕ уйăха çитиччен пăхса усранă. 21 Кайран, кайса пăрахтарсан, ăна фараон хĕрĕ усрава илнĕ те хăйĕн ывăлĕ пекех пăхса ӳстернĕ. 22 Моисея Египетри мĕн пур ăслăлăха вĕрентсе çитĕнтернĕ; вăл сăмахĕпе те, ĕçĕпе те хăватлă пулнă. 23 Хĕрĕх çул тултарсан унăн хăйĕн тăванĕсене, Израиль ывăлĕсене, кайса курас шухăш кĕнĕ. 24 Унта çитсен пĕрне пусмăрланине курнă та ун хутне кĕнĕ. Хур кăтартнăшăн тавăрса вăл Египет çыннине вĕлернĕ. 25 Турă унăн аллипе çăлăнăç илсе килнине тăванĕсем ăнланĕç тесе шухăшланă вăл, анчах тăванĕсем ăнланайман. 26 Тепĕр кунне Моисей еврей çынниех еврейпа çапăçнине курнă. Вăл вĕсене çураçтарма тăрăшнă. „Эсир тăвансем-çке-ха, – тенĕ Моисей, – мĕншĕн пĕр-пĕрне кӳрентеретĕр?“ 27 Çавăн чухне вĕсенчен пĕри Моисея аяккалла тĕртсе янă. „Пирĕн пуçлăх, пирĕн судья пулма сана кам ирĕк пачĕ? – тенĕ вăл. 28 – Ĕнер Египет çыннине вĕлернĕ пек мана та вĕлересшĕн мар-и-ха эсĕ?“ 29 Çак сăмахсене илтсен Моисей Мадиам çĕрне тарса кайнă, ютран пынă çын пулса пурăннă. Мадиамра унăн икĕ ывăл çуралнă. 30 Хĕрĕхрен иртсен ăна Синай тăвĕ çумĕнчи пуш хирте, çунса тăракан кӳкен тĕмми ăшĕнче, Хуçа Туррăмăрăн ангелĕ курăннă. 31 Çакна курсан Моисей питĕ тĕлĕннĕ. Лайăхрах сăнас тесе патнерех пырсан вара ăна Хуçа Туррăмăрăн сасси илтĕннĕ: 32 „Эпĕ – санăн мăн аслаçусен Турри; Авраам Турри, Исаак Турри, Иаков Турри“. Моисей, хăранипе чĕтресе, пуçне çĕклесе пăхма та хăяйман. 33 Вара Хуçа Турă ăна çапла каланă: „Урунти пушмакна хыв, мĕншĕн тесен эсĕ тăракан вырăн – сăваплă çĕр. 34 Хамăн халăхăма Египетра пусмăрланине Эпĕ куратăп, вăл йынăшнине илтетĕп. Эпĕ ăна хăтармашкăн антăм. Халĕ ĕнтĕ каях, Эпĕ сана Египета яратăп“. 35 „Сана кам пирĕн пуçлăха, пирĕн судьяна лартрĕ?“ – тесе çынсем йышăнман хайхи Моисея, кӳкен тĕмми ăшĕнче ăна курăннă ангел урлă, Турă пуçлăх тата хăтаракан туса янă. 36 Çав Моисей халăха Египетран илсе тухнă. Вăл Египетра, Хĕрлĕ тинĕс хĕрринче тата хĕрĕх çула яхăн пуш хирте, тĕрлĕрен паллăсемпе хăватсем кăтартнă. 37 Шпах çав Моисей Израиль çыннисене каланă: „Мана пророка кăларнă пекех Хуçа Туррăр сирĕн валли хăвăр хушшăртанах Пророк кăларĕ. Ăна итлĕр“. 38 Шпах çав Моисей пушă хирте пуçтарăннă мăн асаттемĕрсемпе пĕрле пулнă. Пире пĕлтермешкĕн вăл Синай тăвĕ çинче ангелран чĕрĕлĕх сăмахĕсене илнĕ. 39 Анчах мăн асаттемĕрсем ăна итлемен, чун-чĕрипе йышăнман. Вĕсем каялла Египета тавăрăнасшăн пулнă. 40 Çавăнпа вĕсем Аарона каланă: „Пире хамăра ертсе пыракан турăсем туса парсамччĕ. Мĕншĕн тесен хамăра Египетран илсе тухнă Моисея мĕн пулнине эпир пĕлместпĕр“. 41 Çавăн чухне вĕсем, пăру евĕрлĕ кĕлетке туса, ăна чӳкленĕ. Унтан, хăйсем мĕн тунине курса, савăнса уявланă. 42 Турă вара вĕсене пăрахнă, тӳпери хăватсене пуççапма та чарман. Пророксен кĕнекинчех ун пирки çапла çырнă: „Эй, Израиль йăхĕ! Пуш хирте хĕрĕх çул хушшинче эсир Маншăн выльх пусрăр-и, парнелĕхе кӳтĕр-и? Пусмарăр. 43 Эсир хăвăрпа пĕрле Молоха кĕлтумалли чатăра, хăвăрăн Ремфан туррăр çăлтăрне илсе çӳрерĕр. Пуççапса пурăнмашкăн эсир хăвăр валли хăвăр кĕлеткесем турăр, çавăнпа Эпĕ сире Вавилонран та аяккарах куçарса ярăп“. 44 Пирĕн мăн асаттесен пуш хирте кĕлĕ тумалли пуху чатăрĕ пулнă. Çав чатăра епле тумаллине Моисея Турă каланă, ăна тĕслĕхне те кăтартнă. 45 Мăн асаттесем çав чатăра Иисус Навин ертсе пынипе çĕнĕ çĕрсем çине куçарнă. Унта урăх халăхсем пурăннă пулнă, Турă вĕсене мăн асаттесен куçĕ умĕнчех хăваласа янă. Чатăрĕ вара çавăнта Давид вăхăтĕчченех ларнă. 46 Давид Турă умĕнче тивлетлĕ пулнă, Иаков Турри валли çурт тăвасчĕ тесе кĕлтунă. 47 Соломон вара Ун валли çурт туса лартнă. 48 Анчах та, пророк каланă пек, Çӳлти Турă çын тунă çуртра пурăнмасть. Пророк çапла каланă: 49 „Манăн престол – тӳпе, Манăн ура айĕ – çĕр. Ман валли эсир мĕнле çурт туса парайăр? – тет Хуçа Туррăмăр. – Эпĕ канас вырăна ăçта тăвайăр? 50 Мĕн пуррине йăлтах Манăн аллăм пултарман-им вара?“ 51 Эй, эсир, кутăн çынсем! Уçăлман чун-чĕреллĕ, мăкланнă хăлхаллă çынсем! Эсир, мăн аслаçăрсем пекех, яланах Святой Сывлăша хирĕçлетĕр. 52 Сирĕн мăн аслаçăрсем пророксенчен хăшне хĕсĕрлемен? Тӳрĕлĕхли килессине малтанах каласа хунă пророксене вĕсем вĕлернĕ. Халĕ эсир Ăна Хăйне тытса парса вĕлертĕр! 53 Ангелсем пулăшнипе сире саккун панăччĕ, анчах эсир вăл саккуна пăхăнас темерĕр».

Стефана вĕлерни

54 Çак сăмахсене илтсен синедрионра ларакансем урсах кайнă, шăлĕсене шатăртаттара пуçланă. 55 Чун-чĕри Святой Сывлăшпа тулнă Стефан вара çӳлелле пăхнă та Туррăн мухтавлăхне тата Туррăн сылтăм енче тăракан Иисуса курнă. 56 Вăл вара каланă: «Авă, эпĕ тӳпе уçăлса кайнине тата Туррăн сылтăм енче тăракан Этем Ывăлне куратăп». 57 Çакна илтсен тарăхса-кăшкăрашса, Стефан сăмахĕсене итлес мар тесе хăлхисене хупласа пурте ун çине сиксе ӳкнĕ. 58 Унтан ăна хуларан илсе тухнă та чулпа пере-пере вĕлере пуçланă. Айăп кăтартакансем хăйсен çиелти тумтирĕсене Савл ятлă çамрăк ури умне хывса хунă та 59 Стефана чулпа пеме пуçланă. «Эй, Иисус Хуçамăр! Ман чунăма йышăнсам!» – тесе кĕлтунă Стефан. 60 Унтан, чĕркуçленсе ларса, кăшкăрса янă: «Эй, Турăçăм, вĕсен çак çылăхне шута ан илсем!» Çапла каласанах вăл вилсе кайнă.

Ĕçĕ-хĕлĕ 8

Христоса ĕненекенсене хĕсĕрлени

1 Стефана вĕлернине Савл ырланă. Çав кунсенче Иерусалимри ĕненекен ушкăна питĕ хĕсĕрлеме пуçланă. Апостолсемсĕр пуçне ытти ĕненекенсем пурте Иудейăпа Самарири тĕрлĕ çĕрсене тарса, сапаланса пĕтнĕ. 2 Ырă çынсем вара хăйсем хисепленĕ Стефана пытарнă, уншăн кулянса питĕ хытă йĕнĕ. 3 Савл килрен-киле çӳренĕ, арçынсемпе хĕрарăмсене сĕтĕре-сĕтĕре тухса тĕрмене хуптарнă. Çапла вăл ĕненекен ушкăна тĕп тума тăрăшнă. 4 Тĕрлĕ çĕре саланнă ĕненекенсем çав хушăра Турă сăмахне вĕрентсе çӳренĕ.

Филипп Самарире вĕрентсе çӳрени

5 Çапла Филипп Самарири пĕр хулана пынă та унта Христос çинчен ӳкĕтлесе вĕрентнĕ. 6 Филипп кăтартакан хăватсене курса-илтсе халăх унăн вĕрентĕвне пĕр кăмăллăн тăнланă. 7 Мĕншĕн тесен усал ернĕ чылай çын ăшĕнчен усал сывлăшсем кăшкăра-кăшкăра тухса тарнă, паралич çапнисем тата уксах-чăлахсем сывалнă. 8 Хула халăхĕ савăнмаллипех савăннă. 9 Çав хулара Симон ятлă пĕр çын пурăннă, хăйне вăл темĕнле аслă çын вырăннех хунă. Çавскер тухатса-асамласа Самари халăхне тĕлĕнтерсе пурăннă. 10 Пĕчĕккисенчен пуçласа çитĕннисем таранах – пурте ăна итленĕ. «Ку çынра Турă хăвачĕ пур», – тесе калаçнă вĕсем. 11 Тахçантанпах хăйĕн тухатăвĕсемпе тĕлĕнтернĕрен халăх унăн сăмахĕсене тимлесе итленĕ. 12 Анчах та Филипп Турă Патшалăхĕпе Иисус ячĕ çинчен Ырă Хыпар пĕлтернине илтсен арçынсем те, хĕрарăмсем те унăн ӳкĕтне ĕненсе шыва кĕнĕ. 13 Симон хăй те ĕненме пуçланă. Шыва кĕрсен вара Филипран хăпмасăрах çӳренĕ. Филипп кăтартакан аслă хăватсемпе паллăсене хăй куçĕпе хăй курса Симон питĕ тĕлĕннĕ. 14 Самари çыннисем Турă сăмахне йышăннине илтсен, Иерусалимри апостолсем вĕсем патне Петрпа Иоана янă. 15 Кусем пынă та, Самари çыннисем те Святой Сывлăш илччĕр тесе, вĕсемшĕн кĕлтунă. 16 Мĕншĕн тесен вĕсенчен пĕрин çине те Святой Сывлăш анман пулнă-ха, вĕсене Иисус Хуçамăр ячĕпе шыва çеç кĕртнĕ пулнă. 17 Петрпа Иоанн вĕсем çине аллисене хурсан тин вĕсен чун-чĕрисем Святой Сывлăшпа тулнă. 18 Апостолсем алă хунипе Святой Сывлăш аннине курсан, Симон вĕсем патне укçа илсе пынă. 19 «Ку хăвата мана та парăр-ха, – тенĕ вăл. – Эпĕ алă хунă çын та Святой Сывлăш илме пултартăрччĕ». 20 Анчах та Петр ăна çапла каланă: «Турă тивлетне укçалла илме пулать тесе шутлатăн пулсан, хăвăн укçу хăвăнпах пĕттĕр. 21 Турă умĕнче санăн чун-чĕрӳ таса мар-ха, çавăнпа та эпир тăвакан ĕçе тума санăн пай та, тивĕç те çук. 22 Ĕнтĕ çак çылăхунтан ӳкĕн те Турра кĕлту, вара, тен, чун-чĕрӳнти йăнăш шухăшу каçарăнĕ. 23 Мĕншĕн тесен чуну ват йӳççипе тулнине, усаллăх тыткăнне лекнине эпĕ курсах тăратăп». 24 Симон вара çапла хуравланă: «Хăвăр каланисем мана ан çитчĕр тесе, эсир маншăн та Хуçамăра кĕлтусамăрччĕ». 25 Апостолсем вара Хуçамăр сăмахне çирĕплетсе пĕлтерсе, вĕрентсе çӳренĕ хыççăн каллех Иерусалима тавăрăннă. Çула май Самари тăрăхĕнчи ялсенче те Ырă Хыпара ӳкĕтлесе вĕрентнĕ.

Филиппа Эфиопи улпучĕ

26 Хуçа Туррăмăрăн ангелĕ Филипа каланă: «Тăр та кăнтăралла кай. Унтан Иерусалимран Газăна каякан пушă çул çине тух». 27 Филипп çапла тунă та. Çул çинче вăл пĕр Эфиопи улпутне, евнуха, тĕл пулнă. Çав улпут Эфиопири Кандакия ятлă хĕрарăм патшан пĕтĕм пуянлăхне пăхса тăраканĕ пулнă. Вăл Иерусалима Турра пуççапма кайнă пулнă. 28 Каялла вăл хăйĕн урапипех тавăрăннă. Ларса пынă çĕртех вăл Исаия пророк кĕнекине вуласа пынă. 29 «Çак урапапа юнашар ут», – тенĕ Святой Сывлăш Филипа. 30 Вăл урапа патне пынă та хайхи Эфиопи çынни Исаия пророк кĕнекине сасăпах вуланине илтнĕ. «Ху мĕн вуланине ăнланатăн-и эсĕ?» – тесе ыйтнă унран Филипп. 31 «Никам та ăнлантарса памасăр епле ăнланаям?» – тавăрнă лешĕ. Унтан вăл Филипа хăйпе юнашар урапа çине ларма сĕннĕ. 32 Çырнинче вăл вулакан вырăн çакă пулнă: „Ăна сурăха пусма илсе пынă пек илсе пынă. Вăл, çăмне касакан умĕнче сассăр выртакан путек пек, ним те шарламан. 33 Ăна, мĕскĕнлетсе, тĕрĕс суд та туман. Унăн йăхĕ-тăхăмĕ пирки вара кам тата мĕн калайĕ? Унăн пурăнăçĕ çĕр çинчен илĕннĕ ĕнтĕ“. 34 «Кала-ха, çакăнта пророк кам çинчен каланă: хăй çинчен-и е урăххи çинчен?» – ыйтнă Филипран евнух. 35 Вара Филипп ăна Çырнинчи çак вырăна ăнлантарса пама пуçланă та Иисус çинчен Ырă Хыпар пĕлтернĕ. 36 Çапла малалла кайса вĕсем пĕр юхан шыв хĕррине çитнĕ. «Кур-ха, – тенĕ евнух, – акă шыв. Мана тĕне кĕме юрать-и?» 37 «Пĕтĕм чун-чĕрӳнтен ĕненетĕн пулсан, юрать», – тавăрнă ăна Филипп. Лешĕ вара каланă: «Иисус Христос Турă Ывăлĕ пулнине ĕненетĕп». 38 Вара вăл кӳмине чарма хушнă. Унтан Филиппа евнух иккĕшĕ те шыв хĕррине аннă та, Филипп ăна тĕне кĕртнĕ. 39 Вĕсем шывран тухсанах евнух çине Святой Сывлăш аннă, Филипа вара Хуçа Туррăмăрăн ангелĕ çавăнтан илсе кайнă та вăл евнуха курăнми пулнă. Унтан евнух савăна-савăна малалла çул тытнă. 40 Филипп пăхать те – хăй Азот хулинче иккен. Вара вăл Кесарине çитичченех çула май çывăхри хуласенче Ырă Хыпар пĕлтерсе çӳренĕ.

Ĕçĕ-хĕлĕ 9

Савл Иисуса ĕненме пуçлани

1 Хуçамăрăн вĕренекенĕсене чун-чĕререн курайманнипе, вĕлерме те хатĕр пулнипе Савл аслă священник патне пынă. 2 Вара унран Дамаскри синагогăсенче кăтартма çырусем ыйтса илнĕ. Çав çырусем Савла Иисус вĕрентĕвĕ хыççăн каякансене, арçынĕсемпе хĕрарăмĕсене те, йĕрлесе тупма, вĕсене сăнчăрласа Иерусалима илсе пыма ирĕк панă. 3 Анчах та çул çинче, Дамаска çитесси инçех те мар юлсан, ăна сасартăк тӳперен çутă çутатса янă. 4 Вăл çĕре ӳкнĕ. Унтан ăна: «Эй, Савл, Савл! Эсĕ мĕншĕн Мана хĕсĕрлетĕн?» – текен сасă илтĕннĕ. 5-6 «Кам пултăн Эсĕ?» – тенĕ вăл. Хуçамăр ăна хирĕç тавăрнă: «Эпĕ – эсĕ хĕсĕрлекен Иисус. Çĕнме çук вăя хирĕç ан пыр, хăвнах йывăр пулĕ». «Турăçăм, мĕн тума хушатăн мана?» – ыйтнă чĕтресе-хăраса ӳкнипе Савл. «Тăр та хулана кай, мĕн тумаллине сана унта калĕç», – тенĕ ăна Хуçамăр. 7 Савлпа пĕрле пыракан çынсем никам курăнмасăрах сасă илтĕннĕрен шак хытса кайнă. 8 Унтан Савл ура çине тăнă, анчах куçĕсем уçах пулин те, нимĕн те курман. Вара ăна Дамаска аллинчен çавăтса илсе кайнă. 9 Виçĕ кун хушши вăл нимĕн те курман; çимен те, ĕçмен те. 10 Дамаскра Анания ятлă пĕр ĕненекен пурăннă. «Анания», – тенĕ ăна Хуçамăр куçа курăнса. «Турăçăм, эпĕ Санăн умăнта», – тенĕ вăл. 11 Хуçамăр ăна çапла каланă: «Тăр та Тӳрĕ урама кай. Çав урамри Иуда килĕнче Савл ятлă Тарс çыннине ыйт. Вăл халĕ кĕлтăвать. 12 Хăй патне Анания ятлă пĕр çын пырасси, çав çын алă хурсассăн тин куçĕ куракан пуласси ăна ĕнтĕ курăнчĕ». 13 «Турăçăм! – тенĕ Анания, – эпĕ Савл çинчен, вăл Иерусалимри Санăн сăваплă çыннусене мĕн чухлĕ усал туни çинчен нумай çынран илтнĕ. 14 Кунта та вăл аслă священниксенчен çыру илсе килнĕ. Çав хут тăрăх, Санăн ятна асăнакансене тытса çыхмашкăн унăн ирĕк пур». 15 Анчах та Хуçамăр ăна каланă: «Каях, вăл çын – Эпĕ суйласа илнĕскер. Вăл Манăн ятăма ытти халăхсене, патшасене, Израиль çыннисене пĕлтерекен пулĕ. 16 Эпĕ Хамах ăна Ман ятăмшăн мĕн чухлĕ асап тӳсмеллине те кăтартăп». 17 Анания хăйне каланă çурта кайса шыраса тупнă. «Савл тăванăм! – тенĕ вăл пӳрте кĕрсен, ун çине аллине хурса. – Эсĕ çулпа пынă чух сана курăннă Иисус Хуçамăр санăн куçна уçма тата чун-чĕрӳне Святой Сывлăшпа тултарма мана ячĕ». 18 Çавăнтах, темле каркăç сирĕлнĕ пекех, унăн куçĕсем куракан пулнă. Çав кун вара Савл тĕне кĕнĕ. 19 Çинĕ хыççăн ăна вăй та кĕнĕ.

Савл Дамаскра вĕрентни

Вĕренекенсемпе пĕрле Савл Дамаскра темиçе кун пурăннă. 20 Вăл тӳрех синагогăсенче Иисус вăл – Турă Ывăлĕ тесе вĕрентме пуçланă. 21 Итлекенсем вара пурте тĕлĕнмеллипех тĕлĕнсе каланă: «Иисус ятне асăнакансене Иерусалимра хĕсĕрлекенни çак çын мар-и вара? Вăл кунта та вĕсене тытса çыхса аслă священник патне илсе кайма килменччĕ-им?» 22 Савлăн ĕненĕвĕ çирĕпленнĕçемĕн çирĕпленсе пынă. Вăл çине тăрсах Иисус – Турă Суйласа илни тесе вĕрентнĕ, Дамаскри иудейсем ăна нимĕнпе те хирĕçлеме пултарайман. 23 Тепĕртакран иудейсем Савла вĕлерме кавар тунă. 24 Вĕсем ăна вĕлерес тесе кунĕн-çĕрĕн хапха умĕнче сыхласа тăнă. Анчах та Савл вĕсен шухăшне пĕлнĕ. 25 Иисус вĕренекенĕсем ăна çĕрле хула хӳми тăрăх лăпă çине лартса антарнă.

Савл Иерусалимра

26 Дамаскран кайсан Савл Иерусалима пынă. Унта вăл Иисус вĕренекенĕсемпе çывăхланасшăн тăрăшнă, анчах та пурте унран хăранă, вăл чăнах та Христос вĕренекенĕ пулнине шанман. 27 Варнава вара ăна апостолсем патне çавăтса пынă. Вăл Савла çул çинче Хуçамăр курăннине те, Хуçамăр ăна мĕн каланине те, Иисус ячĕпе Савл Дамаскра епле хăюллăн ӳкĕтлесе вĕрентнине те вĕсене каласа кăтартнă. 28 Вара Савл вĕренекенсемпе хутшăнса пурăннă. Вăл Иерусалимра Иисус Хуçамăр çинчен уççăнах, хăюллăн вĕрентсе çӳренĕ. 29 Савл грекланнă еврейсемпе те калаçнă, тавлашнă. Лешсем ăна вĕлересшĕн те пулнă. 30 Çавна пĕлсен ĕненекен тăванĕсем ăна Кесарине янă, унтан Тарса ăсатнă. 31 Пĕтĕм Иудейăри, Галилейăри, Самарири ĕненекен ушкăнсемшĕн лăпкă пурăнăç пуçланнă. Ĕненекенсем Турă сăмахне вĕренсе, Хуçа Турăран хăраса пурăннă. Святой Сывлăш хастарлăх панипе вĕсен йышĕ ӳссех пынă.

Энея сыватни

32 Ĕненекен ушкăнсене кайса çӳренĕ чухне пĕррехинче Петрăн Лиддăри ĕненекенсем патне çитсе курма тӳр килнĕ. 33 Çавăнта сакăр çул хушши вырăнпа выртакан, паралич çапнă Эней ятлă пĕр çын пулнă. 34 «Эней, вырăну çинчен тăр, сана Иисус Христос сыватать», – тенĕ ăна Петр. Вăл вара çав самантрах ура çине тăнă. 35 Лидда хулипе Сарон айлăмĕнче пурăнакансем пурте сывалнă çынна курнă, вара Хуçа Туррăмăра ĕненме пуçланă.

Тавифа

36 Иоппире Тавифа ятлă пĕр хĕрарăм, Иисус вĕренекенĕ, пурăннă. Тавифа тени «хир качаки» тени пулать. Çав хĕрарăм яланах ырă тума тăрăшнă, чухăнсене пулăшнă. 37 Анчах пĕррехинче Тавифа хытă чирлесе ӳкнĕ те вилсе кайнă. Ăна вара çуса хăтлă пӳлĕме хунă. 38 Петр апостол ун чухне Лиддăра пулнă. Лидда Иоппирен инçех пулман пирки ĕненекенсем Петр патне икĕ çынна янă, вĕсем ăна хăвăртрах хăйсем патне пыма чĕннĕ. 39 Петр вĕсемпе пĕрлех кайнă. Çитсенех ăна хăтлă пӳлĕме илсе кĕнĕ. Куççульленнĕ тăлăх арăмсем Тавифа хăйсем валли çĕленĕ кĕпе-тумтире Петра кăтартма пуçланă. 40 Петр пурне те пӳлĕмрен тухма хушнă та чĕркуçленсе ларса кĕлтунă. Унтан вăл вилнĕ хĕрарăм енне çавăрăнса каланă: «Тавифа, тăр!» Вара хайхи хĕрарăм куçне уçнă та, Петра курсан, тăрса ларнă. 41 Петр ăна аллинчен тытса ура çине тăма пулăшнă. Кайран вăл ĕненекен тăвансемпе тăлăх арăмсене кĕме хушнă, лешсем кĕнĕ те чĕрĕ-сывă Тавифăна курнă. 42 Çакăн çинчен пĕтĕм Иоппире сăмах сарăлнă, вара чылайăшĕ Хуçамăра ĕненме пуçланă. 43 Петр Иоппире, тир тăвакан Симон ятлă пĕр çын патĕнче, самаях пурăннă.

Ĕçĕ-хĕлĕ 10

Петрпа Корнилий

1 Кесарире тăракан Итали полкĕ текен полкра Корнилий ятлă пĕр çĕрпӳ пулнă. 2 Вăл хăй те, унăн кил-йышĕ те Турра хисеплесе, Турăран хăраса пурăннă. Корнилий халăхшăн нумай ырă ĕç тунă, тăтăшах Турра кĕлтунă. 3 Пĕррехинче, кăнтăрла иртни виçĕ сехет тĕлнелле, ăна уççăнах Туррăн ангелĕ курăннă. Ангел ун патне пынă та: «Корнилий!» – тенĕ. 4 Ăна курсан Корнилий хăраса каланă: «Мĕн-ши, ырă çыннăм?» Ангел ăна каланă: «Турă санăн кĕллӳне те, эсĕ чухăнсене пулăшнине те асăрхарĕ. 5 Халĕ вара Петр текен Симона чĕнме Иоппине çынсем яр. 6 Вăл тир тăвакан Симон ятлă пĕр çын патĕнче, тинĕс хĕрринчи çуртра, хăна пулса пурăнать. Петр сана та, кил-йышна та çăлăнăç сăмахĕсем калĕ». 7 Хăйпе калаçнă ангел курăнми пулсан, Корнилий икĕ тарçине тата шанчăклă, Турра хисеплекен хăйĕн пĕр салтакне чĕнсе илнĕ. 8 Вара, мĕн пулса иртнине йăлтах каласа кăтартса, вĕсене Иоппине янă.

Петра курăнни

9 Тепĕр кунне, хайхи тарçăсемпе салтак хула патне çывхарнă чухне, Петр кăнтăрлахи кĕлĕ тума хăтлă пӳлĕме хăпарнă. 10 Çавăнта вăл хырăм выççине туйса илнĕ, унăн çиес килсе кайнă. Апат хатĕрленĕ вăхăтра вăл питĕ хавхаланса кайнă та 11 сасартăк тӳпе яри уçăлнине курнă. Çав уçăлăхран çĕр çине, ун пуçĕ тĕлнелле, тăватă кĕтессинчен çыхнă сарлака пир евĕрлĕ темĕнле япала анса-анса пынă. 12 Унăн ăшĕнче çĕр çинчи тĕрлĕрен тăватă ураллă чĕр чун, тискер кайăк, çĕлен-калта, вĕçен кайăк пулнă. 13 Унтан ăна çакнашкал сасă илтĕннĕ: «Петр, тăр та çаксене пусса çи». 14 Анчах та Петр: «Çук-çук, Турăçăм! Ирсĕррине, таса маррине эпĕ нихăçан та нимĕн те çимен», – тенĕ. 15 Вара сасă татах тепĕр хут илтĕннĕ: «Турă тасатнине эсĕ таса мара ан хур». 16 Çапла виçĕ хутчен пулнă, унтан çав япала каллех тӳпене çĕкленнĕ. 17 Кунашкал курăну мĕне пĕлтерет-ши тесе аптăраса, Петр шухăша путнă. Шп çав вăхăтра Корнилий янă хайхи çынсем, Симон çурчĕн тĕлне ыйтса пĕлсе, хапхи умне пырса тăнă. 18 «Петр текен Симон çакăнта-и?» – хыттăн ыйтнă вĕсем. 19 Петр çаплах курăну пирки шухăшласа тăнă. Çав хушăра Сывлăш ăна каланă: «Симон, сана виççĕн шыраççĕ, 20 тăр та вĕсем патне ан. Вĕсемпе пĕрле ним иккĕленмесĕрех кай, мĕншĕн тесен вĕсене Эпĕ ятăм». 21 «Эсир шыраканни эпĕ-ха вăл, – тенĕ ансан Петр çав çынсене. – Эсир мĕн çăмăлпа килсеччĕ?» 22 Лешсем вара çапла каланă: «Ырă ĕçсем туса, Турăран хăраса пурăнакан, пĕтĕм Иудея халăхĕ сума сăвакан çĕрпĕве, Корнилие, святой ангел курăннă. Çав ангел сана Корнилий патне чĕнсе пыма, санăн сăмахна итлеме хушнă». 23 Вара Петр вĕсене чĕнсе кĕртнĕ те хăна тунă. Тепĕр кунне, тăрсанах, Петр çав çынсемпе кайнă. Иоппири хăш-пĕр ĕненекен тăвансем те вĕсемпе пĕрле кайнă.

Петр Корнилий патĕнче

24 Кесарине вĕсем тепĕр куннех çитнĕ. Корнилий, хăйĕн тăванĕ-хурăнташĕсене, çывăх тус-юлташĕсене пуçтарса, вĕсене кĕтсе тăнă. 25 Петр пырса кĕнĕ чухне Корнилий ăна хирĕç тухса кĕтсе илнĕ, ури умне ӳксе пуççапнă. 26 Петр ăна тытса тăратнă та çапла каланă: «Тăрах, тăр, эпĕ санашкал çынах-иç». 27 Корнилийпе калаçкаласа вăл пӳрте кĕнĕ, унта ĕнтĕ туллиех çын пухăннă. 28 «Пĕлетĕр ĕнтĕ, – тенĕ вĕсене Петр, – пирĕн саккунпа иудейăн ют халăх çыннипе хутшăнма та, унăн кил-çуртне кĕме те юрамасть. Анчах та Турă мана пĕр çынна та ирсĕре е таса мара хума юраманнине уçса пачĕ. 29 Çавăнпа та, чĕнсен, эпĕ пĕр сăмахсăрах килме килĕшрĕм. Халĕ ĕнтĕ ыйтам-ха: мĕн çăмăлпа чĕнтĕр эсир мана?» 30 Корнилий çапла каланă: «Тăватăм кун çак вăхăталла эпĕ килте типĕ тытаттăм. Кăнтăрла иртни виçĕ сехетсенче, кĕлтунă чухне, сасартăк ман ума çап-çутă тумтирлĕ çын пырса тăчĕ те 31 каларĕ: „Корнилий, Турă санăн кĕллӳне илтрĕ, эсĕ чухăнсене пулăшнине асăрхарĕ. 32 Халĕ вара Петр текен Симона чĕнме Иоппине çынсем яр. Вăл тир тăвакан Симон ятлă пĕр çын патĕнче, тинĕс хĕрринчи çуртра, хăна пулса пурăнать. Вăл килсе сана каласа парĕ“. 33 Эпĕ çавăнтах сан патна çынсем ятăм. Эсĕ килни аван пулчĕ. Турă сана мĕн хушнине йăлтах итлесчĕ тесе эпир халĕ пурте Турă умĕнче тăратпăр». 34 Петр çăвар уçса çапла каланă: «Турă çынна кам пулнине кура хакламаннине эпĕ чăнахах куртăм. 35 Турă сумлăхĕнчен хăракан, чăнлăхпа пурăнакан кирек мĕнле халăх çыннине те Турă кăмăллать. 36 Турă Израиль ывăлĕсене Иисус Христос урлă канăçлăх çинчен Ырă Хыпар янă. Çав Иисус Христос – пуриншĕн те Хуçамăр. 37 Иоанн шыва кĕме ӳкĕтлесе вĕрентнĕренпе Галилейăран пуçласа пĕтĕм Иудейăра мĕн-мĕн пулса иртнине эсир пĕлетĕр. 38 Турă Назаретри Иисуса суйласа илсе Святой Сывлăш тата вăй-хăват пачĕ. Вăл пур çĕрте те ырă ĕçсем туса, усал ернисене сыватса çӳрерĕ, мĕншĕн тесен Турă Унпа пĕрле пулчĕ. 39 Эпир – Вăл Иудея çĕрĕнче тата Иерусалимра мĕн-мĕн тунине курса çирĕплетекенсем. Юлашкинчен иудейсем Ăна йывăç хĕрес çине пăталаса вĕлерчĕç. 40 Турă Ăна виççĕмĕш кунне чĕртсе тăратрĕ, çынсене курăнмалла турĕ. 41 Анчах Вăл пур çынна та курăнмарĕ, Иисус çинчен çирĕплетсе пĕлтерме Турă малтанах суйласа илнĕ çынсене – пире анчах курăнчĕ. Вăл вилĕмрен чĕрĕлсе тăрсассăн эпир Унпа пĕрле ĕçсе çирĕмĕр. 42 Иисус пире çынсене вĕрентсе çӳреме хушрĕ. Чĕррисене те, вилнисене те Турă хушнипе Суд тăваканĕ Хăй иккенне çирĕплетсе пĕлтерме каларĕ. 43 Ăна ĕненекенсен Унăн ячĕпе çылăхĕсем каçарăнассине мĕн пур пророксем те çирĕплетсе каланă». 44 Петр çак сăмахсене каласа тăнă хушăрах вăл вĕрентнине итлесе тăракан мĕн пур çын çине Святой Сывлăш аннă. 45 Святой Сывлăш тивлечĕ урăх халăх çыннисем çине те аннă. Çавна курсан Петрпа пĕрле унта пынă ӳт кастарнă ĕненекенсем тĕлĕнсех кайнă. 46 Мĕншĕн тесен лешсем унччен хăйсем пĕлмен чĕлхесемпе Турра мухтанине вĕсем илтнĕ. Вара Петр каланă: 47 «Хамăр пекех Святой Сывлăш илнĕ çынсене шывпа тĕне кĕртме кам чарма пултарĕ?» 48 Вăл вара вĕсене Иисус Христос ячĕпе тĕне кĕме хушнă. Унтан кил хуçисем Петра хăйсем патĕнче тата темиçе кунлăха юлма ыйтнă.

Ĕçĕ-хĕлĕ 11

Петр Иерусалимри ĕненекенсем патĕнче

1 Урăх халăх çыннисем те Турă сăмахне йышăннине Иудейăри апостолсемпе ĕненекен тăвансем илтнĕ. 2 Вара, Петр Иерусалима пырсан, ӳт кастарнисем ăна ӳпкелеме тытăннă. 3 «Эсĕ ӳт кастарманнисемпе хутшăнтăн, вĕсемпе пĕрле ĕçсе çирĕн», – тенĕ вĕсем. 4 Петр вĕсене мĕн пулса иртнине йĕркипе ăнлантарса пама пуçланă: 5 «Эпĕ Иоппи хулинче кĕлтăваттăм. Çавăн чухне тăнран кайнă пек пултăм. Сасартăк тӳперен тăватă кĕтессинчен çыхнă сарлака пир евĕрлĕ темĕнле япала аннине куртăм. Вăл ман тĕлех анчĕ. 6 Эпĕ ун ăшне сăнарах пăхрăм та унта çĕр çинчи тăватă ураллă чĕр чунсем, тискер кайăксем, çĕлен-калтасем, вĕçен кайăксем пуррине асăрхарăм. 7 Унтан мана „Петр, тăр та çаксене пусса çи“ текен сасă илтĕнчĕ. 8 „Çук-çук, Турăçăм! – терĕм вара эпĕ. – Ирсĕррине, таса маррине эпĕ нихăçан та нимĕн те çимен“. 9 „Турă тасатнине эсĕ таса мара ан хур“, – терĕ вара мана сасă тепĕр хут. 10 Виçĕ хут çапла пулчĕ, унтан каллех пĕтĕмпе пĕлĕте çĕкленсе кайрĕ. 11 Шп çав самантра эпĕ пурăнакан çурт умне Кесарирен ман патăма янă виçĕ çын пырса та тăнă. 12 Сывлăш мана пĕр иккĕленмесĕрех вĕсемпе пĕрле кайма хушрĕ. Çак ĕненекен ултă тăванăм та манпа пĕрле пулчĕç, эпир вара хама чĕннĕ çын килне кайрăмăр. 13 Вăл пире хăй килĕнчех святой ангела курни çинчен каласа кăтартрĕ. Курăнсассăн ангел çапла каланă пулнă: „Петр текен Симона чĕнме Иоппине çынсем яр. 14 Вăл сана сăмахсем калĕ, çав сăмахсемпе ху та, пĕтĕм кил-йышу та çăлăнĕ“. 15 Кайран, эпĕ калаçа пуçласан, маларах хамăр çине аннă пекех, вĕсем çине те Святой Сывлăш анчĕ. 16 Çавăн чухне эпĕ Хуçамăр сăмахне аса илтĕм. „Иоанн шывпа тĕне кĕртнĕ, сире вара Святой Сывлăшпа тĕне кĕртĕç“, – тенĕччĕ Вăл. 17 Çапла ĕнтĕ пире, Иисус Христос Хуçамăра ĕненекенсене, панă тивлетех Турă вĕсене те парать пулсан, Турра чăрмав тума камах вара эпĕ?» 18 Çакна итлесе пĕтерсен вĕсем лăпланнă. «Чĕрĕлĕх илмешкĕн Турă урăх халăхсене те ӳкĕнмелле тунă курăнать», – тенĕ вара вĕсем Турра мухтаса.

Антиохири чиркӳ

19 Стефана вĕлернĕ вăхăтранпах хĕсĕрленĕ пирки тарса-саланса кайнă ĕненекенсем Финики таранах, Кипрпа Антиохи таранах çитнĕ. Вĕсем Турă сăмахне иудейсемсĕр пуçне урăх никама та вĕрентмен. 20 Вĕсенчен хăшĕ-пĕри Кипрпа Киринея çыннисем пулнă. Антиохине пырсан çавсем Иисус Хуçамăрăн Ырă Хыпарне грексене те каласа кăтартнă. 21 Хуçа Турă вĕсене хăват парса тăнăран питĕ нумай çын, ĕненме пуçласа, Турă енне çавăрăннă. 22 Çакăн çинчен Иерусалимри ĕненекен ушкăна та хыпар çитнĕ. Вара ĕненекенсем Варнавăна Антиохине кайма хушнă. 23 Турă тивлетне хăй куçĕпе хăй çитсе курсан вăл питĕ хĕпĕртенĕ. Вара Варнава пурне те тӳрĕ кăмăлпа Хуçамăра пăхăнса тăма ӳкĕтленĕ. 24 Мĕншĕн тесен вăл ырă кăмăллă çын пулнă. Унăн чун-чĕри Святой Сывлăшпа тата ĕненӳпе тулнă пулнă. Варнавăна пула чылай халăх Хуçамăр енне çавăрăннă. 25 Каярахпа Варнава Савла шырама Тарс хулине кайнă, шыраса тупсан ăна Антиохине илсе пынă. 26 Вара вĕсем çулталăкĕпех Антиохири ĕненекен ушкăнра нумай-нумай çынна Турă сăмахне вĕрентнĕ. Антиохири вĕренекенсене чи малтан христиансем тесе калама пуçланă. 27 Çав кунсенче Антиохине Иерусалимран пророксем пынă. 28 Вара вĕсенчен пĕри, Агав ятли, тăнă та, Святой Сывлăш пĕлтернипе, пĕтĕм тĕнчипех питĕ йывăр выçлăх пуласси çинчен малтанах каласа хунă. Кайран, Клавдий император вăхăтĕнче, çав выçлăх чăнах та пулнă. 29 Вара вĕренекенсем, харпăр хăй вăй çитернĕ таран, Иудейăри ĕненекенсем патне пулăшу яма шут тытнă. 30 Шутланă та тунă. Мĕн пуçтарнине вĕсем Варнавăпа Савлран Иерусалимри пресвитерсене парса янă.

Ĕçĕ-хĕлĕ 12

Петра тĕрмене хупни тата ăна ангел ирĕке кăларни

1 Ĕненекен ушкăнрисене усал тăвас тесе Ирод патша çав вăхăталла хăшне-пĕрне тĕрмене хуптарнă, 2 Иоанн пĕртăванне Иакова вара хĕçпе касса вĕлерттернĕ. 3 Çакна иудейсем кăмăлласах йышăннине курсан вăл тепĕртакран Петра та тыттарнă. Ун чухне тутлăлла çăкăр уявĕн кунĕсем пулнă. 4 Пасха иртсен Петра халăх умне илсе тухас тесе, Ирод ăна тытса тĕрмене хуптарнă, тăватшар салтакăн тăватă ушкăн хурал тăратса ăна сыхлама хушнă. 5 Çапла вара Петра тĕрмере хуралласа усранă. Çав вăхăтра ĕненекен ушкăнрисем уншăн питĕ тăрăшса Турра кĕлтунă. 6 Ирод Петра халăх умне илсе тухас тенĕ чух, çĕрле, икĕ сăнчăрпа тимĕрленĕ Петр икĕ салтак хушшинче çывăрнă. Тĕрме алăкĕсем умĕнче хуралçăсем сыхласа тăнă. 7 Сасартăк Хуçа Туррăмăрăн ангелĕ курăннă та, тĕрмене çутă çутатса янă. Ангел Петра аяккинчен тĕртсе вăратнă та: «Тăр хăвăртрах», – тенĕ. Çавăнтах Петр аллинчи сăнчăрсем хывăнса ӳкнĕ. 8 «Пилĕкне çых, уруна тăхăн», – тенĕ ăна ангел. Петр çапла тунă та. «Тумтирне тăхăн та ман хыççăн пыр», – тенĕ унтан ангел ăна. 9 Петр тухнă та ангел хыççăн утнă. Ангел мĕн туни чăн пулнине вăл ăнланайман, куçа курăнать пулĕ тесе шухăшланă. 10 Вĕсем малтанхи хуралпа иккĕмĕш хуралтан иртнĕ, унтан хула çулĕ çинчи тимĕр хапха патне çитнĕ. Умĕнчи хапха хăй тĕллĕнех уçăлса кайсан вĕсем хапхаран кĕнĕ. Çапла пĕр урампа утса тухсан ангел сасартăк куçран çухалнă. 11 Тăна кĕрсе çитсен Петр хăй ăшĕнче шухăшланă: «Хуçамăр Хăйĕн ангелне ярса мана Ирод аллинчен, иудейсем мĕн кĕтнинчен пуринчен те хăтарчĕ. Тинех çакна чăн-чăннипе ăнланса илтĕм». 12 Йĕри-тавра пăхса çавăрăнсан вăл Марк текен Иоанн амăшĕ Мария пурăнакан пӳрт умне пынă. Ĕненекенсенчен чылайăшĕ унта кĕлле пуçтарăннă пулнă. 13 Петр хапхана шаккасан камне пĕлмешкĕн Рода ятлă хĕрарăм тарçă тухнă. 14 Петра сасăран палласа илсен савăннипе вăл хапхине уçма манса кайсах чупса кĕнĕ те: «Хапха умĕнче Петр тăрать», – тенĕ. 15 «Аташмастăн-и эсĕ?» – тенĕ лешсем. Хĕрарăм хăйĕннех каланă. «Эппин ку унăн ангелĕ пулех», – тенĕ вара пӳртрисем. 16 Петр çаплах хапхана шакканă. Хапхине уçсан вара вĕсем ăна курнă та тĕлĕнсех кайнă. 17 Унтан Петр, аллипе паллă кăтартса, шăпланма ыйтнă, хăйне Хуçамăр тĕрмерен епле кăларнине вĕсене каласа панă. «Çакăн çинчен Иаковпа ытти ĕненекен тăвансене те пĕлтерĕр-ха», – тесе ыйтнă вăл. Вара тухнă та урăх çĕре кайнă. 18 Тул çутăлсан, Петр ăçта кайса кĕнине пĕлмен салтаксем йăлт аптăраса ӳкнĕ. 19 Ирод ăна шыраттарнă, анчах тупайман. Вара, хуралçисене айăпласа, вĕлерме хушнă. Унтан Ирод Иудейăран Кесарине кайнă, пĕр хушă çавăнтах пурăннă.

Ирод вилĕмĕ

20 Ирод Тирпа Сидон çыннисене питĕ çилленнĕ пулнă. Кусем вара калаçса татăлнă та ун патне пынă, патшан хăй патне çывхартнă Власт ятлă тарçине хăйсен енне çавăрса, патшаран килĕшӳ ыйтнă. Мĕншĕн тесен вĕсен çĕрĕнчи халăх Ирод патша çĕрĕнчи тырăпа тăранса пурăннă. 21 Палăртнă кун, патша тумне тăхăнса, Ирод престол çине ларнă та вĕсемпе калаçу пуçланă. 22 «Ку – этем сасси мар, Турă сасси!» – тесе кăшкăра пуçланă халăх. 23 Анчах та çав самантрах Турра мухтав сăмахĕ каламаншăн Ирода Хуçа Туррăмăрăн ангелĕ вар-хырăм чирĕпе хутлатса лартнă. Унăн ăш-чиккине хурт çисе янă, вăл вилнĕ. 24 Ĕнтĕ Турă сăмахĕ сарăлнăçемĕн сарăлсах пынă. 25 Хушнă ĕçĕсене пурнăçласан Варнавăпа Савл Иерусалимран Антиохине тавăрăннă. Хăйсемпе пĕрле вĕсем Марк текен Иоана та илнĕ.

Ĕçĕ-хĕлĕ 13

Святой Сывлăш Варнавăпа Савла чĕнсе илни

1 Антиохире, унти ĕненекен ушкăнра, хăшĕ-хăшĕ пророксем, вĕрентекенсем пулнă: Варнавăпа Нигер текен Симеон, Киринея çынни Луций, Ирод пуçлăхпа пĕрле пăхса ӳстернĕ Манаил тата Савл. 2 Пĕррехинче, вĕсем Хуçамăра кĕлтуса типĕ тытнă вăхăтра, Святой Сывлăш çапла каланă: «Эпĕ Варнавăпа Савла ятарлă ĕç валли чĕнсе илнĕ, вĕсене çав ĕçĕме тума ярăр». 3 Вара ĕненекенсем типĕ тытса кĕлтунă та, Варнавăпа Савл çине аллисене хурса, вĕсене ăсатса янă.

Апостолсем Кипрта вĕрентсе çӳрени

4 Святой Сывлăш янă çак икĕ апостол Селевкине çитнĕ, унтан шывпа ишсе Кипра кайнă. 5 Саламина пырса çитсен вĕсем Турă сăмахне иудейсен синагогисенче ӳкĕтлесе вĕрентнĕ. Иоанн та вĕсемпе пĕрле çӳренĕ, вĕсене пулăшнă. 6 Пĕтĕм утравĕпех çӳресе тухсан вĕсем Паф хулине çитнĕ. Унта вĕсем иудей çыннине, Вариисус ятлă асамçăна, суя пророка тĕл пулнă. 7 Вариисус асамçă Сергий Павел ятлă Рим лартнă пуçлăхпа, пит ăслăскерпе, çывăх пулнă. Çав пуçлăх Варнавăпа Савла чĕнтерсе пынă та Турă сăмахне итлесшĕн пулнă. 8 Хăйне Елима текен Вариисус (Елима тени асамçă тени пулать) Рим лартнă пуçлăх ĕненме пуçласран шикленсе вĕсене хирĕç пынă. 9 Вара Павел тесе те чĕнекен Савл, чун-чĕри Святой Сывлăшпа тулнăскер, ăна куçранах çапла каланă: 10 «Эй, шуйттан ывăлĕ, кирек епле чăнлăх тăшманĕ! Санăн чун-чĕрӳ тĕрлĕ ултавлăхпа, тĕрлĕ усаллăхпа тулса ларнă. Çынсене эсĕ Хуçамăрăн тӳрĕ çулĕ çинчен пăрса яма пăрахатăн-и, пăрахмастăн-и? 11 Халĕ акă Хуçа Турă алли сан тĕле çитрĕ. Эсĕ суккăрланса ларăн, пĕр вăхăт хĕвеле те кураймăн». Сасартăк Вариисуса тĕттĕмлĕх, сĕмлĕх хупласа илнĕ. Вара вăл, унталла-кунталла çавăрăнкаласа, хăйне çавăтмашкăн çын шыранă. 12 Мĕн пулса иртнине курсан, Хуçамăр вĕрентĕвĕнчен тĕлĕнсе, проконсул ĕненме пуçланă.

Писидири Антиохире

13 Пафран ишсе кайсан Павелпа юлташĕсем Памфилири Пергине çитнĕ. Иоанн вара вĕсенчен уйăрăлса Иерусалима тавăрăннă. 14 Кусем Пергирен тата малалла, Писидири Антиохине çитичченех, кайнă. Шмат кун вĕсем синагогăна кĕрсе ларнă. 15 Саккун кĕнекипе пророксен кĕнекине вуланă хыççăн синагога пуçлăхĕсем вĕсене çын урлă çапла пĕлтернĕ: «Тăван çыннăмăрсем! Сирĕн халăха вĕрентсе калас сăмахăр пур пулсан, калăр!» 16 Павел ура çине тăнă та, аллипе паллă парса, çапла каланă: «Эй, Израиль çыннисем, эй, Турăран хăракансем, итлĕр! 17 Çак халăхăн Турри пирĕн мăн асаттемĕрсене суйласа илнĕ. Египет çĕрĕнче пурăннă чухне Турă çак халăха асла кăларнă, Хăйĕн хăватлă аллипе вĕсене унтан ертсе тухнă. 18 Хĕрĕх çула яхăн вĕсене пуш хирте тăрантарса усранă. 19 Унтан вара, Ханаан çĕрĕнчи çичĕ тĕрлĕ халăха пĕтерсе, вĕсен çĕрне Хăй халăхне еткерлĕхе уйăрса панă. 20 Самуил пророк таранчченех Турă вĕсене тӳресем парса тăнă, çапла тăватă çĕр аллă çул иртнĕ. 21 Унтан вĕсем хăйсем валли патша ыйтнă. Турă вĕсене Вениамин йăхĕнчи Кис ывăлне Саула панă. Саул хĕрĕх çул патшара ларнă. 22 Кайран, Саула патшаран кăларса, Турă Давида патшана лартнă. Давид çинчен Вăл çапла çирĕплетсе пĕлтернĕ: „Эпĕ Хамăн кăмăлăма каякан çынна, Иессей ывăлне Давида тупрăм. Эпĕ палăртса хунисене вăл пурнăçлĕ“. 23 Хăйĕн сăмахне тытса, Турă Давид йăхĕнченех Израиль валли Çăлакан Иисуса кăларнă. 24 Иисус килес умĕн Иоанн пĕтĕм Израиль халăхне çылăхран ӳкĕнсе шыва кĕме ӳкĕтлесе вĕрентнĕ. 25 Хăйне пӳрнĕ ĕçе вĕçлесе вăл çапла каланă: „Эсир мана кам вырăнне хуратăр? Эсир Кĕтни эпĕ мар. Анчах та акă манăн хыççăн Килекенĕ пулĕ, эпĕ Унăн пушмакне хывма та тивĕçлĕ мар“. 26 Эй тăван çыннăмăрсем! Авраам йăхĕн ачисем! Эй, Турăран хăракан сирĕн хушшăрти ытти халăх çыннисем! Çак çăлăнăç сăмахне сирĕн валли янă. 27 Мĕншĕн тесен Иерусалимра пурăнакансемпе вĕсен пуçлăхĕсем Иисуса пĕлеймерĕç, Ăна айăпларĕç. Çапла майпа синагогăсенче кашни шăмат кун вулакан пророксен сăмахĕсем пурнăçланчĕç. 28 Вĕлерме тивĕçлĕ нимĕнле айăп тупаймарĕç пулин те, вĕсем Пилатран Ăна вĕлерме ыйтрĕç. 29 Кайран вара, Çырнинче Ун çинчен каланине пĕтĕмпех пурнăçласан, Ăна хĕрес çинчен антарса тупăклăха хучĕç. 30 Анчах Турă Ăна вилĕмрен чĕртсе тăратрĕ. 31 Хăйпе пĕрле Галилейăран Иерусалима пынă çынсене Вăл чылай кун хушши курăннă. Халăха Ун çинчен çирĕплетсе пĕлтерекенсем халĕ ĕнтĕ çавсем. 32-33 Эпир сире Ырă Хыпар пĕлтеретпĕр. Иисуса вилĕмрен чĕртсе тăратса Турă мăн асаттемĕрсене шантарнине пире, вĕсен ачисене, пачĕ. Иккĕмĕш псаломра каланă пекех пулса тухрĕ. Унта çапла çырнă: „Эсĕ – Манăн Ывăлăм, паянтан Эпĕ Санăн Аçу пулатăп“. 34 Ăна вилĕмрен чĕртсе тăратса çĕрте çĕрме памасси пирки те Турă çапла каланă: „Чăнах, Давида пама пулнă ырăлăхăмсене Эпĕ сире паратăп“. 35 Тепĕр тĕлте çапла çырни те пур: „Хăвăн таса Çыннуна çĕрте çĕрме памăн“. 36 Хăйĕн ĕмĕрне Турă ирĕкне пурнăçласа ирттернĕ Давид, вилсен, ашшĕсем патнех масар çине кайнă, çĕрнĕ, 37 анчах та Турă чĕртсе Тăратни çĕрмен. 38 Çапла ĕнтĕ, тăван çыннăмăрсем, çакна пĕлсе тăрăр: çылăх каçарăнасси çинчен эпир сире Христос ячĕпе пĕлтеретпĕр. 39 Мĕнле айăпшăн Моисей саккунĕпе тӳрре тухаймарăр, кашни ĕненекен çавсемшĕн пуриншĕн те Иисус урлă тӳрре тухаять. 40 Хăвăрпа пророксем каланă пек пуласран сыхланăр. Вĕсем çапла асăрхаттарнă: 41 „Эй, йĕрĕнсе кăна пăхакансем! Курса тĕлĕнĕр те çухалăр! Ĕçĕме Эпĕ сирĕн ĕмĕртех тăватăп. Çав ĕç çинчен сире кам та пулин каласа кăтартас пулсан, эсир ăна ĕненмĕттĕр те“». 42 Павелпа Варнава иудейсен синагогинчен тухнă чухне ытти халăх çыннисем вĕсенчен тепĕр шăмат кун та çавăн çинченех каласа пама ыйтнă. 43 Пухăннă çынсем саланнă пулин те, иудейсем тата Турра хисеплекен, тĕне кĕнĕ урăх халăх çыннисем Павелпа Варнава хыççăн кайнă. Павелпа Варнава вĕсемпе калаçнă, вĕсене Турă тивлечĕпе пурăнма ӳкĕтленĕ. 44 Тепĕр шăмат кун вара пĕтĕм хули тенĕ пекех Турă сăмахне итлеме пуçтарăннă. 45 Анчах та иудейсем, халăх йышлăн пуçтарăннине курсан, питĕ вĕчĕрхеннĕ. Вара вĕсем Павела хирĕç каласа, усал сăмахпа хăртса, ун сăмахне пӳлсе пынă. 46 Павелпа Варнава вĕсене хăюллăнах çапла каланă: «Турă сăмахне чи малтан сире вĕрентмеллеччĕ. Анчах та эсир çав сăмаха йышăнмасăр хăвăра хăвăр ĕмĕрлĕх пурăнăçа юрăхсăр тăватăр. Çавăнпа та, акă, эпир урăх халăхсене вĕрентетпĕр. 47 Мĕншĕн тесен Хуçамăр пире çапла хушса каланă: „Санăн урлă тĕнче хĕррине çитиех çăлăнăç килтĕр тесе, Эпĕ Сана ытти халăхсен çути турăм“». 48 Çакна илтсен ытти халăх çыннисем савăнса Хуçа Турă сăмахне мухтанă. Ĕмĕрлĕх пурăнăçа кĕмешкĕн малтанах пӳрнисем пурте ĕненме пуçланă. 49 Çапла Хуçамăрăн сăмахĕ пĕтĕм çĕр-шывĕпех сарăлнă. 50 Анчах та иудейсем хĕтĕртнипе тĕн-тĕшмĕшлĕ сумлă хĕрарăмсем тата хулара пуç пулса тăракан çынсем Павелпа Варнавăна хĕсĕрлеме пуçланă. Вара вĕсене хăйсен çĕрĕнчен хăваласа янă. 51 Ури çумĕнчи тусанне вĕсен еннелле силлесе хăварса, апостолсем Иконие кайнă. 52 Вĕсен вĕренекенĕсен чун-чĕрисем вара савăнăçпа, Святой Сывлăшпа тулнă.

Ĕçĕ-хĕлĕ 14

Иконире

1 Павелпа Варнава Иконире те иудейсен синагогине кĕнĕ. Вĕсем çав тери хавхаланса вĕрентнĕрен питĕ нумай иудейпа грек ĕненме тытăннă. 2 Анчах та ĕненмен иудейсем урăх халăх çыннисене вăрçтарса ярса ĕненекен тăвансене хирĕç тăратнă. 3 Апла пулин те Павелпа Варнава унта Хуçамăр çинчен хăюллăн вĕрентсе пайтах пурăннă. Апостолсем Хăйĕн тивлечĕпе вĕрентнине çирĕплетсе, Хуçамăр вĕсен аллипе хăватсемпе паллăсем пултарнă. 4 Çав хушăра хула халăхĕ икке пайланса кайнă: пĕрисем – иудейсем майлă, теприсем апостолсем майлă пулнă. 5 Урăх халăх çыннисемпе иудейсем, хăйсен пуçлăхĕсемпе пĕрле, Павелпа Варнавăна мăшкăл туса, чулпа пере-пере вĕлерме шухăш тытнă. 6 Çавна пĕлсен апостолсем Ликаони тăрăхĕнчи Листрăпа Дерви ятлă хуласене, вĕсен таврашĕнчи çĕрсене тухса кайнă. 7 Вĕсем унта та Ырă Хыпар пĕлтерсе çӳренĕ.

Листрăпа Дервире

8 Листрăра пĕр утайман çын пурăннă. Çуралассах çавăн пек çуралнăскер, вăл нихçан та утса курман, яланах ларнă. 9 Павел вĕрентнине вăл та итленĕ. Çавăн чухне Павел ун çине пăхнă та уксах-чăлахăн сывалмалăх ĕненĕвĕ пуррине асăрханă. 10 «Иисус Христос Хуçамăр ячĕпе калатăп сана, – тенĕ вăл хыттăн, – тӳрлен те уру çине тăр!» Лешĕ çавăнтах тӳрленсе сиксе тăнă та утма пуçланă. 11 Павел мĕн тунине курнă халăх ликаон чĕлхипе кăшкăра пуçланă: «Пирĕн пата этем евĕрлĕ пулса турăсем анчĕç!» 12 Вĕсем Варнавăна Зевс тенĕ. Сăмах ăсти пулнăран Павела Гермес тенĕ. 13 Хула çумĕнчех Зевс кĕлеткине чӳклемелли вырăн пулнă. Чӳк пуçĕ хула хапхи патне вăкăрсем çавăтса, чечек çыххисем çĕклесе пынă – вăл халăхпа пĕрле чӳк тăвасшăн пулнă. 14 Анчах та Варнавăпа Павел апостолсем, хăйсен ячĕпе чӳк тăвасси çинчен илтсен, тарăхнипе çийĕнчи тумтирĕсене çурса ярса, халăх хушшине пырса кĕнĕ те çапла кăшкăрнă: 15 «Эй, халăх! Мĕн хăтланатăр эсир? Эпир сирнешкел çынсемех! Эпир сире çак суя турăсене ан пуççапчăр тесе, чĕрĕ Турă енне çавăрăнччăр тесе вĕрентетпĕр. Чĕрĕ Турă тӳпене те, çĕре те, тинĕсе те тата вĕсенче мĕн пуррине те пултарнă. 16 Ĕлĕк-авал Турă кашни халăха харпăр хăй çулĕпе çӳреме ирĕк панă. 17 Çапах та Вăл ырă ĕçĕсемпе пире Хăй çинчен астутарсах тăнă: çумăр çутарнă, тырă-пулăллă çулсем янă, апат-çимĕç панă, чуна савăнтарнă». 18 Çапла каласа вĕсем халăха аран-аран хăйсене чӳк парнисем кӳме чарнă, килĕсене саланма хушнă. Хăйсем вара, унтах юлса, вĕрентсе пурăннă. 19 Çавăн чухне Антиохипе Иконирен хăш-пĕр иудейсем пынă. Апостолсем хăюллăн вĕрентнине курсан, вĕсем халăха: «Кусем чăн сăмах каламаççĕ, суяççĕ кăна!» – тесе вĕсенчен пăрăнма ӳкĕте кĕртнĕ. Çапла каласа хĕтĕртсе янă халăх Павела чулпа пере-пере пĕтернĕ. Унтан, чунĕ тухрĕ пулмалла тесе, ăна хула тулашне кăларса пăрахнă. 20 Анчах та, вĕренекенĕсем ун тавра пуçтарăнсан, вăл ури çине тăнă, унтан хулана тавăрăннă. Тепĕр кунне вара вĕсем Варнавăпа пĕрле Дервине тухса кайнă.

Сирири Антиохине тавăрăнни

21 Çав хулара Ырă Хыпар пĕлтерсе вĕсем хăйсем тавра тата нумайрах вĕренекен пуçтарнă. Кайран вĕсем Листрăпа Икони урлă, Антиохи урлă каялла тавăрăннă. 22 Апостолсем вĕренекенĕсен кăмăлне çирĕплетнĕ, ĕненӳпе пурăнма вĕрентсе ӳкĕтленĕ. «Турă Патшалăхне кĕрес тесен пирĕн нумай асап тӳсмелле», – тенĕ вĕсем. 23 Павелпа Варнава кашни ĕненекен ушкăнрах алă хурса пресвитерсем уйăрса лартнă. Вара апостолсем типĕ тытса кĕлтунă та вĕсене хăйсем ĕненекен Хуçамăр аллине парса хăварнă. 24 Кайран апостолсем Писиди урлă Памфилине çитнĕ. 25 Пергире Хуçамăрăн сăмахне вĕрентсе çӳренĕ хыççăн вĕсем Атталине аннă. 26 Атталирен апостолсем шывпа ишсе каялла Антиохине тавăрăннă. Шпах çакăнта вĕсене Турă тивлечĕпе ĕç шанса панă пулнă, çав ĕçе ĕнтĕ вĕсем пурнăçланă. 27 Антиохине тавăрăнсан апостолсем ĕненекен ушкăна пухнă та Турă хăйсем урлă мĕн-мĕн тунине, Вăл урăх халăхсемшĕн те ĕненӳ алăкне епле уçса панине пĕтĕмпех каласа кăтартнă. 28 Вĕренекенĕсемпе пĕрле вĕсем унта чылай вăхăт пурăннă.

Ĕçĕ-хĕлĕ 15

Иерусалимри пуху

1 Темле çынсем, Иудейăран пынăскерсем, ĕненекен тăвансене çапла вĕрентнĕ: «Моисей йăлипе ӳт кастармасан çăлăнаймастăр». 2 Павелпа Варнава çапла вĕрентнипе килĕшмен, çав çынсемпе тавлашсах кайнă. Вара çапла йышăннă: кун пирки тĕплĕнрех ыйтса пĕлме Павелпа Варнавăна тата темиçе ĕненекене Иерусалимри апостолсемпе пресвитерсем патне ярас. 3 Çапла вара, ĕненекен ушкăнрисем ăсатса ярсассăн, вĕсем Финикипе Самари тăрăх пынă. Çула май вĕсем урăх халăхсем те тĕне кĕни çинчен кала-кала кăтартнă. Çавна илтсен ĕненекенсем питĕ савăннă. 4 Çапла вĕсем Иерусалима çитнĕ. Унта вĕсене ĕненекен тăвансем, апостолсемпе пресвитерсем хапăлласа йышăннă. Павелпа Варнава вĕсене Турă хăйсем урлă мĕн-мĕн тунине, урăх халăхсемшĕн те ĕненӳ алăкне епле уçса панине йăлтах каласа пĕлтернĕ. 5 «Эппин халĕ урăх халăх çыннисен те ӳт кастармалла, Моисей саккунне тытса пыма вĕсене те хушмалла», – тенĕ çавăн чухне, ура çине тăрса, Христоса ĕненекен хăш-пĕр фарисейсем. 6 Вара çак ыйтăва сӳтсе явма апостолсемпе пресвитерсем пухăннă. 7 Чылай хушă сӳтсе явнă хыççăн Петр тăнă та çапла каланă: «Тăван çыннăмăрсем! Урăх халăхсем Ырă Хыпара ман çăвартан илтсе ĕненччĕр тесе, Турă пирвайхи кунсенченех хамăр хушăран мана суйласа илнине пĕлетĕр. 8 Çын чĕрине витĕр курса тăракан Турă, пире панă пекех урăх халăхсене те Святой Сывлăш парса, вĕсене те йышăннине пĕлтерчĕ. 9 Вĕсен чĕрисене ĕненӳпе тасатнăран пирĕнпе вĕсем хушшинче нимĕнле уйрăмлăх та юлмарĕ. 10 Мĕншĕн-ха эсир халĕ мăн асаттесем те, хамăр та йăтайман çĕклеме вĕренекенсен ĕнси çине хурасшăн пулса Туррăн чăтăмлăхне тĕрĕслетĕр? 11 Эпир те, вĕсем пекех, Иисус Христос Хуçамăр тивлечĕпе çăлăнасса ĕненетпĕр». 12 Вара пĕтĕм пуху шăпах пулнă. Пурте Павелпа Варнава мĕн каланине итленĕ. Вĕсем Турă хăйсем урлă урăх халăхсем хушшинче мĕнле-мĕнле паллăсемпе хăватсем кăтартни çинчен каласа панă. 13 Вĕсем хыççăн Иаков сăмах илнĕ. «Тăван çыннăмăрсем! Итлесемĕрччĕ мана, – тенĕ вăл. 14 – Турă урăх халăх çыннисене Хăй ячĕпе пухса Хăйĕн халăхĕ тума малтанах кăмăл туни çинчен Симон пире ăнлантарса пачĕ. 15 Пророксем çырнă сăмахсем те вăл каланипе пĕр килеççĕ. Унта çапла çырнă: 16 „Кайран Эпĕ тавăрăнăп та Давидăн пăрахăçа тухнă кĕлĕ чатăрне çĕнĕрен юсаса лартăп, ун ăшĕнче мĕн аркатнине çĕнĕрен тăвăп. 17 Çакна Эпĕ ытти çынсем тата мĕн пур халăхсем, Ман ятăм вĕсем хушшинче сарăлсассăн, Хуçа Турра ăнтăлса шыраччăр тесе тăвăп, тет çаксене пурне те тăвакан Хуçа Турă“. 18 Турă Хăйĕн пур ĕçĕсене те ĕмĕртенпех пĕлсе тăрать. 19 Çавăнпа та ĕнтĕ, ман шухăшăмпа, Турă çулне шыракан урăх халăх çыннисене чăрмав кӳмелле мар, 20 çапла çеç çырса ямалла: чӳклесе ирсĕрлетнĕ апат-çимĕç ан çиччĕр, ан аскăнланччăр, апат-çимĕçе пăвса вĕлернĕ выльх-чĕрлĕх ашĕнчен, юнран ан хатĕрлеччĕр, хăйсемшĕн тутарасшăн маррине çынна та ан туччăр. 21 Моисей саккунне вĕрентекенсем мĕн авалтан кашни хуларах пур, синагогăсенче ăна шăмат кунсерен вуласа параççĕ». Ĕненекен урăх халăх çыннисем патне янă çыру 22 Вара апостолсемпе пресвитерсем мĕн пур ĕненекен ушкăнпа пĕрле çапла канаш тунă: хамăр хушăран темиçе çын суйласа илес те вĕсене Павелпа тата Варнавăпа пĕрле Антиохине ярас. Вĕсем ĕненекен тăвансем хушшинче ят-сум илнĕ Варсава текен Иудăна тата Силăна суйласа илнĕ. 23 Вĕсенчен çакнашкал çыру çырса парса янă: «Антиохипе Сирири тата Киликири урăх халăхсем хушшинчен тухнă ĕненекен тăвансене – апостолсемпе пресвитерсенчен тата ĕненекен тăванăрсенчен. Салам пултăр! 24 Эпир хамăр патăмăртан тухса кайнă хăш-пĕр çынсем сире тем те пĕр каласа пăтраштарса янă текен сăмаха илтрĕмĕр. Вĕсем ӳт кастармалла, Моисей саккунĕпе пурăнмалла тесе сире иккĕлентерсе янă имĕш. Эпир вĕсене унашкал калама хушса яманччĕ. 25 Çавăнпа эпир пухăнса канашларăмăр та, темиçе çынна суйласа илсе, вĕсене хисеплĕ Варнавăпа тата Павелпа пĕрле сирĕн патăра яма калаçса татăлтăмăр. 26 Варнавăпа Павел – хамăрăн Иисус Христос Хуçамăр ячĕшĕн хăйсен чунне парса ĕçлекен çынсем. 27 Тата эпир Иудăпа Силăна ятăмăр, вĕсем сире çырура каланинех сăмахпа каласа та ăнлантарĕç. 28 Мĕншĕн тесен Святой Сывлăш та, эпир те сирĕн çине ытлашши çĕклем хурас мар терĕмĕр. Сирĕн çаксене, чи кирлисене кăна, тытса пурăнмалла: 29 чӳклесе панă апат-çимĕç çимелле мар, апат-çимĕçе юнран, пăвса вĕлернĕ выльх-чĕрлĕх ашĕнчен хатĕрлемелле мар, аскăнланмалла мар, хăвăршăн тутарасшăн маррине çынна та тумалла мар. Çаксене тытса пырсан, аван тăватăр. Сывă пулăр». 30 Çапла вара, янă çынсем Антиохине çитнĕ те, халăха пухса, çырăва вĕсене панă. 31 Лешсем вуласа пăхнă та çапла вĕрентсе çырнăшăн питĕ хĕпĕртенĕ. 32 Иудăпа Сила вара, хăйсем те пророк пулнă май, ĕненекен тăвансене тата нумай каласа вĕрентнĕ, вĕсен ĕненĕвне çирĕплетнĕ. 33 Унта пĕр вăхăт пурăнсан, ĕненекен тăвансем вĕсене канăçлăх сунса апостолсем патне янă. 34 Анчах та Сила çавăнтах юлма шухăш тытнă. Иуда вара Иерусалима тавăрăннă. 35 Павелпа Варнава Антиохирех юлнă. Унта вĕсем ытти нумай юлташĕсемпе пĕрле Хуçамăрăн сăмахне вĕрентсе, пĕлтерсе пурăннă.

Павелпа Варнава хирĕçсе кайни

36 Нумаях та вăхăт иртмен, Павел Варнавăна çапла каланă: «Атя каллех çула тухар, Хуçамăрăн сăмахне хамăр вĕрентсе çӳренĕ мĕн пур хуласенчи тăванăмăрсем епле пурăннине çитсе курар». 37 Варнава хăйсемпе пĕрле Марк текен Иоана та илесшĕн пулнă. 38 Анчах та Павел унпа килĕшмен, мĕншĕн тесен пĕррехинче Памфилире хăйсене хушса янă ĕçе вĕçне çитермесĕрех Марк вĕсене пăрахса кайнă пулнă. 39 Çавăн пирки вĕсем хирĕçсе каймаллах тавлашнă. Çапла вĕсем пĕр-пĕринчен уйăрăлнă. Варнава вара Марка хăйпе пĕрле илнĕ те, шывпа ишсе, Кипра кайнă. 40 Павел хăйне юлташа Силăна суйласа илнĕ те çула тухнă. Ĕненекен тăвансем ăна Турă тивлечĕ çине шанса сатса янă. 41 Вăл вара, ĕненекен ушкăнсене тĕреклетсе, Сирипе Килики тăрăхĕнче çӳренĕ.

Ĕçĕ-хĕлĕ 16

Павелпа Сила хăйсемпе пĕрле Тимофея илни

1 Павел Дервине те, Листрăна та çитнĕ. Çавăнта Тимофей ятлă пĕр вĕренекен пурăннă. Амăшĕ унăн Христоса ĕненекен иудей хĕрарăмĕ, ашшĕ грек пулнă. 2 Тимофей шанчăклă çын пулнине Листрăпа Иконири тăвансем çирĕплетсех каланă. 3 Павел ăна хăйпе пĕрле илме кăмăл тунă. Çав тăрăхри иудейсем Тимофей ашшĕ грек пулнине пурте пĕлсе тăнăран, иудейсене юрас тесе, вăл Тимофея хăй патне илсессĕнех унăн ӳтне кастарнă. 4 Вара, хуларан хулана çӳресе, вĕсем ĕненекенсене апостолсемпе пресвитерсем Иерусалимри пухура йышăннă йĕркесене тытса пурăнма вĕрентнĕ. 5 Çапла чиркĕве çӳрекенсен ĕненĕвĕ çирĕпленсех пынă, ĕненекенсен йышĕ куллен ӳснĕçемĕн ӳснĕ.

Павела Македони çынни курăнни

6 Святой Сывлăш хăйсене Асире Турă сăмахне вĕрентме чарнă пирки вĕсем Фригипе Галати çĕрĕсем тăрăх çӳренĕ. 7 Мисине çитсессĕн вĕсем Вифинине каясшăн пулнă, анчах Святой Сывлăш вĕсене унта та вĕрентме яман. 8 Мисирен вĕсем Троадăна аннă. 9 Çĕрле вара Павела çакнашкал курăну пулнă. Ун умне пĕр Македони çынни пырса тăнă та йăлăна-йăлăна: «Македонине пырса пире пулăшсам», – тенĕ. 10 Çак курăну хыççăнах эпир Македонине кайма шухăшларăмăр, Хуçамăр пире унта Ырă Хыпар пĕлтерсе çӳреме чĕнет пулĕ терĕмĕр.

Филиппы хулинчи Лидия тĕне кĕни

11 Çапла вара, шывпа ишсе, Троадăран тӳрех Самофракине, тепĕр кунне Неаполе çитрĕмĕр. 12 Унтан эпир Филиппы ятлă хулана кайрăмăр. Филиппы – Македони çĕрĕн çак пайĕнчи хули тата Рим колонийĕ. Çав хулара эпир темиçе кун хушши пурăнтăмăр. 13 Шмат кун вара эпир хула хапхинчен юхан шыв хĕррине тухрăмăр. Çавăнти пĕр вырăна ĕненекенсем хăнăхнă йăлипе кĕлĕ тума пухăнаççĕ. Эпир те лартăмăр та пухăннă хĕрарăмсемпе калаçа пуçларăмăр. 14 Пирĕн калаçăва Фиатир хулинчен пынă Лидия ятлă пĕр хĕрарăм та итлесе ларчĕ. Турра питĕ хисеплекен çав хĕрарăм хаклă йышши пир-авăр сутса пурăннă. Павел сăмахĕсене ăнланса илме Хуçамăр унăн чун-чĕрине уçрĕ. 15 Кайран вара, хăйне те, кил-йышне те тĕне кĕртсен, Лидия пире çапла каласа тархасларĕ: «Мана эсир Хуçамăра чунтан парăннă çын вырăнне хуратăр пулсан ман патăмра пурăнăр». Çапла вăл пире ӳкĕте кĕртрĕ-кĕртрех.

Павелпа Силăна тытса хупни

16 Пĕррехинче пире, кĕлĕ тумалли вырăна кайнă чухне, мĕн пулассине калаттаракан усал ернĕ пĕр хĕрарăм тарçă тĕл пулчĕ. Çак хĕрарăм, мĕн пулассине пĕлтерсе, хуçисене чылай тупăш кӳрсе тăнă. 17 «Çак çынсем – Çӳлти Турă чурисем! Вĕсем пире çăлăнăç çулĕ çинчен хыпарлаççĕ!» – тесе кăшкăрса пычĕ çав хĕрарăм Павелпа пирĕн хыçăмăртан. 18 Вăл чылай кун хушши çапла хăтланчĕ. Вара Павел, тарăхса кайса, çавăрăнса пăхрĕ те: «Иисус Христос ячĕпе эпĕ сана хĕрарăм ăшĕнчен тухма хушатăп!» – терĕ усал сывлăша. Çав самантрах усал сывлăш ун ăшĕнчен тухрĕ. 19 Хăйсен тупăш илес шанчăкĕ пĕтнине туйса илнĕ хуçасем вара Павелпа Силăна тытрĕç те хула варрине, пуçлăхсем патне, сĕтĕрсе кайрĕç. 20 Вара, вĕсене хула пуçлăхĕсем патне илсе пырсан, çапла каларĕç: «Çак çынсем, иудейсем, хула халăхне пăтратса çӳреççĕ, 21 урăхла йăласем вĕрентеççĕ. Вăл йăла-йĕркесене пирĕн, Рим çыннисен, йышăнма та, тытса пыма та юрамасть». 22 Халăх та вĕсен хутне кĕмерĕ, хирĕç пулчĕ. Вара Рим пуçлăхĕсем, апостолсен тумтирĕсене сӳсе илсе, патакпа çаптарма хушрĕç. 23 Чылай хĕненĕ хыççăн вĕсене тĕрмене хупрĕç, хурала тĕрмене хытă сыхлама хушса хăварчĕç. 24 Хушнине пурнăçласа, хурал пуçлăхĕ вĕсене тĕрмен шалти пӳлĕмне хупнă, урисене йывăç тăлă тăхăнтартнă. 25 Çур çĕр тĕлнелле Павелпа Сила кĕлтунă, Турра мухтаса юрланă, тĕрмере ларакан ытти çынсем вĕсен кĕлли-юррине итленĕ. 26 Сасартăк тĕрме никĕсĕ те хускалмалла питĕ вăйлăн çĕр чĕтренсе кайнă. Çавăнтах мĕн пур алăк яри уçăлнă, пурин çинчи сăнчăрсем те татăлса ӳкнĕ. 27 Хуралçă вăраннă та тĕрме алăкĕсем яри уçă пулнине асăрханă. Вара хупнисем пурте тухса тарнă пулĕ тесе хĕçне ярса тытнă та хăйне хăй вĕлересшĕн пулнă. 28 Анчах та Павел хыттăн кăшкăрса каланă: «Хăвна ан пĕтерех! Эпир пурте кунтах!» 29 Хуралçă, çутатмалли пама хушса, тĕрмене чупса кĕнĕ те хăранипе чĕтресе Павелпа Сила умне çĕре ӳкнĕ. 30 Унтан, вĕсене тĕрмерен ертсе тухсан, çапла каланă: «Эй, хисеплĕ çыннăмсем! Çăлăнас тесен манăн мĕн тумалла ĕнтĕ?» 31 «Иисус Христос Хуçамăра ĕнен, вара ху та, пĕтĕм кил-йышу та çăлăнĕ», – тенĕ вĕсем. 32 Унтан ăна хăйне те, ун килĕнчисене пурне те Хуçамăр сăмахне ӳкĕтлесе вĕрентнĕ. 33 Çав каçах хуралçă вĕсене илсе кайнă та суранĕсене çуса тасатнă; вара тӳрех хăй те, пĕтĕм кил-йышĕ те тĕне кĕнĕ. 34 Килне илсе пырсан вĕсене апат çитернĕ, Турра ĕненме пуçланăшăн хăйĕн пĕтĕм кил-йышĕпе пĕрле савăнмаллипех савăннă. 35 Тул çутăлсан хула пуçлăхĕсем хăйсен пулăшуçисене Павелпа Силăна ирĕке кăларма хушса тĕрмене янă. 36 Тĕрме хуралçи çавна Павела пĕлтернĕ: «Хула пуçлăхĕсем сире кăларса яма хушнă, ĕнтĕ тухăр та канăçлăн кайăрах». 37 Анчах та Павел вĕсене çапла каланă: «Пире, Рим гражданĕсене, пĕтĕм халăх умĕнче судсăр-мĕнсĕр патакпа çаптарчĕç, унтан тĕрмене хупрĕç. Халĕ вара вăрттăн кăларса ярасшăн-и? Çук, хăйсем килсе хăйсемех кăларса яччăр пире». 38 Хула пуçлăхĕсен пулăшуçисем çак сăмахсене хăйсен пуçлăхĕсене кайса каласа панă. Вĕсем Рим гражданĕсем тенине илтсен хайхисен сехри хăпнă. 39 Вара вĕсем пырса каçару ыйтнă; тĕрмерен илсе тухсан, вĕсене хуларан кайма тархасланă. 40 Павелпа Сила вара тĕрмерен тухсанах Лидия патне кайнă. Унта вĕсем ĕненекен тăвансемпе курнăçса калаçнă, ӳкĕтлесе вĕрентнĕ, унтан тин çула тухнă.

Ĕçĕ-хĕлĕ 17

Павелпа Сила Фессалоникăра

1 Амфипольпе Апполони урлă кайса, апостолсем Фессалоникăна çитнĕ. Унта иудейсен синагоги пулнă. 2-3 Хăнăхнă йăлипе Павел синагогăна кĕнĕ. Вăл унта виçĕ шăмат кун вĕрентнĕ. Павел вĕсене Христосăн асапланмалла, вилĕмрен чĕрĕлсе тăмалла пулни çинчен Çырнинчи сăмахсемпе ĕнентермелле ăнлантарнă. «Эпĕ сире Иисус çинчен ӳкĕтлесе вĕрентетĕп, Иисус вăл шăпах Турă Суйласа илни пулать те ĕнтĕ», – тенĕ вăл. 4 Иудейсенчен хăшĕ-пĕри ĕненме пуçланă, Турра хисеплекен нумай-нумай грек тата ятлă-сумлă чылай хĕрарăм Павелпа Сила енне çавăрăннă. 5 Çакна курсан, ĕненмен иудейсем питĕ кĕвĕçсе кайнă. Вĕсем, хула урамĕсенчи путсĕрсене пухса, ушкăнĕпех хула халăхне пăлхатса çӳренĕ. Унтан, Иасон çуртне йĕри-тавра хупăрласа илсе, Павелпа Силăна хăйсен аллине пама хистесех ыйтнă. 6 Анчах та вĕсем апостолсене тупайман. Вара Иасонпа хăш-пĕр ĕненекенсене хула пуçлăхĕсем патне сĕтĕрсе кайнă. «Вĕсем пĕтĕм тĕнчипех халăха пăтратса çӳреççĕ, халĕ акă кунта та çитнĕ! – кăшкăрашнă ушкăнрисем. 7 – Иасон вара вĕсене хăй патне кĕртнĕ! Вĕсем пурте император хушнине хирĕç пыраççĕ, вĕсем урăххине, Иисуса, патша тесе хисеплеççĕ!» 8 Çапла вĕсем итлекен халăха та, хула пуçлăхĕсене те пăлхатса янă. 9 Анчах та пуçлăхсем Иасонпа ыттисенчен саклат укçи илнĕ те вĕсене ирĕке янă.

Верире

10 Ĕненекен тăвансем вара çав каçах Павелпа Силăна Верине сатнă. Унта çитсен вĕсем иудейсен синагогине кайнă. 11 Кунти халăх Фессалоника çыннисенчен пархатарлăрах пулнă, Турă сăмахне пĕтĕм кăмăлтан йышăннă. Кунсеренех вĕсем апостолсем вĕрентнине Çырнинче каланипе танлаштарса тĕрĕсленĕ. 12 Çапла вара иудейсенчен нумайăшĕ ĕненме пуçланă. Ĕненекенсем хушшинче ятлă-сумлă грек хĕрарăмĕсемпе арçыннисем те чылай пулнă. 13 Анчах та Фессалоникăри иудейсем Павел Верире те Турă сăмахне вĕрентнине пĕлсессĕн унта та пынă, халăха хĕтĕртме, пăлхатма пуçланă. 14 Вара ĕненекен тăвансем Павела тинĕс хĕрринелле каякан çулпа çийĕнчех леçсе янă. Силăпа Тимофей çавăнтах юлнă. 15 Леçсе яракансем Павела Афинăна çитичченех ăсатнă, унтан хăйсем каялла тавăрăннă. Павел вĕсене: «Силăпа Тимофей хăвăртрах ман патăма килччĕр», – тесе пĕлтерме хушса янă.

Павел Афинăра

16 Силăпа Тимофея Афинăра кĕтсе пурăннă чухне, пуççапмалли кĕлеткесем хулипех тăнине курса, Павелăн чунĕ тăвăлсах çитнĕ. 17 Çапла вара, вăл иудейсемпе тата Турра хисеплекен ытти çынсемпе синагогăра калаçнă. Тата Павел кунсеренех пасар вырăнĕнче тĕл пулакансемпе те калаçнă. 18 Хăш-пĕр философсем – эпикурсемпе стоиксем – унпа тавлашма пуçланă. Вĕсем Павел Иисус çинчен, вилĕмрен чĕрĕлсе тăрасси çинчен вĕрентнине илтнĕ. «Çак пуш параппан мĕн каласшăн ара?» – тенĕ пĕрисем. «Вăл темле ют турăсем çинчен вĕрентет пулас», – тенĕ тата теприсем. 19 Вара вĕсем Павела ареопаг пухăвне илсе пынă. «Пире те каласа парсамччĕ, – тенĕ вĕсем, – эсĕ ӳкĕтлекен çĕнĕ вĕрентӳ мĕнлерехскер? 20 Итлетпĕр те – эсĕ темле тĕлĕнмелле япаласем çинчен калаçатăн, çавăнпа та ку мĕнле вĕрентӳ пулнине пĕлес терĕмĕр». 21 Афины çыннисем тата хулари урăх çĕр-шыв çыннисем мĕн те пулин çĕнни çинчен калаçса е итлесе вăхăта ирттерме питĕ юратнă. 22 Павел ареопаг пухăвĕ умне тухса тăнă та çапла каланă: «Эй, Афины çыннисем! Сăнатăп та – эсир питĕ тĕн-тĕшмĕшлĕ пулнине куратăп. 23 Мĕншĕн тесен сирĕн сăваплă вырăнăрсене пăхса çӳренĕ чухне эпĕ пĕр чӳк вырăнĕ асăрхарăм. Çавăнта „пĕлмен Турă валли“ тесе çырса хунăччĕ. Эпĕ сире шăпах хăвăр пĕлмесĕр пуççапакан Турă çинчен ӳкĕтлесе вĕрентетĕп те. 24 Тĕнчене тата тĕнчере мĕн пуррине пĕтĕмпех пултарнă Турă – çĕрпе пĕлĕт Хуçи. Вăл этем аллипе лартнă кĕлĕ çурчĕсенче пурăнмасть. 25 Этем аллипе туни нимĕн те Ăна кирлĕ мар. Вăл Хăй пурне те пурăнăçпа чĕрĕлĕх тата тем те пĕр парса тăрать. 26 Пĕтĕм çĕр пичĕ çинче пурăнччăр тесе, Вăл пĕр этемрен пĕтĕм этемлĕхе пултарнă. Çак çĕр çинче çынсем пурăнас вăхăта тата вырăна Вăл малтанах палăртса хунă. 27 Çакна Вăл çынсем Хăйне шыраччăр, чун-чĕрепе туйса Хăйне тупма ăнтăлччăр тесе тунă. Тĕрĕссипе вара Турă пирĕнтен кашнинчен инçех те мар. 28 Мĕншĕн тесен эпир Вăл пуртан пурăнатпăр, çӳретпĕр, хамăр та пур. Сирĕн хăш-пĕр сăвăçăрсем калашле: „Эпир – Унăн йăхĕнчен“. 29 Çапла ĕнтĕ, эпир хамăр Турă йăхĕнчен пулнине пĕлсе тăратпăр. Эппин этем шутласа кăларнă, ылтăнран, кĕмĕлтен е чултан сталаса тунă кĕлетке Турă евĕрлĕ тесе шухăшлани тĕрĕс мар. 30 Çапла вара, эпир ĕлĕк ним пĕлменнине манăçа хăварса, Турă халĕ пур çынсене те, пур çĕрте те ӳкĕнме хушать. 31 Хăй малтанах суйласа илнĕ Çын урлă пĕтĕм тĕнчене тӳрĕ суд тумалли куна Турă палăртса хунă ĕнтĕ. Çавна çынсене пурне те ĕнентерес тесе, Турă Ăна вилĕмрен чĕртсе тăратнă». 32 Вилнисем чĕрĕлесси çинчен илтсен пухура ларакансенчен хăшĕ-пĕрисем тăрăхласа кулма пуçланă. «Эпир сана тепĕр чух та итлĕпĕр-ха», – тенĕ теприсем. 33 Вара Павел пухуран тухса кайнă. 34 Çапах темиçе çын, Павел майлă пулса, ĕненме пуçланă. Вĕсем хушшинче ареопаг пухăвĕнче ларакан Дионисий, Дамарь ятлă хĕрарăм тата ыттисем те пулнă.

Ĕçĕ-хĕлĕ 18

Павел Коринфра

1 Çавăн хыççăн Павел, Афинăран кайса, Коринфа пынă. 2 Унта вăл Понт çĕрĕнче çуралнă Акила ятлă пĕр иудейпа унăн арăмне Прискиллăна шыраса тупнă та вĕсем патне кĕнĕ. Вĕсем анчахрах Италирен куçса килнĕ пулнă, мĕншĕн тесен Клавдий император иудейсене пурне те Римран тухса кайма хушнă пулнă. 3 Павелпа Акила иккĕшĕ те пĕр ĕçпе ĕçленĕ: вĕсем чатăр тăвакансем пулнă. Çавăнпа Павел вĕсем патĕнчех юлнă та пĕрле ĕçлесе пурăннă. 4 Шмат кунсерен Павел синагогăра калаçнă, иудейсемпе грексене ӳкĕтленĕ. 5 Хайхи Силăпа Тимофей Македонирен пырсан, чун-чĕри хистенипе Павел иудейсене Иисус вăл Турă Суйласа илни тесе çирĕплетсех пĕлтернĕ. 6 Анчах та иудейсем Павела хирĕçлесе тем тĕрлĕ усал сăмах каласа пĕтернĕ. Вара Павел тумтирĕ çинчи тусанне силле-силле çапла каланă: «Сирĕн çылăхăр хăвăр пуçăр çинчех юлать. Эпĕ – таса. Паянтан урăх халăх çыннисем патне каятăп». 7 Вара вăл унтан пăрăнса утнă та Турра пит хисеплекен пĕр Иуст ятлă çын патне кĕнĕ. Унăн çурчĕ синагогăпа юнашарах пулнă. 8 Синагога пуçлăхĕ Крисп тата унăн пĕтĕм кил-йышĕ Хуçамăра ĕненекенскерсем пулнă. Павел сăмахĕсене итлесе Коринф çыннисенчен нумайăшĕ ĕненме пуçланă, тĕне кĕнĕ. 9 Пĕррехинче çĕрле Хуçамăр, Павела курăнса, çапла каланă: «Ан хăра! Ӳкĕтле, вĕрентме ан чарăн. 10 Эпĕ санпах пулăп, çавăнпа та сана никам та усал тăваймĕ: ку хулара Манăн çыннăмсем нумай». 11 Вара Павел çавăнта хула халăхне Турă сăмахне вĕрентсе çулталăк çурă пурăннă. 12 Ахаияра Рим лартнă Галлион пуçлăх хуçаланнă чухне иудейсем пĕр каварлă пулса Павела ярса тытнă та суд умне тăратнă. 13 «Çакскер çынсене Турра хисеплеме Моисей саккунĕ хушнă пек вĕрентмест», – тенĕ вĕсем. 14 Павел çăварне уçма ĕлкĕричченех Галлион иудейсене çапла каланă: «Иудейсем! Енчен те эсир хăвăра кӳрентерни çинчен, йĕркене пăсни çинчен евитленĕ пулсан, эпĕ сирĕн сăмахăра итленĕ пулăттăм. 15 Анчах та кунта тĕрлĕ вĕрентӳсем пирки, ятсем пирки, Моисей саккунĕ пирки тавлашу пырать. Çавăнпа та ку ыйтусене хăвăрах татса парăр. Кунашкал ĕçре ман судья пулас килмест». 16 Вара вĕсене суд çуртĕнчен хăваласа кăларса янă. 17 Мĕн пур грексем синагога пуçлăхне Сосфена ярса тытнă та суд çурчĕ умĕнчех хĕне пуçланă. Галлион хушша-хуппа кĕмен.

Павел Антиохине тавăрăнни

18 Коринфра татах чылай хушă пурăннă хыççăн Павел, ĕненекен тăванĕсемпе сывпуллашса, Сирие ишсе кайнă. Прискиллăпа Акила та унпа пĕрлех пынă. Турра панă сăмахне асра тытса Павел, Сирие ишсе кайичченех, Кенхреире çӳçне кастарнă. 19 Çапла вĕсем Ефес хулине çитнĕ. Унта Павел, Прискиллăпа Акилăран уйăрăлса, синагогăна кĕнĕ те иудейсемпе калаçма пуçланă. 20 Иудейсем ăна хăйсем патĕнче тата кăштах та пулин юлма тархасланă, анчах та Павел килĕшмен. 21 Вара вĕсемпе сывпуллашнă май вăл çапла каланă: «Çывхарса килекен уява манăн Иерусалимрах кĕтсе илмелле, Турра кирлĕ пулсан, эпĕ сирĕн патăра тавăрăнăп-ха». Вара Ефесран караппа ишсе кайнă. Акилăпа Прискилла Ефесрах юлнă. 22 Павел карап çинчен Кесарире анса юлнă, унтан Иерусалима пынă. Унта вăл ĕненекен ушкăнрисемпе курнăçса калаçнă та Антиохине тухса кайнă. 23 Пĕр вăхăт унта пулнă хыççăн Павел каллех çула тухнă. Вăл, вĕренекенсене пурне те хавхалантарса, Галатипе Фриги çĕрĕсен пур кĕтесĕсенче те пулнă.

Аполлос Ефесра вĕрентни

24 Александрияра çуралнă Аполлос ятлă пĕр иудей Ефеса пынă. Вăл пит ăста калаçакан, Çырнине тĕплĕ пĕлекен çын пулнă. 25 Пĕлессе Аполлос Хуçамăрăн çул пуçламăшне кăна – Иоанн шыва кĕртни таран çеç – пĕлнĕ. Çапах та вăл Хуçамăр çинчен чунĕпе çунса, тĕрĕс вĕрентнĕ. 26 Вăл синагогăра та пит хастар вĕрентме пуçланă. Вăл вĕрентнине илтсен Акилăпа Прискилла ăна хăйсем патне чĕннĕ те Хуçа Туррăмăрăн çулĕ çинчен тĕплĕнрех ăнлантарса панă. 27 Аполлос Ахаияна кайма шухăш тытнă. Çавна пĕлсен ĕненекен тăвансем унти вĕренекенсем патне Аполлоса хапăл тума ыйтса çыру янă. Вырăна çитсессĕн вăл Турă тивлечĕпе ĕненекенсене нумай пулăшнă. 28 Мĕншĕн тесен Аполлос пĕтĕм халăх умĕнчех иудейсемпе тавлашса çиеле тухнă: Çырнинче каланисемпе усă курсах Иисус вăл Турă Суйласа илни тесе ĕнентерме пултарнă.

Ĕçĕ-хĕлĕ 19

Павел Ефесра пулни

1 Аполлос Коринфра пурăннă вăхăтра Павел сăртлă-туллă тăрăхсенче çул çӳренĕ. Унтан вăл Ефеса çитнĕ те хăш-пĕр вĕренекенсемпе тĕл пулнă. 2 «Ĕненме пуçласассăн эсир Святой Сывлăш илтĕр-и?» – тенĕ вăл вĕренекенсене. «Эпир Святой Сывлăш пур тенине те илтмен», – тавăрнă лешсем. 3 «Апла пулсан эсир мĕнле ĕненӳпе тĕне кĕнĕ-ха?» – ыйтнă вара Павел. «Эпир Иоанн вĕрентнĕ пек шыва кĕтĕмĕр», – хуравланă вĕсем. 4 «Иоанн çылăхран ӳкĕнтерсе шыва кĕртнĕ. Вăл халăха хăй хыççăн Килекене, Христос Иисуса ĕненме ӳкĕтленĕ», – тенĕ вара Павел. 5 Çакна илтсен вĕсем Иисус Хуçамăр ячĕпе тĕне кĕнĕ. 6 Павел вĕсем çине аллине хурсан, вĕсем çине Святой Сывлăш аннă. Вара вĕсем хăйсем малтан пĕлмен чĕлхесемпе тата пророкла калаçа пуçланă. 7 Пурĕ вĕсем вун икĕ çынна яхăн пулнă. 8 Павел пĕр хăрамасăрах синагогăра виçĕ уйăх ӳкĕтлесе вĕрентнĕ. Вăл çынсене Турă Патшалăхĕ çинчен питĕ ĕнентермелле кала-кала кăтартнă. 9 Анчах та хăшĕ-пĕрисем ĕненмен. Вĕсем çиллисене ниçта шăнăçтараймасăр Хуçа Туррăмăрăн çулне халăх умĕнчех хурла пуçланă. Çавăнпа Павел вĕренекенĕсене хăйпе пĕрле илсе унтан пăрахса кайнă, Тиранн ятлă çыннăн училищинче вĕсене куллен ӳкĕтлесе вĕрентнĕ. 10 Çапла пĕр икĕ çул та иртнĕ. Çавăнпа Асире пурăнакансем пурте – иудейсем те, грексем те – Иисус Хуçамăр çинчен пĕлтернĕ ӳкĕте илтнĕ.

Скева ывăлĕсем

11 Турă Павел урлă тĕлĕнмелле ĕçсем нумай тунă. 12 Чирлисене Павелăн ал шăллийĕпе е саппунĕпе витсен, лешсем сывалнă. Вĕсен ăшĕнчи усал сывлăшсем те туха-туха тарнă. 13 Ялтан яла çӳресе усал сывлăш ернисене сыватакан иудейсен хăш-пĕр тухатмăшĕсем те Иисус Хуçамăр ятне асăна пуçланă: «Сире, усал сывлăшсене, Павел ӳкĕтлесе вĕрентекен Иисус ячĕпе тухма хушатпăр!» – тесе тухатнă вĕсем. 14 Иудейсен Скева ятлă аслă священникĕн çичĕ ывăлĕ çапла хăтланса çӳренĕ. 15 Анчах та усал сывлăш вĕсене каланă: «Иисуса та пĕлетĕп, Павела та пĕлетĕп, эсир вара кам пулатăр?» 16 Унтан усал сывлăш ернĕ çын тухатмăшсем çине çав тери вăйлăн сиксе ӳкнĕ те вĕсене парăнтарнă. Вара вĕсем, хĕнесе пĕтернĕскерсем, çав çуртран çарамасах тухса тарнă. 17 Ефесра пурăнакан иудейсемпе грексем çак ĕç çинчен пĕлсен хăраса ӳкнĕ. Çавăнтанпа пурте Иисус Хуçамăр ятне хисеплеме пуçланă. 18 Вара Хуçамăра ĕненекен нумай çын пыра-пыра хăйсен ĕçĕсем пирки пĕр пытармасăр каласа кăтартнă. 19 Чылай тухатмăш-юмăç та, хăйсен ăрăм кĕнекисене пĕр çĕре пухса, пĕтĕм халăх умĕнче çунтарса янă. Унтан çунтарса янă кĕнекесен хакне шутласа пăхнă, вĕсен хакĕ аллă пин кĕмĕл укçана яхăн пулнă. 20 Çакнашкал хăватлăн сарăлса, вăй илсе пынă Хуçамăр сăмахĕ.

Ефесри пăлхав

21 Çак ĕçсем пулса иртнĕ хыççăн Павел Македонипе Ахаия урлă Иерусалима кайма шут тытнă. «Иерусалимран вара манăн Рима каймалла», – тенĕ вăл. 22 Унтан вăл хăйĕн икĕ пулăшаканне, Тимофейпа Ераста, Македонине янă, хăй вара вăхăтлăха Асирех юлнă. 23 Çав вăхăтра Хуçамăрăн вĕрентĕвне хирĕç пысăк пăлхав пуçланнă. 24 Димитрий ятлă пĕр кĕмĕл ăсти пулнă. Çавскер грексен Артемида туррине кĕлтумалли çуртăн пĕчĕк ĕлкине кĕмĕлтен туса сутса пурăннă, çак ĕçпе ытти ăстасем те нумай тупăш илнĕ. 25 Димитрий кĕмĕлçĕсене тата ытти ăстасене пухнă та çапла каланă: «Тусăмсем! Эпир тулăх пурăнасси çак ал ăсталăхĕнчен килнине пурте пĕлетпĕр. 26 Акă халĕ хăвăрах курса-илтсе тăратăр: Павел текенскер Ефес çыннисене кăна мар, пĕтĕм Аси халăхне тенĕ пекех, этем аллипе ăсталанă япаласем турă мар тесе, хăйĕн ĕненĕвĕ енне çавăрчĕ. 27 Пирĕншĕн кунашкал вĕрентӳ питĕ сиенлĕ. Хамăр ал ăсталăхĕ хисепрен тухни тем мар-ха, аслă Артемида турра кĕлтумалли çурт та пăрахăçа тухĕ. Пĕтĕм Аси, пĕтĕм тĕнче хисеплесе пуççапакан Артемида туррăн чапĕ пĕтсе ларĕ». 28 Çакна илтсен ыттисем пурте питĕ çилленсе кайнă. «Ефесри Артемида аслă!» – тесе кăшкăра пуçланă вĕсем. 29 Часах пĕтĕм хула халăхĕ пăлханса кайнă. Çынсем Павелпа пĕрле Македонирен пынă Гаийпе Аристарха ярса тытнă. Вара пурте пĕр çын пек пулса вĕсене театр кăтартмалли вырăна сĕтĕрсе кайнă. 30 Павел халăх хушшине кĕресшĕн пулнă, анчах та вĕренекенĕсем ăна чарнă. 31 Çавăн пекех Павелпа туслă хăш-пĕр Аси пуçлăхĕсем те ăна театр вырăнне пырса ан курăн тесе калама çынсем янă. 32 Пухура ним йĕрки те пулман: пĕри пĕр тĕрлĕ, тепри тепĕр тĕрлĕ кăшкăрашнă. Пухăннисенчен чылайăшĕ вара хăйсем кунта мĕншĕн пуçтарăннине те пĕлмен. 33 Иудейсем сĕннипе халăх хушшинчен Александр ятлă çынна чĕнсе кăларнă. Вăл, аллипе паллă кăтартса, халăха шăпланма ыйтнă. 34 Анчах та вăл иудей пулнине пĕлсессĕнех пурте пĕр харăс: «Ефесри Артемида аслă!» – тесе кăшкăрса янă. Çапла вĕсем пĕр-икĕ сехете яхăн кăшкăрашнă. 35 Унтан халăх умне йĕрке хуралçи тухнă та лăплантарса каланă: «Эй, Ефес çыннисем! Ефес хули аслă Артемидăшăн тата Диопетшăн епле тăрăшнине кам пĕлмест пулĕ? 36 Эппин, кун пирки тавлашмалли те çук пулсан, сирĕн лăпланмалла, хыпкаланса ӳкмелле мар. 37 Эсир вара кунта çак çынсене вăйпах сĕтĕрсе килтĕр. Вĕсем Артемидăн кĕлĕ çуртне те çаратман, сирĕн туррăра та хурламан. 38 Енчен те Димитрийпе ытти ăстасем кама та пулин явап тыттарас теççĕ пулсан, пирĕн çав ĕçсене тума суд та, Рим лартнă пуçлăхсем те пур: вĕсем пĕр-пĕрне кунта мар, çавсем умĕнче айăплаччăр. 39 Сирĕн тата мĕнле те пулин урăх ыйту таврашĕ пур пулсан, ăна йĕркене пăхăнса пуçтарнă халăх пухăвĕнче татса парĕç. 40 Паянхи ĕç-пуçшăн пире хамăра пăлхав çĕкленĕ тесе айăплама пултарасран пирĕн асăрханмалла. Халăх пухăннине тӳрре кăларма пирĕн нимĕнле сăлтав та çук». Çакна каланă хыççăн вăл вара пухăва салатнă.

Ĕçĕ-хĕлĕ 20

Павел Македонипе Грецире

1 Плхав чарăнсан Павел вĕренекенсене чĕнсе илсе хавхалантарнă, ӳкĕтленĕ, вара сывпуллашнă та Македонине тухса кайнă. 2 Македони витĕр тухнă чухне те вăл çул тăршшĕпех, Грецие çитичченех, Иисуса ĕненекенсене пит нумай ӳкĕтлесе хавхалантарнă. 3 Грецире Павел виçĕ уйăх пурăннă. Ун хыççăн вăл Сирие тинĕспе кайма шут тытнă, анчах та иудейсем хăйне хирĕç кавар тунă пирки каялла Македони урлах тавăрăнма шухăшланă. 4 Унпа пĕрле Аси таранах Вери çынни Пирр Сосипатрĕ, фессалоникăсем Аристархпа Секунд, Дерви çынни Гаий, Тимофей тата асисем Тихикпа Трофим пынă. 5 Вĕсем маларах кайса пире Троадăра кĕтме пулчĕç. 6 Эпир вара, тутлăлла çăкăр уявĕн кунĕсем иртсен, Филиппы хулинчен караппа тухрăмăр. Унтан тепĕр пилĕк кунтан Троадăра вĕсемпе тĕл пултăмăр, унта çичĕ кун пурăнтăмăр.

Евтиха вилĕмрен чĕртни

7 Эрнен малтанхи кунĕнче эпир пурте çăкăр хуçса çимелли йăлана тума пухăнтăмăр. Тепĕр куннех çула тухма шут тытнăран Павел вĕренекенсемпе çур çĕрчченех калаçрĕ. 8 Эпир пухăннă хăтлă пӳлĕмре çутаткăçсем нумайччĕ. 9 Чӳрече янаххи çинче Евтих ятлă пĕр çамрăк ларатчĕ. Çавскер Павелăн вăраха кайнă сăмахне итлесе ларнă май çывăрах кайнă. Вара ыйхă тĕлĕшпе виççĕмĕш хутран çĕре персе анчĕ. Ăна çĕклесе тăратнă чухне вăл вилсе те кайнăччĕ ĕнтĕ. 10 Павел анчĕ те, çамрăк çын çине пĕшкĕнсе, ăна ыталаса илчĕ. «Ан кулянăр, – терĕ вăл, – унăн чунĕ тухман-ха!» 11 Унтан Павел çӳлти хута хăпарса çăкăр хуçса çирĕ. Çапла вăл тул çутăличченех калаçса ларчĕ, кайран çула тухса кайрĕ. 12 Çав вăхăтрах хайхи çамрăк çынна, чĕрĕскерне, çавăтса кĕчĕç. Ăна курсан пурте савăнмаллипех савăнчĕç.

Троадăран Милита кайни

13 Павел çула тухичченех эпир карап çине лартăмăр та ăна хамăрпа илмешкĕн Асс хулине ишсе кайрăмăр. Мĕншĕн тесен, хăй çуран кайма пулнăран, вăл пире çапла тума хушса хăварнăччĕ. 14 Эпир унпа Асра тĕл пултăмăр та ăна лартса Митилинăна пырса çитрĕмĕр. 15 Унтан ишсе кайса тепĕр кунне эпир Хиос утравĕ патĕнче чарăнтăмăр, тата тепĕр кунне вара Самоса çитрĕмĕр. Унтан Трогиллине кĕрсе тухрăмăр та тепĕр кунне Милита пытăмăр. 16 Асире вăхăта ытлашши ирттерес мар тесе Павел Ефеса кĕрсе тăрас темерĕ. Мĕншĕн тесен, ĕлкĕрейсен, аллăмĕш кун уявĕ тĕлне вăл Иерусалимра пуласчĕ тесе васкарĕ.

Павел Ефесри пресвитерсемпе калаçни

17 Вăл Милитран Ефеса çынсем ярса унти ĕненекен ушкăн пресвитерĕсене чĕнтерсе пычĕ. 18 Вĕсем ун патне пухăнсан, Павел вĕсене çапла каларĕ: «Асие килнĕренпех, малтанхи кунран пуçласах, эпĕ яланах сирĕнпе пулнине эсир пĕлетĕр. 19 Иудейсен усал шухăшĕсене пула хĕн-хур курса нумай куççуль тăкма лекрĕ пулин те, эпĕ пĕтĕм йăвашлăхăмпа Хуçамăршăн ĕçлерĕм. 20 Пĕтĕм халăх умĕнче е килрен киле çӳресе кирек мĕн пирки ӳкĕтлесен те, кирек мĕн вĕрентсен те, сире усăллине мĕн те пулин каламасăр хăварас марччĕ терĕм. 21 Эпĕ иудейсене те, грексене те Турă умĕнче ӳкĕнмелли çинчен, Иисус Христос Хуçамăра ĕненмелли çинчен хыпарларăм. 22 Халĕ ĕнтĕ, Святой Сывлăшăн туртăмне пăхăнса, манăн Иерусалима каймалла. Эпĕ унта хама мĕн кĕтнине те пĕлместĕп. 23 Мĕн пĕлетĕп-ха? Мана тĕрме тата хуйхă кĕтни çинчен Святой Сывлăш кашни хуларах асăрхаттарать. 24 Анчах та эпĕ ниме те пăхса тăмастăп, пурнăçăма шеллеместĕп, Иисус Хуçамăр хама шанса панă ĕçĕме – Турă тивлечĕллĕ Ырă Хыпара ӳкĕтлесе вĕрентессине – вĕçне çити хавасланса туса тăраясчĕ кăна. 25 Эпĕ сирĕн хушшăрта Турă Патшалăхĕ çинчен ӳкĕтлесе вĕрентрĕм. Ĕнтĕ тек эсир мана кураяс çуккине пĕлетĕп. 26 Çавăнпа паянах сире пĕлтерес терĕм: сирĕнтен хăшĕ те пулин çăлăнаймасан, эпĕ айăплă мар. 27 Мĕншĕн тесен эпĕ сире Турă ирĕкĕ çинчен мĕн хыпарламаллине йăлтах каларăм. 28 Çапла вара, сыхланса пурăнăр, пĕтĕм кĕтĕве те сыхлăр. Сире çав кĕтĕве пăхма Святой Сывлăш шанса панă. Ĕненекен ушкăн кĕтӳçисем пулăр. Çав ушкăна – Хуçамăрăн тата Туррăн Чиркĕвне – Вăл Хăйĕн Юнĕпе тӳлесе илнĕ. 29 Эпĕ кайнă хыççăн кĕтĕве хĕрхенмен тискер кашкăрсем сирĕн патăра пырасса пĕлетĕп. 30 Вĕренекенсене хăйсем хыççăн илсе каяс тесе ултавлă калаçакансем хăвăр хушшăртанах тупăнĕç. 31 Çавăнпа ĕнтĕ сыхă тăрăр! Эпĕ сирĕнтен кашнинех виçĕ çула яхăн кунĕн-çĕрĕн, куççуль тухичченех вĕрентсе пурăннине ан манăр. 32 Эй, тăванăмсем! Халĕ ĕнтĕ эпĕ сире Турă аллине, Унăн тивлетлĕ сăмахĕн хӳттине шанса парса хăваратăп. Турă сăмахĕ сире ӳкĕтлесех тăма та, мĕн пур сăвапласа тасатнисемпе пĕрле еткерне пама та пултарĕ. 33 Эпĕ никамран та ылтăн-кĕмĕл те, çи-пуç та илесшĕн пулмарăм. 34 Хама тата юлташăмсене кирлине хамăн çак аллăмсемпе ĕçлесе илнине эсир пĕлетĕр. 35 Çапла тăрăшса халсăррисене пулăшмаллине, Иисус Хуçамăр сăмахне асра тытмаллине эпĕ сире хамăн тĕслĕхĕмпе кăтартса патăм. Иисус Хăй çапла каланă: „Парасси илессинчен пахарах“». 36 Çак сăмахсене каласан Павел чĕркуçленсе ларнă та ыттисемпе пĕрле кĕлтунă. 37 Çавăн чухне пурте йĕрсех янă, Павела ытала-ытала чуптунă. 38 Тек эсир мана кураяс çук тесе каланă Павелăн сăмахĕсем вĕсен чунĕсене уйрăммăнах хытă пырса тивнĕ. Кайран вĕсем ăна карап патне çитичченех ăсатса янă.

Ĕçĕ-хĕлĕ 21

Иерусалима кайни

1 Эпир, вĕсенчен уйăрăлсан, тинĕспе ишсе тӳрех Коса пытăмăр. Тепĕр кунне Родоса, унтан Патарăна çитрĕмĕр. 2 Унта Финикине каякан пĕр карап тупрăмăр та çавăн çине ларса çула тухрăмăр. 3 Кипр утравĕ курăна пуçласан, ăна сулахая хăварса Сирие ишсе кайрăмăр. Карап çинчи тиеве Тир хулинче пушатмалла пулнăран эпир çав хула çыранĕнче чарăнтăмăр. 4 Унта эпир Иисуса ĕненекенсене шыраса тупрăмăр та çичĕ кун пурăнтăмăр. Святой Сывлăш систернипе вĕсем Павела Иерусалима ярасшăн марччĕ. 5 Кайма вăхăт çитсен эпир каллех çула тухрăмăр. Иисуса ĕненекенсем, арăмĕсемпе тата ачисемпе пĕрлех, пире хуларан тухичченех ăсатса ячĕç. Тинĕс хĕрринче вара чĕркуçленсе ларсах кĕлтурăмăр. 6 Унтан пĕр-пĕринпе сывпуллашрăмăр та, эпир карап çине лартăмăр, вĕсем килĕсене тавăрăнчĕç. 7 Çапла эпир тинĕспе Тиртан Птолемаидăна çитрĕмĕр; унта тăвансемпе курнăçрăмăр та вĕсем патĕнчех кун каçрăмăр. 8 Тепĕр кунне Павел тата эпир, унпа пĕрле çӳрекенсем, çула тухрăмăр та Кесарине çитрĕмĕр. Унта эпир Ырă Хыпар саракан Филипп патĕнче пурăнтăмăр. Вăл çичĕ диаконран пĕриччĕ. 9 Филипăн пророкла калаçакан тăватă хĕрĕ пурччĕ. 10 Вĕсем патĕнче эпир чылай пурăнтăмăр. Çав вăхăтра Иудейăран пĕр Агав ятлă пророк пычĕ. 11 Пирĕн пата кĕрсен вăл Павел пиçиххине илчĕ те хăйĕн алли-урине çыхса лартрĕ. «Мана Святой Сывлăш çапла калать, – терĕ вăл унтан. – Çак пиçиххи камăн, çавна иудейсем Иерусалимра çапла тытса çыхĕç те урăх халăх çыннисен аллине парĕç». 12 Çакна илтсен эпир те, унти ытти çынсем те Павела: «Иерусалима ан кай», – тесе тархасларăмăр. 13 «Мĕн тăватăр эсир? Мĕншĕн йĕрсе чĕреме çуратăр? – терĕ пире Павел. – Эпĕ Иисус Хуçамăр ячĕшĕн Иерусалимра хама çыхса пăрахтарма кăна мар, вилме те хатĕр». 14 Ăна ӳкĕте кĕртсе пулмарĕ. «Хуçа Турă ирĕкĕ пултăр эппин!» – терĕмĕр те лăплантăмăр. 15 Вĕсем патĕнче пурăннă хыççăн эпир çула пуçтарăнтăмăр та Иерусалима кайма тухрăмăр. 16 Пирĕнпе пĕрле Кесарири хăш-пĕр вĕренекенсем те пычĕç. Вĕсем пире пĕр Мнасон ятлă Кипр çынни патне хваттере кĕртме пулчĕç. Çак Кипр çынни тахçантанпах Иисус вĕренекенĕ пулнă-мĕн.

Павел Иаков патĕнче

17 Иерусалима çитсен ĕненекен тăвансем пире питĕ хапăлласа йышăнчĕç. 18 Тепĕр кунне эпир Павелпа пĕрле Иаков патне кайрăмăр. Унта пресвитерсем пурте пухăнчĕç. 19 Павел вĕсене саламларĕ те Турă хăйĕн урлă урăх халăхсем хушшинче мĕн-мĕн тунине тĕпĕ-йĕрĕпе каласа кăтартрĕ. 20 Ун сăмахне итлесе пĕтернĕ хыççăн вĕсем Турра мухтарĕç. Унтан Павела çапла каларĕç: «Иисуса ĕненекенсем хушшинче миçе пин иудей пулнине куратăн-и, тăванăм? Вĕсем пурте Моисей саккунне çирĕп пăхăнса пурăнаççĕ. 21 Сан пирки вара вĕсем тĕрлĕ сăмах илтсе пĕтнĕ. Эсĕ ытти халăхсем хушшинче пурăнакан иудейсене авалхи йăласене тытса пыма та, ачисен ӳчĕсене кастарма та чарасшăн имĕш. Çапла майпа эсĕ Моисей саккунне пăрахма вĕрентетĕн тесе калаçкалаççĕ. 22 Мĕскер тумалла? Ахăртнех, халăх нумай пуçтарăнать пулĕ, мĕншĕн тесен вĕсем эсĕ килсе çитнине пĕлĕç. 23 Çавăнпа та эпир мĕн хушнине тусамччĕ. Пирĕн хушăра Моисей саккунĕпе тупа тунă тăватă çын пур. 24 Эсĕ вĕсене хăвпа ил те вĕсемпе пĕрле тасалу йăлине туса ирттер. Вĕсен Турра парне кӳнĕ тăкакĕсене ху çине ил, унтан вĕсем çӳçĕсене кастарччăр. Вара пурте сан пирки илтнĕ сăмах суя пулнине, эсĕ ху та Моисей саккунне тытса пынине курĕç. 25 Ĕненекен урăх халăх çыннисем патне вара эпир çапла çыру ятăмăр: чӳклесе панă апат-çимĕçе ан çийĕр, апат-çимĕçе юнран, пăвса вĕлернĕ выльх-чĕрлĕх ашĕнчен ан хатĕрлĕр, аскăнлăхран сыхланăр. Çаксене тытса пыни çителĕклĕ». 26 Унтан Павел çак тупа тунă çынсене хăйпе пĕрле илсе тасалу йăлине туса ирттерчĕ. Тепĕр кунне вăл Турă Çуртне кĕрсе тасалу йăли хăçан вĕçленессине тата кашнишĕн Турра хăçан парне парассине пĕлтерчĕ.

Павела тытни

27 Тасалу йăлине тума пуçлани çичĕ кун çитнĕ. Асири темиçе иудей, Павела Турă Çуртĕнче курсан, халăха хĕтĕртсе янă та ăна тытнă. 28 Хăйсем çапла кăшкăра пуçланă: «Эй, Израиль çыннисем! Пулăшăр! Çак çын пур çĕрте те хамăра хирĕçле, хамăр саккуна хирĕçле, Турă Çуртне хирĕçле вĕрентӳ сарса çӳрет. Çитменнине вăл халĕ тата, Турă Çуртне грексене ертсе килсе, çак сăваплă вырăна ирсĕрлетрĕ!» 29 Вĕсем кăшт маларах Павела хулара Трофим ятлă Ефес çыннипе пĕрле курнă пулнă, çавăнпа вĕсем Павел Трофима та Турă Çуртне илсе кĕнĕ пулĕ тесе шухăшланă. 30 Хула халăхĕ хускалса кайнă, Турă Çурчĕ патне халăх пухăнса тулнă. Унтан Павела тытса Турă Çуртĕнчен сĕтĕрсе тухнă та алăкĕсене питĕрсе илнĕ. 31 Вĕсем ăна вĕлерме те хатĕрленнĕ ĕнтĕ, анчах та пинпĕве пĕтĕм Иерусалим пăлханни çинчен пĕлтерме ĕлкĕрнĕ. 32 Лешĕ вара тӳрех, çĕрпӳсемпе салтаксене пĕрле илсе, халăх пуçтарăннă çĕре васканă. Вĕсене асăрхасан тин халăх Павела хĕнеме чарăннă. 33 Çавăн чухне пинпӳ çывăхарах пынă та Павела тытса икĕ сăнчăрпа çыхса лартма хушнă. «Мĕнле çын куМĕн турĕ вăл?» – тесе ыйтнă унтан вăл халăхран. 34 Халăх хушшинчен пĕри пĕр тĕрлĕ, тепри тепĕр тĕрлĕ кăшкăрнă. Кунашкал пăтрашура тĕрĕссине нимĕн те пĕлме май килменрен пинпӳ ăна крепоçе илсе кайма хушнă. 35 Картлашкапа хăпарнă чух халăх кĕпĕрленнĕрен салтаксен ăна йăтса хăпарма тивнĕ, 36 мĕншĕн тесен хыçалтан темĕн чухлĕ халăх: «Вĕлерес ăна!» – тесе кăшкăрашса пынă. 37 Крепоçе кĕнĕ чухне Павел пинпӳрен ыйтнă: «Ман сана каламалли пур. Калама юрать-и?» «Эсĕ грекла та пĕлетĕн-им? – тенĕ лешĕ. 38 – Нумаях пулмасть пĕр Египет çынни, хулара пăлхав çĕклесе, хăйпе пĕрле пуш хире тăватă пине яхăн вăрă-хурах ертсе кайнăччĕ. Грекла пĕлетĕн пулсан, эсĕ çав çын пулмарăн апла?» 39 «Эпĕ Киликири пурте пĕлекен Тарс хулинче çуралнă иудей, – тенĕ Павел. – Тархасшăн, халăх умĕнче сăмах калама ирĕк парсам мана». 40 Хăйне калаçма ирĕк парсан, Павел пусма картлашки çинчен, халăха шăпланма ыйтса, аллипе паллă кăтартнă. Пурте шăплансан вăл еврейла çапла кала пуçланă.

Ĕçĕ-хĕлĕ 22

Павел хăйне хӳтĕлесе каланă сăмах

1 «Эй, тăван çынсем! Сумлă ватăсем! Халĕ ĕнтĕ хама хӳтĕлесе каланине итлеме кăмăл тусамăрччĕ!» 2 Хăйсемпе Павел еврейла калаçа пуçланине илтсен вĕсем шăпăртах пулнă. 3 «Эпĕ Киликири Тарс хулинче çуралнă иудей, – тенĕ вăл, – кунта, Иерусалимра, мана Гамалиил вĕрентсе ӳстернĕ. Эпĕ те сирнешкелех мăн асаттемĕрсен саккунне тĕрĕс тытса пыракан, Турăшăн тăрăшакан çын. 4 Иисус вĕрентĕвĕ хыççăн каякансене эпĕ хам та вĕлересле хĕсĕрлерĕм; арçынĕсене те, хĕрарăмĕсене те тытса çыхса тĕрмене хуптартăм. 5 Ку чăнах çапла пулнине аслă священниксемпе ятлă-сумлă çынсем çирĕплетме пултараççĕ. Мана вĕсем Дамаскри тăвансем валли çыру та çырса парса янăччĕ. Вара эпĕ, унта ĕненекенсене сăнчăрласа Иерусалима асаплантарма илсе килес тесе, çула тухрăм. 6 Хайхи Дамаскалла çывхарса пынă чухне, кăнтăрла тĕлĕнче, сасартăк тӳперен ман тĕле куçа шартармалла çутă анчĕ. 7 Эпĕ çĕре ӳкрĕм те хама калакан сасса илтрĕм. „Савл, Савл! – терĕ çав сасă. – Мĕншĕн эсĕ Мана хĕсĕрлетĕн?“ 8 Эпĕ Ăна хирĕç: „Кам пултăн Эсĕ?“ – терĕм. Вара Вăл мана çапла каларĕ: „Эпĕ – эсĕ хĕсĕрлекен Назорей Иисус“. 9 Манпа пĕрле пыракансем çутта курсан хăраса ӳкнĕ пулнă, анчах та манпа Калаçаканăн сассине илтмен. 10 „Турăçăм! – терĕм эпĕ çавăн чухне. – Мĕн тăвас-ха манăн?“ „Тăр та Дамаска кай, – тавăрчĕ мана Хуçамăр, – хăвна мĕн тума пӳрнине унта сана йăлтах калĕç“. 11 Дамаска мана хампа пĕрле пыракансем алран çавăтса илсе пычĕç, мĕншĕн тесен çав çутă хăвачĕпе эпĕ куçсăр пулса ларнăччĕ. 12-13 Унта ман патăма пĕр Анания ятлă çын пычĕ. Моисей саккунне çирĕп тытса пурăннăран ăна Дамаскри иудейсем пурте питĕ хисепленĕ. Анания ман ума пырса тăчĕ те каларĕ: „Савл тăванăм! Куракан пул!“ Эпĕ çав самантрах ăна куртăм. 14 Вара вăл мана каларĕ: „Мăн асаттемĕрсен Турри Хăй ирĕкне пĕлтерес тесе, Тӳрĕ Христоса кăтартас тесе, Хăйĕн çăварĕнчен тухакан сăмаха итлеттерес тесе сана малтанах суйласа илнĕ. 15 Мĕншĕн тесен эсĕ пур çын умĕнче те Ун çинчен çирĕплетсе пĕлтерĕн, ху мĕн курни-илтни çинчен каласа параканĕ пулăн. 16 Çапла ĕнтĕ, мĕншĕн вăраха яратăн? Халех тăр та Иисус Хуçамăр ячĕпе шыва кĕрсе çылăхусенчен тасал“. 17 Унтан, Иерусалима тавăрăнсан, Турă Çуртĕнче кĕлтунă чухне эпĕ питĕ хавхаланса кайрăм. 18 Вара Ăна куртăм. „Часрах Иерусалимран тухса кай, – терĕ Вăл мана, – мĕншĕн тесен эсĕ Ман çинчен çирĕплетсе каланине кунтисем йышăнмĕç“. 19 „Турăçăм! – терĕм вара эпĕ. – Сана ĕненекенсене эпĕ тĕрмене хуптарнине, синагогăсенче епле хĕненине вĕсем пĕлсе тăраççĕ-çке. 20 Сан çинчен çирĕплетсе калакан Стефан юнне тăкнă чухне эпĕ хам та, ăна вĕлернине ырласа, хĕнекенсен тумтирĕсене сыхласа унтах тăтăм“. 21 Вара Хуçамăр мана çапла каларĕ: „Каях, Эпĕ сана инçене, урăх халăхсем патне яратăп“».

Павел пинпӳ умĕнче

22 Çак сăмахсене каличчен халăх Павела итлес тесех итленĕ. Çакăн хыççăн вара кăшкăрашма пуçланă: «Кунашкал çын çĕр питĕнчен çухалтăр! Вăл пурăнма тивĕç мар!» 23 Вĕсем çаплах кăшкăрашнă, тумтирĕсене хыва-хыва пенĕ, ывăçла-ывăçла çӳлелле тусан сапнă. 24 Çав вăхăтра пинпӳ Павела крепоçе илсе кĕртме хушнă. Халăх мĕн сăлтавпа ăна хирĕç пулнине, кăшкăрашнине пĕлес тесе вăл Павела чĕн пушăпа çаптарма хушнă. 25 Анчах та хăйне тăсса хурса чĕнсемпе çыхсан Павел юнашар тăракан çĕрпĕве çапла каланă: «Рим гражданинне судсăр-мĕнсĕрех çаптарма сире кам ирĕк панă?» 26 Çĕрпӳ, çак сăмахсене илтсен, пинпӳ патне пынă та çапла каланă: «Мĕн тăвасшăн эсир? Ку çын Рим гражданинĕ-çке!» 27 Вара пинпӳ Павел патне пырса ыйтнă: «Эсĕ чăнах та Рим гражданинĕ-и?» «Чăнах», – тенĕ Павел. 28 «Рим гражданлăхне илес тесе нумай укçа-тенкĕ тăккаламалла пулчĕ манăн», – тенĕ пинпӳ. «Эпĕ вара Рим гражданинĕ пулса çуралнă», – хушса хунă Павел. 29 Ăна асаплантарма хатĕрленнисем çавăнтах ун патĕнчен пăрахса кайнă. Пинпӳ хăй Рим гражданинне çыхтарнине пĕлнĕ хыççăн шикленсе ӳкнĕ. 30 Тепĕр кунне пинпӳ, иудейсем Павела мĕншĕн айăпланине тĕплĕн пĕлес тесе, ăна тимĕрленĕ сăнчăрсене вĕçерттернĕ. Унтан вăл аслă священниксене тата синедрионра ларакан ытти çынсене пурне те пухăнма ыйтнă. Вара Павела унта илсе пынă та пуху умне кăларса тăратнă.

Ĕçĕ-хĕлĕ 23

Павел синедрион канашĕ умĕнче

1 Павел синедрионра ларакансем çине пăхса çапла каланă: «Эй, тăван çыннăмăрсем! Эпĕ мĕн çак кунчченех Турă умĕнче таса кăмăлпа пурăнтăм». 2 Анчах та аслă священник Анания Павелпа юнашар тăракансене ăна тутинчен çапма хушнă. 3 Павел вара каланă: «Эй, хура чунна шурăпа сăрланăскер, Турă сана та çапĕ-ха! Сана кунта мана саккунпа суд тума лартнă, эсĕ вара, мана çапма хушса, саккуна ху пăсатăн!» 4 «Эсĕ Туррăн аслă священникне хурлатăн-и-ха?» – тенĕ юнашар тăракансем. 5 Вара Павел каланă: «Тăванăмсем! Вăл аслă священник пулнине эпĕ пĕлмен. Çырнинче чăнах та çапла калани пур: „Хăвăн халăхун пуçлăхне усал сăмах ан кала“». 6 Синедрионра ларакансен пĕр пайĕ саддукейсем, тепĕр пайĕ фарисейсем пулнине Павел пĕлнĕ. Çавăнпа вăл канаш умĕнчех хыттăн çапла каланă: «Эй, тăван çыннăмсем! Эпĕ фарисей, фарисей ывăлĕ, мана вилнисем чĕрĕлсе тăрасса шанса пурăннăшăн суд тăваççĕ». 7 Çак сăмахсене каласанах фарисейсемпе саддукейсем тавлашса кайнă, вара пуху икĕ пая уйăрăлнă. 8 Мĕншĕн тесен саддукейсем вилнисем чĕрĕлсе тăрасси те, ангелсем те, усал сывлăшсем те çук теççĕ. Фарисейсем вара çаксем пурте пур тесе ĕненеççĕ. 9 Пуху кĕрлесех кайнă: Моисей саккунне вĕрентекен хăш-пĕр фарисейсем ура çине сиксе тăрсах тавлаша пуçланă. «Ку çынна айăплама эпир нимле сăлтав та курмастпăр, – тенĕ вĕсем. – Тен, çак çын чĕлхи-çăварĕпе ангел е Сывлăш калаçнă-ха? Турра хирĕç каяр мар». 10 Тавлашу хĕрнĕçемĕн хĕрсе пынă. Тавлашакансем Павела туртса çурасран шикленсе, пинпӳ салтаксене Павела пухуран илсе тухса крепоçе леçме хушнă. 11 Тепĕр каçхине вара ăна Хуçамăр курăннă. «Хастар пул! – тенĕ Вăл. – Эсĕ Ман пирки Иерусалимра мĕнле çирĕплетсе пĕлтертĕн, Римра та çавнашкалах пĕлтерĕн-ха».

Павела хирĕç тунă кавар

12 Тепĕр кун ирхине хăш-пĕр иудейсем пуçтарăннă та Павела вĕлерме кавар тунă, ăна вĕлермесĕр ĕçместпĕр те, çиместпĕр те тесе тупа тунă. 13 Çапла тупа тăвакансем хĕрĕхĕн ытла пулнă. 14 Вĕсем аслă священниксемпе ятлă-сумлă çынсем патне пырса çапла каланă: «Эпир Павела вĕлермесĕр нимĕн те çиместпĕр тесе тупа турăмăр. 15 Çапла вара эсир, синедрионра ларакансемпе пĕрле, унăн ĕçĕпе тĕплĕнрех паллашас йӳтĕмпе ăна ыран хăвăр патăра кăларттарăр. Çакна тума пинпĕве паянах пĕлтерсе хурăр. Эпир вара малтанах хатĕрленсе тăрăпăр та ăна кунта çитичченех вĕлерĕпĕр». 16 Çак кавар пирки Павел аппăшĕн ывăлĕ илтнĕ. Вара кайнă та, крепоçе кĕрсе, çакăн çинчен Павела систернĕ. 17 Павел çĕрпӳсенчен пĕрне чĕнсе илтернĕ те ăна çапла каланă: «Çак ачана пинпӳ патне ертсе кайăр-ха, унăн ăна темскер каламалли пур». 18 Лешĕ ачана пинпӳ патне илсе пынă та: «Тĕрмере ларакан Павел мана чĕнтерчĕ те çак ачана сан патна ертсе килме ыйтрĕ. Унăн сана темскер каламалли пур», – тенĕ. 19 Пинпӳ, ачана аллинчен çавăтса, аяккарах пăрăннă та: «Санăн мана мĕн каламалли пур?» – тесе ыйтнă. 20 Ачи вара çакăн пек хуравланă: «Иудейсен пуçлăхĕсем сана ыран Павела синедриона илсе пыртарасшăн. Унăн ĕçĕпе тĕплĕнрех паллашас йӳтĕмпе вĕсем çакăн пирки калаçса татăлнă ĕнтĕ. 21 Анчах та эсĕ вĕсене ан итле, мĕншĕн тесен ăна вĕлерме хĕрĕх çынран та ытларах сыхласа лараççĕ. Вĕсем Павела вĕлермесĕр ĕçместпĕр те, çиместпĕр те тесе тупа тунă. Халĕ вĕсем, эсĕ хушасса кĕтсе, хатĕр тăраççĕ». 22 «Ху мана çакна каласа кăтартнине никама та ан шарла», – тесе пинпӳ ачана кăларса янă.

Павела Кесарине леçни

23 Вара, икĕ çĕрпĕве чĕнсе илсе, çапла хушнă: «Ик çĕр салтак, çитмĕл юланут тата ик çĕр ухăçă хатĕрлĕр. Каçхине тăхăр сехетсенче вĕсен Кесарине каймалла. 24 Павела Феликс аслă пуçлăх патне леçмешкĕн ашаксем те хатĕрлĕр». 25 Унтан вăл çакăн пек çыру çырса панă: 26 «Эпĕ, Клавдий Лисий, хисеплĕрен те хисеплĕ Феликс пуçлăха салам яратăп. 27 Çак çынна иудейсем тытнă та вĕлермех хатĕрленнĕччĕ. Анчах та эпĕ, вăл Рим гражданинĕ пулнине пĕлсен, хамăн салтаксемпе пытăм та ăна туртса илтĕм. 28 Унтан, мĕншĕн айăпланине пĕлес тесе, ăна иудейсен синедрионне илсе пытăм. 29 Вара çакна пĕлтĕм: вĕсем ăна хăйсен Моисей саккунĕ пирки тавлашнăшăн айăплаççĕ иккен. Анчах та вĕлермешкĕн е тĕрмене хупмашкăн унăн нимĕнле айăп та çук. 30 Ăна хирĕç иудейсем кавар тунине пĕлсенех эпĕ çав çынна сан патна леçтерес терĕм. Ăна айăплакансене те ун çинчен сан умăнта каласа пама хушрăм. Сывă пул». 31 Çапла ĕнтĕ салтаксем, хăйсене хушнине пурнăçласа, Павела çĕрле Антипатридăна илсе кайнă. 32 Тепĕр кунне ăна малалла юланутсем кăна леçнĕ, ыттисем вара тавăрăннă. 33 Кесарине çитсен утлă салтаксем хайхи çырăва аслă пуçлăха панă, Павела та ун патĕнче хăварнă. 34 Çырăвне вуласа тухсан аслă пуçлăх Павелран вăл хăш тăрăхри çын пулнине ыйтнă. Павел Килики çынни иккенне пĕлсен, Феликс çапла каланă: 35 «Сан сăмахна эпĕ хăвна айăплакансем килсе çитсен итлĕп». Унтан ăна Ирод преторине хуптарса хурал тăратма хушнă.

Ĕçĕ-хĕлĕ 24

Павела айăплани

1 Тепĕр пилĕк кунтан Анания аслă священник ятлă-сумлă çынсемпе тата Тертулл ятлă ăста калаçакан айăплавçăпа Кесарине пырса çитнĕ. Вĕсем аслă пуçлăха Павел çинчен çăхав панă. 2-3 Павела чĕнсе пырсан Тертулл çакнашкал айăплав сăмахĕ каланă: «Эй, хисеплĕрен те хисеплĕ Феликс! Эсĕ ертсе пынипе эпир чылай хушă канăç пурăнăçпа пурăнатпăр, эсĕ тăрăшнипе халăх пурăнăçĕ лайăхланчĕ, çавăнпа сана эпир пур çĕрте те яланах тем тĕрлĕ те тав тăватпăр. 4 Эпир сана ытлашши чăрмантарасшăн мар, пирĕн кĕске сăмахăмăра хăвăн ырă кăмăлупа итлесе пĕтерме тархаслатăп. 5 Çак çын халăха сиен тăвать; мĕн пур иудейсене пĕр-пĕринпе хирĕçтерсе çӳрет, Назорейсен суя тĕн вĕрентĕвне ертсе пырать. 6 Вăл куçкĕретех пирĕн Турă Çуртне те ирсĕрлетме хăйрĕ, çавăнпа эпир ăна хамăр саккунпа айăплас тесе тытрăмăр. 7 Анчах та Лисий пинпӳ ăна пирĕн аллăмăртан вăйпа пусахласах туртса илчĕ те сан патна леçтерчĕ. 8 Пире вара, айăплакансене, сан патна килме хушрĕ. Эпир ăна мĕн сăлтавпа айăпланине пĕтĕмпех эсĕ унран хăйĕнченех тĕпчесе ыйтса пĕлме пултаратăн». 9 Çак сăмахсем чăн тесе иудейсем те çирĕплетнĕ.

Павел хăйне Феликс умĕнче хӳтĕлесе калани

10 Аслă пуçлăх паллă кăтартса калаçма ирĕк парсан, Павел хăйне хӳтĕлесе çапла каланă: «Эсĕ чылай çул хушши çак халăха тĕрĕс суд туса пурăннине пĕлсе тăрса, эпĕ хамăн ĕçĕме сан умăнта ирĕклĕнех хӳтĕлеме тăрăшăп. 11 Эпĕ Турра пуççапма Иерусалима килни пĕр вун икĕ кунтан та ытла мар. Çакна эсĕ тĕрĕслеме пултаратăн. 12 Эпĕ Турă Çуртĕнче те, синагогăра та, хулара та кампа та пулин тавлашнине е халăха пăлхатса çӳренине вĕсенчен пĕри те курман. 13 Халĕ хăйсем мана хирĕç кăларса тăратнă айăплава вĕсем нимĕнпе те ĕнентереймĕç. 14 Анчах та эпĕ пĕр япала пирки тунмастăп. Эпĕ чăнах та хама айăплакансем тĕрĕс мар ĕненӳ текен вĕрентĕве тытса пыратăп. Çав вĕрентӳ тăрăх эпĕ Моисей саккунĕнче çырнине тата пророксем каланине пĕтĕмпех ĕненсе тăрса, мăн асаттемĕрсен Турришĕн тăрăшатăп. 15 Вилнĕ çынсене – тӳрĕ тата тӳрĕ мар пурăннисене те – Турă чĕртсе тăратасса шанатăп, çапла пуласса вĕсем хăйсем те кĕтеççĕ. 16 Çавăнпа та эпĕ Турă умĕнче те, çынсем умĕнче те таса чунлă пуласшăн яланах тăрăшатăп. 17 Акă эпĕ, чылай çул иртсен, хам халăхăма пулăшма пуçтарнă укçа-тенкĕне пама тата Турра парне кӳме Иерусалима килтĕм. 18 Мана Турă Çуртĕнче тасалу йăлине туса ирттернĕ хыççăн тытрĕç. Унта нимле халăх таврашĕ те, нимле шăв-шав та пулман. 19 Тытасса мана Асирен килнĕ хăш-пĕр иудейсем тытрĕç. Мана хирĕç мĕн те пулин каламалли пур пулсан, мана сан умăнта вĕсен айăпласа тăмаллаччĕ. 20 Анчах вĕсем çăхавпа урăххисене ячĕç. Эпĕ синедрион канашĕ умĕнче тăнă чухне манра мĕнле айăп тупнине çаксем каласа паччăр эппин. 21 Каласан та вĕсем çак пĕр сăмаха анчах калĕç. Чăнах та, эпĕ вĕсене: эсир мана халĕ вилнисем чĕрĕлсе тăрасси çинчен вĕрентнĕшĕн суд тăватăр тесе хыттăнах каласаттăм». 22 Феликс вара вĕсен ĕçне ӳлĕме хăварнă. «Сирĕн ĕçĕре Лисий пинпӳ килсен, çав вĕрентӳ çинчен хам та тĕплĕнрех пĕлсен, татса парăп», – тенĕ вăл. 23 Çĕрпĕве вăл Павела хуралласа усрама хушнă, анчах та ăна хĕсĕрлеме чарнă. Унăн çывăх çыннисене ун патне пырса çӳреме, ăна пулăшса тăма пĕрне те чарма хушман. 24 Тепĕр темиçе кунран унта Феликс хăйĕн Друзилла ятлă арăмĕпе пынă. Арăмĕ унăн иудей çынни пулнă. Феликс Павела чĕнтернĕ те вăл Иисус Христоса ĕненесси çинчен каланине итлес тенĕ. 25 Анчах та Павел тӳрĕлĕх çинчен, чараклăх çинчен, пулас суд çинчен кала пуçласан, Феликс, хăраса ӳксе, унăн сăмахне татнă: «Паянлăха çитĕ! Вăхăт тупăнсанах сана тата чĕнтерĕп», – тенĕ. 26 Çав хушăрах вăл Павел хăйне тĕрмерен кăларттарма укçа сĕнессе кĕтнĕ, çавăнпа та, ăна чĕнтере-чĕнтере, унпа калаçнă. 27 Анчах та икĕ çул иртсен Феликс вырăнне аслă пуçлăха Порций Фест ларнă. Иудейсене юрас тесе Феликс Павела тĕрмерех хăварнă.

Ĕçĕ-хĕлĕ 25

Павел хăйне император патĕнче суд тутарма ыйтни

1 Фест, хăйне тытса тăма панă çĕр-шыва çитнĕ-çитменех, виçĕ кунран Кесарирен Иерусалима тухса кайнă. 2 Çавăн чухне аслă священникпа иудейсен паллă çыннисем Павел çинчен çăхав пама ун патне пынă та ăна ӳкĕте кĕртме тăрăшса: 3 «Пирĕншĕн ырă ĕç тусам, Павела Иерусалима чĕнтерсе илсем», – тесе тархасланă. Хăйсем вара Павела çул çинче вĕлерме усал шухăш тытнă. 4 Анчах та Фест çапла тавăрнă: «Павел халĕ Кесарире тĕрмере ларать, çывăх вăхăтрах эпĕ хам та унта кайма шухăшлатăп. 5 Çавăнпа та сирĕнтен хăшĕсем манпа пĕрле пыма пултараççĕ, пыччăр. Çав çыннăн мĕнле те пулин айăпĕ пур пулсан, айăплаччăр». 6 Пĕр сакăр е вунă куна яхăн унта пурăнсан Фест Кесарине тавăрăннă. Вара тепĕр куннех, суд тумалли вырăна ларса, Павела илсе пыма хушнă. 7 Суда илсе пырсанах Павела Иерусалимран пынă иудейсем сырса илнĕ, ун çинчен нумай йывăр айăп каланă, анчах айăпĕсем чăннине ĕнентереймен. 8 Павел вара, хăйне тӳрре кăларса, çапла каланă: «Эпĕ Моисей саккунне хирĕçле те, Турă Çуртне хирĕçле те, императора хирĕçле те нимĕнле усал ĕç те туман». 9 Фест, иудейсене юрасшăн пулса, Павелран ыйтнă: «Эпĕ ку ĕçпе сана Иерусалимра суд тăвăп, эсĕ унта пырас теместĕн-и?» 10 «Эпĕ ахаль те хама тивĕçлĕ суд умĕнче, император сучĕ умĕнче, тăратăп. Иудейсене эпĕ нимĕнпе те хур туманнине эсĕ ху та лайăх пĕлетĕн, – тенĕ Павел. 11 – Çапла вара, эпĕ айăплах пулсан, вĕлерме тивĕçлине мĕн те пулин тунă пулсан – вилме хатĕр. Иудейсен айăплавĕнче тĕрĕсси ним те çук пулсан – мана вĕсен аллине пама никамăн та ирĕк çук. Хама император патĕнче суд тутарма ыйтатăп». 12 Вара Фест хăйĕн канашĕнчи çынсемпе калаçса илнĕ те çапла тавăрнă: «Эсĕ император патĕнче суд тутарма ыйтрăн, ĕнтĕ сана император патне илсе кайĕç».

Павелпа Агриппа патша

13 Тепĕр темиçе кунран Феста саламлама Кесарине Иудея патши Агриппа тата унăн арăмĕ Вереника пырса çитнĕ. 14 Вĕсем унта чылай пурăннă. Фест вара патшана Павел ĕçĕ пирки каласа панă. «Пирĕн кунта – тенĕ вăл, – Феликс тĕрмене хупса хăварнă пĕр çын пур. 15 Эпĕ Иерусалимра чухне иудейсен аслă священникĕсемпе ятлă-сумлă çыннисем ун çинчен çăхав пама ман патăма пычĕç, ăна суд тума ыйтрĕç. 16 Эпĕ вĕсене çапла тавăрса каларăм: Рим йăлипе, айăпланаканпа айăплакансене куçа-куçăн тăратмалла тата айăпланаканне хӳтĕленме ирĕк памалла, унсăрăн çынна вĕлерме тытса пама юрамасть. 17 Вĕсем кунта килсессĕн вара, ĕçе вăраха ямасăр, тепĕр куннех эпĕ суд тумалли вырăна лартăм та çав çынна илсе пыма хушрăм. 18 Айăплакансем ăна судра сырса илчĕç, анчах эп кĕтнĕ айăплавсенчен пĕрне те кăтартса параймарĕç. 19 Çапах та вĕсем Павелпа хăйсен Турра хисеплес йĕрки çинчен тата пĕр вилнĕ темле Иисус пирки тавлашкаларĕç. Павел çирĕплетнĕ тăрăх, Вăл чĕрех иккен. 20 Ку ыйтăва татса пама иккĕленсе эпĕ Павела çапла каларăм: „Хăвна ку ĕçпе Иерусалимра суд тутарма эсĕ унта пырас теместĕн-и?“ 21 Анчах та Павел хăйне император сучĕпе явап тыттарма ыйтрĕ. Çавăнпа эпĕ ăна император патне яма май киличчен тĕрмере тытма хушрăм». 22 «Ку çынна ман хамăн та итлесе пăхас килет», – тенĕ Агриппа вара Феста. «Тархасшăн, – сĕннĕ лешĕ, – эсĕ ăна ыранах итлеме пултаратăн». 23 Тепĕр кунне Агриппăпа Вереника суд çуртне питĕ чаплăн, хăйсемпе пĕрле пинпӳсемпе ятлă-сумлă çынсене илсе, пырса кĕнĕ. Фест хушнипе Павела суд çуртне илсе пынă. 24 Вара Фест çапла каланă: «Эй, Агриппа патша тата пирĕнпе пĕрле кунта пухăннă ытти çынсем! Акă сирĕн умăрта пĕр çын тăрать. Çак çынна айăпласа ман патăма Иерусалимра та, кунта та иудей çыннисем тем чухлĕн пычĕç, ăна вĕлермелле тесе кăшкăрчĕç. 25 Анчах та вăл вилме тивĕçлĕ ĕç тунине эпĕ тупаймарăм. Вара, хăй император патĕнче суд тутарма ыйтнăран, эпĕ ăна унта ярас тесе йышăнтăм. 26 Эпĕ ун пирки император патне мĕн çырса ямаллине те пĕлместĕп. Çавăнпа та ăна сире, уйрăмах, Агриппа патша, сана, кăтартас терĕм. Эсир лайăхрах тĕпчесе пĕлсен вара мĕн çырса ямалли те паллă пулĕ. 27 Мĕншĕн тесен хупнă çынна айăпне кăтартмасăрах император патне яни мана ăссăрла хăтланнă пек туйăнать».

Ĕçĕ-хĕлĕ 26

Павел хăйне Агриппа умĕнче хӳтĕлесе калани

1 «Хăвна хӳтĕлесе калама сана сăмах паратпăр», – тенĕ Павела Агриппа. Вара Павел аллине çĕкленĕ те хăйне хӳтĕлесе çапла сăмах каланă: 2 «Эй, Агриппа патша! Иудейсен мĕн пур айăплавĕнчен паян сан умăнта хӳтĕленме май килнишĕн хама телейлĕ тесе шутлатăп. 3 Çитменнине тата эсĕ иудейсен йăлисемпе тавлашуллă шухăшĕсене пĕтĕмпех пĕлетĕн. Çавăнпа та тархаслатăп: ман сăмахăма чăтăмлăн итлесе пĕтерсем. 4 Иудейсем пурте ман пурăнăçăм çинчен аван пĕлеççĕ. Мĕн çамрăкранпах эпĕ тăван халăх хушшинче Иерусалимра пурăнтăм. 5 Вĕсем мана тахçантанпах пĕлеççĕ ĕнтĕ, çавăнпа эпĕ фарисей пулнине, хамăр йăла-йĕркене питĕ çирĕп тытса пурăннине, кăмăлĕсем пулсан, хăйсемех кăтартса пама пултарĕç. 6 Турă мăн асаттемĕрсене панă сăмаха шаннишĕн паян акă манăн суд умĕнче тăма тивет. 7 Пирĕн вун икĕ йăхăмăр та, Турă сăмахĕ пурнăçланасса шанса, кунĕн-çĕрĕн Турăшăн тăрăшать. Эй, Агриппа патша! Иудейсем мана çав шанчăкшăн айăплаççĕ те ĕнтĕ. 8 Мĕнех? Нивушлĕ эсир Турă вилнисене чĕртсе тăратма пултараймасть тесе шухăшлатăр? 9 Чăн та, Назорей Иисус вĕрентĕвне хирĕç тăма манăн хамăн та нумай тăрăшмалла-ха тесе шухăшлаттăм. 10 Иерусалимра эпĕ çав ĕçе туса пурăнтăм та: аслă священниксем панă ирĕкпе усă курса нумай ĕненекене тĕрмене хуптартăм, вĕсене вĕлернĕ чухне те эпĕ вĕлерекенсем майлă пултăм. 11 Эпĕ вĕсене синагогăран синагогăна çӳресе асаплантараттăм, Иисуса хурлама ирĕксĕрлеттĕм. Ĕненекенсем çине çиллĕм тулса çитнипе эпĕ вĕсене ытти хуласене кайса та хĕсĕрлеттĕм.

Павел хăйне курăнни çинчен каласа пани

12 Аслă священниксен ирĕкĕпе тата вĕсем хушнипе эпĕ Дамаска та çав тĕллевпех тухса кайрăм. 13 Эй, патша! Çул çинче чухне, кăнтăрлапа, мана тӳперен хĕвел çутинчен те ялтăрарах çутă курăнчĕ. Манăн хамăн та, пĕрле пыракансен те куç шарсах кайрĕ. 14 Эпир пурте çĕре ӳкрĕмĕр. Вара мана еврейла калаçакан сасă илтĕнчĕ. „Эй, Савл, Савл, – терĕ çав сасă, – эсĕ Мана мĕншĕн хĕсĕрлетĕн? Çĕнме çук вăя хирĕç ан пыр, хăвнах йывăр пулĕ“. 15 Эпĕ вара ыйтрăм: „Кам пултăн Эсĕ?“ „Эпĕ – эсĕ хĕсĕрлекен Иисус, – тавăрчĕ Вăл. 16 – Ĕнтĕ халĕ уру çине тăрах; эсĕ халĕ ху мĕн курнине тата Эпĕ сана мĕн пĕлтерессине каласа кăтартакан, çавăншăн ĕçлесе тăракан пулăн. Çавăнпа Эпĕ сана курăнтăм та. 17 Эпĕ сана иудейсемпе урăх халăх çыннисем пĕтересрен упраса хăварса, халĕ сана çавсем патнех яратăп. 18 Мана ĕненнипе вĕсен çылăхĕсем каçарăнмалла пулччăр тесе, сăвапласа тасатнисемпе пĕр шăпаллă пулччăр тесе эсĕ вĕсен куçĕсене уçăн. Вĕсене шуйттан аллинчен хăтарса Турă аллине парăн, тĕттĕмлĕхрен çутта илсе тухăн“. 19 Эй, Агриппа патша! Çавăнпа эпĕ тӳперен курăннине итлемесĕр тăма пултараймарăм. 20 Эпĕ чăн малтанах Дамаскпа Иерусалимра пултăм. Унтан пĕтĕм Иудея çĕрĕнчи çынсене тата ытти халăхсене ӳкĕнсе Турă енне çавăрăнма, ӳкĕнĕçе тивĕçлĕ ĕçсем тума вĕрентсе çӳрерĕм. 21 Çавăншăн мана иудейсем Турă Çуртĕнчех ярса тытрĕç те вĕлересшĕн пулчĕç. 22-23 Анчах та Турă пулăшнипе эпĕ паян кунчченех тĕрĕс-тĕкел, пĕчĕккисенчен пуçласа аслисем таранах çакна каласа çирĕплететĕп: Христосăн асап тӳсмеллеччĕ, вилнисенчен чăн малтан чĕрĕлсе тăрса иудей халăхне те, ытти халăхсене те çăлăнăç çути çинчен пĕлтермеллеччĕ. Çакăн çинчен пророксемпе Моисеях каласа пĕлтернĕ, вĕсем каланинчен ытла эпĕ нимĕн те каламан». 24 Павел хăйне çапла хӳтĕленĕ чухне Фест ăна пӳлсе кăшкăрса тăкнă: «Павел! Эсĕ ăсран тайăлнă! Нумай пĕлни сана ухмаха ертет!» 25 «Хисеплĕрен те хисеплĕ Фест, – тенĕ вара ăна Павел, – эпĕ ухмаха ермен, тĕрĕс те чăн сăмахсем калатăп. 26 Патша та кун пирки пĕтĕмпех пĕлет, çавăнпа та эпĕ хăюллăнах калаçатăп. Мĕн те пулин унран пытарса хăварнă пулĕ тесе шутламастăп, мĕншĕн тесен ку ĕç куç хыçĕнче пулса иртмен. 27 Эй, Агриппа патша! Эсĕ пророксене ĕненетĕн-и? Ĕненетĕн. Эсĕ ĕненнине пĕлетĕп». 28 «Эсĕ мана ытла хăвăрт Христоса ĕнентересшĕн мар-и?» – тенĕ Агриппа. 29 «Хăвăрт-и, вăрах-и, – анчах та эсĕ кăна мар, паян хама итлекенсем пурте манашкал пулччăр тесе Турра кĕлтăвăттăм, анчах та вĕсем манашкал сăнчăрта ан пулччăрах». 30 Çак сăмахсене илтсен патша та, аслă пуçлăх та, Вереника та, вĕсемпе пĕрле ларакансем те ура çине тăнă; 31 унтан, аяккарах пăрăнса, пĕр-пĕринпе çапла калаçа пуçланă: «Ку çын вĕлерме е тĕрмене хупма тивĕçлĕ нимĕнле усал ĕç те туман». 32 «Император судне хăй ыйтман пулсан ăна ирĕке яма та пулатчĕ», – тенĕ Агриппа патша Феста. Çавăнпа вара аслă пуçлăх ăна император патне яма йышăннă.

Ĕçĕ-хĕлĕ 27

Рима кайни

1 Пире Италие караппа ярас терĕç. Вара Павела тата тĕрмене хупнă ытти çынсене император полкĕнчи Юлий çĕрпӳ аллине пачĕç. 2 Пирĕн хулара Аси çыранĕ хĕррипе кайма пуçтарăннă пĕр Адрамит карапĕ чарăннăччĕ. Эпир çавăн çине лартăмăр та тинĕсе тухрăмăр. Пирĕнпе пĕрле тата Македони çынни, фессалоникăсем Аристарх пурччĕ. 3 Тепĕр кунне эпир Сидон тĕлĕнче чарăнтăмăр. Юлий хăйне Павелпа кăмăллă тыткаларĕ, ăна хăйĕн тусĕсем патне кайса килме, вĕсенчен пулăшу илме те ирĕк пачĕ. 4 Хирĕçле çил питĕ вăйлă пулнăран унтан тухсан эпир Кипр утравĕн çыранĕсен хӳттипе ишрĕмĕр. 5 Вара тин, Киликипе Памфили тĕлĕнче тинĕс урлă каçса, Ликири Миры хулине пырса çитрĕмĕр. 6 Унта Юлий çĕрпӳ Италие каякан Александрия карапне шыраса тупрĕ те пире ун çине лартрĕ. 7 Книда эпир темиçе кунран кăна, аран-аран çиткелерĕмĕр. Майлă çил пулман пирки пире Крит утравĕн хӳттипе Салмон сăмсахĕ тĕлĕнчен ишсе пыма лекрĕ. 8 Ун çумĕнчен аран-аран ирткелесе кайса эпир Ласея хули çывăхĕнчи Аван Чарăну ятлă пĕр вырăна çитрĕмĕр. 9 Анчах эпир нумай вăхăт çухатрăмăр: типĕ тытмалли кунсем те иртнĕччĕ ĕнтĕ. Ку вăхăтра тинĕсе тухма хăрушши çинчен Павел асăрхаттарчĕ. 10 «Эй, халăх! Малалла ишме питĕ йывăр пуласса эпĕ пĕлетĕп. Тиенĕ япаласемпе карапа çеç мар, хамăра та пысăк инкек кĕтме пултарать», – терĕ вăл. 11 Анчах та çĕрпӳ, капитанпа карап хуçине шанса, Павел асăрхаттарнине итлемерĕ. 12 Ку чарăну хĕл каçма юрăхсăр пулнă пирки ытларахăшĕ малалла ишме сĕнчĕç, çитме май пулсан Финикра хĕл каçас терĕç. Крит утравĕ çумĕнчи çак чарăну кăнтăр-хĕвел анăçĕнчен тата çурçĕр-хĕвел анăçĕнчен вĕрекен çил çинче ларать.

Тинĕсри çил-тăвăл

13 Кăнтăр енчен çил вĕре пуçласан тин матроссем, кĕтни аранах çитрĕ тесе, çула тухрĕç те Крит çыранĕ çумĕпе ишсе пычĕç. 14 Анчах нумаях та вăхăт иртмерĕ, Крит енчен тăвăллă çил, эвроклидон текенскер, вĕрме пуçларĕ. 15 Çил карапа тыткăнларĕ те пире хумсем çийĕн юхтарса çӳрерĕ. 16 Клавда ятлă пĕр пĕчĕк утрав патне пырса лексен, эпир карап çумĕнчи çăлăнмалли кимме аран-аран тытса чартăмăр. 17 Ăна вĕренсемпе çĕклесе илтĕмĕр те карапа çирĕплетсе çыхма пуçларăмăр. Унтан, ăшăх вырăнсене ларасран хăраса, парăса антартăмăр. Çапла эпир хумсен тыткăнне лекрĕмĕр. 18 Тепĕр кунне вара, тăвăл питĕ хытă лăсканăран, тиенĕ япаласене тинĕсе ывăта пуçларĕç. 19 Виççĕмĕш кунне карап хатĕр-хĕтĕрĕсене хамăр аллăмăрпах тинĕсе персе пĕтертĕмĕр. 20 Темиçе кун хушши çапла хĕвел те, çăлтăрсем те курăнмарĕç, çил-тăвăл кăна чарăна пĕлми алхасрĕ. Юлашкинчен вара пирĕн çăлăнас шанчăк та пĕтрĕ. 21 Çынсем чылайранпа çименччĕ ĕнтĕ. Вара Павел тăчĕ те çапла каларĕ: «Эй, халăх! Сирĕн ман сăмахăма итлесе Критран тухмалла марччĕ. Итленĕ пулсан çакнашкал терт-нушана та курман пулăттăр. 22 Анчах та халĕ сире хăюллăрах пулма тархаслатăп. Карапĕ пĕтĕ, эсир пурте хăтăлăр. 23 Мĕншĕн тесен мана кĕçĕр чун-чĕремпе Ăна çеç парăнса, Уншăн çеç ĕçлесе тăракан Туррăмăн ангелĕ курăнчĕ. 24 „Павел, ан хăра, – терĕ çав ангел. – Санăн император умне тăмалла, çавăнпа Турă, сана хĕрхенсе, карап çинчисене пурне те хăтарĕ“. 25 Çавăнпа та, арçын пек пулса, хастарланăр! Йалтах Турă каланă пек пуласса эпĕ ĕненетĕп. Вăл каланă тăрăх, 26 пирĕн пĕр утрав çине тухса ӳкмелле пулĕ». 27 Çапла Адриатика тинĕсĕнче хумсен тыткăнне лекни икĕ эрне иртрĕ. Çур çĕр тĕлĕнче матроссем пирĕн карап типĕ çĕр патнелле çывхарнине туя пуçларĕç. 28 Унтан вĕсем тинĕс тарăнăшне виçсе пăхрĕç те вăл çирĕм хăлаçа яхăн анчах пулнине палăртрĕç. Тепĕртакран каллех виçсе пăхрĕç: тарăнăшĕ вун пилĕк хăлаç кăна иккен. 29 Чул хысакĕсене пырса çапăнасран хăраса, карап хыçĕнчен тăватă якорь пăрахрĕç. Вара тул çутăласса кĕте пуçларăмăр. 30 Матроссем тарма шухăш тытнă пулнă. Карап пуçĕнчен якорь ярам пек туса, вĕсем тинĕсе çăлăнмалли кимме антара пуçланă иккен. 31 Çĕрпӳпе салтаксене Павел çапла каларĕ: «Кусем карап çинчех юлмасан, эсир çăлăнаймăр». 32 Вара салтаксем çăлăнмалли кимме çыхнă вĕренсене тытрĕç те касса ячĕç, кимми тинĕсе ӳкрĕ. 33 Тул çутăлас умĕн Павел пурне те апат çиме ӳкĕтле пуçларĕ: «Çырана тухасса кĕтсе эсир вун тăватă кун хушши ĕнтĕ çинĕ-çимен пурăнатăр. 34 Эпĕ сире хистесех çиме ыйтатăп, çисессĕн çăлăнма çăмăлрах пулĕ. Сирĕнтен пĕрин те пуç çинчи çӳç пĕрчи те пĕтмĕ». 35 Çакна каласан вăл çăкăр илчĕ те, пурин умĕнчех Турра тав туса, хуçса çие пуçларĕ. 36 Тинех çынсен кăмăлĕсем çĕкленчĕç, вара пурте апатланчĕç. 37 Карап çинче эпир пурĕ ик çĕр çитмĕл улттăнччĕ. 38 Çисе тăрансан, карап çăмăллантăр тесе, çынсем юлнă тулла та тинĕсе ячĕç.

Карап арканни

39 Тул çутăлчĕ. Чылай сăнарĕç пулин те, матроссем хамăр хăш тĕлтине калаймарĕç. Вĕсем пĕр сĕвек çыранлă тинĕс пырне асăрхарĕç, май пулсан, çавăнта караппа пырса чарăнма шут тытрĕç. 40 Вара вĕсем якорьсене çĕклесе, рульсене çыхнисене салтса, пĕчĕк парăса çиле май карăнтарса карапа çыраналла тытрĕç. 41 Тепĕртакран карап пĕр хăйăр сăмсах тĕлне пулчĕ те ăшăха лекрĕ: карап пуçĕ лакса ларчĕ, хыçне хум çапса арката пуçларĕ. 42 Тĕрме çыннисем ишсе тарасран хăраса, салтаксем вĕсене вĕлерме те шут тытрĕç. 43 Анчах та çĕрпӳ, Павела çăлса хăварас тесе, вĕсене чарчĕ. Вăл ишме пĕлекенсене шыва малтан сиксе çырана тухма хушрĕ. 44 Ыттисене вара хăмасенчен е карап çĕмрĕкĕсенчен тыткаласа хăтăлма каларĕ. Çапла майпа пурте тип çĕр çине тухса çăлăнчĕç.

Ĕçĕ-хĕлĕ 28

Мелит утравĕ çинче

1 Тинĕс тыткăнĕнчен хăтăлса тухсан эпир ку утрав Мелит ятлă иккенне пĕлтĕмĕр. 2 Вырăнти халăх пире питĕ ăшшăн йышăнчĕ. Çумăр çуса тăнăран, сивĕ пулнăран вĕсем кăвайт хучĕç, пире пурне те хăйсем патне чĕнчĕç. 3 Çатрака пухса тултарнă Павел кăвайт хурса ларатчĕ. Сасартăк çунакан кăвайт ăшĕнчен, вĕри вута тӳсеймесĕр, çĕлен шуса тухрĕ те Павел аллинчен çакăнса ларчĕ. 4 Утрав çинче пурăнакансем, Павел аллинчен çĕлен çакăнса тăнине курсан, пĕр-пĕринпе çапла калаçа пуçларĕç: «Ахăртнех, ку этем çын вĕлернĕ пулĕ. Курăр-ха, тинĕсре çăлăннăскере Турă айăплавĕ çитрĕ пуль». 5 Анчах та Павел çĕлене силлесе вута ывăтрĕ, хăй вара нимĕн чухлĕ те сиенленмен иккен. 6 Утрав çинчисем Павел шыçăнса каясса е сасартăк ӳксе вилессе кĕтрĕç. Кĕтсен-кĕтсен, вĕсем Павела нимĕнле сиен те пулманнине курчĕç. Вара çак ют халăх çыннисем, хăйсен малтанхи шухăшне улăштарса, Павела турă вырăнне хура пуçларĕç. 7 Çавăнтан инçех те мар утрав пуçлăхĕн, Публий ятлăскерĕн, хуçалăхĕ пурччĕ. Вăл пире хапăлласа йышăнчĕ, виçĕ кун хушши мĕн пур кăмăлтан хăна турĕ. 8 Ашшĕ унăн сив чирпе тата юнлă варвиттипе аптăраса вырăнпах выртатчĕ. Павел вара Публий ашшĕ выртакан пӳлĕме кĕчĕ те, кĕлтуса, ун çине аллине хурса, сыватрĕ. 9 Çакăн хыççăн утрав çинчи ытти чирлĕ çынсем те Павел патне пыра пуçларĕç. Павел вĕсене те сыватрĕ. 10 Кунта пире питĕ лайăх пăхса усрарĕç, çул çине мĕн кирлине те пĕтĕмпех парса ячĕç.

Рима кайни

11 Тепĕр виçĕ уйăхран эпир çак утрав çинчех хĕл каçнă „Диоскуры“ ятлă Александрия карапĕ çине ларса тинĕсе тухрăмăр. 12 Унтан Сиракузăна çитрĕмĕр те çав хулара виçĕ кун пурăнтăмăр. 13 Унтан тухсан Ригие ишсе çитрĕмĕр. Тепĕр кунтанах кăнтăр çилĕ вĕрме пуçларĕ, çавăнпа эпир иккĕмĕш куннех Путеола çитсе ӳкрĕмĕр. 14 Унта эпир ĕненекен тăвансене тĕл пултăмăр, вĕсем пире хăйсем патĕнче эрнелĕхе юлма ӳкĕте кĕртрĕç. Вара тин эпир Рима кайма тухрăмăр. 15 Эпир пырасса пĕлнĕ Римри тăвансем Аппий тӳремĕ текен тата Виçĕ Хăна çурчĕ текен вырăнсенче пире кĕтсе илме тухса тăнăччĕ. Вĕсене курсан Павел Турра тав турĕ те хавхалансах кайрĕ. 16 Рима çитсен çĕрпӳ тĕрме çыннисене çар пуçĕн аллине пачĕ, Павела вара, хăйне хураллакан салтакпа пĕрле, ыттисенчен уйрăммăн пурăнма ирĕк пачĕ.

Павел Римра вĕрентни

17 Тепĕр виçĕ кунран Павел Римра пурăнакан иудейсен ятлă-сумлă çыннисене чĕнтерчĕ. Пурте пухăнса çитсессĕн вĕсене вăл çапла каларĕ: «Эй, тăван çыннăмăрсем! Эпĕ халăхăма хирĕçле, мăн асаттесен йăлисене хирĕçле нимĕнле усал ĕç те туман. Çапах мана Иерусалимра тытса сăнчăрларĕç те Рим çыннисен аллине пачĕç. 18 Вĕлерме нимĕнле айăп та тупайман пирки вĕсем мана суд тунă хыççăн ирĕке ярасшăнччĕ. 19 Анчах та иудейсем хирĕç тăчĕç, çавăнпа манăн император судне ыйтма лекрĕ. Çакна эпĕ хамăн халăхăма мĕншĕн те пулин айăплас тĕллевпе тумарăм. 20 Чĕнтерессе те эпĕ сире çав сăлтавпах чĕнтертĕм, сирĕнпе курса калаçас терĕм. Мĕншĕн тесен мана хамăр кĕтекен Израиль шанчăкĕшĕн çак сăнчăрпа сăнчăрларĕç». 21 Итлекенсем вара ăна çапла каларĕç: «Эпир Иудейăран сан çинчен çырнă нимĕнле çыру таврашĕ те илмен. Ĕненекен тăвансенчен пĕри те килсе сан çинчен пире хыпарламан, усал сăмах пĕлтермен. 22 Ĕнтĕ пирĕн çак вĕрентӳ пирки эсĕ ху мĕн шухăшланине пĕлес килет, мĕншĕн тесен вăл вĕрентӳ пирки таçта та тавлашнине эпир пĕлетпĕр». 23 Вара вĕсем Павелпа хăçан тĕл пуласси пирки калаçса татăлнă. Палăртнă кун çитсен ун патне хăна çуртне вĕсем питĕ нумаййăн пынă. Павел вĕсене иртен пуçласа каçченех Турă Патшалăхĕ çинчен вĕрентнĕ. Хăйĕн сăмахĕсене вăл Моисей саккунĕнче тата пророксен кĕнекисенче Иисус çинчен пĕлтернĕ вырăнсемпе çирĕплетсе панă. 24 Хăшĕ-пĕрисене вăл ӳкĕте кĕртнĕ, хăшĕсем вара ĕненмен. 25 Вĕсем пĕр-пĕринпе тавлашсах кайнă, Павелăн çак сăмахĕсене илтсен вара пĕрин хыççăн тепри туха-туха кайма тытăннă. Павел çапла каланă пулнă: «Мăн асаттемĕрсене Святой Сывлăш Исаия пророк сăмахĕсемпе питĕ аван каланă: 26 „Çак халăха çапла кайса кала: эсир хăлхапа илтсен те ăнланаймăр, куçăрсемпе пăхсан та кураймăр. 27 Мĕншĕн тесен çак çынсен чун-чĕри хытса ларнă, хăлхисем те аран илтеççĕ, куçĕсем те хупă. Ĕнтĕ вĕсен куçĕ курмасть, хăлхи илтмест, чун-чĕри туймасть, çавăнпа та вĕсем, Мана сываттарас тесе, Ман енне çавăрăнмаççĕ“. 28 Çапла ĕнтĕ пĕлсех тăрăр: Туррăн çăлăнăçне урăх халăхсене панă, итлекенĕсем те вĕсемех пулĕç». 29 Çакна илтсен иудейсем пĕр-пĕринпе тавлаша-тавлаша тухса кайнă.

Юлашкинчен калани

30 Çапла Павел Римра тата икĕ çула яхăн пулнă. Унта вăл çав хăна çуртĕнчех пурăннă, хăйĕн патне пыракансене пурне те хапăл тунă. 31 Павел Турă Патшалăхĕ çинчен, Иисус Христос Хуçамăр çинчен хăюллăн та пĕр чăрмавсăр вĕрентнĕ.

Рим 1

Саламлани

1 Иисус Христос чуринчен Павелран. Турă ирĕкĕпе мана апостол пулма чĕнсе илнĕ, Туррăн Ырă Хыпарне пĕлтермешкĕн суйланă. 2 Çав Ырă Хыпара таса çырусенче Турă Хăйĕн пророкĕсем урлă малтанах шантарнă. 3 Ырă Хыпар Турă Ывăлĕ çинчен пĕлтерет. Ӳт-пӳ тĕлĕшĕнчен Вăл Давид йăхĕнчен çуралнă. 4 Сăваплă чун-чĕм тĕлĕшĕнчен Вăл Туррăн хăватлă Ывăлĕ пулни вара вилĕмрен чĕрĕлсе тăнă тăрăх уççăнах палăрнă. Вăл – Иисус Христос, пирĕн Хуçамăр. 5 Турра пĕлмен мĕн пур халăхсене Иисус ятне ĕнентерме, çав ĕненĕве чунтан парăнтарма пире Ун урлă тивлет те, апостол тивĕçне те панă. 6 Эсир те, Иисус Христос чĕнсе илнисем, Турра пĕлмен çав халăхсем хушшинче пурăнатăр. 7 Сире Турă юратать, Вăл сире сăваплисем пулма чĕнсе илнĕ. Сире, Римри мĕн пур ĕненекенсене, Атте Туррăмăрпа Иисус Христос Хуçамăртан ырăлăхпа канăçлăх пултăр.

Павел Рима çитсе курма ĕмĕтленни

8 Сирĕн ĕненĕвĕр пирки тĕнчипех пĕлеççĕ ĕнтĕ. Çавăнпа та чи малтанах сирĕншĕн пуриншĕн те Иисус Христос урлă Туррăма тав тăватăп. 9 Эпĕ Унăн Ывăлĕ çинчен Ырă Хыпар сарса Турăшăн чун-чĕререн тăрăшатăп. Сирĕн çинчен тăтăшах шухăшланине Турă курса-пĕлсе тăрать. 10 Хăçан та пулин сирĕн патăра çитсе курмашкăн ирĕк патăрччĕ тесе кĕллĕмсенче тăтăшах Турра йăлăнатăп. 11 Манăн сирĕнпе курнăçса Турă Сывлăшĕн пархатарĕпе сирĕн ĕненĕвĕре çирĕплетесчĕ. 12 Тĕл пулсассăн эпир пĕрлехи ĕненӳ вăйĕпе хавхаланăттăмăр, пĕр-пĕриншĕн тĕрек пулăттăмăр. 13 Тăвансем! Пĕлсемĕр: эпĕ сирĕн патăра темиçе хут та пыма пуçтарăнсаттăм, анчах та паян кунчченех чăрмавсем тупăнса пычĕç. Эпĕ сирĕн патăрта та, Турра пĕлмен ытти халăхсем хушшинчи пекех, ĕненӳшĕн тунă ĕçĕмсен уссине курасшăнччĕ. 14 Манăн грексемпе варварсене те, ăслисемпе айваннисене те вĕрентес тивĕçĕм пур. 15 Çапла вара, хама илес пулсассăн, эпĕ сире те, Римра пурăнакансене, Ырă Хыпар пĕлтермешкĕн хатĕр. 16 Эпĕ Христосăн Ырă Хыпарне вĕрентме вăтанмастăп, мĕншĕн тесен Ырă Хыпар – мĕн пур ĕненекенсене çăлăнăç кӳмелли Турă вăй-хăвачĕ. Çав çăлăнăçа малтанах иудейсен илмелле, унтан – ытти халăхсен. 17 Хытăрах та хытăрах ĕненсе пынăçемĕн Ырă Хыпарта Турă тӳрĕлĕхĕ уçăлсах пырать. Ун пирки Çырнинче çапла каланă: «Тӳрĕ çын ĕненӳпе чĕрĕ пулĕ».

Этемлĕхĕн айăпĕ

18 Турра хисеплеменни тата этем йĕркесĕрлĕхĕ чăнлăха пусарса тăрать. Унашкал çынсем çине тӳперен Турă çилли анĕ. 19 Турă çинчен мĕн пĕлмеллине вĕсем пĕлеççĕ, çакна Турă Хăй вĕсене уçса панă. 20 Унăн курăнми ĕмĕрхи хăвачĕпе Турăлăхĕ тĕнчене пултарнăранпах палăрать, ăна Вăл пултарнă тĕнчене сăнасанах ăнланса илме пулать. Çавăнпа та усал туса пурăнакансене каçару пулас çук. 21 Турă çинчен пĕлеççĕ пулин те, вĕсем Ăна Турра мухтанă пек мухтамаççĕ, тав тумаççĕ. Ун вырăнне вĕсен шухăшĕсем пушă вĕрентӳсем тавра çавăрăнаççĕ, вĕсен туйми чĕрисем тĕттĕмленнĕ. 22 Вĕсем хăйсене ăсла хурсах ухмаха тухнă. 23 Вĕсем вилĕмсĕр Туррăн мухтавне вилĕмлĕ этем, вĕçен кайăк, чĕр чун, çĕлен-калта сăнарĕпе ылмаштарнă, çав кĕлеткесене пуççапаççĕ. 24 Çавăнпа та Турă вĕсене ирсĕррипех хăварнă: çылăхлă шухăш-кăмăл хыççăн кайса вĕсем хăйсен ӳт-пĕвне хăйсемех чыссăрлатаççĕ. 25 Вĕсем Турă чăнлăхне суяпа ылмаштарнă, Пултаракан Турра пуççапас вырăнне пултарнă япаласене пуççапса чӳклеççĕ. Пултаракан ĕмĕр-ĕмĕр мухтавлă пултăр, аминь. 26 Çавăнпа та Турă вĕсене намăслăх тыткăнне панă: вĕсен хĕрарăмĕсем арлă-арăмлă пурăнас вырăнне пĕр-пĕринпе асса пурăнаççĕ. 27 Вĕсен арçынĕсем те арлă-арăмлă пурăнас вырăнне пĕр-пĕринпе, арçынпа арçын, асса пурăнаççĕ, намăс ĕç тăваççĕ. Çапла майпа вĕсем хăйсен пăсăклăхĕшĕн хăйсемех тивĕçлĕ тавăру илеççĕ. 28 Вĕсем Турра ĕненес тесе тăрăшман пирки Турă вĕсене пăсăк ăс тыткăнне панă. Псăк ăса пула вĕсем тума юраман ĕçсем тăваççĕ. 29 Вĕсем йĕркесĕр, аскăн, чее, çăткăн, çилĕллĕ, кĕвĕç, çын вĕлерекен, чăркăш, ултавлă, хаяр кăмăллă, 30 усал чĕлхеллĕ, элекçĕ пулаççĕ. Вĕсем Турра кураймаççĕ, çынсене кӳрентереççĕ, мухтанчăк, мăнкăмăллă, тем тĕрлĕ усал тума та ăста, ашшĕ-амăшне итлемеççĕ. 31 Вĕсем ăссăрла хăтланаççĕ, шанчăксăр, никама та юратмаççĕ, ниепле те çураçмаççĕ, хĕрхенме пĕлмеççĕ. 32 Çакнашкал хăтланса пурăнакансем Туррăн тӳрĕ сучĕпе вилĕме тивĕçлине вĕсем пĕлеççĕ, анчах çав ĕçсене тăваççĕ кăна мар, тăвакансене те ырлаççĕ.

Рим 2

Туррăн тĕрĕс сучĕ

1 Эй, этем! Ыттисене айăплатăн пулсан, ху та тӳрре тухаяс çук. Эсĕ ыттисене мĕнле судпа айăплатăн, ху та çав судпах айăпланатăн. Мĕншĕн тесен, ху та çавнах тăватăн пулин те, ыттисене айăплатăн. 2 Унашкал хăтланакансене Турă тĕрĕс суд тăвасса эпир пĕлетпĕр-çке. 3 Эй, этем! Эсĕ унашкал хăтланакансене айăпласа, ху та çавнашкалах хăтланса пурăнса, Турă судĕнчен тарса юлăп тетĕн-им? 4 Тен, эсĕ Туррăн аслă кăмăлне, йăвашлăхне тата нумай тӳсĕмлĕхне ним вырăнне те хумастăн? Турă кăмăлĕ сана ӳкĕнтересшĕн пулнине те ăнланмастăн-и? 5 Анчах та эсĕ кутăн, ӳкĕ